Coaching en Consulting in Context. Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) Executive- en Masterprogramma s. executive programma

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Coaching en Consulting in Context. Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) Executive- en Masterprogramma s. executive programma"

Transcriptie

1 Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) Executive- en Masterprogramma s executive programma Coaching en Consulting in Context Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties

2 #2 1 Voorwoord Het executive programma Coaching en Consulting in Context: Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties, richt zich op professionalisering van de begeleidingsrol in organisaties. Deze opleiding biedt zowel academische verdieping als professionele rolontwikkeling. De opleiding is toegesneden op functionarissen met begeleidingstaken in/voor organisaties (of die dit ambiëren), en deze rol verder willen verdiepen. Het gaat hierbij om het ontwikkelen van het werken met bewuste én onbewuste dynamiek in coaching en consulting bij individuele, groeps- en/of organisatievraagstukken, en tevens om het vormgeven en managen van dit soort processen. Uit onze jarenlange ervaring met eerdere versies van deze leergang weten we dat de leeropbrengst direct profijtelijk is voor de werksituatie; deelnemers hebben meer zicht gekregen op organisatiedynamiek in de werkomgeving en functioneren effectiever, of dat nu in de rol van coach, organisatieadviseur of manager is. Een van de belangrijkste drijfveren van het Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap van de Universiteit Utrecht (USBO) is de maatschappelijke bruikbaarheid van onze wetenschappelijke activiteiten, die mede door het verzorgen van functieondersteunende leertrajecten verwezenlijkt wordt. De interactie met functionarissen uit de beroepspraktijk binnen onze opleidingen vormt een grote inspiratiebron voor onze medewerkers. Deze samenkomst van wetenschap en dagelijkse werkpraktijk geeft ons de gelegenheid om de opgebouwde expertise maatschappelijk in te zetten en waarborgt een continu proces van feedback en reflectie op onze wetenschappelijke activiteiten. Uitgangspunt bij de vormgeving van Coaching en Consulting in Context is enerzijds de beroepspraktijk en anderzijds fundamentele en diepgaande kennis op het vakgebied van begeleiding. Wij willen deelnemers uitnodigen en uitdagen tot reflectie en het verder ontwikkelen van hun reflectieve en analytische vermogens. Door interactie tussen deelnemers en docenten en tussen deelnemers onderling ontstaat een structureel leer- en reflectieproces. De staf van de leergang heeft een helder evenwicht weten te bereiken tussen de theorie, de praktijk en de persoonlijk-professionele ontwikkeling van de deelnemer. De leergang is binnen USBO permanent object van intensieve evaluatie door kritische reflectie van (oud)deelnemers, docenten en programmaleiding. De inbreng van expertise op de verschillende relevante thema s in het programma wordt ook gewaarborgd doordat de instelling nauwe internationale contacten onderhoudt met universitaire en andere professionele instanties op het vakgebied. Resultaat is een zeer hoog gewaardeerde, bijzondere opleiding, gedegen en praktijkgericht, uniek in haar soort in Nederland. Daarom beveel ik het executive programma : Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties van harte bij u aan. Prof.dr. Maarten van Bottenburg Hoofd Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap van de Universiteit Utrecht (USBO) Directeur Executive en Masterprogramma s USBO Het Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) is een academisch kenniscentrum van de Universiteit Utrecht. In het onderwijs, onderzoek en advies van USBO staan dienstverlenende organisaties centraal. Speciale aandachtsgebieden zijn politiek, bestuur, organisatie, cultuur, HRM en communicatie Context De toegenomen complexiteit, veranderingen en onvoorspelbaarheid in de werkomgeving gaan gepaard met ontwikkelingen zoals afnemende (financiële) middelen, internationalisering, groei, fusies, afvloeiing, (arbo)wetswijzigingen en nieuwe technologie. Maar ook met onzekerheden, spanningen en ervaren crises in de wereld buiten de organisatie en een toenemende druk op economische en politieke verantwoording. Oplossingen met een korte termijn karakter en instrumentele how to oplossingen voldoen niet langer in de complexiteit waarmee iedere leidinggevende wordt geconfronteerd. Veel van wat zich op de werkplek afspeelt gebeurt immers onder de oppervlakte. Medewerkers van een organisatie, maar ook klanten, brengen naast hun kennis en bekwaamheid een hele gevoelswereld mee. Zij hangen hun wensen, angsten, ambities en gewoontes niet met hun jas aan de kapstok alvorens de organisatie te betreden. Bewust ontworpen agenda s, doelen, strategische plannen en regels, bedoeld om onze aandacht op officieel erkende doelen te richten, kunnen andere doelen verbergen. Die verborgen doelen zijn meestal emotioneel, ze beïnvloeden wat wij doen en hoe wij ons voelen in ons werk en dus ook hoe effectief wij zijn in het uitvoeren van onze verantwoordelijkheden. Niet alleen de werknemer die moet afvloeien of een beoogde promotie misloopt zal daar gevoelens over hebben en zich moeten heroriënteren, maar ook de leidinggevende die de beslissing neemt en/of het nieuws moet overbrengen. In deze context groeit de behoefte aan een professionele blik op coaching en consulting. In de zorg voor processen en medewerkers wordt professionele begeleiding steeds meer ingezet als beleids- en managementinstrument. Met het executive programma : Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties willen we hierop inspelen en een intensieve academische praktijkopleiding aanbieden die dieptepsychologische inzichten verbindt met een professionele toepassing van begeleidingstaken in organisaties zoals coaching, counselling, loopbaanbegeleiding, management development, organisatieconsultancy, en het vormgeven en managen van dergelijke diensten. Theorie en praktijk worden in deze leergang direct aan elkaar gekoppeld en de persoonlijk-professionele ontwikkeling staat in dienst van de mensen in het systeem (organisatie). Effectief leidinggeven vereist tegenwoordig het kunnen combineren van intuïtieve en emotionele inzichten met agenda s en strategische plannen. Dit laatste geldt niet alleen voor het werk met individuen ten behoeve van hun ontwikkeling in rol (coaching), maar ook voor begeleiding van teams, groepen en systemen zoals consultants vaker doen. Consulting vraagt om de verbinding van de harde, rationele, business -kant van organisaties met de meer verborgen, irrationele en onbewuste mechanismen; om zodoende patronen van organisatiegedrag te ontdekken en te kunnen begrijpen. Hoe langer hoe meer vullen coaching en consulting elkaar aan wanneer aandacht voor personen en systemen geïntegreerd wordt. In deze visie hebben coaching en consulting, altijd plaats in een context en in ieder onderdeel van dit programma speelt dan ook een viertal elementen in het begeleidingsproces steeds een rol: Wat speelt zich binnenin mensen af? Hoe verhouden mensen zich tot elkaar? Welke rol spelen druk op of veranderingen in het systeem waarin coach/consultant en cliënt zich bevinden? Hoe is de omgeving (maatschappelijk, culturele, politiek, economisch etc.) van invloed op het systeem en de mensen die erin werken?

