Hans Biesheuvel: Risicomanagers banken spreken de taal van de ondernemer niet meer

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hans Biesheuvel: Risicomanagers banken spreken de taal van de ondernemer niet meer"

Transcriptie

1 verf&inkt magazine van de vereniging van verf- en drukinktfabrikanten VVVF Nieuwe voorzitter MKB Nederland kent de verfindustrie Hans Biesheuvel: Risicomanagers banken spreken de taal van de ondernemer niet meer Kluthe ten onrechte in beklaagdenbank Directeur Westerveld: Niets mis met onze brandveiligheid Interimvoorzitter De Graaff van bedrijfstakpensioenfonds: Fusie per 1 januari 2012 was te ambitieus Patstelling cao-overleg doorbroken Berkel: Nu praten over sociale innovatie Ons beroep op verf en drukinkt: De verftechnicus De mens achter Jean-Pierre Schoenaers: Vertrek na 38 jaar leren in de verfindustrie Verf en plamuur onmisbaar voor drijvende paleizen van luxe jachtbouwers Levenscyclusanalyse kan milieuimpact van verf in kaart brengen Duurzaam inkoopbeleid overheid nu op de rails?

2 Vision on quality NEDERLANDS ENIGE FABRIKANT VAN TEST- EN MEETAPPARATUUR VOOR DE VERFINDUSTRIE TQC AUTOMATISCHE FILM APPLICATOR Voor het aanbrengen van een uniforme, reproduceerbare filmlaag. Geschikt voor folies en /of glazen, papieren, metalen ondergronden Geschikt voor spiraalapplicatoren en / of standaard blok applicatoren Intuïtieve bediening Vele instelmogelijkheden TQC AUTOMATISCHE CUPPING TESTER Voor het testen van coatings bij verschillende stadia van deformatie conform ISO Ergonomisch: tester instelbaar naar werkhouding Led verlichting instelbaar in kleur en hoek voor optimale beoordeling testplaat Deformatie vooraf instelbaar in mm TQC WASBAARHEID / SLIJTVASTHEIDTESTER Voor het testen van bijv. coatings, inkten, textiel, hout en plastic op slijtvastheid. Voor droge en natte testen Test tot vier proefstalen tegelijk Dubbele pomp voor simultaantest met twee verschillende testvloeistoffen TQC TQC produceert instrumenten en toebehoren voor het testen van onder andere viscositeit dekkracht lopersvorming droogtijd slagvastheid natte laagdikte adhesie metamerie densiteit vloeiing maalfijnheid elasticiteit TQC AUTOMATISCHE VISCOSITEITSMETERS Diverse modellen voor het bepalen van de viscositeit in mpa s, cp, cst en KU (Krebs Units). Volledig automatisch, dus zeer hoge reproduceerbaarheid Ook handmatig instelbaar ASCOTT ANALYTICAL CORROSIE TESTKASTEN Voor versnelde corrosietesten. Vochtigheids corrosietest Zoutsproei corrosietest Cyclische corrosietest Alle modellen in div. maten leverbaar Modern vormgegeven Zeer gebruiksvriendelijk TQC B.V JP Zevenhuizen T 31(0) E Nijverheidscentrum 14 Nederland F 31(0) W

3 Voorzitter Verftechnici Pieter Geurink: ons beroep op verf & inkt In deze rubriek komen mensen aan het woord die beroepsmatig met verf & drukinkt van doen hebben en daarover enthousiast vertellen. Deze keer: de verftechnicus. Niet verenigd om elkaars geheimen te Manager Pieter Geurink (1954) van de interne serviceafdeling voor onderzoek en ontwikkeling (Automotive en Aerospace Coatings) bij AkzoNobel in Sassenheim, is voorzitter van de 250 leden tellende Nederlandse Vereniging van Verftechnici (NVVT), een aan de Bond voor Materialenkennis gelieerde club voor verf- en inkttechneuten. De vereniging werd zo n 75 jaar geleden opgericht. Doel: de verf- en inktindustrie technologisch op een hoger niveau brengen door het organiseren van studiemiddagen en congressen. ontfutselen Onze vereniging is niet bedoeld voor de schilder op de hoek. Wel voor al diegenen die in hun werk technologische raakvlakken met verf of inkt hebben, zoals onderzoekers en laboranten. Maar het kunnen net zo goed studenten scheikunde zijn, of grondstofleveranciers. Wij willen leden in elk geval een technisch forum bieden waar ze hun kennis en ervaringen kunnen delen en waar ze hun technische vragen kwijt kunnen. Al klinkt dat misschien een beetje overdreven en hoogdravend, de leden moeten wel een beetje niveau en kennis in huis hebben. Een technicus is in ieder geval iemand die weet hoe verf en inkt technisch in elkaar steken. En wat de belangrijkste ingrediënten zijn. Maar ook: waarom ze er in zitten, wat je van verf en inkt kan verwachten qua eigenschappen, qua applicaties, en dus ook hoe ze zich onder bepaalde omstandigheden gedragen. Onze bedrijfstak op een technologisch hoger plan brengen, streven we na door nuttige, vakgerichte bijeenkomsten te houden, waarbij de leden niet alleen nieuwe kennis opdoen, maar waar ze ook de mogelijkheid wordt geboden hun netwerken uit te bouwen, inclusief de universitaire wereld. Onze eerstvolgende studiemiddag op 13 september (programma elders in dit nummer red.) staat bijvoorbeeld in het teken van ultraviolette uithardende coatings in relatie tot bindmiddelen, hun samenstelling en applicaties. Neem de ontwikkeling van initiatoren. In chemisch jargon: moleculen, die door ultraviolet licht worden aangeslagen en onder bepaalde omstandigheden reactieve chemische groepen gaan genereren. Wat de stoffen kan doen vernetten tot harde coatings, die daarmee een prima bestendigheid krijgen. Leden die met dit vakgebied te maken hebben, hebben daar dus letterlijk iets aan. Omdat we ons louter richten op technische facetten, zijn we zeker geen concurrent van de VVVF. Maar meer samenwerken zou misschien niet eens een gek idee zijn. Als leden komen we natuurlijk niet gezellig bijeen om elkaar de technologische neusjes van de zalm te ontfutselen. Dat wordt trouwens ook niet verwacht. Uitgangspunt is en blijft dat beroeps- en bedrijfsgeheimen op alle fronten worden gerespecteerd. Als op bepaalde vragen om strategische redenen geen antwoord gegeven kan worden, is er dan ook niemand die dat de ander kwalijk neemt. Al zullen er best wel eens grenzen worden opgezocht. Maar de leden weten zelf meestal precies tot hoever ze kunnen gaan en zullen niet snel het achterste van hun tong laten zien. Wat ook weer niet wil zeggen dat we niet in alle openheid over allerlei technologische problemen met elkaar van gedachten kunnen wisselen. Bijvoorbeeld als onze bedrijfstak weer eens iets door de wetgeving krijgt opgelegd. Dan is het toch goed met techneuten onderling te kunnen bespreken wat voor impact bepaalde maatregelen zullen hebben op de bedrijfsvoering, wat voor extra werk een bedrijf zich daarmee op de hals haalt, wat wel of niet kan, wat onze antwoorden moeten zijn. De behoefte aan wetenschappelijke kennis is sowieso een never ending story. Toch denk ik dat er maar weinig mensen zijn die zich realiseren hoe enorm de impact van verf is - of kan zijn. Het beschermt niet alleen, maar bepaalt ook in hoge mate of we iets aantrekkelijk vinden of niet. En tegelijkertijd heeft het grote invloed op duurzaamheid. Aan coatings worden ook steeds meer extra functionaliteiten toegevoegd: antibacterieel, met warmte- of zonlichtreflectie, smogreducerend, vuilafstotend, self healing, enzovoorts. Maar bij de consument is het commentaar vaak niet van de lucht als er een paar tientjes moeten worden neergelegd voor een blik verf. Men zou eens moeten weten wat voor wereld er achter zit. Alleen al qua onderzoek en ontwikkeling! Tekst: Anton Stig Foto: Pet van de Luijtgaarden verf&inkt

