CONCEPT Inkoopplan Wmo 2017 Midden-Delfland
Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1 Totstandkoming inkoopkader... 3 1.2 Looptijd inkoopkader... 3 1.3 Verbinding Wmo contracten en Jeugdhulp... 3 2. Analyse van het zorglandschap... 4 2.1 Huishoudelijke hulp... 4 2.2 Begeleiding... 4 3. Inkoop 2017-2020... 5 3.1 Sturen op resultaat binnen het regisseursmodel... 5 3.2 Nieuwe contracten Hulp bij het Huishouden... 6 3.2.1 Code verantwoord marktgedrag Thuisondersteuning... 7 3.2.2 Basisvoorziening Hulp bij het huishouden (voorheen HHT)... 7 3.3 Verlenging resultaatovereenkomsten Begeleiding... 7 3.4 Verlenging resultaatovereenkomsten Beschermd Wonen... 7 3.5 Innovatie... 7 4. Financieel kader... 8 5. Samenvatting keuzes inkoopkader Wmo 2017-2020... 8
1. Inleiding We werken nu anderhalf jaar met de nieuwe taken binnen de kaders van de nieuwe wet en de visie op het sociaal domein. We zien dat het afgelopen jaar meer tijd is gegaan naar de landing van die nieuwe taken. Zowel bij de gemeente als bij zorgaanbieders is veel tijd besteed aan het inregelen van processen. We hebben daarom voor de eerste paar jaar gekozen voor continuïteit. Die continuïteit van zorg blijven we bewaken maar wel in combinatie met de transformatie die vanuit de kaders van de Wmo 2015 en de visie op het sociaal domein gewenst en noodzakelijk zijn. De H4 gemeenten werken vanaf 2014 nauw samen in de gezamenlijke inkoop van Begeleiding. Daar komt nu de Hulp bij het Huishouden bij. Voor deze inkoop sluiten we ons aan bij de Code verantwoord marktgedrag Thuisondersteuning. Met dit kader willen we voor de Wmo de lijn voor de komende vier jaar uitzetten. Daarmee kunnen de vier gemeenten, conform de landelijke afspraken in de Marktcode, lange termijn afspraken maken met zorgaanbieders. Dit komt zowel de betaalbaarheid als de kwaliteit en continuïteit van zorg en ondersteuning ten goede. Deze lijn, die als eerste wordt ingezet bij de inkoop van huishoudelijke hulp zijn de H4 gemeenten ook voornemens te hanteren bij de inkoop van begeleiding voor 2018. 1.1 Totstandkoming inkoopkader De H4 gemeenten kopen de meeste Wmo voorzieningen gezamenlijk in, waaronder hulp bij het huishouden en begeleiding. Het inkoopkader is door de H4 gezamenlijk opgesteld en vervolgens per gemeente aan de lokale situatie aangepast. De belangrijkste uitgangspunten voor de inkoop (hoofdstuk 3) zijn hetzelfde. 1.2 Looptijd inkoopkader Dit inkoopkader heeft een duur van één (1) jaar. 1.3 Verbinding Wmo contracten en Jeugdhulp De eerste voorziening die valt onder dit inkoopkader is de huishoudelijke hulp. De H4 gemeenten zijn voornemens om een samenwerking aan te gaan voor vier jaar met huishoudelijke hulp aanbieders (tot en met 2020). Per 1 januari 2018 worden er nieuwe contracten begeleiding afgesloten, dit is de tweede voorziening die op basis van dit inkoopkader zal worden ingekocht. Dit biedt ruimte om de twee voorzieningen beter met elkaar te verbinden. Het huidige RTA Jeugdhulp vervalt na 2017. Zo heeft Midden-Delfland de mogelijkheid om voor 2018 een integraal inkoopplan op te stellen voor Wmo en Jeugd.
2. Analyse van het zorglandschap 2.1 Huishoudelijke hulp In de H4 regio en landelijk hebben de laatste jaren verschillende ontwikkelingen plaatsgevonden die invloed hadden op het aantal indicaties huishoudelijke hulp. Een aantal gemeenten heeft recent herindicaties uitgevoerd en op landelijk niveau is de 33% korting op eigen bijdragen komen te vervallen. Hierdoor is het aantal indicaties huishoudelijke hulp de laatste jaren afgenomen. Door een toenemende vergrijzing verwachten de gemeenten dat het volume van aantal cliënten de komende jaren weer zal toenemen. 2.2 Begeleiding De H4 heeft een analyse gemaakt van het aantal toewijzingen per zorgsoort voor begeleiding. De ontwikkelingen en trends uit deze analyse worden meegenomen in de inkoop voor volgende jaren. Gedurende de looptijd van het inkoopkader worden de analyses vaker uitgevoerd zodat de inkoop rekening kan houden met veranderingen. Op 1 januari 2015 waren er ongeveer 1650 cliënten met een indicatie begeleiding en/of dagbesteding in de H4 gemeenten. Op 1 januari 2016 waren er ongeveer 1950 cliënten met een indicatie begeleiding en/of dagbesteding. Dit betekent een stijging van het aantal unieke cliënten met 18% op H4 niveau. Met name het aantal indicaties voor dagbesteding stijgt in de regio.
