Schrijver in de klas Charlotte Dematons - Ga je mee?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Schrijver in de klas Charlotte Dematons - Ga je mee?"

Transcriptie

1 literair Schrijver in de klas Charlotte Dematons - Ga je mee?

2 Colofon Dit is een uitgave van: Kunst Centraal Postbus CD Bunnik tel: fax: internet: Ontwikkeling: Jos Bol Eindredactie: Discipline literair Vormgeving: BMD, Bunnik Layout: Rianne van Es Colofon

3 Inhoudsopgave Inleiding... 4 Informatie over de schrijver en haar boeken... 5 Het boek Ga je mee?... 7 Les 1 Ga je mee... kijken?... 8 Les 2 Wij maken ook een tocht Inhoudsopgave

4 Inleiding Schrijver in de klas Dit is het lesmateriaal dat hoort bij het bezoek van de schrijfster Charlotte Dematons. Zij komt binnenkort op bezoek in uw klas. Om dit bezoek zo optimaal mogelijk te laten verlopen is het van belang het bezoek goed voor te bereiden. Hoe u dat kunt doen, vindt u in dit lesmateriaal. Het boek In samenspraak met Charlotte Dematons hebben wij haar boek Ga je mee als uitgangspunt genomen voor het bezoek. U krijgt het boek bij het lespakket, zodat u zo snel mogelijk kunt beginnen met het voorlezen van het boek in de klas. Les 1 gebruikt u als voorbereiding op het bezoek van Charlotte. De andere lessen kunt u gebruiken als verwerking. U vertelt voor het bezoek met eigen woorden aan de kinderen: - Wie er op bezoek komt. - Wat een schrijver/illustrator is. - Wat Charlotte allemaal doet. - U kunt een tentoonstelling maken met het werk van Charlotte. Belangrijk voor een goed verloop van het bezoek van Charlotte is, dat u zorgdraagt voor het volgende: - De schrijver heeft een lange reis achter de rug, dus ontvang haar op een plezierige manier. - Charlotte wil de kinderen niet in een kring maar in een groepje/kluitje dicht bij elkaar hebben. - De kinderen moeten voor een schoolbord/verfbord of flapover zitten. Charlotte gaat ter plekke voor de kinderen tekenen. Ze neemt zelf tekenpapier mee. - U blijft er zelf de hele presentatie bij. - Kinderen gaan van tevoren naar de wc. - De presentatie is alleen bedoeld voor de leerkracht en de klas en dus niet voor ouders en andere belangstellenden. Ik wens u alvast veel plezier met het lezen, het lesmateriaal en het klassenbezoek. Jos Bol, consulent literair 4 Inleiding

5 Informatie over de schrijver en haar boeken Charlotte Dematons Charlotte Dematons werd in 1957 geboren in Evreux, Normandië. Haar moeder was afkomstig uit Nederland en Charlotte werd tweetalig opgevoed. In Nederland volgde ze vanaf 1976 de lerarenopleiding aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, met de vakken tekenen en textiel. Dit beviel niet en ze ging naar de Rietveld Academie. Daar volgde ze de afdeling illustratie. Ze zat in de klas met Alex de Wolf en Juliette de Wit en kreeg les van beroemde illustrators als Lidia Postma en The Tjong Khing. Ze leerde op de academie haar echtgenoot, medisch tekenaar Bas Blankevoort, kennen. In 1990 kregen ze een dochter: Julie. Tijdens haar studie kwam Charlotte Dematons door een stage bij uitgeverij Meulenhoff Educatief terecht. Ze werkte er drie jaar parttime. In 1985 maakte ze voor uitgeverij Lemniscaat haar eerste prentenboek, Dido. Het boek verscheen in vijf landen. Ze illustreerde onder andere heruitgaven van Heksen en zo (tekst: Annie M.G. Schmidt), Verhalen uit duizend-en-één-nacht en de Saskia en Jeroen -serie (Jaap ter Haar). Verder werkte ze mee aan de uitgaven Sprookjes en verhalen van Andersen en Volksverhalen uit kleurrijk Nederland: Dieren. Ze illustreerde ook boeken die ze zelf heeft geschreven: Dido (1985), Roosje (1996), Ga je mee? (2000, Pluim van de Maand maart 2001), Tobber (verschijnt 2001) en Sinterklaas (2007, Gouden penseel 2008). Verder illustreerde ze een groot aantal kinderboeken van anderen, onder meer: Leonie Kooiker, Valentine Kalwij, Rita Törnqvist. Behalve illustraties voor boeken, maakte Charlotte Dematons ook illustraties voor een website (www.leesfeest.nl), boekenleggers en posters plus illustraties voor kinderbladen als Taptoe en Bobo, jeugdbladen als Tina en Hello you en informatieve boeken en schoolmethodes. Het werk van Charlotte Dematons is realistisch, precies en rijk aan details. Recensenten noemen haar werk vakbekwaam, zorgvuldig en sfeerrijk. Enkele andere titels - Oplossing-losgeld-verlost (tekst: Leonie Kooiker, Leopold, 1985) - De temponauten (science fiction, tekst: Leonie Kooiker, Leopold 1987) vanaf 10 jaar - Neem nu een paardebloem (poëzie, tekst: Valentine Kalwij, Holland, 1986) vanaf 10 jaar - De bombardon en andere verhalen (verhalenbundel, tekst: Rita Törnqvist, Querido, 1988) vanaf 11 jaar - Een lolletje (verhalenbundel, tekst: Valentine Kalwij, Holland, 1989) vanaf 12 jaar - Jij ziet er raar uit (tekst: Geertje Gort, Zwijsen, 1989) vanaf 6 jaar - De nachtclown (tekst: Diet Verschoor, Holland, 1990) vanaf 10 jaar - De grote Leonidas (tekst: Geertje Gort, Leopold, 1991) vanaf 10 jaar - De blauwe koning (sprookje, tekst: Diet Verschoor, Holland, 1991) vanaf 5 jaar - Andersen (sprookjes, tekst: Hans Christiaan Andersen, Lemniscaat, 1992) vanaf 10 jaar - Een kleine engerd (tekst: Gerry Lautenschlager, La Rivière & Voorhoeve, 1992) - vanaf 8 jaar - Sterre en Hille van het Grote Huis (tekst: Henk Hokke, La Rivière & Voorhoeve,1993) vanaf 8 jaar - Ik ben mijn moeder kwijt (prentenboek, Averroès, 1995) - vanaf 4 jaar - Een verboden kind (tekst: Trude de Jong, De Harmonie, 1995) vanaf 10 jaar - Hanna, een zusje voor zes maanden (tekst: Leny van Grootel, Holland, 1995) - vanaf 10 jaar - Waar is Assepoester? (sprookjesachtig boek/prentenboek, Lemniscaat, 1996) - vanaf 4 jaar - Roosje (sprookjesachtig boek/prentenboek, Lemniscaat 1996) - vanaf 4 jaar 5 Informatie over de schrijver en haar boeken

6 - Een verboden kind (tekst: Trude de Jong, De Harmonie, 1996) - vanaf 10 jaar - De kinderen Joesoepof (tekst: Simone Schell, Holland, 1997) - vanaf 10 jaar - Door een gat in de wolken (tekst: Anne Takens, Holland, 1997) - vanaf 8 jaar - Op reis naar Betlehem (prentenboek, tekst: Tineke Schraa-Verburg, nzv, 1998) - vanaf 4 jaar - Nina Regenboog (tekst: Leny van Grootel, Holland, 1998) - vanaf 10 jaar - Ga je mee? (prentenboek, Lemniscaat, 2000) - vanaf 4 jaar - Een geluk bij een ongeluk (tekst: Christine Kliphuis, Meander, 2000) - 7 jaar - Tobber (prentenboek, Lemniscaat, 2001) vanaf 3 jaar - De toverstad (tekst: Edith Nesbit, Westeinde, 2002) - vanaf 10 jaar - Robbie en Ronnie (tekst: Christine Kliphuis, De Vier Windstreken, 2002) - De gele ballon (2003) - Sinterklaas (2007) 6 Informatie over de schrijver en haar boeken

7 Het boek Ga je mee? Deze lessen horen bij het boek Ga je mee? geschreven en geïllustreerd door Charlotte Dematons. Het jongetje met de rode trui (de ik-figuur) moet voor zijn moeder appels gaan halen bij de groenteboer. Onderweg er naar toe (door zijn eigen tuin) maakt hij van alles mee (in zijn fantasie). In het boek zien we illustraties van groot naar klein: van overzicht van het geheel naar details. De illustraties zitten vol met details die aardig zijn om goed te bekijken. Het is een extra als de kinderen zelf ontdekken hoe de details uit de grote overzichtsplaten ook weer in de volgende platen terug komen. Om dit te stimuleren staan we in deze lessen uitgebreid stil bij het grote dorpsoverzicht en de verschillen met het (bijna) zelfde tweede dorpsoverzicht achterin het boek. De verschillen tussen de twee illustraties leveren eigenlijk weer nieuwe verhaaltjes op. Wat zijn die verschillen? Wat is er gebeurd en waarom is er iets veranderd? Dit zijn de vragen die we bij al die kleine veranderingen kunnen stellen. Niet alleen de tekst vertelt het verhaal, maar in de illustraties zitten ook kleine verhaaltjes. Samengevat: eerst wordt het eerste dorpsoverzicht voorin globaal bekeken, daarna worden verschillen en veranderingen in details onderzocht tussen de twee platen waarbij de leerlingen zich afvragen wat er gebeurd is of waarom er iets veranderd is. Vertel de leerlingen dat er heel veel op de platen te zien en te ontdekken is. Om alles te vinden moet je wel goed kijken, soms zelfs een beetje zoeken en speuren! 7 Het boek Ga je mee?