4 colofon inhoud Verf&Inkt is een uitgave van de Vereniging van Verf- en Drukinktfabrikanten VVVF. De VVVF behartigt de belangen van de Nederlandse verf- en drukinktindustrie. Het blad wordt verspreid onder leden van de brancheorganisatie en externe relaties. Verf&Inkt verschijnt zes keer per jaar. Verf&Inkt wil een opinieblad zijn. Dat betekent dat van VVVF-standpunten afwijkende meningen niet uit het blad geweerd worden. Redactie Jos de Gruiter (hoofdredactie), Annet Huyser (eindredactie), Peter Boorsma, Dorine van Kesteren, Hans Klip en Anton Stig Redactieadres Loire AK Den Haag Postbus AE Leidschendam Redactieraad Nienke Groen, Ingeborg van Honschooten, Anja Jessurun, Michel Kranz, Bianca Maton, Leo Reichert, Eli Roodbeen, Frank Somers en Martin Terpstra Vormgeving GrafischeZaken, Den Haag Druk Deltahage, Den Haag Advertentie-acquistitie Mooijman Marketing & Sales, Julius Röntgenstraat KS Den Haag Telefoon VVVF Alle rechten voorbehouden. Behoudens de door de Auteurswet 1912 gestelde uitzonderingen, mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd (waaronder begrepen het opslaan in een geautomatiseerd gegevensbestand) of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de VVVF. De bij toepassing van art. 16B en 17 Auteurswet 1912 wettelijk verschuldigde vergoedingen wegens fotokopiëren, dienen te worden voldaan aan de Stichting Reprorecht, Postbus 882, 1180 AW te Amstelveen. Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave de uiterste zorg is besteed, aanvaarden de auteur(s), redacteur(en) en uitgever geen aansprakelijkheid voor eventuele fouten of onvolkomenheden. Bot Familiebedrijven hebben Nederland door de crisis heen geholpen, maar vangen nu net zo goed bot bij de bank. Dat schept een groot gevoel van onrechtvaardigheid. Aldus Hans Biesheuvel. Verf&Inkt sprak met de nieuwe voorzitter van belangenorganisatie MKB Nederland, een man die de verfindustrie van dichtbij kent. Hij voorziet een revival van het familiebedrijf en hij ziet met lede ogen dat verf een echt kortingsproduct is geworden. Merken als Histor en Flexa gaan met enorme kortingen over de toonbank, terwijl dat vroeger nauwelijks gebeurde. Doe-het-zelfmarkten hebben al vier jaar dalende omzetten, dus ze moeten wat om de consument binnen te krijgen. Een interview. Pagina 10 Dupe Vlak voordat politiek Den Haag de deur achter zich dichttrok voor de zomervakantie, stuurde staatssecretaris Atsma (Infrastructuur & Milieu) een brief naar de Kamer waarin hij namen noemde van zogeheten PGS-15-bedrijven waar volgens hem iets mis is met de milieuvergunning. Kluthe, producent van onder meer ontvettingsmiddelen, lakverdunners en ontlakkingsmiddelen, staat ook op de lijst. De brandveiligheid zou niet gewaarborgd zijn. Onzin, meent Kluthe-directeur Jan Westerveld. Wij zijn de dupe van een administratieve controle die voorbijgaat aan de praktijk. Pagina 24 Cyclus Uitvaartverzorger Yarden presenteerde afgelopen zomer een alternatief voor begraven of cremeren: resomeren, een techniek waarbij het dode lichaam wordt opgelost in een vloeistof. Volgens TNO een innovatie die een significante milieubesparing oplevert. Milieu-impact is hot. Geen wonder dat levenscyclusanalyse zich in toenemende belangstelling mag verheugen. Docent/onderzoeker Martin Patel (Universiteit Utrecht) weet er alles van, maar is toch verrast door sommige uitkomsten. Pagina 34 4

5 voorwoord Verder in dit nummer: 3 Ons beroep op verf & inkt: de verftechnicus 5 Voorwoord 7 Branchenieuws 14 Pensioenfonds: fusie vertraagd 17 Column: Martin Terpstra 18 Bedrijfsscholing 20 De mens achter: Jean-Pierre Schoenaers 22 Blik op 23 CAO-overleg uit impasse 27 Gespot 28 Grote jachtbouw 32 Duurzaam inkopen op de rails? 36 Gekleurd Verleden: Ebel Heinrich Cordes 38 VVVF-nieuws Zeur niet! Er wordt deze zomer te veel gezeurd over het weer. Dat zeggen zes van de tien jongeren, zo bleek onlangs uit een onderzoek van EenVandaag. De slechte zomer heeft hun humeur beïnvloed en ze misten de zon en het zomergevoel. Maar ze wilden er niet over zeuren. Ik kan me daarin wel vinden. Zo ben ik ook eens gewezen op het bestaan van een liedje van Conny Stuart uit de jaren zestig van de vorige eeuw: Huil in je bed, bijt in je laken, vloek tegen iedereen, schreeuw van de daken, maar zeur niet, zeur niet, zeur niet. Geschreven door Annie M.G. Schmidt, prachtige tekst. Als ik dit blad opensla, put ik moed uit de interviews met Hans Biesheuvel en mijn medebestuurder Jean-Pierre Schoenaers. Ze zien allebei een mooie toekomst voor familiebedrijven. Local heroes, zoals Jean-Pierre ze noemt. Ik beweer steeds wat het familiebedrijf de cash cow is van de Nederlandse overheid: altijd gedreven om te overleven, altijd oog voor de lange termijn en een trouw belastingbetaler. Iets dat de overheid zo langzamerhand wel een keertje mag gaan inzien en mag gaan waarderen. Het interview met onderzoeker Martin Platel is ook waardevol. Ik deel zijn visie op levenscyclusanalyse, een methode om de milieu-impact van producten te meten over hun gehele levensfase. Lees het verhaal, zou ik willen adviseren. Voor ons als verfproducenten vloeit er een boeiende uitdaging uit voort: wij moeten met volstrekt nieuwe technologieën de bestaande kwaliteitsaspecten ten aanzien van producteigenschappen en esthetiek minimaal evenaren! Dat vergt innovatie en dat houdt ons voorlopig wel even van de straat. Maar het is wel een bijzonder leuke en interessante uitdaging! Moeten we dan nog zeuren over de slechte zomer? Over het zongebrek, over de schuldencrisis in Europa en VS en terugkerende geluiden over een dubbele dip? Heel erg allemaal, maar laten we niet zeuren. Nou je, over één ding dan even. Over de brief van staatssecretaris Atsma, die een aantal bedrijven uit de chemische en de verf- en drukinktindustrie aan de schandpaal nagelt omdat er iets mis zou zijn met de milieuvergunning. Terecht dat directeur Jan Westerveld van Kluthe zich in deze Verf&Inkt fel verweert. De VROM-inspectie heeft zich in haar onderzoeksmethodiek op de controle van administratieve voorwaarden gericht, legt hij uit, en is volledig voorbijgegaan aan de praktijk én de instemming die het bedrijf heeft gekregen van alle betrokken partijen - gemeente, provincie, brandweer en andere bevoegde instanties - voor specifieke uitzonderingen op de regels. Ik wil niet zeuren, maar ik kan me voorstellen dat we ons afvragen of de overheidsambtenaren wel met de juiste informatie op pad gestuurd worden dan wel goed geïnformeerd zijn over hetgeen ze moeten controleren. Het is zonde van hun tijd en onze centen als dit soort fouten wordt gemaakt. In crisistijd moet je investeren in opleidingen van je personeel, is mij altijd voorgehouden. Een tip voor de Haagse ambtenarij? Of zeur ik nou te veel? Marlies van Wijhe, voorzitter VVVF verf&inkt

