Resultaten schooltuinen 2015 Het afgelopen jaar hebben 215 leerlingen van groep 6/7 in het basisonderwijs in Enkhuizen deelgenomen aan het schooltuinprogramma. Het doel was niet zozeer de oogst op zich, maar veel meer de natuurervaringen die kinderen opdoen tijdens het tuinieren. De leerlingen leerden een half jaar lang over de teelt van cultuurgewassen en alles wat daarmee samenhangt. Vanuit een praktijksituatie kwamen ze in aanraking met relaties in de natuur en basisprincipes, zoals de bouw en ontwikkeling van een plant en de levenscyclus van een gewas. Behalve kennis, inzicht en ervaring, werden er ook andere vaardigheden opgedaan (zoals het gebruik van gereedschap) en kwamen thema s, zoals voeding en gezondheid, zorg en verantwoordelijkheid, aan de orde. De waarde van het schooltuinwerk zit niet alleen in het biologieonderwijs. Tegenwoordig groeien kinderen op in een wereld, waarin meer en meer virtueel wordt geleefd en waarin de afstand tussen de mens en de natuur groter wordt. Kinderen weten vaak niet waar hun voeding vandaan komt, ze eten slecht en hebben zo een verhoogde kans op obesitas. Wij zijn van mening dat schooltuinwerk in de huidige samenleving aandacht verdient, omdat tuinieren en het zien groeien van je eigen voedsel bijdraagt aan een gezondere levensstijl.
Bereik van de doelgroep De primaire doelgroep van de schooltuinen in Enkhuizen zijn de leerlingen in groep 6/7 van alle basisscholen in Enkhuizen. Het afgelopen jaar hebben 215 leerlingen op de schooltuinen gewerkt. Elke leerling had een eigen stukje grond van 2 x 2,5 meter. De leerlingen hebben 16 weken met de klas op de tuin gewerkt. Daarnaast kwamen ongeveer 70 leerlingen ook in de meivakantie en/of zomervakantie naar de schooltuinen om hun tuintje te verzorgen. In veel gevallen namen ze dan een ouder, opa of oma, broertje of zusje mee naar de tuin. Dit brengt ons bij de secundaire doelgroep die wordt gevormd door de familie van de leerlingen. De ouders van de leerlingen kwamen in aanraking met de schooltuinen door de verhalen van hun kinderen en door de geoogste producten die de kinderen mee naar huis namen. Door de geoogste producten te eten, leerden naast de ouders ook eventuele broertjes en zusjes over de herkomst van voedsel en ook zij genoten mee van de opbrengst van de tuin. Een andere secundaire doelgroep wordt gevormd door de inwoners van Enkhuizen. Wandelaars op de Veste hebben genoten van de prachtige zonnebloemen die op de schooltuin stonden te bloeien. Deze doelgroep werd verder bereikt door berichten op facebook te plaatsen in de groep Je bent Enkhuizer als. Verder ging een deel van de courgetteoogst in de zomervakantie naar restaurant Onder de Wester.
Uitvoering schooltuinprogramma Het schooltuinprogramma bestond dit jaar uit 3 binnenlessen en 16 buitenlessen. De planning van de buitenlessen zag er als volgt uit: Week 1, 9 en 10 april: Week 2, 16 en 17 april: Week 3, 21 en 23 april: Week 4, 30 april en 1 mei: Week 5, 21 en 22 mei: Week 6, 28 en 29 mei: Week 7, 4 en 5 juni: week 8, 11 en 12 juni: week 9, 16,18 en 19 juni: Week 10, 25 en 26 juni: week 11, 30 juni, 2 en 3 juli: week 12, 20 en 21 aug.: week 13, 27 en 28 aug.: Week 14, 10 en 11 sept.: Week 15: 24 en 25 sept.: Week 17: 8 en 9 oktober: indelen tuintjes, grond losmaken en zaaien van rode biet zaaien van spinazie en plantuitjes planten zaaien van radijsje en aardappelen poten prei planten en onkruid wieden kiemplantjes zijn nu zichtbaar spinazie oogsten en zaaien van worteltjes spinazie en radijsjes oogsten en planten van dahlia s planten van zonnebloemen, zinnia s en afrikaantjes en oogsten laatste oogst van spinazie en radijsjes, planten van spitskool planten van courgette en onkruid wieden en water geven planten van maïs, onkruid wieden en water geven sperziebonen zaaien en uitjes uitdunnen ZOMERVAKANTIE, 6 juli t/m 14 augustus oogsten van courgette, prei, rode biet, spitskool, uien en dahlia s oogsten van aardappelen, andere groentes en dahlia s oogsten van worteltjes, andere groentes en prachtige dahlia s laatste groenten oogsten en dahlia s knippen oogsten van zonnebloempitten en de dahliaknol, daarna schoonzetten van de hele tuin.
Communicatie Er is op diverse wijzen gecommuniceerd over de schooltuinen in de media. Er werd wekelijks verslag gedaan van de werkzaamheden op de tuin op een eigen facebookpagina van de schooltuinen: www.facebook.com/enzazaden.schooltuinen. Op deze wijze konden de scholen, ouders van leerlingen en andere geïnteresseerden de werkzaamheden op de schooltuinen volgen. Deze berichten zijn ook gedeeld op de facebookpagina van MEC De Witte Schuur. Diverse ouders deelden op de facebookpagina van de schooltuinen foto s van de opbrengst van hun kinderen en van gerechten die ze hiermee gemaakt hebben. Na de zomervakantie lag de schooltuin er prachtig bij en kon er flink geoogst worden. Naar aanleiding van dit moment is er contact gezocht met het Noordhollands Dagblad. Op 21 augustus heeft het dagblad een artikel met foto geplaatst. like onze facebookpagina en blijf op de hoogte van de gebeurtenissen op de schooltuin
TIPs en TOPs Het afgelopen schooltuinjaar werkten we met een nieuw teeltplan. De leerlingen vonden het erg leuk dat ze tot de zomervakantie elke week iets mochten zaaien of planten. Verder gaven de leerlingen aan dat ze het top vonden om alle werkzaamheden zelf te doen. En ze vonden het leerzaam om het hele proces van zaaien tot oogsten mee te maken. Ook stonden er voor het eerst bloemen in elk tuintje. Met name de dahlia s en zonnebloemen maakten een grote indruk op de leerlingen. In november 2014 is de hele tuin bemest en omgeploegd. Als gevolg was de structuur en kwaliteit van de grond veel beter dan het jaar ervoor. Voor de leerlingen was de grond ook beter te bewerken. De rietkant om de schooltuinen heen vormt nog wel een probleem. We gaan op zoek naar oplossingen om de groei van het riet in de richting van de tuintjes van de leerlingen te stoppen. Een ander knelpunt blijft de werving van vrijwilligers. De organisatie van de werkzaamheden en begeleiding van de leerlingen vraagt veel tijd en aandacht. Een paar extra helpende handen op de tuin is gewenst. Het aanpakken van dit probleem wordt een speerpunt voor de schooltuinen 2016. Enza Zaden Schooltuinen zijn in 2015 mogelijk gemaakt door: Enza Zaden, Clusius College, Florex experts in garden bulbs, Huisman b.v., Karel Bolbloemen BV, Minkowsky visuele communicatie, De Mastenbar, Onder de Wester, Pop Vriend Seeds, Robin en Kees fruit en groente, Seed Processing Holland, Seed Valley, de Twee Heren en het Westfriesland Fonds. De schooltuinen zijn uitgevoerd door MEC De Witte Schuur. Coördinatie en uitvoering: Ellie van der Schriek Uitvoering en beheer: Robert Pfeiffer Enkhuizen, november 2015