8 Les 1 Ga je mee. kijken! Korte inhoud In het prentenboek zien we zowel voorin als achterin het boek een illustratie van een overzicht van het dorp. In heel veel details zijn allerlei verschillen en veranderingen te ontdekken tussen de twee ogenschijnlijk identieke platen. De leerlingen bekijken en vergelijken in kleine groepjes de twee illustraties van het dorpsoverzicht aan de hand van vragen en opmerkingen van de leerkracht volgens de kijklijst. Hierdoor zullen ze veel leuke details ontdekken. Lesduur: Benodigdheden: Voorbereiding: 15 à 30 minuten per subgroepje Het prentenboek Ga je mee?. De extra print van het tweede dorpsoverzicht achterin het boek (zo kunnen de plaat voorin met de plaat achterin het boek naast elkaar bekeken en vergeleken worden!). Lees alle punten uit de kijklijst goed van tevoren door en bekijk de genoemde details eerst zelf. Ontdek eerst zelf alle verschillen in de details. Daarna gaan de kinderen aan het werk. U kunt dan zelf steeds een subgroep nemen waarmee u de volgende opdrachten uitvoert. Opdracht 1 Het dorpsoverzicht voor in het boek goed bekijken. Eerst de grote dingen, daarna kleinere of hele kleine dingen. Stel de volgende vragen waardoor de leerlingen goed gaan kijken: - Dit is ons dorp staat er onderaan de bladzijde. Er is van alles te zien. Wanneer zie je het dorp zo? Als je op de grond staat, als je uit een raam kijkt of als je uit een hoge toren kijkt? In het hele boek bekijken we alle scènes consequent van schuin boven, hoger dan de bomen. - Kun je vertellen wat je ziet? - We kijken van groot naar klein: Wat zijn de grootste dingen die je ziet? Waar zie je die? Wijs eens aan? Huizen, wegen, een sloot of beek, bomen. - De meeste huizen die je ziet zijn om in te wonen. Zie je nog een ander gebouw? Een school, een torentje, een winkel: groenteboer. - Welke kleuren hebben de huizen? Blauw, paars, roze, bruin, oranje, gestreept, geel, rood, blauwgroen, grijs). Zie je wel vaker dat soort gekleurde huizen? - Welk huis heeft de grootste tuin? Welke tuinen zijn netjes en welke rommelig? - In welk huis zou jij willen wonen? - Waar loopt de beek? Waar kun je over de beek en waar nog meer? - Is het dag of nacht, zomer of winter, wat voor weer is het, schijnt de zon, regent het, sneeuwt het? etc. - Welke dieren zie je? Waar? Wijs eens aan? Schapen, poezen, honden. - Hoeveel auto s en fietsen zie je en waar zie je ze? - Wie kan de voetbal vinden? 8 Opdracht 2 Achter in het boek zien we het dorp nog een keer. Zoek samen naar de kleine verschillen met de plaat van het dorp voor in het boek. Er is van alles veranderd; Wat is er allemaal gebeurd, denk je? Les 1 Ga je mee... kijken!

9 Aandachtspunten We vergelijken in twee kolommen de situatie op de eerste en laatste plaat uit het boek. In deze ronde gebruikt u dus vooral de eerste kolom. Het is uiteraard niet nodig dat de leerlingen alles herkennen en benoemen. De lijst is bedoeld als hulpmiddel voor u om goed thuis te raken in de wereld van ons dorp. Hier en daar zijn ze als vragen opgenomen (cursief gedrukt), maar u kunt wellicht zelf meer of andere vragen stellen of juist de leerlingen vragen laten stellen! We beschrijven van boven naar beneden en van links naar rechts. Bovenaan de bladzijde. Een wei met 10 schapen en een boom. Twee mensen zijn bezig met een trekzaag de boom om te zagen. Het hek staat open. De boom ligt in stukken, de mannen zijn weg, het hek is dicht. Daaronder een paars-roze huis met blauwe kozijnen. Er gebeurt niets, het lijkt onbewoond. Bij het huis staat een verhuiswagen, een man in blauwe overall draagt een grote kist, de piano staat op de laadklep om uitgeladen te worden. Uit het raam hangt iets wits, De deur staat nu open. Twee kinderen staan op het torentje. De kinderen zijn weg. Onderaan het torentje bij de beek zit iemand te vissen. De visser is er bij gaan liggen. Daaronder op het schoolplein, een zwarte en een rode kat die tegenover elkaar staan. Op het schoolplein ligt een bal, van wie is die bal? Een jongetje klimt over het hek: om de bal te pakken? De zwarte kat zit nu op het dak van de school, de brui - ne staat nog steeds op het schoolplein. Waarom rent het jongetje weg? Er is een ruit kapot, heeft hij met zijn bal de ruit per ongeluk ingeschopt? Onder de school rijdt een boer op zijn trekker het veld op. Hij heeft het hek open laten staan. Het veld is geploegd, de boer is weg, hek dicht. Wat is het verschil tussen de twee velden? Naast het veld is een breder stuk van de beek. Vijf kinderen zijn aan het spartelen in het water. Eén springt er net in. Dan het huis met de grootste tuin. Hoe moet je binnenkomen in dat huis? (Eerst door het blauwe hek in de muur de tuin in, dan door de deur). Huis heeft een blauw dak, blauwe luiken, veel bomen, een vijver, moestuin De rest van de tuin wordt belangrijk in het vervolg van het verhaal. Er zit een jongetje in het uitkijktorentje van het zeeroversnest achter in de tuin, (zie verhaal). 9 Buiten tegen de tuinmuur, staat een fiets. De fiets is weg, er lopen nu twee meisjes. Er fietst wel iemand ergens anders heel hard weg; waar? Bovenaan de rechter bladzijde. Een hoog blauw huis met drie verdiepingen. Op de zijkant van het huis een afbeelding van een kind met een potje Jam? Honing? Hoe kijkt het kind? Kind kijkt een beetje verbaasd. Uit het bovenste raam hangt nu was. Hoe kijkt het kind op het reclame bord nu? Het lijkt nu te schreeuwen, hoewel hartgrondig gapen ook zou kunnen. Een mevrouw staat op het balkon. Rechts ernaast op de afbeelding een huis met een half - rond dak. Rolluiken zijn dicht. In de tuinmuur een deur die openstaat. Wat doen die jongens daar in die appelboom? Twee jongens zijn bezig appels te plukken van de boom. De appels komen in een mandje. Wat is er veranderd aan de appelboom? De appelboom is leeg, de jongens brengen de ladder door de open tuinmuur naar binnen. De rolluiken zijn nu open. Les 1 Ga je mee... kijken!