6

7 branchenieuws Valspar introduceert loodvrije mengkleuren De Beer Refinish en Octoral, twee merken van Valspars automotive divisie, introduceerden onlangs drie nieuwe loodvrije mengkleuren. Per januari 2012 verdwijnen alle loodhoudende kleuren uit het productenassortiment van De Beer Refinish en Octoral. De overstap naar loodvrije pigmenten maakt deel uit van Valspars EarthSense programma. Dit programma is ontwikkeld om onze aarde te beschermen en de kwaliteit van leven te verbeteren. Meer informatie over het programma is te vinden op Verf AkzoNobel tegen muskieten Verf- en chemieconcern AkzoNobel ontwikkelt een verf waarmee muskieten worden gedood. Dat vertelt bestuurslid Tex Gunning in gesprek met De Telegraaf van 30 augustus. AkzoNobel is s werelds grootste verfproducent en schept er genoegen in zichzelf tevens als de meest innovatieve af te schilderen. Het bracht eerder al bacteriedodende verf voor ziekenhuizen op de markt, net als magnetische verf in een spuitbus voor het beschilderen van lastige hoekjes op bijvoorbeeld de reling van een brug, aldus de krant die Gunning citeert: Alleen al in een land als Singapore sterven 400 mensen per jaar aan de knokkelkoorts, een ziekte die door muggen wordt overgedragen. Als Akzo willen we meer dan alleen verf maken. Hoe de antimuskietenverf wordt samengesteld, geeft Akzo nog niet prijs, concludeert de Telegraaf met spijt. Europees Coatingcongres Van 4 tot 6 juni 2012 wordt in het Zwitserse Lausanne het eerste European Technical Coatings Congress (ETCC) gehouden. Het ETCC-congres wordt de opvolger van het FATIPEC-congres en zal eveneens om de twee jaar worden georganiseerd. De ETCC is het resultaat van de samenwerking met de zusterfederaties in de UK (OCCA) en in de Scandinavische landen (SLF). De bedoeling is dat het ETCC een Pan-Europees congres wordt met volgens de organisatie een nieuw elan; het congres moet een herkenbare en moderne aanpak krijgen. Het congres draagt de titel: Coatings for the next decade. De focus zal liggen op onderwerpen als ecologie, gezondheid en veiligheid. Naast presentaties en postersessies wordt ook een beurs georganiseerd. Voor meer informatie zie de website van dit congres: www. etcc2012.ch. Vliegenthart doet niet mee aan hypes over verf We doen niet mee met de hypes in de verf- en drukinktindustrie. We trekken al 170 jaar ons eigen plan en merken dat dit nu meer dan ooit gehoor vindt. Die boodschap liet Willem Soetekouw (31), sinds 1 juni directeur Commerciële Zaken van Olie- en Vernisfabriek Vliegenthart, onlangs verspreiden. Directeureigenaar Rob le Rütte wil met Soetekouw aan zijn zijde de naamsbekend van Vliegenthart verder uitbouwen en investeren in de toekomst. Soetekouw: Veel van onze klanten zijn klaar met de steeds veranderende regelgeving die nieuwe zogenaamde milieuvriendelijke producten moet voortbrengen, maar waarvan de kwaliteit het vaak af laat weten. De markt wil back to basic. Gewoon kwaliteit zonder gebakken lucht verhalen. Dan zijn ze bij ons aan het goede adres. Soetekouw noemt watergedragen verven als voorbeeld. Daarvan wordt gezegd dat ze milieuvriendelijk zijn. Volgens ons zijn ze dat niet als je er niet juist mee weet om te gaan. Wij zijn ons bewust van de gevaren van grondstoffen en zijn daarin zeker niet roomser dan de paus. Chemie is niet vies. Het gaat erom dat je beseft dat sommige stoffen of combinaties van stoffen gevaarlijk zijn, om daar vervolgens een verantwoorde keuze in te maken. Kritiek op Frans plan voor registratie nanodeeltjes Het plan van de Franse overheid om bedrijven te verplichten het gebruik van nanomaterialen in Frankrijk te registreren, stuit op weerstand van zowel de Nederlandse overheid als van Cefic, de Europese belangenvereniging van de chemische industrie. Beide zijn van mening dat nationale initiatieven op het gebied van stoffenregistratie zorgen voor bureaucratische rompslomp in Europa. Het plan van Frankrijk komt erop neer dat het land bedrijven wil verplichten om melding te maken van de productie, import of distributie van nanomaterialen. Het gaat daarbij om nanomaterialen als individuele stof, onderdeel van een mengsel (zonder gebonden te zijn) of materialen die als eigenschap hebben dat ze nanodeeltjes loslaten. Frankrijk wil als definitie voor nanomaterialen een grootte tussen één en honderd nanometer hanteren, ongeacht welke definitie de Europese Unie hanteert. In een reactie laat Cefic weten vooral bang te zijn voor de uitvoerbaarheid van het plan en de impact ervan op de (chemische) industrie. Volgens de organisatie is een apart register niet nodig, aangezien via bestaande Vliegenthart is momenteel bezig met de introductie van de groene verfafbijt- en reinigingslijn Fluxaf op de Europese en mondiale markt. regelgeving (zoals REACh en CLP) alle informatie over de productie en het gebruik van nanomaterialen al beschikbaar is. Volgens Dirk van Well, beleidsmedewerker stoffen bij de VNCI, is ook de Nederlandse overheid een tegenstander van het Franse initiatief. De Nederlandse overheid heeft 16 juni de Europese Commissie opgeroepen juist haast te maken met het ontwikkelen van risicobeleid voor nanomaterialen. In de Milieuraad heeft Nederland gewezen op het belang van een gemeenschappelijke aanpak. In de reactie stelt de Nederlandse overheid dat als de EU geen actie onderneemt, lidstaten individueel tot actie overgaan. De industrie kan dan geconfronteerd worden met verschillende niet-geharmoniseerde definities van nanomaterialen, verschillende stoffenregisters, extra administratieve kosten en mogelijke marktbeperkingen voor bepaalde materialen en producten, waarschuwt Nederland in zijn reactie. Aan de andere kant: als de Europese Unie niet zelf maatregelen treft, dan zijn initiatieven van lidstaten mogelijk verplicht om de gezondheid en het milieu te beschermen. verf&inkt

