Buiten zijn, ja leuk!

Transcriptie

1 Buiten zijn, ja leuk! Speelruimteplan gemeente Maasdriel BELEIDSPLAN voor en ANALYSE van SPEELRUIMTE

2

3 Buiten zijn, ja leuk! Speelruimteplan gemeente Maasdriel BELEIDSPLAN voor en ANALYSE van SPEELRUIMTE OBB Ingenieursbureau

4 Titel: "Buiten zijn, ja leuk!" Subtitel: Speelruimteplan gemeente Maasdriel Omschrijving: Beleidsplan voor en analyse van speelruimte Opdrachtgever: Gemeente Maasdriel Opdrachtnemer: OBB Ingenieursbureau Postbus AV Deventer Opgesteld door: drs. Maartje Kunen Datum: oktober 2008 Project: Aantal pagina s: 139 OBB Ingenieursbureau

5 INHOUDSOPGAVE 1. SAMENVATTING Algemeen Beleidsuitgangspunten Analyse van de speelruimte in de gemeente Maasdriel Financiële aspecten Kop 7 voor witregel in inhoudsopgave INLEIDING Waarom een speelruimteplan? Doelstelling en visie Wijze van inspraak op het speelruimteplan Begripsbepaling Leeswijzer voor het speelruimteplan Kop 7 ingevoegd voor witregel in inhoudsopgave DEEL I SPEELRUIMTEBELEID BELEID SPEELRUIMTE Het recht op spelen Minister Dekker: 'Kinderen verdienen speelruimte' Spelen is leren Speelruimte, voor wie? De relatie informele en formele speelruimte De informele speelruimte Vormgeving informele speelruimte De formele speelruimte Vormgeving formele speelruimte Samen werken aan speelruimte Duurzame speelruimte De zorg voor speelvoorzieningen Periode en evaluatie speelruimtebeleid p 7 ingevoegd voor witregel in inhoudsopgave DEEL II ANALYSE SPEELRUIMTE LEESWIJZER ANALYSE SPEELRUIMTE Bij het lezen van de analyse Leeftijden en termen Kinderaantallen Onderverdeling buurten Opbouw tekst Tekstwolken naast de tekst Secundaire speelplekken Visie op jongerenvoorzieningen in het kort BOVENWIJKSE ASPECTEN VAN SPEELRUIMTE Georganiseerd sport en spel Recreatiegebieden Skatevoorzieningen 57 ALEM IN HET KORT ANALYSE PER KERN ALEM Kinderen en jeugd Jongeren 61 AMMERZODEN IN HET KORT ANALYSE PER KERN: AMMERZODEN Kinderen en jeugd Jongeren in Ammerzoden 66 HEDEL IN HET KORT ANALYSE PER KERN: HEDEL 70 OBB Ingenieursbureau

6 8.1. Kinderen en Jeugd Jongeren 74 HEEREWAARDEN IN HET KORT PER KERN: HEEREWAARDEN Kinderen en jeugd Jongeren 78 HURWENEN IN HET KORT ANALYSE PER KERN: HURWENEN Kinderen en Jeugd Jongeren 81 KERKDRIEL IN HET KORT ANALYSE PER KERN KERKDRIEL Kinderen en jeugd ten noorden van de Kerkstraat Kinderen en jeugd, ten zuiden van de Kerkstraat Jongeren in Kerkdriel 88 HOENZADRIEL IN HET KORT ANALYSE PER KERN: HOENZADRIEL Kinderen en Jeugd in Hoenzadriel Jongeren in Hoenzadriel 91 ROSSUM IN HET KORT ANALYSE PER KERN: ROSSUM Kinderen en Jeugd Jongeren 95 VELDDRIEL IN HET KORT ANALYSE PER KERN: VELDDRIEL Kinderen en Jeugd Jongeren 98 WELL IN HET KORT ANALYSE PER KERN: WELL Kinderen en Jeugd in Well Jongeren in Well 101 WELLSEIND IN HET KORT ANALYSE PER KERN: WELLSEIND Kinderen en Jeugd in Wellseind Jongeren in Wellseind REALISATIE STREEFBEELD EN JAARLIJKSE KOSTEN Realiseren streefbeeld Eenmalige en bijkomende kosten Uitvoeringssnelheid en eenmalige investering Vervangingswaarde Structurele kosten Kop 7 ingevoegd voor witregel inhoudsopgaven DEEL IV BIJLAGEN 111 BIJLAGE I. RESULTATEN ENQUETE BASISSCHOOLJEUGD 113 BIJLAGE II. SPEELPRIKKELS 117 BIJLAGE III. INFORMELE ONTMOETING JONGEREN 119 BIJLAGE IV. PROGRAMMA VAN EISEN 121 BIJLAGE V. GEGEVENSTABEL KERNEN 125 BIJLAGE VI. SPEELPLEKKEN EN MAATREGELEN 127 BIJLAGE VII. AANTAL EN KOSTEN SPEELTOESTELLEN 135 BIJLAGE VIII. KAART 137 OBB Ingenieursbureau

7 TABELLEN Tabel 1 Eenmalige kosten realiseren streefbeeld 19 Tabel 2 Investering in bestaande en nieuwe plekken, per leeftijdscategorie 19 Tabel 3 Inventaris huidige situatie en inventaris streefbeeld 19 Tabel 4 structurele kosten huidige situatie en streefbeeld 20 Tabel 5 Normen informele speelruimte 33 Tabel 6 Normen formele speelruimte 38 Figuur 7 Verloop kinderpiek 44 Tabel 8 Kinderaantallen en speelplekken Alem 59 Figuur 9 Resultaten enquête jeugd Alem 59 Tabel 10 Kinderaantallen en speelplekken Ammerzoden 63 Figuur 11 Resultaten enquête jeugd Ammerzoden 63 Tabel 12 Kinderaantallen en speelplekken Hedel 69 Figuur 13 Resultaten enquête jeugd Hedel 69 Tabel 14 Kinderaantallen en speelplekken Heerewaarden 76 Figuur 15 Resultaten enquête jeugd Heerewaarden 76 Tabel 16 Kinderaantallen en speelplekken Hurwenen 80 Figuur 17 Resultaten enquête jeugd Heerewaarden 80 Tabel 18 Kinderaantallen en speelplekken Kerkdriel 82 Figuur 19 Resultaten enquête jeugdkerkdriel 82 Tabel 20 Kinderaantallen en speelplekken Hoenzadriel 90 Figuur 21 Resultaten enquête jeugd Hoenzadriel 90 Tabel 22 Kinderaantallen en speelplekken Rossum 92 Figuur 23 Resultaten enquête jeugd Rossum 92 Tabel 24 Kinderaantallen en speelplekken Velddriel 96 Figuur 25 Resultaten enquête jeugd Velddriel 96 Tabel 26 Kinderaantallen en speelplekken Well 100 Figuur 27 Resultaten enquête jeugd Well 100 Tabel 28 Kinderaantallen en speelplekken Wellseind 102 Figuur 29 Resultaten enquête jeugd Wellseind 102 Tabel 30 Kosten realisatie streefbeeld 106 Tabel 31 Investering in bestaande en nieuwe plekken, per leeftijdscategorie 107 Tabel 32 Inventarisatie en vervangingswaarde 108 Tabel 33 Structurele kosten 109 Tabel 34 Verkorte normentabel 121 Figuur 35 Verloop kinderpiek 122 Tabel 36 Kosten per plek 123 OBB Ingenieursbureau

