OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE"

Transcriptie

1 OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW : PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.4 Comfortcriteria LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel

2 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE Kunnen definiëren wat thermisch comfort precies is De andere comfortaspecten akoestisch comfort, visueel comfort en ademhalingscomfort - voorstellen.

3 3 INHOUDSOPGAVE THERMISCH COMFORT NAAST HET THERMISCH COMFORT

4 4 THERMISCH COMFORT Algemeen Wanden Binnenlucht Indicatoren

5 5 THERMISCH COMFORT ALGEMEEN Comfort = evenwicht tussen mens en omgeving Talrijke parameters Bron: W. Frank: Raumklima und thermische Behaglichkeit. Berlin, Bron: Energie +

6 6 THERMISCH COMFORT Comfort = evenwicht tussen mens en omgeving Talrijke parameters Bron: W. Frank: Raumklima und thermische Behaglichkeit. Berlin, Source : Energie +

7 7 THERMISCH COMFORT WANDEN 20 c Simple vitrage Bron: Opleiding energieadviseur Module 3, de Stadswinkel U 1.5 W/m²K U 0.3 W/m²K

8 8 THERMISCH COMFORT Comfort = evenwicht tussen mens en omgeving Talrijke parameters Bron: W. Frank: Raumklima und thermische Behaglichkeit. Berlin, Source : Energie +

9 9 THERMISCH COMFORT BINNENLUCHT Snelheid < 0,3 m/sec Wandelen met een snelheid van 1 km/uur = wind van 0,3 m/sec Restsnelheden Reacties Situatie 0 tot 0,08 m/sec Klachten i.v.m. stagnerende lucht Geen 0,13 m/sec Ideale situatie Installatie voor geavanceerd comfort 0,13 tot 0,25 m/sec 0,33 m/sec 0,38 m/sec Aangename situatie maar op de grens van het comfortabele voor personen die de hele tijd zitten Oncomfortabel, lichte papieren bewegen op het werkvlak Bovengrens voor mensen die zich langzaam voortbewegen Installatie voor comfort Supermarkten en winkels Supermarkten en winkels 0,38 tot 0,5 m/sec Sterke gewaarwording van luchtverplaatsing Industriële installaties en fabrieken waar arbeiders in beweging zijn Bron : Energie +

10 10 THERMISCH COMFORT BINNENLUCHT Bron: W. Frank: Raumklima und thermische Behaglichkeit. Berlijn, 1975.

11 11 THERMISCH COMFORT Comfort = evenwicht tussen mens en omgeving Talrijke parameters Source: W. Frank: Raumklima und thermische Behaglichkeit. Berlin, Source : Energie +

12 12 THERMISCH COMFORT BINNENLUCHT Humidité relative de l air Source: R. Fauconnier "L'action de l'humidité de l'air sur la santé dans les bâtiments tertiaires" paru dans le numéro 10/1992 de la revue Chauffage Ventilation Conditionnement 1 Zone te vermijden i.v.m. droogteproblemen. 2 en 3 Zones te vermijden i.v.m. ontwikkeling van bacteriën en microzwammen. 3 Zone te vermijden i.v.m. ontwikkeling van mijtachtigen. 4 Polygoon van hygrothermisch comfort Bron: Doc.Dri-Steem/Pacare

13 13 THERMISCH COMFORT BINNENLUCHT Humidité relative de l air

14 14 THERMISCH COMFORT Algemeen Wanden Binnenlucht Indicatoren

15 15 THERMISCH COMFORT INDICATOREN ISO EN 7730:2005 Het model van Fanger N PMV (predicted mean vote) N PPD (percentage of people dissatisfied)

16 16 THERMISCH COMFORT INDICATOREN ISO EN 7730:2005 CSS13 N PMV (predicted mean vote) N PPD (percentage of people dissatisfied) PMV Gewaarwording +3 Warm +2 Warmte +1 Lichte warmte 0 Neutraal -1 Lichte koelte -2 Koelte -3 Koud

17 THERMISCH COMFORT INDICATOREN Gebrek aan comfort geëvalueerd volgens 3 methodes : N PHPP : > 25 C meer dan 5 % van de tijd (438 uur) N Nederlandse referentie*: > 25 C meer dan 100 uur > 28 C meer dan 20 uur N NBN EN (2007) * Kees van der Linden, Atze C. Boerstra, Arjen K. Raue, Stanley R. Kurvers, Thermal indoor climate building performance characterized by human comfort response, in : Energy and Buildings, Volume 34, Issue 7, augustus 2002, pagina s

18 18 INHOUDSOPGAVE THERMISCH COMFORT NAAST HET THERMISCH COMFORT

19 19 NAAST HET THERMISCH COMFORT Visueel comfort Akoestisch comfort Ademhalingscomfort

20 20 NAAST HET THERMISCH COMFORT VISUEEL COMFORT Kwaliteit van de natuurlijke en kunstverlichting N Beglaasde oppervlakte N Positie N Type beglazing, belang van het raamwerk N Zonwering N Type en spreiding van de lampen Effecten N Directe impact op het energieverbruik van de verlichting N Indirecte impact op het verbruik voor verwarming en koeling

21 21 NAAST HET THERMISCH COMFORT Visueel comfort Akoestisch comfort Ademhalingscomfort

22 22 NAAST HET THERMISCH COMFORT AKOESTISCH COMFORT Soorten aanwezige geluiden in het gebouw: N Luchtgeluiden van buiten: auto's, vliegtuigen, maaimachine, stem, muziek, enz. N Binnengeluiden : Luchtgeluiden Impactgeluiden: geluiden die zich voortbewegen via een samenstellend element van het gebouw (stappen, gereedschappen, enz.) N Geluiden afkomstig van uitrustingen: ventilatie, ketel, enz.