8 branchenieuws Jubilea bij Versluis Op 6 september is in Barendrecht met personeel en genodigden op sportieve en culinair-feestelijke wijze het 50-jarig zakenjubileum gevierd van Maurits Versluis. Versluis werd op die dag 65 jaar. Het was het startsein om zijn werkzaamheden bij het bedrijf af te bouwen. Maurits Versluis trad als veertienjarige in dienst bij zijn vader, die de import/groothandel in schildersbenodigdheden in 1945 oprichtte. In de loop der jaren traden nog meer gezinsleden en ander personeel toe tot het bedrijf en werden de landelijke activiteiten geïntensiveerd. En passant werd op 6 september ook nog stilgestaan bij het derde feestelijk wapenfeit van 2011: de veertigste huwelijksdag van Versluis en zijn echtgenote. Samen hebben zij er vanaf de jaren zeventig voor gezorgd dat de import niet beperkt bleef tot Europese landen, maar zich uitbreidde tot de hele wereld. Het familiebedrijf bestaat dit jaar 66 jaar, en met de derde generatie aan het roer is het voortbestaan zeker in goede handen, zo meldt het bedrijf. Schildersbranche: grotere instroom noodzakelijk De instroom van nieuwe schildersleerlingen en het rendement van de opleidingen moeten omhoog. Dat is de conclusie van onderzoek dat in opdracht van de sociale partners in de branche is uitgevoerd door USP Marketing Consultancy. Voor werkgevers en bonden zijn de resultaten aanleiding om te blijven investeren in het verhogen van de instroom en het terugdringen van de uitval in de opleidingen. Op basis van het onderzoek wordt verwacht dat de hoeveelheid schilderwerk de komende vijf jaar stijgt. De branche heeft jaarlijks behoefte aan een instroom van tot opgeleide schilders. AkzoNobel neemt China s grootste producent van specialty surfactants over AkzoNobel wil zijn leidende positie op het gebied van specialty surfactants verder versterken en de productiecapaciteit in Azië vergroten door de overname van Boxing Oleochemical. Boxing is de belangrijkste leverancier van alifatische aminen en derivaten in China en de rest van Azië. Het in 1993 gestarte bedrijf is gevestigd in de provincie Shandong. Het noteerde in 2010 een omzet van ongeveer 100 miljoen euro. De activiteiten van Boxing worden geïntegreerd in AkzoNobel Surface Chemistry, een van s werelds grootste producenten en leveranciers van specialty surfactants, synthetische en bio-polymeren additieven. Deze stoffen en polymeren worden gebruikt in veel toe- passingen, variërend van persoonlijke verzorging tot asfaltering. De vraag in Azië voor aminen en derivaten neemt toe door bevolkingsgroei, groei van de middenklasse, de toenemende aandacht voor duurzaamheid en de groei van infrastructuur, voornamelijk in China en India. De afronding van de overeenkomst met Boxing is afhankelijk van de gebruikelijke afsluitvoorwaarden, waaronder goedkeuring door de Chinese autoriteiten. Naar verwachting wordt in het laatste kwartaal van 2011 de overname afgerond. AkzoNobel heeft momenteel werknemers in China en behaalde er in 2010 een totale omzet van 1,3 miljard euro. Akzo wil in 2015 in China drie miljard omzetten. S.G.A. Gorinchem 2011 belooft ook dit jaar een succes te worden Op 25, 26 en 27 oktober 2011 staat Evenementenhal Gorinchem voor de achtste keer in het teken van de Schilder, Glas & Afbouw Vakdagen. Gedurende drie dagen komen fabrikanten en groothandelaren uit de schilder-, glas- en afbouwbranche in contact met hun afnemers. Ook dit jaar met een geïntegreerd Klein Transport Plein. Toenemende interesse vraagt om uitbreiding S.G.A. Vakdagen Gorinchem heeft vorig jaar bewezen dat de branche weer opleeft. Met ruim 170 exposanten en meer dan bezoekers staat deze vakbeurs waar deze moet staan. Vanwege deze toenemende interesse is bewust gekozen voor een uitbreiding van het beursoppervlak, waardoor meer organisaties zich kunnen vertegenwoordigen tijdens deze drie dagen. Momenteel telt de exposantenlijst al ruim 100 exposanten en dat worden er iedere week meer; het advies voor geïnteresseerden is ook om niet langer te wachten, zegt beursorganisator Lejla Mistric. Daarnaast is er ook dit jaar plaats voor een Klein Transport Plein voor bestelauto s, aanhangwagens, accessoires en meer. Kwaliteit en kwantiteit De exposant draagt zelf bij aan zowel de kwantiteit als ook de kwaliteit van de bezoekers. Evenementenhal maakt gebruik van een eigen uitnodigingsservice waar exposanten kosteloos gebruik van mogen maken. Exposanten mogen onbeperkt adressen van relaties aanleveren die zij in de beurshal terug willen zien. Onderdeel van deze bekende full-service formule is ook de compleet verzorgde catering tijdens de vakbeurs, en het gratis parkeren voor de exposant en zijn relaties. Nieuw gezicht Voor velen was Joyce Mittendorff jarenlang het gezicht van de S.G.A. Vakdagen; met haar vertrek ben ik het aanspreekpunt van de S.G.A geworden. Ik hoop ook alles in goed banen te kunnen leiden en een goede en leuke band met mijn exposanten op te kunnen bouwen. Het is een ware uitdaging om deze vakbeurs te mogen realiseren, maar ik heb er ontzettend veel zin in, aldus beursorganisator Lejla Mistric. Openingstijden Dinsdag 25 oktober uur Woensdag 26 oktober uur Donderdag 27 oktober uur Wenst u zelf deel te nemen aan de Schilder, Glas & Afbouw Vakdagen Gorinchem 2011 of wilt u een bezoek brengen aan deze vakbeurs? Kijk voor meer informatie op Dag van de Oppervlaktetechnologie De VOM, brancheorganisatie voor bedrijven in de oppervlaktebehandelende industrie, organiseert al vele jaren de Dag van de Oppervlaktetechnologie. Dit jaar staat de dag geagendeerd voor 17 november. Plaats van handeling is het Conferentiecentrum Woudschoten te Zeist. Kernthema s zijn deze keer: coating van medische implantaten, optimaliseren van afzuigsystemen, decoratieve toepassingen van PVD coatings, reiniging, hechting en CVD met koud plasma, (im)possibilities of self-healing coatings en benefits of biobased raw materials for the sustainability of coatings. De nadruk zal liggen op de techniek, aldus de VOM. Deelname aan de Dag van de Oppervlaktetechnologie is gratis. Aanmelden kan via de website 8

9 branchenieuws Valspar introduceert nieuw motorkleurenboek Valspar heeft onlangs een nieuw De Beer Refinish motoren fantasiekleurenboek geïntroduceerd. Het nieuwe boek is voortgekomen uit de lange ervaring van het bedrijf met motorkleuren. Om motorkleuren te maken is geen speciaal systeem meer nodig, aldus Valspar: de kleuren zijn te maken met de De Beer WaterBase Serie 900. Om in te spelen op de behoeften van de markt, heeft Valspar ook iets nieuws toegevoegd aan de nieuwe uitgave van het motorkleurenboek. De kleurspecialisten van het kleurenlaboratorium hebben speciaal voor de nieuwe uitgave een aantal spectaculaire nieuwe kleuren, zoals Valspar zegt, ontwikkeld. Omdat deze kleuren aan de fantasie van onze medewerkers ontsprongen zijn, noemen we ze fantasiekleuren. De medewerkers hebben hun creativiteit niet alleen losgelaten op het ontwikkelen van deze kleuren, ze hebben zich ook uitgeleefd op de namen. Dit leverde spannende namen op zoals: Sundance orange, Purple rain metallic, Hobbit green metallic, Monday morning blue pearl en Wild hogs brown mica. Onze ervaring, vertelt Valspar, bij de gebruikers van het boek heeft aangetoond dat de kleuren niet alleen voor motoren worden gebruikt maar ook voor andere objecten. Hiermee heeft de Valspar-gebruiker een nog grotere keuze bij het vinden van unieke kleuren. AkzoNobel overweegt overname Van Noordenne Op 18 augustus zijn de medewerkers van AkzoNobel in Nederland en Van Noordenne Verf geïnformeerd over het voorgenomen besluit van AkzoNobel om Van Noordenne Verf over te nemen. Met de overname zal de groothandel in verf, verfproducten en aanverwante artikelen volledig in handen van AkzoNobel komen. De directie van Van Noordenne Verf blijft, ook na de formele overname, actief betrokken bij het bedrijf. De groothandelsactiviteiten zullen worden voortgezet vanuit de huidige vestigingen van Van Noordenne Verf. De Telegraaf: bouw ziet dubbele dip met angst en beven tegemoet Het zware weer in de economie mondt uit in een regelrechte orkaan. Bouwbedrijven zien een dubbele dip dan ook met angst en beven tegemoet. Aldus een analyserend stuk in De Telegraaf van 23 augustus. Vooral middelgrote en kleine aannemers hebben de afgelopen jaren zo fors ingeteerd dat ze een nieuwe recessie niet zullen overleven, schrijft de krant. Er dreigt een stroom faillissementen. Het risico op massale werkloosheid onder bouwvakkers als gevolg van het opdrogen van orders is groter dan ooit. De krant wijst er op dat tot overmaat van ramp de stimuleringsmaatregelen voor de bouw binnenkort aflopen. Zo wordt de btw op verbouwingen over zes weken weer verhoogd van zes naar negentien procent. Ook de deeltijd-ww, waar werkgevers hun bouwvakkers konden onderbrengen in tijden van malaise, bestaat niet meer. Projectontwikkeling en nieuwbouw lagen als gevolg van de crisis al zo goed als stil, en de lagere overdrachtsbelasting is niet met veel enthousiasme ontvangen in de bouwnijverheid. Bouwers ondervinden meer hinder dan plezier AkzoNobel heeft een akkoord bereikt met Integrated Botanical Technologies (IBT) voor het verwerven van de gepatenteerde Zeta Fraction-technologie. Deze technologie houdt, aldus Akzo, een ommekeer in van de manier waarop chemie op plantenbasis wordt toegepast. Hierdoor heeft AkzoNobel de portfolio met innovatieve technologieën op het gebied van duurzame chemie een enorme stimulans gegeven. Financiële gegevens zijn niet bekendgemaakt. Op de eerstvolgende studiemiddag van de Nederlandse Vereniging van Verftechnici (NVVT) staan ultraviolette coatings, hun (chemische) samenstelling en applicaties op het programma. De studiemiddag is bedoeld voor NVVT-leden, maar ook toegankelijk voor geïnteresseerde derden, inclusief senioren en studenten. De bijeenkomst wordt op 13 september gehouden in congrescentrum t Veerhuis, Nijemonde 4 in Nieuwegein-Zuid. Aanvang registratie vanaf uur, aanvang programma uur. Sprekers zijn: Delphine Kimpel, BASF (overzicht en nieuwste ontwikkelingen op het gebied van foto-initi- van deze maatregel, omdat bestaande huizen opeens veel aantrekkelijker zijn geworden voor huizenkopers. Veel bedrijven zijn zwaar gefinancierd en hebben moeite om aan hun verplichtingen te voldoen. Zij vallen bij de banken onder bijzonder beheer. Een dubbel dip zou de fatale nekslag kunnen zijn, citeert de krant de vertegenwoordiger van ABN-Amro. Vastgoedexpert Bettina van de Weteringen stelt in het artikel dat de tijd dat bedrijven verlieslatende projecten voor lief namen om hun mensen aan het werk te houden, voorbij is. Dat hou je als werkgever natuurlijk ook niet vol. Momenteel zijn er zo n minder mensen werkzaam in de sector dan voor de crisis. Door een nieuwe recessie zal het aantal bouwvakkers zonder werk alleen maar toenemen. Toch dreigt er ook een tekort aan vaklieden. Als de werklozen zich laten omscholen, zijn zij voorgoed verloren voor de branche, aldus een woordvoerder van Aannemersfederatie Nederland. Als de economie dan weer aantrekt, zal het voor bedrijven heel moeilijk worden om aan goed personeel te komen. AkzoNobel verwerft baanbrekende Scheidingstechnologie op plantenbasis Het unieke proces, dat is ontwikkeld door IBT - een particulier bedrijf in New York - maakt het mogelijk om bestanddelen van een levende cel van elke plant of mariene bron te oogsten en te scheiden zonder dat daarvoor oplosmiddelen nodig zijn. IBT heeft de afgelopen vijf jaar samengewerkt met Personal Care, een bedrijfsonderdeel van AkzoNobel Surface Chemistry. In die periode werden nieuwe producten ontwikkeld die nu worden toegepast in diverse formuleringen voor persoonlijke verzorging. NVVT-studiemiddag over UV Coatings atoren) en Ronald Tennebroek (DSM-NeoResins), die zal ingaan op een nieuwe generatie watergedragen UVuithardende polyurethaansystemen. Verder vertelt Barry Crombach (van C-Coatings BV) over voordelen en beperkingen van oplosmiddelvrije UV-uithardende systemen voor nichemarkten en zet dr. Klaus Menzel van BASF een en ander uiteen over de laatste onderzoeken rond gepigmenteerde UV-lakken. Ten slotte doet R. Muller van Decorad uit de doeken of UV-uitharding op locatie een grote toekomst tegemoet gaat. Aanmelding: per fax of per verf&inkt