8 OBB Ingenieursbureau

9 VOORWOORD Als portefeuillehouder van het brede welzijnsterrein vind ik het belangrijk dat er aandacht wordt geschonken aan de speelruimte in de gemeente. Het hebben van voldoende ruimte om te bewegen en te spelen is van belang, ook in een plattelandsgemeente als Maasdriel. Hoewel er voldoende groen te vinden is in de kernen is het niet vanzelfsprekend meer om buiten op straat te spelen. Als we als gemeente geen aandacht hieraan besteden, bestaat het gevaar dat speelruimte een onderbelicht item in de gemeente wordt. Vanuit de toekomstvisie ligt de nadruk op wonen en leven. Dit betekent niet alleen dat er gebouwd moet worden, maar dat er ook voldoende mogelijkheid komt en blijft voor de leefomgeving. Bij de inrichting van nieuwe woonwijken is het belangrijk om rekening te houden met de ontwikkeling van speelruimte of voldoende aanleiding voor de jeugd om veilig buiten te spelen. Ook als portefeuillehouder volksgezondheid vind ik het belangrijk dat de gemeente sport en beweging als zinvolle vrijetijdsbesteding promoot. Een belangrijk signaal dat hierbij meespeelt is de toename van overgewicht. De regio Rivierenland komt in gezondheidsonderzoeken naar voren als regio waar naar verhouding veel mensen met overgewicht wonen. Na jaren waarin er voor de ontwikkeling van nieuwe speelruimte minder budget was en voor het onderhouden van de aanwezige speelplekken een beperkt budget gaan we investeren in speelruimte. De gemeenteraad heeft dan ook tijdens de begrotingsbehandeling in 2007 in de meerjarenbegroting financiële ruimte geboden voor een nieuw speelruimtebeleid. Hoewel de gemeentebegroting momenteel onder druk staat, wil ik me, samen met mijn collegaportefeuillehouders, inzetten voor de uitvoering van het speelruimteplan. Dit betekent ook dat niet alleen vanuit welzijn en openbare werken een intensieve samenwerking moet komen om het plan uit te voeren, maar dat ook ruimtelijke ordening, openbare orde en veiligheid, financiën en voorlichting betrokken zijn en blijven. Wethouder G.B. Smit, Gemeente Maasdriel. OBB Ingenieursbureau

10 OBB Ingenieursbureau

11 1. SAMENVATTING 1.1. Algemeen Het huidige speelruimteplan van de gemeente Maasdriel schiet op enkele punten tekort. De gemeente heeft daarom de wens om te komen tot een actueel, integraal speelruimteplan. Met dit plan wordt invulling gegeven aan het realiseren van uitnodigende speelplekken ten behoeve van spelen, bewegen en ontmoeten. In het speelruimteplan worden de beleidsuitgangspunten voor spelen vastgelegd en wordt geschetst welke aanpassingen nodig zijn om hieraan te voldoen. De bijbehorende visie is dat er in de openbare ruimte voldoende en veilige speelruimte is. Naast deze zogenaamde informele speelruimte moet er een evenredig verdeeld aanbod van formele speelvoorzieningen aanwezig zijn. De speelstructuur dient aan te sluiten op het aantal, de leeftijd en de behoefte van de verschillende leeftijdsgroepen per buurt. Voor het aanbod van formele speelvoorzieningen dienen er voldoende financiële middelen te zijn, zodat het mogelijk is passend beheer, onderhoud en vervanging uit te voeren. Het beheer van de speelvoorzieningen maakt ook onderdeel uit van het Beheerrapport Speelvoorzieningen dat is opgesteld door OBB d.d. 4 december Dit speelruimteplan gaat over de gemeentelijke voorzieningen in de openbare ruimte waar kinderen, jeugd en jongeren, die in buurten en wijken van de verschillende kernen wonen, gebruik van kunnen maken Beleidsuitgangspunten Aan de hand van voorligeend speelruimteplan zal er voor het spelen ten eerste verandering van denken over de openbare ruimte moeten plaatsvinden bij het bestuur, de ambtenaren en de burgers. Der kern daarvan is: bij het inrichten en beheren van de openbare ruimte moet de bespeelbaarheid in ogenschouw worden genomen. Spelen is een onderwerp dat binnen diverse beleidsvelden en van diverse factoren aandacht krijgt en verdient. In dit speelruimteplan zijn zestien beleidsuitgangspunten opgesteld. De belangrijkste (speel)uitgangspunten waarmee rekening moet worden gehouden bij de inrichting, het beheer en het onderhoud van bestaande en nieuwe woonwijken, zijn op de volgende pagina weergegeven. OBB Ingenieursbureau

12 Beleidsuitgangspunt 1. In Maasdriel hebben kinderen, jeugd en jongeren recht op speelruimte. Beleidsuitgangspunt 2. Maasdriel onderkent het belang van speelruimte en stimuleert zowel het informele als het formele spelen. Beleidsuitgangspunt 3. De gemeente biedt voldoende ontwikkelingsmogelijkheden door gevarieerde inrichting, aantrekkelijke speeltoestellen en speelprikkels. Beleidsuitgangspunt 4. De gemeente hanteert normen voor informele speelruimte. Beleidsuitgangspunt 5. Bij ontwerp en onderhoud van de openbare ruimte wordt nagegaan hoe de bespeelbaarheid verhoogd kan worden. Beleidsuitgangspunt 6. De gemeente wil, om nu en in toekomst de kwantiteit en kwaliteit te waarborgen, landelijk getoetste normen voor formele speelruimte hanteren. Beleidsuitgangspunt 7. Speelplekken worden door een deskundig ontwerper ontworpen. Beleidsuitgangspunt 8. Bij het ontwerpen en realiseren van speelplekken wordt rekening gehouden met medegebruik van de doelgroep met een beperking. Beleidsuitgangspunt 9. De gemeente wil de bewustwording van bespeelbare openbare ruimte vergroten door een speelparagraaf toe te voegen aan (nieuw) beleid voor de openbare ruimte. Beleidsuitgangspunt 10. Schoolpleinen die kunnen voorzien in de behoefte aan speelruimte worden in overleg met schoolbesturen in het openbare speelvoorzieningenniveau betrokken. Beleidsuitgangspunt 11. Waar mogelijk wordt de behoefte aan speelruimte samen met de en projectontwikkelaar ingevuld. Beleidsuitgangspunt 12. Toekomstige (bestemmings)plannen, gericht op nieuwe ontwikkelingen of herstructurering, worden getoetst aan de normen voor speelruimte. Beleidsuitgangspunt 13. Bij klachten inzake onveilige en onwenselijke situaties worden binnen 2*24 uur passende maatregelen genomen. Beleidsuitgangspunt 14. De gemeente wil een minimaal onderhoudsniveau van 75% waarborgen. Beleidsuitgangspunt 15. De speelvoorzieningen worden vervangen aan de hand van een flexibel vervangingsschema. Beleidsuitgangspunt 16. Dit speelruimteplan wordt vastgesteld voor een periode van tien jaar en na vijf jaar geëvalueerd. OBB Ingenieursbureau