23 23 NAAST HET THERMISCH COMFORT Visueel comfort Akoestisch comfort Ademhalingscomfort

24 24 NAAST HET THERMISCH COMFORT ADEMHALINGSCOMFORT Bronnen van vervuiling N Buiten: verkeer, industrie, pollen, N Binnen: De bewoners en hun diverse activiteiten, waterbronnen, CO2- bronnen en andere vervuilers Het gebouw zelf: de bekledingen, verf en vernis, meubels, de planten, Bron : Ventilatie en energie - praktische gids voor architecten

25 25 OM TE ONTHOUDEN VAN DE PRESENTATIE Het begrip comfort houdt meer in dan thermisch comfort alleen Het thermische comfort is afhankelijk van tal van parameters en beperkt zich dus niet tot een insteltemperatuur Er bestaan verschillende indicatoren om a priori te bepalen of het thermische comfort kan worden verzekerd

26 26 TOOLS EN REFERENTIES Nuttige hulpmiddellen, websites, enz.: N Referentie Praktische handleiding voor de duurzame bouw en andere bronnen: N Praktische handleiding voor de duurzame bouw en renovatie van kleine gebouwen : Fiche CSS05 Akoestisch comfort Fiche CSS06 Optimalisatie van het natuurlijk licht Fiche CSS07 Een goede luchtkwaliteit verzekeren Fiche CSS13 Een nieuwe definitie geven aan het thermisch comfort N NBN EN 15251: Binnenmilieu gerelateerde input parameters voor ontwerp en beoordeling van energieprestatie van gebouwen voor de kwaliteit van binnenlucht, het thermisch comfort, de verlichting en akoestiek

27 27 CONTACT Stéphan TRUONG écorce sprl Projectingenieur en opleidingcoördinator : 04/ :

28 28?

29 29 DANK U VOOR UW AANDACHT

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.5 Globale aanpak LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel TRAINING.IBGEBIM@ecorce.be 2 DOELSTELLING(EN)

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 3.1 Systemen: inleiding HERFST 2015 Op basis van de presentatie van MK engineering Stéphane BARBIER Pulsis sprl info@pulsis.be www.pulsis.be

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 3.1 Systemen: inleiding Piotr Wierusz-Kowalski LENTE 2015 p.kowalski@mkengineering.be www.mkengineering.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.1 Inleiding LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel TRAINING.IBGEBIM@ecorce.be 2 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

LUX op energiezuinige stand

LUX op energiezuinige stand Seminarie Duurzaam Bouwen: LUX op energiezuinige stand 5 maart 2015 Leefmilieu Brussel Casestudy: Nieuwe kantoorgebouwen François LECLERCQ MATRIciel Doelstelling van de presentatie Het energiebesparingspotentieel

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel VERWARMINGSINSTALLATIES EN SWW INSTALLATIES EFFICIENT ONTWERPEN Kasper DERKINDEREN CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Hoe een verwarmings

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel Het efficiënt ontwerpen van een koelinstallatie Filip GRILLET Cenergie CVBA Doelstellingen van de presentatie Concept en componenten hydraulisch

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame renovatie: kort overzicht Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Duurzaam materiaalgebruik: problematiek en uitdagingen Liesbet TEMMERMAN cera a asbl Doelstellingen van de presentatie Stilstaan

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDIG DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF E (ZEER) LAGE EERGIE Dag 1.1 Inleiding LETE 2015 Muriel Brandt écorce sprl team@ecorce.be www.ecorce.be 2 IHOUDSOPGAVE DE OPLEIDIG "DUURZAAM GEBOUW" DE MODULE "PASSIEF

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verlichting: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Ontwerp: voorbeelden Manuel da CONCEIÇÃO NUNES MATRIciel Doelstellingen van de presentatie Voorbeelden van ontwerpen met daglicht

Nadere informatie

Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE»

Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE» Opleiding «Duurzaam gebouw : ENERGIE» PROGRAMMA Plaats : Brussel Voor iedereen, in functie van de gebouwbestemming : OF MODULE «ENERGIE IN INDIVIDUELE OF COLLECTIEVE HUISVESTING (< 10 EENHEDEN)» (6 dagen)

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Ventilatie: ontwerp en afstelling Leefmilieu Brussel Keuze van een hygiënisch ventilatiesysteem voor een tertiair nieuwbouw- of renovatieproject Lieven INDIGNE CENERGIE Doelstellingen

