Op weg naar een efficiëntere bemesting

Op weg naar een efficiëntere bemesting

Op weg naar een efficiëntere bemesting Aanleiding Relevantie en bedoeling Project: aanpak en stand van zaken Taak I: Informatie- en sensibiliseringscampagne Taak II: Rekentool BDB rekenmee Taak III: Bemestingswaarde organische meststoffen Contactgegevens

Aanleiding, relevantie en bedoeling Aanleiding 1. Eerdere mestactieplannen (MAP) Waterkwaliteit verbeteren Uitrijregeling, bemestingsnormen, Vervlakking bemesting op perceelsniveau 2. MAP 5: geïntegreerde bedrijfsaanpak Vrijheid (bemesting vrij invullen op perceelsniveau) Verantwoordelijkheid (nitraatresidu en fosforgehalte onder controle houden)

Aanleiding, relevantie en bedoeling Relevantie 1. Doorstroming en implementatie wetenschappelijke kennis Relatie Bodem Bemesting Plant Water Gebruiksvriendelijk, correcte toepassing 2. Divers en toenemend aanbod organische meststoffen Effluenten, digestaten, spuiwater, mestscheiding, Correcte informatie bemestingswaarde Bedoeling Via ondersteuning de bemesting op perceelsniveau optimaliseren

Projectinhoud en aanpak Inhoud project Aanpak Taak I: Informatie- en sensibiliseringscampagne Taak II: Rekentool BDB rekenmee Taak III: Bemestingswaarde organische meststoffen Stand van zaken

I. Informatie- en sensibiliseringscampagne Overdragen van expertise omtrent optimale, duurzame (organische) bemesting 1. Publicaties in de vakpers 2. Informatie omtrent organische bemesting 3. Voorlichtingssessies 4. Praktijkgids organische bemesting

I. Informatie- en sensibiliseringscampagne 1. Publicaties in de vakpers Kennismakingsartikel

I. Informatie- en sensibiliseringscampagne 1. Publicaties in de vakpers Kennismakingsartikel 2. Informatie omtrent organische bemesting Al info aangeleverd Verdere verwerking (vb. Taak II)

I. Informatie- en sensibiliseringscampagne 1. Publicaties in de vakpers Kennismakingsartikel 2. Informatie omtrent organische bemesting Al info aangeleverd Verdere verwerking (vb. Taak II) 3. Voorlichtingssessies

I. Informatie- en sensibiliseringscampagne 1. 5 Publicaties in de vakpers Kennismakingsartikel 2. Informatie omtrent organische bemesting Al info aangeleverd Verdere verwerking (vb. Taak II) 3. Voorlichtingssessies 4. Praktijkgids organische bemesting Later stadium Verzekert uitkomst na afloop projectperiode

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Bemestingsadvies op basis van grondontleding eenvoudig omrekenen naar hoeveelheden toe te passen meststoffen Online rekentool Beschikbaar via www.bdb.be Demonstratie huidige module

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies N P K Mg Na (B) (S)

BDB-rekenmee On-line beschikbaar Gegevens reeds ingevuld: Rotatie Adviezen Lijst met courante meststoffen en kalken

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Stap 1: Organische meststoffen Overzicht meststoffen:

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Stap 1: Organische meststoffen Invullen bemestingsadvies P is limiterend, maar bemesting is niet overdreven

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Stap 2: Minerale meststoffen Overzicht meststoffen:

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Stap 2: Minerale meststoffen Invullen bemestingsadvies

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Stap 3: Minerale kalk Invullen bemestingsadvies

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Herhaal Stap 1, 2 en 3 voor alle teelten

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Voorziene aanpassingen 1. Update en actualisering Update gamma mestsoorten (cfr. Taak I) Actuele waarden (cfr. Taak I) Gemiddelde samenstelling (in kg/1000kg) Runderstalmest N totaal N mineraal P 2 O 5 K 2 O MgO Na 2 O CaO 6,18 0,61 2,90 7,74 1,65 0,89 4,07

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies 1. Update en actualisering Bemestingswaarde (in kg/10 ton) Grond soort Zand Zandleem Leem Klei Toediening N P 2 O 5 K 2 O MgO Na 2 O CaO Februari 15 19 45 12 5 51 Maart 16 19 53 13 6 51 Februari 15 19 46 13 6 51 Maart 16 19 53 14 6 51 Februari 15 19 49 14 6 51 Maart 16 19 53 15 6 51 Februari 15 19 53 14 6 51 Maart 16 19 53 15 6 51

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Voorziene aanpassingen 1. Update en actualisering Update gamma mestsoorten (cfr. Taak I) Actuele waarden (cfr. Taak I) 2. Uitbreiding Vrij gebruik, ook zonder staalname bij BDB Specifieke mestanalyse

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies 2. Uitbreiding Gemiddeld: 6,18 kgn/1000kg 25% < 5,00 kgn/1000kg 25% > 7,50 kgn/1000kg

II. BDB rekenmee: aan de slag met het bemestingsadvies Voorziene aanpassingen 1. Update en actualisering Update gamma mestsoorten (cfr. Taak I) Actuele waarden (cfr. Taak I) 2. Uitbreiding Vrij gebruik, ook zonder staalname bij BDB Specifieke mestanalyse 3. Interactieve voorlichting Voorlichtingssessies (cfr. Taak I) Lessen bemestingsleer

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 1. Aanleg demovelden 4 locaties (2 per groeiseizoen) 2016: Perceel 1: Raf Wouters (Neerrepen): silomaïs Perceel 2: André Reyners (Vechmaal): korrelmaïs 4 objecten: werkzaamheid N aantonen: telkens advies toedienen Kunstmest (= 100% N wz ) vloeibare stikstof/vaste korrel Drijfmest (= 60% N wz ) lokale varkenshouders Stalmest (= 30% N wz ) Raf Wouters (voor beide percelen) Compost (= 15% N wz ) Vlaco

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen vb. perceel 1 Advies: 164 kg N/ha Zonder bijbemesting Kunstmest wc = 100% aan 164 E N tot /ha (= 164 E N wz /ha) Drijfmest wc = 60% aan 164 E N tot /ha (= 98 E N wz /ha) Stalmest wc = 30% aan 164 E N tot /ha (= 49 E N wz /ha) Compost wc = 15% aan 164 E N tot /ha (= 25 E N wz /ha) Met Bijbemesting Idem Idem + 66 E N uit kunstmest Idem + 115 E N uit kunstmest Idem + 139 E N uit kunstmest = in totaal 164 E N wz /ha = in totaal 164 E N wz /ha = in totaal 164 E N wz /ha = in totaal 164 E N wz /ha

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen Perceel 1 (Raf Wouters)

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen Proefplan perceel 1 (Raf Wouters) Richting (bij)bemesten, zaaien en spuiten 1 kunstmest 2 drijfmest 3 stalmest 4 compost

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen Perceel 2 (André Reyners)

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen Proefplan perceel 2 (André Reyners) 1 kunstmest 2 drijfmest 3 stalmest 4 compost

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 2. Metingen op demovelden Klantnummer aangemaakt voor project (2x standaardgrondontleding, 2x mestanalyse en 2x N-index) Standaardgrondontleding - perceel 1: onderweg - perceel 2: in orde Bepaling Uitslag ontleding Streefzone Beoordeling Grondsoort 40 Leem ph-kcl 6,7 6,7 7,3 Gunstig C in % (humus) 1,15 1,2-1,6 Normaal Fosfor (P) 22 12 19 Tamelijk hoog Kalium (potas) (K) 20 14 21 Normaal Magnesium (Mg) 21 9 15 Hoog Calcium (Ca) 275 162-357 Normaal Natrium (Na) 1,2 3,1 6,2 Laag

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 2. Metingen op demovelden Bemestingsadvies - Normen en richtwaarden VLM: maïs: 150 kg N/ha (systeem werkzame N) - Bodemanalyses: Perceel 1: N-index = 137 (lager dan normaal) advies: 164 kg N/ha Perceel 2: N-index = 189 (normaal) advies: 110 kg N/ha Belang van bodemstalen

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 2. Metingen op demovelden Mestanalyses - Stalmest runderen: Staal: 8,5 kg N/ton Forfait: 7,1 kg N/ton - Drijfmest mestvarkens: Staal 1: 6,5 kg N/ton Staal 2: 4 kg N/ton Forfait: 8,1 kg N/ton - Compost: 7 kg N/ton (nog geen staal) Bijbemesten op basis van analyses (N tot en N wz ) - Opvolging minerale N-inhoud - Opbrengstbepalingen (korrel-/silomaïs) 2 rijen (1,5 m) over 7 m x 4 herh. = 42 m² per object - Gewasanalyses (vochtgehalte e.d.)

12/4/ 16 III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen Praktijkvoorbeeld O.b.v. forfait (normen en richtwaarden VLM): 150 kg N/ha (maïs) 170 E N/ha toegelaten uit dierlijke mest Mestvarkens: 8,1 kg N/m³ wc = 60%: 170 E N tot /ha x 60% = 102 E N wz /ha uit dierlijke mest Nog 50 kg N/ha uit kunstmest 21 m³/ha O.b.v. analyse (vb. perceel 2) Advies: 110 kg N/ha 43 m³/ha 170 E N/ha toegelaten uit dierlijke mest N-inhoud mest: 4 kg N/m³ wc = 2,9/4 = 73% 170 E N tot /ha x 73% = 80 E Nwz/ha uit dierlijke mest nog 30 kg N/ha uit kunstmest

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 2. Metingen op demovelden Conclusie Forfaitaire normen (bemestingsadvies, N-inhoud mest en werkzaamheid): wijken meestal af van werkelijkheid belang van staalnames (zowel bodem als mest)

III. Demonstratie van de bemestingswaarde van organische meststoffen 3. Proefveldbezoeken - juni-juli of begin september? - Combineren met percelen Koester de koolstof? - Veris Scan: op voorhand voor cijfermateriaal en op dag zelf ter demonstratie?

Contactgegevens Willem de Croylaan 48 3001 Heverlee Tel.: 016/31.09.22 Fax: 016/22.42.06 Jan Bries: jbries@bdb.be Jens Bonnast: jbonnast@bdb.be PIBO campus vzw Thomas More Kempen BoerenBond Consult Vlaams coördinatiecentrum mestverwerking

Bedankt voor uw aandacht