13 1.3. Analyse van de speelruimte in de gemeente Maasdriel De huidige situatie van de speel- en ontmoetingsruimte in de gemeente Maasdriel is beschreven in de hoofdstukken 6 tot en met 16. Om tot een streefbeeld te komen zijn de beleidsuitgangspunten en normen voor informele- en formele speelruimte, zoals genoemd in Tabel 5 en Tabel 6, toegepast op de huidige situatie. In deze paragraaf wordt kort per kern beschreven wat de belangrijkste constateringen en voorgestelde maatregelen zijn Alem In Alem is veel (groene) informele speelruimte beschikbaar. De jeugd gaf tijdens de rondgang aan graag hutten te bouwen en te spelen in het groen aan de dijken rondom de kern. Skeeleren op straat, zwemmen en spelen in de Maas en in de uiterwaarden en voetballen op het sportpark of op het schoolplein zijn favoriete bezigheden buiten van de jeugd. In Alem ligt één speelplek aan de Meerenstraat [01AL] die voor kinderen en jeugd geschikt is. Volgens de normen en gezien de vele mogelijkheden voor informeel spelen, is één speelplek voldoende in deze kern. Wel wordt geadviseerd om deze speelplek op te knappen. Omdat de meeste kinderen de speelplek niet zelfstandig kunnen berei- Struinen in het groen in Alem ken wordt tevens geadviseerd op de route naar de speelplek enkele speelaanleidingen te plaatsen voor kinderen. Voor jongeren zijn in Alem geen specifieke voorzieningen. Geadviseerd wordt om samen met de jongeren te bekijken of er behoefte is aan een Stay-Aroundplek in Alem, waar deze zou moeten komen en hoe deze ingericht zou kunnen worden. Deze kinderen hebben een medewerker van OBB op sleeptouw genomen in Ammerzoden Ammerzoden Ammerzoden is omringd door een lint van bebouwing, groen en water. De doorgaande weg dwars door de kern heen vormt een barrière voor de kinderen en de jeugd. Ten noorden van deze barrière is veel informele speelruimte. Tevens is er een speelplek aan de Bosdammen [01AM] voor kinderen en jeugd. Volgens de normen en de hoeveelheid aan informele ruimte is één speelplek in het noordelijk deel van de kern voldoende. Ten zuiden van de barrière liggen vier speelplekken ten westen van de Jan Oomstraat. Het betreft gecombineerde speelplekken geschikt voor zowel kinderen als jeugd en op de Schippershof aan de Dokter Plaslaan [05AM] ook voor jongeren. Op deze plek wordt geadviseerd het gedeelte voor kinderen secundair te maken en een nieuwe speelplek voor kinderen te creëren in de omgeving van het Jan de Witplein [Z1]. Indien deze voorziening gecreëerd kan worden, kan de speelplek aan de Van Broekhuisenstraat [03AM] als secundair worden aangemerkt. De Drecht [02AM] werd tijdens de rondgang met de jeugd aangemerkt als favoriete speelplek waar gevoetbald wordt, en waar hutten gebouwd worden. De Grote Kalverweide [04AM] werd bestempeld als saai en voor de kleintjes. Geadviseerd wordt om de speelplek aan de Drecht nog aantrekkelijker te maken door een trapveldje te creëren en de Grote Kalverweide secundair te maken. OBB Ingenieursbureau

14 Ten oosten van de Jan Oomstraat liggen geen speelplekken. Geadviseerd wordt om dit gebied aantrekkelijker te maken voor kinderen en jeugd door speelaanleidingen te plaatsen op enkele plekken [M3]. Jongeren ontmoeten elkaar op de Schippershof in Ammerzoden Voor jongeren in Ammerzoden zijn geen specifiek aangewezen What s-up- en Stay-Aroundplekken. Volgens de normen zouden er voor de circa 320 jongeren zes What s-upplekken en drie of vier Stay- Aroundplekken beschikbaar moeten zijn. Geadviseerd wordt om in Ammerzoden de enige plek voor jongeren op de Schippershof aan de Dokter Plaslaan [05AM] aan te wijzen en te ontwikkelen als Stay- Aroundplek en te investeren in nog minimaal twee goede Stay- Aroundplekken en enkele What s-upplekken. Spelen, kletsen, zitten en ontmoeten op het Kasteeltje in Hedel Hedel In Hedel vormen de Uithovensestraat en de Voorstraat een fysieke barrière voor de kinderen en de jeugd. Er is in deze kern veel informele speelruimte beschikbaar, zoals het Kasteeltje, de mogelijkheden voor het spelen op straat in de Salomonsakker of de Leijenhof bijvoorbeeld. Voor kinderen zijn in Hedel 12 speelplekken ingericht, die deels ook geschikt zijn voor jeugd. Uit onderzoek naar de exacte woonplaats van de kinderen blijkt dat de ligging van de speelplekken niet optimaal is, gezien de zelfstandige bereikbaarheid. Geadviseerd wordt om een aantal plekken, [002HD], [003HD], [006HD] en [009HD] als secundair aan te merken en op andere locaties, waar meer kinderen en jeugd woont nieuwe plekken te ontwikkelen zoals bij de Wielwijck/Lokhof [Z3], aan de Peperstraat [Z4] en binnen het nieuwbouwplan Uithovensestraat [Z#]. In de omgeving van de Westenakker en de Salomonsakker is geen fysieke ruimte voor een speelplek, terwijl er circa 70 kinderen wonen. Geadviseerd wordt om hier met enkele speelaanleidingen de woonomgeving voor kinderen interessant te maken [M4], [M5] en [M6]. De jeugd in Hedel gaf tijdens de rondgang aan dat het Crossveldje [011HD] aan de Klaproosstraat en het trapveldje aan de Middelingenseweg [010HD] favoriete speelplekken zijn. Verder zijn er voor de jeugd geen speelplekken ingericht. Geadviseerd wordt dan ook om een derde speelplek voor de jeugd in te richten, op het grasveld aan de Burg. J. Roseboomstraat [014HD], dat nu alleen voor kinderen is ingericht. In Hedel wonen circa 415 jongeren die elkaar op diverse plekken ontmoeten, zowel binnen in jongerencentrum de Flux als in de buitenruimte. Volgens de normen zouden er in Hedel acht What s- Upplekken en vijf Stay-Aroundplekken (waarvan één tevens No- Problemplek) beschikbaar moeten zijn. Geadviseerd wordt om samen met de jongeren vier What s-upplekken aan te wijzen. Momenteel zijn er diverse plekken beschikbaar maar niet als specifiek aangewezen. Tevens zijn er twee Stay-Aroundplekken beschikbaar. Geadviseerd wordt om in de kern een nieuwe skatebaan te creëren en tevens te bestempelen en in te richten als Stay-Aroundplek voor de jongeren. Daarnaast wordt geadviseerd nog drie andere Stay-Aroundplekken te creëren in samenwerking met de jongeren. OBB Ingenieursbureau