Nadere informatie

Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen

Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen Leefmilieu Brussel Afd. Energie, Lucht, Klimaat et Geluid Dpt Ecoconstructie Sophie Duterne 21/04/09 Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Duurzaam materiaalgebruik: problematiek en uitdagingen Liesbet TEMMERMAN cera a asbl Doelstellingen van de presentatie Stilstaan

Nadere informatie

Vademecum voor geluidsoverlast in de scholen

Vademecum voor geluidsoverlast in de scholen Vademecum voor geluidsoverlast in de scholen Marie-Noëlle Adnet Afdeling Vergunningen Departement Geluid 4/12/2014 Plan van de uiteenzetting: 1. Vademecum geluid in scholen 2. Aanbevelingen voor schoolgebouwen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Leefmilieu Brussel Energie becijferen Jonathan FRONHOFFS Cenergie cvba Doelstelling(en) van de presentatie Opfrissen van de theoretische

Nadere informatie

Opleiding 2013 Duurzaam Gebouw

Opleiding 2013 Duurzaam Gebouw Opleiding 2013 Duurzaam Gebouw Gezondheid en comfort Leefmilieu Brussel ZORGEN VOOR VISUEEL COMFORT Magali BODART UCL Architecture & Climat 7 maart 2013 Opleiding tot stand gebracht door de Stadswinkel

Nadere informatie

Gebouwen Duurzaam Koelen

Gebouwen Duurzaam Koelen WTCB Gebouwen Duurzaam Koelen Luk Vandaele WTCB - Innovatie en Ontwikkeling Energieforum CeDuBo 6 oktober 2005 De Nayer Instituut, Jan De Nayerlaan 5, 2860 Sint-Katelijne-Waver, Tel : +32 (0)15/31.69.44,

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN

OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN LENTE 2012 Pierre WILLEM écorcesprl team@ecorce.be www.ecorce.be OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN Dag 1 Inleiding Muriel

Nadere informatie

Binnenklimaat in de zorg wie z n zorg?! Roberto Traversari TNO Centrum Zorg en Bouw

Binnenklimaat in de zorg wie z n zorg?! Roberto Traversari TNO Centrum Zorg en Bouw Binnenklimaat in de zorg wie z n zorg?! Roberto Traversari TNO Centrum Zorg en Bouw Heeft u het warm? Wellicht wel na het beantwoorden van de volgende vragen voor uw situatie Wat is volgens U het binnenklimaat?

Nadere informatie

OPLEIDING MATERIALEN IN DUURZAME GEBOUWEN

OPLEIDING MATERIALEN IN DUURZAME GEBOUWEN OPLEIDING MATERIALEN IN DUURZAME GEBOUWEN Dag1.1 Voorstellingvan de opleiding Pierre Willem info@ecorce.be www.ecorce.be 3 INHOUDSOPGAVE DE OPLEIDING"DUURZAME GEBOUWEN" GRAFISCHE VOORSTELLINGEN 4 DE OPLEIDING

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.1 Inleiding LENTE 2016 Op basis van de presentatie van ECORCE bvba Thomas DEVILLE Pulsis sprl thomas.deville@pulsis.be 2 INHOUDSOPGAVE DE

Nadere informatie

Presentatie Het morfologisch ontwerpproces in het project Vroomshoop Carl-peter Goossen

Presentatie Het morfologisch ontwerpproces in het project Vroomshoop Carl-peter Goossen Oog voor samenhang In samenwerking met Presentatie Het morfologisch ontwerpproces in het project Vroomshoop Carl-peter Goossen 1 22 Zorgappartementen te Vroomshoop 3 Duurzaamheid Moeten we het glas verduurzamen

Nadere informatie

Een kwaliteitsbeheersysteem. voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen

Een kwaliteitsbeheersysteem. voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen Een kwaliteitsbeheersysteem voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen 1 Renovatie van meergezinswoningen met behulp van het kwaliteitsbeheersysteem

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Leefmilieu Brussel Warmte-emissie systemen: principes en uitdagingen Raphaël Capart ICEDD asbl Doelstelling(en) van de presentatie

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam gebouw:

Opleiding Duurzaam gebouw: Opleiding Duurzaam gebouw: Energiebeheer (energieverantwoordelijke) Leefmilieu Brussel Functie en rol van de energieverantwoordelijke Emmanuel Hecquet ICEDD Opleiding Duurzame gebouwen: ENERGIE Module

Nadere informatie

TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN

TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN TERTIAIRE NZEB-GEBOUWEN Ing. STEFAN VAN LOON - TECHNISCH ADVISEUR PASSIEFHUIS-PLATFORM VZW INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned INHOUD bouwstandaarden comfort lessons learned ENERGIEPOSITIEF

Nadere informatie

2. EISEN BINNENKLIMAAT

2. EISEN BINNENKLIMAAT 2. EISEN BINNENKLIMAAT 2.1 Kwaliteit Als veel van het binnenklimaat afhangt, zoals bij de productie van micro-elektronische componenten, teelt van klimaatgevoelige gewassen, conservering van onvervangbare

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Energie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Energie Opleiding Duurzaam Gebouw : Energie Leefmilieu Brussel Een strootje in Brussel... Matthieu DELATTE Karbon' scrl Architecture & Urbanisme Doelstelling(en) van de presentatie De keuzes voorstellen die voortvloeien

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel De verschillende aspecten van comfort en thermisch comfort Isabelle BRUYERE MATRIciel sa Doelstellingen van de presentatie De verschillende aspecten

Nadere informatie

Welke ventilatieoplossingen voor de renovatie van woongebouwen?