3 2 3 Doelgroep, doelstellingen en opbrengst Het executive programma Coaching en Consulting in Context: Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties is bedoeld voor coaches, organisatieadviseurs, managementconsultants, managers, trainers, MD- en OD-professionals; voor ervaren functionarissen die inzicht en professionaliteit in hun begeleiding willen verdiepen. De opleiding stelt deelnemers in staat creatief, doelgericht en professioneel begeleiding te bieden, met inzicht in de emotionele beleving van de werkplek van degenen die zij begeleiden. De deelnemer vergaart kennis over en ontwikkelt inzicht en competenties in het werken met onbewuste processen in organisaties. Een belangrijk doel is de begeleider beter toe te rusten om in de organisatie te onderkennen welke invloed druk van buitenaf (zoals politiek/economisch beleid, veranderende cliëntengroep) en van binnenuit (groei, krimp, fusie, nieuwe werkmethoden of verschuivende doelstelling) heeft op de mensen in het management, de werknemers of cliënten. Welke onzichtbare agenda s hanteert men, welke mythen en welke machtsverhoudingen zijn mede bepalend voor het functioneren van de organisatie en de mensen daarin? Voor de professioneel begeleider is het even belangrijk die factoren te onderkennen als te weten wat zich in en tussen individuen afspeelt. Juist in de integratie van inzicht in de binnenwereld van mensen en de dynamiek van de (werk-)omgeving ligt de kracht van de coach/ consultant bij begeleiding op individueel-, maar ook op organisatieniveau. Het leren ontdekken en benutten van de mogelijke verbindingen tussen deze visies kenmerkt deze leergang. Deelnemers leren in- en uitzoomen tussen microscopischeen telescopische visies. Het programma wil professionals opleiden die in hun begeleidingstaken ethische en professionele principes hanteren, die in staat zijn nauwkeurig een visie te formuleren op wat er aan de hand is en daarbij passende interventies te plannen en uit te voeren. Daarnaast heeft de professioneel begeleider zelfkennis nodig, maar ook vermogen tot zelfreflectie, met name als hij/zij zelf onderdeel van het systeem uitmaakt. Ook helpt deze opleiding coach/ consultant inzicht te krijgen in de betekenis die zij zelf, maar ook hun cliënten geven aan sociale, culturele en politieke dimensies van organisaties. Deelnemers verwerven kennis over onbewuste dynamiek binnen en tussen mensen in organisaties en ze ontwikkelen competenties in gedegen reflectieve begeleiding. Daarnaast zijn voorbeelden van genoemde leeropbrengsten: een veel beter besef van de eigen rol en de toegevoegde waarde vanuit de rol voor de organisatie, duidelijker omgaan met begrenzingen van taak en rol, meer in staat om als persoon-in-rol te handelen, beter in staat met spanning en discomfort, gerelateerd aan het werk, om te gaan, taakgerichter, ook als het moeilijk wordt ( thinking under fire ), meer focus op het nemen van eigen verantwoordelijkheid en leiderschap, meer vermogen tot reflectie, in tegenstelling tot het direct vanuit impuls reageren. Hiermee wordt duidelijk dat het leerproces en de ontwikkeling van de deelnemer naar aanleiding van deze leergang, veelal van aanzienlijke meerwaarde is voor de organisatie waarvoor hij/zij werkt. Wat speelt zich binnenin mensen af? Leerconcept en didactische vormgeving Uitgangspunt in de opzet van het executive programma : Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties is een actieve inbreng van iedere deelnemer. De onderwijsmethoden sluiten aan bij concrete vragen uit de praktijk, terwijl de praktijk wordt onderbouwd met een gedegen theoretisch kader. Bestaande kennis en vaardigheden van deelnemers tellen uiteraard mee. Ze worden in verband gebracht met het theoretisch referentiekader, zodat de deelnemer een eigen landkaart kan ontwikkelen en effectiever richting geeft aan eigen begeleidingsactiviteiten. Op basis van inbreng uit de werkpraktijk van deelnemers en aan de hand van de geboden theorie worden bewuste en onbewuste processen geëxploreerd die invloed hebben op mensen in hun (werk)omgeving. Hierbij worden ook samenwerkingsvormen tussen deelnemers gehanteerd en wordt de leergang zelf ook als object van studie gezien. Er is hierin voortdurende aandacht van de leiding voor de deelnemers. Ethische en professionele principes van begeleidingstaken komen aan de orde, evenals diagnose van de situatie en selectie van een gepast interventieplan. De relevantie van coaching en consulting in de huidige maatschappelijke en politieke context en de (inter)culturele en sociale aspecten maken deel uit van de seminars. Een belangrijk uitgangspunt is dat er behalve bewuste ook onbewuste motieven meespelen op de werkplek. Stress is onvermijdelijk in ons postmoderne tijdperk met de bijbehorende onzekerheden. Mensen vermijden in de regel waar mogelijk ervaringen van angst, spanning, schuldgevoel, twijfel en onzekerheid, soms zonder zich hiervan bewust te zijn. Zo is het te begrijpen dat als gevolg van nieuwe bronnen van spanning en risico in organisaties ook de irrationaliteit vaak toeneemt. Hoe komt het dat bijvoorbeeld een positieve uitdaging tot creativiteit niet wordt opgepakt, of dat een individu zich op de werkplek gedemotiveerd of gekwetst voelt? De problemen die daaruit kunnen voortkomen en de uitingen van kwaadheid zijn de meeste (bege)leidinggevenden niet vreemd. In deze leergang geeft een psychodynamische benadering inzicht in de wijze waarop deze mechanismen onbewust opereren in mensen. Het psychodynamisch kader geeft aandacht aan het leren herkennen van de vroegste en soms primitieve psychologische mechanismen. Wie zich het eenmaal heeft eigen gemaakt, kan de eigen intuïtie veel beter op waarde schatten en inzetten in begeleidingstaken in de organisatie. In deze leergang wordt de psychodynamische benadering vanuit de eigen emotionele beleving van de werkplek en vanuit persoonlijk-, rol- en systeemperspectief verkend. Het individu wordt in dit programma altijd in zijn/haar context beschouwd; niet alleen intra- en interpersoonlijke processen, maar ook bijvoorbeeld de interactie met organisatiedynamiek wordt beschouwd. Dit zogenaamde psychodynamisch-systemische perspectief helpt processen in mens én organisatie te begrijpen. Organisaties zijn (net als individuen) gelaagd. Behalve bewuste motieven spelen ook onbewuste aspecten mee op de werkplek. Organisaties zijn (ook net als individuen) open systemen. Interne en externe werelden beïnvloeden elkaar wederzijds. Processen binnen personen, tussen personen, in organisaties en haar omgeving hebben met andere woorden met elkaar van doen. Kennis hierover geeft aangrijpingspunten voor analyse en handelen in het werken met organisaties. De aandacht voor gelaagdheid en contextualiteit bevordert enerzijds de effectiviteit van organisaties en anderzijds het welzijn van de mensen die erin werken. In de toegenomen complexiteit en onvoorspelbaarheid in de werkomgeving helpt het psychodynamisch-systeemperspectief om te gaan met onzekerheden en spanningen, in plaats van ze uit de weg te gaan. Gedurende de opleiding wordt samen met deelnemers een Persoon-, Rol-, Systeem- en Contextkader ontwikkeld, waarbij de nadruk per onderdeel verschillend zal liggen. Zo komen verschillende aspecten steeds weer terug en bouwt elk programma onderdeel voort op het voorgaande. De leergang is opgebouwd tot een geïntegreerd geheel van inhoudelijke thema s, die een onderlinge samenhang kent. Het design van kent de volgende elementen:

4 4 5 kernconcepten van onbewuste dynamieken (in individu, groep en organisatie), bijvoorbeeld: - vroege ontwikkeling en relaties - groeps- en organisatiedynamiek - gefixeerde afweer in mens en organisatie - cultuur, macht en diversiteit - human resources in veranderende contexten exploreren van ervaringen (actieleren), bijvoorbeeld: - Organisation-in-the-Mind - Group Relations - inter-organisationele dynamieken rolapplicatie (ontwikkeling van coaching en consulting rollen: kader, vaardigheden en attitude), bijvoorbeeld: - psychodynamisch-systemische coaching - interveniëren in groepen - organisatieconsulting methoden & technieken van onderzoek (onder de oppervlakte): - kwalitatief onderzoek - methoden van dataverzameling en interpretatieve analyse - organisatie-observatie De focus ligt hierin zoals gezegd op het diepgaand leren begeleiden van organisaties en rolhouders met inzicht in de emotionele en affectieve wereld. Meer basale competenties zijn hiervan ook onderdeel, zoals: zelfreflectie, - analyse en ontwikkeling, begeleiden vanuit een werkkader (m.n. psychodynamisch-systemisch, competenties, techniek etc.), casemanagement (contractering, vormgeven van de werkrelatie, ontwikkelen interventieplan, de werkrelatie beëindigen, evaluatie), ethische en professionele standaarden. Er wordt gewerkt met een grote verscheidenheid aan onderwijsvormen: Seminars. De meeste seminars hebben een omvang van twee en soms drie dagen en worden geboden op een manier die praktijk, theorie en de eigen werkervaring van de deelnemer met elkaar verbindt; de deelnemers kunnen nieuwe concepten in de praktijk oefenen of het geleerde in samenspraak met de docent in hun eigen repertoire integreren. Vaak wordt gewerkt met de eigen ervaring van de deelnemer, vanuit de actuele rol die de deelnemer vervult in de eigen organisatie. Seminar 3 heeft een omvang van zes dagen en een uitsluitend ervaringsgericht karakter. Verwerkings- en verdiepingsbijeenkomsten. Tijdens de opleiding zijn er 18 verwerkings- en verdiepingsbijeenkomsten. Dit zijn bijeenkomsten van een dagdeel en omvatten de verschillende onderdelen: Themasessies. Bestaat uit hoor-, werk- en actualiteitencolleges voor informatieoverdracht, literatuurbespreking, oefeningen en discussies onder leiding van een docent. De leesseminars en gastcolleges hebben als doel verwerking, verdieping en verbreding van de nieuwe inzichten. Een deel van de sessies zal ook geleid worden door deelnemers en ervaringsgericht zijn. Supervisie. In de supervisie komt de begeleidingspraktijk van de deelnemers zelf ter sprake en het internaliseren van een aantal supervisievragen. Doel is het verbinden van de tot nu toe geleerde concepten met de praktijk en het ontwikkelen van een psychodynamisch-systemische rol-attitude. Studiegroepbijeenkomsten. De deelnemers leren in dit onderdeel uit eigen ervaring en reflectie, individueel en als groep, verbanden te leggen tussen een hier-en-nu proces en invloeden elders in het systeem. Tutorials. In een tutorial, een vorm van studiebegeleiding, komt het individuele leerproces in de leergang aan de orde en de invloeden op de rol van deelnemer. Het gesprek tussen deelnemer en programmaleiding vindt meerdere malen tijdens de leergang plaats. Psychodynamische coaching ervaren als cliënt. Een vijftal individuele sessies met een psychodynamisch coach/counsellor maakt deel uit van het eerste leerjaar. Het programma is zeer taakgericht, wat niet wegneemt dat de opleiding bij de deelnemer persoonlijke snaren kan raken. In dat geval kan de staf aanbevelingen doen voor bijvoorbeeld extra psychotherapie. Een initiatief hiertoe kan ook uitgaan van de deelnemer zelf. Individuele supervisie. Vanaf het tweede jaar hebben cursisten minimaal tien individuele supervisiesessies met een supervisor (matching via de opleiding). Het werk dat ze daar inbrengen heeft betrekking op de eigen begeleidingsrol in de eigen context. Cursisten maken zelf hun eigen afspraken met de supervisor. Aan het eind van het traject schrijven ze een supervisieverslag. Aan supervisoren wordt gevraagd na beëindiging een verklaring af te leggen aan de opleiding over de kwaliteit van het werk door de cursist. Literatuurstudie, papers, opdrachten, afstudeerproject. Het lezen van relevante literatuur en het schriftelijk uitvoeren van opdrachten behoren tot vaste activiteiten van de deelnemers aan. Twee uitgebreide papers (één over intra- en interpersoonlijke dynamiek en één over groeps- en organisatiedynamiek) toetsen het begrip en applicatievermogen van de centrale concepten van de opleiding. Daarnaast worden twee casestudies vervaardigd: één van een eigen interventietraject met een individu (coaching) en één van een eigen groeps- en/of organisatie-interventietraject (consulting). Deze trajecten zet u zelf op en voert u uit. Hoe verhouden mensen zich tot elkaar? Inhoudelijk programma Zoals al aangeduid bij de introductie van het leerconcept, worden in het executive programma Coaching en Consulting in Context: Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties dieptepsychologische inzichten over mens en organisatie verbonden met een professionele toepassing van begeleidingstaken in organisaties. Ook wordt vanuit dit zogenaamd psychodynamisch-systemisch perspectief een dialoog ontwikkeld met andere disciplines in de organisatiewetenschappen, zoals de organisatie-antropologie, HRM-studies en managementwetenschappen. Om het inhoudelijk programma nader te introduceren, volgt hier een beschrijving van de thematiek van de seminars: Seminar 1: Organisation-in-the-Mind Deelnemers exploreren in dit seminar de betekenis, het belang en gebruik van Organisation-in-the- Mind. Ze onderzoeken hun dagelijkse begeleidingstaken en werkervaring vanuit persoonlijk-, rol- en systeemperspectief. Organisation-in-themind is een concept dat berust op een psychoanalytisch en systeemreferentiekader. Uitgangspunten voor dit seminar: het betreden van een organisatie betekent deel uitmaken van een mentale wereld, van gevoelens, gedachten, verbeelding en overtuigingen die zich bewust en onbewust afspelen. Deze mentale wereld beïnvloedt alles wat wij beslissen en doen als manager, leidinggevende, adviseur, werknemer, counsellor of coach. als wij deze mentale wereld in gedachten kunnen houden en erop kunnen reflecteren, is het een krachtige bron van organisational intelligence. Deze organisational intelligence kan helpen de dilemma s, uitdagingen en spanningen van het organisatieleven beter te begrijpen. De term organisation-in-the-mind gaat over een dergelijke mentale wereld waarin wij leven en die in ons leeft; als bron voor het leren, begrijpen en betekenis toekennen aan wat er zich in de organisatie afspeelt, terwijl wij verschillende rollen in de organisatie op ons nemen en ontwikkelen. Het seminar is ervaringsgericht (heeft het karakter van een workshop) en biedt gelegenheid om de eigen huidige werkervaring in en met organisaties in te brengen als materiaal voor reflectie en analyse op het raakvlak tussen persoon, rol, systeem en context.