15 Op de paadjes wordt gefietst en geskelterd door de jeugd Heerewaarden In Heerewaarden wonen meer kinderen dan jeugdigen, wat opvallend is ten opzichte van de gemeentelijke trend waarbij het aantal kinderen afneemt. Een verklaring hiervoor is de geboortepiek in het jaar De Provinciale weg en de Maas zijn natuurlijke barrières voor kinderen en jeugd. In Heerewaarden is informeel spelen mogelijk op diverse plekken langs de Maas (aan twee zijden van de kern) en op straat op het Notger van Luikhof of rondom de Peerakker. Er zijn twee speelplekken in Heerewaarden, de Grote speeltuin [01HE] aan de Palingstraat en Het Perenhofje [02HE] aan de Peerakker. De Grote Speeltuin wordt door de jeugd veelvuldig gebruikt en als favoriet bestempeld. Geadviseerd wordt om deze speeltuin uit te breiden met een trapveldje waarvoor veel verzoeken zijn gedaan door zowel de jeugd als de jongeren. Het Perenhofje [02HE] is een leuke speelplek voor de kinderen en ligt ideaal, gezien het aantal kinderen dat deze plek zelfstandig kan bereiken. Om het speelvoorzieningenniveau op peil te krijgen volgens de normen zouden er voor de jeugd twee en voor de kinderen drie speelplekken moeten zijn. Wanneer gekeken wordt naar de exacte woonplek van de kinderen is het Notger van Luikhof [M8] een ideale locatie om speelaanleidingen toe te voegen voor kinderen. Voor de jeugd is spelen op het schoolplein van de Tweestromenschool een welkome aanvulling. Geadviseerd wordt om het schoolplein in het netwerk van openbare speelvoorzieningen op te nemen [Z8]. De jongeren in Heerewaarden hebben momenteel geen eigen plek om elkaar te ontmoeten en sporten, hoewel ze volgens de normen wel over een Stay-Aroundplek zouden moeten kunnen beschikken. Geadviseerd wordt om het trapveld in de Grote Speeltuin [01HE] aan te vullen met een basketbalveld en enkele zitaanleidingen of bankjes zodat er voldoende variatie en aanbod ontstaat op deze plek. Tevens wordt geadviseerd om nog een What s-upplek in de kern aan te wijzen. De jongeren kunnen daarnaast ook gebruikmaken van de vele mogelijkheden voor het informele ontmoeten bijvoorbeeld in de uiterwaarden Hurwenen In Hurwenen ligt het sportpark heel centraal in de kern. De jeugd geeft aan dat dit een leuke plek is om te spelen, net zoals de uiterwaarden, het Waalstrand, de Waaldijk en het plein bij de kerk of de parkeerplaats van het dorpshuis. Hurwenen beschikt over veel informele speelruimte in en om de kern. Volgens de normen zouden in Hurwenen een tot twee speelplekken voor kinderen en één speelplek voor de jeugd moeten zijn. Echter gezien het grote aanbod aan informele speelruimte is één speelplek, als centrale basisvoorziening voor deze kern voldoende. Naast het voetbalveld midden in de kern [01HU] is deze speelplek te vinden. Voor de kinderen is dit een leuke plek, voor de jeugd wat saai. Geadviseerd wordt om deze plek voor de jeugd uitdagender en interessanter te maken. Het plein bij de kerk in Hurwenen fungeert als informele speelruimte OBB Ingenieursbureau

16 Mooie bosjes zagen ze met de kettingzaag af, de gemeente haalt de hutten weg ( Ruimte voor spelen en ontmoeten in het centrumplan van Kerkdriel? De speelplek bij het sportpark dient een plek te worden voor jong en oud om te spelen, te sporten en te ontmoeten. Indien er geen mogelijkheden zijn voor de jeugd en de jongeren om een balletje te trappen op het sportpark dienen hier op de speelplek voorzieningen voor aangelegd te worden. Door het maken van een sport- en ontmoetingsplek bij of op de speelplek wordt dit tevens een Stay- Aroundvoorziening voor de jongeren van Hurwenen. Een goede zonering op de speelplek is van groot belang om te voorkomen dat bepaalde leeftijdsgroepen elkaars aanwezigheid als vervelend of bedreigend ervaren en het gevoel hebben niet welkom te zijn. Naast de Stay-Aroundvoorziening wordt geadviseerd in Hurwenen samen met de jongeren te zoeken naar een What s-upplek en deze als zodanig in te richten of te benoemen. Tevens kunnen de jongeren uitwijken naar het skatepark op het sportpark van Rossum aan de Maarten van Rossumstraat Kerkdriel Kerkdriel is de grootste kern van de gemeente met centrale voorzieningen zoals het gemeentehuis en de bibliotheek langs de Kerkstraat. Deze straat vormt voor kinderen een barrière en deelt de kern als het ware in tweeën. Ten noorden van de Kerkstraat is, met name in het westelijk deel, veel informele speelruimte in de vorm van groenstroken, slootjes, pleintjes, autovrije paadjes enzovoorts. Ten noorden van de Kerkstraat liggen zes speelplekken waarvan een de speeltuin bij het MFC de Kreek betreft en dus niet binnen het openbare speelvoorzieningenniveau valt. Twee van deze speelplekken zijn, de Bulk [13KE] aan de Valeriaan en de speelplek aan de Pastoor Sprengersstraat [11KE]. De Bulk wordt door de jeugd als favoriete speelplek genoemd. Naast het spelen op de toestellen kunnen ze er voetballen, picknicken en in de bosjes hutten bouwen. Geadviseerd wordt om het voetballen te faciliteren op deze plek en de mogelijkheid tot hutten bouwen te laten bestaan door de bosjes hiervoor geschikt te houden. De speelplek aan de Pastoor Sprengersstraat is voor de jeugd minder interessant. Voor kinderen is deze plek lastig bereikbaar en sociaal onveilig. Gezien het kleine aantal kinderen dat deze plek zelfstandig kan bereiken wordt geadviseerd om binnen vijf jaar aan de hand van het kinderaantal en het gebruik van de plek te bekijken of de plek secundair gemaakt kan worden. Er dient echter wel gezocht te worden naar een goede locatie voor een nieuwe speelplek voor kinderen tussen de Julianastraat en de Dalemstraat [Z9]. In het noordelijk deel liggen ook de speelplekken aan de Kamille [12KE] en aan de Kruidenlaan, [14KE] ingericht voor kinderen. Geadviseerd wordt om de speelplek aan de Kruidenlaan te handhaven als basisvoorziening voor de buurt en de speelplek aan de Kamille, indien het kinderaantal blijft afnemen, secundair te maken. Voor jeugd ontbreekt het in het noordoostelijk deel van de kern aan een goede speelplek. Geadviseerd wordt om in het nieuwe centrumplan voor het gebied rondom het Mgr. Zwijsenplein een speelplek voor jeugd op te nemen [Z10], eventueel in combinatie met een ontmoetingsvoorziening voor winkelend publiek en jongeren. Daarnaast wordt geadviseerd om het schoolplein van de Mgr. Zwijsenschool te betrekken in het openbaar speelvoorzieningenniveau en het ook buiten schooltijd open te stellen voor spelen. OBB Ingenieursbureau

