Relationele databanken

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Relationele databanken"

Transcriptie

1 Relationele databanken De meeste databanken zijn relationeel. Gegevens in tabellen. Relationele model stoelt op de verzamelingenleer (leer der relaties). Relatie betekent hier tabel. Grote kracht van deze databases is SQL.

2 Verzamelingen Ongeordende serie gelijksoortige elementen. Wiskundige bewerkingen: unie, intersectie (of doorsnede) en verschil: bewerkingen op elementen van hetzelfde type product A = {1,2,3} B = {1,4,5} A υ B = {1,2,3,4,5} = B υ A A B = {1} = B A A B = {2,3} B A = {4,5} A x B = {(1,1),(1,4),(1,5),(2,1),(2,4),(2,5),(3,1),(3,4),(3,5)} Venn-diagram.

3 Product Product kan dus ook met elementen van een verschillend type. A = {1,2,3} C = {x,y} A x C = {(1,x),(1,y),(2,x),(2,y),(3,x),(3,y)} Product is van een nieuw type. Ook cartesisch product genoemd.

4 Relaties Een relatie is een deelverzameling van het product van een aantal verzamelingen. A = {1,2,3} C = {x,y} A x C = {(1,x),(1,y),(2,x),(2,y),(3,x),(3,y)} {(2,x),(2,y),(3,y)} is een relatie Verband met tabel. nummer = {1,2,3} naam = {Jan,Mieke,Frank} geslacht = {M,V} product = {(1,Jan,M),(2,Jan,M),(3,Jan,M),(1,Jan,V),(2,Jan,V),(3,Jan,V), (1,Mieke,M),(2,Mieke,M),(3,Mieke,M),(1,Mieke,V),(2,Mieke,V),(3,Mieke,V), (1,Frank,M),(2,Frank,M),(3,Frank,M),(1,Frank,V),(2,Frank,V),(3,Frank,V)} student = {(1,Jan,M),(2,Mieke,V),(3,Frank,M)}

5 Tuples Tuple is een element van een verzameling, wat overeenkomt met een rij in een tabel. student = {(1,Jan,M),(2,Mieke,V),(3,Frank,M)} (1,Jan,M) = tuple 1 (2,Mieke,V) = tuple 2 (3,Frank,M) = tuple 3 nummer naam geslacht 1 Jan M 2 Mieke V 3 Frank M

6 Relationele bewerkingen Relaties zijn verzamelingen: unie, intersectie, verschil en product zijn toepasbaar. Specifieke bewerkingen: selectie, projectie, join. Selectie selecteert bepaalde tuples uit relatie. Projectie selecteert bepaalde attributen. Join is koppeling op grond van de waarden van gemeenschappelijke attributen = één van de grote troeven van relationele databanken.

7 Talen voor relationele bewerkingen Vanaf jaren 70 ontwikkeld. Gebaseerd op de relationele algebra. Bijvoorbeeld een projectie van de relatie 'persoon' op attribuut 'naam' gecombineerd met een selectie van alleen de mannelijke personen werd geschreven als: project (select geslacht = 'M' from persoon) over naam In de loop der jaren talen uit relationele logica (waaronder SQL). Gemakkelijker te begrijpen. Standaardvorm = doelgroep gevolgd door voorwaarden = predikaten. select <doelgroep> where <voorwaarden> select naam from persoon where geslacht='m'

8 Relationele bewerkingen in SQL SQL is gebaseerd op relationele logica. Veel versies van SQL. Eén standaard met per leverancier beperkingen en uitbreidingen. Laatste is standaard SQL:2008. Laatste grote uitbreidingen SQL:1999 (SQL3) en SQL:2003. In wat volgt hebben we het enkel over de opvragingsopdrachten in SQL (waarvoor de geziene bewerkingen worden gebruikt).

9 Unie, intersectie en verschil SQL opdrachten union, intersect en minus. Unie: geef de namen van alle personen met nummer 1 en/of het nummer 3. select naam from persoon where nummer=1 union select naam from persoon where nummer=3 Intersectie: geef de namen van de personen met de naam Jan én van het geslacht M select naam from persoon where naam='jan' intersect select naam from persoon where geslacht='m' Minus: geef de namen van alle mannelijke personen die niet de naam Jan hebben select naam from persoon where geslacht='m' minus select naam from persoon where naam='jan'

10 Selectie en projectie Selectie = rijen uit een tabel. Bvb. geef de namen van alle mannelijke personen. select naam from persoon where geslacht='m' Projectie = kolommen uit een tabel. Bvb. geef naam en nummer van alle personen select naam, nummer from persoon

11 Product en join Product van 2 tabellen is meestal zinloos. Join (natural, equal) is de zinnige variant. select naam, nummer, geslacht, kot, persoon, van, tot from persoon, verblijf select naam, nummer, geslacht, kot, persoon, van, tot from persoon join verblijf on persoon.nummer=verblijf.persoon (joinvoorwaarde) nummer naam geslacht 1 Jan M 2 Mieke V 3 Frank M kot persoon van tot /10/ /10/04 30/06/ /10/04 30/06/ /10/ /10/05

12 Andere bewerkingen In select opdracht zijn op de meeste plaatsen ook de bekende rekenkundige bewerkingen mogelijk (+ - * / ^ sqr...) alsook bewerkingen op letterreeksen (trim, upper, lower,...). Afhankelijk van het dialect. Edgar Codd is geestelijke vader van relationele model. Formuleerde aantal eisen waaraan relationeel model moest voldoen. SQL is dé wereldstandaard. Grondige kennis hiervan is onontbeerlijk.

13 Andere eisen DBMS is meer dan alleen maar relationeel. Grijpt in op alle niveaus. Voor elke opdracht wordt vertaald van gebruikersniveau via conceptueel niveau naar opslagniveau en omgekeerd. 1. De gebruiker typt de opdracht in. 2. Het gebruikersprogramma geeft de opdracht door aan de vraagtaal. 3. De vraagtaal vangt de opdracht op en interpreteert hem. 4. Is de opdracht syntactisch correct, dan vergelijkt het DBMS hem met het externe schema van de gebruiker. Hierbij is 'schema' databasejargon voor 'model'. 5. Levert 4 geen fouten op, dan vertaalt het DMBS de opdracht naar het conceptuele schema. 6. Het DBMS vergelijkt de opdracht met het conceptuele schema. 7. Indien er geen fout optreedt, vertaalt het DBMS de opdracht naar het interne schema. 8. Het DBMS voert de opdracht uit op de fysieke database. Hier vinden dus lees- of schrijfopdrachten op fysieke gegevensbestanden plaats. 9. Het DBMS vertaalt het resultaat van de opdracht naar een conceptueel en daarna naar een extern schema en geeft het door aan het programma dat de opdracht gaf. Dit programma zorgt voor een geschikte weergave van het resultaat aan de gebruiker. Resultaat is of melding of foutcode.

