Re a ge re n Ge me e nte Ha a rle m ma a rt 2013 o.e n.s@ha a rle m.nl Afde ling Onde rzoe k e n S ta tistie k Grote ma rkt 2 2011 Ha a rle m Gemeente Haarlem, afdeling Onderzoek en Statistiek Digipanel Haarlem Haarlemmers over evenementen Wat betekenen evenementen voor de stad?
1 Haarlem staat bekend als een echte evenementenstad. Door het jaar heen vinden tientallen grote en kleinere evenementen plaats. Evenementen die een brede doelgroep bedienen, maar ook evenementen voor specifieke groepen. De gemeente Haarlem voert een actief evenementenbeleid en heeft zelfs een speciale evenementenmanager in dienst. Evenementen zijn belangrijk voor de stad. Om die reden ook ondersteunt de gemeente evenementen facilitair en financieel. Voor de gemeente is het belangrijk te weten of zij met haar evenementenbeleid op de goede weg is of dat aanpassingen nodig zijn. Daarom laat ze regelmatig onderzoek doen. Deze rapportage geeft weer hoe Haarlemmers over de evenementen in hun stad denken. De peiling onder de Haarlemse bevolking kreeg gestalte via een enquête onder het Digipanel Haarlem. Dit panel bestaat uit inwoners die zelf hebben aangegeven graag via internet aan korte enquêtes van de gemeente mee te doen. Het Digipanel Haarlem kreeg begin februari 2013 per e-mail een uitnodiging om online mee te doen. Zij kregen hiervoor twee weken de tijd; 2.423 panelleden ontvingen een uitnodiging, van wie 1.349 meewerkten. Goed voor een respons van 56%.
2 Bezoek en waardering Bezoek. Iets meer dan de helft van het panel bezocht in 2012 Koninginnedag Haarlem. Andere evenementen volgen ruim daarachter. Zo gingen bijna vier van de tien panelleden naar het Bloemencorso en woonde 35% Bevrijdingspop bij. Andere evenementen waar meer dan een kwart van het panel op af kwam: Open Monumentendagen, Haarlem Jazz&More, de Luilakmarkt en de Kerstmarkt. Waardering. Panelleden tonen veel waardering voor de evenementen die ze in 2012 hebben bezocht. Voor geen van de twintig evenementen kwam het gemiddeld rapportcijfer onder een 7 uit. Het oordeel varieerde van 7,1 voor Haarlem Culinair tot 8,6 voor het Edit Festival. Ook de Open Monumentendagen en Roze zaterdag kregen een 8,0 of hoger. Kanttekening: niet meer dan 18 panelleden woonden het Edit Festival bij. Typisch Haarlems. Uit twintig evenementen mochten de leden van het Digipanel maximaal drie evenementen kiezen die zij het meest typisch Haarlems vinden. Absolute koploper: Het Bloemencorso. Want voor 56% van het panel écht Haarlems. Bevrijdingspop, door 43% gekozen en de Haarlems Honkbalweek (34%) maken de top-3 vol. Opmerkelijk is de hoge klassering van de Honkbalweek zeker. Niet meer dan 9% van de panelleden heeft de editie 2012 bezocht. Het topevenement. Gevraagd naar het top-evenement van 2012 komt Bevrijdingspop duidelijk als Nummer 1 uit de bus. En kwart van het panel genoot het meest van dit popevent. Het Bloemencorso en Haarlem Jazz&More, beide door 13% genoemd, volgen op ruime afstand. Ook nog meer dan 10% koos voor Roze Zaterdag. Het aantal evenementen in de stad Hoeveelheid. Twee van de drie leden van het Digipanel vinden dat het aanbod in Haarlem momenteel precies genoeg evenementen omvat. Verder pleit 21% voor meer evenementen, terwijl het voor een iets kleinere groep van 17% wel wat minder mag. Ontbreekt er iets? Een kwart van de panelleden mist in Haarlem een (type) evenement dat ze leuk vinden of dat goed bij de stad zou passen. Uitschieter: de Vaardagen. Een kwart van degenen die een evenement missen, vragen om een comeback van dit evenement. Ook veel animo bestaat er voor uitbreiding van het aanbod met t muziek en andere cultuurvormen. Voor- en nadelen Voordelen voor de stad. Iets meer dan negen van de tien panelleden