Wereld van kleur, bescherming en communicatie

Wereld van kleur, bescherming en communicatie Wereld van kleur, bescherming en communicatie Onze vereniging De VVVF is al meer dan honderd jaar dé branchevereniging voor Nederlandse verf- en drukinktfabrikanten en importeurs. Zij produceren of verkopen

Nadere informatie

FEITEN EN CIJFERS 2007 NEDERLANDSE VERF- EN DRUKINKTINDUSTRIE

FEITEN EN CIJFERS 2007 NEDERLANDSE VERF- EN DRUKINKTINDUSTRIE FEITEN EN CIJFERS NEDERLANDSE VERF- EN DRUKINKTINDUSTRIE Geen industrie is zo zichtbaar als de verf- en drukinktindustrie. Verven en lakken geven kleur en beschermen materialen zodat ze langer meegaan.

Nadere informatie

leertraject voor werkzoekenden in de elektrotechniek

leertraject voor werkzoekenden in de elektrotechniek Galvanistraat 51 6716 AE Ede T 0318-631 670 E info@elektroraad.nl www.elektroraad.nl leertraject voor werkzoekenden in de elektrotechniek een initiatief van Elektroraad auteur: Peter Treffers gewijzigd:

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

De schakel tussen mens en techniek

De schakel tussen mens en techniek 3, 4 en 5 november 2015 Venray De schakel tussen mens en techniek voor Midden- en Zuidoost-Nederland Schrijf u nu online in! Evenementen HAL HARDENBERG GORINCHEM VENRAY Evenementenhal Venray De Voorde

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Statistieken 2004 VVVF. Vereniging van verf- en drukinktfabrikanten

Statistieken 2004 VVVF. Vereniging van verf- en drukinktfabrikanten VVVF Vereniging van verf- en drukinktfabrikanten Inhoud Algemeen 3 De Nederlandse verfmarkt 4 Verfproducten 4 De Nederlandse verfmarkt 4 Tabel 1 Afzet VVVF-leden verfproducenten en importeurs 4 Grafiek

Nadere informatie

Passie 2.0. Teamgeest helpt bij scoren. Inkt door de aderen. Concurrenten op afstand

Passie 2.0. Teamgeest helpt bij scoren. Inkt door de aderen. Concurrenten op afstand Passie 2.0 Teamgeest helpt bij scoren Inkt door de aderen ZuidamUithof Drukkerijen spreekt met medewerkers over hun ambities, drijfveren en overtuigingen. Leidinggevenden spelen daar op in, zodat medewerkers

Nadere informatie

MKB investeert in kennis, juist nu!

MKB investeert in kennis, juist nu! M201016 MKB investeert in kennis, juist nu! drs. B. van der Linden drs. P. Gibcus Zoetermeer, september 2010 MKB investeert in kennis, juist nu! MKB-ondernemers blijven investeren in bedrijfsopleidingen,

Nadere informatie

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT Exact Online CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY GROEI DOOR PROACTIEF ADVIES Het gaat goed bij Joanknecht & Van Zelst: dit Eindhovens

Nadere informatie

Innoveren in de topsectoren chemie en energie. InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning

Innoveren in de topsectoren chemie en energie. InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning Innoveren in de topsectoren chemie en energie InnovatieLink biedt MKB ers praktische oplossingen en ondersteuning Om innovaties in de topsectoren chemie en energie kansrijker te maken helpt InnovatieLink

Nadere informatie

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN Exact Online CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN MDM accountants & belastingadviseurs uit Den Haag is hard op

Nadere informatie

COLLECTIEVE PENSIOENREGELING

COLLECTIEVE PENSIOENREGELING COLLECTIEVE PENSIOENREGELING VOOR DE VERF- EN DRUKINKTINDUSTRIE INTRODUCTIE VOOR WERKGEVERS 1 COLLECTIEVE PENSIOENREGELING VOOR DE VERF- EN DRUKINKTINDUSTRIE 20076w14 HET PENSIOENFONDS PGB Sinds 1 januari

Nadere informatie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie De Europese lobby van vno-ncw richt zich zowel op de Europese spelers in Brussel (Europese Commissie, Europees Parlement) als op de Nederlandse politiek (in Den Haag en via de Permanente Vertegenwoordiging

Nadere informatie

Het PWRI is er voor ons

Het PWRI is er voor ons Het PWRI is er voor ons Populair jaarverslag 2013 106 102 1.104 2.707 40.937 39.915 Gepensioneerden Werkgevers Voormalige deelnemers Actieve deelnemers WIW SW 98.364 33.926 Onderweg zijn Het PWRI is op

Nadere informatie

hertalan welkom in de wereld van EPDM

hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan the waterproof solution Hertalan levert wereldwijd unieke EPDM producten voor duurzame en watervaste oplossingen. Als eerste Europese producent van EPDM folies