5 6 7 Seminar 2: Vroege ontwikkeling en relaties Deelnemers leren kernconcepten van vroege menselijke ontwikkeling. Hoe spelen vroegere ervaringen, vaak onbewust, individueel en collectief nog mee in de huidige werkomgeving? Welke normale menselijke behoeften spelen daarbij een rol? Deelnemers leren in dit seminar vanuit een relationeel perspectief na te denken over hun eigen begeleidingstaken op hun werk. Belangrijk is een dieper inzicht in de invloed die onze vroegste relaties met onze verzorgers hebben op de manier waarop wij onze interne belevingswereld vormen en op onze capaciteit om creatief én destructief te leven en te werken. Deelnemers leren verschillende afweermechanismen, zoals projectieve identificatie, herkennen en als eigen referentiekader hanteren in hun begeleidingsrol. Op deze manier wordt de psychodynamische Kleiniaanse theorie voortgezet met begrippen die het inzicht in de complexiteit van de begeleidingsrelatie in de organisatiecontext verdiepen. Overdracht en tegenoverdracht komen aan de orde, naast begrippen zoals containing en afgunst. Korte theorieprestentaties worden afgewisseld met het zelf oefenen in korte begeleidingsgesprekken en andere oefeningen. Het persoonlijk perspectief in context staat centraal. Seminar 3: Group Relations Deelnemers exploreren onbewuste processen in groepen middels de methodiek van deelname aan een Group Relations conferentie. De dynamiek van de werkomgeving vormt de kern van deze internationale conferentie. De eigen ervaring hier-en-nu in kleine en grote (sub)systemen, in activiteiten binnen een groep en binnen een institutie, staan centraal. Iedere deelnemer brengt een eigen actueel werkissue in. Dit incident wordt in verband gebracht met de eigen ervaringen in verschillende evenementen en rollen tijdens de werkconferentie. De conferentie wordt georganiseerd door Group Relations Nederland. De conferentie is een aparte tijdelijke institutie. De leergangdeelnemers schrijven zich individueel in bij de conferentieorganisatie, zoals andere deelnemers aan de conferentie dat ook zullen doen. Het systeemperspectief staat centraal. Seminar 4: Psychodynamisch-systemische coaching 1 Deelnemers leren verband te leggen tussen psychodynamische theoretische begrippen en hun eigen ervaring als begeleider (rolapplicatie). Aan de orde komen onbewuste processen in de begeleidingsrelatie, de interne processen bij zowel counsellor als cliënt en de daaruit voortvloeiende projecties (het onbewust plakken van gezichten uit het verleden op iemand die je in het heden ontmoet). Centraal hierbij zijn begrippen van de Britse Object Relations -school, zoals containing (Bion) en holding (Winnicott); de relatie tussen het kinderspel van vroeger en het creatief denken nu; het verdelen van mensen in goed of slecht versus het tolereren van onvolmaaktheid bij mensen. Voorbeelden uit het eigen actuele begeleidingswerk worden in verband gebracht met mechanismen die mensen vroeg in hun leven ontwikkelden en die nog steeds hun dagelijkse (werk)ervaring en gedrag beïnvloeden. Behalve een persoonlijk en systeemperspectief krijgt in dit seminar het rolperspectief veel aandacht. Seminar 5: Interveniëren in groepen Het ervaren, analyseren en exploreren van groepsdynamiek heeft veel aandacht in het programma. In dit rolapplicatie onderdeel gaan we een stap verder. Hierin gaat de aandacht naar hoe als leider of begeleider te werken met onbewuste dynamiek in groepen. De leergroep zelf wordt gebruikt als instrument om deelnemers te laten experimenteren met eigen interventies. Deelnemers krijgen ook de leiding over bijeenkomsten en oefenen zodoende zowel met voorbereiding als facilitering van groepen. Deelnemers krijgen inzicht in hun eigen mogelijkheden hierin en leren hoe met een psychodynamisch-systemische benadering leiding te geven aan groepen, te faciliteren of te consulteren. Naast het systeemperspectief staat het rolperspectief centraal. Seminar 6: Onderzoek onder de oppervlakte 1 Deelnemers werken aan methodologische uitdagingen in het onderzoek naar menselijke ervaring, specifiek met aandacht voor de affectieve en onbewuste dimensies. De ethische en politieke issues worden beschouwd, evenals de rol van de subjectiviteit van de onderzoeker en de dunne grens tussen onderzoek, interventie en verandering. Het seminar brengt een variëteit aan relevante perspectieven, inclusief hedendaagse psychoanalyse, psycho-sociaal en kwalitatief onderzoek, actie-onderzoek, Group Relations en Group Analysis om nieuwe benaderingen van onderzoek en interventie in de diepte te ontwikkelen. De nadruk ligt op methoden & technieken van dataverzameling. Organisatie-observatie krijgt hierbij speciale aandacht. Onderwerpen als het containen van angst, het formuleren van het geobserveerde en het werken met de impact van deze formulering in het geobserveerde systeem worden behandeld. Deelnemers zullen als vervolg op dit seminar een aantal observaties doen van een aspect van een organisatie, onder begeleiding en met reflectie vanuit de leergang. Wat is de aard van de observatie? Hoe kan men de betekenis ervan inschatten? Hoe verhoudt een observatie zich tot een interpretatie of hypothese? Theorie en praktijk komen dicht bij elkaar. Begrippen als basic assumptions, transitional space, projectieve processen, groepsaannames en mythes, systemische aspecten, onbewuste communicatie, afweerpatronen en angst passeren de revue. Seminar 7: Werken met gefixeerde afweer in mens en organisatie Welke psychische processen op de werkplek en welke patronen in en tussen mensen en hun werkomgeving kan men observeren? Op welke basis stelt men dan een hypothese, interpretatie, diagnose? Hoe verhoudt een psychodynamische visie zich tot gangbare diagnostische systemen (bijvoorbeeld DSM)? In dit seminar wordt gekeken naar wat er mis kan gaan in de ontwikkeling van mensen en organisaties. We bieden een theoretisch kader om disfunctionele patronen in de organisatie te kunnen onderzoeken en de zwakke plekken in medewerkers te kunnen activeren en spiegelen, en vice versa. Wat zijn de (deels onbewuste) afspraken die creatieve of destructieve processen bevorderen? Wanneer gaat het mis met macht en sociale relaties in organisaties en hoe staan mensen dan in relatie tot de taak en elkaar als er een dynamiek van ontkenning speelt? Dit seminar biedt gelegenheid om weerstanden te onderzoeken aan de hand van processen op de eigen werkplek en die van een ander. Het seminar biedt kernconcepten om te helpen begrijpen hoe psychopathologie in individuen en organisaties werkt en interacteert. Het geeft daarmee ook inzicht in hoe systemen perversiteit ontwikkelen, ondanks individuele pogingen om dat niet te laten gebeuren. In het seminar staat het persoonlijk en het systeemperspectief centraal. Seminar 8: Psychodynamisch-systemische coaching 2 Dit rolapplicatie seminar biedt een vervolg en verdieping van seminar 4. Specifiek komen aspecten van casemanagement aan de orde; bijvoorbeeld contracten, diagnose, vertrouwelijkheid, rapportage, afbouw, verwijzing en afscheid. Het rolperspectief staat centraal in dit seminar. Seminar 9: Organisatieantropologie: cultuur, macht en betekenisgeving De organisatieantropologie stelt de betekenisgeving van alle betrokkenen bij organisatieprocessen centraal en beschouwt van daaruit de consequenties voor sturingsvraagstukken. Naast de sociologische inzichten ten aanzien van ratio en macht kijken we naar het cultuurvraagstuk met behulp van sociaalwetenschappelijke inzichten rond begrippen als etniciteit, identiteit en context. Betekenissen komen tot stand in communicatieprocessen waarin machtsverhoudingen, belangentegenstellingen en afhankelijkheidsrelaties sterke invloed uitoefenen. Het proces van betekenisgeving is daarmee primair een interactieproces tussen betrokken organisatieleden en hun relatie tot omgevings(f)actoren. Daarom besteden we in dit onderdeel aandacht aan kernconcepten van organisatiedynamiek, zoals cultuur, macht, diversiteit en betekenisgeving en hun onderlinge relaties. In het seminar staat het systeemperspectief centraal. Seminar 10: Onderzoek onder de oppervlakte 2 Dit seminar biedt een vervolg en verdieping van seminar 6. Specifiek ligt de focus op methoden & technieken van data-analyse. Er wordt voornamelijk gewerkt met door de deelnemers verzameld materiaal. Seminar 11: Organisatieconsulting In dit rolapplicatie seminar, gebaseerd op het werken met eigen casuïstiek en input, is aandacht voor de verdere ontwikkeling van een consultancy stance. Het zogenaamde Tavistock paradigma voedt al tientallen jaren de theorie en praktijk van organisatieontwikkeling (socio-technisch systeemontwerp, Action Research en Group Relations). In het seminar wordt ook gewerkt met meer recente ontwikkelingen, zoals Complexity Theory. In dit seminar wordt gewerkt van de individuele rolconsultatie (coaching) tot groepswerk, naar interventies in gehele systemen (incl. organisatiecultuurverandering en Groep Relations-technologie). Seminar 12: Leven met leiderschap in en om organisaties In dit onderdeel worden kernconcepten behandeld over de rol van publiek leiderschap in de context van maatschappelijke veranderingen. Het romantische verlangen naar leiders die orde op zaken stellen in een vastgelopen politiek-bestuurlijk systeem is gevaarlijk. Leiderschap is te belangrijk