Welke ventilatieoplossingen voor de renovatie van woongebouwen? 1 Seminarie Duurzaam Bouwen : Welke ventilatieoplossingen voor de renovatie van woongebouwen? 7 oktober 2014 Leefmilieu Brussel Ontwerp en onderhoud van ventilatiesystemen Christophe DELMOTTE, Ir CSTC

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam gebouw:

Opleiding Duurzaam gebouw: Opleiding Duurzaam gebouw: Energiebeheer (energieverantwoordelijke) Leefmilieu Brussel Functie en rol van de energieverantwoordelijke Emmanuel Hecquet ICEDD Opleiding Duurzame gebouwen: ENERGIE Module

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 7.2 Globale aanpak LENTE 2014 Muriel BRANDT écorce sprl info@ecorce.be www.ecorce.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE Belichting van het

Nadere informatie

De winst van een gezond binnenklimaat

De winst van een gezond binnenklimaat De winst van een gezond binnenklimaat Wat hebben 5.000.000.000 en de huisstofmijt met elkaar te maken? Dat ontdekt u in het komende half uur! Het spel De prijs Proefvraag 1. Heeft u thuis een gezond binnenklimaat?

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Diagnosetools voor renovatie Leefmilieu Brussel Diagnose van de isolatie van de luchtichteid Gauthier KEUTGEN ICEDD Doelstelling(en) van de presentatie De aandacht vestigen op

Nadere informatie

Bombardier Transportation. The Climate is Right for Trains

Bombardier Transportation. The Climate is Right for Trains Bombardier Transportation The Climate is Right for Trains Inhoud HSE Policy Gecombineerde verwarming & lasrookafzuiging Objectief Bombardier: CO 2 -neutraal tegen 2020 Environment Key Performance Indicators

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam gebouw : Energie

Opleiding Duurzaam gebouw : Energie Opleiding Duurzaam gebouw : Energie Leefmilieu Brussel AUDIT VAN DE VENTILATIE- EN KLIMATISATIE-INSTALLATIES Jonathan MATTHEWS ICEDD Doelstellingen van de presentatie De belangrijkste mankementen in bestaande

Nadere informatie

Impact van luchtdichtheid op de energieprestatie van gebouwen

Impact van luchtdichtheid op de energieprestatie van gebouwen Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf http://www.wtcb.be Impact van luchtdichtheid op de energieprestatie van gebouwen 02.02.2012 C. Mees, Ch. Delmotte, L. Lassoie, F. Dobbels WTCB

Nadere informatie

BOUWAKOESTIEK en NORMALISATIE

BOUWAKOESTIEK en NORMALISATIE BOUWAKOESTIEK en NORMALISATIE Bart Ingelaere - bi@bbri.be INHOUD 1 Spending the night in a noisy hotel is very unpleasant, but having bought a home with a bad sound insulation is a nightmare GEZONDHEID

Nadere informatie

Integraal energetisch ontwerpen van grote ruimtes

Integraal energetisch ontwerpen van grote ruimtes NAV infosessie april 2012 Bram De Meester, ARCADIS Belgium Integraal energetisch ontwerpen van grote ruimtes Imagine the result Inhoud Inleiding Cases Sporthal Kantoor Industrie Besluit 2 Inleiding: hoe

Nadere informatie

Energie en comfort in duurzame gebouwen

Energie en comfort in duurzame gebouwen Energie en comfort in duurzame gebouwen Aluminium Experience Day 30 augustus 2011 Dr.ir.arch. Griet Verbeeck (PHL & K.U.Leuven) DUURZAME GEBOUWEN KLIMAATSVERANDERING UITPUTTING NATUURLIJKE RIJKDOMMEN DUURZAAMHEID

Nadere informatie

Warm en koud. 8/26/2013 Leen Peeters

Warm en koud. 8/26/2013 Leen Peeters Warm en koud 8/26/2013 1 Overzicht Inleiding Thermisch comfort Hoe? Conclusie 8/26/2013 2 Inleiding Warm en koud?! Binnenklimaat Verwarmen, koelen, ventileren Buitenklimaat 8/26/2013 3 Inleiding Binnenklimaat

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw :

Opleiding Duurzaam Gebouw : Opleiding Duurzaam Gebouw : Akoestiek : ontwerp en realisatie Leefmilieu Brussel Contactgeluidisolatie : technieken Manuel Van Damme Acoustical Expert VK Group Doelstellingen en plan van de voordracht

Nadere informatie

Verwarming en ventilatie

Verwarming en ventilatie Verwarming en ventilatie Gebouwen met hoge energieprestaties Mei 2013 Christophe Delmotte, Ir Laboratorium Luchtkwaliteit en ventilatie WTCB Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf Bladzijde