17 Ten zuiden van de Kerkstraat ligt in het oosten de wijk Grote Ipperakkeren waar twee speelplekken aan de Looierstraat [07KE] en aan de Schipperstraat [06KE] liggen. De spreiding van de speelplekken in deze wijk is niet optimaal gezien de exacte woonplaats van de kinderen en de jeugd. Twee speelplekken voor kinderen en jeugd is volgens de normen niet voldoende in dit deel van Kerkdriel. Geadviseerd wordt om de speelplek aan de Looierstraat [07KE] in te richten als centrale basisvoorziening voor kinderen en hun (groot-)ouders. Plek [06KE] dient voor de jeugd een interessante plek te worden. Daarnaast wordt geadviseerd om het schoolplein van basisschool de Meidoorn te betrekken in het openbare speelvoorzieningenniveau [Z12] in het bijzonder voor de jeugd ten noorden van de Edelmanstraat. Spelen in het centrale park in Ipperakkeren west? Ook ten zuiden van de Kerkstraat, maar dan ten westen van de Ipperakkeren, ligt de wijk Ipperakkeren west, die erg ruim en groen van opzet is, wat een grote hoeveelheid aan informele speelruimte met zich meebrengt. In dit deel van Kerkdriel liggen vijf formele speelvoorzieningen, waarvan er vier ingericht zijn voor kinderen, al dan niet gecombineerd met toestellen voor de jeugd. De speelplekken liggen verspreid over de wijk. Volgens de normen en gezien het grote aanbod aan informele speelmogelijkheden wordt geadviseerd om de plekken [04KE] aan de Hogebankweg en [01KE] aan de Elzenstraat secundair te maken en te kiezen voor een centrale basisvoorziening in het Park dat midden in de wijk ligt en door de jeugd dikwijls wordt genoemd als plek waar ze gaat spelen. Plek [02KE] aan de Beukenstraat kan daardoor ingericht worden als trapveldje aan de rand van de wijk zodat in het park ruimte is voor andere sporten en spelen naar eigen inzicht. Daarnaast wordt geadviseerd om plek [03KE] aan de Tolweg specifiek voor kinderen in te richten, zodat ze toch kunnen terugvallen op een wat kleiner plekje indien ze het park als te groot ervaren. Jongeren in Kerkdriel hebben veel mogelijkheden voor informele ontmoeting op de zogenaamde Kiss-and-Greetplekken, bijvoorbeeld op de diverse pleintjes, straathoeken of veldjes. Volgens de normen zouden in Kerkdriel zes Stay-Aroundvoorzieningen aanwezig moeten zijn. De jongeren ontmoeten elkaar momenteel bij het sportpark, op het trapveldje aan de Paterstraat [16KE], bij de Bulk, achter de Kreek, bij de skatebaan en rondom de vijvers. Ook overdag gaan ze in de zomer graag naar de Zandmeren, de recreatieplas ten zuidoosten van de kern. De skatebaan aan de Wilgenpas / Pietersdijk [15KE] kan worden aangemerkt als Stay-Aroundplek. Door deze te voorzien van zitaanleidingen en een overkapping worden de jongeren beter in hun behoeften gefaciliteerd. Door bij het trapveldje aan de Paterstraat [16KE] enkele zitelementen toe te voegen wordt het ontmoeten hier aangenamer. Een nieuwe Stay-Aroundplek zou gerealiseerd kunnen worden op de parkeerplaats aan de Kerkstraat voor de Mgr. Zwijsenschool. Een verhard trapveldje of een pannakooi in combinatie met zitelementen zou hier een mogelijke inrichting kunnen zijn. OBB Ingenieursbureau

18 Indien het park aan de Drielse Wetering wordt ontwikkeld tot speel-, sport- en ontmoetingsplek voor kinderen, jeugd en jongeren dient dit ook als Stay-Aroundplek. Hier dient speciaal aandacht geschonken te worden aan een ontmoetingsplek of speel-/zit aanleiding voor meiden. Het park is een veilige plek voor meiden om te ontmoeten en te sporten. De Zandmeren in Kerkdriel Voor een goede spreiding van de Stay-Aroundplekken is het van belang ook in het (noord) oostelijk deel van de kern een of twee voorzieningen voor jongeren te realiseren. Geadviseerd wordt om in het nieuwe centrumplan een ontmoetingsvoorziening, waar mogelijk in combinatie met een sportvoorziening, te ontwikkelen [Z10]. Tevens kan een zesde Stay-Aroundplek in overleg met de jongeren en de jongerenwerker worden gezocht in het zuidoostelijk deel van de kern [Z14]. Gezien de normen zou voor de jongeren in Kerkdriel ook een No- Problemplek beschikbaar moeten zijn. De Zandmeren zijn hiervoor qua inrichting en locatie geschikt Hoenzadriel In Hoenzadriel zijn geen speelplekken voor kinderen jeugd en jongeren. Volgens de normen zou er één basisvoorziening in de kern gecreëerd kunnen worden. Echter gezien de hoeveelheid aan informele speelruimte en de spreiding van de kinderen en de mogelijkheden voor de jeugd om elders te gaan spelen, bijvoorbeeld in Kerkdriel na schooltijd, wordt geadviseerd geen speelplek in Hoenzadriel te ontwikkelen. Jongeren hebben aangegeven wel naar Kerkdriel te willen gaan om te sporten en te ontmoeten met andere jongeren. In Hoenzadriel zelf kunnen zij gebruikmaken van de informele mogelijkheden, bijvoorbeeld in de uiterwaarden, of ze kunnen uitwijken naar de Zandmeren Rossum Door de barrièrewerking van het water, de Burchtstraat, de Burgemeester van Randwijckstraat en de Slotselaan wordt Rossum in verschillende speelbuurten voor kinderen verdeeld. Ten noorden van de Hogeweg ligt de nieuwste wijk van Rossum, de vogelbuurt. Hier zijn de straten autoluw en kan op straat gespeeld worden, bijvoorbeeld in de Fazant. In deze buurt is de basisschool gelegen waarlangs een veldje ligt. Geadviseerd wordt om dit veldje te voorzien van doelen zodat een trapveldje ontstaat. Indien de buurt rondom de Fazant blijft groeien en het kinderaantal blijft toenemen, wordt geadviseerd om het schoolplein te betrekken in het openbaar speelvoorzieningenniveau. Aan de Fazant ligt speelplek [05RO] ingericht voor kinderen. Even verderop aan het Aarkeland ligt speelplek [01RO] ingericht voor kinderen en jeugd. Deze speelplekken behoeven geen aanpassing. Ten zuiden van de Hogeweg liggen de speelplekken [02RO] en [04RO]. De speelplek aan de Stekelbaars [02RO] is ingericht voor kinderen en (groot-) ouders. Deze plek behoeft geen aanpassing. De speelplek aan de Bernhardstraat [04RO] wordt door jeugd als favoriet aangemerkt. Ook deze speelplek behoeft geen aanpassing. In het westelijk deel van Rossum is het openbaar speelvoorzieningenniveau goed op peil! OBB Ingenieursbureau

19 Spelen op de speelplek in het Slingerbos in Rossum Tussen de Van Thielenhof en de Maas in het oosten ligt aan de Slotselaan [03RO] een speelplek ingericht voor kinderen, jeugd en jongeren. In deze buurt is volgens de normen één speelplek niet voldoende. Echter er is veel informele speelruimte, bijvoorbeeld in de uiterwaarden en de bossen en in de grote tuinen bij de woningen. Voor jongeren is er voldoende informele ruimte om te ontmoeten in Rossum, ook in de vorm van What s-upplekken. Volgens de normen zijn vier What s-upplekken en drie Stay-Aroundplekken benodigd. Op het sportpark ligt de skatebaan [06RO] die een Stay-Aroundplek voor jongeren is. Deze plek wordt echter matig gebruikt. Door op de parkeerplaats een pannaveldje of een voetbalkooi te plaatsen en af en toe activiteiten te organiseren wordt de plek aantrekkelijker voor de jongeren uit Rossum maar ook voor de Hurwenense jongeren. Ook in het Slingerbos [03RO] komen de jongeren geregeld om te sporten en te ontmoeten. Door het voetballen op deze plek beter te faciliteren ontstaat een volwaardige Stay-Aroundplek. Een derde Stay-Aroundplek kan, indien daar onder de jongeren behoefte aan is, gecreëerd worden op het Mgr. Bekkersplein. Gezien de afname van het aantal jongeren en de vele mogelijkheden voor informeel ontmoeten lijkt een derde Stay Around voorziening niet nodig. Inmiddels staan er in de Grote Speeltuin voetbaldoeltjes! foto: Cor de Kock Velddriel De Provinciale weg (N831) doorkruist Velddriel en vormt voor kinderen en jeugd een barrière. Het merendeel van de kinderen en jeugd woont ten zuiden van de Provinciale weg. Het is opvallend dat iets minder dan de helft van de kinderen en iets minder dan een vierde van de jeugd in het buitengebied woont. De kern van Velddriel bestaat grotendeels uit 30 kilometerzones. Jeugdigen gaan dan ook veelvuldig de straat op om te voetballen, te skeeleren en te tennissen. Ook spelen ze graag in de bosjes of in hun eigen tuin of op het erf. In Velddriel zijn drie speelplekken. Achter de basisschool ligt een kleine speelplek [01VE] aan de deken Wehmeijerhof. Geadviseerd wordt deze plek, leuk voor de kinderen, te laten liggen maar het toestel te zijner tijd niet meer te vervangen. Aan de Pastoor Wassenbergstraat liggen de Kleine Speeltuin [02VE] en de Grote Speeltuin [03VE]. Geadviseerd wordt om de Kleine Speeltuin in te richten als speelplek voor de kinderen en de Grote Speeltuin als speelplek voor de jeugd van Velddriel en tevens geschikt te maken als trapveldje. Volgens de normen voldoet het openbaar speelvoorzieningenniveau in Velddriel op deze wijze, ook gezien de mogelijkheden voor informeel spelen op de pleinen en in het groen. Voor jongeren zijn er diverse Kiss-and-Greetplekken en What s- Upplekken te vinden in Velddriel. Echter, een Stay-Aroundplek, die er volgens de normen wel moet zijn, ontbreekt in Velddriel. Geadviseerd wordt om in overleg met de jongeren te bepalen of er behoefte is aan een dergelijke sport- en ontmoetingsplek, waar deze zou kunnen komen en hoe deze ingericht zou kunnen worden. OBB Ingenieursbureau