vinden dat de stad (meer) gaat leven door evenementen. Een even grote groep acht ze waardevol voor de Haarlemse economie. En volgens 80% zorgen evenementen ervoor dat Haarlem een aantrekkelijke stad is om in te wonen. Voordelen voor de Haarlemmer: Bij ruim tweederde van de panelleden zorgen evenementen voor meer variatie in hun vrijetijdsbesteding. Een vergelijkbaar deel van de enquêteerden kent dankzij de evenementen meer woon- en leefplezier. Nadelen. Bijna twee van de tien panelleden ondervinden door evenementen hinder van wegafzettingen en lawaai. En een nog groter aandeel, namelijk 30%, heeft na afloop van het evenement last van afval. Centrumbewoners hebben van alle drie vormen van overlast meer hinder dan gemiddeld; de groep die last van afval heeft is zelfs groter dan de groep die geen hinder ondervindt..
3 Het meest bezocht: Koninginnedag Van twintig Haarlemse evenementen was Koninginnedag in 2012 het meest in trek. Iets meer dan de helft van de panelleden bezocht op 30 april één van beide kermissen en/ of één of meer andere festiviteiten in de stad. De overige evenementen volgen op ruime afstand. Zo gingen bijna vier van de tien panelleden in april naar het Bloemencorso en maakt Bevrijdingspop, door 35% bezocht, de top-3 vol. Ook nog meer dan een kwart van het panel bracht een bezoek aan de Open Monumentendagen, Haarlem Jazz&More, Luilakmarkt en Kerstmarkt. Het minst in trek Vijf evenementen kregen minder dan 10% van de panelleden binnen de poorten. Dat loopt af tot 1% bij het Edit Festival, een techno-music gebeuren aan de Veerplas. Zo n 14% van het panel bezocht in 2012 geen van de twintig in de vraag voorgelegde evenementen. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat zij alle happenings in de stad aan zich voorbij hebben laten gaan. Haarlem vormt jaarlijks het toneel van veel meer evenementen dan de twintig uit de enquête. Kanttekening bij de uitkomsten: bij sommige evenementen betaalt de bezoeker geen entree, bij andere wel. Zo zijn het Bloemencorso en Bevrijdingspop gratis. Bezoekers van de Honkbalweek en het Edit Festival moeten wel in de beurs tasten. Voor laatstgenoemd evenement geldt bovendien dat het zich op een jonger publiek richt, terwijl aan de enquête alleen 18+-ers hebben meegedaan. Bezoek en waardering voor Haarlemse evenementen bezoekers rapportcijfer % Koninginnedag Haarlem 53 7,6 Bloemencorso 39 7,6 Bevrijdingspop 35 7,7 Open Monumentendagen 31 8,1 Haarlem Jazz&More 30 7,5 Luilakmarkt 27 7,4 Kerstmarkt 26 7,2 Haarlemmerhoutfestival 21 7,7 Kunstlijn 20 7,9 Roze zaterdag 20 8,0 Haarlem Culinair 18 7,1 Jopen Festival 15 7,8 De Stad als Podium 14 7,7 Zilveren Kruis Achmea Loop 13 7,8 De Stripdagen 11 7,8 Haarlemse Honkbalw eek 9 7,9 Haarlem ShoppingNight 7 7,5 Parksessies Haarlemmerhout 5 7,8 Draaiorgelfestival 3 7,3 Edit Festival 1 8,6 Hoge rapportcijfers Panelleden tonen zich enthousiast over de evenementen die zij hebben bezocht. Rapportcijfers die zij geven, lopen op van gemiddeld 7,1 voor Haarlem Culinair tot 8,6 bij het Edit Festival. Eveneens een 8 of hoger kregen Roze Zaterdag,en de Open Monumentendagen. Kanttekening bij deze uitkomsten is wel dat het rapportcijfer voor het Edit Festival op de mening 18 panelleden stoelt, een klein aantal. Onvoldoendes en negens en tienen Bezoekers spreken meestal hun tevredenheid uit over het gebodene. Bij alle evenementen geeft een kleine meerderheid een onvoldoende. Het grootst is deze groep bij Haarlem Culinair, waar 11% een 5 of lager uitdeelde. Hoge cijfers vielen er veel vaker. Bij vijf evenementen gaf meer dan een kwart van de bezoekers een 9 of een 10 : de Haarlemse Honkbalweek, de Open Monumentendagen, Roze Zaterdag, de Parksessies en het Edit Festival.
