Toetstermen Energiebronnen Energieopwekking en transport Elektromagnetisme Drie energiebronnen noemen voor het verwarmen van een stoomketel (elektriciteitscentrale) Twee energiebronnen noemen voor het aandrijven van een generator Drie energiebronnen noemen die schone energie geven Uitleggen waarom kernenergie en fossiele brandstoffen schadelijk zijn voor het milieu De verschillende onderdelen van een elektriciteitscentrale benoemen Drie energiebronnen noemen voor het verwarmen van een stoomketel (elektriciteitscentrale) Twee energiebronnen noemen voor het aandrijven van een generator Drie energiebronnen noemen die schone energie geven Uitleggen waarom kernenergie en fossiele brandstoffen schadelijk zijn voor het milieu De verschillende onderdelen van een elektriciteitscentrale benoemen Energiebronnen H1 Energieomzetting Elektriciteit Van een apparaat aangeven welke energieomzettingen (werkenergie) er plaats vinden Een voltmeter op de juiste manier gebruiken en aflezen Een ampère meter op de juiste manier gebruiken en aflezen Van een batterij de spanning geven Met behulp van een formule de arbeid uitrekenen bij een gegeven kracht en verplaatsing Met behulp van een formule het vermogen uitrekenen bij een gegeven arbeid en tijd Van een apparaat aangeven welke energieomzettingen (werkenergie) er plaats vinden Een voltmeter op de juiste manier gebruiken en aflezen Een ampère meter op de juiste manier gebruiken en aflezen Van ma naar A omrekenen Van een batterij de spanning geven Uitleggen dat de hoeveelheid stroom afhangt van het apparaat. Met behulp van een formule de arbeid uitrekenen bij een gegeven kracht en verplaatsing Met behulp van een formule het vermogen uitrekenen bij een gegeven arbeid en tijd blz 6 vervolg op volgende bladzijde
Elektriciteit in huis (H2) Energiegebruik Elektriciteit Meten en regelen Elektronica M.b.v. een kwh-meter het verbruik van verschillende apparaten meten A.h.v gemeten verbruik het verbruik na bijv. 10 minuten of een uur bereken De stroomsterkte berekenen met de formule als vermogen en spanning gegeven zijn De weerstand berekenen met de formule als spanning en stroomsterkte gegeven zijn De eenheid geven van de grootheden stroomsterkte, spanning, vermogen M.b.v. een kwh-meter het verbruik van verschillende apparaten meten Stroomsterkte meten met ampère meter Spanning meten met een voltmeter Uitleggen wat een sensor, bewerker en actuator doet (algemeen) LDR, schakelaar, weerstand, diode, transistor, gloeilamp en LED herkennen Het symbool herkennen en tekenen Eenvoudige stroomschema s lezen Eenvoudige stroomschema s maken De werking uitleggen M.b.v. een kwh-meter het verbruik van verschillende apparaten meten A.h.v gemeten verbruik het verbruik na bijv. 10 minuten of een uur bereken A.h.v. een gegeven verbruik de kosten (in euro s) bepalen De stroomsterkte berekenen met de formule als vermogen en spanning gegeven zijn De weerstand berekenen met de formule als spanning en stroomsterkte gegeven zijn De eenheid geven van de grootheden stroomsterkte, spanning, vermogen M.b.v. een kwh-meter het verbruik van verschillende apparaten meten Stroomsterkte meten met ampère meter Spanning meten met een voltmeter Uitleggen wat een sensor, bewerker en actuator doet (algemeen) LDR, schakelaar, weerstand, diode, transistor, gloeilamp en LED herkennen Het symbool herkennen en tekenen Eenvoudige stroomschema s lezen Eenvoudige stroomschema s maken De werking uitleggen vervolg op volgende bladzijde blz 7