10 Daaronder, blok huizen direct achter de tuin, drie huizen, heel verschillend. Eén met een uitkijktorentje, twee met een dakterras. Wat doet die mevrouw op het dak? Op het hoogste huis, van de groenteboer, ligt een mevrouw te zonnen en te lezen, onder een rood en gele parasol. Hoeveel mensen kun je ontdekken in dit huizenblok? Er staat nu iemand te kijken vanuit het torentje. De mevrouw is weg, parasol dichtgeklapt, matrasje over het hek. Uit het raam met het uitkijktorentje hangt beddengoed. Achter het raam van het middelste huis zit iemand te breien. Beddengoed is weg. Waarom zou het weg zijn? Het breiwerk is nu heel lang. Wat denk je dat ze breit? De groenteboer op de hoek heeft gestreepte markiezen, een rij kratten staat buiten, een bord met een peer naast de deur. Een markies is opgetrokken, door mevrouw in rode jurk, iemand brengt kratten naar binnen, bord met peer is weg. Waarom doen ze dat? In het lichtblauwe huis naast de groenteboer staat iemand voor het raam. Vrouw met meisje aan de hand lopen vlak voor het huis. Bij het gestreepte huis daarnaast hangt iemand uit het raam, een touw hangt naar beneden tot op de stoep. Wat wil zij met dat touw? Het meisje staat nu bij het achterste, rode huis aan de deur. Is ze uit het raam geklommen? Het touw hangt nog uit het raam, waar iemand naar buiten leunt en in haar richting kijkt. Moeder? Wat zou er gebeurd zijn? De onderste vier huizen langs de beek. Links een klein wit/grijs huisje met een zwart dak. In de tuin een geel autootje, portier open. Ernaast een autowiel, een fiets, een driewieler, bij de beek staat een roze leunstoel. Aan een hondenhok zitten een bruine en een witte hond vast. Wat ligt daar onder die auto? Onder de auto steken twee blauwe benen uit. Wat is er veranderd aan de auto? Waarom is ie uit elkaar gehaald? De wielen en portieren, uitlaat liggen op de grond, iemand zit op een bankje te kijken. (De man met de blauwe broek!). De roze leunstoel is gedraaid. Een kind rijdt op de driewieler vlak bij het water. De witte hond staat te blaffen. Iemand zit in het wijdopen raam. Iemand kijkt over de schutting naar de schilder in de witte overall die de muren van het huis ernaast rozerood aan het schilderen is. In de tuin van het huis dat geschilderd wordt staat een kinderwagen. Op de roze muren staat een wit poppetje geschilderd. Ook de tuindeur is roze geworden. Wie zou dat poppetje erop geschilderd hebben? Wat is er nog meer geschilderd? (De achterkant is ook roze geworden). De kinderwagen is weg. Waar is de kinderwagen? Rijdt nu links van het huis met de grootste tuin op de stoep. 10 In de tuin van het groene huis is iemand bezig de was op te hangen. Voor de ramen hangen gordijnen. Nu hangen alle waslijnen vol, zelfs aan de schutting hangt een wasrek. Ook de gordijnen zijn verdwenen. Waar zijn de gordijnen? (hangen vast ook te drogen). Daarnaast, bij het huis met rood dak en roze muren gebeurt wel iets speciaals: wat gebeurt daar? (Er wordt verhuisd). Wat zie je in de verhuisauto staan? Een grote man in blauwe overall draagt een doos, naar de auto waar al een piano in staat. Nog iemand komt met een doos naar buiten, en achter het raam is iemand bezig met de gordijnen. Het huis is helemaal leeg. Hoe komt dat? Les 1 Ga je mee... kijken!

11 Nu komt nog een parkje met een perk in het midden en een groen bankje. Helemaal onderaan, aan de andere kant van de beek is een héél klein huisje met een rieten dak. Wat zie je daar in het tuintje? Een krom oud vrouwtje met mandje en stok gaat naar de deur toe. Wat is dat voor een vrouwtje, denk je? Wat is er veranderd in het parkje? Twee mensen zitten knus op het bankje. Het oude vrouwtje fietst nu helemaal bovenaan de bladzijde het beeld uit. Bij het huisje met het rieten dak, komen net 7 kabouters(?) met witte baardjes thuis na een dag hard werken. Waar is het zwarte kromme vrouwtje gebleven? (rijdt zij weg op de fiets helemaal bovenaan de bladzijde?) Afsluiting Na de gesprekjes en kijkvragen in de subgroepen is het wellicht leuk en goed om nog een aantal dingen centraal in de groep terug te herhalen, te herinneren en uit te wisselen. Nu leest u het prentenboek in zijn geheel aan de klas voor. Kort kringgesprek in de hele groep n.a.v. de volgende vragen: (met de illustratie erbij) - In welk huis woont het jongetje met de rode trui? - Wat gebeurt er veel in de huizen, de tuinen, op straat en op het dak! Weet je nog een paar dingen? 11 Les 1 Ga je mee... kijken!

12 Les 2 Wij maken ook een tocht Korte inhoud van de les De leerlingen worden door de leerkracht vertellend meegenomen in een zelfde (of variant) tocht als het jongetje uit het boek. De leerlingen verbeelden de omgeving van de tocht (het bos, de rotsen, de zee en het strand) in een groepswerk met verf, zand, gekleurd papier en andere (beeldende) materialen. Lesduur: Benodigdheden: (in volgorde van de opdrachten): Voorbereiding: 4 x 30 minuten (per onderdeel gaat een subgroep aan de slag) Grote tekenvellen of papier aan de rol (ongeveer 2 à 3 m.) Plakkaatverf: donkergroen, bruin, oker en zwart, geel, wit, rood; kleine stukjes spons om te tamponneren; kwasten; behangersplaksel; wc rolletjes; diverse kleuren groen papier; sterke lijm; grijs en bruinpapier; klei; diverse kleuren blauw papier; blauw vlieger papier; aluminiumfolie plastic- of huishoudfolie; walnootdoppen; viltstiften; zand. Verzamel de verschillende materialen (zie benodigdheden). Maak eventueel van tevoren een keuze uit de opdrachten als u niet alle onderdelen van de tocht wilt laten maken. U kunt een keuze maken dat per subgroepen telkens één onderdeel (dus één van de opdrachten 2 t/m 6) uitgevoerd wordt. Bedenk dan van tevoren welk onderdeel het meest geschikt is voor welke kinderen (leeftijd of vaardigheid). De opdrachten Opdracht 1 - Wij maken ook een tocht Vertel aan en fantaseer met de kinderen dat wij net zoals het jongetje met de rode trui een tocht gaan maken. Vertel, vraag en fantaseer naar eigen inzicht over dezelfde elementen als in het boek, maar eventueel ook over andere zaken die bijvoorbeeld net in dit jaargetijde spelen of om andere redenen aan de orde zijn. Zorg in elk geval dat enkele van de hieronder genoemde 4 typen landschap / natuur aan de orde komen. Praat vooral over hoe het er uitziet. - We komen door een bos - Over de rotsen - Over de zee of een meer - Op het strand 12 Deze verschillende locaties zijn voor de meeste kinderen herkenbaar of tenminste voorstelbaar. Tijdens de verbeelding of fantasieoefening kan het zijn dat nieuwe locaties verzonnen worden. Want misschien wordt onze tocht wel heel anders dan die van het jongetje! (Voor de jongste kinderen is de vertaling van lopen door een tuin waar we doen alsof we in een reuzenbos zitten, draken tegenkomen etc. waarschijnlijk nog niet voor te stellen of heel eng). Daarom geven we er de voorkeur aan om gewoon een tocht te maken door het bos, over de rotsen, over de zee en op het strand. De volgende opdrachten kunnen óf uitgevoerd worden met één lange strook papier van de rol of een aantal vellen tekenpapier achter elkaar aan of aan elkaar vastgeplakt. Op de tocht van het jongetje komen we in het boek per dubbele bladzijde in een nieuwe situatie terecht. Deze aparte scènes achter elkaar aan vormen de tocht naar de groenteboer. Les 2 Wij maken ook een tocht

13 Opdracht 2 - We maken het bos Begin bij het bos. We lopen door het bos (neem de kinderen maar mee, lopend, stappend, sluipend door een bos.) Wat zien we voor bomen? Grote bomen, hoog boven ons, kleine dennenbomen, bomen met blaadjes, gras en mos op de grond, zand, dennenappels, dorre bladeren, een veertje van een vogel. Is het er donker? Licht? Waar ruikt het naar? Begrens een stuk van het grote papier of een los vel voor de ruimte van ons bos. De bosgrond Geef enkele kinderen (subgroepen) een stukje spons en schoteltjes met verf met verschillende kleuren: donkergroen, bruin, oker en zwart. Laat zien hoe je kunt tamponneren en schilderen met de sponsjes. Doop de sponsjes na elkaar in verschillende bosgrondkleuren en tamponeer verschillende kleuren over elkaar heen. Laat de leerlingen nu zelf lekker experimenteren. De leerlingen kunnen ook nog een bosgrondmengsel maken van behangersplaksel, zand en aarde (eventueel een beetje verf toevoegen) en tamponnerend toevoegen aan de bosgrond met het sponsje of een dikke kwast. De bomen Van lege wc-rolletjes maken we dikke boomstammetjes. Beschilderen met bruinen, mosgroenen (groen met een klein beetje rood of bruin en wat wit), maak verschillende bruin/groene stamkleuren aan. De stammetjes mogen met verschillende tinten beschilderd worden (hoeven niet in één effen kleur). De leerlingen scheuren van verschillende kleuren groen papier (of al een beetje herfstkleuren?) stukken: grote en kleine stukken in allerlei vrije vormen. De grote stukken plak je eerst boven aan de stam (als grote delen loof). Sommige stukken krullen een beetje om, maar dat kan geen kwaad. De kleinere stukken kunnen daar weer op geplakt worden. Het gaat dus niet om losse blaadjes, maar meer om bladerpartijen. Zo ontstaat langzamerhand een boomkruin. Je kunt er ook echte (herfst)blaadjes bij plakken (met sterke lijm). Daarna geeft u ze lichtgroene plakkaatverf en laat de bomen begroeien met lichtgroene bladeren: hier en daar stippen verf op de stukken papier met een kleine kwast. Lichtgroen: groen met veel geel en/of wit. Maak een paar verschillende lichtgroenen aan, dat werkt zeer levendig. Zet alle bomen bij elkaar op de bos grond. Zorg voor een echt paadje dwars door het bos. (Eventueel nog bij laten schilderen of tamponneren met de sponsjes) Vergelijk tot slot het zelfgemaakte bos met het bos uit de illustratie in het boek. Is dit net zo n soort bos als in het verhaal of is het heel anders geworden? Opdracht 3 - We maken de rotsen en de keien Na het bos komt het jongetje tussen de rotsen en keien terecht. Verder gaat ook onze tocht. We klimmen tussen en over de rotsen. Wie heeft er wel eens grote rotsen gezien. Hoe zagen ze eruit, waren ze rond of scherp, wat voor kleuren herinner je je? 13 De rotsen en keien - Manier 1: Rotsen en keien scheuren uit papier en steenkleuren kleuren. Breng een paar rivierkeien mee naar school. Of haal ergens een emmertje met grof grint uit het tuinpad. Bekijk samen de vormen en kleuren van de afgesleten grintsteentjes. De kinderen scheuren van bruin en grijs papier mooie stenen. Met gele, oranje, rode, zwarte en witte wasco of oliepastel worden de papieren stenen verlevendigd. Kijk nog eens naar de stenen in het boek. Nu kan er een grote steenberg op deel twee van het papier geplakt worden. Stenen naast elkaar en gedeeltelijk over elkaar heen plakken. - Manier 2: Rotsen en keien maken van papier-maché of papierpulp. Laat iedere leerling een krant in kleine snippers scheuren. Doe alle snippers in een diepe emmer met heet water. Doe een garde van de mixer of een verfmenger in de boormachine en maak met flink veel water in Les 2 Wij maken ook een tocht

