TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN"

Transcriptie

1 TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN Ing. STEFAN VAN LOON - TECHNISCH ADVISEUR PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW

2 INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned

3 INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned

4 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 4 Netto energiebehoefte Bruto energiebehoefte Eindenergieverbruik Primaire energieverbruik

5 BOUWSTANDAARDEN passiefhuis-platform vzw 5 3 standaarden? Passief BEN Nulenergie?

6 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 6 Duitse Passivhaus Institut, jaren 90 netto energiebehoefte voor verwarming 15 kwh/m².jaar luchtdichtheid n 50 -waarde 0,6 vol/h temperatuuroverschrijdingsfactor boven 25 C 5% PE-kengetal 120 kwh/m².jaar passieve maatregelen voor het beperken van de verwarmingsbehoefte in woningen trias-energeticaprincipe: energieverbruik voorkomen > efficiënt hernieuwbare energie gebruiken > efficiënt niethernieuwbare energie gebruiken

7 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 7 Duitse Passivhaus Institut, jaren 90 netto energiebehoefte voor verwarming 15 kwh/m².jaar luchtdichtheid n 50 -waarde 0,6 vol/h temperatuuroverschrijdingsfactor boven 25 C 5% PE-kengetal 120 kwh/m².jaar eerst investeren in de gebouwschil (lange levensduur) > dan in de technieken (korte levensduur) klaar voor de toekomst: passief > nulenergie investering in energie-efficiëntie én verhoogd comfort

8 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 8 introductie, diversificatie en schaalvergroting nieuwbouw ééngezinswoningen renovatie met passiefhuiscomponenten collectieve huisvesting en wijkprojecten Sophienhof Frankfurt, FAAG Lodenareal Innsbruck, din a4 & team k2 Zuid-Zweden St-Gillis, Urban Platform l Espoir Molenbeek, Carnot-Crayon Dubrucqlaan Molenbeek, B-architecten

9 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 9 vertaling naar tertiaire gebouwen van scholen, kinderdagverblijven en kantoren, sporthallen en zwembaden tot supermarkten en bedrijfsateliers Vlaamse passiefscholen, voorbeeldgebouwen Brussels Gewest, Tesco-supermarkt Tramore (IE) Brandweerkazerne Heidelberg (DE) Passiefschool Beernem (BE) Kantoor Havenbedrijf Gent (BE) Zwembad Lünen (DE) Kinderdagverblijf Heidenau (DE)

10 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 10 vertaling naar tertiaire gebouwen specifieke randvoorwaarden een grotere compactheid een veel hogere en ruimte-afhankelijke bezetting een intermitterend gebruik impact op comfort en (HVAC-)installaties een hogere warmtelast door elektrische verbruikers met een grote primaire voetafdruk typisch grotere glasoppervlaktes (extra belang van daglicht) bezettingsprofiel wonen versus tertiair

11 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 11 vertaling naar tertiaire gebouwen specifieke verbruiken meer nadruk op passieve zomerstrategieën sturing en automatisatie van verlichting, zonwering en HVAC-installaties worden belangrijk, zeker bij lange bedrijfstijden gebruikershandleiding en energiebeheer primaire typeverbruiken wonen versus tertiair VEA

12 EVOLUTIE VAN DE PASSIEFSTANDAARD passiefhuis-platform vzw 12 vertaling naar tertiaire gebouwen specifieke certificatiecriteria netto energiebehoefte voor verwarming 15 kwh/m².jaar netto energiebehoefte voor koeling 15 kwh/m².jaar luchtdichtheid n50-waarde 0,6 vol/h temperatuuroverschrijdingsfactor boven 25 C 5% a.d.h.v. dynamische simulatie (>1000 m²) primaire energie voor verwarming, koeling, verlichting en hulpstroom 90 kwh - 2,5. compactheid primaire typeverbruiken wonen versus tertiair VEA

13 BIJNA-ENERGIENEUTRAAL passiefhuis-platform vzw 13 Definitie & eisen BEN kantoor/school E-peil 40 K-peil 40 U max netto-energiebehoefte voor verwarming 70 kwh/m² oververhittingsindicator Kh (BA na 01/01/2014: 6500 Kh) hernieuwbare energie: idem vanaf 2014 (idem woongebouwen) Vlaams Energie Agentschap

14 BIJNA-ENERGIENEUTRAAL passiefhuis-platform vzw 14 Definitie & eisen BEN kantoor/school U max BEN Vlaams Energie Agentschap

15 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 15 E-peil E0 = E0? = 10000kWh kWh 0 = 5000kWh kWh

16 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 16 Grootheden en parameters Load Delivered energy Generation Exported energy Embodied energy Primary energy Weighting factors Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

17 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 17 Evenwicht op gebouwniveau Net Zero Site Energy / ZEB Site Voorbeeld 1: Verbruik gas = kwh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh ZEB Site balance: kwh Voorbeeld 2: Verbruik WP = 2000 kwh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh ZEB Site balance: 2000 kwh Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

18 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 18 Evenwicht op gebouwniveau Net Zero Site Energy / ZEB Site Voordelen: eenvoudige definitie eenvoudige berekening Nadelen: verschillende energiebronnen gelijkschakeld? appelen = peren? geen relatie met CO 2 -uitstoot en/of andere milieugerelateerde impact Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

19 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 19 Evenwicht op bronniveau Source Energy Balance Avoided burden Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

20 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 20 Evenwicht op bronniveau Source Energy Balance Voorbeeld 1.1: Verbruik gas = kwh Primair = 10000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 10000kWh (omzettingsfactor cfr. EPB 2,5) ZEB Source Energy Balance: 0 kwh Voorbeeld 1.2 (PE-factor elektriciteit 2 ipv 2,5) Verbruik gas = kwh Primair = 10000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 8000kWh ZEB Source Energy Balance: kwh ipv 0 kwh M.a.w. een verbetering van het net geeft een slechter resultaat!!! Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