Technische ontwikkelingen Tenminste 1 voorbeeld noemen van isolatie of energiebesparing in het huis van de toekomst Tenminste 1 voorbeeld noemen van isolatie of energiebesparing in het huis van de toekomst Warmte en isolatie (H3) Warmtetransport Isolatoren en geleiders Stoffen en materialen eigenschappen Vormen van energietransport Verbranden en verwarmen Van drie gegeven materialen (textiel, plasticfolie en thermobeker) aangeven welke het best isoleert Van drie gegeven materialen (zand, water, metaal) voorspellen welke het snelst opwarmt of afkoelt De drie vormen van warmte- / energietransport (geleiding, stroming, straling) benoemen Van een gegeven voorwerp aangeven welke vorm van warmte- / energietransport plaats vindt Warmte- / energietransport van een voorwerp tekenen Tenminste 3 mogelijkheden noemen om een woonhuis te verwarmen Van drie gegeven materialen (textiel, plasticfolie en thermobeker) aangeven welke het best isoleert A.h.v. de drie manieren van warmte transport uitleggen waarom een thermoskan isoleert Van drie gegeven materialen (zand, water, metaal) voorspellen welke het snelst opwarmt of afkoelt De drie vormen van warmte- / energietransport (geleiding, stroming, straling) benoemen Van een gegeven voorwerp aangeven welke vorm van warmte- / energietransport plaats vindt Warmte- / energietransport van een voorwerp tekenen Een proef beschrijven voor het onderzoeken van warmte overdracht in vaste stoffen Tenminste 3 mogelijkheden noemen om een woonhuis te verwarmen vervolg op volgende bladzijde blz 8
Soorten krachten Dichtheid Kracht per oppervlak Druk in leidingen Druk met een waterkolom bepalen Druk in waterkolom (m) omrekenen naar druk in pascal Druk met een waterkolom bepalen Druk in waterkolom (m) omrekenen naar druk in pascal Leidingen (H4) Betekenis van technische producten in het dagelijkse leven Omgaan met apparaten De leidingen voor elektriciteit, water, gas, radio, televisie, afvalwater (riolering) Benoemen Herkennen Tekenen De leidingen voor elektriciteit, water, gas, radio, televisie, afvalwater (riolering) Benoemen Herkennen Tekenen Meten en regelen Kan de druk van een ballon meten in waterkolom (mm) Kan van m naar cm naar mm omrekenen en terug Kan de druk van een ballon meten in waterkolom (mm) Kan van m naar cm naar mm omrekenen en terug In een gasleiding lekkage vaststellen met behulp van waterkolom vervolg op volgende bladzijde blz 9
Bouwen (H5) Hoeveelheid (Massa in kg) Soorten krachten Dichtheid (opwaartse kracht) Functionaliteit, bewerking en vormgeving materie: Materiaaleigenschappen Soort verbindingen Eigenschappen van verbindingen Constructie De massa van een voorwerp bepalen Het gewicht (Fz) van een voorwerp bepalen Kan uitleggen waarom het gewicht van een voorwerp in water minder is Het juiste materiaal (metaal, hout, kunststof) kiezen voor een constructie De juiste manier van plaatsen kiezen van een materiaal in een constructie Van een verbinding aangeven of het een vorm-, voorwerp of materiaalverbinding is Bij het verbinden van twee voorwerpen tenminste twee geschikte verbindingen noemen 6 houtverbindingen herkennen (halfhout, tand-, keep-, zwaluwstaart-, deuvel-, kantverbinding) Toetstermen gemarkeerd met een boek () worden niet in de toets opgenomen, omdat zij voldoende in het boek zijn behandeld. De in het boek behandelde toetstermen zijn voornamelijk op toepassingsniveau en een enkele vraag op begripsniveau De massa van een voorwerp bepalen Het gewicht (Fz) van een voorwerp bepalen De kracht op een voorwep aangeven met een vector Kan uitleggen waarom het gewicht van een voorwerp in water minder is Het juiste materiaal (metaal, hout, kunststof) kiezen voor een constructie De juiste manier van plaatsen kiezen van een materiaal in een constructie Van een verbinding aangeven of het een vorm-, voorwerp of materiaalverbinding is Bij het verbinden van twee voorwerpen tenminste twee geschikte verbindingen noemen 6 houtverbindingen herkennen (halfhout, tand-, keep-, zwaluwstaart-, deuvel-, kantverbinding) blz 10