20 Op de parkeerplaats bij het dorpshuis in Well wordt veel gespeeld door de jeugd Well In Well is veel informele speelruimte beschikbaar. De jeugd speelt veel op straat, op achterpaden en op parkeerplaatsen: skeeleren, fietsen, hutten bouwen, spoorzoekertje, tikkertje, verstoppertje, noem maar op! Daarnaast speelt de jeugd graag een potje voetbal op het sportpark. Indien dit ongewenst is, wordt geadviseerd om naast de speelplek [01WE] aan de Vossenakker een trapveldje te realiseren. Deze speelplek ligt voor de kinderen ideaal, aangezien de meeste kinderen in de jongste buurt van Well, rondom deze plek wonen. Wel wordt geadviseerd om de plek uitdagender te maken voor de jeugd zodat speelplek [01WE] als centrale basisvoorziening voor de jeugd kan functioneren. In Well kunnen jongeren op diverse informele plekken elkaar ontmoeten. Volgens de normen zou een What s-upplek voor de jongeren beschikbaar moeten zijn. Geadviseerd wordt, indien daar bij de jongeren behoefte aan is, een plek in de kern aan te wijzen als What s- Upplek Wellseind In Wellseind zijn geen speelplekken voor kinderen, jeugd of jongeren. Wel is er door onder andere de ligging aan de Oude Maas, veel informele speelruimte beschikbaar in de uiterwaarden. De jeugd en de jongeren kunnen in de zomer uitwijken naar het Strandbad Well. Daarnaast bezitten veel huishoudens een grote tuin waar de kinderen kunnen spelen. Gezien de vele mogelijkheden voor informeels pelen en de spreiding van de kinderen en de jeugd, wordt geadviseerd om geen speelplek aan te leggen in Wellseind. Voor jongeren is er in Wellseind ook voldoende ruime om te Kissen and Greeten. De jongeren zijn gewend om te reizen of fietsen om naar school te gaan elders. Zij kunnen, indien gewenst, gebruikmaken van specifieke jongeren voorzieningen in de andere kernen Financiële aspecten In hoofdstuk 17 worden de eenmalige kosten voor het realiseren van het streefbeeld en de structurele kosten beschreven. In deze samenvatting is kort aangegeven om welke eenmalige en structurele kosten het gaat Realiseren streefbeeld en eenmalige kosten In het analysehoofdstuk en in paragraaf 1.3 is aangegeven welke maatregelen geadviseerd worden om te komen tot het streefbeeld dat de informele en formele speelruimte in de gemeente Maasdriel beslaat. Om de informele speelruimte te verbeteren wordt geadviseerd om op diverse plekken speelprikkels of speelaanleidingen (Maatregelen) toe te voegen. Het betreft 187 speelprikkels en aanleidingen. Hiervoor is een gemiddelde prijs van 250 per stuk opgenomen. Naast verbeteringen in de informele ruimte worden ook voorstellen gedaan om bestaande speelplekken te verbeteren of om nieuwe speelplekken (Zoekgebieden) te realiseren. In totaal wordt geadviseerd om op 18 locaties nieuwe speelplekken te creëren. Per zoekgebied is hiervoor een specifiek bedrag geraamd. Daarnaast is er een besparing mogelijk door het hergebruik van 11 van de totaal 69 toestellen, die als secundair zijn aangewezen. In Tabel 1 zijn de eenmalige kosten voor het realiseren van het streefbeeld weergegeven. OBB Ingenieursbureau

21 Eenmalige kosten realiseren streefbeeld Het verbeteren informele speelruimte: 187 speel- en zitaanleidingen Het realiseren van zoekgebieden plus verbeteren plekken: 120 nieuwe toestellen De bijkomende kosten voor veiligheidsondergrond 25% Het hergebruik van 11 van de in totaal 69 secundaire toestellen (besparing) subtotaai De bijkomende (her)inrichtingskosten waarvan circa 100% ten laste van speelvoorzieningen komt De kosten voor de uitvoering van het speelruimteplan % van de eenmalige investeringskosten Totaal eenmalige kosten Tabel 1 Eenmalige kosten realiseren streefbeeld In Tabel 2 is per leeftijdscategorie de eenmalige investering weergeven, onderverdeeld naar bestaande en nieuwe plekken. Leeftijdscategorie Investering Bestaand Nieuw Totaal kinderen (0-5 jaar) jeugd (6-11 jaar) jongeren (12-18) secundair Subtotaal besparing Totaal Tabel 2 Investering in bestaande en nieuwe plekken, per leeftijdscategorie Structurele kosten In het beheerrapport, dat OBB in 2007 heeft opgesteld voor de gemeente Maasdriel, zijn de structurele kosten voor het beheer, onderhoud en de vervanging van de huidige inventaris (toestellen en ondergrond) weergegeven. Door het realiseren van het streefbeeld, zoals voorgesteld in dit speelruimteplan, zullen ook in de structurele kosten wijzigingen plaatsvinden. In Tabel 3 is de huidige inventaris en de inventaris na het realiseren van het streefbeeld weergegeven. Inventaris Huidig Streefbeeld aantal speelplekken aantal speeltoestellen aanschafwaarde toestellen aanschafwaarde ondergronden Aanschafwaarde totaal Tabel 3 Inventaris huidige situatie en inventaris streefbeeld OBB Ingenieursbureau

22 In Tabel 4 is aangegeven welke gevolgen dit heeft voor de structurele kosten. Structurele kosten onderhoud op niveau heel-schoonveilig 75% Raming Huidig Raming Streefbeeld beheer vervanging Budgetten totaal Tabel 4 structurele kosten huidige situatie en streefbeeld Kop 7 voor witregel in inhoudsopgave OBB Ingenieursbureau