21 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 21 Evenwicht op bronniveau Source Energy Balance Voorbeeld 2.1: (PE-factor elektriciteit 2,5) Verbruik WP = 2000 kwh Primair = 5000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 10000kWh (Stel dat het net beter wordt bijv. 2,5 wordt 2) ZEB Source Energy Balance: 5000 kwh Voorbeeld 2.2: (PE-factor elektriciteit 2 ipv 2,5) Verbruik WP = 2000 kwh Primair = 4000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 8000kWh (Stel dat het net beter wordt bijv. 2,5 wordt 2) ZEB Source Energy Balance: 4000 kwh M.a.w. een verbetering van het net geeft een slechter resultaat!!! Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

22 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 22 Evenwicht op bronniveau Source Energy Balance Kenmerken: vergelijking op primair energieniveau geëxporteerde energie wordt vermenigvuldigd met omzettingsfactor van het net = Avoided burden -aanpak Nadelen: geen incentives om energie te besparen geen incentives om net te verbeteren geen relatie met CO 2 -uitstoot en/of andere milieugerelateerde impact Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

23 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 23 Evenwicht op bronniveau, met inbegrip grijze energie van het gebouw Ook de energie die nodig was om het gebouw te zetten, wordt mee in rekening gebracht. Voorbeeld: Verbruik WP = 2000 kwh Primair = 5000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 10000kWh Grijze energie = 10000kWh ZEB Source Energy Balance: 5000 kwh Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

24 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 24 Evenwicht op bronniveau, met inbegrip grijze energie van het gebouw Ook de energie die nodig was om het gebouw te zetten, wordt mee in rekening gebracht. PHI

25 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 25 Evenwicht op bronniveau, met inbegrip grijze energie van het gebouw Ook de energie die nodig was om het gebouw te zetten, wordt mee in rekening gebracht. PHI

26 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 26 Evenwicht op bronniveau, met inbegrip grijze energie van renewables Ook de energie die nodig was om onze hernieuwbare energie technieken te produceren, wordt mee in rekening gebracht. Deze wordt in rekening gebracht door een deel van de geëxporteerde energie te beschouwen als compensatie voor de energie die nodig was voor productie van de renewables installatie. Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

27 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 27 Evenwicht met asymmetrische omzetting Aan de geëxporteerde energie wordt andere omzettingsfactor toegekend. Eerder kijken naar Payback i.p.v. Avoided burden. Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

28 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 28 Evenwicht met asymmetrische omzetting ZEB Energy Payback Balance Voorbeeld: (PE-factor elektriciteit 2,5) Verbruik WP = 2000 kwh Primair = -5000kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 4000kWh ZEB Energy Payback Balance: kwh Voorbeeld: (PE-factor elektriciteit 2 ipv 2,5) Verbruik WP = 2000 kwh Primair = kWh Opbrengst PV-installatie = 4000 kwh Primair = 4000kWh ZEB Energy Payback Balance: 0 kwh M.a.w. een verbetering van het net geeft een beter resultaat! Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

29 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 29 Evenwicht met asymmetrische omzetting ZEB Energy Payback Balance Gebouw moet gebruikte energie terug betalen om evenwicht te bekomen Geen krediet voor geëxporteerde energie Voordelen: Stimuleert afstemming vraag en aanbod en bijgevolg onrechtstreeks energiebesparing Bevordert een algemene verbetering van het net Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

30 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 30 Evenwicht met asymmetrische omzetting Met inbegrip van grijze energie gebouw en renewables Energy Payback: An Attributional and Environmental Focused Approach to Energy Balance in Net Zero Energy Buildings Julien S. Bourrelle, Arild Gustavsen & Inger Andersen

31 ENERGIEPOSITIEF BOUWEN passiefhuis-platform vzw 31 Besluit Voorkeur voor het totaalplaatje: ZEB Energy Payback Balance met primaire grijze energie voor het gebouw en de hernieuwbare energie en asymmetrische weegfactoren Betrouwbare cijfers grijze energie? Verwachte levensduur componenten? Match/mismatch consumptie en productie tijdsinterval Compensatie voor fossiele brandstoffen toelaten? CO 2 -balans

32 INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned

33 COMFORTPARAMETERS PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW 33 Thermisch comfort

34 COMFORTPARAMETERS PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW 34 Thermisch comfort model van Fanger: Predicted Mean Vote (PMV)

35 COMFORTPARAMETERS PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW 35 Thermisch comfort Predicted Percentage of Dissatisfied (PPD)

36 COMFORTPARAMETERS PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW 36 Thermisch comfort adaptief temperatuurmodel

37 INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned

38 LESSONS LEARNED passiefhuis-platform vzw 38 Projectdefinitie Comfort eisen Gebruikersprofiel Energieprestatie-eisen Wensen van de gebruikers betrek hen

39 LESSONS LEARNED passiefhuis-platform vzw 39 Ontwerpfase Randvoorwaarden energieberekeningen Openen van ramen Afmetingen deuren Beglaasde deuren Stooklokaal Liftschacht Centrale ventilatievoorzieningen

40 LESSONS LEARNED passiefhuis-platform vzw 40 Uitvoeringsfase Luchtdichtheid: informatie delen Bouwdetails met alle materialen voor start uitvoering Staving energetische producteigenschappen voor aankoop Kwalitatieve aansluitingen thv bouwknopen Zuiverheid ventilatiekanalen Systeemcommunicatie