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Kappers In de kappersbranche kunnen de volgende bedrijfstypen worden onderscheiden: zelfstandigen zonder personeel, zzp ers (ondernemers die minder dan 32 uur per week in het kappersbedrijf werkzaam zijn)

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #12 februari 15 1 Uw pensioenregeling verandert opnieuw 3 Interview met Manager Martien Smid 4 Onze dekkingsgraad

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-11-2-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: jeugdwerkloosheid tekst 1 FNV vreest enorme stijging werkloosheid jongeren

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen BpfTEX Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Groothandel in Textielgoederen en Aanverwante Artikelen Nieuws over uw pensioen Juni 2010 Bas de Lege, secretaris BPF Tex en Jan Edu Kelder, voorzitter

Nadere informatie

De werknemers van de toekomst. werken straks al bij u. U kunt er vast over meepraten: goed personeel is

De werknemers van de toekomst. werken straks al bij u. U kunt er vast over meepraten: goed personeel is 43600118_Brochure_WerkGevers - 210 x 210 mm - FC - pagina 1 Met de werken straks al bij u juiste U kunt er vast over meepraten: goed personeel is schaars. En die krapte op de arbeidsmarkt zal de komende

Nadere informatie

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld?

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld? Bulletin BANDEN juli 2014 13 Voor werkgevers en werknemers aangesloten bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Banden- en Wielenbranche Heb ik straks genoeg geld? Hoeveel pensioen krijgt u later? Veel

Nadere informatie

ACTUEEL TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH

ACTUEEL TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH In de metaalsector worden scholingsfondsen nu ingezet voor persoonlijke opleidingstrajecten. Niet meer per se voor losse cursussen 24 OMSCHOLING REGELEN ONDERNEMERS

Nadere informatie

10 Innovatielessen uit de praktijk 1

10 Innovatielessen uit de praktijk 1 10 Innovatielessen uit de praktijk 1 Geslaagde gastoudermeeting levert veel ideeën op voor innovatie! Wat versta ik onder innoveren? Innoveren is hot. Er zijn vele definities van in omloop. Goed om even

Nadere informatie

De dip duurt niet eeuwig

De dip duurt niet eeuwig De dip duurt niet eeuwig Remko Nods (Elsevier) redactie.emedia@reedbusiness.nl De dip duurt niet eeuwig De Nederlandse bouw is in crisis door bezuinigingen van overheden en de problemen op de woningmarkt.

Nadere informatie

E V E R B I N D I N G, N I E

E V E R B I N D I N G, N I E innovatie Syntens N I E U W E V E R B I N D I N G, N I E U W E B U S I N E S S Het veld waarin bedrijven opereren is voortdurend in beweging. Om een bedrijf gezond en succesvol te houden, is het belangrijk

Nadere informatie

Beste klant. Alvast veel leesplezier. Het team van BIG

Beste klant. Alvast veel leesplezier. Het team van BIG Beste klant Ook de afgelopen maanden stonden we niet stil bij BIG. Zo brachten we vertalingen van H/P-zinnen samen in één handig overzicht. Uiteraard stellen we dit document graag ter beschikking. Daarnaast

Nadere informatie

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils Visie op Valorisatie van onderzoeken naar ondernemen InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011 Maarten van Gils Agenda Persoonlijke introductie Het onderzoeken bij MICORD De overgang in

Nadere informatie

on tour op vakbeurzen

on tour op vakbeurzen KLEIN TRANSPORT PLEIN on tour op vakbeurzen voor uw klein transport! Beursagenda najaar 2015 t/m voorjaar 2016 Doelgericht netwerken Sfeerproeven bij gevarieerde vakbeurzen Regionale kracht, landelijk

Nadere informatie

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB Gemeenten hebben forse ambities op het gebied van duurzaamheid, innovatie en lokale

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil, onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-ondernemers MKB-Nederland

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

2014 KPMG Advisory N.V

2014 KPMG Advisory N.V 02 Uitbesteding & assurance 23 Overwegingen bij uitbesteding back- en mid-office processen van vermogensbeheer Auteurs: Alex Brouwer en Mark van Duren Is het zinvol voor pensioenfondsen en fiduciair managers

Nadere informatie

Duurzaam onderhoud (vastgoed en infrastructuur) Benaderingswijze vanuit de verf en drukinkt industrie

Duurzaam onderhoud (vastgoed en infrastructuur) Benaderingswijze vanuit de verf en drukinkt industrie Duurzaam onderhoud (vastgoed en infrastructuur) Benaderingswijze vanuit de verf en drukinkt industrie Wat is duurzaam onderhoud? Van duurzaam onderhoud (vastgoed & infrastructuur) is sprake als alle schakels

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

15. 17. 03. 2011 - de Duitse veiligheidssector op bezoek in Nederland Overzicht van deelnemende bedrijven gesorteerd naar subsectoren

15. 17. 03. 2011 - de Duitse veiligheidssector op bezoek in Nederland Overzicht van deelnemende bedrijven gesorteerd naar subsectoren 15. 17. 03. 2011 - de Duitse veiligheidssector op bezoek in Nederland Overzicht van deelnemende bedrijven gesorteerd naar subsectoren Bedrijven uit de Brandpreventie Beschrijving Doelstelling / Op zoek

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Column van Ron Niessen, uitgesproken op het congres De ambtenaar. van de toekomst op 31 januari 2008, Kurhaus te Den Haag

Column van Ron Niessen, uitgesproken op het congres De ambtenaar. van de toekomst op 31 januari 2008, Kurhaus te Den Haag Trotse ambtenaren in de toekomst! Column van Ron Niessen, uitgesproken op het congres De ambtenaar van de toekomst op 31 januari 2008, Kurhaus te Den Haag De regering is trots op haar ambtenaren. Zo luidt

Nadere informatie

Op weg naar duurzame inzetbaarheid

Op weg naar duurzame inzetbaarheid Op weg naar duurzame inzetbaarheid Nederland vergrijst. De pensioenleeftijd gaat omhoog. Er dreigt krapte op de arbeidsmarkt. En landelijk is er steeds meer langdurig ziekteverzuim. Allemaal factoren om

Nadere informatie

Verbeter je Werving en Selectie beleid met de inzet van e-hrm

Verbeter je Werving en Selectie beleid met de inzet van e-hrm Verbeter je Werving en Selectie beleid met de inzet van e-hrm In deze whitepaper geven wij inzicht hoe P&O het wervings en selectie beleid kan verbeteren en zo effectiever kan werken. 1 Inleiding De overvloed

Nadere informatie

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel Na de snelle daling van de bedrijfswinsten door de kredietcrisis, is er recentelijk weer sprake van winstherstel. De crisis heeft echter geen gat geslagen in de grote financiële buffers van bedrijven.

Nadere informatie

Vacatures in de industrie 1

Vacatures in de industrie 1 Vacatures in de industrie 1 Martje Roessingh 2 De laatste jaren is het aantal vacatures sterk toegenomen. Daarentegen is in de periode 1995-2000 het aantal geregistreerde werklozen grofweg gehalveerd.

