Medische ethiek. Euthanasie



Vergelijkbare documenten
Medische Ethiek. Ethiek Wilsbeschikkingen en - verklaringen

Inleiding. Wat is euthanasie? Euthanasie bespreekbaar

2. Niet-reanimeren Formulier Niet-reanimeren Verklaring 3. Niet-beademen Formulieren Verklaring Niet-reanimeren of Verklaring Behandelverbod

Wij willen u informatie geven over euthanasie en vertellen wat het standpunt van VU medisch centrum (VUmc) op dit gebied is.

Pastoraat Beslissingen rond het levenseinde

Informatie over euthanasie

De laatste levensfase. Hoe IJsselheem omgaat met een euthanasieverzoek

Euthanasiebeleid. Euthanasiebeleid

PATIËNTEN INFORMATIE. Nabestaandenzorg

Euthanasie en hulp bij zelfdoding. Folder voor cliënten en hun familie/naasten

Overlijden van een dierbare

Euthanasie en hulp bij zelfdoding vallen beiden onder de euthanasiewet.

Tijdig spreken over het levenseinde

Overlijden in het ziekenhuis

Wat deze uitgangspunten betekenen voor behandeling en verzorging in de laatste levensfase, wordt in het navolgende omschreven.

Kunnen wij ook het laatste stuk van ons levenspad in eigen regie afleggen?

Informatie voor nabestaanden

Hulp bij zelfdoding. Informatie voor cliënten en hun familie/naasten

Wensen rond de laatste levensfase

Wilsbeschikking en -verklaring

Medisch Ethische Commissie NTBR. Algemene informatie

Folder Steun en Consultatie bij Euthanasie in Nederland

Agenda. Levenseinde: keuzes, wil, wet en praktijk t.b.v. Parkinsoncafé Rosmalen. Wetten. Keuzes aan het einde van het leven

Keuzes rond het levenseinde. Miep de Putter Annemieke Delhaas Petra Blommendaal PTMN

Zorg na overlijden. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden

Levenseinde. Presentatie KBO Riethoven 18 april Corien van der Sluijs Suzanne Schellekens Huisartsen Riethoven

Euthanasie en hulp bij zelfdoding

Behandelbeperkingen, wel of niet reanimeren?

1 Inleiding Wat is palliatieve sedatie? Hoe werkt palliatieve sedatie? Is het een soort euthanasie?... 1

Als genezing niet meer mogelijk is

Hoe omgaan met een verzoek om euthanasie? Een leidraad

PRAKTISCHE VRAGEN OVER BESLISSINGEN ROND HET LEVENSEINDE. Cor Spreeuwenberg

Thema avond euthanasie en dementie Ad Römkens: voorzitter commissie ethiek geestelijk verzorger, zorgethicus

Informatie voor nabestaanden

PSYCHOSOCIALE ZORG VOOR PATIËNTEN MET KANKER

PALLIATIEVE ZORG. IFPC Turnhout 23 oktober Hilde Michiels coördinator palliatief support team

Procedure euthanasie ouderenzorg

Omgaan met patiëntengegevens

Ongeneeslijk ziek: samen uw zorg tijdig plannen

Euthanasie. T +32(0) F +32(0) Campus Sint-Jan Schiepse bos 6. B 3600 Genk

U hebt met uw behandelend arts gesproken over palliatieve sedatie voor uzelf of uw familielid. In deze folder kunt u nalezen wat palliatieve sedatie

Verpleegkundig oncologisch spreekuur

Beslissingen rond de laatste levensfase. Algemeen

Voorwoord 11 Inleiding 13

Maatschappelijk werk St. Anna Ziekenhuis

Algemeen. Euthanasie.

Wilsverklaringen. Met deze set wilsverklaringen en formulieren geef ik... geboren in... op...en wonende in...

Euthanasie. De nieuwe regels in Nederland. De Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding in de praktijk

Oncologie. Psychosociale begeleiding in het Oncologie Centrum

Geestelijke verzorging &

Juridische valkuilen bij medische beslissingen rond het levenseinde:

Uw rechten bij wilsverklaringen

Informatie over uw medische gegevens

Zorg rondom overlijden

Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter)

Wel of niet reanimeren?

Ondersteunende en palliatieve zorg

Ongeneeslijk ziek. Samen uw zorg tijdig plannen

Zorgen rondom sterven

Wat als ik niet meer beter word

Voorafgaande zorgplanning en omgaan met het levenseinde informatie voor patiënten

Levenseinde juridisch beschouwd

Ethische vragen. Dick Willems. Medische ethiek / Huisartsgeneeskunde AMC

Informatie. Nabestaanden. voor. 4. Adressen & telefoonnummers. CMO Mortuariumbeheer bv Geldermalsen

Niet reanimeren en andere behandelbeperkingen

Uw rechten bij wilsverklaringen

Maatschappelijk werk

Grenzen in de behandeling

Euthanasie. Informatiebrochure voor patiënten en hun naasten

Versie april Cliëntroute Bureau Jeugdzorg Onderzoek Advies- en Meldpunt Kinderbescherming

Psychosociale begeleiding in het Oncologie Centrum

Beslissingen bij ernstige ziekte of levenseinde. i n f o r m a t i e v o o r p a t i ë n t e n

Dr. Piet Lormans en coördinator Johan Froyman

Grenzen in de behandeling Niet reanimeren en andere behandelbeperkingen

Dienst Geestelijke Verzorging

Formaliteiten na overlijden. Informatie voor nabestaanden

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden over de verzorging van de overledene in CWZ

Na het overlijden Mortuarium

Patiënteninformatie. Palliatieve zorg. Palliatieve zorg 1

Niet reanimeren en andere behandelbeperkingen

Mammacare verpleegkundige

Patiëntenrechten en -plichten

Vrijheidsbeperkende interventies

Zorgvuldig handelen rond het levenseinde

CVA-nazorgpolikliniek

Obductie Informatie voor nabestaanden

Werkstuk Maatschappijleer Euthanasie

Wat als ik niet meer beter word...

Transcriptie:

Medische ethiek Euthanasie

Medische ethiek in het St. Anna Ziekenhuis Iedereen kan in een situatie terecht komen waarin een ingrijpende beslissing genomen moet worden. Om hierover goed met elkaar te kunnen praten is het belangrijk dat hulpvrager (patiënt) en hulpverlener (bijvoorbeeld arts, verpleegkundige) elkaar begrijpen; dus dat men "dezelfde taal spreekt". Omdat niet iedereen bekend is met bepaalde begrippen die in de gezondheidszorg gebruikt worden, heeft de Medisch Ethische Commissie verschillende folders opgesteld waarin uitgelegd wordt wat de diverse begrippen betekenen en wat zij inhouden. Daarnaast wordt informatie gegeven over de verschillende verklaringen die een patiënt kan opstellen. Het betreft de volgende folders: Ethiek en wilsbeschikkingen en -verklaringen Euthanasie Niet reanimeren Obductie U kunt deze folders op aanvraag krijgen op de verpleegafdeling of bij de afdeling patiëntenvoorlichting, route 13. Ook kunt u ze vinden op onze website via: www.st-anna.nl/algemeen-folders. Mocht u na het lezen van deze folder behoefte hebben aan een gesprek, dan kunt u daarvoor terecht bij een aantal hulpverleners van het ziekenhuis, zoals uw behandelend arts, een verpleegkundige, een maatschappelijk werker of een geestelijk verzorger, alsmede bij uw huisarts. Geldrop, mei 2014 Medisch Ethische Commissie 2

In deze folder krijgt u meer informatie over het onderwerp "euthanasie". Wat is euthanasie? Het woord "euthanasie" is een samenvoeging van twee Griekse woorden eu = goed, zacht en thanatos = dood. Het betekent letterlijk een goede zachte dood. Onder euthanasie wordt verstaan: Het beëindigen van het leven wegens ondraaglijk lijden van een patiënt op diens uitdrukkelijk verzoek. Dit bezorgen van een zachte dood = helpen sterven, kan alleen door een arts geschieden en valt ook onder stervensbegeleiding. Het is bij het begrip euthanasie belangrijk dit begrip te onderscheiden van het staken van een medisch zinloze handeling of de weigering van een patiënt om een behandeling te ondergaan. Wetgeving en voorwaarden Euthanasie is strafbaar tenzij aan eisen van zorgvuldigheid wordt voldaan. Eerst dan wordt de arts ontslagen van strafvervolging. Richtlijnen met betrekking tot euthanasie voor verpleegkundigen, artsen en andere hulpverleners zijn op iedere verpleegafdeling van het ziekenhuis aanwezig. Er zijn duidelijke voorwaarden voor de toepassing van euthanasie. Een patiënt vraagt zijn arts er duidelijk om en hij heeft er goed over nagedacht. Het verzoek is niet onder druk van anderen tot stand gekomen. Het verzoek wordt herhaaldelijk gedaan. 3

Er dient sprake te zijn van ernstig/ondraaglijk/uitzichtloos lijden. Een onafhankelijk arts dient de procedure op medisch/ethische gronden te beoordelen en zich akkoord te verklaren. Zorgvuldig overleg met de familie, huisarts en andere betrokkenen dient plaats te hebben. De behandelend arts is bereid om aan het verzoek te voldoen. Alle bovenstaande meningen en beoordelingen worden zorgvuldig vermeld in het medisch en in het verpleegkundig dossier van de patiënt. Trefwoorden gedurende een euthanasieprocedure (van verzoek tot aan eventuele uitvoering) zijn: respect voor elkaar, communicatie en zorgvuldigheid. Hoewel de arts als enige verantwoordelijk is voor het besluit om op het verzoek van de patiënt tot levensbeëindiging in te gaan, is intensief overleg met de direct betrokkenen (patiënt, familie, verpleging en andere hulpverleners) nodig. Een grote mate van eensgezindheid is gewenst voor de uitvoering van de euthanasieprocedure. Een verzoek om euthanasie en de te volgen procedure vormen een zware emotionele belasting voor de patiënt en alle direct bij de patiënt betrokkenen. Nadat de euthanasie is uitgevoerd, neemt de arts contact op met de gemeente-arts. De gemeente-arts komt persoonlijk naar het ziekenhuis, maakt verslag op en meldt de euthanasie aan de Officier van Justitie, waarna het lichaam voor opbaring kan worden vrijgegeven. 4

Behoefte aan een gesprek Mocht u na het lezen van deze folder behoefte hebben aan een gesprek, dan kunt u terecht bij een aantal hulpverleners in het ziekenhuis, zoals uw behandelend arts, een verpleegkundige, een maatschappelijk werker of een geestelijk verzorger alsmede bij uw huisarts. 5