41 LESSONS LEARNED passiefhuis-platform vzw 41 Opleveringsfase Gebruikersinstructies Beheerdersinstructies Opvolging - nazorg

42 TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN Ing. STEFAN VAN LOON PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW

B02 - COLLECTIEVE EN TERTIAIRE GEBOUWEN

B02 - COLLECTIEVE EN TERTIAIRE GEBOUWEN B02 - COLLECTIEVE EN TERTIAIRE GEBOUWEN JEROEN POPPE - TECHNISCH ADVISEUR PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW passiefhuis-platform vzw 2 opleidingen BASICS B01 Energieneutrale woningen B02 Collectieve & tertiaire

Nadere informatie

& Toe te voegen documenten aan het kandidatuurdossier 2009

& Toe te voegen documenten aan het kandidatuurdossier 2009 Bijlage 1: Objectieven in het kader van energieconcept & Toe te voegen documenten aan het kandidatuurdossier 2009 1.OMSCHRIJVING ENERGIECONCEPT: Voorbeeldgebouwen m.b.t hun energieconcept minimaliseren

Nadere informatie

Nulenergie in Brussel: perspectieven?

Nulenergie in Brussel: perspectieven? Nulenergie in Brussel: perspectieven? Seminarie Duurzaam Gebouw 22 maart 2013 Ir. Ismaël Daoud Politiek adviseur, Duurzaam bouwen en Energie Kabinet d'evelyne Huytebroeck, Brussels Minister voor Leefmilieu,

Nadere informatie

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten BEN je mee? Modulaire opleidingscyclus energieneutraal bouwen Vlaanderen zet de route uit met de BEN-doelstellingen. Dit schept enorme kansen, maar vraagt

Nadere informatie

Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE»

Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE» Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE» PROGRAMMA Plaats : Brussel Voor iedereen, in functie van de gebouwbestemming : OF MODULE «ENERGIE IN INDIVIDUELE OF COLLECTIEVE HUISVESTING (< 10 EENHEDEN)» (6 dagen)

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 3.1 Systemen: inleiding Piotr Wierusz-Kowalski LENTE 2015 p.kowalski@mkengineering.be www.mkengineering.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE

Nadere informatie

ENERGIENEUTRAAL BOUWEN. opleidingscyclus 2013 passiefhuis-platform vzw

ENERGIENEUTRAAL BOUWEN. opleidingscyclus 2013 passiefhuis-platform vzw ENERGIENEUTRAAL BOUWEN opleidingscyclus 2013 passiefhuis-platform vzw Breng bijna-energieneutrale gebouwen in de praktijk met onze nieuwe, modulaire opleidingscyclus voor bouwprofessionelen. In 2015 wordt

Nadere informatie

Session B2 PHPP Vademecum Nieuw certificatiekader voor woningen: een toelichting

Session B2 PHPP Vademecum Nieuw certificatiekader voor woningen: een toelichting Session B2 PHPP Vademecum Nieuw certificatiekader voor woningen: een toelichting Marny DiPietrantonio (pmp) Stefan Van Loon (PHP) passiefhuis-platform vzw 2 doel verduidelijken vereenvoudigen realistischer

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 3.1 Systemen: inleiding HERFST 2015 Op basis van de presentatie van MK engineering Stéphane BARBIER Pulsis sprl info@pulsis.be www.pulsis.be

Nadere informatie

Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen

Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen Energieprestatie en binnenklimaat van gebouwen EPB-Rapport Administratieve gegevens van het project Naam van het project Straat Gemeente Referentie kadaster Containers 3 stuks Mechelen 1-A-1 Nummer Postcode

Nadere informatie

ENERGIENEUTRAAL BOUWEN. opleidingscyclus 2012-2013 passiefhuis-platform vzw

ENERGIENEUTRAAL BOUWEN. opleidingscyclus 2012-2013 passiefhuis-platform vzw ENERGIENEUTRAAL BOUWEN opleidingscyclus 2012-2013 passiefhuis-platform vzw Breng bijna-energieneutrale gebouwen in de praktijk met onze nieuwe, modulaire opleidingscyclus voor bouwprofessionelen. In 2015

Nadere informatie

Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen

Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Stefan Van Loon, technical consultant Ruimteverwarming in combinatie met balansventilatie 1 Programma Definitie passiefhuis zeer laagenergie

Nadere informatie

Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw

Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw Inhoud Regelgeving: hernieuwbare energie Theoretische voorbeelden Denkpistes BEN of E60 Praktijk voorbeeld

Nadere informatie

De energieprestatieregelgeving (EPB) voor niet-residentiële gebouwen vanaf 2017

De energieprestatieregelgeving (EPB) voor niet-residentiële gebouwen vanaf 2017 De energieprestatieregelgeving (EPB) voor niet-residentiële gebouwen vanaf 2017 Lore Stevens 29 september 2016 De energieprestatieregelgeving (EPB) voor niet-residentiële gebouwen vanaf 2017 Lore Stevens

Nadere informatie

Klimaatplatform Lokale Overheden. De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark

Klimaatplatform Lokale Overheden. De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark Klimaatplatform Lokale Overheden De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark 1-6/02/2015 Energiestandaard Deel I: Hoe zijn we tot de energiestandaard gekomen. Door Wim Van Acker

Nadere informatie

OP WEG NAAR 2020 Bijna-Energieneutrale gebouwen?