14 de emmer, (dus nog geen stijve prut maken in dit stadium) een mooie fijngeslagen pulp van de krant. Giet de prut in een oude sloop en knijp er zoveel mogelijk overtollig water uit. Als de pulp behoorlijk droog geknepen is (beter iets te droog dan iets te nat), strooit u er droge behangersplak doorheen. Lekker doorkneden tot de pulp smeuïg is geworden: eventueel iets water toevoegen. Het lijkt nu op papier-klei. Van de pulp maken de leerlingen nu mooie stenen. Liever iedere leerling een aantal kleine stenen dan enorme ballen die heel langzaam drogen. Laat de stenen drogen op de verwarming op stukken vuilniszak. U kunt ook de natte stenen meteen op het grote vel leggen en op elkaar: door de behangersplak hechten ze vanzelf. Als de rotspartijen aan de buitenkant droog zijn kunnen de kinderen ze schilderen. Maak verschillende paletjes klaar met rotskleuren. Roodbruin, oranjebruin, grijzig. Laat u inspireren door de kleuren in het grint. - Manier 3: Rotsen en keien maken van klei Van gewone Hollandse rivierklei vormen we kleinere en grotere bolletjes klei: bolletjes rollen, vervolgens eventueel in andere vormen drukken of zachtjes slaan met de handpalm. Klei in verschillende kleuren kan ook. Als iedere leerling een paar keien heeft gemaakt kunnen ze bij, naast en gedeeltelijk op elkaar gelegd worden en eventueel een beetje aan elkaar vastgedrukt. (Langzaam laten drogen door er telkens na schooltijd een plastic vuilniszak luchtig overheen te leggen.) Opdracht 4 - We maken water: het meer of de zee Water schilderen en/of een collage scheuren en plakken van transparant vlieger papier en andere glimmende en dekkende papieren in waterige kleuren. Na de rotsen komen we bij het water. Praten over water, zwemmen, golven, zwembaden, de zee, een meer, kleuren van water, bootjes, vissen, etc. Op een volgend gedeelte van het grote papier, grenzend aan de rotsen, tekent u een meertje of een stuk zee, slechts de grenzen, de oever. De leerlingen scheuren golven van transparant vliegerpapier en andere soorten papier in verschillende tinten lichte, donkere, felle en zachte kleuren blauw. Het werkt (letterlijk) schitterend als ze hier en daar onder het vliegerpapier stukjes aluminiumfolie plakken of weer vliegerpapier over andere kleuren dekkend papier heen plakken. Eventueel kunnen er ook nog transparante golfjes van verdunde plakkaatverf over de collage geschilderd worden. Als je tot slot hier en daar dun plastic folie (huishoudfolie) over de collage plakt, expres in plooitjes getrokken wordt het water helemaal mooi en echt! Opdracht 5 - We maken bootjes Halve walnoot-dop; Beschilder de walnoten met plakkaatverf in felle afstekende kleuren t.o.v. het blauwi ge water. Maak van afgebrande lucifers kleine roeispaantjes. (met viltstift kunnen ze de roeispanen ook nog kleuren). 14 Opdracht 6 - We maken een zandstrandje En weer gaat de tocht verder: Nu lopen we langs het strandje. Zand tussen onze tenen. Vlakbij de zee of het meer, met golven en schuim. Misschien liggen er wel mooie schelpen. Wie heeft er wel eens een mooie schelp gevonden langs de zee? En wie maakte er wel eens een zandkasteel? Rondom de zee of het meertje maken we een strandje. Laat met zand, behangersplak en verf een lekker papje maken. Okergeel, wit, en in een apart bakje wat bruin met behangersplak. Schilderen met de vingers, soms even indopen in het bruin (of weer tamponneren met de sponsjes). Net als aan het strand kun je mooie sporen maken in het zand-verfpapje. Plak tot slot met sterke lijm echte schelpen in het strandtafereel. Les 2 Wij maken ook een tocht

15 Opdracht 7 - De groenteboer Uiteindelijk komen we bij de groenteboer! Op deze plaats leggen de kinderen s morgens gedurende de kinderboekenweek (of de dagen nadat u aan deze lessuggestie hebt gewerkt) telkens hun fruithapje of ander tussendoortje neer. Elke dag kunnen de kinderen dan weer, als het hapjes tijd is, de tocht maken door het bos, over de rotsen door het water met hun eigen bootje, over het strand naar de groenteboer. 15 Les 2 Wij maken ook een tocht

LESBRIEF BIJ VOORSTELLING WOLFJE VAN THEATERGROEP ARTHUR GROEP 3-4-5

LESBRIEF BIJ VOORSTELLING WOLFJE VAN THEATERGROEP ARTHUR GROEP 3-4-5 LESBRIEF BIJ VOORSTELLING WOLFJE VAN THEATERGROEP ARTHUR GROEP 3-4-5 Wolfje is voorbestemd om een SprookjesWolf te worden. Hij is namelijk de oudste zoon van de oudste zoon in de oudstezonenfamilielijn.

Nadere informatie

seizoenskleuren Kijk eens naar buiten! Hoe kun je zien welk seizoen het is? Aan de bomen, aan de

seizoenskleuren Kijk eens naar buiten! Hoe kun je zien welk seizoen het is? Aan de bomen, aan de Marlies Huijzer seizoenskleuren elk seizoen zijn kleur Kijk eens naar buiten! Hoe kun je zien welk seizoen het is? Aan de bomen, aan de bloemen, aan het weer, aan de kleren van de kinderen, én aan de kleuren

Nadere informatie

LEESTIP. Speel- & Leerbrief JULI 2015 1. Marja Baeten. Pedagogisch kader kindercentra 0-4 jaar SPELEN MET WATER! JULI 2015.

LEESTIP. Speel- & Leerbrief JULI 2015 1. Marja Baeten. Pedagogisch kader kindercentra 0-4 jaar SPELEN MET WATER! JULI 2015. Pedagogisch werken met plezier s Speel- & Leerbrief JULI 2015 SPELEN MET WATER! Water: het kost bijna niets, het is bijna overal en het is zo heerlijk verfrissend in de zomer! Kortom, een prima speelmateriaal

Nadere informatie

Wegwijs in de wereld van de schilderkunst / Schilderijen Salon van de 21 e eeuw

Wegwijs in de wereld van de schilderkunst / Schilderijen Salon van de 21 e eeuw Wegwijs in de wereld van de schilderkunst / Schilderijen Salon van de 21 e eeuw Lesbrief met enkele suggesties voor creatieve verwerkings- lessen n.a.v. het bezoek aan de tentoonstelling Le Peintre de

Nadere informatie

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord.

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: Max en de toverstenen. 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen. B: Drie of meer lettergrepen. 2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot

Nadere informatie

Speel- & Leerbrief MAART 2015 1. Marja Baeten. Pedagogisch kader kindercentra 0-4 jaar KINDEREN IMITEREN OM TE LEREN MAART 2015.

Speel- & Leerbrief MAART 2015 1. Marja Baeten. Pedagogisch kader kindercentra 0-4 jaar KINDEREN IMITEREN OM TE LEREN MAART 2015. Pedagogisch werken met plezier s Speel- & Leerbrief MAART 2015 KINDEREN IMITEREN OM TE LEREN Op een bepaald moment krijg je opeens extra veel hulp van peuterhandjes als je de tafeltjes in de opvang schoonmaakt.

