MUIZEN ONDERZOEK ZOEKSESTRAAT SCHIJF 2012 ZOOGDIERENWERKGROEP KNNV ROOSENDAAL Zoogdierenwerkgroep KNNV afdeling Roosendaal: Bernadet Adriaenssens Linda van Meer Colinda van Oosterhout Wim Stoop Joke Stoop Redactie: Joke Stoop 1
INHOUD Voorbereiding pag. 3 Locatie pag. 3 Vangstmethode pag. 3 Vangstmethode Piet en Kees pag.4 Omstandigheden pag. 5 De Resultaten pag. 5 Conclusie pag. 5 Literatuurlijst pag. 5 2
Voorbereiding: In 2011 hadden wij met de gebroeders Baselier afgesproken dat wij een keer naar het uitvliegen van de vleermuizen zouden komen kijken. 20 augustus was het dan zover. Gewapend met koffie en gemakkelijke stoelen kon het tellen beginnen. Er kwamen die avond twee en dertig gewone dwergvleermuizen uit vliegen. Tijdens het wachten vertelde wij over onze muizenvangsten van afgelopen jaar. Kees en Piet wilde eigenlijk wel weten wat voor muizen zij allemaal in hun tuin en stallen hadden. Een muizen onderzoek is erg intensief en vraagt veel tijd, in de werkgroep is toen gekeken wie er tijd had. We konden het zo regelen dat er iedere keer minimaal twee personen aanwezig konden zijn bij het uitzetten, scherpzetten en voor de vangrondes. De locaties: Het huis waar we in de tuin en de stallen gingen vangen stond net buiten de bebouwde kom. Aangrenzend aan de voorkant, een weg met een haag van bomen en struiken, aan de zijkant de oprit van de buurman die zijn huis en tuin achter het huis heeft. Een zeer ordelijke tuin mogen we wel zeggen. Aan de andere kant van het huis een verwilderd weiland. De tuin van Kees en piet was zeer gevarieerd, een stuk groentetuin, een stuk siertuin met water en rotspartijen en een stuk bestraat. Verder was er een geitenstal en een nacht verblijf voor de kippen. Een pracht locatie om te gaan vangen. 20 augustus hebben we de vallen geplaatst, 22 augustus scherpgesteld en 23 augustus zijn we gaan vangen. De vangstmethode: We hebben 24 Longworth vallen gebruikt en ze twee aan twee geplaatst op 12 afwisselende locaties. De vallen stonden op de verschillende biotopen 10 meter uit elkaar. Als lokvoer hebben we grof kuiken voer gebruikt, appels, meelwormen en winter wortel verder waren de vallen gevuld met hooi. Deze vallen worden door heel Nederland gebruikt met ongeveer hetzelfde lokvoer. De vallen zijn om de twaalf uur geleegd Wij zijn steeds begonnen met een ochtend lichting Totaal zijn er vier lichtingen geweest Bij een vangst worden de muizen gemeten, gewogen, het geslacht wordt bepaald en de muis wordt gemerkt. Dit door middel van een stukje vacht weg te knippen. Bij de eerste lichting rechtsachter, de tweede linksachter en de derde rechtsvoor. Zo kunnen we zien of we een muis al eerder hebben gevangen en wanneer. 3
De vangstmethode van Kees en Piet: Instrument een vliegenvanger. Huismuis 4
De omstandigheden: De omstandigheden waren ideaal. Mooi aangeharkte paadjes alleen in het grasland naast het huis moesten we door een ruiger gebied. De koffie stond iedere morgen klaar, dit hadden we nog nooit mee gemaakt. Als we een avondvangst hadden was een drankje ook nooit een probleem. Heel de werkgroep ging graag naar de locatie. De weer omstandigheden waren prima, het was overdag mooi zonnig weer. De resultaten: Bosmuis Apodumus sylvatica 10 stuks en 1 hervangst Woelmuis rosse Myodes glareolus 2 stuks Spitsmuis huis Crocidura russula 1 stuk Huis muis Mus musculus 2 stuks dood door Kees en Piet gevangen. Conclusie: In het ruige weiland naast het huis van Kees en Piet waren de vangsten het succesvolst. Indien Kees en Piet meer diversiteit aan muizen willen hebben in hun tuin zullen zij de tuin wat meer moeten laten verwilderen. Het was het gezelligste onderzoek van het afgelopen seizoen. Literatuur: Veldgids Europese Zoogdieren Auteurs, Peter Twisk, Annemarie van Diepenbeek en Jan Pieter Bekker. Uitgeverij KNNV 5