Nadere informatie

Slim digitaal samenwerken

Slim digitaal samenwerken Slim digitaal samenwerken Empuls: auteurs Erik Rickelman Boukje Scheepmaker Stefan van Gerwen Syntens: Jolande Oostveen-Visser redactie Voorwoord Van fax naar muisklik Tijd besparen, kosten reduceren en

Nadere informatie

Het startsein voor elk podiumevent! feiten & cijfers 2016

Het startsein voor elk podiumevent! feiten & cijfers 2016 6 Het startsein voor elk podiumevent! feiten & cijfers 2016 CUE2016 - HÉT STARTSEIN VOOR ELK PODIUMEVENT Van 18 t/m 20 januari 2016 vond in Rotterdam Ahoy de 15 e editie plaats van CUE, de tweejaarlijkse

Nadere informatie

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Welkom, blij dat u er bent. Uit het feit dat u met zovelen bent gekomen maak

Nadere informatie

blad ons pensioen actuele onderwerpen over Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl Overlijden en gaat opnieuw veranderen 2 nabestaanden 6

blad ons pensioen actuele onderwerpen over Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl Overlijden en gaat opnieuw veranderen 2 nabestaanden 6 Pensioen blad voor werknemers december 2014 Ons pensioen gaat opnieuw veranderen 2 DEKKINGSGRAAD de laatste ontwikkelingen 4 Wijziging pensioenreglement: ook voor arbeidsongeschikte deelnemers 4 Overlijden

Nadere informatie

Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK

Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK Er zijn BELANGRIJKE verschillen Nederland telt veel verzekeringsmaatschappijen. Elke maatschappij heeft eigen producten

Nadere informatie

Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening

Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening Marktvisie Finance Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening Marktvisie > Finance 3 Inleiding In de financiële dienstverlening zullen de komende jaren mede onder invloed van de digitalisering

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Kappers In de kappersbranche kunnen de volgende bedrijfstypen worden onderscheiden: zelfstandigen zonder personeel, zzp ers (ondernemers die minder dan 32 uur per week in het kappersbedrijf werkzaam zijn)

Nadere informatie

PENSIOEN UPDATE In Nederland

PENSIOEN UPDATE In Nederland PENSIOEN UPDATE In Nederland Oktober 2015 Het pensioenlandschap in het algemeen, maar ook hoe werknemers naar pensioen kijken, verandert in rap tempo. Zowel in 2014 als in 2015 zijn grote bezuinigingen

Nadere informatie

totaaladvies en persoonlijke aandacht

totaaladvies en persoonlijke aandacht totaaladvies en persoonlijke aandacht assurantiën makelaardij hypotheken financieel advies uw wensen Opnieuw beginnen in het huis van uw dromen. Financiële verplichtingen aangaan voor een periode van soms

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015 Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Dekkingsgraad (UFR): 108,3% Beleidsdekkingsgraad: 110,0% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2015 1 e halfjaar:

Nadere informatie

Doorwerken na 65 jaar

Doorwerken na 65 jaar CvA-notitie februari 2008 Doorwerken na 65 jaar De levensverwachting en het gemiddelde aantal gezonde jaren na het bereiken van de 65-jarige leeftijd is toegenomen. Een groeiende groep ouderen heeft behoefte

Nadere informatie

Een eigen bedrijf is leuk!

Een eigen bedrijf is leuk! M200815 Een eigen bedrijf is leuk! Ervaringen van starters uit de jaren 1998-2000 drs. A. Bruins drs. D. Snel Zoetermeer, december 2008 2 Een eigen bedrijf is leuk! Een eigen bedrijf geeft ondernemers

Nadere informatie

Technologie is essentieel voor de verdere groei van ons land.

Technologie is essentieel voor de verdere groei van ons land. Interview door Sandra Heuts en Cees Jorissen Technologie is essentieel voor de verdere groei van ons land. Egbert ten Cate is op het moment van dit gesprek zowel directeur van Bank Ten Cate & Cie als commissaris

Nadere informatie

VN(O) NCW Nederland. Den Haag 4 december 201 3

VN(O) NCW Nederland. Den Haag 4 december 201 3 VN(O) NCW Nederland Aan de staatssecretaris van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu Hare excellentie W.J. Mansveld Postbus 20901 2500 EX Den Haag Briefnummer 13/11.319/Stre/MO Den Haag 4 december

Nadere informatie

Ik wil mijn zoons helpen aan een netwerk, een adviespunt dat hen verder kan brengen als ze straks het roer overnemen.

Ik wil mijn zoons helpen aan een netwerk, een adviespunt dat hen verder kan brengen als ze straks het roer overnemen. Ik wil mijn zoons helpen aan een netwerk, een adviespunt dat hen verder kan brengen als ze straks het roer overnemen. Introductie Familiebedrijven zijn in Nederland veruit in de meerderheid. Zij leveren

Nadere informatie

Ten eerste: afschaffing van de al genoemde doorsneesystematiek en ten

Ten eerste: afschaffing van de al genoemde doorsneesystematiek en ten Dames en heren, Hartelijk dank voor de uitnodiging om hier vandaag op uw symposium te komen spreken. Als koepel van verenigingen van gepensioneerden wil de KNVG de belangen van gepensioneerden behartigen

Nadere informatie

Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil

Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil RIJNMOND REGIONAAL ZAKENMAGAZINE JAARGANG 31 NUMMER 2 MAART/APRIL 2014 Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil Het is de attitude die beter bij Rotterdamse

Nadere informatie

Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken?

Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken? Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken? In de eerste bijeenkomst van het Platform O&O op 18 mei jl. in Zaltbommel, is aandacht besteed aan het thema langer

Nadere informatie

feiten & cijfers 2014 Het startsein voor elk podiumevent!

feiten & cijfers 2014 Het startsein voor elk podiumevent! feiten & cijfers 2014 Het startsein voor elk podiumevent! CUE2014 - HET STARTSEIN VOOR ELK PODIUMEVENT Van 13 t/m 15 januari 2014 vond in Ahoy Rotterdam de 14 e editie plaats van de tweejaarlijkse vakbeurs

Nadere informatie

Allianz Nederland Schadeverzekering. Allianz. Wagenparkmanagement

Allianz Nederland Schadeverzekering. Allianz. Wagenparkmanagement Allianz Nederland Schadeverzekering Allianz Wagenparkmanagement Hoeveel gemak wilt u hebben bij het beheren van uw wagenpark? Uw wagenpark is onmisbaar voor uw bedrijfsvoering. Geen wonder dat u alle zorg

Nadere informatie

PensionPro Seminar16 juni 2016. Pensioen in een wereld van verandering

PensionPro Seminar16 juni 2016. Pensioen in een wereld van verandering PensionPro Seminar16 juni 2016 Pensioen in een wereld van verandering Het is standaard geworden om te zeggen dat we in bijzondere tijden leven. Sinds het uitbreken van de crisis in 2008, volgt de ene unieke

Nadere informatie

Personeelsvoorziening van de toekomst

Personeelsvoorziening van de toekomst Personeelsvoorziening van de toekomst een transitienetwerk voor Noordoost-Brabant Food & Feed Noordoost-Brabant Wie doet over tien jaar het werk? Waar staat uw bedrijf over tien jaar? De crisis voorbij,

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB.

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Speech Joanne Kellermann Pensioenseminar 2014 Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Voor mij is dit een bijzonder moment:

Nadere informatie

Meting economisch klimaat, november 2013

Meting economisch klimaat, november 2013 Meting economisch klimaat, november 2013 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers,

Nadere informatie

Dit is MKB-Nederland. Aanbod lokaal partners

Dit is MKB-Nederland. Aanbod lokaal partners Dit is MKB-Nederland Aanbod lokaal partners Samen haar lokaal partners werkt MKB- Nederland aan krachtige en effectieve lobby op lokaal niveau. Dit document legt uit wat het lokaal partnerschap precies

Nadere informatie

Uw mening over pensioen

Uw mening over pensioen Uw mening over pensioen Onderzoek naar de risicohouding van pensioenopbouwers en pensioenontvangers van Philips Pensioenfonds mei / juni 2013 Philips Pensioenfonds Inhoud Aanleiding onderzoek Opzet onderzoek

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen,

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen, Spreekpunten staatssecretaris De Vries van Defensie ter gelegenheid van de eerste deeltijdopleiding Middelbare Defensie Vorming te Den Haag. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Dank u wel kolonel Lambrichts,

Nadere informatie

Het jaar 2018. Niet alleen an-

Het jaar 2018. Niet alleen an- MECC meer Met rug tegen het MECC Maastricht wordt, als de raad akkoord gaat, weer volledig eigenaar van het MECC. De tijd met de RAI aan het roer werd eigenlijk nooit wat er vooraf van werd verwacht. Het

Nadere informatie

Intersectorale mobiliteit. Informatie voor professionals

Intersectorale mobiliteit. Informatie voor professionals Intersectorale mobiliteit Informatie voor professionals Deze folder is onderdeel van een drieluik. Er is ook een folder voor werknemers en werkgevers. Om belemmeringen in kaart te brengen bij intersectorale