Nadere informatie

Reis naar andere hemellichamen

Reis naar andere hemellichamen Reis naar andere hemellichamen GROEP 5-6 44 80 minuten 1, 5, 6, 8, 23, 54 en 55 De leerling: weet welke planeten manen hebben weet welke planeten ringen hebben weet welke kleur de verschillende planeten

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Paulo op bezoek in de klas

Paulo op bezoek in de klas Kunst voor peuters en kleuters Dit materiaal is bestemd voor leerkrachten van groep 0, 1 en 2. Met de informatie en lessuggesties kunt in de klas aan de slag met beeldende kunst. Het kijken naar en praten

Nadere informatie

Lessuggesties creatieve lessen groep 1-2. Onderwaterwereld tekenen. Over de lessuggesties. Nodig: Voorbereiding: Uitvoering:

Lessuggesties creatieve lessen groep 1-2. Onderwaterwereld tekenen. Over de lessuggesties. Nodig: Voorbereiding: Uitvoering: Lessuggesties creatieve lessen groep 1-2 Over de lessuggesties Bij het werken binnen het thema vissen in de zee is het leuk om van de klas een kleurrijke zee te maken. U organiseert uw creatieve lessen

Nadere informatie

Sinterklaas knutselen

Sinterklaas knutselen Sinterklaas knutselen Stoomboot Materiaal: een melkpak, gekleurd karton en papier, evt. watten, keukenrol en verf. Leg het melkpak op z'n kant en pak twee stroken en niet die aan beide kanten aan elkaar.

Nadere informatie

de kinderen hier om elkaar te gebruiken als de massa mensen, ze kunnen door elkaar heen lopen en elkaar begroeten etc.).

de kinderen hier om elkaar te gebruiken als de massa mensen, ze kunnen door elkaar heen lopen en elkaar begroeten etc.). Als je boven de stad vliegt, land je midden op een plein. Het plein is vol met mensen, je steekt het plein over en loopt dwars door de mensen heen, af en toe begroet je iemand. (help de kinderen hier om

Nadere informatie

MENU. Tekenevenement Tussen de lijnen = GROEI! 1. Help de boom - groep 1 t/m 4 (hoofdopdracht)

MENU. Tekenevenement Tussen de lijnen = GROEI! 1. Help de boom - groep 1 t/m 4 (hoofdopdracht) MENU Tekenevenement Tussen de lijnen = GROEI! In deze bijlage wordt het menu voor het tekenevenement beknopt weergegeven. Per opdracht leest u: - het idee van de opdracht - de duur hiervan - de daarbij

Nadere informatie

WOORDEN VERANDEREN. grap. glas. kras. grijs NIEUWE WOORDEN MAKEN. sterk - kers. ster. Kies een woord uit het woordpakket. gras -

WOORDEN VERANDEREN. grap. glas. kras. grijs NIEUWE WOORDEN MAKEN. sterk - kers. ster. Kies een woord uit het woordpakket. gras - WOORDEN VERANDEREN Kies een woord uit het woordpakket. gras - grap Schrijf dit woord in je schrift. glas kras Maak een nieuw woord door één letter grijs te veranderen. Zoek zoveel mogelijk nieuwe woorden.

Nadere informatie

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 THEMA 9 blaadjes Dit materiaal is ontwikkeld in opdracht van IVN, in het kader van Gezonde Schoolpleinen. Tekst: Dieuwertje Smolenaars, NME Amsterdam-Noord. Vormgeving

Nadere informatie

Naar het gelijknamige boek van Milja Praagman. : STT-produkties, aanbieder van jeugd- & jongerentheater Bewerking tekst : Peter van Dijk

Naar het gelijknamige boek van Milja Praagman. : STT-produkties, aanbieder van jeugd- & jongerentheater Bewerking tekst : Peter van Dijk Lesbrief Colofon Voorstelling : Nog 100 nachtjes slapen Naar het gelijknamige boek van Milja Praagman Productie : Peter van Dijk Producent : STT-produkties, aanbieder van jeugd- & jongerentheater Bewerking

Nadere informatie

ZML SO Leerlijn Kunstzinnige oriëntatie - Beeldende vorming

ZML SO Leerlijn Kunstzinnige oriëntatie - Beeldende vorming ZML SO Leerlijn Kunstzinnige oriëntatie - Beeldende vorming KUNSTZINNIGE ORIËNTATIE BEELDENDE VORMING Kerndoel 1: De leerlingen leren ideeën, ervaringen en gevoelens uitdrukken in een beeldend werkstuk.

Nadere informatie

Leerpad Natuurbeleving kleuters Lesduur: ca 60 minuten Bestemd voor groep 1/2/3 Sluit aan bij kerndoel: 39, 40a

Leerpad Natuurbeleving kleuters Lesduur: ca 60 minuten Bestemd voor groep 1/2/3 Sluit aan bij kerndoel: 39, 40a Leerpad Natuurbeleving kleuters Lesduur: ca 60 minuten Bestemd voor groep 1/2/3 Sluit aan bij kerndoel: 39, 40a Inleiding Korte omschrijving van de les: In groepjes van 4 kinderen lopen ze begeleid de

Nadere informatie

Veilig leren lezen Aftelkalender Sinterklaas: hoeveel nachtjes slapen nog? - Versie 2013

Veilig leren lezen Aftelkalender Sinterklaas: hoeveel nachtjes slapen nog? - Versie 2013 veilig leren lezen Aftelkalender Sinterklaas Hoeveel? Versie 2013 Auteur: Josée Warnaar Kinderen verheugen zich enorm op het sinterklaasfeest. De tijd tot Sinterklaas is vol van spanning en leuke gebeurtenissen.

Nadere informatie

B O O M A C T I V I T E I T E N H O E K

B O O M A C T I V I T E I T E N H O E K B O O M A C T I V I T E I T E N H O E K BOOMACTIVITEITENHOEK onderdeel van het programma De Verdwaalde Boom In de periode dat u bezig bent met het lesprogramma kunt u in uw lokaal een activiteitenhoek

Nadere informatie

DOCENT. Thema: natuur BOMEN BIJ MIJN SCHOOL. groep 3 en 4. Stadshagen

DOCENT. Thema: natuur BOMEN BIJ MIJN SCHOOL. groep 3 en 4. Stadshagen In groep 1 en 2 hebben de leerlingen binnen dit thema geleerd dat er in de natuur verschillende kleuren, vormen en texturen te vinden zijn. De leerlingen in groep 3 en 4 richten zich in dit thema op bomen.

Nadere informatie

2. Auditieve Synthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord.

2. Auditieve Synthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: KIKI 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen. B: Drie of meer lettergrepen. 2. Auditieve Synthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters

Nadere informatie

Knutselen thema herfst

Knutselen thema herfst Knutselen thema herfst Herfst-Schimmenspel Benodigdheden: Groen papier met bos, zwarte viltstift, kopieerapparaat, zwart potlood Teken met zwarte stift twee bomen op een tekenpapier. Kopieer dit voor de

Nadere informatie

Licht en donker Licht

Licht en donker Licht H Licht en donker Licht groep 1-2 09 tijdsduur 80 minuten kerndoelen 1, 32, 42 en 54 lesdoelen De leerling: weet dat licht nodig is om te zien kent een aantal lichtbronnen, waarvan sommige uit zichzelf

Nadere informatie

Johanna Kruit. Gedichten, geïnspireerd door bomen. Geheimen

Johanna Kruit. Gedichten, geïnspireerd door bomen. Geheimen 1 Gedichten, geïnspireerd door bomen Geheimen In het donker huizen bomen die overdag gewoner zijn. Wij slaan de bochten van een pad mee om en gaan, ontkomen aan het licht af op geheimen.kleine geluiden

Nadere informatie

Lesbrief. groep 3 t/m 6. Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm

Lesbrief. groep 3 t/m 6. Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm Lesbrief groep 3 t/m 6 Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm Colofon Voorstelling Productie Producent Bewerking tekst Spel Regieadvies Vormgeving Lesmateriaal Impresariaat Met dank aan : Meneer

Nadere informatie

Lesbrief Beestjes tekenen naar verhaal

Lesbrief Beestjes tekenen naar verhaal Lesbrief Beestjes tekenen naar verhaal Doelgroep: Groep 5 t/m 8 Lesduur: ± 45 minuten Leerstofgebied: Wereldoriëntatie, Kunstzinnige oriëntatie Werkvorm: Zelfstandig Doel van de opdracht: Het leren hoe

Nadere informatie

Moshi gaat met het vliegtuig naar Malawi

Moshi gaat met het vliegtuig naar Malawi Malawi Auditieve analyse: 1.2 Eén en twee lettergrepen 1.3 Drie of meer lettergrepen Auditieve synthese 4.1 Lettergrepen samenvoegen tot een woord 4.2 Letters samenvoegen tot een woord Zon varken Malawi

Nadere informatie

Opdracht 1 Nodig: kleurpotloden of stiften, poster Maak je huis mooi.

Opdracht 1 Nodig: kleurpotloden of stiften, poster Maak je huis mooi. Opdracht 1 Nodig: kleurpotloden of stiften, poster Maak je huis mooi. Hoe ziet de woonkamer in jouw huis eruit? Hebben jullie behang met bloemen, zijn de muren in een mooie kleur geverfd of hebben jullie

Nadere informatie

Tips voor activiteiten in de winter, lekker knutselen

Tips voor activiteiten in de winter, lekker knutselen Tips voor activiteiten in de winter, lekker knutselen 1) Voor de kleinste kinderen In de winter kunnen vogels wel wat extra s gebruiken. Met kinderen van alle leeftijden kun je hiermee aan de slag. Dennenappels

Nadere informatie

Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Informatie voor de geschiedenislessen

Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Informatie voor de geschiedenislessen Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Deze handleiding en de opdrachten zijn bedoeld als aanvulling op de geschiedenislessen over de steden en staten. De lesonderdelen beschreven

Nadere informatie

Opdrachtkaarten Herfst

Opdrachtkaarten Herfst Zandspoor Opdrachtkaarten Herfst Zandspoor Opdrachtkaarten Herfst Je gaat in het duingebied onderzoek doen naar allerlei dingen die met zand te maken hebben. De materialen die daarvoor nodig zijn, zitten

Nadere informatie

Voorzichtig schuift hij het zware gordijn weg. Voor alle kamers hangt zo n goudkleurig gordijn. Om de warmte buiten te houden. Want het is erg warm,

Voorzichtig schuift hij het zware gordijn weg. Voor alle kamers hangt zo n goudkleurig gordijn. Om de warmte buiten te houden. Want het is erg warm, Prins Floris In de tuin van het paleis loopt een jongen. Een bruine jongen met zwarte krullen. Floris heet hij, en hij is een prins. De vader van Floris is de koning van Spanje. Rijk is hij, heel rijk.

Nadere informatie

China. Chinese karakters. Vakgebied: Beeldende Vorming. Lesduur: 60 minuten

China. Chinese karakters. Vakgebied: Beeldende Vorming. Lesduur: 60 minuten China Chinese karakters Vakgebied: Beeldende Vorming Lesduur: 60 minuten Pagina 1 Colofon Chinese karakters Les voor groep 7/8 60 minuten Tekenen China - Chinese karakters - Leerkracht - handreiking Inleiding

Nadere informatie

De leerlingen: leren en ervaren dat mensen niet zonder water kunnen leven. zien waar water voor wordt gebruikt.

De leerlingen: leren en ervaren dat mensen niet zonder water kunnen leven. zien waar water voor wordt gebruikt. Water 2 Speuren naar water Doelen Begrippen De leerlingen: leren en ervaren dat mensen niet zonder water kunnen leven. zien waar water voor wordt gebruikt. de druppel, stromend water Materialen Tip Lamineer

Nadere informatie

Auditieve oefeningen. Boek van de week: Verhaalbegrip: Taalbewustzijn:

Auditieve oefeningen. Boek van de week: Verhaalbegrip: Taalbewustzijn: Auditieve oefeningen Boek van de week: 1; Nijntje in het museum 2; Krokodil en het meesterwerk 3; Kloddertje 4; Meneer Kandinsky was een schilder 5; Het kleine museum Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik

Nadere informatie

THEMA LENTE Auditieve oefeningen

THEMA LENTE Auditieve oefeningen THEMA LENTE Auditieve oefeningen Auditieve synthese Lettergrepen samenvoegen tot een woord Tulp Gras Wei Letters samenvoegen tot een woord Kalfje Krokus Lente Narcis Zaaien Veulen Groeien Paashaas je Poesje

Nadere informatie

Bekijk eerst het filmpje. Ga daarna zelf aan de slag.

Bekijk eerst het filmpje. Ga daarna zelf aan de slag. Appie de detective gaat op zoek naar het schrijfgeheim van Schoolschrijver Selma Noort. Filmpje Bekijk eerst het filmpje. Ga daarna zelf aan de slag. Selma Noort: Lees het begin van dit verhaal. Twee kinderen

Nadere informatie

Ik ben begonnen met collages. Collages met als thema de vrouw. De vagina en borsten. De vrouw was het belangrijkste uitgangspunt

Ik ben begonnen met collages. Collages met als thema de vrouw. De vagina en borsten. De vrouw was het belangrijkste uitgangspunt Maart 2014 Mijn beeldend proces. Een proces wat begonnen is in maart 2014. Het proces is begonnen naar aanleiding van een gedicht. Dit gedicht roept voor mij verschillende dingen op. Het belangrijkste

Nadere informatie

= een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een hoge lamp die langs de weg staat.

= een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een hoge lamp die langs de weg staat. Woordenschat blok 1 gr4 Les 1 De heg De lantaarn De plant Het tuinhek Het terras De garage Het dorp De stad De zwerver De stoep De woonwijk = een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een

Nadere informatie

Brandweerman. 1 Brandweerman, brandweerman. Red die kat, als je kan. Zet je ladder neer en draag snel die kat omlaag.

Brandweerman. 1 Brandweerman, brandweerman. Red die kat, als je kan. Zet je ladder neer en draag snel die kat omlaag. vanaf 4 jaar tekst: Marian van Gog muziek: Ton Kerkhof ouplet Brandweerman Intro D7 G man, Refrein brand -weer - man. Red die kat, Brand-weer Œ Œ Œ G Œ Ó als je kan. Zet je lad - der neer en draag snel

Nadere informatie

M I J N Z E L F B O U W A Q U A R I U M A C H T E R W A N D

M I J N Z E L F B O U W A Q U A R I U M A C H T E R W A N D 1 M I J N Z E L F B O U W A Q U A R I U M A C H T E R W A N D Na wat rondkijken op internet, en vragen stellen aan andere aquarianen ben ik toch zelf begonnen. Ik had er ook in div. winkels al veel gezien

Nadere informatie

1 De tekst gaat over de modderman. Waar denk jij aan bij modder? Kleur die vakjes. 2 De modderman is een verhaal. Hoe weet je dat? Kruis aan.

1 De tekst gaat over de modderman. Waar denk jij aan bij modder? Kleur die vakjes. 2 De modderman is een verhaal. Hoe weet je dat? Kruis aan. Blok 2 LB 16-17 LES 1 EEN KLODDER MODDER Lees de tekst in het leesboek nog niet. 1 De tekst gaat over de modderman. Waar denk jij aan bij modder? Kleur die vakjes. de aarde schoon glijden nat de blubber

Nadere informatie

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek KIEZEN Een goed begin is het kiezen van het juiste boek. Er zijn zo veel mooie verhalen waardoor het soms lastig is om een goede keuze

Nadere informatie

Mamma vliegt steeds hoger.

Mamma vliegt steeds hoger. MEEUWTJE Meeuwtje is het verhaal van een jonge meeuw die zijn leefwereld verkent. Zijn moeder helpt hem daarbij, vooral door aan het eind van de dag nog eens na te gaan wat er allemaal voor dieren, kleuren

Nadere informatie

Natuurtentoonstelling

Natuurtentoonstelling Natuurtentoonstelling We gaan schilderijlijstjes maken. Knip elk een rechthoekige lijst uit een vel A4-papier. Daarna mag je jouw lijst versieren met kleurpotloden, verf, wascokrijt of ander materiaal.

Nadere informatie

Doorzichtige kleurlagen

Doorzichtige kleurlagen Doorzichtige kleurlagen Opdracht bij het fluweel Nodig Schaar Lijm Rollen gekleurd doorzichtig plastic Witte kartonnen vellen Potlood Gum Kunstwerk: Descent into Limbo van Anish Kapoor Stap 1 We gaan een

Nadere informatie

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark NME-leerroute Kabouters in het Westerpark 1 Groep Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen In het Westerpark woont een kaboutervolk. Dat weten niet zoveel mensen, maar voor deze ene keer hebben

Nadere informatie

Auditieve oefeningen bij het thema: Mijn huis

Auditieve oefeningen bij het thema: Mijn huis Auditieve oefeningen bij het thema: Mijn huis Boek van de week: 1; Een huis bouwen 2;De bouwvakker 3; Op de bouwplaats 4; Een hol voor mol Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik de volgende vragen: Wat staat

Nadere informatie

De familie schaap. Praat eens zoals een schaap Welke dierengeluiden ken je nog? Doe ze eens na?

De familie schaap. Praat eens zoals een schaap Welke dierengeluiden ken je nog? Doe ze eens na? Het schaap De familie schaap Schapen zijn bange dieren. Daarom leven ze met velen samen en blijven ze dicht bij elkaar. Een groepje schapen noemen we een kudde. Schapen praten met elkaar door te blaten.

Nadere informatie

1 Actief in de natuur. Bodemgespuis en kriebeldiertjes

1 Actief in de natuur. Bodemgespuis en kriebeldiertjes Bodemgespuis en kriebeldiertjes Overal vind je kriebeldiertjes, als je maar goed kijkt. Zullen we eens samen gaan kijken of er hier ook diertjes zijn? Als je een diertje gevonden hebt, mag je roepen. Dan

Nadere informatie

Het web van een spin kan: Hoe heet de beroemde paddenstoel rood met witte stippen? Hoeveel stekels heeft een egel ongeveer? Wat is de goede volgorde:

Het web van een spin kan: Hoe heet de beroemde paddenstoel rood met witte stippen? Hoeveel stekels heeft een egel ongeveer? Wat is de goede volgorde: Hoe heet de beroemde paddenstoel rood met witte stippen? a. Vliegenzwam b. Elfenbankje c. Rode zwam Het web van een spin kan: a. Haar eigen gewicht dragen b. 2 maal haar eigen gewicht dragen c. Tot 4000

Nadere informatie

Workshop Vertellen. Workshop Vertellen

Workshop Vertellen. Workshop Vertellen Workshop Vertellen Er is om ons heen veel aandacht voor het (voor)lezen, maar veel minder voor het vertellen vanuit eigen verbeeldingskracht. Verhalenverteller en theatermaker Adrie Gloudemans geeft in

Nadere informatie

Met dit lekkere warme weer zijn we lekker gaan wandelen in het park bij ons in de buurt.

Met dit lekkere warme weer zijn we lekker gaan wandelen in het park bij ons in de buurt. Het Kwetternest 3-jarigen Deze week zijn we begonnen met het thema OEF WAT WARM! We hebben in de groep een echte ijswinkel gemaakt. De kinderen kunnen naar hartenlust ijsjes kopen en eten. In de grote

Nadere informatie

Auditieve oefeningen bij het thema:

Auditieve oefeningen bij het thema: Auditieve oefeningen bij het thema: Boek van de week: 1; Kom uit het ei, kleintje 2; Dottie s eieren 3; Dottie s kuikens 4; Mijn kuiken Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik de volgende vragen: Wat staat

Nadere informatie

gesproken tekst dat de zon warmte geeft van het doeblad Maak voor de activiteit De zon geeft warmte twee ijsklontjes.

gesproken tekst dat de zon warmte geeft van het doeblad Maak voor de activiteit De zon geeft warmte twee ijsklontjes. Gebruik de zon GROEP 1-2 12 55 minuten 1, 42, 54 en 55 Maak voor de activiteit De zon geeft warmte twee ijsklontjes. Teken boven de ene kolom een zon en boven de andere een schaduw. Zorg voor naamkaartjes

Nadere informatie

7.5 Script en plaatjes post-test

7.5 Script en plaatjes post-test 7.5 Script en plaatjes post-test De vorige keer waren we hier om Drakie wat beter te leren praten en Drakie heeft toen een heleboel van jou geleerd. Dat vond ie heel leuk. Vandaag gaan we wat dingen die

Nadere informatie

NME-leerroute Aarde, lucht en water

NME-leerroute Aarde, lucht en water NME-leerroute Aarde, lucht en water 3 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen Wat hoor ik daar, een steentje in het water? Deze is zwaar en zakt naar de bodem. Wat zie ik daar, een mooie

Nadere informatie

Inhoud. Het leven van Escher. Weiland wordt vogel. Kringloop metamorfose. De wereld op z n kop.

Inhoud. Het leven van Escher. Weiland wordt vogel. Kringloop metamorfose. De wereld op z n kop. Inhoud. Blz. 1. Blz. 2. Blz. 3. Blz. 4. Blz. 5. Blz. 6. Blz. 7. Blz. 8. Blz. 9. Blz. 10. Blz. 11. Kaft Inhoud Het leven van Escher. Moeilijke jaren. Weiland wordt vogel. Kringloop metamorfose. De wereld

Nadere informatie

doekaart: HET MUSEUM (afspraken)

doekaart: HET MUSEUM (afspraken) doekaart: HET MUSEUM (afspraken) doekaart: HET MUSEUM (afspraken) Een museum is een plek waar kunst bewaard wordt en getoond. Aan de muur hangen schilderijen, in vitrines liggen voorwerpen en op sokkels

Nadere informatie

DOCENT. Thema: Water BEESTJES IN DE SLOOT. groep 1 en 2. Stadshagen

DOCENT. Thema: Water BEESTJES IN DE SLOOT. groep 1 en 2. Stadshagen In en rondom is veel water te vinden, zoals slootjes, weteringen maar ook het Zwarte Water en de Millingerplas. In het thema water gaan de kleuters onderzoeken welke dieren er in en rondom het water bij

Nadere informatie

Lesbrief Uitvinders. Inleiding

Lesbrief Uitvinders. Inleiding Lesbrief Uitvinders Inleiding Ruben laat Sara zien dat hij een satéprikker door een ballon kan prikken zonder dat de ballon knapt! Ook kan hij een regenboog maken met een glas water. Sara vindt het erg

Nadere informatie

Drents Archief. Meisje met de hoepel. Groep 2 Speuren in het archief

Drents Archief. Meisje met de hoepel. Groep 2 Speuren in het archief Drents Archief Meisje met de hoepel Groep 2 Les 3 Speuren in het archief Les 3 Speuren in het archief Samenvatting van de les In het Drents Archief bevindt zich een kistje dat een dubbele bodem blijkt

Nadere informatie

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan.

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan. LESBRIEF Binnenkort gaan jullie met jullie groep naar de voorstelling Biggels en Tuiten Hieronder een aantal tips over hoe je de groep goed kan voorbereiden op de voorstelling. VOOR DE VOORSTELLING Vertel

Nadere informatie

aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood

aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood K aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood Ideeën verzameld door Demy van der Ham Bron: www.lesidee.nl FANTASIEDIER Opdracht voor groep 3 tot 5 Benodigdheden: - Wit papier op A4 formaat - Kleurpotloden

Nadere informatie

workshop bij Rodica en Dodica

workshop bij Rodica en Dodica workshop bij Rodica en Dodica vier gedichten van Paul van Ostaijen met tekeningen van Paul Verrept taijen, met bij elk zins morgens de dingen, de que nègre, en Rodica en r al met groot succes ansee. Nu

Nadere informatie

IK ZIE, IK ZIE... BENNER

IK ZIE, IK ZIE... BENNER IK ZIE, IK ZIE... BENNER onderwijsprogramma primair onderwijs groep 5 t/m 8 INLEIDING Gerrit Benner vond de gewone wereld lang niet altijd even leuk, dus die schilderde hij ook niet. Maar achter die gewone

Nadere informatie

De MS van Tess Als elke dag onzeker is

De MS van Tess Als elke dag onzeker is Morgen gaan we naar de huisarts, zegt haar moeder s middags. Ik weet niet wat er met je is. Je bent zo moe de laatste tijd. En nu heb je ook nog last van je oog. De juf zegt dat ik misschien een bril moet,

Nadere informatie

7-12 jaar Scharrelavontuur. 7-12 jaar Scharrelavontuur

7-12 jaar Scharrelavontuur. 7-12 jaar Scharrelavontuur Geluiden Wees 1 minuut helemaal stil. Luister naar de geluiden om je heen. Hoeveel geluiden heb je gehoord? Welke geluiden heb je herkend? Je eigen geur maken Verzamel verschillende soorten blaadjes, mos,

Nadere informatie

Auditieve oefeningen bij het thema: piraten

Auditieve oefeningen bij het thema: piraten Auditieve oefeningen bij het thema: piraten Boek van de week: 1; Woeste Willem 2; Bij de piraten 3; Piraten; informatieboek 4; Aadje Piraatje Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik de volgende vragen: Wat

Nadere informatie

Natuurburen. In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum. Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen

Natuurburen. In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum. Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen Natuurburen In samenwerking met Stichting Welzijn Zorgcentra Basisscholen NME Centrum Doel Saamhorigheid in de wijk versterken Elkaar leren kennen Projectbeschrijving Ouderen en jongeren voeren samen activiteiten

Nadere informatie

Leve de lente! (Rotraut Susanne Berner) Door Helga Gehre

Leve de lente! (Rotraut Susanne Berner) Door Helga Gehre Leve de lente! (Rotraut Susanne Berner) Door Helga Gehre Doelgroep Analfabete of gealfabetiseerde anderstaligen niveau 1.1. Deze les is gemaakt voor cursisten alfa mod. 4, maar is ook voor andere modules

Nadere informatie

In deze lesbrief vindt u lesideeën bij een selectie van onze Klavertjesboeken. - voor groep 3/4 en 5/6

In deze lesbrief vindt u lesideeën bij een selectie van onze Klavertjesboeken. - voor groep 3/4 en 5/6 In deze lesbrief vindt u lesideeën bij een selectie van onze Klavertjesboeken. - voor groep 3/4 en 5/6 Klavertje Een: De hut van Marion van de Coolwijk, AVI 2 Klavertje Twee: De draak van Harmen van Straaten,

Nadere informatie

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord.

2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord. B: Letters samenvoegen tot een woord. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: Een winterdag. 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen. B: Drie of meer lettergrepen. 2. Auditieve Sinthese: A: Lettergrepen samenvoegen tot een woord.

Nadere informatie

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco.

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco. 1 Het portiek Jacco ruikt het al. Zonder dat hij de voordeur opendoet, ruikt hij al dat er tegen de deur is gepist. Dat gebeurt nou altijd. Zijn buurjongen Junior staat elke avond in het portiek te plassen.

Nadere informatie

Een meneer heeft veel ballonnen. Hij roept: Kinderen, kom erbij! Mijn ballonnen die zijn gratis. Wie wil een ballon van mij?