OP WEG NAAR 2020 Bijna-Energieneutrale gebouwen? OP WEG NAAR 00 Bijna-Energieneutrale gebouwen? Maarten De Groote Vlaams Energieagentschap 4 oktober 0 Brugge Inhoud Evolutie energieprestatie Vlaanderen Aanpassingen wetgeving EPB Aanpassingen wetgeving

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel Een performantieniveau bepalen Isabelle BRUYERE MATRIciel sa Doelstelling(en) van de presentatie Waarom een energiedoelstelling bepalen? Benadering

Nadere informatie

(Levenscyclus) kost van energiezuinige g gebouwen

(Levenscyclus) kost van energiezuinige g gebouwen (Levenscyclus) kost van energiezuinige g gebouwen A2M A Versele Johan Van Dessel, Jeroen Vrijders, Ruben Decuypere Afdeling Duurzame Ontwikkeling en Renovatie www.wtcb.be LCC - PRINCIPES LCC principes

Nadere informatie

Een nieuwe kijk op houtenergie

Een nieuwe kijk op houtenergie Een nieuwe kijk op houtenergie HOUT EEN MODERNE ENERGIEBRON AUTHENTIEK EN TOEKOMSTGERICHT In Europa is hout de primaire bron van duurzame energie. Duizenden gezinnen hebben een houtkachel ter beschikking.

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame renovatie: kort overzicht Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Leefmilieu Brussel Balans en feedback van de Voorbeeldgebouwen, Audrey DAMIEN LEEFMILIEU BRUSSEL / DPT PROMOTIE DUURZAAM GEBOUW Opleiding uitgewerkt door

Nadere informatie

De nieuwe Energieprestatieregelgeving (EPB) voor retailgebouwen vanaf 2016 Lore Stevens

De nieuwe Energieprestatieregelgeving (EPB) voor retailgebouwen vanaf 2016 Lore Stevens De nieuwe Energieprestatieregelgeving (EPB) voor retailgebouwen vanaf 2016 Lore Stevens Vlaams Energieagentschap Overzicht presentatie Inleiding Eisen vanaf 2016 Eisen vanaf 2017 Inleiding De Europese

Nadere informatie

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 21/02/2013 Kamp C Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.4 Comfortcriteria LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel TRAINING.IBGEBIM@ecorce.be 2

Nadere informatie

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING NIEUWE VISIE OP ZONREGELING Zon en daglicht regeling als deel van de energieprestaties in gebouwen Peter Winters President of the European Solar Shading Organization Director Shading & Building Dickson

Nadere informatie

18/10/2013. Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen. De woning van 2020 werfbezoek. 17 oktober 2013, de woning van 2020

18/10/2013. Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen. De woning van 2020 werfbezoek. 17 oktober 2013, de woning van 2020 Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen De woning van 2020 werfbezoek 1 onze MISSIE: Omdat comfortabel wonen een behoefte is van iedereen, (ver-)bouwt Bostoen betaalbare, energiezuinige wooneenheden

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z Leefmilieu Brussel TERTIAIRE GEBOUWEN: (R)EVOLUTIE VOORBEELDGEBOUWEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstellingen

Nadere informatie

Seminarie Duurzaam Bouwen

Seminarie Duurzaam Bouwen Seminarie Duurzaam Bouwen Leefmilieu Brussel Brusselse stadswoningen gerenoveerd tot passiefhuizen: Voorbeeldgebouwen Camille DE SMET LEEFMILIEU BRUSSEL/ DPMT PROMOTIE DUURZAAM BOUWEN Doelstellingen van

Nadere informatie

Voor de aanvragen tot stedenbouwkundige vergunning ingediend van 1/7/2011 tot 31/12/2013

Voor de aanvragen tot stedenbouwkundige vergunning ingediend van 1/7/2011 tot 31/12/2013 Besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 21 december 2007 tot vaststelling van de eisen op het vlak van de energieprestatie en het binnenklimaat van gebouwen - officieus gecoördineerde versie

Nadere informatie

Economische analyse van een passiefhuis

Economische analyse van een passiefhuis Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Economische analyse van een passiefhuis 6 maart 2009 Ir. Arch. Wouter Hilderson, technisch adviseur Wouter.hilderson@passiefhuisplatform.be

Nadere informatie

Duurzaam (ver)bouwen zaterdag 23 juni Woonmarkt Wevelgem

Duurzaam (ver)bouwen zaterdag 23 juni Woonmarkt Wevelgem Duurzaam (ver)bouwen zaterdag 23 juni Woonmarkt Wevelgem Inhoud : Steunpunt Duurzaam Wonen en Bouwen ZonneWinDT : historiek en aanbod Wat is duurzaam bouwen? Voorbeeld planscreening Steunpunt Duurzaam

Nadere informatie

RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE

RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE 1. CONTEXT In het kader van de Ordonnantie houdende de energieprestatie en het binnenklimaat van gebouwen van 7 juni 2007 dient een geïntegreerde

Nadere informatie

Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf

Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf Tabel 1 Te respecteren EPB in het Waalse Gewest voor nieuwbouw of gelijkwaardig Warmteisolatie max. K35 max. Ew 80 max. Espec 130 kwh/m² Kantoor en dienstengebouwen, gebouwen bestemd voor het onderwijs

Nadere informatie

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen MILIEUBAROMETER: INDICATORENFICHE ENERGIE 1/2 Samenwerkingsovereenkomst 2008-2013 Milieubarometer: Energieverbruik gemeentelijke gebouwen Indicatorgegevens Naam Definitie Meeteenheid Energieverbruik gemeentelijke

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat certificaatnummer 20120515-0001118936-00000005-8 nummer postnummer Voorhavenlaan 33 9000 bus gemeente A 101 Gent bestemming type appartement - softwareversie 1.3.3 berekend

Nadere informatie

Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen.

Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen. Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen. Inhoud _ Eisen op het niveau van Energieprestatie en Binnenklimaat _ K-peil of isolatiepeil van gebouwen _ E-peil of energieprestatiepeil

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Stimuli en hinderpalen voor doeltreffende renovaties Leefmilieu Brussel GEDETAILLEERD VOORBEELD VAN EEN RENOVATIE Voorbeeldgebouwen [047] Stuckensstraat Madeline DEMOUSTIER Fhw

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDIG DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF E (ZEER) LAGE EERGIE Systemen WORKSHOP Dag 6.4 Piotr Wierusz-Kowalski HERFST 2015 p.kowalski@mkengineering.be www.mkengineering.be 2 IHOUDSOPGAVE DOELSTELLIGE STAP 0 CERTIFICATIE-

Nadere informatie

VERSLAG EPB-STUDIE. Bouwheer. Projectlocatie. Projectomschrijving. Ons dossiernummer. Datum. Stad Gent. Gent. Kinderdagverblijf De Bron 14-066

VERSLAG EPB-STUDIE. Bouwheer. Projectlocatie. Projectomschrijving. Ons dossiernummer. Datum. Stad Gent. Gent. Kinderdagverblijf De Bron 14-066 VERSLAG EPB-STUDIE Bouwheer Projectlocatie Projectomschrijving Stad Gent Gent Kinderdagverblijf De Bron Ons dossiernummer 14-066 Datum April 2015 01/09/2015 p. 1-13 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. EPB-eisen

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat Vri jteken i ng sbed i ng De meeste maatregelen die opgenomen zijn op dit certificaat, zijn op dit moment kosteneffectief of kunnen dat worden binnen de geldigheidsduur van het certificaat. Mogelijk zijn

Nadere informatie

Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA

Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA Verplicht aandeel hernieuwbare energie in nieuwbouw Vanaf 1 januari 2014 moet elke nieuwe woning, kantoor

Nadere informatie

Bouwunie, Unie van het KMO-bouwbedrijf 1

Bouwunie, Unie van het KMO-bouwbedrijf 1 1 Energierenovatie 2 Energierenovatie 3 Kostenoptimale niveau s in het echt 4 Kostenoptimale niveau s energieprestaties 5 Kostenoptimale niveau s energieprestaties 6 Totale Actuele Kost (TAK) Bouwkost

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: De EPB-eisen vanaf 2015: hoe ze toe te passen? Leefmilieu Brussel Regelgevend kader: Welke evolutie mogen we verwachten vanaf 2015? Frederic LUYCKX, architect & onderzoeker Doelstelling(en)

Nadere informatie

Tabel orde van grootte. 15 of X kwh/m².jaar ,2x15 of 1,2 x X. 0.6 (vanaf 2018) Luchtdichtheidstest n50 [vol/h] x0.6 (vanaf 2018) % - -

Tabel orde van grootte. 15 of X kwh/m².jaar ,2x15 of 1,2 x X. 0.6 (vanaf 2018) Luchtdichtheidstest n50 [vol/h] x0.6 (vanaf 2018) % - - Criteria Eenheid EPB Brussel 20 (NE of NGE) LE ZLE Huisvesting Tertiair Netto-energiebehoeften voor verwarming of X kwh/m².jaar 60 30 1,2x of 1,2 x X 0.6 (vanaf 2018) Luchtdichtheidstest n50 [vol/h] -

Nadere informatie

Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG)

Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG) Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG) Op weg naar bijna energieneutraal bouwen in 2020 Jean Frantzen Adviseur duurzaam bouwen Kennisevent Routekaart richting energieneutraal bouwen R c 2,5 R c 3,5 R c

Nadere informatie

Bijna-energieneutraal bouwen Tussenstap naar energieactieve gebouwen Voorbeelden van ambitieuze projecten

Bijna-energieneutraal bouwen Tussenstap naar energieactieve gebouwen Voorbeelden van ambitieuze projecten Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Bijna-energieneutraal bouwen Voorbeelden van ambitieuze projecten 20 september 2011 Ingenieurshuis, KVIV Antwerpen Nul en plus energie 100%

Nadere informatie

Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0

Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0 Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0 ing. A.F. (André) Kruithof Oktober 2015 Programma Op weg naar 2050: doelstellingen bestaande bouw & nieuwbouw BENG-indicatoren Energiezuinigheid in de

Nadere informatie

Passiefscholen. verwarming. algemeen. ventilatie. elektrisch verbruik. gebouw. koeling. 30 maart 2009

Passiefscholen. verwarming. algemeen. ventilatie. elektrisch verbruik. gebouw. koeling. 30 maart 2009 30 maart 2009 Passiefscholen Passiefhuis-Platform vzw Gitschotellei 138 2600 Berchem www.passiefhuisplatform.be info@passiefhuisplatform.be gebouw verwarming elektrisch verbruik algemeen ventilatie koeling

Nadere informatie

Renovatie kantoorgebouw CIT-Blaton

Renovatie kantoorgebouw CIT-Blaton Renovatie kantoorgebouw CIT-Blaton Alain Bossaer 14 maart 2007 A 2 M Waarom passief bouwen? Bron: Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) 2 A 2 M 1 3 A 2 M 4 A 2 M 2 Een passief gebouw Duitse

Nadere informatie

Energie en comfort in duurzame gebouwen

Energie en comfort in duurzame gebouwen Energie en comfort in duurzame gebouwen Aluminium Experience Day 30 augustus 2011 Dr.ir.arch. Griet Verbeeck (PHL & K.U.Leuven) DUURZAME GEBOUWEN KLIMAATSVERANDERING UITPUTTING NATUURLIJKE RIJKDOMMEN DUURZAAMHEID

Nadere informatie

De BEN- woning : de woning van de toekomst. Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne

De BEN- woning : de woning van de toekomst. Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne De BEN- woning : de woning van de toekomst Energieconsulent Bouwunie & BVA arch. Luc Dedeyne Architect : Luc Dedeyne GSM 0473 551 568 luc.dedeyne@bouwunie.be 1 K45/E80 Nu bouwen met de eisen van de

Nadere informatie

Energiezuinig bouwen; Wat is wat?