6 8 9 en te gevaarlijk om zo simplistisch te benaderen en om zittende en aankomende leiders in trainingen als model voor te houden. In deze module gaan we op zoek naar de nuances van leiderschap in en om organisaties en in de politiek. En we bezinnen ons op de vraag hoe we leiders kunnen kweken, adviseren en temmen. In dit onderdeel staat een contextueel perspectief centraal. Seminar 13: Inter-organisationele dynamieken In dit seminar zijn processen van multi-partij samenwerking aan de orde. Samenwerking behelst het onderkennen van de relevante diversiteit en het vinden van een zinvolle complementariteit. Het kapitaliseren op en werken met diversiteit blijkt echter niet eenvoudig te zijn. Multi-partij samenwerking gaat gepaard met processen van stereotypering, wantrouwen, machtsspelletjes en(on)uitgesproken conflict. Het exploreren van multi-partij samenwerking in een ervaringsgericht evenement, maakt deel uit van het seminar. Daarnaast wordt deelnemers onderzoeksmateriaal en theorievorming aangeboden over intergroeps- en interorganisatiedynamiek. Zo wordt bijvoorbeeld de betekenis van het begrip collusie onderzocht. In dit seminar staat het (inter)systeemperspectief centraal. Seminar 14: Integreren van Coaching en Consulting in Context Dit seminar heeft een directe link met seminar 1, waarin de verschillende velden uit het persoon, rol, systeem en context kader geïntroduceerd zijn. In dit laatste seminar staat de interface van de verschillende velden en de integratie van perspectieven in de rol van begeleider centraal. Het seminar biedt gelegenheid om de eigen huidige werk- en opleidingervaring in te brengen als materiaal voor reflectie en analyse. De balans wordt opgemaakt van de eigen rol in coaching en consulting en het werken met het psychodynamisch-systemisch referentiekader. Staf Docenten Dr. Eliat Aram organisatiepsycholoog, Gestalt psychotherapeut, coach, consultant, supervisor, CEO Tavistock Institute of Human Relations, Verenigd Koningkrijk David Armstrong MA organisatieconsultant; Associate Consultant Tavistock Consulting, Verenigd Koninkrijk Dr. Judith Bell psycholoog, organisatieconsultant en executive coach; Director Tavistock Consulting, Verenigd Koninkrijk Elisha Davar MA psychoanalytisch psychotherapeut, psychodynamisch coach/consultant Drs. Hans Gerritsen universitair docent, senior trainer en coach, USBO Prof.dr. Paul t Hart hoogleraar bestuurskunde, USBO Prof.dr. Paul Hoggett hoogleraar politicologie, directeur Centre for Psycho-Social Studies, University of West-England, psychoanalytisch psychotherapeut, Verenigd Koninkrijk Dr.ir. Martijn Koster universitair docent/onderzoeker op het gebied van organisatiecultuur en -verandering, USBO Drs. Martha Mens MPC psycholoog, senior organisatieadviseur expertisecentrum Management en Organisatie Advies, Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Prof.dr. Diana Shmukler klinisch psycholoog, integratief psychotherapeut, docent en supervisor, voorheen hoogleraar psychotherapie en hoofd departement Psychologie University of Derby, Verenigd Koninkrijk Drs. Martijn van der Spek BSc universitair docent, senior consultant, coach, trainer, USBO Supervisie- en studiegroepconsultants Samen met de programmaleider vormen de supervisie- en studiegroepconsultants de kernstaf van de leergang. De supervisie- en studiegroepconsultants zijn: Elisha Davar MA psychoanalytisch psychotherapeut, psychodynamisch coach/consultant, docent CCC Drs. Martha Mens MPC psycholoog, senior organisatieadviseur expertisecentrum Management en Organisatie Advies, Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Psychodynamische coaches en supervisoren voor deelnemers Wordt tijdens de opleiding bekend gemaakt. Programmaleiding Drs. Martijn van der Spek BSC programmaleider van de opleiding, geeft leiding aan de kernstaf Drs. Paul Adriaanse manager Executive & Masterprogramma s USBO Prof.dr. Maarten van Bottenburg directeur Executive & Masterprogramma s USBO Adviesraad De leergang wordt inhoudelijk en procesmatig ondersteund door een Adviesraad. De Adviesraad kent een internationale samenstelling en bestaat uit de kernstaf van de leergang, enkele kerndocenten, cursistvertegenwoordigers, de voorzitter van de alumninetwerkcommissie, externe vakgenoten. Drs. Jaak Le Roy consultant/coach organisaties, psychoanalyticus, psychiater, opleider groepsdynamica en groepstherapie, België Incidentele wijzigingen van programma en staf zijn voorbehouden. Welke rol spelen druk op of veranderingen in het systeem? Drs. Errica Moustaki-Smilansky psychoanalytisch psychotherapeut, organisatieadviseur/coach, Alliance Coaching, directeur Carreers in Depth For Organizations, Verenigd Koninkrijk Projectassistentie Drs. Bianca Kooij logistieke en organisatorische ondersteuning van de opleiding Prof.dr. Sandra Schruijer hoogleraar organisatiepsychologie en vraagstukken van multipartijensamenwerking, USBO en Universiteit van Tilburg

