KOOPSTROMENONDERZOEK www.ioresearch.nl
HET ONDERZOEK
KOOPSTROMENONDERZOEK Wie koopt wat, waar en waarom daar? Waar besteden regio-inwoners ruim 4 miljard aan dagelijks en niet-dagelijks? Inzicht in ruimtelijke en niet-ruimtelijke koopstromen en koopgedrag Inzicht in detailhandelsaanbod en leegstand Inzicht in waardering en economisch functioneren aankooplocaties Peilstok voor functioneren detailhandel(-s)beleid Beeld op hooflijnen
KOOPSTROMENONDERZOEK DAGELIJKS / NIET-DAGELIJKS ARTIKELGROEP Dagelijks Niet-dagelijks Dagelijkse boodschappen (levensmiddelen, alcoholische dranken, tabak en schoonmaakartikelen) Mode en luxe artikelen Huishoudelijke artikelen Elektronica Woninginrichting Doe-het-zelf Bloemen, planten en tuinartikelen Sport- en spelartikelen Hobby- en media-artikelen
KOOPSTROMENONDERZOEK
KSO2016 ARNHEM-NIJMEGEN In totaal 4.600 enquêtes in onderzoeksgebied Extra enquêtes voor Arnhem, Nijmegen en Overbetuwe Plus zo n 1.500 waarnemingen in randgemeenten (incl. Dld-gemeenten Emmerich, Goch, Kleve en Kranenburg) Onderscheid naar boodschappen en winkelen Excl. toeristische bestedingen in winkels
KSO2016 ARNHEM-NIJMEGEN
VRAAG EN AANBOD
VRAAG Bevolkingsgroei is regio Arnhem-Nijmegen +3% Vooral in de centrale as, daarbuiten ook krimp Tussen 2009 en 2016: stegen de dagelijkse bestedingen per hoofd daalden de niet-dagelijkse bestedingen per hoofd
AANBOD Sinds 2009 is in de dagelijkse sector het aantal winkels afgenomen (-6%) en het aantal winkelmeters gestegen (+7%) De niet-dagelijkse sector herbergt 13% minder winkels dan in 2009 en vrijwel evenveel meters De branches vrije tijd en in en om het huis hebben fors minder verkooppunten maar het aantal winkelmeters is bij vrije tijd gestegen en bij in en om het huis ongeveer gelijk gebleven Leegstand steeg ligt nu op landelijk gemiddelde
AANBOD
KOOPSTROMEN
KOOPSTROMEN DE REGIO Grootste deel bestedingen blijft in de regio (al zijn er compactere regio s) Afvloeiing naar andere aankooplocaties buiten regio (nog) iets groter dan afvloeiing naar internet (inmiddels niet meer) DAGELIJKS NIET-DAGELIJKS Absoluut % Absoluut % Binding 1.927 95% 1.612 76% Afvloeiing overig Nederland 58 3% 271 11% Afvloeiing internet e.d. 15 1% 241 12% Afvloeiing Duitsland 33 2% 31 1% Totaal 2.033 100% 2.123 100%
KOOPSTROMEN DE REGIO Toevloeiing in dagelijkse sector beperkt, bij niet-dagelijkse sector groter Vanuit Duitse grensgebied: meer toevloeiing in dagelijkse sector dan in niet-dagelijkse sector DAGELIJKS NIET-DAGELIJKS Binding Toevloeiing randgebied Nederland Absoluut % Absoluut % 1.927 96% 1.612 87% 40 2% 200 11% Toevloeiing randgebied Duitsland 50 2% 42 2% Totaal 2.017 100% 1.853 100%