23 2. INLEIDING Dit rapport Buiten zijn, ja leuk! geeft het beleid van gemeente Maasdriel inzake de openbare speelvoorzieningen weer. In dit beleidsplan worden de relevante richtlijnen, een analyse van de huidige situatie en de speelruimte, het wenselijk en het huidig openbare speelvoorzieningenniveau, de te nemen maatregelen en het te voeren beleid weergegeven Waarom een speelruimteplan? Het huidige speelruimtebeleid, dat wordt gehanteerd vanaf 1 januari 2004, is vastgelegd in het speelruimteplan dat is vastgesteld door de gemeenteraad van Maasdriel d.d. 18 september Omdat het huidige speelruimteplan op enkele punten tekortschiet, heeft de gemeente Maasdriel de wens om te komen tot gemeentelijk integraal speelruimtebeleid. Met het beleidsplan wordt invulling gegeven aan het realiseren van uitnodigende speelplekken ten behoeve van spelen, bewegen en ontmoeten. De gemeente wil duidelijke normen voor speelruimte die van toepassing zijn op nieuwe wijken en in de omgang met projectontwikkelaars kunnen worden gehanteerd Doelstelling en visie Met dit plan willen we komen tot een praktisch en breed gedragen speelruimteplan. In dit plan worden de beleidsuitgangspunten voor spelen vastgelegd en wordt geschetst welke aanpassingen nodig zijn om hieraan te voldoen. De bijbehorende visie is dat er in de openbare ruimte voldoende en veilige speelruimte is. Naast deze zogenaamde informele speelruimte moet er een evenredig verdeeld aanbod van formele speelvoorzieningen aanwezig zijn. De speelstructuur dient aan te sluiten op het aantal, de leeftijd en de behoefte van de verschillende leeftijdsgroepen per buurt. Het plan dient als uitgangspunt voor het realiseren van uitnodigende speelplekken ten behoeve van spelen, bewegen en ontmoeten. Voor het aanbod van formele speelvoorzieningen dienen er voldoende financiële middelen te zijn, zodat het mogelijk is passend beheer, onderhoud en vervanging uit te voeren. Het beheer van de speelvoorzieningen maakt ook onderdeel uit van het Beheerrapport Speelvoorzieningen dat is opgesteld door OBB d.d. 4 december Dit speelruimteplan gaat over de gemeentelijke voorzieningen in de openbare ruimte waar kinderen, jeugd en jongeren, die in buurten en wijken van de verschillende kernen wonen, gebruik van kunnen maken Wijze van inspraak op het speelruimteplan In week 21 van 2008 hebben verschillende inspraakactiviteiten plaatsgevonden ten behoeve van het speelruimteplan. Het Kinder- KlankBord heeft diverse activiteiten uitgevoerd en er zijn gesprekken met jongeren geweest. Tevens hebben alle burgers de mogelijkheid gehad om te reageren op een publicatie in de krant en op de gemeentelijke website, over het speelruimteplan. OBB Ingenieursbureau

24 KinderKlankBord Het KinderKlankBord is een middel om te weten te komen wat de jeugd belangrijke speelruimte en -mogelijkheden vindt. De activiteiten van het KinderKlankBord bestaan uit de rondgang, het maken van een buurtplattegrond en het invullen van een enquête. Rondgang door de buurt Om een indruk te krijgen hoe de jeugd haar woonomgeving gebruikt om te spelen, werd voor het opstellen van het speelruimtebeleidsplan een rondwandeling met jeugd gemaakt. Via acht basisscholen zijn zes tot acht jeugdigen onder begeleiding van OBB een (half)uurtje de buurt in geweest. De rondgang in Alem, dwars door het maïsveld Buurtplattegrond Heerewaarden De jeugdigen hebben de opsteller van het speelruimteplan op sleeptouw genomen door hun buurt naar hun favoriete en minst geliefde speelplekken en vertelden ondertussen over de aanwezige speelruimte in de buurt. Verder werd gesproken over waar ze veel spelen als ze niet op de speelplekken spelen, waar de informele speelruimten en - plekken liggen, of en hoe ze het schoolplein gebruiken, wat ze vaak spelen, welke routes ze gebruiken en wat gevaarlijke punten zijn. Ook komt aan de orde of ze op een sport of andere vereniging zitten, of ze liever buiten of binnen spelen en of er nog dingen voor hen georganiseerd worden. Daarnaast hebben de jeugdigen aangegeven wat de grote problemen zijn bij het spelen, wat ze het meest zouden missen als ze zouden verhuizen of waar ze behoefte aan hebben. Op maandag 19 mei zijn rondgangen gemaakt met kinderen van basisschool De Schakel in Ammerzoden, basisschool de Zaaier in Hedel en basisschool de Lispeltuut in Hedel. Op dinsdag 20 mei hebben rondgangen plaatsgevonden in Velddriel met kinderen van de Deken Wehmeijerschool en in Kerkdriel met kinderen van de Mgr. Zwijsenschool. Op donderdag 22 mei zijn rondgangen gemaakt met kinderen van de Sint Odrada basisschool in Alem, kinderen van basisschool De Hoeksteen in Well en kinderen van de Tweestromenschool in Heerewaarden. In Rossum, Hurwenen en Wellseind hebben geen rondgangen met kinderen plaatsgevonden. Buurtplattegrond De scholen is, door middel van een brief d.d. 28 april 2008, verzocht mee te werken aan het maken van een buurtplattegrond. Enkele scholen hebben hier gehoor aan gegeven. Leerkrachten hebben samen met de jeugd een kringgesprek gevoerd over buitenspelen. Vervolgens kregen de leerlingen de opdracht om op de plattegrond van het dorp aan te geven waar ze graag spelen en waar niet. Waar ze goede en minder goede ervaringen hebben ten aanzien van het spelen, het verkeer, de voorzieningen, het groen, enzovoorts. De gegevens uit de verkregen plattegronden zijn verwerkt in dit speelruimteplan. Enquête Naast de rondgang en de buurtplattegrond is ook een enquête ingevuld door de kinderen van diverse basisschoolgroepen. Aan de hand van deze formulieren is ook informatie verkregen over de buitenspeelmogelijkheden in de gemeente Maasdriel. Kinderen hebben zelf bepaald welke speelmogelijkheden en functies zij belangrijk vinden. In Bijlage I zijn de resultaten van deze enquête weergegeven. Daarnaast zijn per kern de resultaten in het analysehoofdstuk opgenomen. OBB Ingenieursbureau