Nadere informatie

Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details BOUWKNOPEN

Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details BOUWKNOPEN Opleiding Duurzaam Gebouw: Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details Leefmilieu Brussel BOUWKNOPEN Kasper DERKINDEREN Cenergie Doelstelling(en) van de presentatie Basisbegrippen met

Nadere informatie

Luchtdichtheid, van het ontwerp tot op de werf

Luchtdichtheid, van het ontwerp tot op de werf Seminarie Duurzaam Bouwen: Luchtdichtheid, van het ontwerp tot op de werf 21.04.2016 Leefmilieu Brussel HET BELANG VAN DE LUCHTDICHTHEID BIJ GEBOUWEN Cijfervoorbeeld van de impact van de luchtdichtheid

Nadere informatie

BREEAM NL Nieuwbouw. Management 12% Gezondheid en Welzijn 15% Energie 19% Transport 8% Water 6% Materialen 12.5% Afval 7.5% 10% Landgebruik & Ecologie

BREEAM NL Nieuwbouw. Management 12% Gezondheid en Welzijn 15% Energie 19% Transport 8% Water 6% Materialen 12.5% Afval 7.5% 10% Landgebruik & Ecologie BREEAM NL Nieuwbouw Categorie Weging Management 12% Gezondheid en Welzijn 15% Waste Land Use & Ecology Pollution Energie 19% Materials Transport 8% Management Water 6% Materialen 12.5% Afval 7.5% Water

Nadere informatie

SYNERGIE TUSSEN STADSVERWARMING EN ENERGETISCHE VALORISATIE VAN AFVALSTOFFEN

SYNERGIE TUSSEN STADSVERWARMING EN ENERGETISCHE VALORISATIE VAN AFVALSTOFFEN Seminarie Duurzaam Gebouw MICRO-WARMTENETTEN 18 november 2016 SYNERGIE TUSSEN STADSVERWARMING EN ENERGETISCHE VALORISATIE VAN AFVALSTOFFEN Daniel VAN LATHEM Brussel-Energie DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE

Nadere informatie

Daglicht, gebouwen en mensen

Daglicht, gebouwen en mensen Daglicht, gebouwen en mensen NSVV Nationaal Lichtcongres 29 januari 2015 Prof. Dr.-Ing. A.L.P. Rosemann Dr. ir. M.B.C. Aries Natuurlijke verlichting Gebouwen: beschutting voor weersomstandigheden Voorkeur

Nadere informatie

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING NIEUWE VISIE OP ZONREGELING Zon en daglicht regeling als deel van de energieprestaties in gebouwen Peter Winters President of the European Solar Shading Organization Director Shading & Building Dickson

Nadere informatie

Adaptieve thermisch comfort richtlijnen in het buitenland

Adaptieve thermisch comfort richtlijnen in het buitenland Adaptieve thermisch comfort richtlijnen in het buitenland ir. Atze Boerstra, BBA Boerstra Binnenmilieu Advies ISSO symposium Thermisch Binnenklimaat 10 november 2005 Rigide eis oude normen: Winter binnen:

Nadere informatie

N 1. solution. climate BUILDINGS. for sustainable - 1 NL1

N 1. solution. climate BUILDINGS. for sustainable - 1 NL1 N 1 climate solution for sustainable BUILDINGS NL1-1 Een SAPP ceiling is zowel ecologisch als architecturaal het aangewezen klimaatsysteem voor zeer uiteenlopende projecen. Smart Acoustic Passive Power

Nadere informatie

Nieuwe wegen in comfort van kantoorgebouwen. Door: ir. E.N. t Hooft

Nieuwe wegen in comfort van kantoorgebouwen. Door: ir. E.N. t Hooft Nieuwe wegen in comfort van kantoorgebouwen Door: ir. E.N. t Hooft 1 INHOUD PRESENTATIE Inleiding Binnenmilieu Thermisch comfort Beoordelingsmethoden Consequenties ATG-methode Conclusie 2 FASEN IN BOUWPROCES

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel Onderzoek naar elektriciteitsverbruik Stéphane Barbier CENERGIE DOELEN Gemiddeld consumptie Zijn factuur analyseren Wat is het elektriciteitsverbruik

Nadere informatie

energiedeskundige / Dit certtficaat is geldig tot en met 27 juni 2021 berekend energieverbruik (kwh/m 2):

energiedeskundige / Dit certtficaat is geldig tot en met 27 juni 2021 berekend energieverbruik (kwh/m 2): certificaatnummer 20110627-0000869054-00000007-9 straat Wijngaardstraat nummer 39 bus bestemming type eengezinswoning gesloten bebouwing softwareversie 1.3.3 berekend energieverbruik (kwh/m 2): Het berekende

Nadere informatie

kijk, leer en kopieer: het etrium

kijk, leer en kopieer: het etrium kijk, leer en kopieer: het etrium ir. Jeroen Scheepmaker sr.. consultant business development PROVADA - DUURZAAMHEIDSPAVILJOEN - 8 juni 2011 Source: Wassermann, Manos Meisen feiten etrium: zeer energiezuinig