Energiezuinig bouwen; Wat is wat? Inhoud 1. Prestaties... 2 Nul-op-de-meter (NOM)... 2 Nul-op-de-rekening... 2 BENG (Bijna energieneutraal gebouw)... 2 Energieleverend... 2 All-electric... 3 Energieneutraal... 3 Energieprestatievergoeding

Nadere informatie

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB)

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) Nieuwe ordonnantie aangenomen op 1 juni 2007, van kracht in de loop van 2008 1. WAAROM EEN ORDONNANTIE OVER EPB? In Europa is de bouw verantwoordelijk

Nadere informatie

Energieneutrale reconversie tot studentenhuisvesting Ontwerp en uitvoering: lessons learned

Energieneutrale reconversie tot studentenhuisvesting Ontwerp en uitvoering: lessons learned Energieneutrale reconversie tot studentenhuisvesting Ontwerp en uitvoering: lessons learned Valerie Vergaert Consultant Sustainable Buildings VK Architects & Engineers Introductie Stad Leuven > klimaatneutraal

Nadere informatie

www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER

www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER www.wyckaert.eu Standpunt van de aannemer waarom duurzaam bouwen duurzaam bouwen en de rol van de aannemer 2 case studies nieuwe afdeling kleuterschool

Nadere informatie

energiedeskundige / Dit certtficaat is geldig tot en met 27 juni 2021 berekend energieverbruik (kwh/m 2):

energiedeskundige / Dit certtficaat is geldig tot en met 27 juni 2021 berekend energieverbruik (kwh/m 2): certificaatnummer 20110627-0000869054-00000007-9 straat Wijngaardstraat nummer 39 bus bestemming type eengezinswoning gesloten bebouwing softwareversie 1.3.3 berekend energieverbruik (kwh/m 2): Het berekende

Nadere informatie

> Inhoudsopgave. Monitoring van de eerste passiefschool van het Gemeenschapsonderwijs 18/12/2014. Johan Cré, Istema nv Joerie Alderweireldt, 3E

> Inhoudsopgave. Monitoring van de eerste passiefschool van het Gemeenschapsonderwijs 18/12/2014. Johan Cré, Istema nv Joerie Alderweireldt, 3E Monitoring van de eerste passiefschool van het Gemeenschapsonderwijs Johan Cré, Istema nv Joerie Alderweireldt, 3E > Inhoudsopgave > Historiek > Lessons learned Ontwerp: EVR-architecten 1 > Historiek >

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie certificaatnummer 20090615-0000209416-00000001-5 straat Trumelet Faberstraat nummer 9 bus 3 postnummer 8670 gemeente Koksijde bestemming appartement

Nadere informatie

I Ventilatiesystemen principes :

I Ventilatiesystemen principes : I Ventilatiesystemen principes : Types A, B, C van ventilatie technieken: Ventilatiesysteem A : Het natuurlijke ventilatieconcept, genaamd ventilatiesysteem A, gebruikt het schoorsteenprincipe om de luchtstroming

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Module 4.4. Koeling in EPU. Versie 2.0

Module 4.4. Koeling in EPU. Versie 2.0 Module 4.4 Koeling in EPU Versie 2.0 Overzicht Inleiding Netto energiebehoefte Bruto energiebehoefte Eindenergieverbruik Primair energieverbruik 2 Hoofdstukkenoverzicht EPU 5.4 Transmissieverliezen 5.5

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat straat Sint-Bernardsesteenweg nummer 269 bus 3 bestemming appartement type softwareversie 1.3.3 berekend energieverbruik (kwh/m2): 379 Het berekende energieverbruik is een inschatting

Nadere informatie

ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN. 18 april 2013

ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN. 18 april 2013 ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN 18 april 2013 EUROPESE DOELSTELLING tegen 2020 en tov 1990 CO2-uitstoot verlagen met 20% energieverbruik met 20% verlagen aandeel hernieuwbare energie +20% STEUNMAATREGELEN

Nadere informatie

Het Brussels Hoofdstedelijk gewest & de uitdagingen rond passief 2015

Het Brussels Hoofdstedelijk gewest & de uitdagingen rond passief 2015 Het Brussels Hoofdstedelijk gewest & de uitdagingen rond passief 2015 Confederatie Bouw Brussels Hoofdstad 30 mei 2013 Ir. Ismaël Daoud Politiek adviseur, Duurzaam bouwen en Energie Kabinet d'evelyne Huytebroeck,

Nadere informatie

NOTA: De EPC score is geen weergave van het effectieve verbruik in dii appartement.

