Handleiding Oplosmiddelenboekhouding
Inleiding Wanneer bij de bedrijfsactiviteiten die zijn genoemd in tabel 1 gebruik wordt gemaakt van producten met daarin vluchtige organische stoffen (VOS) moet per jaar worden bijgehouden hoeveel VOS houdende producten worden gebruikt. Bedrijven moeten d.m.v. inkoopgegevens van hun leverancier(s) aantonen hoeveel VOS houdende producten in een jaar zijn ingekocht. Tabel 1 Bedrijfsactiviteiten Materialen Reinigen Coaten Bedrukken Lijmen Hout X X X Kunststof X X X Metaal X X X Textiel X X Papier/karton X X Voor bedrijven die per jaar minder dan 1.000 kg of liter VOS houdende producten inkopen of gebruik maken van producten die vallen onder het Besluit organische oplosmiddelen in verven en vernissen (BOOVV) geldt deze verplichting niet. Bij uw leverancier kunt u navragen welke producten onder het BOOVV vallen. Zijn per jaar meer dan 1.000 kg of liter VOS houdende producten aangeschaft, dan moet een uitgebreidere administratie worden bijgehouden. Met deze tool wil de gemeente Staphorst de ondernemers tegemoet komen met het berekenen van hun VOS emissie. Met het Excel bestand oplosmiddelenboekhouding kan op een eenvoudige manier worden aangetoond hoeveel VOS emissies vrijkomen bij activiteiten met VOS houdende producten. In het Excel bestand kunnen zowel kilogrammen als liters worden geregistreerd. Hiervoor zijn 2 aparte werkbladen aangemaakt. Aan de hand van de VOS administratie van uw leverancier kunt u herleiden hoeveel (kg of liter) VOS houdende producten u heeft ingekocht. Uw leverancier is verplicht om minimaal 1x per jaar een overzicht te geven van de door u ingekochte VOS houdende producten. Op hetzelfde overzicht staat ook vermeld wat de concentratie of het percentage VOS in deze producten is. Als het bestand volledig en correct wordt ingevuld berekent het bestand de jaarlijkse VOS emissie. Uiteindelijk zal met de uitkomst van de berekening worden gekeken of het Oplosmiddelenbesluit van toepassing is en/of er verdere maatregelen noodzakelijk zijn om de emissie van VOS te verminderen. U bent niet verplicht dit bestand te gebruiken. Voor meer informatie over VOS emissies kunt u de volgende website raadplegen: http://www.infomil.nl/onderwerpen/klimaat-lucht/vos/ Heeft u vragen over de oplosmiddelenboekhouding, neem dan contact op met de afdeling Bouwen en milieu, bereikbaar onder nummer 0522-467 467. Succes met het invullen van de oplosmiddelenboekhouding
Registeren van VOS houdende producten in kg In het tabblad worden de producten genoteerd die in het overzicht van uw leverancier (van VOS houdende producten) in kilogrammen staan vermeld: 1. Noteer hier de omschrijving van het VOS houdende product (voorbeeld: rode primer); 2. Noteer hier het percentage VOS. De omschrijving kan per leverancier verschillen (het gaat hier om bijvoorbeeld: gew. %, VOC % of VOS %). Het percentage wordt weergegeven als een kommagetal (bijvoorbeeld: 10% = 0,1); 3. Noteer hier de hoeveelheid ingekocht product voor een volledig kalenderjaar. Het gaat hier om de hoeveelheid product die u voor u zelf heeft ingekocht voor eigen gebruik. Heeft u bijvoorbeeld 300 kg ingekocht en daarvan 100 kg doorverkocht. Dan registreert u hier 200 kg; 4. Noteer hier de beginvoorraad die op 1 januari nog aanwezig is binnen uw bedrijf. Het gaat hierbij om de verpakking verf, verdunner, etc. die u in voorraad heeft. Als op een verpakking staat aangegeven dat het gewicht 5 kg is, wordt met deze eenheid gerekend. Ongeacht of de verpakking al geopend is of nog gesloten is. Dit verschil wordt automatisch verrekend met het volgende jaar; Tip: Als de dichtheid van een product bekend is kan aan de hand van de liters in voorraad het aantal kilogrammen worden berekend. Zie tabblad. 5. Noteer hier de eindvoorraad die op 31 december nog aanwezig is binnen uw bedrijf; Tip: Deze gegevens kunt u ook weer gebruiken voor de beginvoorraad voor het volgende kalenderjaar. 6. Hier rekent het programma het totale verbruik van een bepaald product uit over één kalenderjaar. In dit veld kunt u zelf niets registreren; 7. Hier rekent het programma aan de hand van het totale verbruik de totale hoeveelheid VOS uit die vrijkomt bij het gebruik van een bepaald product. Ook in dit veld kunt u zelf niets registreren; 8. Mocht het tabblad vol staan met geregistreerde producten, dan kunt u in het tabblad verder gaan met de registratie; 9. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid verbruikte VOS producten weergeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad ; 10. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid VOS weergeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Registeren van VOS houdende producten in liter In het tabblad worden de producten genoteerd die in het overzicht van uw leverancier (van VOS houdende producten) in liters staan vermeld: 1. Noteer hier de omschrijving van het VOS houdende product (voorbeeld: rode primer); 2. Noteer hier de hoeveelheid VOS in gram per liter; 3. Noteer hier de hoeveelheid ingekocht product over een volledig kalenderjaar. Het gaat hier om de hoeveelheid product die voor u zelf heeft ingekocht voor eigen gebruik. Heeft u bijvoorbeeld 300 liter ingekocht en daarvan 100 liter doorverkocht. Dan registreert u hier 200 liter; 4. Noteer hier de beginvoorraad die op 1 januari nog aanwezig is binnen uw bedrijf. Het gaat hierbij om de verpakking verf, verdunner, etc. die u in voorraad heeft. Als op een verpakking staat aangegeven dat de inhoud 5 liter is, wordt met deze eenheid gerekend. Ongeacht of de verpakking al geopend is of nog gesloten is. Dit verschil wordt met het volgende jaar automatisch verrekend; 5. Noteer hier de eindvoorraad die op 31 december nog aanwezig is binnen uw bedrijf; Tip: Deze gegevens kunt u ook weer gebruiken voor de beginvoorraad voor het volgende kalenderjaar. 6. Hier rekent het programma het totale verbruik van een bepaald product uit over één kalenderjaar. In dit veld kunt u zelf niets registreren; 7. Hier rekent het programma aan de hand van het totale verbruik de totale hoeveelheid VOS uit die vrijkomt bij het gebruik van een bepaald product. Ook in dit veld kunt u zelf niets registreren; 8. Mocht het tabblad vol staan met geregistreerde producten, dan kunt u in het tabblad verder gaan met de registratie; 9. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid verbruikte VOS producten weergeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad ; 10. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid VOS weergeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad. 1 2 3 4 5 6 7 9 10 8
Tabblad afgevoerd product In het tabblad worden de producten genoteerd die in het overzicht van uw afvalinzamelaar staan vermeld: 1. Noteer hier de omschrijving zoals deze op het afgiftebewijs (begeleidingsbrief) staat vermeld (voorbeeld: verfafval); 2. Noteer hier de hoeveelheid afval in kg; 3. Noteer hier de hoeveelheid VOS (in kg) die, volgens uw afvalinzamelaar, aanwezig is in het afval wat u heeft laten afvoeren; 4. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid afgevoerde VOS houdende afvalstoffen weergeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad ; 5. Hier wordt (in kg) de totale hoeveelheid VOS die als afvalstof van uw bedrijf zijn afgevoerd weergegeven. Deze waarden worden opgenomen in het tabblad. 1 2 3 4 5
Tabblad totalen VOS verbruik In het tabblad worden alle totalen van de overige tabbladen samengevoegd. De totale hoeveelheid VOS die via afvalstoffen (3) uw bedrijf uitgaan wordt in mindering gebracht op uw totaalverbruik (1 en 2). Dit alles resulteert in een overzicht van het totale VOS verbruik in één kalenderjaar (4). Met dit overzicht kunt u de toezichthouder van de gemeente inzicht geven in het verbruik. Aan de hand van uw jaarverbruik en de activiteiten die u uitvoert (bijvoorbeeld: coaten van meubelen, coaten van auto s of drukken met inkten, etc.), wordt bepaald of u onder het Oplosmiddelenbesluit valt en of u verplicht bent aanvullende maatregelen te nemen om de emissie van VOS te beperken. 1 2 4 3
Tabblad omrekenen In het tabblad kan op eenvoudige wijze worden omgerekend naar g/liter. Alleen in de groene velden kunnen waarden worden ingevuld. Voor de registratie van het aantal kilogrammen in voorraad kan aan de hand van de dichtheid van een stof (ook wel soortelijk gewicht (s.g.) of soortelijk massa genoemd) en de hoeveelheid product in voorraad (wat vaak in liters op de verpakking staat) het aantal kilogram worden berekend. Door het invullen van de verhouding gram/liter bij 1 en het aantal liters bij 2 wordt de hoeveelheid in grammen berekend. Wanneer dit getal wordt gedeeld door 1000 hebt u het aantal kilogram. 2 1