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam gebouw : Energie

Opleiding Duurzaam gebouw : Energie Opleiding Duurzaam gebouw : Energie Leefmilieu Brussel De «ENERGIEVERANTWOORDELIJKE» : Rollen en functies Emmanuel Hecquet ICEDD Opleiding «Energie in duurzame gebouwen» Module energieverantwoordelijke

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Hernieuwbare elektriciteitsproductie voor woningen met maximum 10 eenheden Gregory Neubourg APERe Doelstellingen van de presentatie Kennis van de belangrijke

Nadere informatie

Gezond en comfortabel wonen Healthy Domestic Concept VENTILATION SUNPROTECTION OUTDOOR

Gezond en comfortabel wonen Healthy Domestic Concept VENTILATION SUNPROTECTION OUTDOOR Gezond en comfortabel wonen Healthy Domestic Concept VENTILATION SUNPROTECTION OUTDOOR 2 Het intense plezier van een gezonde en comfortabele woning Gezondheid en comfort met RENSON Gezondheid en welzijn

Nadere informatie

OPLEIDING BEHEER VAN AFVAL IN DUURZAME GEBOUWEN

OPLEIDING BEHEER VAN AFVAL IN DUURZAME GEBOUWEN OPLEIDING BEHEER VAN AFVAL IN DUURZAME GEBOUWEN Dag1.1 Voorstelling van de opleiding Pierre Willem info@ecorce.be www.ecorce.be 3 INHOUDSOPGAVE DE OPLEIDING "DUURZAME GEBOUWEN" GRAFISCHE VOORSTELLINGEN

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel Onderzoek naar elektriciteitsverbruik Stéphane Barbier CENERGIE DOELEN Gemiddeld consumptie Zijn factuur analyseren Wat is het elektriciteitsverbruik

Nadere informatie

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Voor u ligt het Programma van Eisen Frisse Scholen. Dit Programma van Eisen dient als leidraad voor opdrachtgevers van nieuw- en verbouw van scholen (schoolbesturen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel VERWARMINGSINSTALLATIES EN SWW INSTALLATIES EFFICIENT ONTWERPEN Kasper DERKINDEREN CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Hoe een verwarmings

Nadere informatie

Nulenergie in Brussel: perspectieven?

Nulenergie in Brussel: perspectieven? Nulenergie in Brussel: perspectieven? Seminarie Duurzaam Gebouw 22 maart 2013 Ir. Ismaël Daoud Politiek adviseur, Duurzaam bouwen en Energie Kabinet d'evelyne Huytebroeck, Brussels Minister voor Leefmilieu,

Nadere informatie

Akoestiek : ontwerp en realisatie

Akoestiek : ontwerp en realisatie Opleiding Duurzaam Gebouw : Akoestiek : ontwerp en realisatie Leefmilieu Brussel Contactgeluidisolatie : technieken Manuel VAN DAMME Acoustical Expert VK Group Doelstellingen en plan van de voordracht

Nadere informatie

LOGBOEK. Verwarmingssysteem type 2. van een flatgebouw. Gebouw:.

LOGBOEK. Verwarmingssysteem type 2. van een flatgebouw. Gebouw:. LOGBOEK Verwarmingssysteem type 2 van een flatgebouw Gebouw:. CONTEXT Het logboek is de 'referentie'-documentatie van de verwarmingssystemen. Het bijhouden van een logboek is een van de eisen van de EPB-reglementering

Nadere informatie

Omgevingsfactoren op de arbeidsplaatsen De temperatuur

Omgevingsfactoren op de arbeidsplaatsen De temperatuur Omgevingsfactoren op de arbeidsplaatsen De temperatuur Dr. Maurits De Ridder D.G. Humanisering van de arbeid, FOD WASO Vakgroep maatschappelijke gezondheidkunde, Universiteit Gent Belgian Society for Occupational

Nadere informatie

Hewlett Packard. Al vroegtijdig zuinig met energie. Luchtschipstraat 1-1140 Evere. ING vastgoed) Hewlett Packard (oorspronkelijk Digital Equipment)

Hewlett Packard. Al vroegtijdig zuinig met energie. Luchtschipstraat 1-1140 Evere. ING vastgoed) Hewlett Packard (oorspronkelijk Digital Equipment) Hewlett Packard Al vroegtijdig zuinig met energie Luchtschipstraat 1-1140 Evere Opdrachtgever: Nationale Nederlanden (vandaag ING vastgoed) Gebruiker: Hewlett Packard (oorspronkelijk Digital Equipment)

Nadere informatie

Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0

Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0 Energieprestatie in de toekomst Verdouw Beurs 2.0 ing. A.F. (André) Kruithof Oktober 2015 Programma Op weg naar 2050: doelstellingen bestaande bouw & nieuwbouw BENG-indicatoren Energiezuinigheid in de

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Hernieuwbare elektriciteitsproductie voor woningen met maximum 10 eenheden Gregory Neubourg APERe Doelstellingen van de presentatie Kennis van de