NOTA: De EPC score is geen weergave van het effectieve verbruik in dii appartement. Belan rike toelichtin bi het E C attest! NOTA: De EPC score is geen weergave van het effectieve verbruik in dii appartement. De hoge score is meestal te wijien aan het teit dat er met elektdcileii verwarmd

Nadere informatie

Studie kost- en energie efficiënt (ver)bouwen. Auteur: Veronique Mattheeuws

Studie kost- en energie efficiënt (ver)bouwen. Auteur: Veronique Mattheeuws Studie kost- en energie efficiënt (ver)bouwen Auteur: Veronique Mattheeuws Onderzoek perceptie impact bouwschil op E-peil Online enquête uitgevoerd in januari 2016 Representatieve steekproef van 700 bouwers

Nadere informatie

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping. 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil K41 (Max K45) K35 (Max K35) Bewoonbaar oppervlak 202 m 2 202 m 2 Totaal

Nadere informatie

Discussienota Tertiaire Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030

Discussienota Tertiaire Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Discussienota Tertiaire Sector BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Katleen Briffaerts 1 Inhoud Inleiding Aannames Beleidsdoelstellingen

Nadere informatie

Vergelijking rijwoning nieuwbouw

Vergelijking rijwoning nieuwbouw Vergelijking rijwoning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil K39 (Max K45) K35 (Max K35) Bewoonbaar oppervlak 107 m 2 107 m 2 Totaal warmteverlies

Nadere informatie

Brussel bepaalt een nieuw toegankelijk passief

Brussel bepaalt een nieuw toegankelijk passief EPB-eisen vanaf 2015 Brussel bepaalt een nieuw toegankelijk passief Seminarie Duurzaam Bouwen 13 februari 2014 Ir. Ismaël Daoud Beleidsadviseur Duurzaam Bouwen en Energie Kabinet van Evelyne Huytebroeck,

Nadere informatie

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Discussienota Residentiële Sector BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Nele Renders 1 Inhoud Inleiding Aannames Beleidsdoelstellingen

Nadere informatie

- Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren

- Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren - Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren - Begin2007 - Opdrachtgever: CREDIBE - Huisvesting - Milieugerichte aanpak Kantoren Netto oppervlak: 1850 m² Architectonisch ontwerp Functie

Nadere informatie

Seminarie Duurzaam bouwen

Seminarie Duurzaam bouwen Seminarie Duurzaam bouwen Hernieuwbare energie in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Leefmilieu Brussel Monitoring van PV-systemen, zonneboilers en warmtepompen David MARTENS CENERGIE Doelstelling(en)

Nadere informatie

Energiefacilitator voor Collectieve Huisvesting & Premies in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Energiefacilitator voor Collectieve Huisvesting & Premies in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Energiefacilitator voor Collectieve Huisvesting & Premies in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Jonathan Fronhoffs Dienst Energiefacilitator voor de Collectieve Huisvesting van het Brussels Hoofdstedelijk

Nadere informatie

NAV stelt voor : een rijwoning

NAV stelt voor : een rijwoning NAV stelt voor : een rijwoning overleg VEA - AR - IR - VG. 04-10- 2012 Programma gesloten bebouwing perceelbreedte : 5 m bouwdiepte : 9.85m 3 bouwlagen (gvl + 2 verd n) gelijkvloers +1 +2 toegang plat

Nadere informatie

www..be FACTS AND FIGURES bouwplaats : Bourgoyen-Ossenmeersen Driepikkelstraat, Gent programma : bezoekerscentrum oppervlakte : 1086 m2 kostprijs : 1.750.000!! / m2 : 1611!/m2 selectie : openbare aanbesteding

Nadere informatie

Hoofdstukkenoverzicht EPW

Hoofdstukkenoverzicht EPW VEA 1 Module 3.7 EPW: Synthese E-peil berekening versie 2.0 1 Hoofdstukkenoverzicht EPW 8 Controle oververhitting 10.5 Verbruik voor koeling 7.7 Transmissieverliezen 7.8 Ventilatie verliezen 7.9 Interne

Nadere informatie

VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen

VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen VERPLICHT AANDEEL HERNIEUWBARE ENERGIE Makkelijk met zonnepanelen Jo Neyens, PV-Vlaanderen Intersolution conference 15-17 jan. 2014 1 Verplicht aandeel HE met PV Intersolution 2014 1 ODE Structuur platformen

Nadere informatie

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september 2012 Situering Eandis in energiemarkt Producenten elektriciteit CREG / VREG Invoerders aardgas Elia Fluxys Distributienetbeheerders Leveranciers Klanten

Nadere informatie

Streefdoel Nulenergie voor een Voorbeeldgebouw

Streefdoel Nulenergie voor een Voorbeeldgebouw 1 Streefdoel Nulenergie voor een Voorbeeldgebouw Leefmilieu Brussel Nulenergie: Globe project, van droom naar werkelijkheid Esther Jakober Green Immo Doelstelling van de presentatie Is de Nulenergiedoelstelling

Nadere informatie

Module 3.4. EPW: warm tapwater. Versie 2.0

Module 3.4. EPW: warm tapwater. Versie 2.0 Module 3.4 EPW: warm tapwater Versie 2.0 1 Overzicht Algemeen Netto energiebehoefte voor warm tapwater Systeemrendement Tapleidingen Circulatieleidingen Opwekkingsrendement Invoer in het rekenprogramma

Nadere informatie

De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020

De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020 De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020 Peter Wouters WTCB Brussel 21 april 2016 Jaren 60 Dubbel glas in gebouwen Waarom? Thermisch comfort Vermijden condensatie Energiebesparing niet

Nadere informatie

Inhoud. Schüco 2 Systeem

Inhoud. Schüco 2 Systeem Inhoud Schüco 2 Systeem Seite 1 Huidige situatie Om de klimaatopwarming te beperken tot 2 C, moet de CO 2 uitstoot met 60 à 80 % verminderd worden. Seite 2 2010 1850 Gemiddeld 1960-1990 Seite 3 Energieverliezen

Nadere informatie

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U.

