Interviewvragen DRIJFVEREN Achter iemands persoonlijke intrinsieke motivatoren komen is niet makkelijk. Hoe geeft iemand op zijn eigen wijze uiting aan zijn drijfveren? De enige manier om hierachter te komen is door vragen te stellen aan de kandidaat tijdens het nabespreken van zijn rapportage. U weet dat u met een vraag op het goede spoor zit als de respondent alert wordt, er echt voor gaat zitten, graag op uw vraag ingaat. Maar wat werkt is toch vooral een kwestie van ervaring opdoen in de praktijk. De volgende vragen kunnen u helpen de persoonlijke invulling van de drijfveer van uw respondent te vinden. Deze vragen zijn ook te vinden in het handboek Gedrag & Drijfveren versie 2016.
INTELLECTUEEL Beloont hen die "kennis om de kennis", continu leren en intellectuele groei weten te waarderen. Wat is volgens u belangrijker, actie of kennis? Zoekt u dingen van tevoren grondig uit of bent u van mening dat u al doende wijzer wordt? Beschouwt u zichzelf als een expert in een bepaald vakgebied? Zo ja, waarin? Hoe heeft u die expertise opgebouwd? Kunt u uitleggen wat u zo leuk vindt aan het leren van nieuwe dingen, of het opdoen van nieuwe kennis? Welke onderwerpen en thema's interesseren u? Hoe doet u graag nieuwe kennis op? Gaat u zelf op zoek naar antwoorden, vertrouwt u meer op de input van anderen, leert u het meeste door te doen? Hoe prettig vindt u het om tijd, energie en moeite te steken om u een onderwerp eigen te maken waar u niet veel van afweet? En een onderwerp dat u in eerste instantie weinig interesseert? ZAKELIJK Beloont hen die waarde hechten aan ZAKELIJKE resultaten en prestaties en hen in erkenning en beloning resulteren voor het feit dat zij hun tijd, middelen en energie hebben geïnvesteerd. Hoe belangrijk is het voor u om veel geld te verdienen? Wat beschouwt u als "veel geld"? Waar zou u financieel willen staan over 5 jaar? En over 10 jaar? Waarom? Wat voor rol speelt inkomen voor u bij de keuze van een baan? En wat voor rol als het er om gaat of u een bepaalde functie wilt blijven uitoefenen? Vindt u dat collega s die dezelfde functie uitoefenen allemaal hetzelfde salaris zouden moeten krijgen? Waarom wel/niet? Beschouwt u uzelf meer als een nuchtere, praktische, zakelijke doener of meer als een theoretische of filosofische denker? Wat maakt dat u dat zegt? Stel, u zou morgen de kans krijgen voor u zelf te beginnen. Lijkt u dat leuk? Wat zou u met name aanspreken in eigen ondernemerschap? Wat lijkt u minder leuk? ESTHETISCH Beloont hen die waarde hechten aan balans en harmonie tussen henzelf en hun omgeving, aan creativiteit, zelfexpressie en -ontwikkeling, schoonheid of natuur. Hoe belangrijk is het voor u dat u zich zelf creatief of anderszins kan uiten in uw werk? Hoe geeft u zelf vorm aan uw eigen expressieve kant? Wat voor soort problemen of onverwachte situaties brengen u uit balans? Kunt u mij op basis van eigen ervaringen vertellen wat volgens u belangrijk is voor een goede sfeer binnen een team? Hoe kunt u daar zelf aan bij dragen? Hoe gaat u om met emoties van collega s? Kunt u mij iets meer vertellen over de mogelijke strategie die u hanteert om een aangename balans en harmonie in uw leven te bewerkstelligen? Waar bent u volgens uzelf in het algemeen en in uw werkomgeving in het bijzonder, gevoelig voor? 2
SOCIAAL Beloont hen die de kansen waarderen om anderen te helpen en bij te dragen aan de vooruitgang en het welzijn van anderen dan wel de gemeenschap. Bestaat er volgens u zoiets als "te veel" hulp of dienstverlening aan anderen, klanten, externe relaties, interne klanten en collega s? Is er volgens u een moment waarop medewerkers voor zich zelf moeten opkomen en hun manager bijvoorbeeld moeten zeggen dat ze een betere behandeling verdienen? Kunt u een voorbeeld geven van een situatie waarin dit kan spelen? Hoe gaat u om met een klant die voortdurend problemen met uw diensten of producten heeft en die steeds weer bij u terugkomt, en die tegelijkertijd weinig tot geen nieuwe business levert of vervolgorders plaatst? Wat zou u doen als een medewerker van u een buiten proportioneel aantal dagen afwezig is vanwege een familiecrisis? Op welk moment zou u ingrijpen? Hoe zou u ingrijpen? INDIVIDUALISTISCH Beloont hen die waarde hechten aan persoonlijke erkenning, vrijheid en aan de mogelijkheid om het eigen lot dan wel het lot van anderen te sturen. Hoe belangrijk is het voor u om het idee te hebben dat zelf de touwtjes in handen te hebben om plezier te hebben en te houden in uw werk? Hoe belangrijk is het voor u om uw eigen lot te kunnen sturen? Hoe belangrijk is onafhankelijkheid voor u? En macht? Anderen beïnvloeden en sturen? Hoe tevreden zou u kunnen zijn in een baan waarin deze ingrediënten niet aanwezig zouden zijn? Hoe goed bent u in staat om aanwijzingen van anderen op te volgen? Vindt u prettig om dat te doen? Hoe reageert u op autoriteit? Hoe zou u anderen motiveren tot het nemen van actie? Geeft u mij een concreet voorbeeld van een situatie waarin u erin geslaagd bent een groep mensen tot actie aan te zetten. Hoe deed u dat? Ideëel Beloont hen die waarde hechten aan een systeem van principes en gebruiken (doorgaans binnen een groep gelijkgestemden), aan regels, normen, criteria, aan een leidraad, dan wel aan een hoger doel. Bestaat er voor u in het leven zoiets als een goede weg en een verkeerde weg? Hoe komt u tot de conclusie of iets past bij de door u gekozen weg of juist niet? Vertelt u mij een wat meer over hoe u staat tegenover "regels"? Hanteert u bijvoorbeeld voor uzelf bepaalde standaard regels of principes als het gaat om het communiceren met en aansturen van anderen, anders dan wat op grond van basale beleefdheidsvormen en algemeen respect voor anderen van u mag worden verwacht? Zo ja, waar komen die regels voor u vandaan? Hoe flexibel gaat u met die regels om? 3
Hebben zich in het verleden wel eens situaties voor gedaan waarin u er van overtuigd was dat uw eigen regels en criteria eigenlijk beter waren dan die van uw team of van uw werkgever? Indien dat zo is, waarom waren ze beter? Bent u staat gebleken de groep of uw werkgever te overtuigen op dit punt? Heeft u wel eens het gevoel dat dingen soms wat makkelijker zouden gaan als er wat minder regels en principes zouden zijn, als u wat minder streng voor uzelf of anderen zou zijn? 4
5