7 10 11 Organisatorische informatie Opleidingsdagen, -locatie en -tijden De meerdaagse seminars worden verzorgd in een conferentieoord in het midden van het land. De verwerkings- en verdiepingsbijeenkomsten (VVB s) worden om de paar weken verzorgd op donderdag te Utrecht. Precieze data van het executive programma Coaching en Consulting in Context: Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties zijn separaat bij deze brochure gevoegd of beschikbaar via de projectassistent van de leergang (zie onder Informatie). Toetsing en certificering De meeste seminars van het eerste jaar worden afgerond met een oefen-, lees- of schriftelijke opdracht. Daarnaast zijn er vier beoordelingsmomenten: een paper over concepten van intra- en interpersoonlijke dynamiek een paper over concepten van groeps- en organisatiedynamiek een casestudie van een interventie met individu (coaching) een casestudie van een interventie met groepof organisatie (consulting) Externe beoordelaars zijn betrokken bij de eindbeoordeling van deze onderdelen. Ook de bereidheid te leren uit de ervaringsgroep speelt mee in de beoordeling. Criteria die gehanteerd worden bij de evaluatie door stafleden worden aan deelnemers kenbaar gemaakt. Zij hebben onder andere te maken met het vermogen van de deelnemer om om te gaan met spanning en projectieve processen, capaciteit om te reflecteren op het eigen proces en dat van anderen en de omgeving; om praktijk en theorie met elkaar te verbinden ten behoeve van de taak; om op een professionele manier een vraag om begeleiding om te zetten in een passende interventie. Het opleidingscertificaat ontvangt de deelnemer na het behalen van een kwalitatief voldoende resultaat op deze aspecten. Alumninetwerk Na afronding van de opleiding kunt u lid worden van het alumninetwerk CCC (deelnetwerk van het Alumninetwerk Executive & Masterprogramma s) en deelnemen aan de georganiseerde activiteiten (minimaal 2 studiedagen per jaar). Studiebelasting De leergang beslaat ruim twee jaren. Inclusief het bijwonen van de verschillende groepsbijeenkomsten moet de deelnemer gemiddeld rekenen op een studiebelasting van circa 60 uur per maand. Taal Voertalen in de leergang zijn Nederlands en Engels. Mogelijke deelname aan onderdelen van Enkele seminars van het programma staan tevens open voor deelnemers van buitenaf. De ervaring leert dat deze seminars hierdoor verrijkt worden, zowel voor de groep als individuele deelnemer. Voor informatie over deze seminars kunt u contact opnemen met de projectassistent, Bianca Kooij (zie onder Informatie). Toelating en inschrijving De opleiding heeft een postacademisch karakter en richt zich daarom op afgestudeerden met een HBO- of universitair diploma of een diploma dat daarmee gelijkgesteld kan worden. Met bijgevoegd aanmeldingsformulier kunt u zich aanmelden. Na aanmelding vindt een intakegesprek plaats met de programmaleiding als onderdeel van de toelatingsprocedure. Daarin wordt gekeken of uw vraag past bij het aanbod van de leergang. Ook wordt het vermogen tot het (na enige tijd in de leergang) genereren van opdrachten voor een coachingstraject en een consultingtraject besproken. Daarnaast zijn zaken als motivatie en vermogen tot (zelf)reflectie en empathie aan de orde. Na het gesprek vindt definitieve inschrijving plaats. Plaatsing geschiedt op volgorde van inschrijving voor de eerste tien plaatsen. De overige plaatsen worden toegewezen op basis van de heterogene samenstelling van de groep. Bij overinschrijving wordt een wachtlijst aangelegd. Het maximum aantal deelnemers bedraagt 20 personen. Informatie Een overzicht van opleidingsdata en kosten zijn separaat bij deze brochure gevoegd of beschikbaar via Bianca Kooij, projectassistent van Coaching en Consulting in Context. Ook met andere vragen over de leergang kunt u contact met haar opnemen: telefoonnummer: (030) /8101, of via Via haar kunt u ook een afspraak maken voor een intakegesprek. Op internet vindt u meer informatie over onze programma s via: Aanmeldingsformulier VOOR HET EXECUTIVE PROGRAMMA COACHING EN CONSULTING IN CONTEXT: Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties dhr/mw (titel) werkzaam bij afdeling adres organisatie postcode/plaats telefoon: fax: huidige functie Hierbij meld ik me aan voor de opleiding : Theorie en praktijk van werken met onbewuste dynamiek in organisaties Een uitnodiging voor het intakegesprek volgt automatisch. Na aanmelding vindt een wederzijds oriënterend intakegesprek met de programmaleiding plaats (indien dat nog niet gevoerd is). Definitieve inschrijving volgt daarna. Het maximum aantal inschrijvingen is twintig. Plaatsing geschiedt op volgorde van inschrijving en heterogene samenstelling van de groep. Bij meer dan 20 inschrijvingen wordt een wachtlijst aangelegd. datum handtekening Dit aanmeldingsformulier kunt u retourneren aan (postzegel niet nodig): Universiteit Utrecht Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) T.a.v. Bianca Kooij Antwoordnummer ZL UTRECHT

8 13 Graag ontvang ik meer informatie over: Masterprogramma Organisatie, Cultuur en Management Tweejarige opleiding leidende tot het masterdiploma MSc Start jaarlijks in februari Masterprogramma Strategisch Management in de non-profit sector Tweejarige opleiding leidende tot een masterdiploma MSc Start jaarlijks in september Interpreteren en Toepassen van Trends 8 seminars verdeeld over een jaar Start jaarlijks Leiderschap voor Professionals 9 dagen verdeeld over een periode van anderhalve maand Start in voorjaar Coaching voor leidinggevenden en staffunctionarissen Individueel begeleidingstraject op afspraak Hoe is de omgeving van invloed op het systeem en de mensen die erin werken? Masterprogramma Bestuur en Beleid voor professionals Tweejarige opleiding leidende tot het masterdiploma MSc Start tweejaarlijks in februari Politiek-Bestuurlijke Sensitiviteit 4 dagen verdeeld over een periode van twee maanden Start twee keer per jaar Strategisch Human Resource Management 4 dagen verdeeld over een periode van acht weken Start in najaar Maatwerk- en Managementdevelopment Trajecten voor organisaties binnen het publieke domein of kijk op Stuur dit formulier naar (postzegel niet nodig): Universiteit Utrecht Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) t.a.v. secretariaat EMP Antwoordnummer ZL Utrecht organisatie t.a.v. dhr/mw (titel) afdeling en functie adres organisatie postcode/plaats telefoon

9 Universiteit Utrecht Faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie Departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) Bijlhouwerstraat ZC Utrecht Telefoon (030) Fax (030) foto USBO-gebouw vormgeving ontwerpjanhaandrikman, doornenburg

Leiderschap voor professionals april - mei 2015

Leiderschap voor professionals april - mei 2015 1 Leiderschap voor professionals april - mei 2015 Een cursus voor professionals die hun leiderschapsrol verder willen ontwikkelen binnen de dynamische omgeving van hun organisatie. Welke betekenis zit

Nadere informatie

Leiders op koers. Een programma voor klinisch psychologen, Gz-psychologen binnen leidinggevende functies en psychiaters.

Leiders op koers. Een programma voor klinisch psychologen, Gz-psychologen binnen leidinggevende functies en psychiaters. Leiders op koers Een programma voor klinisch psychologen, Gz-psychologen binnen leidinggevende functies en psychiaters mensenkennis Algemene introductie Dit leiderschapsprogramma is ontstaan door en voor

Nadere informatie

Leergang Psychodynamisch Leiderschap

Leergang Psychodynamisch Leiderschap P s y c h o d y n a m i s c h c o n s u l t Leergang Psychodynamisch Leiderschap Authentiek leidinggeven aan professionals Inleiding Psychodynamisch leiderschap staat voor inspirerend, authentiek en situationeel

Nadere informatie

POSTGRADUATE OPLEIDING EXECUTIVE TEAMCOACHING

POSTGRADUATE OPLEIDING EXECUTIVE TEAMCOACHING POSTGRADUATE OPLEIDING EXECUTIVE TEAMCOACHING 1 INTRODUCTIE AANLEIDING Coaching is een vak geworden. Zowel binnen de overheid als binnen het bedrijfsleven heeft coaching zich ontwikkeld tot een geaccepteerde

Nadere informatie

leergang KLEUR BEKENNEN Kleedkamergesprekken over leiderschapsontwikkeling

leergang KLEUR BEKENNEN Kleedkamergesprekken over leiderschapsontwikkeling leergang KLEUR BEKENNEN Kleedkamergesprekken over leiderschapsontwikkeling editie 2011 Leiderschap zit vol met paradoxen. De tegenstelling tussen betrokkenheid en distantie, tussen innovatie en behoudendheid,

Nadere informatie

Post Graduate Opleiding Executive Coaching Vrije Universiteit Amsterdam

Post Graduate Opleiding Executive Coaching Vrije Universiteit Amsterdam Post Graduate Opleiding Executive Coaching Vrije Universiteit Amsterdam 2012/2013 Introductie Aanleiding Coaching is een vak geworden. Zowel binnen de overheid als binnen het bedrijfsleven heeft coaching

Nadere informatie

Transactionele Analyse. Begrijpen en beïnvloeden. Nederlandse Vereniging voor Transactionele Analyse

Transactionele Analyse. Begrijpen en beïnvloeden. Nederlandse Vereniging voor Transactionele Analyse Nederlandse Vereniging voor Transactionele Analyse Transactionele Analyse Begrijpen en beïnvloeden De Transactionele Analyse biedt een praktische, heldere theorie die door iedereen te begrijpen is. Het

Nadere informatie

Coaching en coachend leiderschap

Coaching en coachend leiderschap S.E. Booij Consultancy Coaching en coachend leiderschap voor leidinggevenden in de zorg in samenwerking met drs Joep Choy prof dr Jan Moen prof dr Willem van der Does Burgemeester Ketelaarstraat 29 2361

Nadere informatie

adviseren vanuit je kern

adviseren vanuit je kern adviseren vanuit je kern De wereld wordt er niet beter van, de werkomgeving wordt er niet ideaal van, maar je leert te roeien met de riemen die je hebt, te accepteren wat de kwaliteiten zijn waar je mee

Nadere informatie

De kunst jezelf en anderen te leiden

De kunst jezelf en anderen te leiden 4D organisatieontwikkeling & opleiding individu groep taak context TGI-opleiding 2015 2017 De kunst jezelf en anderen te leiden 1 TGI, de kunst jezelf en anderen te leiden Als leidinggevende, projectleider,

Nadere informatie

Specialisatieopleiding arbeids- en organisatiemediation

Specialisatieopleiding arbeids- en organisatiemediation mensenkennis De partijen op één lijn te krijgen en zo het conflict ombouwen naar een goede samenwerking. Dat is een fantastische uitdaging. Specialisatieopleiding arbeids- en organisatiemediation Arbeids-

Nadere informatie

De kunst jezelf en anderen te leiden

De kunst jezelf en anderen te leiden 4D organisatieontwikkeling & opleiding individu groep taak context TGI-opleiding 2016 2018 De kunst jezelf en anderen te leiden 1 TGI, de kunst jezelf en anderen te leiden Als leidinggevende, projectleider,

Nadere informatie

Certified Professional Coaching Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen.