Nadere informatie

Bewoners ervaringen & energiemetingen Poorters van Montfoort

Bewoners ervaringen & energiemetingen Poorters van Montfoort Bewoners ervaringen & energiemetingen Poorters van Montfoort BBA Binnenmilieu ir. Eline Vermeulen ev-bba@binnenmilieu.nl 1 ACTIVE HOUSE RADAR (bron: ActivehouseNL.info) Berekende prestatie voor de renovatie

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: De EPB-eisen vanaf 2015: hoe ze toe te passen? Leefmilieu Brussel Voorbeeld 3: Renovatie van kantoren Thomas LECLERCQ - Manuel da CONCEIÇÃO NUNES MATRIciel Doelstelling van de

Nadere informatie

De EPB-2015, anderhalf jaar later

De EPB-2015, anderhalf jaar later Seminarie Duurzaam Bouwen: De EPB-2015, anderhalf jaar later 27/05/2016 Leefmilieu Brussel Gevalstudie Toepassing van de EPB 2015-criteria op een flatgebouw Maxime BARGIBANT BBT Energy Doelstellingen van

Nadere informatie

Niet residentiële ventilatie

Niet residentiële ventilatie Voorbeeld berekening minimum ontwerpdebiet: Leslokaal 50m² Bezetting volgens bouwteam (op plan): 10 personen 10 pers x 22m³/h/pers = 220m³/h Bezetting volgens tabel: 50m² : 4m²/pers = 12,5 pers 13 personen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: De EPB-eisen vanaf 2015: hoe ze toe te passen? Leefmilieu Brussel Voorbeeld 2: Kantoren en diensten Thomas LECLERCQ - Manuel da CONCEIÇÃO NUNES MATRIciel Doelstelling van de

Nadere informatie

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB)

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) Nieuwe ordonnantie aangenomen op 1 juni 2007, van kracht in de loop van 2008 1. WAAROM EEN ORDONNANTIE OVER EPB? In Europa is de bouw verantwoordelijk

Nadere informatie

nearly Zero Energy Buildings

nearly Zero Energy Buildings nearly Zero Energy Buildings samen op weg naar energieneutraal Jan-Maarten Elias Unica Ecopower Naslag werk in whitepaper www.unica.nl Visie Gebouwen Faciliteren bedrijfsprocessen. Duurzame gebouwen zijn

Nadere informatie

Groene daken en groene gevels: aandachtspunten voor het gebouw

Groene daken en groene gevels: aandachtspunten voor het gebouw Groene daken en groene gevels: aandachtspunten voor het gebouw Ine Knoops Arch. en Ing. Bouwkunde Onderzoeker WTCB ine.knoops@bbri.be 02/655 77 11 1 Inhoud van de presentatie 1. Groene daken Beschrijving

Nadere informatie

Op weg naar een beter binnenmilieu in bestaande schoolgebouwen

Op weg naar een beter binnenmilieu in bestaande schoolgebouwen Op weg naar een beter binnenmilieu in bestaande schoolgebouwen Seminar Swegon Air Academy 11 november 2008 ir. Froukje van Dijken BBA Binnenmilieu 010-2447025 www.binnenmilieu.nl Dagelijks 20.000 leerlingen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verwarming en sanitair warm water: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Overzicht van de belangrijkste warmteopwekkers Jonathan FRONHOFFS CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie

Nadere informatie

Productoverzicht Waterzijdige oplossingen voor een comfortabel binnenklimaat

Productoverzicht Waterzijdige oplossingen voor een comfortabel binnenklimaat lindab we simplify construction Productoverzicht Waterzijdige oplossingen voor een comfortabel binnenklimaat Waterzijdige oplossingen voor een comfortabel binnenklimaat We simplify construction We simplify

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel Een performantieniveau bepalen Isabelle BRUYERE MATRIciel sa Doelstelling(en) van de presentatie Waarom een energiedoelstelling bepalen? Benadering

Nadere informatie

Nieuwe EPBD gerelateerde binnenmilieunorm

Nieuwe EPBD gerelateerde binnenmilieunorm Binnenmilieu Atze Boerstra, Bjarne Olesen, Olli Seppänen Input voor ontwerp en energieprestatieberekening Nieuwe EPBD gerelateerde binnenmilieunorm De Europese Organisatie voor Normalisatie (CEN) heeft

Nadere informatie

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten BEN je mee? Modulaire opleidingscyclus energieneutraal bouwen Vlaanderen zet de route uit met de BEN-doelstellingen. Dit schept enorme kansen, maar vraagt

Nadere informatie

Notitie Betreft Power2Nijmegen Inleiding figuur 1: overzicht ecodorp Vraagstelling

Notitie Betreft Power2Nijmegen Inleiding figuur 1: overzicht ecodorp Vraagstelling Notitie Aan : Ad Vlems, Bert Lagerweij Van : Arjan van Bon Datum : 28 augustus 2012 Kopie : Anne Pronk Onze referentie : 9X3809.A2/N00001/110412/Nijm2 HASKONING NEDERLAND B.V. BUILDINGS Betreft : Power2Nijmegen