14 Performance Performance benchmarks = verzameling opdrachten. DBMS probeert performance te optimaliseren mbv query optimiser. Aan de hand van vuistregels een opdracht naar interne schema vertalen dat zo snel mogelijk is. De query optimiser zal soms foutief kiezen. In de grote databases zijn er daar mogelijkheden voor.

15 Transacties Is een logisch geheel van bewerkingen. Daarom moeten de bewerkingen bij elkaar gehouden worden. Meestal worden de bewerkingen eerst op een kopij uitgevoerd en pas op de echte data na afronding van de ganse transactie. Extra commando's commit en rollback.

16 Transacties voorbeeld Begintoestand twee rekeningen rekening saldo A 110 B 30 Er wordt 20 Euro overgeboekt van rekening A naar rekening B Er wordt daartoe eerst, na controle, 20 Euro gehaald van rekening A rekening saldo A 90 B 30 Tenslotte wordt de 20 Euro op rekening B bijgeboekt rekening saldo A 90 B 50

17 Transacties en geldigheidsregels Wijzigingen in een transactie kunnen integriteit verstoren. Controle integriteit na elke bewerking = onmiddellijke integriteitscontrole. Integriteitscontrole achteraf. Mogelijkheden afhankelijk van DBMS. Heeft ook met performantie te maken.

18 Gelijktijdigheid = concurrency Wanneer # toepassingen hetzelfde bestand benaderen op hetzelfde moment. Is één van de cruciale punten die grote databases onderscheidt van kleinere. Zware taak om integriteit te bewaren.

19 Concurrency voorbeeld Begintoestand drie rekeningen rekening saldo A 110 B 30 C 80 Er wordt 20 Euro overgeboekt van rekening A naar rekening B Er wordt tegelijkertijd 40 Euro overgeboekt van C naar A De gewenste eindtoestand is dus rekening saldo A 130 B 50 C 40 Hoe kan dat in zijn werk gaan?

20 Concurrency voorbeeld (vervolg) Toepassing X Toepassing Y Tijdstip 0 Lees saldo C = 80 Tijdstip 1 Boek 40 af van saldo C = 40 Tijdstip 2 Lees saldo A = 110 Tijdstip 3 Lees saldo A = 110 Tijdstip 4 Boek 40 bij op saldo A = 150 Tijdstip 5 Boek 20 af van saldo A = 90 Tijdstip 6 Lees saldo B = 30 Tijdstip 7 Boek 20 bij op saldo B = 50 De eindtoestand is dan: rekening saldo A 90 B 50 C 40

21 Hoe concurrency oplossen? Gebruikelijk = locking. Zodra een bewerking begint op een tabel wordt die vergrendeld. Anderen moeten wachten. Nadeel = performantie. Daarom locking op verschillende niveaus mogelijk (tabel, record of zelfs attribuut). Enkel opvragen toepassingen geen probleem. Deadlock. Zie voorbeeld.

22 Deadlock voorbeeld Toepassing X Toepassing Y Tijdstip 0 Open bestand 1: succes Tijdstip 1 Bestand 1 gelocked Open bestand 2: gelocked Tijdstip 2 Open bestand 2: lukt niet Wacht tot Y het vrijgeeft Lees saldo A = 110 Tijdstip 3 Open bestand 1: lukt niet Wacht tot X het vrijgeeft

23 Beveiliging Bescherming tegen opzettelijk misbruik. Mogelijkheden: 1. Niet beveiligen. De database is door iedereen publiekelijk te benaderen, bijvoorbeeld via het internet of andere elektronische netwerken. 2. Niet beveiligen, maar toegankelijkheid beperken doordat de database op een stand-alone computersysteem draait. 3. Beveiligen doordat de gebruiker iets moet onthouden, meestal een wachtwoord. Er moet ingelogd worden. 4. Beveiligen doordat de gebruiker iets moet bezitten, zoals een diskette, een pasje met code of gewoon een sleutel van een ruimte. 5. Beveiligen door de gegevens versleuteld op te slaan: encryptie ('geheimschrift'). Om de gegevens te kunnen lezen moet men de sleutel kennen die de gegevens ontcijferd. 6. Beveiligen door een combinatie van bovenstaande methodes toe te passen. Paswoorden: beperkingen. Encryptie steeds belangrijker.

24 Recovery Herstel van gegevens na rampen. Bvb. stroomstoring, brand, hardware uitval,... Er is dus feitelijk gegevensverlies. DBMS zelf slechts tot beperkte hoogte in staat zich daartegen te beveiligen. Slechts één oplossing: kopies op verschillende plaatsen (backups).

25 Data-dictionary: metagegevens Metagegevens = gegevens over gegevens. Opgeslagen in data-dictionary. Kwaliteit data-dictionary is een belangrijk onderscheid tussen databanken. Metagegevens over gebruikers, het gegevensmodel en de opslagstructuur. Gegevensmodel meest centraal. Goede pakketten: geïntegreerde data-dictionary.

26 Metagegevens kolommen de naam van de kolom; de tabel waarin de kolom voorkomt; het datatype, ofwel de domeindefinitie (liefst zo precies mogelijk, dus bijvoorbeeld niet "een letter" of "character (1)", maar {'M','m','V','d'}; andere geldigheidsregels, bijvoorbeeld of de kolom deel uitmaakt van een kandidaatsleutel, identificerende sleutel of foreign key; een toelichting op de betekenis, in de vorm van een korte tekst; een overzicht van de zichtbaarheid: welke toepassingen of databasegebruikers mogen de kolom lezen, welke wijzigen?

27 Metagegevens tabel de gebruiker die de tabel heeft gecreëerd; een overzicht van het geheugengebruik van de tabel. Andere metagegevens een overzicht van gebruikers van de database; een overzicht van views voor elke gebruiker, met vermelding van de SQL-opdracht waarop de view is gebaseerd; een lijst van de tabellen en kolommen die toegankelijk zijn voor elke gebruiker; een lijst met privileges per gebruiker (bvb 'mag uitsluitend opvragen en niets wijzigen', 'mag wel gewone tabellen wijzigen maar geen data-dictionary-gegevens', 'mag alles',...) een overzicht van toepassingsprogramma's op de database; overzicht van opslagstructuur in het achtergrondgeheugen waarin staat welke delen van de schijf bezet zijn door welke tabellen, door welke gebruikers, en dergelijke.