3. Inkoop 2017 3.1 Sturen op resultaat binnen het regisseursmodel In 2014 en 2015 heeft vanuit de inkoop Begeleiding bij de H4 sterk de nadruk gelegen op de continuïteit. Eind 2015 hebben we met elkaar stil gestaan bij de vraag of het sturingsmodel waarmee we tot nu toe werkten voor de komende jaren ook ons model is. Met dit model kunnen onze uitgangspunten het best realiseren: Niet sturen op input, maar op outcome: het gaat niet om het product of om het aantal uren wat geleverd wordt, maar om het resultaat; Zoveel mogelijk ontschotting: één gezin 1, één regisseur,één plan; Keuzevrijheid voor de cliënt; De toegang 2 stuurt op de individuele resultaten, dat wil zeggen op individueel cliënt-niveau; Een verantwoorde beweging van zwaar naar licht (licht waar het kan, zwaar waar nodig); Voorliggende voorzieningen worden ingezet in plaats van of in aanvulling op maatwerkvoorzieningen, als dat op verantwoorde wijze mogelijk is; Zo eenvoudig mogelijk, verlaging van administratieve lasten Continue innovatie in samenwerking met cliënten en aanbieders. In dit regisseursmodel staat de cliënt (en naasten) als regisseur centraal, ondersteunt (waar nodig) door de co-regisseur: de professional uit de toegang (Wmo consulent, maatschappelijk team). Zij stellen gezamenlijk het ondersteuningsplan op middels een arrangement van voorliggende voorzieningen, basisvoorzieningen zoals de Was&Koffie of lichte huishoudelijke hulp en maatwerkvoorzieningen zoals intensieve huishoudelijke hulp of begeleiding. Afbeelding: Het regisseursmodel De komende jaren willen we het regisseursmodel verder implementeren. Daarbij is vraaggericht en resultaatgericht sturen leidend. Niet alleen voor maatwerkvoorzieningen maar ook voor voorliggende voorzieningen (algemene voorzieningen, basisvoorzieningen). Samen met betrokkenen spreken we individuele arrangementen af, waarbij uit voorliggende voorzieningen en (indien nodig) 1 Met één gezin kan ook één huishouden bedoeld worden 2 Met Toegang bedoelen we: het sociaal wijkteam, het kernteam, het Wmo loket, het Wmo team, etc.
maatwerkvoorzieningen kan worden geput. Ook minder voor de hand liggende oplossingen, maar die de inwoner wel goed helpen kunnen worden ingezet. Uitgangspunt daarbij is zo normaal mogelijk kunnen leven, met zoveel mogelijk eigen regie. Maatwerkvoorzieningen draaien in de toekomst niet meer om de functies zoals begeleiding of hulp bij het huishouden. Het draait om de resultaten die gehaald moeten worden: contacten kunnen leggen en onderhouden, structuur aanbrengen in de dag, een schoon huis etc. Het gaat er om dat mensen zoveel mogelijk zelfstandig kunnen leven en kunnen meedoen. Het betekent een ontschotting tussen diverse maatwerkvoorzieningen. De beweging van verkokerd naar ontschot wordt verder doorgezet. Het gaat daarbij niet alleen over de schotten binnen zorg en welzijn maar ook met terreinen als jeugdhulp, werk en inkomen, schuldhulpverlening, wonen, etc. Het regisseursmodel stelt de gemeente in staat om meer integraal te kunnen werken. 3.2 Nieuwe contracten Hulp bij het Huishouden In 2017 lopen de contracten voor Hulp bij het Huishouden af (1 januari voor Westland en Midden- Delfland en 1 april voor Rijswijk en Delft). Mede gelet op de jurisprudentie en ook de uitspraak van de staatssecretaris 3 zal de H4 Hulp bij het Huishouden als maatwerkvoorziening behouden. Net als begeleiding kiezen de H4 voor Hulp bij het Huishouden voor het relationeel contracteren. Hierbij wordt het inkoopproces in dialoog met de zorgaanbieders en cliënten gevoerd. Hulp bij het Huishouden zal de eerste functie zijn waarbij we de verdere omslag naar resultaatgerichte financiering gaan maken. Daarbij hanteren we de volgende uitgangspunten: Maatwerkvoorzieningen met als resultaat dat inwoners een schoon en leefbaar huis hebben blijft beschikbaar voor hen die