4 Populair onder jongeren Sommige Haarlemse evenementen spreken bepaalde groepen meer aan dan andere. Zo speelt leeftijd soms een rol. Het duidelijkst valt dat te zien bij Bevrijdingspop. Bijna acht van de tien panelleden van 18-30 jaar bezochten de editie 2012, wat vervolgens per leeftijdsgroep daalt tot 13% bij 65+-ers. Bezoek Bevrijdingspop 2012, naar leeftijd (in %) 18-29 78 Andere evenementen die bij jongere panelleden meer aanslaan dan onder 55+-ers of 65+-ers: Haarlem Culinair (vooral 18-44 jaar) en de Zilveren Kruis Achmea Loop (30-44). Voor het Jopen Festival, Haarlem Jazz&More en Roze zaterdag geldt dat ze onder panelleden jonger dan 55 jaar een hoger aandeel bezoekers hebben dan in de categorieën 55+- en 65+. Populair bij ouderen Voor Kunstlijn en de Open Monumentendagen bestaat in de oudere leeftijdsgroepen (55+) meer animo dan bij panelleden jonger dan 55 jaar. Het Bloemencorso slaat in alle categorieën relatief goed aan. maar onder 65+-ers het best. 30-44 54 45-54 43 55-64 24 65+ 13 0 20 40 60 80 Stadsdelen In het stadsdeel waar het evenement plaatsvindt, is het percentage bezoekers dikwijls groter dan in andere stadsdelen. Evenementen in het Centrum zijn onder panelleden uit het Centrum en het nabije Zuid- West vaak meer in trek. Dat geldt bijvoorbeeld voor Kunstlijn. De Honkbalweek speelt zich af in Haarlem-Noord en is daar dan ook het populairst. Opleidingsniveau Onder panelleden met HBO of een universitaire opleiding ligt het percentage bezoekers aan De Stad als Podium, Kunstlijn en de Stripdagen hoger dan onder lager of middelbaar opgeleiden. Lager opgeleiden tonen daarentegen wat meer animo voor het Bloemencorso, de Kerstmarkt en Bevrijdingspop. Mannen en vrouwen Voor de Haarlemse Honkbalweek en het Jopen Festival bestaat onder mannen meer animo. Zo bezocht 11% van de mannelijke panelleden het tweejaarlijkse honkbaltoernooi, tegen 6% van de vrouwen. De Kerstmarkt, Kunstlijn en de Open Monumentendag lijken bij vrouwen wat beter in de smaak te vallen.
5 Bloemencorso het meest Haarlems Welke evenementen zijn het meest typisch Haarlems, dragen het meest bij aan een positief beeld van Haarlem? De leden van het Digipanel mochten maximaal drie van zulke beeldbepalende evenementen kiezen uit een lijst van twintig. Het Digipanel ziet het Bloemencorso als het meest Haarlemse evenement. Zo n 56% van de leden zet dit evenement in zijn top-drie. Ruim daarachter volgen Bevrijdingspop, door 44% genoemd, en de Haarlemse Honkbalweek op de tweede en derde plaats. Dat laatste is verrassend, want terwijl het Corso en Bevrijdingspop tot de best bezochte evenementen behoren, geldt dat niet voor de Honkbalweek. Een vergelijkbaar patroon zien we bij de Stripdagen: relatief laag op de ranglijst naar bezoek, maar wel in de top-10 als het om het Haarlemse karakter van evenement gaat. Het tegenovergestelde valt te zien bij Koninginnedag Haarlem: het meest bezocht, maar volgens niet meer dan 6% het meest typisch Haarlems. Een vergelijkbaar beeld rijst op bij de Kerstmarkt. Het meest typisch Haarlemse evenement, Top10 (in %) Bloemencorso 56 Bevrijdingspop 43 Haarlemse Honkbalweek 34 Haarlem Jazz&More 31 Luilakmarkt 31 HaarlemmerHoutfestival 17 Jopen Festival 16 Haarlem Culinair 14 Stripdagen 12 Open Monumentendagen 10 0 12 24 36 48 60 Niet zo écht Haarlems Behalve Koninginnedag Haarlem kwamen nog negen evenementen lager uit dan 10%. Zo vindt 7% van de panelleden Kunstlijn typisch Haarlems, wat vervolgens afloopt tot 3% of minder voor de Zilveren Kruis Achmea Loop, De Stad als Podium, Roze Zaterdag, het Draaiorgelfestival. en de Parksessies. Op 1% of lager zitten de Kerstmarkt, Haarlem Shopping Night en het Edit Festival.
6 BevrijdingsPop = BevrijdingsTop Wat was het absolute topevenement in Haarlem in 2012? Wat was het topevenement in Haarlem in 2012? (in %, n=965) Bevrijdingspop!, aldus 22% van de leden van het Digipanel. Andere evenementen halen een minder hoge score. Het Bloemencorso en Haarlem Jazz&More, beide door 13% genoemd, maken de top-3 vol. Bevrijdingspop Bloemencorso 13 22 Roze Zaterdag vindt eveneens relatief veel weerklank. Zo n 11% van de panelleden zien dit als het beste evenement van het jaar. Anders dan de rest deed dit event Haarlem eenmalig aan. De overige evenementen staan jaarlijks of tweejaarlijks op de agenda. Haarlem Jazz&More Roze zaterdag Haarlemmerhout festival 6 11 13 Bevrijdingspop springt er in vergelijking met de andere evenementen duidelijk uit. Niettemin verraden de reacties van het panel vooral verdeeldheid. Slechts vier evenementen haalden kregen meer dan 10% van de stemmen, de rest blijft onder deze grens. Koninginnedag Open Monumentendagen Haarlemse Honkbalweek Haarlem Culinair 6 5 4 3 Kunstlijn 3 Anders 16 0 10 20 30 Andere evenementen De categorie anders omvat evenementen die voor minder dan 3% van het panel als Nummer 1 gelden. Het gaat om een diversiteit aan evenementen, alle door minder dan 20 geënquêteerden genoemd. Bijvoorbeeld het Jopenfestival, de Anton Pieck Parade, In den Ban van Abe, de Bridge Marathon en het Vijfhoek Huiskamerfestival.
7 Grootste groep: er zijn genoeg evenementen Een meerderheid van het panel, namelijk zes van de tien leden, vindt dat Haarlem precies genoeg evenementen heeft. Hier staat tegenover dat twee van de tien geënquêteerden graag meer evenementen willen en dat het voor een iets kleinere groep van 17% wel wat minder mag. Mening over aantal evenementen in de stad (in %) Panelleden uit het Centrum van de stad pleiten vaker dan deelnemers uit Noord en Oost voor een verkleining van het aantal evenementen. Mogelijk heeft dit te maken met het feit dat een groot deel van de evenementen in of nabij de Haarlemse binnenstad plaatsvindt. Kleiner dan in Oost en Noord is in de binnenstad het aandeel dat het aantal evenementen precies genoeg vindt. 17 21 62 Mist Haarlem bepaalde evenementen? Een kwart van de panelleden zegt een evenement te missen. Een evenement dat ze leuk vinden of een evenement dat goed bij Haarlem zou passen. teveel precies genoeg moeten er meer komen Mist u in Haarlem een (type) evenement? (in %) 25 76 0% 20% 40% 60% 80% 100% ja nee
8 Een kwart van de panelleden geeft aan een bepaald (type) evenement in Haarlem te missen. Zij mochten ook aangeven waar ze hierbij aan denken. Roep om terugkeer Vaardagen De Vaardagen springen er duidelijk uit: een kwart van degenen die een evenement missen, ziet dit spektakel op en rond het Spaarne graag terugkeren. Pleidooien voor meer cultuur Cultureel gezien mag er voor één op de drie panelleden wel een schepje bovenop: volgens 19% ontbreekt het nu aan een bepaald muzikaal evenement en 14% bepleit de komst van een ander type cultureel gebeuren. De wensen zijn heel divers. Bij muziek variëren ze van klassiek tot pop en van jazz tot dance. En cultuurliefhebbers maken zich onder meer sterk voor straattheater à la de Parade, maar ook voor een filmfestival. Kleinere wensen Nostalgie spreekt ook uit de wensen van sportliefhebbers. Zo vraagt een deel van hen voor de terugkeer van de Basketbalweek. Ook verheugen sommigen zich op voetbal, bijvoorbeeld op de rentree van profvoetbal in de stad. Zo n 6% van de wensen betreft een evenement voor kinderen. Andere soorten evenementen werden door minder dan 15 respondenten genoemd. Zo pleiten acht panelleden voor een bepaald winterevenement. Bijvoorbeeld voor een ijsbaan op de Grote Markt, een uitbreiding van de kerstmarkt of iets leuks met Dickens. Andere wensen De categorie anders omvat een breed scala aan evenementen, die alle volgens één of enkele panelleden een aanwinst voor Haarlem vormen. Een jaarlijks terugkerende Roze Zaterdag, een Haarlem Gezond-festival, een Yoga-evenement, een Lichtjesfeest, enzovoort. Welk (type) evenement mist u in Haarlem? (in %, n=323) Vaardagen Muziek Cultureel Sport Voor kinderen Literair-boeken Historisch Winterevenement Markten Anders 3 2 3 4 Andere wensen Naarmate panelleden jonger zijn, missen ze vaker een bepaald evenement in Haarlem. Onder 65+ers ontbreekt het volgens 18% aan een bepaald evenement, wat per leeftijdsgroep oploopt tot 35% onder jongeren (18-30 jaar). De roep om een comeback van de Vaardagen komt vooral van panelleden van 55 jaar en ouder. Ook tussen de stadsdelen treden verschillen op. Schalkwijkers noemen het minst vaak een evenement dat zij missen. Andersom is het bij de Centrumbewoners. 6 9 14 15 0 10 20 30 19 25
9 Het Digipanel vindt evenementen zeer waardevol voor Haarlem. Dat komt tot uitdrukking in de reacties op drie stellingen. Stellingen waarin steeds één mogelijk voordeel van evenementen voor de stad centraal staat. Panelleden mochten aangeven in welke mate ze het eens of oneens zijn met deze stellingen. Stellingen: betekenis evenementen voor de stad (in %) stad gaat (meer) leven 92 5 4 Waardevol voor de stad Zeer positief. Zo spreekt het Digipanel zich uit over de waarde van evenementen voor de stad. Zo onderschrijven negen van de tien leden dat evenementen goed zijn voor de Haarlemse economie. Even groot is de groep die de stad door evenementen (meer) ziet gaan leven. Een eveneens ruime meerderheid denkt dat evenementen bijdragen aan een aantrekkelijk woonklimaat. Negatieve reacties roepen de stellingen nauwelijks op. goed voor de economie aantrekkelijke stad om in te wonen 79 91 0% 20% 40% 60% 80% 100% (helemaal) eens neutraal (helemaal) oneens 14 7 7 2 Waardevol voor de Haarlemmers zelf Een meerderheid van de panelleden spreekt zich positief uit over de bijdrage van evenementen aan hun eigen woon- en leefplezier. Dat geldt voor tweederde. Een vrijwel even grote groep onderkent dat evenementen voor meer variatie in hun vrijetijdsbesteding zorgen. Stellingen: betekenis evenementen voor Haarlemmer (in %) meer variatie in vrijetijdsbesteding 69 19 13 Minder dan 15% reageert negatief op beide stellingen. meer woon- en leefplezier 67 21 12 0% 20% 40% 60% 80% 100% In 2008 ook al positief Drie stellingen liepen in 2008 mee in het Omnibusonderzoek van de gemeente Haarlem. Ook toen lokten ze voornamelijk positieve reacties uit. Zo vond 96% dat de stad meer gaat leven door evenementen. (helemaal) eens neutraal (helemaal) oneens Daarnaast vonden bijna zeven van de tien Haarlemmers dat evenementen voor meer woon- en leefplezier zorgen en zag driekwart meer variatie in zijn vrijetijdbesteding optreden.
10 Afval grootste bron van hinder Op de vorige bladzijde stonden de positieve effecten van evenementen centraal. Evenementen kunnen echter ook overlast met zich meebrengen. Overlast in de vorm van wegafzettingen, zwerfvuil en lawaai. Via drie stellingen gaven de panelleden aan of en in welke mate ze hier hinder van ondervinden. Bijna twee van de tien leden van het panel hebben tijdens evenementen last van wegafzettingen en geluidsoverlast. Afval vormt een grotere bron van ergernis. Namelijk voor drie van de tien geënquêteerden. Minder dan de helft van de ondervraagden heeft hiervan geen hinder. Centrum duidelijk meer overlast De meeste grote evenementen in Haarlem vinden in of nabij het Centrum plaats. Panelleden uit dit stadsdeel ervaren op alle drie fronten meer overlast van evenementen dan gemiddeld. Zo storen drie van de tien geënquêteerden uit Hartje Haarlem zich aan wegafzettingen en lawaai, terwijl dat in het totale panel voor minder dan 20% geldt. Over zwerfvuil klinken vanuit het Centrum zelfs meer negatieve dan positieve reacties door. De scores vallen in het Centrum duidelijk minder gunstig uit dan in Oost, Noord en Schalkwijk. Zuid-West neemt een tussenpositie in. Stellingen: mogelijke schaduwkanten evenementen, totaal (in %) last van wegafzettingen 18 21 60 last van afval 29 26 46 geluidsoverlast 17 23 60 0% 20% 40% 60% 80% 100% (helemaal) eens neutraal (helemaal) oneens Stellingen: mogelijke schaduwkanten evenementen, Centrum (in %) last van wegafzettingen 29 22 48 last van zwerfvuil 39 25 36 geluidsoverlast 31 29 40 0% 20% 40% 60% 80% 100% (helemaal) eens neutraal (helemaal) oneens Vergelijking met 2008 De stellingen over hinder door evenementen liepen in 2008 mee in het jaarlijkse Omnibusonderzoek van de gemeente Haarlem. Ook toen stoorden enquêtedeelnemers zich meer aan zwerfvuil dan aan beide andere potentiële bronnen van overlast. En ook toen klaagden Centrumbewoners vaker dan gemiddeld over zwerfvuil en geluidsoverlast.
Opdrachtgever: Samensteller: Internet: Auteur: Bronvermelding: Gemeente Haarlem Gemeente Haarlem www.haarlem.nl/ Bert Kuypers Alles uit deze uitgave mag Onderzoek en Statistiek feitenencijfers vrij worden gebruikt, mits Postbus 511 Dataverwerking: onder duidelijke vermel- 2003 AA Haarlem Martijn Canisius ding van de samensteller Telefoon: 023-5113018 en de naam van de E-mail: o,en.s@haarlem.nl rapportage