STORE Workshop 5 juni 2014 K. Debackere
1. Situering 2. Vlaanderen in AcEe: verleden, heden en toekomst 3. Uitdagingen 4. Voorgestelde oplossingen
Om de doelstellingen van het Pact 2020 te kunnen bereiken nood aan: duurzame antwoorden op de grote systemische uitdagingen De Raad van Wijzen heep de uitdaging aangegaan om een strategie op te stellen met het oog op verdere versterking en verdieping van de ViA transiees.
Vertrekkend van en bouwend op de Pact 2020 ambiees heep ViA de voorbije vijf jaar een doordacht en consistent traject doorlopen. ViA bevindt zich vandaag op een cruciaal kantelpunt waarbij transieedenken & handelen de kern wordt van een toekomstgericht Vlaams beleid tussen 3 onderling samenhangende fasen: 1. Doorbraakdenken (2004 2009) 2. TransiEedenken (2009 2014) 3. Ecosysteemdenken & handelen (2014 2019)
Noodzaak Om te behoren tot de top 5 van Europa, is het noodzakelijk om te investeren in transiees, vanuit een goed onderbouwde lange termijnvisie. TransiEes en Duurzaamheid TransiEes moeten een duurzame samenleving opleveren, met een evenwichege aandacht voor economische vooruitgang, algemeen welbevinden en de impact op milieu en natuur.
Gemeenschappelijke ambiee en waarden Vlaanderen wil tegen 2020 uitmunten als een economisch innovaeeve, duurzame en sociaal warme samenleving, en hiermee tot de top 5 van Europa behoren. SysteeminnovaEe & transieemanagement Het ecosysteem Het opnemen van grote maatschappelijke uitdagingen en het fundamenteel vernieuwen van het systeem, vereist de samenwerking tussen ondernemers, middenveldorganisaees, onderzoekers, financiële wereld, burgers, SysteeminnovaEe vereist het samenspel van alle spelers in het ecosysteem.
Transi/emanagement TransiEemanagement als methodiek om de transiees uit te bouwen.
De Raad van Wijzen ideneficeerde zes belangrijke uitdagingen die de aandacht vragen, wil men de transiees succesvol verder uitbouwen. 1. Engagement Om de gewenste systeemveranderingen tot stand te brengen is er nood aan een duidelijke engagement van de overheid en de andere stakeholders (ondernemers, onderzoekers, organisaees, financiële wereld, burger, ). De realiteit geep aan dat deze randvoorwaarde soms nog onvoldoende aanwezig is.
2. Verkokering doorbreken TransiEes vereisen een sectoroverschrijdende, transversale aanpak. (Beleids)domein of sectoroverschrijdend samenwerken en het doorbreken van de verkokering is dan ook een cruciaal. 3. Aangepaste governance Zowel bij de overheid als bij de ViA partners is er nood aan een aangepaste governance om een lange termijnaanpak te verzekeren en ViA legislatuuroversejgend te maken. De huidige governance structuur van de VO zorgt voor een lineaire aansturing.
4. Organisa/e van de transversaliteit De organisaee van transversaliteit vereist een gepaste invulling, waarbij een louter funceonele organisaee niet meer volstaat. De organisatorische onderbouw van de transiees en de organisaee van gedeeld eigenaarschap en gedeelde verantwoordelijkheid zijn cruciale uitdagingen. 5. Middelen Het vrijmaken en adequaat inze`en van mensen en middelen door de zowel de Vlaamse Overheid als de externe partners.
6. Innova/ekloof dichten Bedrijven slagen er onvoldoende in om de kennis, verkregen via onderzoek en ontwikkeling, te valoriseren in (nieuwe) producten. Verschillende transiees hebben ook te kampen met deze innovaeekloof, waardoor bepaalde inzichten en ontwikkelingen niet doordringen in de maatschappij en het bedrijfsleven.
1. ViA transi/es en transi/emanagement Focus op het aanpakken van de systemische uitdagingen en het blijven inze`en en verder uitbouwen van de 13 transiees. 2. De spelers in de transi/es Gedeeld eigenaarschap en gedeelde verantwoordelijkheid van alle partners uit de maatschappelijke vijcoek: bedrijfsleven, kenniscentra, overheden, maatschappij, financiële wereld.
3. Organisa/e per transi/e
4. Transversale aansturing van de transi/es
5. Het proces Systemische uitdagingen Visievorming en toekomstbeeld WerkrichEngen en hedoomprojecten Monitoren en leren Verankeren
6. Middelen Bundelen van middelen Het probleem situeert zicht vooral in een versnippering van middelen, waardoor een slimme heroriëntering van middelen en mensen cruciaal blijkt. Collabora/eve financieringsmodellen Een belangrijke evoluee in de investeringswereld betrep het ontstaan en de ontwikkeling van collaboraeeve financieringsmodellen. Tina bis? Een collaboraeef financieringsplaform met publieke en private middelen
7. Experimenteerruimte Naast bundeling van middelen, is er ook nood aan middelen om te experimenteren en het ter beschikking stellen van experimenteerruimte. 8. Rol van onderwijs Het bekend maken en promoten van de maatschappelijke uitdagingen is noodzakelijk voor de cultuurwijziging die op lange termijn de transiees mee moet ondersteunen. TransiEes opnemen binnen onderwijsprogramma s en de verspreiding ervan in andere instellingen kan hiertoe bijdragen.
9. Communica/e en brede sensibilisering De burger draagt ook een verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat Vlaanderen een economisch innovaeeve, duurzame en sociaal warme samenleving wordt. Een sterke communicaee en sensibilisering rond de gemeenschappelijke doelstellingen is daarom wezenlijk.
Vlaanderen BESTUURT SLIMMER