Nadere informatie

Ingenieurs- en adviesbureau technische uitrusting

Ingenieurs- en adviesbureau technische uitrusting ir. Nicolas Vyncke Agenda Ingenieurs- en adviesbureau technische uitrusting Opgericht door ir. H.R. Vyncke in 1968 45 vaste medewerkers > 1500 referenties > 40 jaar ervaring Onafhankelijk Kantoor in Brugge

Nadere informatie

Introductie eco2heat. Duurzaam verwarmen op basis van natuurlijke straling. Gezond, duurzaam en voordelig verwarmen

Introductie eco2heat. Duurzaam verwarmen op basis van natuurlijke straling. Gezond, duurzaam en voordelig verwarmen Introductie eco2heat Duurzaam verwarmen op basis van natuurlijke straling Wie is Eco2heat? Eco2heat kiest voor duurzame, groene warmte. Aangezien ongeveer 30% van het wereld energie verbruik verwarming

Nadere informatie

4 mogelijke ventilatieprincipes.

4 mogelijke ventilatieprincipes. 4 mogelijke ventilatieprincipes Systeem C Luchttoevoer: natuurlijk, zelfregelend en eventueel akoestisch Luchtafvoer: mechanisch, minstens kloksturing (IDA-C3) eventueel vraaggestuurd (IDA-C4/5/6) indien

Nadere informatie

BOUWHULPGROEP ACTIVE HOUSE Ontwerpen met specificaties

BOUWHULPGROEP ACTIVE HOUSE Ontwerpen met specificaties BOUWHULPGROEP ACTIVE HOUSE Ontwerpen met specificaties BOUWHULPGROEP: advies en architectuur Architectuur en stedenbouw: de bestaande stad Advisering: wijk- en locatieontwikkeling Innovatie: energie, milieu

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat Energiezuinigheid van de gebouwschil energiezuinig niet energiezuinig gemiddelde U-waarde van de gebouwschil Energiezuinigheid van de verwarmingsinstallatie energiezuinig niet energiezuinig gemiddeld installatierendement

Nadere informatie

DUURZAAMHEID EN HET IDEALE KANTOOR

DUURZAAMHEID EN HET IDEALE KANTOOR DUURZAAMHEID EN HET IDEALE KANTOOR WAT IS HET IDEALE KANTOOR? AKOESTIEK LICHT LUCHTKWALITEIT THERMISCH COMFORT BUSINESS CASE WAT IS EEN IDEAAL KANTOOR? Een ideaal kantoor is een plaats waar op lange termijn

Nadere informatie

Binnenlucht kwaliteit in verpleegtehuizen en het effect op de verspreiding van infectieziekten

Binnenlucht kwaliteit in verpleegtehuizen en het effect op de verspreiding van infectieziekten Binnenlucht kwaliteit in verpleegtehuizen en het effect op de verspreiding van infectieziekten Marije te Kulve BEZO 14-10-2013 Supervisors: Prof.dr. H.S.M. Kort, TU/e Dr.ir. M.G.L.C. Loomans, TU/e Ir.

Nadere informatie

Koelen zonder airco? Cool!

Koelen zonder airco? Cool! Koelen zonder airco? Cool! Luk Vandaele en Luc François, WTCB Iedereen snakt wel naar de zon en s zomers verdragen we wel wat hogere temperaturen, maar dan toch liever niet binnenskamers. In werkomstandigheden,

Nadere informatie

SANITAIR WARM WATER. Seminarie Duurzaam Bouwen. 10 februari 2017

SANITAIR WARM WATER. Seminarie Duurzaam Bouwen. 10 februari 2017 Seminarie Duurzaam Bouwen SANITAIR WARM WATER 10 februari 2017 Kiezen tussen de verschillende alternatieven voor de productie en verdeling van SWW: op basis van welke criteria? Thomas LECLERCQ Matriciel

Nadere informatie

Energieverspilling is zinloos

Energieverspilling is zinloos Aan de slag in de Bestaande Bouw Energieverspilling is zinloos in het verleden en daarna samengesteld door: Martin Liebregts Haico van Nunen Donderdag 13 september 2007 Milieu - Aandacht in de tijd 2/31

Nadere informatie

De ecologische keuze van bouwmaterialen. Basisprincipes

De ecologische keuze van bouwmaterialen. Basisprincipes De ecologische keuze van bouwmaterialen Thermische en akoestische isolatie en luchtdichtheid Basisprincipes Liesbet Temmerman CERAA vzw 12 mei 2009 ECOLOGISCHE THERMISCHE ISOLATIE warmtebehoeften verminderen

Nadere informatie

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U.

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U. NAV STUDIENAMIDDAG MASSIEF PASSIEFBOUW IN DE PRAKTIJK: AANPAK VAN ONTWERP TOT REALISATIE NAAR EEN PASSIEVE WONING OP BASIS VAN TRADITIONELE BOUWMETHODES ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Ventilatie: ontwerp en afstelling Leefmilieu Brussel REGELS VAN GOEDE PRAKTIJK AANDACHTSPUNTEN VOOR UITVOERING EN AKOESTIEK Lieven INDIGNE CENERGIE Doelstellingen van de presentatie

Nadere informatie