28 Metadata in uitgebreidere zin Soms ook: allerlei gegevens over herkomst, aard en kwaliteit van gegevens. Als volgt in te delen: Identificatie: Wie is de maker van de dataset? Wie is de contactpersoon? Met welk doel zijn de gegevens verzameld? Welke tijdsperiode bestrijken ze? Waar zijn ze te vinden? Welke naam dragen ze? In welke vorm zijn ze beschikbaar? Gegevenskwaliteit: Voor welke doelen zijn de gegevens bruikbaar? Hoe precies zijn ze? Hoe betrouwbaar? Uit welke bronnen zijn ze verkregen? Wat is de geldigheidsduur? Gegevenstype: Dit betreft de domeinen waaruit de gegevens putten. Men kan dit specialiseren afhankelijk van de discipline waartoe de gegevens behoren. Gegevensmodel: Dit is - zoals we weten - de structuur van de gegevens in termen van entiteittypen, attributen en verbanden. Distributie: Hoe en waar en onder welke voorwaarden zijn de gegevens te verkrijgen? Zijn de gegevens gepubliceerd? Zo ja, onder welke naam? Metadata referentie-info: De metadata kennen hun meta-metadata: wie heeft de metadata opgesteld en wanneer zijn ze bijgewerkt?

29 Metadefinitie en datamanipulatie Behandelen gewone gegevens = datamanipulatie. Behandelen metagegevens = datadefinitie. SQL verenigt beide in één taal. Om redenen van eenvoud heeft SQL er aparte commando's voor zoals create. Opdracht Gewone gegevens Metagegevens Opvragen select select Toevoegen insert create grant Wijzigen update alter Verwijderen delete drop

30 Oefening 1 Is het mogelijk een tabel met zichzelf te joinen? Zou het zin kunnen hebben?

31 Oefening 2 Als een aantal transacties tegelijk dezelfde tabel bevragen maar niet wijzigen, is er geen lock nodig. Indien één van deze transacties ook wijzigingen aanbrengt, is er dan wel een lock nodig op de tabel? Waarom?

32 Oefening 3 Leg uit waarom redundantie voor een DBMS noodzakelijk is voor recovery. Is het eenzelfde soort redundantie als de redundantie waar we in hoofdstuk 4 van spraken? Wat is het verschil?

Databases - Inleiding

Databases - Inleiding Databases Databases - Inleiding Een database is een verzameling van een aantal gegevens over een bepaald onderwerp: een ledenbestand van een vereniging, een forum, login gegevens. In een database worden

Nadere informatie

Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL)

Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL) Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL) EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier 365 3511 DT Utrecht Postbus 19147 3501 DC Utrecht Nederland T +31 30 234 48

Nadere informatie

DATAMODEL SQL. Middelbare School. Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1

DATAMODEL SQL. Middelbare School. Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1 DATAMODEL SQL Middelbare School Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1 INHOUDSOPGAVE 1. Informatiedomein 3 1.1 Informatiedomein 3 1.2 Toepassingen 3 2.

Nadere informatie

SQL datadefinitietaal

SQL datadefinitietaal SQL datadefinitietaal We kunnen er het schema van de database mee bepalen: metadata toevoegen, wijzigen en verwijderen uit een database. Basiscommando's: CREATE : toevoegen van metagegevens DROP : verwijderen

Nadere informatie

SQL is opgebouwd rond een basisinstructie waaraan één of meerdere componenten worden toegevoegd.

SQL is opgebouwd rond een basisinstructie waaraan één of meerdere componenten worden toegevoegd. BASISINSTRUCTIES SQL SQL : Structured Query Language is een taal gericht op het ondervragen van een relationele database en die aan veel klassieke databasemanagementsystemen kan worden gekoppeld. SQL is

Nadere informatie

Informatie Systeem Ontwikkeling ISO 2R290

Informatie Systeem Ontwikkeling ISO 2R290 Informatie Systeem Ontwikkeling ISO 2R290 docent: Prof. dr. Paul De Bra Gebaseerd op: Database System Concepts, 5th Ed. doel van dit vak kennis van en inzicht in basisbegrippen over informatiesystemen

Nadere informatie

SQL manipulatietaal. We kunnen er data mee toevoegen, wijzigen en verwijderen uit een database.

SQL manipulatietaal. We kunnen er data mee toevoegen, wijzigen en verwijderen uit een database. SQL manipulatietaal We kunnen er data mee toevoegen, wijzigen en verwijderen uit een database. Basiscommando's: INSERT : toevoegen van gegevens DELETE : verwijderen van gegevens UPDATE : wijzigen van gegevens

Nadere informatie

Hoofdstuk: 1 Principes van databases

Hoofdstuk: 1 Principes van databases DBSQLF Databases en SQL Hoofdstuk: 1 Principes van databases aant Css: 4 732 blz 9 1.1 Doel ve database - om op het juiste moment op de juiste plaats de juiste gegevens beschikbaar te hebben richten we

Nadere informatie

1. Inleiding... 2 1.1. Inleiding SQL... 3 1.1.1. Inleiding... 3 1.1.2. Database, databaseserver en databasetaal... 4 1.1.3. Het relationele model...

1. Inleiding... 2 1.1. Inleiding SQL... 3 1.1.1. Inleiding... 3 1.1.2. Database, databaseserver en databasetaal... 4 1.1.3. Het relationele model... 1. Inleiding... 2 1.1. Inleiding SQL... 3 1.1.1. Inleiding... 3 1.1.2. Database, databaseserver en databasetaal... 4 1.1.3. Het relationele model... 4 1.1.4. Wat is SQL?... 6 1.1.5. Verschillende categorieên

Nadere informatie

1. Databanken. Wat is een databank? Verschillende opslagmethodes

1. Databanken. Wat is een databank? Verschillende opslagmethodes 1. Databanken Wat is een databank? Verschillende opslagmethodes Tekst bestanden Spreadsheet Relationele gegevensbanken Relationeel model De gestandaardiseerde opvraagtaal SQL Beheer van een mysql databank

Nadere informatie

SQL Aantekeningen 3. Maarten de Rijke mdr@science.uva.nl. 22 mei 2003

SQL Aantekeningen 3. Maarten de Rijke mdr@science.uva.nl. 22 mei 2003 SQL Aantekeningen 3 Maarten de Rijke mdr@science.uva.nl 22 mei 2003 Samenvatting In deze aflevering: het selecteren van tuples, operaties op strings, en aggregatie functies. Verder kijken we naar iets

Nadere informatie

Les S-01: De basisbeginselen van SQL

Les S-01: De basisbeginselen van SQL Les S-01: De basisbeginselen van SQL 1.0 Relationele databases en SQL Een database is een bestand waarin gegevens worden opgeslagen in de vorm van tabellen. Zo kan een huisarts met behulp van een database

Nadere informatie

Workshop 3x. Normaliseren. Normaliseren. Hiëarchische database ODBMS. Relationele database. Workshop 14 oktober 2010. A. Snippe ICT Lyceum 1

Workshop 3x. Normaliseren. Normaliseren. Hiëarchische database ODBMS. Relationele database. Workshop 14 oktober 2010. A. Snippe ICT Lyceum 1 Workshop 3x Analytisch vermogen Huiswerk Lestijden 10:00 12:30 Pauze 10:15 10:30 Deze les: Hiëarchische database Relationele database ODBMS Normaliseer stappen Hiëarchische database Elk record in een database

Nadere informatie

Inleiding... 3. 1 Databases en Data Base Management Systems... 3. 2 Tabellen... 3. 3 Wat is SQL?... 5

Inleiding... 3. 1 Databases en Data Base Management Systems... 3. 2 Tabellen... 3. 3 Wat is SQL?... 5 1 Inhoudsopgave. Inleiding.... 3 1 Databases en Data Base Management Systems.... 3 2 Tabellen.... 3 3 Wat is SQL?... 5 4 Gegevens opvragen (deel 1).... 5 4.1 Boolean operatoren.... 7 4.2 IN en BETWEEN

Nadere informatie

DBMS. DataBase Management System. Op dit moment gebruiken bijna alle DBMS'en het relationele model. Deze worden RDBMS'en genoemd.

DBMS. DataBase Management System. Op dit moment gebruiken bijna alle DBMS'en het relationele model. Deze worden RDBMS'en genoemd. SQL Inleiding relationele databases DBMS DataBase Management System!hiërarchische databases.!netwerk databases.!relationele databases.!semantische databases.!object oriënted databases. Relationele databases

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord Belangrijkste kenmerken van dit boek De opzet van dit boek Over de auteur Woord van dank

Inhoud. Voorwoord Belangrijkste kenmerken van dit boek De opzet van dit boek Over de auteur Woord van dank v Voorwoord Belangrijkste kenmerken van dit boek De opzet van dit boek Over de auteur Woord van dank 1 Introductie: data en informatie 1.0 Wat leer je in dit hoofdstuk? 1.1 Verschil tussen gegevens en

Nadere informatie

Databases (INFODB) 24 januari 2007

Databases (INFODB) 24 januari 2007 Departement Informatica en Informatiekunde, Faculteit Bètawetenschappen, UU. In elektronische vorm beschikbaar gemaakt door de TBC van A Eskwadraat. Het college INFODB werd in 2006/2007 gegeven door Dhr.

Nadere informatie

EMBEDDED SQL. Inleiding. Queries en update-opdrachten. Embedden en hostvariabelen

EMBEDDED SQL. Inleiding. Queries en update-opdrachten. Embedden en hostvariabelen Inleiding In het boek Databases & SQL wordt beschreven hoe opdrachten in de programmeertaal SQL gebruikt worden om de inhoud van een relationele database te raadplegen en te bewerken. SQL wordt daarbij

Nadere informatie

Les 15 : updaten van gegevens in de database (deel2).

Les 15 : updaten van gegevens in de database (deel2). Les 15 : updaten van gegevens in de database (deel2). In de volgende reeks lessen zal alle vorige leerstof uitgebreid aan het bod komen. Zie ook de vorige lessen en documenten om informatie op te zoeken

Nadere informatie

voorbeeldexamen I-Tracks Databases and SQL Foundation Voorbeeldexamen DBSQLF Uitgave juni 2006

voorbeeldexamen I-Tracks Databases and SQL Foundation Voorbeeldexamen DBSQLF Uitgave juni 2006 voorbeeldexamen Databases and SQL Foundation (DBSQLF) I-Tracks Databases and SQL Foundation Voorbeeldexamen DBSQLF Uitgave juni 2006 inhoud 3 inleiding 4 voorbeeldexamen 21 antwoordindicatie 44 beoordeling

Nadere informatie

PROGRAMMA 2011-2012. Vak: informatica..

PROGRAMMA 2011-2012. Vak: informatica.. Vak: informatica.. Laag: Havo-. PROGRAMMA 2011-2012 week leerstof dagen toets overig 34-26.08 zomervakantie Bespreking PTA-404 Deze week: uitreiking van de Praktische Opdracht Programmeren Herhaling theorie

Nadere informatie

1 Labo 4 H 8 Jobs, Alerts en Operators H 9 Monitoring en Troubleshooting

1 Labo 4 H 8 Jobs, Alerts en Operators H 9 Monitoring en Troubleshooting 1 Labo 4 H 8 Jobs, Alerts en Operators H 9 Monitoring en Troubleshooting SQL Server 2008 R2 - Labo 4-1 1.1 Database Mail Configureer database mail zodat e-mail wordt verstuurd met je eigen e-mailadres

Nadere informatie

hoofdstuk 9 referentiële integriteit waarborgen overige constraints 9.1 Referentiële integriteit relationele databases 9.1

hoofdstuk 9 referentiële integriteit waarborgen overige constraints 9.1 Referentiële integriteit relationele databases 9.1 relationele databases 9.1 hoofdstuk 9 referentiële integriteit waarborgen overige constraints 9.1 Referentiële integriteit Als voorbeeld nemen we een eenvoudige database, bestaande uit twee tabellen. De

Nadere informatie

Databank - Basis 1. Inhoud. Computervaardigheden en Programmatie. Hoofdstuk 4 Databank - Basis. Terminologie. Navigeren door een Venster

Databank - Basis 1. Inhoud. Computervaardigheden en Programmatie. Hoofdstuk 4 Databank - Basis. Terminologie. Navigeren door een Venster 4. 4. Inhoud rste BAC Toegepaste Biologische Wetenschappen Hoofdstuk 4 Databank Terminologie, Navigeren, Importeren Tabellen Records/Velden manipuleren Queries (Vragen) [Ook in SQL] sorteren filter volgens

Nadere informatie

SQL SERVER 2008. Werking van Database Snapshots

SQL SERVER 2008. Werking van Database Snapshots KATHOLIEKE HOGESCHOOL KEMPEN GEEL SQL SERVER 2008 Werking van Database Snapshots ELINE STEYVERS BRAM DE SMEDT JOEY LEMMENS WOORD VOORAF Werking van Database Shapshots is bedoeld om mensen wegwijs te maken

Nadere informatie

Sparse columns in SQL server 2008

Sparse columns in SQL server 2008 Sparse columns in SQL server 2008 Object persistentie eenvoudig gemaakt Bert Dingemans, e-mail : info@dla-os.nl www : http:// 1 Content SPARSE COLUMNS IN SQL SERVER 2008... 1 OBJECT PERSISTENTIE EENVOUDIG

Nadere informatie

Zelftest DB2 for z/os basiscursus

Zelftest DB2 for z/os basiscursus Zelftest DB2 for z/os basiscursus Document: n1067test.fm 22/01/2013 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST DB2 FOR Z/OS BASISCURSUS

Nadere informatie

Een website maken met databasetoegang.

Een website maken met databasetoegang. Hoofdstuk 5 Een website maken met databasetoegang. In dit hoofdstuk gaan we het weblog dat je in hoofdstuk 4 hebt gemaakt verder uitbreiden. Een belangrijk onderdeel wordt toegevoegd aan de applicatie,

Nadere informatie

Databanken Marc De Caluwé, 2005-2009

Databanken Marc De Caluwé, 2005-2009 Databanken Marc De Caluwé, 2005-2009 Inhoudsopgave 1. INLEIDING...4 1.1. GEGEVENS...4 1.2. DATABASES...5 1.3. DATABASES GEBRUIKEN: SQL...7 1.4. GEGEVENSMODELLEN...7 1.5. EEN VOORBEELD...8 1.6. SAMENVATTING...11

Nadere informatie

Na bestudering van dit hoofdstuk, moet je tot het volgende in staat zijn:

Na bestudering van dit hoofdstuk, moet je tot het volgende in staat zijn: 5. De oefendatabase 5.1. Inleiding In de volgende hoofdstukken ga je oefenen / werken met SQL. Om te kunnen oefenen heb je natuurlijk wel een database nodig. In dit hoofdstuk wordt besproken hoe je deze

Nadere informatie

Foutafhandeling in SQL

Foutafhandeling in SQL Algemene richtlijnen binnen de mogelijkheden van RDBMS en 4GL Foutafhandeling in SQL Toon Loonen Foutafhandeling van SQL-code is op veel projecten een achtergebleven gebied. Soms is er discussie of het

Nadere informatie

Les 11 : Basis SQL (deel2).

Les 11 : Basis SQL (deel2). Les 11 : Basis SQL (deel2). Wat is SQL? SQL gaan we gebruiken voor het raadplegen van de database. We gaan gegevens invoegen in de database, selecteren, aanpassen en verwijderen van de database. Om dit

Nadere informatie

SQL & Datamodelleren

SQL & Datamodelleren SQL & Datamodelleren HVA-CMD-V1-datamodelleren Algemene handleiding bij het lesprogramma 2012-2013 Inhoud Inhoud... 2 Inleiding... 3 Leerdoelen:... 3 Plaats in het leerplan:... 3 Werkwijze:... 3 Lesstof:...

Nadere informatie

DATABANKEN GILLES CALLEBAUT

DATABANKEN GILLES CALLEBAUT DATABANKEN GILLES CALLEBAUT 1 INLEIDING EERSTE DEFINIETIE VAN DATABASE Een logische coherente verzameling van gerelateerde gegevens (data), ontworpen voor een specifiek doel en opgeslagen op een drager.

Nadere informatie

1. * Database worden vaak gebruikt in Client-Server architectuur.

1. * Database worden vaak gebruikt in Client-Server architectuur. Naam Studentnummer Klas Herkansing [ ] ja, nee [ ], zoja uit welk jaar? kernbegrippen relationele database Minimaal drie van de vijf vragen goed beantwoorden. 1. * Database worden vaak gebruikt in Client-Server

Nadere informatie

1 Download de database 'bieren.mdb' en bewaar het bestand in c:\werkmap van je computer.

1 Download de database 'bieren.mdb' en bewaar het bestand in c:\werkmap van je computer. DataBase Management & Databasetechnologie We gaan nu aan de slag met het databasemanagementprogramma Access. Zo'n set programma's waarmee je databases kunt maken, beheren en bevragen noemt men ook wel

Nadere informatie

U kunt ook gebruik maken van diverse standaard code-groepen voor de diverse tabellen. De te kiezen tabellen zijn afhankelijk van taal en jargon.

U kunt ook gebruik maken van diverse standaard code-groepen voor de diverse tabellen. De te kiezen tabellen zijn afhankelijk van taal en jargon. 12.5 Menu-item Tabellen De beschikbaarheid van de verschillende opties is afhankelijk van de aan de gebruiker toegekende rechten. Over het algemeen zullen alleen gebruikers met beheerrechten werkzaamheden

Nadere informatie

Tentamen Databases voor iku

Tentamen Databases voor iku Scheur de antwoordvellen doormidden. Maak elke vraag op een ander vel. Tentamen Databases voor iku 17 april 2013 13:30-16:30, Educatorium-Gamma Vermeld op elk vel je naam en studentnummer. Indien één van

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica Extra Tentamen Databases 1, 2M400, 8 oktober 2003. Alle uitwerkingen van de opgaven moeten worden ingevuld in de daarvoor bestemde vrije

Nadere informatie

Project PiggyBank 2014

Project PiggyBank 2014 Project PiggyBank 2014 Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres Bert Bredewold 23 April 2014 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/50661 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

Integriteitsbewaking bij een relationele database

Integriteitsbewaking bij een relationele database Integriteitsbewaking bij een relationele database Bij het ontwikkelen van een informatiesysteem voor een organisatie moet er koste wat koste voor gezorgd worden, dat er geen tegenstrijdige gegevens in

Nadere informatie

NHibernate als ORM oplossing

NHibernate als ORM oplossing NHibernate als ORM oplossing Weg met de SQL Queries Wat is ORM? ORM staat in dit geval voor Object Relational Mapping, niet te verwarren met Object Role Modeling. ORM vertaalt een objectmodel naar een

Nadere informatie

SQL: query taal met. woorden. ISO SQL: Structured Query Language. de SQL basis query structuur. voorbeeld: doel: intuitieve query taal

SQL: query taal met. woorden. ISO SQL: Structured Query Language. de SQL basis query structuur. voorbeeld: doel: intuitieve query taal SQL: query taal met woorden ISO SQL: Structured Query Language Prof. dr. Paul De Bra Gebaseerd op: Database System Concepts, 5th Ed. doel: intuitieve query taal gebruikt Engelse woorden: select, from,

Nadere informatie

Informatie verwerking en databases... 4. RDBMS en tabellen... 8 SQL SELECT... 8 SQL WHERE... 10 SQL INSERT... 14 SQL UPDATE... 17 SQL DELETE...

Informatie verwerking en databases... 4. RDBMS en tabellen... 8 SQL SELECT... 8 SQL WHERE... 10 SQL INSERT... 14 SQL UPDATE... 17 SQL DELETE... Databases+SQL 1 Inhoud Informatie verwerking en databases... 4 RDBMS en tabellen... 8 SQL SELECT... 8 SQL WHERE... 10 SQL INSERT... 14 SQL UPDATE... 17 SQL DELETE... 18 SQL ORDER BY... 19 SQL Aggregate

Nadere informatie

ISO SQL: Structured Query Language

ISO SQL: Structured Query Language ISO SQL: Structured Query Language Prof. dr. Paul De Bra Gebaseerd op: Database System Concepts, 5th Ed. SQL: query taal met woorden doel: intuitieve query taal gebruikt Engelse woorden: select, from,

Nadere informatie

Miniles gegevensbanken bevragen met SQL

Miniles gegevensbanken bevragen met SQL Miniles gegevensbanken bevragen met SQL In deze miniles gaat het over gegevensbanken of databases. Dit zijn bestanden waarin gegevens kunnen worden opgeslagen. Het is dan van belang dat je op een eenvoudige

Nadere informatie

COMPUTERWOORDEN.NL SQL - basis

COMPUTERWOORDEN.NL SQL - basis Inhoudsopgave... 1 Introductie: SQL... 7 SQL... 7 SQL geschiedenis...7 SQL dialecten...7 Basis SQL-commando's...8 CREATE TABLE... 8... 8... 8 Datatype...8 Grootte...10 Veldtype... 10 DELETE FROM... 10...

Nadere informatie

Advanced Databases Topic 2: query processing aspects query optimisation. Query optimisation. Van SQL naar XRA. Algebraïsche herschrijving

Advanced Databases Topic 2: query processing aspects query optimisation. Query optimisation. Van SQL naar XRA. Algebraïsche herschrijving Advanced Databases Topic 2: query processing aspects query optimisation Query optimisation Outline: Basisregels algebraïsche herschrijving Schattingen Queryplan-generatie 1 2 Algebraïsche herschrijving

Nadere informatie

Kies File>New>Blank Page>PHP. Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site

Kies File>New>Blank Page>PHP. Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site Kies File>New>Blank Page>PHP Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site Geef de site een passende naam. Kies ook de juiste map voor de webdocumenten.

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica. Proeftentamen ISO (2R290), query-gedeelte, Oktober 2006

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica. Proeftentamen ISO (2R290), query-gedeelte, Oktober 2006 NAAM: IDENT. NR.: TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica Proeftentamen ISO (2R290), query-gedeelte, Oktober 2006 Dit proeftentamen bestaat uit drie opgaven met een aantal deel-opgaven.

Nadere informatie

DB architectuur. joost.vennekens@denayer.wenk.be

DB architectuur. joost.vennekens@denayer.wenk.be DB architectuur joost.vennekens@denayer.wenk.be DB - logisch perspectief - DB - fysisch perspectief - DBMS Fysische details van databank beheren Zodat gebruiker zich enkel om logische perspectief moet

Nadere informatie

Het installeren en uitvoeren van Centix 3 serie op Windows Vista. Installatie Uitvoeren (gebruiken) Belangrijk:

Het installeren en uitvoeren van Centix 3 serie op Windows Vista. Installatie Uitvoeren (gebruiken) Belangrijk: Pagina 1 van 6 pagina s. Het installeren en uitvoeren van Centix 3 serie op Windows Vista. Doelgroep van dit document De doelgroep van dit document zijn alle gebruikers van Centix die de Centix 3-serie

Nadere informatie

Data Warehouse Script Generator Doel

Data Warehouse Script Generator Doel Data Warehouse Script Generator Doel Op basis van een aantal standaard sql scripts ( create table, create view ) een nieuwe sql script genereren welke alle objecten ( tables & views ) kan aanmaken in een

Nadere informatie

B3Partners. Beheerhandleiding Datastorelinker 4.2. Gewijzigd: 28 maart 2014. B3Partners BV Bedrijvenpark Lage Weide Zonnebaan 12c 3542 EC Utrecht

B3Partners. Beheerhandleiding Datastorelinker 4.2. Gewijzigd: 28 maart 2014. B3Partners BV Bedrijvenpark Lage Weide Zonnebaan 12c 3542 EC Utrecht Beheerhandleiding Datastorelinker 4.2 Gewijzigd: 28 maart 2014 B3Partners B3Partners BV Bedrijvenpark Lage Weide Zonnebaan 12c 3542 EC Utrecht T 030 214 2081 F 030 2411297 E info@b3partners.nl I www.b3partners.nl

Nadere informatie

Gebruikers Handleiding

Gebruikers Handleiding Gebruikers Handleiding (De SQL module) Versie 2.14 Pagina 2 van 14 Versie 2.14 Inhoudsopgave NGP SQL...5 Het Menu... 6 De instellingen... 7 De database informatie... 9 Het Script... 10 Pagina 3 van 14

Nadere informatie

Het omzetten van een ER-diagram naar SQL

Het omzetten van een ER-diagram naar SQL Het omzetten van een ER-diagram naar SQL Huub de Beer Eindhoven, 4 juni 2011 Omzetting ER-diagram naar SQL in twee stappen 1: ER-Diagram relationeel model Onderwerp van hoofdstuk 3 Entiteittype relatie,

Nadere informatie

Les S-02: Meer geavanceerde SQL-instructies

Les S-02: Meer geavanceerde SQL-instructies Les S-02: Meer geavanceerde SQL-instructies 2.0 Overzicht les 1: De basisvorm van een SQL query ziet er als volgt uit: (DISTINCT) selecteer de velden uit de tabel waar de volgende voorwaarde geldt ; Bij

Nadere informatie

SQL STATEMENTS. Deze kolom kan grote stukken tekst aan en is bedoeld om tekst erin de plaatsen. Geheel getal, bijvoorbeeld 8, 63, 835 NUMERIC

SQL STATEMENTS. Deze kolom kan grote stukken tekst aan en is bedoeld om tekst erin de plaatsen. Geheel getal, bijvoorbeeld 8, 63, 835 NUMERIC Aantekeningen IRDB Vak: IRDB > Infrma1ca Rela1nele DataBase Onderstaande database scripts zijn gebaseerd p PstgreSQL. Standaarden Schrijf SQL wrden al1jd in hfdlefers, k al werkt het met kleine lefers;

Nadere informatie

Powerpoint presentatie College 5 Gilbert van Lierop & Farshad Salamat

Powerpoint presentatie College 5 Gilbert van Lierop & Farshad Salamat Powerpoint presentatie College 5 Gilbert van Lierop & Farshad Salamat Wat is een database? Een verzameling van georganiseerde data Een database bestaat uit applicaties, SQL en het DBMS Watis eendbms? EenDBMS

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen. Theorie

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 1 Plan voor Vandaag Praktische dingen Huiswerk 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen.

Nadere informatie

PROGRAMMA 2011-2012. Vak: Informatica..

PROGRAMMA 2011-2012. Vak: Informatica.. Vak: Informatica.. Laag: vwo-. PROGRAMMA 2011-2012 week leerstof dagen toets overig 34-26.08 zomervakantie Bespreking PTA-404 1. Deze week: uitreiking van de Praktische Opdracht Programmeren Herhaling

Nadere informatie

SQL vs. NoSQL: een uiteenzetting

SQL vs. NoSQL: een uiteenzetting SQL vs. NoSQL: een uiteenzetting Vervang deze tekst door een grafische illustratie van het project. Project aangeboden door Tim Dhondt voor het behalen van de graad van Bachelor in de New Media and Communication

Nadere informatie

Thinking of development

Thinking of development Thinking of development Databases Arjan Scherpenisse HKU / Miraclethings Agenda voor vandaag Opdracht tussenstand State diagram / Observer pattern Bret Victor Databases 2/42 Opdracht tussenstand Slides

Nadere informatie

Tentamen Databases voor ica

Tentamen Databases voor ica Tentamen Databases voor ica 17 april 2014 16:30-19:30, Educatorium-Gamma Beantwoord vragen 1, 2, 4 en 5 door het invullen van de bijbehorende pagina s van dit tentamen en deze pagina s afzonderlijk in

Nadere informatie

2. Basisgegevens invoeren

2. Basisgegevens invoeren 29 2. Basisgegevens invoeren De basis van een stamboom is de ingevoerde personen en hun onderlinge relaties. In dit hoofdstuk leert u de personen in te voeren met de gegevens die van belang zijn voor de

Nadere informatie

Help! Mijn website is kwetsbaar voor SQL-injectie

Help! Mijn website is kwetsbaar voor SQL-injectie Help! Mijn website is kwetsbaar voor SQL-injectie Controleer uw website en tref maatregelen Factsheet FS-2014-05 versie 1.0 9 oktober 2014 SQL-injectie is een populaire en veel toegepaste aanval op websites

Nadere informatie

Op basis van klanten-,product-,barcodegegevens wordt automatisch een barcode document aangemaakt

Op basis van klanten-,product-,barcodegegevens wordt automatisch een barcode document aangemaakt Op basis van klanten-,product-,barcodegegevens wordt automatisch een barcode document aangemaakt Pagina 1 van 56 Inhoud van deze help 1. Algemeen 1.1 Inhoud van deze box. 1.2 Minimum systeemvereisten 2.

Nadere informatie

INLEIDING... 1 AFSPRAKEN... 2 INHOUDSOPGAVE...

INLEIDING... 1 AFSPRAKEN... 2 INHOUDSOPGAVE... Inhoudsopgave INLEIDING... 1 AFSPRAKEN... 2 INHOUDSOPGAVE... 3 1 DE DATABASE CURSUSSEN... 9 1.1 Inleiding... 9 1.2 Het voorbeeld... 9 1.2.1 Probleemomschrijving... 9 1.2.2 Concretisering en vragen naar

Nadere informatie

INHOUD. Presentatie ICT werkervaring (voornamelijk) Gericht op databasetoepassingen. Sprekers. Allard van Amerongen Ing. Stefan Boekel 05-02-2008

INHOUD. Presentatie ICT werkervaring (voornamelijk) Gericht op databasetoepassingen. Sprekers. Allard van Amerongen Ing. Stefan Boekel 05-02-2008 INHOUD Presentatie ICT werkervaring (voornamelijk) Gericht op databasetoepassingen Sprekers Datum : : Allard van Amerongen Ing. Stefan Boekel 05-02-2008 INTRODUCTIE WIE BEN IK? Verleden/heden WAT DOE IK?

Nadere informatie

MODULE 5: DATABASES met Access 2002

MODULE 5: DATABASES met Access 2002 MODULE 5: DATABASES met Access 2002 Het is verstandig om de bestanden op te slaan op de server en op diskette Als je klaar bent, teken je de taken af op de lijst Afdrukken dien je te bewaren! WEEK HOOFDSTUK

Nadere informatie

SQL / Systeemanalyse

SQL / Systeemanalyse SQL / Systeemanalyse Wie ben ik Hans de Wit 44 jaar HBO BI in deeltijd gedaan Sinds 2008 werkzaam met BI / DWH med.hro.nl/wihan SQL De gegevens in een database vormen de grondstof voor informatie De informatie

Nadere informatie

Database tuning in een notendop

Database tuning in een notendop Inleiding Database tuning in een notendop Peter Sap peter@petersap.nl Database tuning is een veelomvattend gebied waar een brede vakkennis voor nodig is. Inzicht in het gebruikte relationeel database management

Nadere informatie

Aan de slag. Hulp opvragen Klik op het vraagteken om Help-inhoud te zoeken.

Aan de slag. Hulp opvragen Klik op het vraagteken om Help-inhoud te zoeken. Aan de slag Microsoft Access 2013 ziet er anders uit dan eerdere versies, dus hebben we deze handleiding gemaakt, zodat u zo snel mogelijk aan de slag kunt. De schermgrootte wijzigen of een database afsluiten

Nadere informatie

Secure Application Roles

Secure Application Roles Secure Application Roles Beheer de toegang tot de database 1. Inleiding Het realiseren van geautoriseerde toegang tot een database lijkt eenvoudig. Echter, vaak blijkt dat dezelfde combinatie van gebruikersnaam

Nadere informatie

SQL & Relationele datamodellen in interactieve media

SQL & Relationele datamodellen in interactieve media SQL & Relationele datamodellen in interactieve media HVA-CMD-V1-datamodelleren oefeningen deel 1: SQL 2012-2013 Inhoud Inhoud... 2 Selecties uit een enkelvoudige datatabel... 3 Selecties uit een meerdere

Nadere informatie

Koppeling met een database

Koppeling met een database PHP en MySQL Koppeling met een database 11.1 Inleiding In PHP is het eenvoudig om een koppeling te maken met een database. Een database kan diverse gegevens bewaren die met PHP aangeroepen en/of bewerkt

Nadere informatie

Een introductie tot gegevensbanken

Een introductie tot gegevensbanken Een introductie tot gegevensbanken Kris Luyten Tom Van Laerhoven Expertisecentrum Digitale Media Limburgs Universitair Centrum Wetenschapsdagen 2002 1. Overzicht Wat zijn gegevensbanken? Bestanden versus

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 3 24 april 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 2.1, 2.3, 2.6 (alleen voor 2.2 en 2.3), 2.9, 2.10, 2.11,

Nadere informatie

Correspondentie inzake overnemen of reproductie kunt u richten aan:

Correspondentie inzake overnemen of reproductie kunt u richten aan: Vrijwel alle namen van software- en hardwareproducten die in deze cursus worden genoemd, zijn tegelijkertijd ook handelsmerken en dienen dienovereenkomstig te worden behandeld. Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Tentamen Databases. 18 december 2002. 09:00-12:00, Educatorium Gamma

Tentamen Databases. 18 december 2002. 09:00-12:00, Educatorium Gamma Dit tentamen is in elektronische vorm beschikbaar gemaakt door de TBC van A Eskwadraat. A Eskwadraat kan niet aansprakelijk worden gesteld voor de gevolgen van eventuele fouten in dit tentamen. Tentamen

Nadere informatie

Systeemontwikkeling, Hoofdstuk 4, Tabellen maken in MS Access 2010

Systeemontwikkeling, Hoofdstuk 4, Tabellen maken in MS Access 2010 4 Tabellen maken in MS Access In dit hoofdstuk starten we met de bouw van ons informatiesysteem met de belangrijkste bouwstenen: de tabellen. 4.1 Starten met MS Access Als je het programma Microsoft Access

Nadere informatie

6. Het maken van een database

6. Het maken van een database 6. Het maken van een database 6.1. Inleiding In hoofdstuk 5 heb je de oefendatabase gemaakt doormiddel van een script. In dit hoofdstuk ga je zelf een database maken en deze vullen met tabellen. Hiervoor

Nadere informatie

Les 10 : Aanmaken van een database (deel2).

Les 10 : Aanmaken van een database (deel2). Les 10 : Aanmaken van een database (deel2). Wat is een database? Een centrale opslagruimte voor gegevens. Alle informatie wordt centraal opgeslagen en kan door iedereen geraadpleegd worden. Voordelen van

Nadere informatie

Zelftest Oracle basiscursus

Zelftest Oracle basiscursus Zelftest Oracle basiscursus Document: N0475Test.fm 14/01/2008 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST ORACLE BASISCURSUS Dit is een

Nadere informatie

OFFICE A LA CARTE - ACCESS 2013

OFFICE A LA CARTE - ACCESS 2013 OFFICE A LA CARTE - ACCESS 2013 Inhoud HOOFDSTUK ACC-1.1: TERMINOLOGIE - (0:20) Wat is een database? Onderdelen van een database Tabellen en relaties Schematisch overzicht van de structuur van een database

Nadere informatie

Access. Module 0. Access, versie 97 (UK) Nummer: 012 (11062002) The Courseware Company

Access. Module 0. Access, versie 97 (UK) Nummer: 012 (11062002) The Courseware Company Access Module 0 Access, versie 97 (UK) Nummer: 012 (11062002) Niets van deze uitgave mag verveelvoudigd worden en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere

Nadere informatie

Dataconversie met Oracle Spatial

Dataconversie met Oracle Spatial Realworld klantendag 19 september 2013 Voorstellen 1 2 Computer Science & Engineering (TU/e) 3 Realworld Systems 4 Datamigraties Alliander Stedin Agenda 1 Architectuur Inleiding Ontwerp migratie 2 Rapportage

Nadere informatie

ibridge/andk the analyst s connection

ibridge/andk the analyst s connection ibridge/andk the analyst s connection ibridge / ANDK Uiteraard weet ú als criminaliteitsanalist als geen ander dat u met behulp van de Analyst s Notebook software analyseschema s handmatig kunt opbouwen

Nadere informatie

module 5 2008 Instruct, Postbus 38, 2410 AA Bodegraven - 1 e druk: november 2008

module 5 2008 Instruct, Postbus 38, 2410 AA Bodegraven - 1 e druk: november 2008 Europees Computer Rijbewijs module 5 ACCESS 2007 2008 Instruct, Postbus 38, 2410 AA Bodegraven - 1 e druk: november 2008 ISBN: 978 90 460 0493 7 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden

Nadere informatie

Business Intelligence. Toepassing BI Database en Datawarehouse BI proces BI Organisatie Implementatie BI

Business Intelligence. Toepassing BI Database en Datawarehouse BI proces BI Organisatie Implementatie BI Business Intelligence Toepassing BI Database en Datawarehouse BI proces BI Organisatie Implementatie BI Toepassing BI (Operationele) sturing Financieel (BBSC) Performance NIET voor ondersteuning proces

Nadere informatie

Databases SQL - meerdere tabellen

Databases SQL - meerdere tabellen Databases SQL - meerdere tabellen Nut van een database Dilbert 1 Reservering Lezer Uitgave Filiaal Basis zaken Uitlening Exemplaar NB: er kan verschil in smaak zitten tussen M1a en S1a notatie Join : het

Nadere informatie

Elfde-Liniestraat 24 3500 Hasselt Schooljaar 2009-2010 TINFO POKER GAME Oracle Scripts

Elfde-Liniestraat 24 3500 Hasselt Schooljaar 2009-2010 TINFO POKER GAME Oracle Scripts Elfde-Liniestraat 24 3500 Hasselt Schooljaar 2009-2010 TINFO POKER GAME Oracle Scripts Studenten: Peter Asnong Rik Broens Tom De Keyser Daan Gielen Kris Gregoire Koen Olaerts Toon Wouters Inhoudsopgave

Nadere informatie

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95311

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95311 LEEREENHEID PhP 2 Dit document bestaat uit twee onderdelen - Onderdeel Leereenheid - Onderdeel Onderwijsproduct 1 Naam leereenheid In deze tabel staat de naam en het type van de leereenheid Leereenheid

Nadere informatie

Cookbook KBO Open Data. Versie 1.0.0

Cookbook KBO Open Data. Versie 1.0.0 KBO Open Data Cookbook KBO Open Data Versie 1.0.0 Contact: Helpdesk van de KBO-beheersdienst Stafdienst ICT Koning Albert II-laan 16 1000 Brussel T F +32 (0) 2 277 64 00 +32 (0) 2 277 50 82 helpdesk.kbo@economie.fgov.be

Nadere informatie

Trainingsomschrijving ACCESS 97 / 2000 / 2003NL

Trainingsomschrijving ACCESS 97 / 2000 / 2003NL Module 1 Inleiding Module 2 Ontwerpen van tabellen Module 3 Relationele databases en queries Module 4 Formulieren en rapporten Module 5 Geav. formulieren en rapporten Module 6 Macro s en menu s Module

Nadere informatie

Structured Query Language (SQL)

Structured Query Language (SQL) Structured Query Language (SQL) Huub de Beer Eindhoven, 4 juni 2011 Database: in essentie 0 of meer tabellen elke tabel nul of meer kolommen (of velden) elke tabel nul of meer unieke rijen elke query werkt

Nadere informatie

MS Access. Module 0. MS Access, versie 2000 (NL) Nummer: 256 (11062002) The Courseware Company

MS Access. Module 0. MS Access, versie 2000 (NL) Nummer: 256 (11062002) The Courseware Company MS Access Module 0 MS Access, versie 2000 (NL) Nummer: 256 (11062002) The Courseware Company Niets van deze uitgave mag verveelvoudigd worden en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie,

Nadere informatie

We moeten de accommodaties selecteren die 3 sterren hebben, en in land met ID 10 zitten.

We moeten de accommodaties selecteren die 3 sterren hebben, en in land met ID 10 zitten. MySQL talk Trage website? Het optimaliseren van een bestaande website die een MySQL database heeft is niet altijd even makkelijk. Het probleem kan namelijk op veel verschillende plekken zitten: de database

Nadere informatie

Installatie Remote Backup

Installatie Remote Backup Juni 2015 Versie 1.2 Auteur : E.C.A. Mouws Pagina 1 Inhoudsopgave BusinessConnect Remote Backup... 3 Kenmerken... 3 Beperkingen... 3 Gebruik op meerdere systemen... 3 Systeemeisen... 4 Support... 4 Installatie...

Nadere informatie