Certified Professional Coaching Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen. Certified Professional Coaching Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen. CPC deel 1 Leergang 22 Leergang 23 CPC deel 2 Leergang 21 Leergang 22 TAAKBEKWAAMHEID start op 26.03.2015 start

Nadere informatie

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS Graag vertel ik u in deze brochure over Leiders van Morgen, een Management Development (MD) netwerk dat october 2010 van start gaat. Voor meer

Nadere informatie

TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving -

TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving - TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving - Het vak van intern adviseur De meeste interne adviseurs hebben vaak twee beroepen: naast het vak

Nadere informatie

Ontwikkeling. 1 Sari van Poelje, Esther de Kleer, Peter van de Berg, Leren voor Leiderschap, een nieuwe kijk op Management

Ontwikkeling. 1 Sari van Poelje, Esther de Kleer, Peter van de Berg, Leren voor Leiderschap, een nieuwe kijk op Management White Paper - Ervaringsgericht leren de praktijk als leermeester Leren is belangrijk. Voor individuen én voor organisaties en het één is voorwaarde voor het ander. Geen wonder dus dat leren en de effectiviteit

Nadere informatie

Taking up leadership in an academic context

Taking up leadership in an academic context Taking up leadership in an academic context Leiderschapsprogramma voor ondersteunend personeel Maart 2015 www.nvsc.nl Quotes Deze cursus heeft me veel inzicht gegeven in de rol die ik inneem in (werk)relaties

Nadere informatie

Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen

Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen mensenkennis De opleiding sluit perfect aan: sterker nog, door de theorie worden de tools die ik nu onbewust gebruik, meer bewust Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen

Nadere informatie

!!!! !!!! 1. Professioneel adviseren

!!!! !!!! 1. Professioneel adviseren Professioneel adviseren In deze zesdaagse opleiding krijg je de kans om in een veilige omgeving de eigen sterkere en zwakkere kanten te onderkennen en te werken aan je ontwikkelpunten als consultant. Je

Nadere informatie

Taking up leadership in an academic context

Taking up leadership in an academic context Taking up leadership in an academic context Leiderschapsprogramma voor ondersteunend personeel van academische organisaties Oktober 2015/2016 www.nvsc.nl Quotes Taking up leadership heeft mij bewust gemaakt

Nadere informatie

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen De gemeentelijke regierol Veel gemeenten ontwikkelen zich vandaag de dag tot regiegemeente. Dat betekent veelal dat ze meer taken uitbesteden, waarbij

Nadere informatie

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Overheidsmanagers, keuzes en dilemma s Management bij de overheid verschilt wezenlijk van leidinggeven in het bedrijfsleven. Het goed kunnen opereren in de complexe

Nadere informatie

Minor Creatieve Intelligentie

Minor Creatieve Intelligentie Minor Creatieve Intelligentie Het creëren van flow in je organisatie Faculteit Economie en Management Minor Creatieve Intelligentie Ontwikkel jezelf in relatie tot je vakgebied Verbredende minor toegankelijk

Nadere informatie

Leergang Transformatief Leiderschap

Leergang Transformatief Leiderschap feedback geven living labs advie processen/bijeenkomsten transformatief leiderschap coach perso Leergang Transformatief Leiderschap Anderen bewegen begint bij jezelf Succesvol mensen en organisaties in

Nadere informatie

De leergang LHBM start bij voldoende belangstelling (minimaal acht deelnemers). Het streven is de leergang minimaal één maal per jaar te houden.

De leergang LHBM start bij voldoende belangstelling (minimaal acht deelnemers). Het streven is de leergang minimaal één maal per jaar te houden. Deelnemers aan deze leergang verbreden hun kennis op verschillende bedrijfskundige domeinen en passen deze direct toe in hun eigen werkomgeving. Aan het eind van de leergang zijn de kosten van de opleiding

Nadere informatie

Taking up leadership in an academic context

Taking up leadership in an academic context Taking up leadership in an academic context Leiderschapsprogramma voor ondersteunend personeel Maart 2015 www.nvsc.nl Quotes Deze cursus heeft me veel inzicht gegeven in de rol die ik inneem in (werk)relaties

Nadere informatie

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management Beschrijving van het leertraject Duurzaam inrichten van Service Management INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 2 DIT LEERTRAJECT VOOR SERVICE MANAGERS GAAT VERDER DAN DE BES TAANDE TRAININGEN!... 3 LEREN HOE

Nadere informatie

Taking up leadership

Taking up leadership Taking up leadership Leiderschapsprogramma voor ondersteunend personeel van academische organisaties Oktober 2015/2016 www.nvsc.nl Quotes De cursus Taking up Leadership heeft mij bewust gemaakt van de

Nadere informatie

Wie doet wat hij deed, krijgt wat hij kreeg

Wie doet wat hij deed, krijgt wat hij kreeg Wie doet wat hij deed, krijgt wat hij kreeg Voor wie? Waarom? Wat? Hoe? Voor Omdat leiding Ervaringsgerichte Door middel van leidinggevenden, geven, adviseren en coaching en werkvormen waarbij het adviseurs

Nadere informatie

Meesterschap ontwikkelen als interventiekundige! Meesterlijk interveniëren: Opleiding Interventiekunde

Meesterschap ontwikkelen als interventiekundige! Meesterlijk interveniëren: Opleiding Interventiekunde 1 Meesterschap ontwikkelen als interventiekundige! Meesterlijk interveniëren: Opleiding Interventiekunde Kern van de opleiding In deze intensieve opleiding leer je praktijksituaties te benaderen als interventiekundige,

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals Rendement van talent Porties VAN GOED NAAR Ludens Talentontwikkeling is een jong trainingsbureau met veel ervaring. Wij zijn gespecialiseerd in

Nadere informatie

Centrum Bergkristal Studieplan Deelopleiding Holistisch Integratief Coach en/of Counsellor

Centrum Bergkristal Studieplan Deelopleiding Holistisch Integratief Coach en/of Counsellor Centrum Bergkristal Studieplan Deelopleiding Holistisch Integratief Coach en/of Counsellor Modules Holistisch Integratief Coach en/of Counsellor 1. Psychologie en Psychopathologie 2. Sociale psychologie

Nadere informatie

Competentieprofiel voor coaches

Competentieprofiel voor coaches Competentieprofiel voor coaches I. Visie op coaching Kwaliteit in coaching wordt in hoge mate bepaald door de bijdrage die de coach biedt aan: 1. Het leerproces van de klant in relatie tot diens werkcontext.

Nadere informatie

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het verschil wil maken Beantwoord jij deze vragen met ja Heb jij

Nadere informatie

Andragogisch handelen en bevlogenheid in het werk

Andragogisch handelen en bevlogenheid in het werk Kring Andragologie Andragogisch handelen en bevlogenheid in het werk Versterking zelfregulerend vermogen van individu, groep en organisatie als antwoord op toegenomen complexiteit Zeven interactieve werkcolleges

Nadere informatie

Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA

Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA Zoek je een coachopleiding die jou op een praktische, effectieve en diepgaande manier helpt de kern te raken? En wil je voorbereid zijn op de valkuilen

Nadere informatie

Symposium E-coaching: Start van een nieuw tijdperk? Drs. Anne Ribbers. Onderzoeker

Symposium E-coaching: Start van een nieuw tijdperk? Drs. Anne Ribbers. Onderzoeker Symposium E-coaching: Start van een nieuw tijdperk? Drs. Anne Ribbers Onderzoeker Universiteit van Tilburg, Faculteit Sociale Wetenschappen Departement Personeelswetenschappen E-coaching belicht vanuit

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

Duur: 3 dagdelen (1 hele dag en twee weken later een halve dag). Inclusief oefenen met een professionele acteur.