BINDING - DAGELIJKS Arnhem Beuningen Westervoort Wijchen Rheden Nijmegen Overbetuwe Renkum Duiven Doesburg Lingewaard Druten Montferland Berg en Dal Heumen Zevenaar Rijnwaarden Mook en Middelaar 35% 62% 91% 88% 88% 88% 88% 88% 88% 87% 86% 86% 85% 84% 81% 77% 74% 73% Veel gemeenten hebben hoge binding dagelijks Ontwikkeling t.o.v. 2009 loopt uiteen: Rijnwaarden en Mook & Middelaar toename, Doesburg afname 0% 20% 40% 60% 80% 100%
BINDING - DAGELIJKS
BINDING ARNHEM NIJMEGEN OVERIG STADSREGIO STADSREGIO TOTAAL RANDGEBIED NL DUITSLAND INTERNET OVERIG NL, BUITENLAND STROMEN DAGELIJKS Afvloeiing naar Arnhem 91% - 0% 6% 97% 0% 1% 1% 1% Berg en Dal 77% 0% 10% 2% 89% 1% 8% 1% 1% Beuningen 88% 0% 8% 1% 97% 1% 1% 1% 0% Doesburg 86% 2% 0% 6% 95% 3% 1% 0% 1% Druten 84% 0% 1% 8% 94% 5% 0% 1% 1% Duiven 86% 2% 0% 9% 98% 0% 2% 0% 0% Heumen 74% 0% 8% 9% 91% 6% 1% 1% 0% Lingewaard 85% 10% 1% 3% 99% 0% 0% 0% 0% Montferland 81% 0% 0% 5% 87% 7% 5% 0% 1% Mook en Middelaar 35% 0% 3% 49% 86% 10% 3% 0% 0% Nijmegen 88% 0% - 6% 94% 0% 2% 1% 2% Overbetuwe 88% 4% 3% 2% 97% 2% 0% 1% 1% Renkum 87% 4% 0% 1% 91% 8% 0% 0% 0% Rheden 88% 6% 1% 1% 96% 3% 0% 0% 0% Rijnwaarden 62% 1% 0% 29% 92% 1% 6% 0% 1% Rozendaal - - - - - - - - - Westervoort 88% 7% 0% 3% 97% 0% 1% 0% 1% Wijchen 88% 0% 3% 4% 95% 3% 1% 0% 1% Zevenaar 73% 3% 0% 19% 95% 1% 2% 0% 2%
BINDING NIET-DAGELIJKS Nijmegen Arnhem Wijchen Zevenaar Druten 46% 45% 54% 67% 64% Meer variatie in bindingspercentage Duiven 43% Beuningen Overbetuwe 41% 40% Ontwikkeling t.o.v. Lingewaard Rheden Doesburg 37% 34% 30% 2009: Overal daling; Arnhem Montferland Renkum Berg en Dal 29% 27% 27% sterkste, Rheden enige met + Heumen 25% Westervoort 13% Rijnwaarden 7% Mook en Middelaar 1% 0% 20% 40% 60% 80% 100%
NIET-DAGELIJKS
BINDING ARNHEM NIJMEGEN OVERIG STADSREGIO STADSREGIO TOTAAL RANDGEBIED NL DUITSLAND INTERNET OVERIG NL, BUITENLAND KOOPSTROMEN NIET-DAGELIJKS Afvloeiing naar Arnhem 64% - 1% 15% 81% 1% 1% 12% 5% Berg en Dal 27% 2% 39% 7% 75% 3% 5% 13% 5% Beuningen 41% 1% 29% 9% 80% 2% 1% 10% 7% Doesburg 30% 9% 0% 22% 61% 24% 1% 10% 4% Druten 45% 1% 12% 11% 69% 12% 1% 11% 7% Duiven 43% 21% 1% 18% 82% 5% 1% 8% 4% Heumen 25% 1% 33% 16% 75% 5% 2% 10% 7% Lingewaard 37% 24% 11% 11% 83% 1% 1% 10% 5% Montferland 29% 5% 0% 16% 50% 35% 3% 10% 2% Mook en Middelaar 1% 1% 35% 28% 65% 16% 3% 9% 7% Nijmegen 67% 2% - 9% 77% 1% 1% 14% 7% Overbetuwe 40% 22% 7% 8% 77% 6% 0% 11% 5% Renkum 27% 27% 0% 8% 62% 20% 0% 11% 6% Rheden 34% 27% 0% 14% 74% 8% 1% 11% 5% Rijnwaarden 7% 7% 0% 57% 72% 12% 3% 11% 3% Rozendaal - - - - - - - - - Westervoort 13% 34% 1% 37% 85% 3% 1% 9% 2% Wijchen 54% 1% 17% 6% 77% 4% 1% 9% 9% Zevenaar 46% 10% 1% 22% 79% 8% 2% 9% 3%