Een meneer heeft veel ballonnen. Hij roept: Kinderen, kom erbij! Mijn ballonnen die zijn gratis. Wie wil een ballon van mij? Een meneer heeft veel ballonnen. Hij roept: Kinderen, kom erbij! Mijn ballonnen die zijn gratis. Wie wil een ballon van mij? Wat een mooie luchtballonnen! Geel, oranje, groen en blauw. Kies maar uit Daan,

Nadere informatie

aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood Ideeën verzameld door Demy van der Ham

aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood Ideeën verzameld door Demy van der Ham aartenbak tekenen Tekenlessen met: Kleurpotlood Ideeën verzameld door Demy van der Ham Bron: www.lesidee.nl FANTASIEDIER Opdracht voor groep 3 tot 5 Benodigdheden: - Wit papier op A4 formaat - Kleurpotloden

Nadere informatie

Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen. opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep

Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen. opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep Starter Een elf schrijven n.a.v. Stad van STEF BOS Gebruik slechts

Nadere informatie

Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen nazeggen. B: Drie of meer lettergrepen nazeggen.

Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen nazeggen. B: Drie of meer lettergrepen nazeggen. Auditieve taaloefeningen bij het onderwerp: Rupsje Nooitgenoeg 1. Auditieve Analyse: A: Eén en twee lettergrepen nazeggen. B: Drie of meer lettergrepen nazeggen. 2. Auditieve Synthese: A: Lettergrepen

Nadere informatie

Het brein. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Het brein Groep 7-8 Leerlingen In de klas versie 04-2014 1

Het brein. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Het brein Groep 7-8 Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Het brein Jouw werkbladen In de klas Mijn naam: Mijn school: Ik zit in groep: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Het brein Groep 7-8 Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Het brein Hersenen zijn ontzettend

Nadere informatie

Educatief schoolreisprogramma voor de bovenbouw Tijdens het schoolreisje

Educatief schoolreisprogramma voor de bovenbouw Tijdens het schoolreisje Educatief schoolreisprogramma voor de bovenbouw Tijdens het schoolreisje Sprookjesspeurtocht In het Efteling Sprookjesbos Sprookjes laten je lachen, en dromen. Sneeuwwitje, de dwergen en Doornroosje. Laten

Nadere informatie

De Weier Vissedijk 35c 7602 CP Almelo

De Weier Vissedijk 35c 7602 CP Almelo obs De Weier Vissedijk 35c 7602 CP Almelo tel. 0546-491218 fax. 0546-491245 Auditieve taalontwikkelingsoefeningen bij het onderwerp: Buiten spelen. 1. Auditieve Analyse: * Eén en twee lettergrepen. * Drie

Nadere informatie

Tijdreis Wetenschap. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam:

Tijdreis Wetenschap. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Tijdreis Wetenschap Jouw werkbladen In de klas Mijn naam: Mijn school: Ik zit in groep: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Tijdreis Wetenschap Groep 7-8 Leerlingen In de klas versie 01-2016 1 Wetenschap

Nadere informatie

ACTIVITEIT. Tuinkers in een eierdop

ACTIVITEIT. Tuinkers in een eierdop THEMA: BUITEN IN DE NATUUR s Speelbrief APRIL 2016 In PIPPO april zaait aapje Pippo radijsjes in zijn moestuin, kopen Beertje Bruin en Papa Beer een bos bloemen voor Mama Beer, zoekt Muisje Meisje met

Nadere informatie

Zeesteen. Janneke Holwarda. roman

Zeesteen. Janneke Holwarda. roman Zeesteen Janneke Holwarda roman De wereld verzaakt; in het dorp van mijn ouders zijn de bladeren rood. Buson 1980 Ze is de jongste. En de vreemdste. Moeder had het zelf gezegd toen de tantes op bezoek

Nadere informatie

Ontdekdoos Kleuren groep 3 en 4. handleiding

Ontdekdoos Kleuren groep 3 en 4. handleiding Ontdekdoos Kleuren groep 3 en 4 handleiding Uitgave: Amsterdams NME Centrum Ontdekdoos Kleuren Docentenhandleiding Het lesmateriaal mag vrij gekopieerd worden voor gebruik op school en is gratis te downloaden

Nadere informatie

Voer deze proefjes alleen uit met je juf of meester erbij.

Voer deze proefjes alleen uit met je juf of meester erbij. Voer deze proefjes alleen uit met je juf of meester erbij. Waxinelichtje en een glas - Een waxinelichtje - Een schoteltje - Een lucifer - Een glas Zet in het midden van de kring een schoteltje neer met

Nadere informatie

Werkbeschrijvingen. Vakantiebijbelweek 2012. Dag 1: Kleuters: Trommel Middengroep: Rainpipe

Werkbeschrijvingen. Vakantiebijbelweek 2012. Dag 1: Kleuters: Trommel Middengroep: Rainpipe Werkbeschrijvingen Vakantiebijbelweek 2012 Dag 1: Kleuters: Trommel Middengroep: Rainpipe Dag 2: Kleuters: Cake versieren Middengroep: Versierde Koekjes Dag 3: Kleuters: Kijk-eiderdoos Middengroep: Spel

Nadere informatie

DIGIPRENTSERIE: SUPERMAKI

DIGIPRENTSERIE: SUPERMAKI DIGIPRENTSERIE: SUPERMAKI Toelichting Bedankt voor het downloaden van het pakket Supemaki. Deze werkbladen zijn bedoeld om te gebruiken naar aanleiding van het verhaal Supermaki. Je vindt dit verhaal digitaal

Nadere informatie

Vlinder maken met een koffiefilter

Vlinder maken met een koffiefilter Kinderactiemodel klimaatcampagne 2011 Knutseltips vlinders maken Maak een vlinder-knutselhoek waar kinderen allerlei vlinders kunnen knutselen. Hierna geven we een overzicht van enkele concrete voorbeelden

Nadere informatie

Harro van Lien. Woeste Willem. Lesbrief

Harro van Lien. Woeste Willem. Lesbrief Harro van Lien Woeste Willem Lesbrief Inleiding Over de voorstelling Willem woont alleen aan de rand van het bos. Hij geniet van de rust die hij heeft verdiend na een leven vol gevaarlijke avonturen. Hij

Nadere informatie

Ontdekkingstocht voor gezinnen

Ontdekkingstocht voor gezinnen Rivierenhof Ontdekkingstocht voor gezinnen Tjakkie de specht ontdekt de herfst INLEIDING TJAKKIE HERFST Tjakkie de specht voor gezinnen is een ontdekkingstocht met een bewegwijzerde route doorheen het

Nadere informatie

onderwijsprogramma primair onderwijs groep 4 t/m 6 HORIZONTAAL

onderwijsprogramma primair onderwijs groep 4 t/m 6 HORIZONTAAL onderwijsprogramma primair onderwijs groep 4 t/m 6 HORIZONTAAL inleiding Dit is de handleiding voor het onderwijsprogramma bij de tentoonstelling Horizonnen in het Fries Museum. Met veel plezier nemen

Nadere informatie

Leespromotie Kinderboekenweek Groep 3-4

Leespromotie Kinderboekenweek Groep 3-4 L e s p a de Leespromotie Kinderboekenweek Groep 3-4?! voor alle lessen: leesboeken, waaronder boeken rond het thema van de Kinderboekenweek; kerntitels behorend bij het thema van de Kinderboekenweek (indien

Nadere informatie

De Dans van de Kraanvogel

De Dans van de Kraanvogel Lang geleden in China De Dans van de Kraanvogel Lesbrief Primair Onderwijs 1 Beste leerkracht, De kinderen gaan naar de voorstelling De Dans van de Kraanvogel, een prachtig sprookje uit China. Wang, een

Nadere informatie

1 In het begin. In het begin leefde alleen God. De Heere God is er altijd geweest. En Hij maakte de hemel en de aarde.

1 In het begin. In het begin leefde alleen God. De Heere God is er altijd geweest. En Hij maakte de hemel en de aarde. 1 In het begin GENESIS 1:1-25 In het begin leefde alleen God. De Heere God is er altijd geweest. En Hij maakte de hemel en de aarde. De aarde is nat en donker. God wil van de aarde iets heel moois maken.

Nadere informatie

KRUISWOORDRAADSEL 1: WILDE DIEREN

KRUISWOORDRAADSEL 1: WILDE DIEREN KRUISWOORDRAADSEL 1: WILDE DIEREN KRUISWOORDRAADSEL 1: WILDE DIEREN Vul de benamingen van onderstaande dieren in rooster 1 in. 10 3 6 18 16 12 8 23 21 22 19 5 9 17 4 15 14 20 27 1 7 2 13 26 24 25 11 KRUISWOORDRAADSEL

Nadere informatie

HANDIG SPELEN MET EEN HOND

HANDIG SPELEN MET EEN HOND l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n HANDIG SPELEN MET EEN HOND OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN HIER LEES JE HANDIGE INFORMATIE OVER SPELEN MET EEN HOND. JE

Nadere informatie