Duur: 3 dagdelen (1 hele dag en twee weken later een halve dag). Inclusief oefenen met een professionele acteur. HR professionaliseringstraject het aanbod Verandermanagement, adviseren en begeleiden Module Informatie Stand van zaken Adviseren en coachen voor de HR adviseur: specifiek gericht op HR als business partner

Nadere informatie

Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider

Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider Post HBO opleiding Jobcoach/Trajectbegeleider Combo Emonomy Combo Emonomy heeft een lange historie en traditie in methodiekontwikkeling, onderzoek, opleiding, coaching en advies op het gebied van arbeidsontwikkeling,

Nadere informatie

Executive seminarreeks. Interpreteren & toepassen van trends

Executive seminarreeks. Interpreteren & toepassen van trends Executive seminarreeks Interpreteren & toepassen van trends Voorwoord Voor u ligt de brochure over een nieuwe seminarreeks met als thema het interpreteren en toepassen van trends. Deze reeks is tot stand

Nadere informatie

Secure Base Leadership. Leiding geven aan verandering. 24 en 25 september 2015

Secure Base Leadership. Leiding geven aan verandering. 24 en 25 september 2015 Leiding geven aan verandering 24 en 25 september 2015 Groesbeek De beste prestaties worden geleverd door mensen die dicht bij zichzelf zijn, intuïtief, creatief en reflectief. Het zijn mensen die weten

Nadere informatie

BELEID, COMMUNICATIE EN ORGANISATIE PROF. DR. BIANCA BEERSMA DRS. THERESE ONDERDENWIJNGAARD

BELEID, COMMUNICATIE EN ORGANISATIE PROF. DR. BIANCA BEERSMA DRS. THERESE ONDERDENWIJNGAARD BELEID, COMMUNICATIE EN ORGANISATIE PROF. DR. BIANCA BEERSMA DRS. THERESE ONDERDENWIJNGAARD DEZE PRESENTATIE Een sociaal-wetenschappelijke benadering van organisaties Inhoud van de studie Opbouw van de

Nadere informatie

Young Professional programma. Voorbeeld van de opbouw van een YP programma

Young Professional programma. Voorbeeld van de opbouw van een YP programma Young Professional programma Voorbeeld van de opbouw van een YP programma 1 Flow van het programma: Het programma Intake (½ dag) Ik & mijn leiderschap (2 dagen groepsprogramma) Ik & de ander (2 dagen groepsprogramma)

Nadere informatie

Veda Consultancy kunt u daar, met onze vele jaren ervaring in organisaties en veel jaren ervaring als coaches en trainers, uitstekend bij helpen.

Veda Consultancy kunt u daar, met onze vele jaren ervaring in organisaties en veel jaren ervaring als coaches en trainers, uitstekend bij helpen. Informatie voor cliënten coachingstrajecten U wilt een coachingstraject volgen omdat u zichzelf op professioneel gebied en op persoonlijk gebied wilt ontwikkeling en verbeteren. U werkt als professional

Nadere informatie

Management & Organisatie

Management & Organisatie Management & Organisatie Algemeen De opleiding Bedrijfskunde MER (deeltijd) wordt verzorgd door het Instituut voor Bedrijfskunde, Hanzehogeschool Groningen. Steeds meer krijgen organisaties te maken met

Nadere informatie

Professional Coach Week

Professional Coach Week Professional Coach Week Een week intensief werken aan de coach in jezelf. 2-6 september 2013 27-31 januari 2014 associatie voor coaching DORPSSTRAAT 1 5735 EA AARLE-RIXTEL TEL. 0492-385544 WWW.ASSOCIATIEVOORCOACHING.COM

Nadere informatie

De dimensies van het coachen

De dimensies van het coachen A-H04-def 13-05-2003 16:22 Pagina 25 4 De dimensies van het coachen Lilian Soerel 4.1 Inleiding Het is ondertussen heel geaccepteerd dat managers bij een derde advies inwinnen. Maar is dit coachen? Het

Nadere informatie

Opleiding Leidinggeven

Opleiding Leidinggeven Opleiding Leidinggeven Voor wie? De Opleiding Leidinggeven richt zich naar (bege)leiders van teams, organisaties en bedrijven: managers, directeuren, HR-managers, projectleiders, coördinatoren, teamcoaches

Nadere informatie

ECTS-fiche. Opleiding. Geïntegreerde competentieverwerving 2. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot

ECTS-fiche. Opleiding. Geïntegreerde competentieverwerving 2. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Module Code Lestijden Studiepunten Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot GMW Geïntegreerde competentieverwerving 2 AD2 40 n.v.t. 220 JA aanvragen

Nadere informatie

Leergang Hoger Management

Leergang Hoger Management Leergang Hoger Management Ontwikkelen van leiderschap in het voortgezet onderwijs 1 Een samenwerking tussen Marant Interstudie en Kennisland. 2 De samenwerking tussen Marant Interstudie en Kennisland verbindt

Nadere informatie

InterCoach - Leergang tot coach voor directeuren

InterCoach - Leergang tot coach voor directeuren InterCoach - Leergang tot coach voor directeuren Deze leergang is bestemd voor directeuren die plezier hebben in het begeleiden van anderen om ze persoonlijk effectiever te laten functioneren. Een coach

Nadere informatie

Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA

Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA Masteropleiding Counseling & Coaching Enneagram en TA Zoek je een coachopleiding die jou op een praktische, effectieve en diepgaande manier helpt de kern te raken? En wil je voorbereid zijn op de valkuilen

Nadere informatie

Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF

Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF Periode: Trainer: Bijeenkomsten: Locatie: April t/m September 2013 Drs. Jaco de Rapper Acht dagdelen Groep 3: 09/04(2 dagdelen), 21/05(2 dagdelen),

Nadere informatie

Bachelorproject (15 EC), BSK. Docent: MSc, Drs. C. Nagtegaal

Bachelorproject (15 EC), BSK. Docent: MSc, Drs. C. Nagtegaal Vakbeschrijvingen derde jaar EBM: In het derde jaar volg je enkele verdiepende vakken, schrijf je de bachelorscriptie en heb je een vrije keuzeruimte. Je kunt deze ruimte invullen met keuzevakken (o.a.

Nadere informatie

Opleiding ouderbegeleiding

Opleiding ouderbegeleiding Opleiding ouderbegeleiding me nse nkennis vanuit een visie op ouderschap in ontwikkeling Als je krachtgericht werken met het netwerk rond het kind wilt invullen, dan zit hier alles in. Vanuit een betere

Nadere informatie

InterCoach - Leergang tot coach voor Middenmanagers, Project- en Programmamanagers

InterCoach - Leergang tot coach voor Middenmanagers, Project- en Programmamanagers InterCoach - Leergang tot coach voor Middenmanagers, Project- en Programmamanagers De leergang van InterCoach is bestemd voor managers die plezier ontlenen aan het begeleiden van anderen bij het ontwikkelen

Nadere informatie

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het verschil wil maken Imagination is more important than knowledge

Nadere informatie

COACHOPLEIDING VOOR PROFESSIONALS (6-DAAGS) IN HET KORT CONTACTGEGEVENS DE KRACHT VAN ONZE COACHOPLEIDING PERSOONLIJKE AANDACHT BLENDED LEARNING

COACHOPLEIDING VOOR PROFESSIONALS (6-DAAGS) IN HET KORT CONTACTGEGEVENS DE KRACHT VAN ONZE COACHOPLEIDING PERSOONLIJKE AANDACHT BLENDED LEARNING COACHOPLEIDING VOOR PROFESSIONALS (6-DAAGS) Er zijn veel redenen om een coachopleiding te volgen. Als u wilt werken als coach is een coachopleiding natuurlijk een voorwaarde. Maar ook voor optimale carrièregroei

Nadere informatie

NKV opleidingscycli Integraal Vitaliteitsmanagement. Algemene informatie opleidingscycli

NKV opleidingscycli Integraal Vitaliteitsmanagement. Algemene informatie opleidingscycli NKV opleidingscycli Integraal Vitaliteitsmanagement Algemene informatie opleidingscycli Het Nederlands Kenniscentrum Vitaliteitsmanagement heeft als eerste in Nederland de integrale opleiding Integraal

Nadere informatie

Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties

Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties Het gaat om de volgende zeven verandercompetenties. De competenties worden eerst toegelicht en vervolgens in een vragenlijst verwerkt. Veranderkundige

Nadere informatie

HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD. ILS Nijmegen

HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD. ILS Nijmegen HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD ILS Nijmegen Mei 2009 Voorwoord: Dit voorstel voor een competentieprofiel van de spd is ontworpen op verzoek van de directies van ILS- HAN en ILS-RU door de productgroep

Nadere informatie

OPLEIDER IN DE SCHOOL, COACH en OPLEIDINGSCOÖRDINATOR Post-HBO opleidingen

OPLEIDER IN DE SCHOOL, COACH en OPLEIDINGSCOÖRDINATOR Post-HBO opleidingen Professionaliseringsaanbod Pabo 2010 2011 OPLEIDER IN DE SCHOOL, COACH en OPLEIDINGSCOÖRDINATOR Post-HBO opleidingen Inleiding Nieuw in ons aanbod! Een vervolg op de Post-HBO Coach en opleider in de school!

Nadere informatie

Leadership, Contact & Conflit

Leadership, Contact & Conflit Internationale werkconferentie in België/Nederland Leiderschap, Contact & Conflict werken onder de oppervlakte Séminaire international en Belgique/aux Pays-Bas Leadership, Contact & Conflit travailler

Nadere informatie

Werken op de Mat voor coaches & therapeuten

Werken op de Mat voor coaches & therapeuten Ik vind de Mat therapeutisch heel sterk. Een waardevolle manier om een brug te slaan tussen cognitie en gevoel. Sandra Goedhart, psycholoog Clavisgroep. Werken op de Mat voor coaches & therapeuten een

Nadere informatie

Basisopleiding Management Consultant

Basisopleiding Management Consultant Basisopleiding Management Consultant Vrije Universiteit Amsterdam // Basisopleiding Management Consultant // Basisopleiding Management Consultant Het adviesvak heeft zich de laatste jaren sterk ontwikkeld.