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U. NAV STUDIENAMIDDAG MASSIEF PASSIEFBOUW IN DE PRAKTIJK: AANPAK VAN ONTWERP TOT REALISATIE NAAR EEN PASSIEVE WONING OP BASIS VAN TRADITIONELE BOUWMETHODES ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: De EPB-eisen vanaf 2015: hoe ze toe te passen? Leefmilieu Brussel EPB-eisen: welke evoluties mogen we verwachten vanaf 2015 Charline LANGEROCK Cenergie Doelstelling(en) van de

Nadere informatie

Hulpenergie in de EPW

Hulpenergie in de EPW VEA 1 Module 3.5 Hulpenergie in de EPW Versie 2.0 1 Hoofdstukkenoverzicht EPW 8 Controle oververhitting 10.5 Verbruik voor koeling 7.7 Transmissieverliezen 7.8 Ventilatie verliezen 7.9 Interne winsten

Nadere informatie

Energiezorg. Een zorg voor de toekomst. Wettelijke en aanvullende dienstverlening voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Energiezorg. Een zorg voor de toekomst. Wettelijke en aanvullende dienstverlening voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest WG Energiezorg. Een zorg voor de toekomst Wettelijke en aanvullende dienstverlening voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Naar een rationeel energiebeleid De klimaatsverandering zet ons aan om maatregelen

Nadere informatie

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Welkom Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Aanbod Energiediensten voor Lokale Besturen Wat zijn EnergieDiensten voor Lokale Besturen? Energie

Nadere informatie

Hulpenergie en bevochtiging in de EPU

Hulpenergie en bevochtiging in de EPU VEA 1 Module 4.5 Hulpenergie en bevochtiging in de EPU versie 2.1 Overzicht Hulpenergie Hulpenergie circulatiepompen Waakvlammen Hulpenergie ventilatoren Bevochtiging 2 VEA 2 Hoofdstukkenoverzicht EPU

Nadere informatie

Cenergie: referenties m.b.t. duurzaam bouwen, onderzoek en EU

Cenergie: referenties m.b.t. duurzaam bouwen, onderzoek en EU Duurzaam bouwen en Europese projecten in de praktijk Departement Leefmilieu, Natuur en Energie (LNE) i.s.m. VVSG en AVCB-VSGB Brussel, Auditorium Maria Baers, 9 oktober 2007 Johan Coolen, productmanager

Nadere informatie

Wat brengt de toekomst? Nieuwe EPB-eisen voor woningrenovaties vanaf 2015

Wat brengt de toekomst? Nieuwe EPB-eisen voor woningrenovaties vanaf 2015 Wat brengt de toekomst? Nieuwe EPB-eisen voor woningrenovaties vanaf 2015 EPB-regelgeving alsmaar strenger 2012 2014 2015 2016 2018 2020 2021 * E-peil E70 E60 E60 E50 E40 E35 E30 K-peil K40 K40 K40 K40

Nadere informatie

Marsaki: Het projectmanagementbureau van de woningcorporaties en voor IEDEREEN! Onze aandeelhouders: RWS partner in wonen. L escaut woonservice

Marsaki: Het projectmanagementbureau van de woningcorporaties en voor IEDEREEN! Onze aandeelhouders: RWS partner in wonen. L escaut woonservice Marsaki: Het projectmanagementbureau van de woningcorporaties en voor IEDEREEN! Onze aandeelhouders: RWS partner in wonen L escaut woonservice Woonburg Zeeuwland 1 De Wooneco-alliantie 2 Minder dan een

Nadere informatie

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Industrie Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 1% besparing op gas en elektra per jaar. Totaal is dat 8 % besparing in 2020. Opbrengst: 100 kiloton.

Nadere informatie

Wat moet de CV installateur met PV PV heeft de toekomst. Door: Richard Ogink

Wat moet de CV installateur met PV PV heeft de toekomst. Door: Richard Ogink Wat moet de CV installateur met PV PV heeft de toekomst Door: Richard Ogink Wat moet de CV installateur met PV Indeling presentatie 1. Zon als duurzame energiebron 2. Wetgeving 3. PV in de praktijk 4.

Nadere informatie

ENERGIE EFFICIËNTIE EN BESPARINGEN IN GEBOUWEN

ENERGIE EFFICIËNTIE EN BESPARINGEN IN GEBOUWEN ENERGIE EFFICIËNTIE EN BESPARINGEN IN GEBOUWEN Griet Janssen KENNISCENTRUM ENERGIE (KCE) Thomas More OMC Ecoproduction 27 maart 2014 INHOUD Voorstelling KCE Aspecten energiebeheer in gebouwen Optimalisatiestrategie:

Nadere informatie

De ontwikkeling van Smart grids. Our common future. Prof.dr.ir. Han Slootweg. 30 september 2016

De ontwikkeling van Smart grids. Our common future. Prof.dr.ir. Han Slootweg. 30 september 2016 De ontwikkeling van Smart grids Our common future Prof.dr.ir. Han Slootweg 30 september 2016 Agenda Het energiesysteem Verduurzaming van het energiesysteem De energietransitie Smart Grids 2 Energievoorziening

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Kattestraat nummer 80B bus 8 bestemming appartement type - bouwjaar 1974 softwareversie 9.7.1 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 160

Nadere informatie

Fixscreen 100 EVO montagesituatie 7

Fixscreen 100 EVO montagesituatie 7 Fixscreen 100 EVO montagesituatie 7 Fixscreen voor buitentoepassing Plaatsing achter gevelafwerking Langs onder demonteerbaar Strakke doekspanning door Fixscreen technologie De oplossing voor de lage-energie-

Nadere informatie

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping. 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil: K41 Bewoonbaar oppervlak: 202m 2 Totaal warmteverlies bij -10 C: 7.785W

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 6.3 Systemen: ontwerpproces Koeling Piotr Wierusz-Kowalski LENTE 2016 p.kowalski@mkengineering.be www.mkengineering.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN

Nadere informatie