Nadere informatie

Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen

Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen Gemeente Den Haag Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen Den Haag werkt aan betere aansluiting onderwijs op arbeidsmarkt Bedrijfsleven, onderwijs en bestuurders in de regio Den Haag slaan

Nadere informatie

Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB

Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB Presentatie voor ledenraad KVGO Ruud Degenhardt 29 mei 2013 Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB Inhoud Inhoud PGB Financieel Pensioenactualiteiten Wet Versterking Pensioenfondsbestuur Ontwikkeling

Nadere informatie

Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Nipo

Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Nipo Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Growth Map Achtergrond De Kamer van Koophandel Amsterdam heeft zich tot doel gesteld bedrijven in de regio internationaal meer actief te krijgen om zo

Nadere informatie

Welkom bij Aqua Assistance

Welkom bij Aqua Assistance Brochure Welkom bij Aqua Assistance Voor u ligt de brochure van Aqua Assistance, uw betrouwbare partner in waterveiligheid. In deze brochure leest u meer over onze adviesdiensten, behandeltechnieken en

Nadere informatie

(Hoe) houden organisaties zich bezig met duurzame inzetbaarheid? Uitkomsten onderzoek. Uitkomsten enquête duurzame inzetbaarheid

(Hoe) houden organisaties zich bezig met duurzame inzetbaarheid? Uitkomsten onderzoek. Uitkomsten enquête duurzame inzetbaarheid (Hoe) houden organisaties zich bezig met duurzame inzetbaarheid? Uitkomsten onderzoek Datum: november 2012 Samensteller: Nicole Plugge, onderzoeker Business development, marketing en communicatie E-mail:

Nadere informatie

Impact Cloud computing

Impact Cloud computing Impact Cloud computing op de Nederlandse zakelijke markt De impact van Cloud Computing op de Nederlandse zakelijke markt De economische omstandigheden zijn uitdagend. Nederland is en bedrijven informatietechnologie

Nadere informatie

Waarom het voor u zo. BELANGRIJK is dat wij 100% onafhankelijk zijn!

Waarom het voor u zo. BELANGRIJK is dat wij 100% onafhankelijk zijn! Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij 100% onafhankelijk zijn! Onze ONAFHANKELIJKHEID is uw belang Ons kantoor is onafhankelijk. Alleen daardoor kunnen wij optimaal opkomen voor uw belangen. Dat doen

Nadere informatie

Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK

Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK Waarom het voor u zo BELANGRIJK is dat wij onafhankelijk zijn! 100% ONAFHANKELIJK Er zijn BELANGRIJKE verschillen Nederland telt veel verzekeringsmaatschappijen. Elke maatschappij heeft eigen producten

Nadere informatie

Kwik-Fit verwerkt 500.000 facturen per jaar met Microsoft Dynamics AX

Kwik-Fit verwerkt 500.000 facturen per jaar met Microsoft Dynamics AX Kwik-Fit verwerkt 500.000 facturen per jaar met Microsoft Dynamics AX Een star UNIX systeem vereiste dat data van de ene applicatie in de andere werd overgetypt. Met Microsoft Dynamics AX is een volledig

Nadere informatie

Conjunctuurenquête voorjaar 2013

Conjunctuurenquête voorjaar 2013 Conjunctuurenquête voorjaar 2013 Vereniging FME-CWM, Zoetermeer, februari 2013 Kasper Buiting, beleidsadviseur Onderzoek en Economie www.fme.nl Vereniging FME-CWM, Zoetermeer, februari 2013 Alle rechten

Nadere informatie

Nederland had en heeft nog steeds het beste pensioensysteem ter wereld

Nederland had en heeft nog steeds het beste pensioensysteem ter wereld Het verdwenen pensioengeld De uitzending van Zembla van 5 februari 2011 heeft veel stof doen opwaaien in de pensioensector. Ortec Finance is in bezit van het achterliggende rapport dat is opgesteld door

Nadere informatie

Live Communications Server en Office Communicator bij Bugaboo

Live Communications Server en Office Communicator bij Bugaboo Live Communications Server en Office Communicator bij Bugaboo Innovatieve samenwerking bij Bugaboo: betere communicatie en minder e-mail Het designbedrijf Bugaboo bekend van de baanbrekende kinderwagens

Nadere informatie

Maart 2014. Ik ga later niet op de bank zitten. pagina 6. Meer inzicht in uw pensioen. pagina 4. Wat is het UPO? pagina 8

Maart 2014. Ik ga later niet op de bank zitten. pagina 6. Meer inzicht in uw pensioen. pagina 4. Wat is het UPO? pagina 8 Pensioen krant Maart 2014 Ik ga later niet op de bank zitten pagina 6 Meer inzicht in uw pensioen pagina 4 Wat is het UPO? pagina 8 Pensioenheld Dromen doen we allemaal Brayen Verbond (39 jaar) is projecteider

Nadere informatie

Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa)

Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa) Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa) Lees ter voorbereiding onderstaande teksten. Het milieu De Europese Unie werkt aan de bescherming en verbetering van

Nadere informatie

FISCALE TIPS & BLUNDERS. 2016 1e druk Copyright Finovion

FISCALE TIPS & BLUNDERS. 2016 1e druk Copyright Finovion FISCALE TIPS & BLUNDERS 2016 1e druk Copyright Finovion Wij heten u van harte welkom. WELKOM Dit handzame boekje met financiële blunders en fiscale tips ontvangt u van Finovion. Wij zijn een ondernemend

Nadere informatie

MKB ICT-onderzoek 2009

MKB ICT-onderzoek 2009 ICT: noodzakelijk kwaad of concurrentievoordeel? Voor 32% van het MKB vormt ICT een bijrol binnen de business, terwijl voor het overig deel ICT een sleutelfunctie heeft binnen de bedrijfsvoering: als de

Nadere informatie

Jong en veelbelovend

Jong en veelbelovend Jong en veelbelovend Geen bedrijf kan zonder jong talent. Ook Facilicom niet. Maar in tijden van krimp is het moeilijk om plekken voor hen te creëren. Hoe gaan jonge talenten hiermee om? Denken ze een

Nadere informatie

Customer Case VIBA. Feiten in het kort:

Customer Case VIBA. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: NV Medewerkers: 100 Activiteiten: is een technische handelsonderneming met de hoofdvestiging in Zoetermeer. De organisatie telt drie divisies: Bevestigen; Machinegereedschappen

Nadere informatie

INTENTIEVERKLARING SGGV CASUS REACH. Inleiding

INTENTIEVERKLARING SGGV CASUS REACH. Inleiding INTENTIEVERKLARING SGGV CASUS REACH Inleiding Op 15 juni 2012 zijn wij allen gezamenlijk gestart met de uitvoering van de Sggv Casus REACH. Deze casus had als doel de regeldruk voor verfformuleerders en

Nadere informatie

Wij timmeren aan de weg

Wij timmeren aan de weg Wij timmeren aan de weg Even voorstellen; Bouwkracht Vakpersoneel. Bouwkracht vakpersoneel B.V. is onderdeel van de LubronGroep en voortgekomen uit Lubron technisch intermediair. Onder de vlag van Lubron

Nadere informatie

Gevoel voor ondernemerschap zaterdag, 24 november 2012 00:00

Gevoel voor ondernemerschap zaterdag, 24 november 2012 00:00 Op Curaçao zijn er duizenden kleine ondernemers met slechts een paar werknemers. Veel kleine ondernemers werken volledig zelfstandig en ze hebben diverse rollen die ze dagelijks moeten spelen om hun onderneming

Nadere informatie

STRATEGISCH PLAN 20152020. Excellent onderwijs voor een innovatieve regio

STRATEGISCH PLAN 20152020. Excellent onderwijs voor een innovatieve regio STRATEGISCH PLAN 20152020 Excellent onderwijs voor een innovatieve regio introductie Met meer dan 10.000 studenten en ruim 800 medewerkers zijn we het grootste opleidingencentrum voor beroepsonderwijs

Nadere informatie

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Leergang Procesbegeleiding samenwerking, organisatie en innovatie in de eerste lijn voor nieuwe ROS-adviseurs (code L13-2) Voor

Nadere informatie