BESTEDINGEN In Nijmegen en Arnhem veruit de meeste detailhandelsbestedingen; Duiven sterke positie niet-dagelijks Nijmegen Nijmegen Arnhem Arnhem Overbetuwe Duiven Rheden Wijchen Lingewaard Zevenaar Wijchen Overbetuwe Montferland Lingewaard Zevenaar Rheden Renkum Beuningen Berg en Dal Montferland Beuningen Druten Duiven Berg en Dal Druten Heumen Dagelijkse sector Renkum Heumen Niet-dagelijkse sector Westervoort Doesburg Doesburg Rijnwaarden Mook en Middelaar 2016 2009 Westervoort Rijnwaarden Mook en Middelaar 2016 2009 0 100 200 300 400 500 0 100 200 300 400 500 600 700 800 900
BESTEDINGEN PER M 2 Arnhem Berg en Dal Beuningen Doesburg Druten Duiven Heumen 2.600 1.400 1.000 1.300 1.400 2.200 1.000 7.200 7.000 8.000 7.500 6.800 7.900 dagelijks niet-dagelijks 10.400 Nijmegen hoogste gemiddelde bestedingen per winkelmeter niet- Lingewaard Montferland 1.300 1.100 7.400 9.300 dagelijkse sector Mook en Middelaar 700 4.300 Nijmegen 2.900 8.000 Overbetuwe 1.400 8.200 Renkum 1.800 7.400 Rheden 1.800 6.800 Rijnwaarden 800 4.900 Westervoort 1.300 7.900 Wijchen 1.300 9.500 Zevenaar 1.700 7.600-2.000 4.000 6.000 8.000 10.000 12.000
KOOPSTROMEN STADSDELEN NAAR VAN NOORD OOST WEST MIDDEN D/L CENTR NMGN REGIO NL D TOT Noord 1 - - - - - 1 0 - - 1 Oost 1 11 7 4 5 2 30 14 6 1 51 West 0 0 3 1 2 0 7 2 1 2 12 Midden/Zuid 0 1 1 7 2 0 11 1 1-13 Dukenburg/Lindenholt 1 3 9 19 33 1 66 20 8 1 95 Centrum 14 42 28 31 10 15 140 87 30 12 269 Overig Nijmegen 2 11 11 12 10 3 49 15 8 2 74 NIJMEGEN TOTAAL 19 67 60 74 62 21 304 140 55 18 517 In totaal landt 46% van niet-dagelijkse bestedingen Nijmegenaren in stadsdeel Centrum
KOOPSTROMEN STADSDELEN Nijmegen Centrum ook in dagelijkse sector meer toevloeiing dan afvloeiing, netto verliest Nijmegen 12 miljoen
KOOPSTROMEN STADSDELEN Nijmegen Centrum in niet-dagelijkse sector dominant qua toevloeiing. Netto wint Nijmegen 100 miljoen aan niet-dagelijks
AANKOOPLOCATIES Arnhem, centrum Nijmegen, centrum Duiven, Centerpoort-Nieuwgraaf Arnhem, Kronenburg Nijmegen, Dukenburg Zevenaar, centrum Elst (Gld.), centrum Wijchen, centrum Arnhem, Presikhaaf Beuningen (Gld.), centrum Nijmegen, Sint Jacobslaan Duiven, centrum Nijmegen, elders Dieren, centrum Velp (Gld.), centrum Binnensteden van Arnhem en Nijmegen op plaats 1 en 2 op afstand gevolgd door Duiven Centerpoort- Nieuwgraaf Bemmel, centrum Druten, centrum Groesbeek, centrum Malden, centrum Arnhem, elders Oosterbeek, centrum Arnhem, Woonboulevard Elden Aankoopplaatsen met min. 40 milj. detailhandelsbestedingen Nijmegen, Daalseweg Didam, centrum 's-heerenberg, centrum dagelijks niet-dagelijks 0 50 100 150 200 250 300 350
AANKOOPLOCATIES NIJMEGEN
AANKOOPLOCATIES Mode & luxe Binnensteden én Stadsdeelcentra Arnhem en Nijmegen samen sterke positie in Mode & luxe
AANKOOPLOCATIES In & om het huis Meer variatie in volumineuze artikelgroepen (dhz, planten & tuinartikelen, wonen, elektro)
KWALITATIEF
KWALITATIEF COMBINATIEBEZOEK Boodschappen: Hoogste cijfers voor Combinatie met winkelen: parkeren en bereikbaarheid Consumenten die Lagere waardering voor (recreatief) winkelen in sfeer & aankleding Nijmegen combineren dit Ten opzichte van 2009 rel. vaak met horecabezoek vooral parkeren beter beoordeeld
KWALITATIEF CIJFERS REGIO Bereikbaarheid Parkeermogelijkheden auto Totaaloordeel De kwaliteit van de winkels Veiligheid winkelomgeving Stallingsmogelijkheden fiets Hoogte van de parkeertarieven Sfeer/ambiance Het aantal winkels 7,9 7,6 7,1 7,5 7,5 7,3 7,5 7,2 7,5 7,6 7,4 6,9 6,7 6,7 6,6 Boodschappen: Hoogste cijfers voor parkeren en bereikbaarheid Lagere waardering voor sfeer & aankleding Ten opzichte van 2009 vooral parkeren beter beoordeeld Inrichting/aankleding winkelstraten Aanbod van daghoreca 6,7 6,4 2016 2009 0 2 4 6 8 10
KWALITATIEF CIJFERS GEMEENTEN BOODSCHAPPEN TOTAALOORDEEL N= Wijchen 7,8 202 Overbetuwe 7,7 422 Heumen 7,7 283 Arnhem 7,6 465 Montferland 7,6 218 Westervoort 7,5 208 Beuningen 7,5 225 Berg en Dal 7,5 213 Zevenaar 7,4 231 Doesburg 7,4 204 Druten 7,4 185 Lingewaard 7,4 205 Nijmegen 7,4 466 Rheden 7,4 212 Renkum 7,3 216 Duiven 7,1 212 Mook en Middelaar 7,1 89 Rijnwaarden 6,9 142 Boodschappen: Hoogste cijfer voor Wijchen als locatie voor boodschappen Laagste cijfer voor Rijnwaarden
KWALITATIEF CIJFERS REGIO Bereikbaarheid Totaaloordeel Stallingsmogelijkheden fiets Het aantal winkels De kwaliteit van de winkels Veiligheid winkelomgeving Aanbod van daghoreca Sfeer/ambiance 7,8 7,6 7,6 7,5 7,6 7,7 7,5 7,5 7,5 7,3 7,4 7,3 7,3 Winkelen: Hoogste cijfer voor bereikbaarheid Laagste voor parkeren & inrichting winkelstraten Ten opzichte van 2009 weinig verandering, alleen beter cijfer voor parkeren Inrichting/aankleding winkelstraten Parkeermogelijkheden auto 6,6 7,2 7,1 2016 2009 0 2 4 6 8 10
KWALITATIEF CIJFERS GEMEENTEN WINKELEN TOTAALOORDEEL N= Overbetuwe 8,1 157 Heumen 8,0 62 Wijchen 7,9 115 Rheden 7,8 76 Berg en Dal 7,8 41 Montferland 7,7 59 Zevenaar 7,7 240 Arnhem 7,6 925 Duiven 7,6 95 Druten 7,6 70 Beuningen 7,6 77 Nijmegen 7,5 795 Renkum 7,5 50 Lingewaard 7,3 58 Westervoort 7,3 35 Doesburg 6,8 48 Rijnwaarden 5,8 8 Mook en Middelaar - 3 Winkelen: Hoogste cijfer voor Overbetuwe als locatie voor winkelen Laagste cijfer voor Doesburg (Rijnwaarden: aantal waarnemingen te beperkt)
KWALITATIEF CIJFERS NIJMEGEN RAPPORTCIJFERS BOODSCHAPPEN NIJMEGEN NIJMEGEN 2009 REGIO NIJMEGEN CENTRUM Bereikbaarheid van het winkelcentrum 7,8 7,9 8,3 Parkeermogelijkheden auto 7,5 6,9 7,6 5,6 De kwaliteit van de winkels 7,4 7,2 7,5 7,5 Veiligheid winkelomgeving 7,2 6,9 7,5 7,8 Stallingsmogelijkheden fiets 7,1 7,2 7,5 7,3 Sfeer/ambiance 6,8 6,4 6,9 7,6 Het aantal winkels 6,5 6,2 6,7 7,9 Inrichting/aankleding winkelstraten 6,4 6,7 7,4 Aanbod van daghoreca 5,9 6,4 8,2
KWALITATIEF CIJFERS NIJMEGEN RAPPORTCIJFERS WINKELEN NIJMEGEN NIJMEGEN 2009 REGIO NIJMEGEN CENTRUM Bereikbaarheid van het winkelcentrum 7,8 7,8 7,7 Het aantal winkels 7,6 7,7 7,6 7,9 De kwaliteit van de winkels 7,6 7,5 7,5 7,7 Aanbod van daghoreca 7,5 7,4 8,0 Veiligheid winkelomgeving 7,4 7,2 7,5 7,5 Stallingsmogelijkheden fiets 7,4 7,1 7,6 7,5 Sfeer/ambiance 7,4 7,3 7,3 7,6 Inrichting/aankleding winkelstraten 7,2 7,2 7,3 Parkeermogelijkheden auto 6,8 6,1 7,1 6,3
INTERNET KOOPORIËNTATIE Bij een echte, pure webwinkel (een bedrijf dat geen fysieke winkel heeft) 64% Bij een webwinkel van een landelijke ketenwinkel die ook fysieke winkels heeft 19% Bij een online bestel- en brengservice of een online boodschappenservice van supermarktketen Bij webwinkel van een zelfstandige winkelier die ook een fysieke winkel heeft 5% 2% Anders 8% Weet niet 2% 0% 20% 40% 60% 80% 100% Meerderheid internetshoppers koopt bij echte webwinkel Ongeveer eenvijfde laatste webaankoop geplaatst bij webwinkel met fysieke winkel(s)
Online aankopen mode 85% thuis bezorging 33% deel van bestelling retour (+6% alles)
Leeftijd Waar laatste keer mode? Lokaal - Web (thuis)
ZONDAG KOOPORIËNTATIE Nijmegen Lingewaard Heumen Beuningen Duiven Arnhem Wijchen Zevenaar Druten Doesburg Westervoort Rheden Berg en Dal Overbetuwe Montferland Renkum Mook en Middelaar Rijnwaarden 79% 78% 77% 76% 76% 75% 74% 73% 72% 72% 69% 67% 66% 66% 66% 65% 63% 59% Aandeel dat koopzondag (wel eens) bezoekt hoogst in Nijmegen en laagst in Rijnwaarden 0% 20% 40% 60% 80% 100%
MODE OVER DE WEEK Zelfrapportage
Motieven Boodschappen: dichtbij Mode: bepaalde winkels In/om huis: aanbod & auto
CONCLUDEREND
CONCLUDEREND Dichter bij huis (dagelijks), vaker vanuit huis (internet) en doelgerichter (trekkers) Regio bindt nog steeds / wel (daily regional system) Arnhem en Nijmegen (m.n. binnenstad) en Duiven ( in en om het huis ) onderscheiden zich Meer waardering, wel ruimte voor verbetering Centrum Nijmegen lokaal en regionaal dominant Nijmegen: goede vloerproductiviteit, weglekken dagelijks
GEDACHTEN Hygiëne factoren op orde (bereikbaarheid etc.) Waak voor (voldoende) aanbod dagelijks in het centrum Onderscheidend vermogen op peil houden (ook buiten de zomer ) Toerisme in kaart? Leefstijlen in strijd met internet?