Behandeling van heupdysplasie
Normaal heupgewricht Een heupgewricht bestaat uit een heupkop en een heupkom. In een gezonde heup is de heupkom diep genoeg om de heupkop goed te omvatten en een goede steun te bieden aan de heupkop. Heupdysplasie Bij heupdysplasie wordt de heupkop onvoldoende overdekt door de heupkom. De heupkop en de heupkom beïnvloeden elkaar in de vorming van het heupgewricht in de ontwikkeling. Dit kan betekenen dat bij heupdysplasie kinderen moeite krijgen met lopen en staan. Op latere leeftijd kan het betekenen dat er eerder slijtage optreedt aan het heupgewricht omdat de vorm niet optimaal is. Heupdysplasie kan aangeboren zijn en kan zich na de geboorte ontwikkelen. Het komt relatief vaak voor; ongeveer twee tot vier procent van de baby s wordt hiermee geboren. Wat de precieze oorzaak is voor heupdysplasie is niet duidelijk. Wel weten we dat het vaker voorkomt in de volgende gevallen; Wanneer het kind in stuitligging heeft gelegen. Heupdysplasie komt vaker voor bij meisjes dan bij jongens. Wanneer er heupdysplasie in de familie voorkomt. Wanneer er sprake is van andere aangeboren afwijkingen, zoals klompvoeten of afwijkingen aan de rug. Poli bezoek De consultatiebureau arts verwijst u vaak naar de polikliniek orthopedie omdat er gedacht wordt aan heupdysplasie. Tijdens een bezoek op de poli wordt uw zoon of dochter onderzocht; er wordt gekeken naar de beenlengte, of er sprake is van een symmetrische beweging van de heupen en of de bilplooien symmetrisch zijn. Hierna wordt door middel van een echo van de heupen of een röntgenfoto bepaald of uw kind heupdysplasie heeft. Daarbij wordt ook gekeken of de heup wel goed in de kom staat. 1
Spreidbehandeling De behandeling van heupdysplasie bestaat uit het dragen van een spreidbroek. Hiermee wordt de heupkop optimaal in de kom gebracht waardoor het heupgewricht zich zo goed mogelijk kan ontwikkelen. Afhankelijk van de leeftijd van uw zoon of dochter wordt er gebruik gemaakt van een Pavlik bandage of een Camp spreider. In het begin van de behandeling wordt de spreider 23 van de 24 uur per dag gedragen. Hij mag tijdens het wassen en bij het aan- en uitkleden even af. Kinderen wennen heel snel aan het dragen van de spreider en het is daarom erg belangrijk dat u de behandeling consequent volgt. Uw kind hoort geen last te hebben van de spreider, als u denkt dat uw zoon of dochter pijn heeft is het belangrijk contact op te nemen. Over het algemeen duurt de behandeling drie tot zes maanden. Wanneer de heupdysplasie later wordt ontdekt kan het zijn dat de behandeling langer duurt. Bij de controles wordt een rontgenfoto gemaakt waarbij gekeken wordt naar de ontwikkeling van de heupkom. Pavlik spreider Een Pavlik spreider wordt gebruikt bij kinderen tot zes maanden oud. De Pavlik wordt aangemeten door de orthopedisch instrumentmaker en moet elke twee weken worden gecontroleerd vanwege de groei van uw kind. 2
Onder de Pavlik spreider kan dunne kleding worden gedragen. Het kan zo zijn dat de schouderbanden tegen de nek aan wrijven. Het kan dan verstandig zijn iets zachts tussen de banden en de nek te doen. Het is belangrijk om iedere dag de knie- en liesplooien te controleren en de nek te controleren op irritatieplekken. Camp spreider De Camp spreider is een afneembare kunststof broek met een metalen strip die verstelbaar is. De Camp spreider is stugger dan de Pavlik spreider en beperkt uw kind iets in de beweging. Verzorging Tijdens het wassen, aan- en uitkleden mag de spreidbroek af. Voor het verwisselen van een luier is het niet nodig de spreidbroek uit te doen. De Camp spreider zelf kunt u gewoon met water en zeep schoonmaken. Kleding Dunne kleding kan onder de spreidbroek worden gedragen. Voor de overige kleding kan het handig zijn om ruime kleding over de spreidbroek te dragen. Verderop staat een merk dat kleding verkoopt voor kinderen met spreidbehandeling. Vervoer Voor zowel autostoeltjes als fietsstoeltjes zijn aanpassisngen beschikbaar. Daarnaast is het mogelijk de beentjes aan de zijkant uit te laten steken wanneer uw kind op een kussentje zit. Het is wel belangrijk de driepuntsgordel te blijven gebruiken. Vervolgtraject Na het stoppen van de spreidbehandeling haalt uw kind de kleine achterstand in ontwikkeling vaak erg snel weer in. Uw zoon of dochter wordt na het stoppen van de behandeling gecontroleerd op de leeftijd van 1, 2 en/of 3 jaar om te beoordelen of er nog aanvullende behandelingen noodzakelijk zijn. 3
Broertjes en zusjes Omdat we zien dat heupdysplasie vaker voorkomt wanneer een van de ouders of broertjes of zusjes heupdysplasie heeft raden we aan bij broertjes en zusjes van uw zoon of dochter ook te laten beoordelen of er sprake is van heupdysplasie. Dit kunt u aangeven bij de huisarts of de consultatiebureauarts. Behulpzame sites www.heupafwijking.nl www.kinderorthopedie.nl www.hipdysplasia.org www.kiekhipwear.nl Algemene informatie over heupdysplasie, manier van omgaan met bepaalde behandelin gen en een forum. Algemene informatie Algemene informatie. Hier staat ook stap voor stap beschreven hoe de verschillende spreiders aan en uit gedaan kunnen worden. Site met kleding voor kinderen met een spreidbroek, maar daarnaast ook stoeltjes, kinderwagens Heeft u verder nog vragen dan kunt u altijd contact opnemen met de polikliniek Orthopedie Polikliniek orthopedie: Telefoonnummer: 024-361 44 71 Orthopedisch instrumentmaker: Telefoonnummer: 024-361 49 71 4
12-2015-7386 Adres Radboudumc Amalia kinderziekenhuis Hoofdingang Geert Grooteplein-Zuid 10 6525 GA Nijmegen Polikliniek Orthopedie, route 725, Poliplein C0 Contact Algemeen 024-361 44 71 Afspraken en receptie: 024-361 44 71 Gipskamer: 024-361 52 43 Orthopedisch instrumentmaker: 024-361 49 71 Radboudumc algemeen: 024-361 11 11 Avond en weekeinde Na sluitingstijd van de polikliniek worden patiënten ontvangen op de afdeling Spoedeisende Hulp. Dit gebeurt in overleg met de dienstdoende Orthopeed, bereikbaar via de portier, telefoonnummer 024-361 32 51. Radboud universitair medisch centrum