het echt nodig hebben en het niet zelf (of met behulp van naasten) kunnen regelen; De te behalen resultaten worden samen met cliënten en aanbieders ontwikkeld; De maatwerkvoorzieningen moet flexibiliteit geven aan de cliënt en de aanbieder om samen invulling te geven aan hoe de ondersteuning wordt vormgegeven; De kosten voor de maatwerkvoorzieningen blijven binnen de daarvoor beschikbaar gestelde budgetten van de individuele gemeenten; De gemeente richt zich op het behalen van resultaten door aanbieder en cliënt in plaats van het sturen op uren; De administratieve lasten voor alle betrokken partijen moeten zo laag mogelijk blijven; Voor bestaande cliënten zullen veranderingen zorgvuldig en indien noodzakelijk en wenselijk met een gepaste overgangsperiode (heel 2017) plaatsvinden; Samen met de maatwerkvoorziening is een laagdrempelige, basisvoorziening beschikbaar (een vervolg van de huishoudelijke hulp toelage) waar inwoners in hun eigen kracht worden gezet, zodat iedereen die de huishoudelijke hulp zelf kan regelen daar ook daadwerkelijk toe in staat is. De resultaatgerichte financiering zal geleidelijk worden ingevoerd: bij nieuwe cliënten en (indien mogelijk) herindicaties. Hiermee behouden we rust en continuïteit bij de bestaande cliënten. De resultaten worden samen met cliënten ontwikkeld en in dialoogtafels met aanbieders besproken. 3 De staatssecretaris van VWS heeft in zijn brief van 1 december jl. laten weten dat het categoraal uitsluiten van HH als maatwerkvoorziening vanuit de wet niet wordt ondersteund. Dit betekent niet dat HH als algemene voorziening niet is toegestaan, maar dat daarnaast ook een maatwerkvoorziening beschikbaar moet zijn voor hen die dit echt nodig hebben.
Met een goede en laagdrempelige basisvoorziening verwachten de H4 gemeenten op lange termijn dat steeds meer cliënten die het zelf kunnen regelen gebruik zullen maken van de basisvoorziening. Daarmee zal een verschuiving van de individuele voorziening naar de basisvoorziening plaatsvinden en blijft maatwerk beschikbaar voor iedereen waarvoor het nodig is. 3.2.1 Code verantwoord marktgedrag Thuisondersteuning De in opdracht van de staatssecretaris van VWS opgestelde Code Verantwoordelijk Marktgedrag Thuisondersteuning geeft een kader voor een kwalitatief goed aanbestedingsproces vanuit het perspectief van cliënten en werknemers. Een aantal gemeenten, thuiszorgaanbieders en werknemersorganisaties heeft deze code inmiddels ondertekend. Het ondertekenen van de code is vrijwillig, maar niet vrijblijvend. De ondertekenaars werken op basis van dialoog tussen zorgvragers, aanbieders, werknemers en gemeenten, met behoud van arbeidsvoorwaarden en transparantie in de kosten. Hiermee wordt een grotere nadruk op kwaliteit van de dienst gelegd en wordt een rem op de trend van aanbieders die te laag inschrijven gezet. De H4 sluit zich aan bij de Code. 3.2.2 Basisvoorziening Hulp bij het huishouden (voorheen HHT) De H4 heeft voor 2015 en 2016 budget gekregen ten bate van het behouden van werkgelegenheid in de thuiszorg. Deze huishoudelijke hulp toelage is door de H4 ingezet om onder andere mantelzorgers en inwoners met een tijdelijke hulpvraag (bijvoorbeeld na een ziekenhuisopname) in staat te stellen voor een betaalbaar tarief zelf huishoudelijke hulp in te kunnen zetten. Inwoners uit de doelgroep kunnen direct contact opnemen met een aanbieder om samen de benodigde hulp in te zetten. Om inwoners die het zelf kunnen regelen in staat te stellen dat ook te kunnen doen wil de H4 eenzelfde voorziening in stand houden. Het Rijk heeft de HHT middelen met dat doel ook structureel gemaakt. Deze basisvoorziening is laagdrempelig en betaalbaar en zal bij dezelfde aanbieders ingekocht worden als de maatwerkvoorziening. Zo zijn aanbieders, cliënten en de gemeenten in staat om gezamenlijk te werken aan het doel om de inwoners beter in staat te stellen gebruik te maken van de eigen kracht wanneer dat kan en verantwoord is. Inwoners die dat niet kunnen blijven de mogelijkheid behouden om gebruik te maken van de maatwerkvoorziening. 