Nadere informatie

Leiderschap vanuit systemisch perspectief

Leiderschap vanuit systemisch perspectief Waar ideeën en activiteiten rond ziel en zakelijkheid samenkomen op een prachtige plek, vanuit een geïnspireerd netwerk 4-daagse training: Leiderschap vanuit systemisch perspectief Het leven wordt voorwaarts

Nadere informatie

Organisatiekracht. Mentale veerkracht. Teamkracht. Werkkracht. Menskracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES

Organisatiekracht. Mentale veerkracht. Teamkracht. Werkkracht. Menskracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES Mentale veerkracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES In de (top)sport is het een vast gegeven; wil je succesvol zijn als sporter dan investeer je in techniek en conditie, maar ook in mentale

Nadere informatie

Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen. TAAKBEKWAAMHEID start op 12.10.2015. VAKBEKWAAMHEID start op 13.04.

Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen. TAAKBEKWAAMHEID start op 12.10.2015. VAKBEKWAAMHEID start op 13.04. Een erkende opleiding tot gecertificeerd coach in twee delen. CPC deel 1 Leergang 23 CPC deel 2 Leergang 21 TAAKBEKWAAMHEID start op 12.10.2015 VAKBEKWAAMHEID start op 13.04.2015 Professional coaching

Nadere informatie

Praktische antwoorden op de complexiteit van het sociale werkveld. Bevlogenheid terug in het werk

Praktische antwoorden op de complexiteit van het sociale werkveld. Bevlogenheid terug in het werk Kring Andragologie Praktische antwoorden op de complexiteit van het sociale werkveld Bevlogenheid terug in het werk Vijf interactieve werkcolleges met Gerard Donkers maart - mei 2014 U bent : manager,

Nadere informatie

Leadership By Responsibility

Leadership By Responsibility Leadership By Responsibility En als mensen nu echt hun verantwoordelijkheid nemen? Leadership By Responsibility! Het gaat goed! Herkent u deze situatie: een collega of een medewerker presenteert vol vuur

Nadere informatie

Leertraject: de interim- manager als natuurlijk leider Er is een belangrijk verschil tussen opgeven en loslaten Jessica Hatchigan

Leertraject: de interim- manager als natuurlijk leider Er is een belangrijk verschil tussen opgeven en loslaten Jessica Hatchigan Leertraject: de interim- manager als natuurlijk leider Er is een belangrijk verschil tussen opgeven en loslaten Jessica Hatchigan Inleiding Interim-managers worden gevraagd bij multidisciplinaire organisatievraagstukken

Nadere informatie

3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s

3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s 3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s Wat? EtiQs en Nyenrode Business Universiteit organiseren een train de trainer - training voor belangstellenden. Het doel van de train-de-trainer is dat

Nadere informatie

Van in control naar in regie

Van in control naar in regie Van in control naar in regie Het regisseren van complexe vraagstukken Vraagstukken worden steeds complexer. Bovendien trekken ze zich vaak niets aan van organisatiegrenzen en strekken ze zich uit over

Nadere informatie

NIFP OPLEIDING RAPPORTEUR NIFP. Verdiep en vergroot uw kennis van de forensische diagnostiek!

NIFP OPLEIDING RAPPORTEUR NIFP. Verdiep en vergroot uw kennis van de forensische diagnostiek! OPLEIDING RAPPORTEUR NIFP Verdiep en vergroot uw kennis van de forensische diagnostiek! Jaargang 2009-2010 NIFP NEDERLANDS INSTITUUT VOOR FORENSISCHE PSYCHIATRIE EN PSYCHOLOGIE Een forensisch psychiater

Nadere informatie

Werkplaats. Groeien in ambacht. Voor. Trainers. Adviseurs

Werkplaats. Groeien in ambacht. Voor. Trainers. Adviseurs Werkplaats Groeien in ambacht Voor Trainers Adviseurs De werkplaats Deze werkplaats is bedoeld voor trainers en adviseurs die zich willen buigen over beroepsvraagstukken. De aangeboden aanpak biedt een

Nadere informatie

Ambitie, groei en ontwikkeling

Ambitie, groei en ontwikkeling Duurzaam opleiden Profijt van investeringen YSC ondersteunt organisaties op verschillende manieren bij ontwikkelingsvraagstukken. Wij streven er naar de door u gewenste resultaten te ondersteunen, niet

Nadere informatie

Training Teamleiderschap

Training Teamleiderschap Training Teamleiderschap Versterk uw rol als boegbeeld van uw team In vier dagen een effectief Teamleider Training Teamleiderschap U bent als teamleider het boegbeeld van uw team. Uw teamleden verwachten

Nadere informatie

1.2 Waartoe dient het bedrijfsmaatschappelijk werk? 20 1.2.1 Visie 20 1.2.2 Doelstelling 21

1.2 Waartoe dient het bedrijfsmaatschappelijk werk? 20 1.2.1 Visie 20 1.2.2 Doelstelling 21 Inhoud voorwoord 11 Doel en opzet 13 1 Identiteit van het hedendaagse bedrijfsmaatschappelijk werk 16 1.1 Essentiële kenmerken 16 1.1.1 Een differentiatie van het beroep maatschappelijk werk 16 1.1.2 Gericht

Nadere informatie

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Persoonlijk leiderschap en trainersvakmanschap Zoek je een gedegen opleiding

Nadere informatie

Postmaster opleiding psychosociale oncologie

Postmaster opleiding psychosociale oncologie Postmaster opleiding psychosociale oncologie mensenkennis Door de rollenspellen kon ik een betere verbinding maken tussen de theorie en de praktijk. Psychosociale oncologie Professionals die met oncologiepatiënten

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE CURRICULUM CREDITS HRM: introductie 3 E-Uitdagingen voor HRM 3

Nadere informatie

Minor Analyse, diagnose en verandering van organisaties (ADV)

Minor Analyse, diagnose en verandering van organisaties (ADV) Minor Analyse, diagnose en verandering van organisaties (ADV) Faculteit Economie en Management 2007/2008 Versie 1 Minor Analyse, diagnose en verandering van organisaties (ADV) Voor wie is deze minor bestemd

Nadere informatie

Leiderschap Cross Over!

Leiderschap Cross Over! Leiderschap Cross Over! Voor: Leidinggevenden en senior professionals (m/v) werkzaam in zakelijke en maatschappelijke dienstverlenende organisaties. Deelnemers zijn hoofden, directeuren, unit managers

Nadere informatie

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Leergang Procesbegeleiding samenwerking, organisatie en innovatie in de eerste lijn voor nieuwe ROS-adviseurs (code L13-2) Voor

Nadere informatie

ECTS-fiche. Graduaat Maatschappelijk werk Samenwerkingsvaardigheden. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot

ECTS-fiche. Graduaat Maatschappelijk werk Samenwerkingsvaardigheden. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Module Code Lestijden Studiepunten Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot Graduaat Maatschappelijk werk Samenwerkingsvaardigheden AC2 40 n.v.t.

Nadere informatie

Vervolgopleiding Begeleiden van diepgaande verandering

Vervolgopleiding Begeleiden van diepgaande verandering Vervolgopleiding Begeleiden van diepgaande verandering Transactionele Analyse, Gestalt, Systemisch werken, Voice Dialogue Wil je transformatieprocessen resultaatgericht begeleiden op het gebied van persoonlijke

Nadere informatie

crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen

crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen Zinthese Plus is een bureau gespecialiseerd in het gedrag van mensen in hun werkomgeving.

Nadere informatie

POSTGRADUATE OPLEIDING EN TOEZICHTHOUDERS

POSTGRADUATE OPLEIDING EN TOEZICHTHOUDERS POSTGRADUATE OPLEIDING POSTGRADUATE INTERVENIËREN OPLEIDING VOOR EXECUTIVE COMMISSARISSEN TEAMCOACHING EN TOEZICHTHOUDERS 1 AANLEIDING EN DOEL VAN HET PROGRAMMA Leden van Raden van Commissarissen en Raden

Nadere informatie

Opleiding tot kindercoach met inzet van paarden

Opleiding tot kindercoach met inzet van paarden Opleiding tot kindercoach met inzet van paarden Inleiding Kinderen zijn volop in ontwikkeling. Coaching met behulp van paarden geeft op het terrein van denken, doen en voelen veel beweging.om al die veranderingen

Nadere informatie

MASTERCLASS MANAGEMENT WONINGCORPORATIES

MASTERCLASS MANAGEMENT WONINGCORPORATIES PROFESSIONAL LEARNING & DEVELOPMENT MASTERCLASS MANAGEMENT WONINGCORPORATIES LOCATIE: UTRECHT MASTERCLASS MANAGEMENT WONINGCORPORATIES VERANDERINGEN ALS NIEUWE CONSTANTE VOOR DE WONINGCORPORATIE VAN MORGEN

Nadere informatie

ECTS-fiche. Graduaat Sociaal-Cultureel werk Samenwerkingsvaardigheden. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot

ECTS-fiche. Graduaat Sociaal-Cultureel werk Samenwerkingsvaardigheden. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Module Code Lestijden Studiepunten Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot Graduaat Sociaal-Cultureel werk Samenwerkingsvaardigheden AC2 40

Nadere informatie

ECTS-fiche. Graduaat Sociaal-cultureel werk

ECTS-fiche. Graduaat Sociaal-cultureel werk ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Graduaat Sociaal-cultureel werk Module Groepswerk Code Bc2 Lestijden 40 Studiepunten Ingeschatte totale 60 studiebelasting (in uren) 1 2.Inhoud Als sociaal-cultureel

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie