89 onderzoekers zien zonnige toekomst

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "89 onderzoekers zien zonnige toekomst"

Transcriptie

1 NWO - 89 onderzoekers zien zonnige toekomst tegemoet Page 1 of 2 89 onderzoekers zien zonnige toekomst tegemoet 24 november 2009 NWO kent Vidi-subsidies toe aan toponderzoek en excellente onderzoekers De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft 89 jonge, innovatieve wetenschappers een Vidi-subsidie toegekend. Elke onderzoeker krijgt een subsidie van in totaal maximaal euro. Hiermee kan de onderzoeker vijf jaar lang een eigen onderzoekslijn ontwikkelen en een eigen onderzoeksgroep opbouwen. Alles bij elkaar verdeelt NWO ruim 70 miljoen euro onder de winnaars. Opnieuw is het aantal onderzoekers dat een Vidi uit de Vernieuwingsimpuls krijgt gestegen. Er is vanaf dit jaar meer geld beschikbaar voor Veni, Vidi en Vici van NWO. NWO heeft daarom het bedrag per subsidie en het aantal subsidies kunnen verhogen. Vidi-laureaten ontvangen voortaan euro in plaats van euro. NWO ontving dit jaar een overweldigend aantal aanvragen. In totaal schreven 508 onderzoekers een onderzoeksplan. De aanvragen werden beoordeeld door wetenschappers uit binnen- en buitenland. Uiteindelijk werden 89 voorstellen gehonoreerd. Onder hen bevinden zich 31 vrouwen. Kennisbenutting Nieuw in de Vernieuwingsimpuls is dat dit jaar voor het eerst onderzoekers uit alle wetenschapsgebieden mogen ingaan op de impact of de relevantie van hun onderzoek voor de samenleving en de industrie. Dit was tot nu toe alleen mogelijk in de technische wetenschappen. Zo'n 80 procent van de onderzoekers die een aanvraag voor een Vidi indienden, vulden deze paragraaf in. Het cijfer van deze 'kennisbenuttingsparagraaf' telde alleen mee als dit het eindoordeel positief beïnvloedde. Domeinpanels De voorstellen werden dit jaar voor het eerst door twee verschillende panels beoordeeld. Ze werden eerst beoordeeld door de afzondelijke wetenschapsgebieden. Voorstellen van uitstekende kwaliteit die in de gebiedsfase niet gehonoreerd konden worden, gingen door naar de gebiedsoverstijgende domeinpanels Alfa-Gamma, Bèta en Life Sciences. Twee derde van de gehonoreerde Vidi-voorstellen werd gehonoreerd binnen de gebieden, een derde binnen de domeinen. Op deze manier wil NWO zowel de top van elk wetenschapsgebied honoreren als de kans vergroten dat wetenschapsbreed de beste voorstellen worden gehonoreerd. Sneller het verlossende woord Komend jaar wordt de beoordelingsprocedure van de Vernieuwingsimpuls nog verder bijgesteld. Doordat NWO sinds 2009 werkt met beoordelingen in domeinpanels, naast de eerdere beoordeling binnen de gebieden, bleven de aanvragers dit jaar erg lang in spanning zitten. In 2010 wordt de procedure 'opgeknipt' en zullen de indieners van voorstellen die al in de gebiedsbrede beoordeling zijn goedgekeurd snel na die beoordeling het verlossende woord ontvangen. Zodra de domeinpanels hun beslissing hebben gemaakt, zullen ook de onderzoekers wier aanvraag op dat moment wordt gehonoreerd, bericht krijgen.

2 NWO - 89 onderzoekers zien zonnige toekomst tegemoet Page 2 of 2 De Vernieuwingsimpuls Vidi is gericht op de excellente onderzoeker die na het promoveren al een aantal jaren succesvol onderzoek heeft verricht. De Vidi's hebben daarbij laten zien dat zij met vernieuwende ideeën kunnen komen én deze succesvol en zelfstandig tot ontwikkeling kunnen brengen. De wetenschappers behoren tot de beste tien à twintig procent van hun vakgebied. Met de Vidisubsidie kunnen zij vijf jaar lang onderzoek doen en een eigen onderzoeksgroep opbouwen. De Vidi is een van de drie subsidievormen van de Vernieuwingsimpuls (www.nwo.nl/vernieuwingsimpuls). De andere twee subsidies zijn Veni (voor pas gepromoveerden) en Vici (voor zeer ervaren onderzoekers). De Vernieuwingsimpuls is opgezet in samenwerking met het ministerie van OCW, de KNAW en de universiteiten. Alle Vidi's op een rij Hier vindt u een alfabetische lijst met de gehonoreerden en een indicatieve titel van het onderzoeksproject. Over NWO NWO is dé nationale wetenschapsfinancier en heeft tot taak het wetenschappelijke onderzoek in Nederland te laten excelleren via nationale competitie. Jaarlijks geeft NWO ruim 700 miljoen euro uit aan subsidies voor toponderzoekers en toponderzoek, vernieuwende instrumenten en apparatuur, en aan instituten waar toponderzoek wordt bedreven. NWO financiert het onderzoek van ruim 5300 getalenteerde wetenschappers aan universiteiten en instellingen. Selectie door middel van peer review is in handen van onafhankelijke deskundigen. NWO bevordert de overdracht van kennis naar de maatschappij.... Meer informatie: NWO, afdeling Voorlichting en Communicatie t: +31 (0) , laatst gewijzigd op 22 december 2009

3 Page 1 of 12 Toekenningen Vidi november 2009 Hieronder volgt een lijst van gehonoreerde onderzoekers, hun geboortedatum en geboorteplaats en de naam van de universiteit of het instituut waar ze hun onderzoek willen uitvoeren. Let op, de onderzoekers hoeven pas na de toekenning definitief te kiezen voor een universiteit of instituut. Wijzigingen voeren we wekelijks door. Zie ook het persbericht: '89 onderzoekers zien zonnige toekomst tegemoet', 24 november 2009 Ontrafelen van dystrofine splicing Dr. A. (Annemieke) Aartsma-Rus (v) , Leiden, LUMC - Humane Genetica Splicing is een ingewikkeld proces dat plaatsvindt in onze cellen wanneer genen worden vertaald in eiwit. Splicing is extra complex in het dystrofinegen - het grootste gen bij de mens. De onderzoekers zullen dystrofine splicing nader bestuderen, zodat een hierop aangrijpende therapie kan worden geoptimaliseerd. Unexpected sisterhood Prof. R.A.G. (Roberta) D Alessandro (v) , Ortona (Italië), UL - Leiden University Centre for Linguistics All Romance languages have very similar grammars. However, a group of southern Italian dialects have grammars that resemble those of Basque, Georgian, Hindi, Urdu, Mayan. How is this possible? This project aims to understand why and how these similarities arise. Plantgebruik uit moeder Afrika Dr. T.R. (Tinde) van Andel (v) , UL - Nationaal Herbarium Afrikaanse slaven in Suriname moesten in korte tijd planten uit een onbekend oerwoud leren kennen om te kunnen overleven. Dit onderzoekt bekijkt welke medicinale en magische planten de Afro-Surinamers van de Indianen hebben leren kennen en welke ze herkenden uit Ghana, Bénin en Gabon (West-Afrika). De uiteenlopende gedaantes van angst Dr. T.R.J. (Tom) Beckers (m) , Leuven (België), UvA - Psychologie Angst is een erg nuttige emotie, maar ontspoort makkelijk in een verlammende stoornis. Dit onderzoek gaat na hoe normale angst omslaat in psychopathologie, waarom ons doen daarbij niet altijd gelijkloopt met ons denken en voelen, en of behandeling van angst bij sommige mensen een averechts effect zou kunnen hebben. Veranderlijke voorbodes van ozon Dr. K.F. (Folkert) Boersma (m) , TU/e - Technische Natuurkunde Ozon is een sterk broeikasgas en tast de longen aan. Door luchtvervuiling - stikstofoxiden en koolwaterstoffen - in zonlicht wordt ozon gevormd. De onderzoekers gaan met wereldwijde satellietmetingen na hoezeer veranderingen in luchtvervuiling leiden tot meer ozon en een versterkt broeikaseffect. De routekaart naar polariteit Dr. M. (Mike) Boxem (m) , UU - Ontwikkelingsbiologie Cellen zijn polair als één kant anders van samenstelling is dan de anderen. Polariteit staat centraal bij de ontwikkeling van meercellige organismen, en verlies van polariteit kan bijdragen aan ziektes zoals kanker. Dit onderzoek brengt de eiwitten en de interacties daartussen in kaart die cellen hun polaire karakter geven.

4 Page 2 of 12 Slokdarmkanker (be)grijpen Dr. G.R. (Gijs) van den Brink (m) , Amsterdam, LUMC - Maag-, Darm- en Leverziekten Cellen wisselen signalen uit om tot geordend gedrag te komen. Verstoring van deze signalen kan leiden tot ongeremde groei. In dit onderzoek wordt gekeken naar ontregelde communicatie in slokdarmkanker en een manier om dit te verhelpen. Veilig slapen onder narcose Prof. dr. J. (Jörgen) Bruhn (m) , Elmshorn (Duitsland), UMC St Radboud - Anesthesiologie Wakker zijn tijdens algehele narcose is een nachtmerrie voor patiënten. Door gebruik van spierverslappers is vaak geen beweging mogelijk. Maar alleen de poging ertoe verandert de elektrische activiteit van de motorische cortex. De onderzoekers gebruiken dit om wakker zijn te herkennen en te voorkomen. Random fractals and phase transitions Dr. F. (Frederico) Camia (m) , Cesena (Italië), VU - Wiskunde Toevalsprocessen en zelfgelijkvormigheid komen in de natuur veel voor. Het doel van dit project is om wiskundige modellen van fysische systemen te bestuderen waarin toeval en zelfgelijkvormigheid met elkaar in verband staan, en waarin fase-overgangen plaatsvinden die van grote invloed zijn op hun meetkundige en fysische eigenschappen. Opbouw en verval van eiwitbouwwerken Dr. M.M.A.E. (Mireille) Claessens (v) , Asten, UT - Biophysical Engineering Bij de ziekte van Parkinson klonteren bepaalde eiwitten in de hersenen samen. Het is onbekend hoe deze eiwitklonten ontstaan, maar mogelijk ontwrichten ze het celskelet van eiwitdraden. In dit project bestuderen onderzoekers hoe eiwitklontering het goed functioneren van het skelet van de cel verhindert. Synthetische suikermoleculen om het immuunsysteem te activeren Dr. J.D.C. (Jeroen) Codée (m) , Schiedam, UL - Bio-organische Synthese Op maat gemaakte suikermoleculen zijn onmisbaar om hun rol in biologische processen op te helderen. Dit onderzoek richt zich op de automatisering en miniaturisering van de synthese van uitdagende suikermoleculen, waarmee het immuunsysteem kan worden geactiveerd. Hoe hersengebieden met elkaar 'praten' om te leren van fouten Dr. M.X. (Mike) Cohen (m) , Philadelphia (VS), UvA - Psychologie Iedereen maakt fouten. Meestal leren we van onze fouten, maar soms niet. Sommige mensen leren snel, anderen handelen impulsief en herhalen hun fouten. De onderzoekers zullen bestuderen hoe verschillende hersengebieden 'met elkaar praten' door het synchroniseren van hun elektrische signalen om zo te leren van fouten, en of deze signalen minder gesynchroniseerd zijn in impulsievere personen. Aanleg voor TBC in Indonesië Dr. R. (Reinout) van Crevel (m) , UMC St Radboud - Interne Geneeskunde Aanleg voor TBC is afhankelijk van genetische eigenschappen van zowel de mens als de TBCbacterie. Het samenspel tussen mens en TBC-bacterie wordt in dit project bekeken middels onderzoek van DNA en van de afweer bij honderden patiënten en bacteriën uit Indonesië. Een nieuwe rol voor lymfekliervormende cellen in de mens Dr. T. (Tom) Cupedo (m) , Geleen, Erasmus MC - Hematologie De organen van het afweersysteem worden aangelegd tijdens de foetale ontwikkeling. De onderzoekers gaan bestuderen hoe de cellen die verantwoordelijk zijn voor deze prenatale aanleg functioneren en wat de rol is van deze cellen in volwassenen.

5 Page 3 of 12 Synthetische glycolyse in bakkersgist Dr. P.A.S. (Pascale) Daran-Lapujade (v) , TU Delft - Biotechnologie In zowel de mens, als in de micro-organismen die door de industriële biotechnologie gebruikt worden, is de glycolyse de stofwisselingsroute voor de omzetting van suikers. In dit project zal met behulp van synthetische biologie de glycolyse van bakkersgist drastisch veranderd worden. Het doel van deze verandering is om de suikerconsumptie te versnellen en tegelijkertijd de kennis over deze cruciale stofwisselingsroute te vergroten. Free trade, fair trade and clean trade in the EU Prof. G.T. (Gareth) Davies (m) , Cuckfield (Verenigd Koninkrijk), VU - Europees Recht Mag een staat, volgens Europees recht, de invoer van goederen beperken enkel omdat de productiewijze milieuonvriendelijk is of omdat plaatselijke arbeiders niet voldoende rechten hebben? Vrije handel en de soevereiniteit van staten botsen hier met andere belangen. De oorsprong van goede architectuur Dr. M.J.F. (Maarten) Delbeke (m) , UL - Kunstgeschiedenis Sinds de oudheid gelooft men dat bij een goede samenleving goede gebouwen horen. Beschaving en bouwkunst zouden immers samen zijn ontstaan. Het verlichtingsdenken brengt nieuwe ideeën over de oorsprong van de beschaving. De onderzoekers bekijken hun impact op de architectuur. Geen handel tijdens de kredietcrisis Prof. dr. J.J.A.G. (Joost) Driessen (m) , Nijmegen, UvT - Financiering Een hoofdoorzaak van de kredietcrisis is het volledig wegvallen van de handel in hypotheekobligaties en andere derivaten. De onderzoekers gaan analyseren hoe gebrek aan verhandelbaarheid van belang is voor derivatenprijzen, risicobeheer van financiële instellingen en regulering door centrale banken. DNA-geheugen van de zaadcel Dr. M. (Maureen) Eijpe (v) , Laren, Erasmus MC - Celbiologie Tijdens hun ontwikkeling ondergaan zaadcellen unieke veranderingen in hun DNA-geheugen. Hoe deze veranderingen gebeuren is onbekend, maar wanneer zij gebeuren in andere cellen ontstaan er ziekten. Door van stamcellen zaadcellen te maken, volgen de onderzoekers de verandering in het geheugen en vinden de verantwoordelijke eiwitten. Islam and Multicultural Citizenship: Practical Morality and Pluralism in Muslim Public Spheres Prof. dr. P.P. (Patrick) Eisenlohr (m) , Heidelberg (Duitsland), UU - Cultural Anthropology Theories of multiculturalism have so far focused mainly on the formal, deliberative aspects of justice. This research project aims to find out how everyday and emotional aspects of citizenship support or hinder inclusion in ethnically and religiously plural societies. Verwachtingen 'for better or for worse' Dr. A.W.M. (Andrea) Evers (v) , UMC St Radboud - Medische Psychologie Beïnvloedt iemands verwachting over een geneeskundige behandeling het succes van deze behandeling? In dit project wordt de invloed van verwachtingen over het beloop van lichamelijke klachten, zoals pijn en jeuk, op het afweersysteem bestudeerd. Cognitive and neural mechanisms of affective working memory Dr. C.J. (Christian) Fiebach (m) , Keulen (Duitsland), University of Heidelberg - Psychologie Working memory is a core process underlying many aspects of higher cognition. This project investigates how working memory is influenced by emotional processes, and which neural mechanisms underlie emotion influences on working memory.

6 Page 4 of 12 Putting the brake on epilepsy Dr. C.P. (Carlos) Fitzsimons (m) , Buenos Aires (Argentinië), UL - Medical Pharmacology Neurogenese, het ontstaan van nieuwe zenuwcellen, kan mogelijk helpen om hersenschade, veroorzaakt door epileptische aanvallen, te repareren. Dit onderzoeksproject heeft als doel te onderzoeken hoe neurogenese bijgesteld kan worden voor het verbeteren van de behandeling van epilepsiepatiënten. Bouwen aan fotosynthese Dr. R.N. (Raoul) Frese (m) , VU - Biofysica De grootste en schoonste energiebron op aarde is de zon. Planten en bacteriën kunnen al miljarden jaren het zonlicht omzetten in bruikbare energie. Wij gaan het fotosynthetische proces op nanometer schaal onderzoeken en nabouwen in biologische zonnecellen. Trekvogels als spin in een wereldwijd voedselweb Dr. J.A. (Jan) van Gils (m) , NIOZ - Mariene Ecologie De Waddenzee heeft de laatste decennia ingeboet aan kwaliteit als 'tankstation' voor doortrekkende wadvogels, waardoor hun aantallen zijn afgenomen. Dit kan ook doorwerken naar de relatief onverstoorde overwinteringsgebieden. Wij onderzoeken of de afgenomen biodiversiteit onder de bodemdieren van het West-Afrikaanse wad wordt veroorzaakt door een afnemend aantal overwinterende wadvogels. Quantum Theories for difficult systems Dr. P. (Paola) Gori-Giorgi (v) , Rome (Italië), VU - Chemistry Chemists and material scientists routinely rely on density functional theory (DFT) calculations to guide and understand their experiments. However, current DFT fails for important chemical and physical systems. Researchers will develop techniques improving the predictive power of DFT. European Security Culture Dr. M. (Marieke) de Goede (v) , Nijmegen, UvA - Europese Studies It is often asserted that Europe's role in the world is affected by a distinctly European perspective on security matters. But the effect of such 'security culture' on actual policy processes remains unclear. In this project, researchers will examine the historical development and contemporary relevance of the European security culture. Golfbeweging van elektronen Dr. F.C. (Ferdinand) Grozema (m) , Scheemda, TU Delft Applied Sciences De beweging van elektronen in moleculen kan net als licht beschreven worden als een golf. Interferentie effecten zoals die optreden bij licht komen ook voor bij het transport van elektronen in moleculen. In dit onderzoek worden deze interferentie effecten gebruikt om elektronische componenten bestaande uit een enkel molecuul te ontwerpen. Dense suspensions in medicine and industry Dr. J. (Jens) Harting (m) , Twistringen (Duitsland), TU/e - Technische Natuurkunde Voorbeelden van suspensies zijn bloed, voedsel, cosmetische producten en verf. Complexe interacties tussen de opgeloste deeltjes bepalen de macroscopische eigenschappen van de suspensie. De onderzoeker zal samen met collega's verfijnde simulatiemethoden ontwikkelen om ziekten en industriële processen beter te kunnen begrijpen. Nieuw zicht op de ruggengraat van de Melkweg Dr. M. (Marijke) Haverkorn (v) , Oegstgeest, ASTRON - Astronomy Group Magnetische velden vormen de ruggengraat van ons melkwegstelsel en stabiliseren het sterrenvormende gas. De astronomen brengen deze magneetvelden driedimensionaal in kaart en onderzoeken hun interacties en geschiedenis. Uiterst laag frequente radiogolven van de nieuwe Nederlands-Europese radiotelescoop LOFAR maken dit mogelijk.

7 Page 5 of 12 Vegetatie vertraagt permafrostdooi? Dr. ir. M.M.P.D. (Monique) Heijmans (v) , WUR - Ecosystemen Door opwarming van de aarde ontdooien de permafrostgronden. Daarbij komen broeikasgassen vrij. Tegelijkertijd nemen struikjes toe in de toendravegetatie. Met veldexperimenten in de Siberische toendra meten we of vegetatieveranderingen het ontdooien van permafrost vertragen of juist versnellen. Kleine algen, grote gevolgen? Dr. J. (Jorijntje) Henderiks (v) , UU - Geologie Mariene algen spelen een belangrijke rol in de koolstofkringloop, maar het is vooralsnog onbekend hoe zij zich aanpassen aan klimaatveranderingen. Dit wordt onderzocht met levende eencellige kalkalgen in het laboratorium en de fossielen (coccolieten) van hun voorouders uit mariene sedimenten. Zoektocht naar donkere materie Dr. W. (Wouter) Hulsbergen (m) , Nikhef Sterrenstelsels bestaan voor het overgrote deel uit een materie waar we maar heel weinig van weten. Deze materie lijkt niet op elektronen, protonen of andere bekende subatomaire deeltjes, en wordt daarom wel 'donkere materie' genoemd. In dit onderzoek gaan we op zoek naar de oorsprong van donkere materie met behulp van de nieuwe deeltjesversneller LHC van CERN in Genève. Constructieve bewijzen Dr. R. (Rosalie) Iemhoff (v) , Rotterdam, UU - Wijsbegeerte Directe bewijzen zijn door hun expliciete vorm informatiever dan indirecte bewijzen. Het blijkt dat zulke bewijzen nuttige, doch mysterieuze eigenschappen bezitten die niet meteen verklaarbaar zijn uit hun constructieve karakter. Deze eigenschappen willen wij onderzoeken en verklaren. Emotie = invloed Dr. G.A. (Gerben) van Kleef (m) , Leiderdorp, UvA - Sociale Psychologie Mensen maken regelmatig gebruik van hun emoties om anderen te beïnvloeden. Maar werkt dit ook echt? De onderzoekers gaan na welke emoties wanneer effectief zijn en hoe het uiten van deze emoties helpt om invloed uit te oefenen. Nanoschaal richtantennes voor enkele fotonen Dr. A.F. (Femius) Koenderink (m) , Utrecht, AMOLF - Center for Nanophotonics In toekomstige quantumcomputers worden signalen gestuurd door het uitzenden en absorberen van fotonen door individuele moleculen. Helaas zijn moleculen van zichzelf hele inefficiënte zenders en ontvangers. De onderzoekers gaan nanoschaal metalen richtantennes bouwen, waarmee moleculen fotonen in nauwe bundels sturen en ontvangen. De logica van sociale interactie Dr. B.P. (Barteld) Kooi (m) , Groningen, RUG - Faculteit Wijsbegeerte Er komt nogal wat kijken bij sociale interactie: leren, communiceren, redeneren, coördineren, etc. Veel logici houden zich bezig met sociale interactie, maar zijn de theorieën die zij verzinnen verschillende stukjes van dezelfde puzzel, of wordt het wiel telkens opnieuw uitgevonden? Zwijgende genen bij erfelijke darmkanker Dr. R.P. (Roland) Kuiper (m) , Rheden, UMC St Radboud - Antropogenetica In sommige families komt darmkanker voor als gevolg van erfelijke fouten in of rondom genen. De genetisch onderzoekers gaan op zoek naar nieuwe oorzaken van erfelijke darmkanker volgens een recent ontdekt mechanisme waarmee genen het zwijgen kan worden opgelegd. Hoe slaat het brein een herinnering op? Prof. dr. S.A. (Steven) Kushner (m) , Philadelphia (VS), Erasmus MC - Psychiatrie

8 Page 6 of 12 Je hersenen veranderen als je iets nieuws leert. Maar wat gebeurt er precies? En hoeveel hersencellen zijn er nodig voor het opslaan van een herinnering? De onderzoekers gaan onderzoeken hoe de samenstelling, vorm en elektrische eigenschappen van een hersencel veranderen om een herinnering vast te leggen. De twaalfde-eeuwse revolutie van het boek Dr. F. (Erik) Kwakkel (m) , Meppel, UL - Pallas Ons moderne boek werd geboren tijdens de twaalfde-eeuwse Renaissance, een intellectuele opleving die de Europese cultuur grondig vernieuwde. Dit project verklaart het ontstaan van de nieuwe boekvorm door haar eigenschappen te verbinden aan de twaalfde-eeuwse tekstcultuur en manier van lezen. Besmettingsgevaar in financiële markten Dr. R.J.A. (Roger) Laeven (m) , Molenhoek, UvT - Econometrie Schokken in financiële markten zijn besmettelijk. De wiskundige modellen waarop financieel risicomanagement doorgaans wordt gebaseerd, houden echter onvoldoende rekening met besmettingsgevaar. De vraag naar betere modellen is nijpend. Dit onderzoek gaat zulke modellen ontwikkelen. Dik door contaminanten? Dr. ir. J. (Juliette) Legler (v) , VU - Instituut voor Milieuvraagstukken Dik zijn heeft mogelijk een oorsprong in de baarmoeder. Dit onderzoek gaat na of de blootstelling aan chemische contaminanten tijdens de vroege ontwikkeling leidt tot obesitas op latere leeftijd, door gebruik te maken van een zebravismodel. Language and Identity Prof. dr. A.N. (Alexandra) Lenz (v) (Duitsland), RUG - Faculteit der Letteren This project is on grammar as a marker of regional and social identity. The Central Franconian language area, which crosses the borders of five Western European countries, is an ideal research laboratory to analyze this terra incognita in sociolinguistics. Wat wij van pudding kunnen leren Dr. K. (Katja) Loos (v) , Frankfurt a. M. (Duitsland), RUG - Zernike Institute for Advanced Materials Dit onderzoek wordt geïnspireerd door één van de fascinerende eigenschappen die in de natuur worden aangetroffen, namelijk het geleren van zetmeel in voedsel (bijvoorbeeld pudding). Gebruikmakend van één van de processen die verantwoordelijk zijn voor het geleren worden slimme biocompatibele materialen ontworpen. Binding to bacterial building blocks Dr. N. (Nathaniel) Martin (m) , Alberta (Canada), UU - Scheikunde Bacteria use unique molecular building blocks when constructing their cell walls. In this project researchers will design molecules that bind tightly to these bacterial building blocks. Using these approaches new antibiotics that target the bacterial cell wall will be pursued. Ons klimaat en zeezout Dr. M.T.J. (Marcel) van der Meer (m) , Zwijndrecht, NIOZ - BGC Het zoutgehalte van zeewater is van cruciaal belang voor de grote oceaanstromingen zoals de Warme Golfstroom en dus voor ons klimaat. Door veranderingen in het zoutgehalte van zeewater in het verleden te onderzoeken kan de toekomstige klimaatverandering beter voorspeld worden. Nieuw! Wat het brein met nieuwe stimuli doet Dr. M. (Martijn) Meeter (m) , Amsterdam, VU - Cognitieve Psychologie Een voor ons nieuwe stimulus genereert veel meer neurale activiteit dan bekende stimuli, trekt de

9 Page 7 of 12 aandacht, en wordt beter in het geheugen opgeslagen. Hier wordt onderzocht hoe nieuwheid zo'n grote invloed kan hebben in het brein. Synaptic pathology underlying mental retardation Dr. R.M. (Rhiannon) Meredith (v) , Nuneaton (Verenigd Koninkrijk) VU - CNCR Hersencellen zijn met elkaar verbonden door synapsen. Afwijkende vormen van de synaps is een fundamenteel principe van mentale retardatie. Dit onderzoek zal onderzoeken hoe afwijkende vormen van de synaps de werking van neuronen beïnvloedt tijdens vroege en late ontwikkeling van de hersenen. Daarnaast zullen specifieke medicijnen getest worden die van invloed zijn op de werking van synaptische eiwitten om bestaande therapeutische behandelingen van mentale retardatie te verbeteren. 'Boys will be boys?' Dr. J. (Judi) Mesman (v) , Aduard, UL - Centrum voor Gezinsstudies Zijn jongens 'nu eenmaal' lastiger dan meisjes, of ligt dat (gedeeltelijk) aan de opvoeding? Onderzocht wordt in hoeverre vaders en moeders hun jonge kinderen sekse-specifiek opvoeden, en welke invloed dat heeft op lastig gedrag van broertjes en zusjes. Chronische pijn genetisch ontrafeld Dr. J. (Joyce) van Meurs (v) , Boxtel, Eramus MC - Interne Geneeskunde Waarom ontwikkelt de ene persoon chronische pijn en een ander niet bij dezelfde schade aan het gewricht? De onderzoekers gaan met behulp van grootschalig DNA-onderzoek op zoek naar nieuwe aanknopingspunten om deze pijn beter te begrijpen en te behandelen. Prostate cancer imaging Dr. M. (Massimo) Mischi (m) , Rome (Italië), TU/e - Electrical Engineering Prostaatkanker is de meest voorkomende kanker bij mannen. Als hij op tijd wordt ontdekt, kan hij efficiënt worden behandeld, maar niet-invasieve opsporingsmethoden ontbreken op dit moment. Dit project stelt daarom een nieuwe afbeeldingsmethode voor het detecteren van prostaatkanker voor, gebaseerd op contrastverhoogde echografie. 'Slimme anti-oxidanten voor een beschadigd hart' Dr. A. (An) Moens (v) , Duffel (België), MUMC - Cardiologie Oxidanten zijn schadelijke stoffen die de hartspier kunnen verzwakken. Hierdoor kan hartfalen of plotse dood ontstaan. 'Gewone' anti-oxidanten zijn onvoldoende effectief voor de patiënt. De onderzoekers gaan na welke 'slimme' anti-oxidanten wel voldoende krachtig kunnen zijn om hartfalen te voorkomen of te genezen. Zichtbaar maken van ladingtransport door één molecuul Dr. ir. S.J. (Sense Jan) van der Molen (m) , Assen, UL - Gecondenseerde Materie Hoe loopt een elektrische stroom door één enkel molecuul: een quantummechanisch systeem? Ik wil dit onderzoeken en ontwikkel daarvoor een geheel nieuwe methode. Ik contacteer moleculen met heel kleine elektrodes (nanodeeltjes) en bestudeer de geleiding met een zeer geavanceerde (elektronen)microscoop. Wat is nu echt mogelijk? Dr. T. (Thomas) Müller (m) , Landau/Pfalz (Duitsland), UU - Wijsbegeerte Veel is mogelijk, maar wat is echt mogelijk, waarmee moeten wij rekening houden? Dit project werkt het verschil tussen concrete, reële mogelijkheden en andere soorten van mogelijkheid uit en kijkt naar de rol van mogelijkheden in de wetenschappen. Quantumqueeste naar kunstmatige fotosynthese Dr. J. (Johannes) Neugebauer (m) , Paderborn (Duitsland), UL - Theoretische Chemie Quantummechanica vormt de basis voor het begrijpen van de beginselen die ten grondslag liggen aan de fotosynthese, zoals bijvoorbeeld het transport van energie en elektronen in fotosystemen.

10 Page 8 of 12 Dit onderzoek richt zich op het ontwikkelen van - op quantumchemie gebaseerde - theoretische methodieken, die zich automatisch kunnen focussen op relevante subsystemen in biomoleculaire aggregaten. Deze methodieken kunnen wetenschappers helpen om de belangrijkste ontwerpprincipes van fotosynthese uit de natuur te ontrafelen. Brandschone energie Dr. ir. J.A. (Jeroen) van Oijen (m) , Vlijmen, TU/e - Verbrandingstechnologie Dit onderzoek gaat over een nieuwe schone vorm van verbranding van duurzame brandstoffen. Om dit verbrandingsproces beter te begrijpen, zullen de onderzoeker en collega's het microscopisch ontrafelen met geavanceerde rekenmodellen. Met deze kennis zal een nieuwe generatie branders ontwikkeld worden. Atomaire krachten aanpassen Dr. D. (Dries) van Oosten (m) , Utrecht, UU - Nanophotonics Alle objecten om ons heen kunnen bestaan doordat atomen elkaar aantrekken. Deze aantrekkende kracht wordt veroorzaakt door licht-achtige velden. In dit onderzoek gaan we die kracht controleren door ze in de buurt van extreem kleine metaalstructuren op te sluiten. Gesprekken binnen gesprekken Dr. E. (Esther) Pascual (v) , Barcelona (Spanje), RUG - Communicatiekunde Uitdrukkingen als 'Een gevoel van waarom ik?' en 'Niet tevreden? Geld terug!-garantie' roepen een denkbeeldig gesprek op. Dit project onderzoekt vormen en functies van ingebedde 'gesprekken', hun communicatieve effectiviteit in uiteenlopende contexten, en de manier waarop ze cognitief worden verwerkt. Device therapy in heart disease Where is the patient? Prof. dr. S.S. (Susanne) Pedersen (v) , Roskilde (Denemarken), UvT - Medical Psychology Implantable electronic devices for the treatment of heart disease save lives but may impair quality of life due to their side effects. This research project will examine the impact of device therapy on the patient from the patient's perspective. Seks in de media en jongeren Dr. J. (Jochen) Peter (m) , Hanau (Duitsland), UvA - Communicatiewetenschap In de afgelopen jaren is er veel discussie geweest over de seksualisering van jongeren door de media. Wetenschappelijk is er nog steeds weinig over bekend. De onderzoekers bekijken of de media de meningen en het seksuele gedrag van jongeren beïnvloeden. Computermodellen van embryogenese Dr. M. (Marten) Postma (m) , Appingedam, UvA - Computational Science Embryogenese is het proces dat de ontwikkeling en vorming van embryo's beschrijft. Dit proces is een complex samenspel tussen genetische regulatie en opeenvolgende vormveranderingen. De onderzoekers gaan embryogenese bestuderen met behulp van computermodellen die gebaseerd zijn op gedetailleerde experimentele data. Het uitzaaiingsproces van borstkanker bespieden Dr. J. (Jacco) van Rheenen (m) , Utrecht, Hubrecht Institute Borstkanker is moeilijk te behandelen wanneer de tumor uitgezaaid is. Met nieuwe microscopische technieken gaan de onderzoekers dit uitzaaiingsproces zichtbaar maken op celniveau. De onderzoekers gaan na welke immuuncellen en andere gezonde cellen het uitzaaiingsproces kunnen beïnvloeden. Deciphering past abrupt climate swings Dr. D.M. (Didier) Roche (m) , Clermont-Ferrand (Frankrijk), VU - Department of Earth Sciences

11 Page 9 of 12 Evidence of past abrupt climate changes (warming of more than 15 C in less than a hundred years) questions the stability of our current climate. This project aims at assessing the risk of (future) abrupt climate changes in a changing climate. Morele emoties en risicopolitiek Dr. S. (Sabine) Roeser (v) , Haan (Duitsland), TU Delft - Filosofie Emoties worden uit politieke besluitvorming over risicovolle technologieën geweerd omdat ze misleidend zouden zijn. Maar emoties laten ons morele aspecten van risico s zien. De onderzoekers gaan na hoe morele emoties een belangrijkere rol kunnen spelen in risicopolitiek en risicocommunicatie. Metaalcoatings met atoomprecisie Dr. M.J. (Marcel) Rost (m) , Garmisch-Partenkirchen (Duitsland), UL - Interface Physics Group Moderne en toekomstige producten, variërend van computerchips tot röntgenspiegels, vereisen het aanbrengen van extreem dunne en vlakke metaallaagjes. Het proces van de vorming van deze laagjes en hun gedrag tijdens applicatie zal met speciale scanning probe microscopen atoom voor atoom worden gevolgd. De delingsmachine van bacteriën Dr. D-J. (Dirk-Jan) Scheffers (m) , RUG - Moleculaire Microbiologie Een bacterie is een micro-organisme dat uit één cel bestaat. Bacteriën vermenigvuldigen zich door zich in tweeën te delen. In de bacteriecel zit een 'delingsmachine', die is opgebouwd uit een aantal verschillende eiwitten. In dit onderzoek wordt het bouwplan van die delingsmachine ontrafeld. ADHD: Hard to resist temptations? Dr. A. (Anouk) Scheres (v) , Haelen, RU - BSI The neurocognitive causes of Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) are still largely unknown. This research will use computer tasks and brain imaging techniques to find out to what extent both sensitivity to reward and self-control are related to the symptoms of ADHD. Keer op keer koorts Dr. A. (Anna) Simon (v), , Hilvarenbeek, RU - Algemeen Interne Geneeskunde Patiënten met de zeldzame ziekte HIDS lijden hun hele leven onder steeds terugkerende koortsaanvallen. De onderzoekers gaan de oorzaak van deze koortsaanvallen ontrafelen. Dit zal ook meer duidelijk maken over hoe koorts en ontsteking ontstaan bij andere ziekten. De nationale rechter en de berechting van internationale misdrijven Prof. mr. dr. E. (Elies) van Sliedregt (v) , Hendrik-Ido-Ambacht, VU - Rechtsgeleerdheid Steeds vaker komen internationale misdrijven voor de nationale rechter. Dit onderzoek brengt in kaart tot op welke hoogte het 'gewone', nationale recht van toepassing is op dit type misdrijven. Daarnaast beogen de onderzoekers te komen tot vaststelling van uniforme regels van aansprakelijkheid voor internationale misdrijven. Handige materialen voor goedkope zonne-energie Dr. ir. A.H.M. (Arno) Smets (m) , Maasbree, TU/e - Plasma en Materialen Processing Zonnepanelen moeten efficiënter en goedkoper! De onderzoeker wil samen met collega s dunne laagjes materiaal met silicium- en metalen nanodeeltjes ontwikkelen, die gemaakt worden in goedkope productieprocessen. In de zonnecel moeten deze extra laagjes leiden tot een hogere opbrengst aan stroom, spanning en energie. De logica van quantuminteracties Dr. S.J.L. (Sonja) Smets (v) , Genk (België), RUG - Kunstmatige Intelligentie & Wijsbegeerte

12 Page 10 of 12 De implementatie van quantuminformatietechnologie voor communicatie en de beveiliging van gegevens boekt snel vooruitgang. Deze technologie is gebaseerd op onderliggende interactieve klassieke en quantumprocedures. De onderzoekers gebruiken technieken uit de logica voor de analyse van deze procedures en gaan na of ze correct en veilig zijn. Experimentele behandeling voor hardnekkig stemmen horen Dr. I.E.C. (Iris) Sommer (v) , UMC Utrecht - Hersenen en psychiatrie Stemmen horen komt vaak voor bij patiënten met schizofrenie. Gelukkig is 75% goed te behandelen met medicijnen. Bij een kwart van de patiënten lukt dat niet en zij houden hun leven lang last van stemmen. In dit onderzoek proberen we voor deze groep een nieuwe behandelmethode uit. Kleine machines, grote vragen Dr. ir. W.M. (Merlijn) van Spengen (m) , Kasama (Zambia), UL - Grensvlakfysica Micromachines die gemaakt worden in chiptechnologie, slijten te snel om praktisch bruikbaar te zijn. Om dit te voorkomen, gaan de onderzoeker en collega's bekijken hoe diamantachtige koolstoffilms in micromachines gebruikt kunnen worden om 'supersmering', het volledig verdwijnen van wrijving, te bewerkstelligen. Langetermijnkustontwikkeling gedreven door rivierdynamiek Dr. J.E.A. (Joep) Storms (m) , TU Delft - Toegepaste Geologie Dit onderzoek gaat na hoe doelmatig rivieren sediment naar zee transporteren. De verwachtte langetermijnvariatie stuurt de ontwikkeling van kustgebieden en delta's en verklaart daarmee mede hun gedrag tijdens zeespiegelverandering. Als slaap op leeftijd komt Dr. H.W. (Henning) Tiemeier (m) , Erasmus MC - Epidemiologie & Biostatistiek Op oudere leeftijd verandert het slaappatroon en het 24h-ritme, ouderen slapen minder diep en vaak overdag. Het is onduidelijk of verstoorde slaap of een veranderd 24h-ritme depressie veroorzaakt, daarom onderzoeken wij bij 1000 mensen of slaapdiepte en activiteitspatroon depressie daadwerkelijk voorspellen. Chemical signalling and unstructured proteins Dr. L. (Lukas) Trantirek (m) , Moravska Trebova (Czech Republic), UU - Chemistry Chemical signalling is an essential process for life of multicellular organisms. This research project aims to find out how chemical signals inside living cells propagates via natively unfolded prote in regions and how signal propagation is affected by disease related point mutations. Sociale netwerken en succes Prof. dr. F. (Frank) van Tubergen (m) , Amersfoort, UU - Sociologie, Algemene Sociale Wetenschappen Hoe vinden mensen een goede baan? Vaak wordt gezegd dat het niet uitmaakt 'what you know' maar 'who you know'. Is dat zo? Dit onderzoek gaat na welke rol sociale netwerken spelen bij het vinden van werk onder allochtonen en autochtonen. Solving difficult optimization problems Dr. F. (Frank) Vallentin (m) , Eslohe (Duitsland), TU Delft - Mathematics The dilemma of mathematical optimization today is that many, often simple-sounding problems cannot be solved efficiently with current methods. In this project the researchers analyze the symmetry and other structural properties of these problems. This will open new computational ways to find solutions. De cel als eiwitfabriek Dr. M. (Michiel) Vermeulen (m) , UMC Utrecht In elke cel van het menselijk lichaam worden eiwitten aangemaakt. Deze eiwitten zorgen voor het

13 Page 11 of 12 aansturen van allerlei processen zoals celdeling en afbraak van gifstoffen. In dit onderzoek wordt de moleculaire regulatie van deze eiwitproductie in detail onderzocht. Antieke globalisering? Dr. M.J. (Miguel John) Versluys (m) , UL - Archeologie De Romeinen waren onbetwist heer en meester in de gehele Mediterrane wereld maar gaven tegelijkertijd door hen veroverde culturen een belangrijke rol in de constructie van hun eigen identiteit en samenleving. Dit onderzoek gaat na hoe dit proces van culturele innovatie werkte. De relaties tussen Rome en Egypte vormen daarbij de belangrijkste casestudy. Bloedstollende kanker Dr. H.H. (Henri) Versteeg (m), , Veenendaal, LUMC Het bloedstollingsproces beïnvloedt groei van kankercellen, de aanleg van bloedvaten tussen de kankercellen en het uitzaaien van deze cellen. De onderzoekers gaan analyseren hoe en waarom componenten van het bloedstollingssysteem deze ziekte bevorderen. Plotse hartdood door opwinding Dr. P.G.A. (Paul) Volders (m) , Heerlen, UM - Cardiologie Een dodelijke hartritmestoornis wordt vaak voorafgegaan door momenten van inspanning of emotie. Dit wijst op belangrijke invloeden van het onwillekeurige zenuwstelsel. De onderzoekers gaan deze invloeden op genetisch, cellulair en orgaanniveau bestuderen om tot betere risicoinschatting en bescherming te komen. Het dagelijks leven in scherven Dr. J.A.C. (Joanita) Vroom (v) , UvA - Archeologie In het oostelijke Middellandse Zeegebied bieden nieuwe vondsten een verrassend inzicht in het leven gedurende de Byzantijnse en Osmaanse tijd. Voor het eerst vertellen opgravingen het fascinerende verhaal over consumptiegedrag en verhoudingen tussen Oost en West na het Romeinse Rijk. Sterbevingen op neutronsterren Dr. A.L. (Anna) Watts (v) , Irvine (Verenigd Koninkrijk), UvA - Astronomie Neutronsterren hebben de sterkste magnetische velden in het heelal, groot genoeg om sterbevingen te ontketenen. De wetenschappers zullen seismische waarnemingen en theoretische berekeningen gebruiken om de aard van ultradichte materie en de vreemde fysica van extreem magnetisme te onderzoeken. Als de avond valt Dr. ir. B.J.H. van de Wiel (m) , Tilburg, WUR - Meteorologie Na een onbewolkte dag valt s avonds doorgaans de wind weg. Dit onbegrepen verschijnsel veroorzaakt enorme temperatuurschommelingen in koude gebieden op aarde. De onderzoekers proberen de complexe natuurkunde achter dit fenomeen te ontrafelen door computersimulaties te combineren met wiskundige analyse. Geometric Engineering and Particle Physics Dr. M.P. (Martijn) Wijnholt (m) , Max Planck Institute (AEI) Several known properties of elementary particles point towards a unifying structure, which is broken at the low energy scales that we can access experimentally today. The researchers will develop promising new unification models with extra dimensions, which are proposed to explain these patterns and may address some of the most fundamental questions about our universe. Re-visiting proteases in cancer Dr. K. (Katarina) Wolf (v) , Dahme (Duitsland), UMC St Radboud - Celbiologie Proteases promote cancer progression by cleaving tissues barriers, but protease inhibitor therapy proved inefficient. Using state-of-the-art imaging, researchers will systematically test when, where

14 Page 12 of 12 and how proteases promote cancer invasion and metastasis and re-visit how protease inhibition can be used therapeutically. Innovatie over de grenzen heen Dr. S.H.K. (Stefan) Wuyts (m) , Turnhout (België), UvT - Marketing Ondernemingen betrekken steeds vaker externe partijen bij hun innovatieprocessen, zoals klanten, dienstverleners, leveranciers en producenten van complementaire goederen. Zij hanteren hierbij diverse methodes die verschillen op fundamentele dimensies. De onderzoekers relateren deze verschillen in aanpak aan verschillen in innovatief succes. IDOLaat van cholesterol Dr. N. (Noam) Zelcer (m) , Rehovot (Israel), UVA/AMC - Medical Biochemistry Ons lichaam heeft cholesterol nodig, maar te veel is niet gezond. Onze cellen hebben mechanismen om ervoor te zorgen dat cholesterolniveaus binnen de juiste bandbreedte blijven. De onderzoekers gaan IDOL bestuderen, een eiwit dat essentieel blijkt voor dit proces. laatst gewijzigd op 24 november 2009

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Aantal week 19 Verschil 214 tov. 213 7-5-212 6-5-213 5-5-214 aantal % Radboud Universiteit Nijmegen

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33222 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33222 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/33222 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Braak, Bas ter Title: Carcinogenicity of insulin analogues Issue Date: 2015-06-18

Nadere informatie

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Aantal week 16 Verschil 214 tov. 213 16-4-212 aantal % Radboud Universiteit Nijmegen 283 3319

Nadere informatie

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Aantal week 24 Verschil 213 tov. 212 13 6 211 aantal % Radboud Universiteit Nijmegen 479 417

Nadere informatie

Ontwikkeling van genezende medicijnen tegen ouderdomsgerelateerde ziekten. Ad W. van Gorp, oprichter en CEO

Ontwikkeling van genezende medicijnen tegen ouderdomsgerelateerde ziekten. Ad W. van Gorp, oprichter en CEO Ontwikkeling van genezende medicijnen tegen ouderdomsgerelateerde ziekten Ad W. van Gorp, oprichter en CEO Agenda 1. Historie 2. Strategie 3. Projecten 10/28/2013 2 Historie Spin off bedrijf van het Hubrecht

Nadere informatie

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling

Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Vooraanmeldingen per instelling voor Bachelor Opleidingen (1e jrs) Bachelor vooraanmeldingen per instelling Aantal week 12 Verschil 213 tov. 212 21 3 211 aantal % Radboud Universiteit Nijmegen 225 221

Nadere informatie

Big Ideas Great STEM. Katrien Strubbe

Big Ideas Great STEM. Katrien Strubbe + Big Ideas Great STEM Katrien Strubbe (Natuur)wetenschappen: doelen 2 Natuurwetenschappen geven leerlingen een fundamenteel en duurzaam inzicht in de structuren en processen die de mens, de natuur en

Nadere informatie

WO-BACHELOR - studentaantallen Economie en Recht

WO-BACHELOR - studentaantallen Economie en Recht Economie en Recht Bedrijfskunde Bedrijfs- en Consumentenwetenschappen Wageningen University 238 Bedrijfskunde Bedrijfskunde Erasmus Universiteit Rotterdam 2.204 Bedrijfskunde Bedrijfskunde Maastricht University**

Nadere informatie

Waarom we zout nodig hebben

Waarom we zout nodig hebben Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. High-power hersenscans laten natrium veranderingen zien bij ziekte

Nadere informatie

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior Martin. W. van Duijn Student: 838797266 Eerste begeleider:

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Meer mensen met MS, beter helpen

Meer mensen met MS, beter helpen Meer mensen met MS, beter helpen De progressie van de zenuwslopende ziekte multiple sclerose (MS) stoppen door het voorkomen van beschadiging aan de hersencellen bij mensen MS. Achtergrond MS werd tot

Nadere informatie

antidepressivum, rat, overerfbaar, mechanismen, gedrag

antidepressivum, rat, overerfbaar, mechanismen, gedrag 1 Algemene gegevens 1.1 Titel van het project Effecten van het antidepressivum vortioxetine op hersenmechanismen in genetische diermodellen voor depressie 1.2 Looptijd van het project 1.3 Trefwoorden (maximaal

Nadere informatie

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012 Advanced Instrumentation Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet 10 Oktober 2012 Agenda Wat is Advanced Instrumentation? Hoe past Advanced Instrumentation in de keten van fundamenteel onderzoek

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten het vakgebied

Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten het vakgebied Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten het vakgebied Met dit proefschrift ga ik promoveren in de biochemie. In dit vakgebied wordt de biologie bestudeerd vanuit chemisch perspectief. Het

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting. Inleiding

Nederlandse samenvatting. Inleiding Nederlandse samenvatting 157 Inleiding Het immuunsysteem (afweersysteem) is een systeem in het lichaam dat werkt om infecties en ziekten af te weren. Het Latijnse woord immunis betekent vrijgesteld, een

Nadere informatie

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten The relationship between depression symptoms, anxiety symptoms,

Nadere informatie

Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van gliomen. Dr J Bromberg, prof M.J. van den Bent Neurologen Erasmus MC Kanker Instituut Rotterdam

Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van gliomen. Dr J Bromberg, prof M.J. van den Bent Neurologen Erasmus MC Kanker Instituut Rotterdam Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van gliomen Dr J Bromberg, prof M.J. van den Bent Neurologen Erasmus MC Kanker Instituut Rotterdam Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van gliomen Twee uitersten

Nadere informatie

Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer

Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer Met opmaak: Links: 3 cm, Rechts: 2 cm, Boven: 3 cm, Onder: 3 cm, Breedte: 21 cm, Hoogte: 29,7 cm Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer Stigmatisation of Persons

Nadere informatie

Predicting peptide interactions using protein building blocks

Predicting peptide interactions using protein building blocks Faculty of Science and Bio-engineering Sciences Department of Bio-engineering Sciences Predicting peptide interactions using protein building blocks Thesis submitted in partial fulfilment of the requirements

Nadere informatie

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7 Media en creativiteit Winter jaar vier Werkcollege 7 Kwartaaloverzicht winter Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 Les 5 Les 6 Les 7 Les 8 Opbouw scriptie Keuze onderwerp Onderzoeksvraag en deelvragen Bespreken onderzoeksvragen

Nadere informatie

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Date 7-12-2011 1 Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Prof. Dr. Inge Hutter Demographer, anthropologist Coordinator Healthy Ageing Alpha Gamma RUG Dean Faculty Spatial Sciences Date 7-12-2011

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

Zoektocht naar het Higgs deeltje. De Large Hadron Collider in actie. Stan Bentvelsen

Zoektocht naar het Higgs deeltje. De Large Hadron Collider in actie. Stan Bentvelsen Zoektocht naar het Higgs deeltje De Large Hadron Collider in actie Stan Bentvelsen KNAW Amsterdam - 11 januari 2011 1 Versnellen op CERN De versneller Large Hadron Collider sub- atomaire deeltjes botsen

Nadere informatie

De Levende Gevel. Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst

De Levende Gevel. Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst De Levende Gevel Een richting voor innovatie en de ontwikkeling van de toekomst A letter from nature Dear., Our life knows no boundaries, we live together. You live in me and I live in you! I not only

Nadere informatie

Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH. gemeenschap.

Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH. gemeenschap. Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH De ZvH en cilia gemeenschap. De ZvH en cilia: Huntingtine eiwit beïnvloedt kleine

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/23854 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/23854 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/23854 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Marel, Sander van der Title: Gene and cell therapy based treatment strategies

Nadere informatie

NEDERLANDSE HERSENBANK. De oplossing zit in de hersenen

NEDERLANDSE HERSENBANK. De oplossing zit in de hersenen NEDERLANDSE HERSENBANK De oplossing zit in de hersenen Onderzoek doet leven Het wetenschappelijk onderzoek is de laatste jaren in een stroomversnelling geraakt. Nieuwe technieken maken het mogelijk om

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren Sociale Steun The Effect of Chronic Pain and the Moderating Effect of Gender on Perceived Social Support Studentnummer:

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 32957 30 september 2015 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 21 september 2015, nr. HO&S/805204,

Nadere informatie

Het is vanzelfsprekend om het beste te willen voor onze kinderen

Het is vanzelfsprekend om het beste te willen voor onze kinderen Het is vanzelfsprekend om het beste te willen voor onze kinderen De beste manier om gezondheid in de toekomst te beschermen Gepersonaliseerde regeneratieve gezondheidszorg wordt algemeen gezien als de

Nadere informatie

Trainingen: Biologische effecten van straling Dosimetrie (in de ruimte)

Trainingen: Biologische effecten van straling Dosimetrie (in de ruimte) Alle opleidingen/studies (alle niveaus : bachelor, master, master na master, voortgezette opleiding, enz.) die door uw universiteit worden aangeboden, alsook de titels van de lessenreeksen die verband

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

iet-technischesamenvatting

iet-technischesamenvatting iet-technischesamenvatting 1 Algemenegegevens 1.1 Titel van het project Verbetering van dendritische cel functies in anti-kanker therapieen 1.2 Looptijd van het project 1-9-2015-1-9-2020 1.3 Trefwoorden

Nadere informatie

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten met diabetes mellitus type 2 in de huisartsenpraktijk Thinking

Nadere informatie

Studeren in Nijmegen Biomedische wetenschappen

Studeren in Nijmegen Biomedische wetenschappen Studeren in Nijmegen Biomedische wetenschappen Is biomedische wetenschappen studeren in Nijmegen misschien iets voor jou? Ik wil relevant zijn: bijdragen aan de gezondheid van mensen Gezondheidszorg heeft

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde vwo

Examenprogramma scheikunde vwo Examenprogramma scheikunde vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Stoffen

Nadere informatie

De eeuwige file rond Utrecht: onoplosbaar milieuprobleem?

De eeuwige file rond Utrecht: onoplosbaar milieuprobleem? Zit je in de 5e of 6e klas? Dan kun je het schooljaar 2011-2012 in Utrecht masterclasses volgen op het gebied van aardrijkskunde, biologie, college of pharmaceutical sciences, informatica, natuurkunde

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Informatie over Exoom sequencing

Informatie over Exoom sequencing Informatie over Exoom sequencing Exoom sequencing is een nieuwe techniek voor erfelijkheidsonderzoek. In deze folder vindt u informatie over dit onderzoek. De volgende onderwerpen komen aan bod: Om de

Nadere informatie

De Ziekte van Huntington

De Ziekte van Huntington De Ziekte van Huntington 1. Wat is de Ziekte van Huntington? 2. Wat betekent het als je de Ziekte van Huntington hebt? 3. Wat doet de Ziekte van Huntington in je hersenen precies? 4. Hoe ver zijn onderzoekers

Nadere informatie

Oriëntatiejaar Life Sciences

Oriëntatiejaar Life Sciences Oriëntatiejaar Life Sciences Oriëntatiejaar Life Sciences Joan Wellink (studieadviseur) Voor wie is het oriëntatiejaar? Wat is het oriëntatiejaar? Wat heb je nodig? Hoe en wat studeer je? Wat kun je er

Nadere informatie

Rethinking leadership and middle management

Rethinking leadership and middle management Rethinking leadership and middle management 17 October 2013 Prof. dr. Jesse Segers The Future Leadership Initiative @Segersjesse challenging thoughts about leadership. Ego-dominant ( macht ) Rationeel

Nadere informatie

100 jaar Antoni van Leeuwenhoek

100 jaar Antoni van Leeuwenhoek 100 jaar Antoni van Leeuwenhoek Onze toekomstdroom Het Antoni van Leeuwenhoek koos 100 jaar geleden al voor de grensverleggende weg door onderzoek en specialistische zorg samen te voegen met één scherp

Nadere informatie

Medicijnstudies en eindpunten

Medicijnstudies en eindpunten Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. TRACK-HD toont belangrijke veranderingen bij pre-symptomatische

Nadere informatie

Highlights Nationale Studenten Enquête 2015

Highlights Nationale Studenten Enquête 2015 Highlights Nationale Studenten Enquête 2015 De Nationale Studenten Enquête (NSE) is een grootschalig landelijk onderzoek waarin jaarlijks alle Bachelor en Master studenten in het hoger onderwijs gevraagd

Nadere informatie

slides2.pdf 2 nov 2001 1

slides2.pdf 2 nov 2001 1 Opbouw Inleiding Algemeen 2 Wetenschap Informatica Studeren Wetenschap en Techniek Informatica als wetenschap Informatica studie Wetenschappelijke aanpak Organisatie Universiteit Instituut Piet van Oostrum

Nadere informatie

De Invloed van Familie op

De Invloed van Familie op De Invloed van Familie op Depressie- en Angstklachten van Verpleeghuisbewoners met Dementie The Influence of Family on Depression and Anxiety of Nursing Home Residents with Dementia Elina Hoogendoorn Eerste

Nadere informatie

De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit. The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility.

De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit. The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility. RELATIE ANGST EN PSYCHOLOGISCHE INFLEXIBILITEIT 1 De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility Jos Kooy Eerste begeleider Tweede

Nadere informatie

Publications PUBLICATIONS

Publications PUBLICATIONS Publications 164 Publications PUBLICATIONS 1. Heemskerk B, Veltrop-Duits LA, van Vreeswijk T, ten Dam MM, Heidt S, Toes RE, van Tol MJ, Schilham MW. Extensive cross-reactivity of CD4 + adenovirus-specific

Nadere informatie

Examenprogramma biologie vwo

Examenprogramma biologie vwo Bijlage 4 Examenprogramma biologie vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein

Nadere informatie

De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij. Verslaafde Patiënten met PTSS

De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij. Verslaafde Patiënten met PTSS Persoonskenmerken en ervaren lijden bij verslaving en PTSS 1 De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij Verslaafde Patiënten met PTSS The Relationship between Personality Traits and Suffering

Nadere informatie

Effecten van toenemende warmte en CO 2 op het leven in zee

Effecten van toenemende warmte en CO 2 op het leven in zee Effecten van toenemende warmte en CO 2 op het leven in zee Jack Middelburg Universiteit Utrecht Darwin Centrum voor Biogeologie Netherlands Earth System Science Centre 21 Oktober 2014 KNAW Oceaan in hoge

Nadere informatie

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5)

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Hester A. Lijphart Eerste begeleider: Dr. E. Simon Tweede

Nadere informatie

157 De ontdekking van de natuurlijke aanwezigheid van antisense oligonucleotiden in eukaryote cellen, die de expressie van specifieke eiwitten kunnen reguleren, heeft in de afgelopen tientallen jaren gezorgd

Nadere informatie

De overeenkomsten tussen de ziekte van Parkinson en de ziekte van Huntington

De overeenkomsten tussen de ziekte van Parkinson en de ziekte van Huntington Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. Succesvolle gentherapiestudie bij de ziekte van Parkinson geeft

Nadere informatie

Het begrijpen van heterogeniteit binnen de ziekte van Alzheimer: een neurofysiologisch

Het begrijpen van heterogeniteit binnen de ziekte van Alzheimer: een neurofysiologisch Het begrijpen van heterogeniteit binnen de ziekte van Alzheimer: een neurofysiologisch perspectief Inleiding De ziekte van Alzheimer wordt gezien als een typische ziekte van de oudere leeftijd, echter

Nadere informatie

Moleculaire mechanismen. De connectie tussen interacties van eiwitten en activiteiten van cellen

Moleculaire mechanismen. De connectie tussen interacties van eiwitten en activiteiten van cellen Moleculaire mechanismen De connectie tussen interacties van eiwitten en activiteiten van cellen The Hallmarks of Cancer Hanahan and Weinberg, Cell 2000 Niet afhankelijk van groei signalen Apoptose ontwijken

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde havo

Examenprogramma scheikunde havo Examenprogramma scheikunde havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Kennis

Nadere informatie

OPEN DAGEN WO MAART 2016. Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer.

OPEN DAGEN WO MAART 2016. Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer. OPEN DAGEN WO MAART 2016 Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer. 1 MAART 2016 (13:00-16:00) Meeloopdag Bestuurskunde: Economie

Nadere informatie

Biofotonen en de regulering van het lichaam met Prof. Fritz-Albert Popp van het International Institute of Biophysics in Neuss, Duitsland.

Biofotonen en de regulering van het lichaam met Prof. Fritz-Albert Popp van het International Institute of Biophysics in Neuss, Duitsland. Biofotonen en de regulering van het lichaam met Prof. Fritz-Albert Popp van het International Institute of Biophysics in Neuss, Duitsland. In de andere twee testen werd duidelijk dat de stem de activiteit

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

Betaalbare en gepersonaliseerde zorg. Page 1 Smaling 2012 Siemens Healthcare

Betaalbare en gepersonaliseerde zorg. Page 1 Smaling 2012 Siemens Healthcare Betaalbare en gepersonaliseerde zorg Page 1 Smaling 2012 Siemens Healthcare Betaalbare en gepersonaliseerde zorg Beelden bepalen de toekomst De beste manier om de toekomst te voorspellen is door hem zelf

Nadere informatie

Leids register van opleidingen 2005-2006

Leids register van opleidingen 2005-2006 Type CROHO-naam van de opleiding graad e vertaling instructietaal studielast CROHO Faculteit der Archeologie B Archeologie Bachelor of Arts Archaeology 180 56703 01-09-2002 31-12-2007 M Archaeology Master

Nadere informatie

Koersen langs inhoudelijke lijnen

Koersen langs inhoudelijke lijnen Chemische Wetenschappen Koersen langs inhoudelijke lijnen een nieuwe koers voor de chemie bij NWO 2015-2018 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek CW kiest in de komende strategische periode

Nadere informatie

Technologie als nieuwe wetenschap Lezing voor KIVI-NIRIA sectie Filosofie en technologie

Technologie als nieuwe wetenschap Lezing voor KIVI-NIRIA sectie Filosofie en technologie Technologie als nieuwe wetenschap Lezing voor KIVI-NIRIA sectie Filosofie en technologie Barend van van der der Meulen 11 KiviNiria Rathenaulezingen Rathenau Institute: Introductie Missie Improve public

Nadere informatie

Gewichtsverlies bij Huntington patiënten

Gewichtsverlies bij Huntington patiënten Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. Mollige muizen wijzen op het belang van de hypothalamus bij de ziekte

Nadere informatie

DEMENTIE: HOEVER STAAT HET ONDERZOEK? Christine Van Broeckhoven. 2012-10-23 Lezing Davidsfonds Boom- Niel. Prof. Dr. Christine Van Broeckhoven PhD DSc

DEMENTIE: HOEVER STAAT HET ONDERZOEK? Christine Van Broeckhoven. 2012-10-23 Lezing Davidsfonds Boom- Niel. Prof. Dr. Christine Van Broeckhoven PhD DSc DEMENTIE: HOEVER STAAT HET ONDERZOEK? Christine Van Broeckhoven Neurodegeneratieve Hersenziekten Groep, Department Moleculaire Genetica, VIB, Laboratorium voor Neurogenetica, Instituut Born Bunge, Universiteit

Nadere informatie

QUANTUMFYSICA FOTOSYNTHESE. Naam: Klas: Datum:

QUANTUMFYSICA FOTOSYNTHESE. Naam: Klas: Datum: FOTOSYNTHESE QUANTUMFYSICA FOTOSYNTHESE Naam: Klas: Datum: FOTOSYNTHESE FOTOSYNTHESE ANTENNECOMPLEXEN Ook in sommige biologische processen speelt quantummechanica een belangrijke rol. Een van die processen

Nadere informatie

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking Kenmerken van ADHD en de Theory of Mind 1 De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking The Influence of Characteristics of ADHD on Theory

Nadere informatie

Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties. Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl

Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties. Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl Samenvatting Elf Japanse top-onderzoeksuniversiteiten spraken tijdens zijn bezoek aan

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR:

CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR: CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR: Deelsessie Cruyff Courts DEELSESSIE CRUYFF COURTS PROGRAMMA Host: Hidde van Warmerdam Ilja van Holsteijn De toekomst van de Cruyff Courts John Sibeko

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING

NEDERLANDSE SAMENVATTING NEDERLANDSE SAMENVATTING 188 Type 1 Diabetes and the Brain Het is bekend dat diabetes mellitus type 1 als gevolg van hyperglykemie (hoge bloedsuikers) kan leiden tot microangiopathie (schade aan de kleine

Nadere informatie

Wat zijn polyq ziektes?

Wat zijn polyq ziektes? Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. Zijn er genetische verbanden tussen neurodegeneratieve ziektes?

Nadere informatie

Correlatie: Kerndoelen W T - Curriculum Noord-Amerika - Mad Science Nederland. Amerikaans Curriculum. Wetenschappelijk onderzoek doen

Correlatie: Kerndoelen W T - Curriculum Noord-Amerika - Mad Science Nederland. Amerikaans Curriculum. Wetenschappelijk onderzoek doen GROEP 1 + 2 onderzoek is een set van samenhangende processen gebruikt om vragen te stellen over de natuurlijke wereld en het onderzoeken naar verschijnselen. alle lessen aan techniek werken Sommige zaken

Nadere informatie

RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD. Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014

RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD. Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014 RESPONSIVE TO A CHANGING WORLD Yolk Henny van Egmond Congres over het nieuwe werken 2014 Ontwikkeling en groei van binnenuit We leven niet in een tijdperk van veranderingen, maar in een verandering van

Nadere informatie

Afweer systeem tegen ziektes, moederlijk hormoon,ontwikkeling, vogels, testosteron

Afweer systeem tegen ziektes, moederlijk hormoon,ontwikkeling, vogels, testosteron Niet-technische samenvatting 2015311 1 Algemene gegevens 1.1 Titel van het project Heeft de kwaliteit van het afweer systeem bij de vader een invloed on de kwetsbaarheid van de kinderen voor moederlijk

Nadere informatie

Nanodeeltjes in de strijd tegen Alzheimer

Nanodeeltjes in de strijd tegen Alzheimer Nanodeeltjes in de strijd tegen Alzheimer Medicatie bij de ziekte van Alzheimer is vooral gericht op symptoombestrijding. Kan dat niet anders, vroegen wetenschappers van de Universiteit Twente zich af.

Nadere informatie

Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt?

Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt? Hoe kijken we naar het DNA van een patiënt? Ies Nijman UMC Utrecht Dept of Genetics, Centre for Molecular Medicine Center for Personalized Cancer Treatment (CPCT), Hartwig Medical Foundation 1994 DNA sequenties,

Nadere informatie

De impact op de maatschappij van ontwikkelingen in de natuurkunde en technologie

De impact op de maatschappij van ontwikkelingen in de natuurkunde en technologie Uitnodiging voor het deelnemen aan een discussiegroep met als thema De impact op de maatschappij van ontwikkelingen in de natuurkunde en technologie Literatuur: - Peter H Diamandis & Steven Kotler, Abundance

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Archaea en hyperthermofielen De levende organismen op onze aarde kunnen verdeeld worden in twee groepen, de prokaryoten en de eukaryoten. Eukaryote cellen hebben een celkern, een

Nadere informatie

Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen

Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen Borst- en/of eierstokkanker: Erfelijk risico en genetisch testen In onze bevolking heeft iedere vrouw een risico van ongeveer 10% om in de loop van haar leven borstkanker te krijgen en 1,5% om eierstokkanker

Nadere informatie

Behandelingen bij longkanker. inclusief klinische studie immuuntherapie

Behandelingen bij longkanker. inclusief klinische studie immuuntherapie Behandelingen bij longkanker inclusief klinische studie immuuntherapie 1 Longkanker Longkanker is niet één ziekte: er bestaan meerdere vormen van longkanker. In deze brochure bespreken we de twee meest

Nadere informatie

Wat is Interaction Design?

Wat is Interaction Design? Wat is Interaction Design? Wat is interaction design? Designing interactive products to support the way people communicate and interact in their everyday and working lives. Preece, Sharp and Rogers (2015)

Nadere informatie

Studieprogramma s Prof. Peter Lievens Decaan Faculteit Wetenschappen

Studieprogramma s Prof. Peter Lievens Decaan Faculteit Wetenschappen Lerarendag wetenschappen Lerarendag wetenschappen Studieprogramma s Prof. Peter Lievens Decaan Faculteit Wetenschappen fundamentele wetenschappen nieuwsgierigheidsgedreven onderzoek en onderwijs wetenschappers

Nadere informatie

OPEN DAGEN WO FEBRUARI 2016. Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer.

OPEN DAGEN WO FEBRUARI 2016. Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer. OPEN DAGEN WO FEBRUARI 2016 Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer. 1 FEBRUARI 2016 (13:15-16:00) Meeloopdag International

Nadere informatie

Snel en effectief ingrijpen dankzij ziekte-overstijgend immunologisch onderzoek. Een betere aanpak van chronische ziekten

Snel en effectief ingrijpen dankzij ziekte-overstijgend immunologisch onderzoek. Een betere aanpak van chronische ziekten Snel en effectief ingrijpen dankzij ziekte-overstijgend immunologisch onderzoek Een betere aanpak van chronische ziekten Samenvatting Het probleem Door de vergrijzing van de bevolking groeit het aantal

Nadere informatie

Digital human measurement technology

Digital human measurement technology Digital human measurement technology Philip J. Wijers - 27-3-2002 Samenvatting Digital human measurement technology is sterk in opkomst in Japan. Zoals wel vaker het geval is bij de ontwikkeling van industriële

Nadere informatie

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Emotioneel Eten: de Rol van Persoonlijkheid The Relationship between Daily Stress and Emotional Eating: the Role of Personality Arlette Nierich Open Universiteit

Nadere informatie

Sponsors' Contactinformatie'

Sponsors' Contactinformatie' Sponsors' Contactinformatie' KULeuvenwebsite: http://www.kuleuven.be/bioscenter/igem igemwiki: 2015.igem.org/Team:KU_Leuven Socialemedia: Facebook:www.facebook.com/KULeuveniGEM Twitter:twitter.com/kuleuven_igem

Nadere informatie

Stand van het Onderzoek naar Dementie en Alzheimer

Stand van het Onderzoek naar Dementie en Alzheimer Stand van het Onderzoek naar Dementie en Alzheimer Christine Van Broeckhoven Neurodegeneratieve Hersenziekten Groep, Department Moleculaire Genetica, VIB, Laboratorium voor Neurogenetica, Instituut Born-Bunge,

Nadere informatie

Keuze vakken P&T Living

Keuze vakken P&T Living Keuze vakken P&T Living Antal Haans (A.Haans@tue.nl) Coach Technische Vakken P&T-LIVING 31 Maart 2015 1 P&T Major Binnen de TU/e bachelor school Keuze ruimte 60 ECTS 90 ECTS - Psychologie & methoden -

Nadere informatie