3.3 Verlenging resultaatovereenkomsten Begeleiding We zullen de resultaatovereenkomsten voor Begeleiding met een jaar verlengen. We zullen ook in 2017 nog werken met gemiddelde maandprijzen. De te bereiken resultaten op cliëntniveau staan in de resultaatovereenkomst en op individueel niveau worden ze geformuleerd in de ondersteuningsplannen. 3.4 Verlenging resultaatovereenkomsten Beschermd Wonen Met de DWO regiogemeenten 4 wordt een regionaal beleidsplan voor Maatschappelijke opvang en Beschermd wonen gemaakt. Hierin zal het advies van de commissie Dannenberg over de mogelijkheden voor cliënten voor Langer thuis wonen en de randvoorwaarden hierbij, worden meegenomen. Op termijn zal dit ook voor het inkoopproces gevolgen hebben. Maar voor de korte termijn zullen we in overleg met aanbieders kijken hoe we zaken kunnen vereenvoudigen, zonder dat dat ten koste gaat van de noodzakelijke zorg aan cliënten. 3.5 Innovatie Transformatie en innovatie gaan door in de H4 regio. We zien dat initiatieven als de Was en Koffie, E- health, Welzijn op recept en Lekker Bezig zich verspreiden in de regio. Iedere gemeente is met partners bezig met innovatie. Hierbij stemmen we met elkaar af en leren we van elkaar. 4 Westland, Midden-Delfland en Pijnacker-Nootdorp
4. Financieel kader Dit inkoopplan is van toepassing op de volgende onderdelen van de begroting Inwonerszaken (het gaat om de kolom begroting 2017): Begroting 2015 Realisatie 2015 Begroting 2016 Begroting 2017 Huishoudelijke hulp 998.000 880.000 950.000 962.000 Begeleiding 386.880 431.000 656.000 656.000 Wmo PGB s 626.000 247.000 410.000 410.000 GGZ Inloop 77.000 77.000 73.150 73.150 Totaal 2.087.880 1.635.000 2.089.150 2.101.150 5. Samenvatting keuzes inkoopkader Wmo 2017 Binnen het inkoopkader Wmo 2017 maken we de volgende keuzes bij de inkoop van Hulp bij het Huishouden, Begeleiding en Beschermd Wonen: - Duur van de inkoopperiode: HbH kopen we opnieuw in voor de periode 2017 tot en met 2020. Hierbij sluiten we een ontwikkelovereenkomst af voor de periode van vier jaar met daarbij een resultaatovereenkomst voor twee jaar. Begeleiding en Beschermd wonen worden in 2017 nog één maal ingekocht onder de bestaande Ontwikkelovereenkomst. Voor 2018-2020 worden deze onderdelen onder een nieuwe Ontwikkelovereenkomst ingekocht. - Openstelling markt: Aanbieders die aan de voorwaarden van de overeenkomsten voldoen kunnen toetreden tot de markt van de H4. Hiermee bieden we onze inwoners meer keuze vrijheid, vindt concurrentie plaats op kwaliteit en wordt innovatie gestimuleerd. - Regisseursmodel: Sturing op de inkoop willen we verder ontwikkelen door meer te sturen op resultaat. Het regisseursmodel past binnen deze ontwikkeling en wordt voor de Wmo binnen de H4 verder geïmplementeerd. - Code verantwoord marktgedrag thuisondersteuning: De H4 gemeenten sluiten aan bij deze code. De prijzen die we hanteren voor de inkoop zijn op de code gebaseerd en liggen daarmee vast. Bovendien kopen we in voor een langere periode, waarmee stabiliteit in de markt wordt gegarandeerd. - Basisvoorziening HbH: Voor inwoners die dit zelf kunnen regelen organiseren we een laagdrempelige en betaalbare voorziening. Deze wordt aangeboden door dezelfde aanbieders die de maatwerkvoorziening HbH leveren. - Gezamenlijk contractteam Wmo: Voor de onderdelen HbH, Begeleiding en Beschermd Wonen heeft de H4 een gezamenlijk contractteam. De verschillende accounts worden hier over de gemeenten verdeeld, zodat een efficiënt contractbeheer kan worden uitgevoerd. Het contractteam is aanspreekpunt voor de zorgaanbieders en de toegang van de gemeenten.