25 overleg met jongeren De verkregen informatie uit het KinderKlankBord is meegenomen in de analyse van de speelruimte in deel II van dit speelruimteplan Inspraak jongeren Ook de jongeren van 12 tot en met 18 jaar verblijven in de openbare ruimte. Er is dus een behoefte aan speel-, ontmoetings- en sportmogelijkheden te verwachten. In september 2007 hebben enkele jongeren uit de gemeente hun eigen onderzoek, naar speelterreinen in de gehele gemeente, gepresenteerd. Maar liefst 152 jongeren hebben meegewerkt aan dit onderzoek door het invullen van een enquête. De resultaten van dit onderzoek zijn meegenomen bij het opstellen van dit speelruimteplan. Daarnaast zijn er gesprekken geweest met diverse jongeren en de jongerenwerker in de gemeente. Tevens zijn ook onder de jongeren enquêtes afgenomen met betrekking tot het ontmoeten in de openbare ruimte. De jongeren zijn op hun ontmoetingsplekken opgezocht en geënquêteerd. Op deze manier is een zo compleet mogelijk beeld ontstaan van de wensen en ervaringen van en met jongeren in de gemeente Maasdriel Inspraak belanghebbenden De correspondentie van bewoners en de weergave van mondelinge verzoeken/klachten uit de voorgaande twee à drie jaar zijn meegenomen in de planvorming. Op deze manier wordt daar waar nodig invulling gegeven aan bestaande wensen wanneer deze passen binnen het voorgestelde speelruimtebeleid. Daarnaast hebben burgers de mogelijkheid gehad om na een publicatie in de lokale krant en op de website van de gemeente, te reageren, verzoeken of suggesties te doen met betrekking tot het speelruimteplan Ambtelijke werkgroep speelruimteplan Diverse onderdelen van het speelruimtebeleid hebben raakvlakken met verscheidene verantwoordelijkheden. Daarom is het plan in breed overleg opgesteld en is een ambtelijke werkgroep ingesteld met vertegenwoordiging vanuit alle afdelingen die betrokken zijn bij spelen. In de gemeente Maasdriel zijn dat de afdelingen welzijn, integrale veiligheid, voorlichting, financiën, ruimtelijke ontwikkeling en openbare werken Veldinventarisatie Om een goede indruk te krijgen van de bespeelbaarheid van de verschillende buurten heeft een aanvullende uitgebreide veldinventarisatie plaatsgevonden. Hierin werd gekeken waar de jeugd speelt (zowel speelplekken als informele speelruimte) en welke routes ze gebruiken. Er werd ook gekeken naar bereikbaarheid van speelplekken, speelwaarde, geschiktheid voor leeftijdscategorieën, welke fysieke en sociale barrières er (kunnen) zijn en dergelijke. OBB Ingenieursbureau

26 2.4. Begripsbepaling Speelruimte Het is belangrijk om te realiseren dat ruimte de bepalende factor is bij het spelen en niet zozeer de aanwezigheid van speeltoestellen. Speelruimte betreft ten eerste de ruimte die fysiek aanwezig is om zelfstandig te spelen, zowel in de openbare ruimte als op ingerichte speelplekken. Ten tweede gaat speelruimte over de spreekwoordelijke ruimte die de doelgroep gegund wordt, met andere woorden: waar mag hij of zij spelen? (In)formele speelruimte Binnen de openbare ruimte kan ook onderscheid gemaakt worden tussen informele en formele speelruimte. Met informele speelruimte wordt de ruimte aangeduid waar de doelgroep leeft, woont en (veilig) kan spelen, zoals de straat, de stoep, het plantsoen en het water, maar waar geen specifieke speeltoestellen staan. Met formele speelruimte wordt de ruimte aangeduid die specifiek en exclusief is ingericht voor de speelfunctie (de speelplekken met voorzieningen). In dit speelruimteplan staan de formele speelruimte en de informele speelruimte niet los van elkaar, maar vullen elkaar aan. Wanneer er veel informele ruimte voorhanden is, wordt de behoefte aan formele ruimte kleiner Speelprikkel en speeltoestel Bij speelruimte wordt onderscheid gemaakt tussen speelprikkels en speeltoestellen. Speelprikkels zijn objecten die niet specifiek voor het spelen geplaatst zijn, maar een scala aan speelmogelijkheden bieden in de informele en formele speelruimte. Speeltoestellen zijn die voorzieningen in de formele speelruimte die specifiek voor het spelen geplaatst zijn en gemaakt zijn voor een bepaalde speelmogelijkheid. In Bijlage I wordt nader ingegaan op het begrip speelprikkel Streefbeeld In de analyse wordt gesproken over een streefbeeld. Dit is de verdeling van speelplekken die recht doet aan een eerlijke verdeling van speelvoorzieningen over de leeftijdscategorieën van de doelgroep en buurten Secundaire voorzieningen Er wordt gesproken over secundaire speelplekken of toestellen. De als secundair aangeduide voorzieningen hebben geen functie (meer) in het voorgestelde openbaar speelvoorzieningenniveau. De onderhoudskosten voor deze toestellen moeten beperkt blijven tot inspectiekosten. De toestellen kunnen eventueel in participatie worden gegeven aan (een groep) bewoners die bij de desbetreffende speelplek wonen. Hierbij wordt de zorg voor (klein) onderhoud aan de speelplek bij de participanten neergelegd. De gemeente vervangt de toestellen niet meer, zij voert alleen nog inspecties uit in het kader van de veiligheid. Wanneer een toestel gebreken vertoont, wordt het verwijderd. Een andere mogelijkheid is om de toestellen van de secundaire voorziening te plaatsen (hergebruiken) op een andere speelplek. OBB Ingenieursbureau

27 Leeftijdsaanduidingen In het speelruimteplan wordt de volgende indeling in leeftijdscategorieën gehanteerd: doelgroep = van 0 tot en met 23 jaar kinderen = van 0 tot en met 5 jaar jeugd = van 6 tot en met 11 jaar jongeren = van 12 tot en met 18 jaar Hierbij wordt opgemerkt dat (normen voor) speel-, sport- en ontmoetingsvoorzieningen voornamelijk gericht zijn op de kinderen, jeugd en jongeren. De groep 19 tot en met 23 jaar gebruikt de openbare ruimte veel minder en kan daarbij gebruikmaken van de voorzieningen voor de jongeren Leeswijzer voor het speelruimteplan Bovenstaande doelstelling en visie zijn uitgewerkt in het speelruimteplan. Na de samenvatting in hoofdstuk 1 en een inleiding in hoofdstuk 2 beslaat deel I van dit rapport het eigenlijke speelruimtebeleid. In hoofdstuk 3 wordt het te voeren beleid voor de speelruimte voor 2008 tot en met 2017 beschreven. Vooral dit deel van het speelruimteplan is het beleidsgedeelte dat bestuurlijk moet worden vastgesteld. Deel II is de uitwerking van het voorgestelde beleid. In de hoofdstukken 6 tot en met 16 wordt aan de hand van het geformuleerde beleid een analyse gemaakt van de mate waarin de aanwezige speelruimte voldoet aan de geformuleerde beleidsuitgangspunten. Met andere woorden: hoe ziet het openbaar speelvoorzieningenniveau eruit? Daarbij worden de noodzakelijke aanpassingen en financiële consequenties beschreven in hoofdstuk 17. Deel II biedt een leidraad voor de aanpassingen aan de speelruimte in de gemeente Maasdriel. In deel III van dit plan zijn de bijlagen opgenomen. Deze tabellen bevatten (norm)cijfers, ramingen en voorbeelden behorende bij de huidige en wenselijke speelsituatie in Maasdriel. Kop 7 ingevoegd voor witregel in inhoudsopgave OBB Ingenieursbureau

28 DEEL I SPEELRUIMTEBELEID Buiten zijn, ja leuk! Speelruimteplan gemeente Maasdriel OBB Ingenieursbureau

29 OBB Ingenieursbureau

30 Beleidsuitgangspunt 1. In Maasdriel hebben kinderen, jeugd en jongeren recht op speelruimte. Beleidsuitgangspunt 2. Maasdriel onderkent het belang van speelruimte en stimuleert zowel het informele als het formele spelen. 3. BELEID SPEELRUIMTE Dit speelruimteplan "Buiten zijn, ja leuk!" gaat over het spelen in de gemeente Maasdriel. Wat is er natuurlijker dan spelen? Spel is onlosmakelijk verbonden met leven, met samenzijn, met het functioneren als individu en met het functioneren als lid van een groep. "Natuurlijk", roept iedereen, "spel is belangrijk en er moet ruimte zijn voor spel, veilig spel wel te verstaan." In voorliggend hoofdstuk worden de beleidsaspecten inzake de speelruimte weergegeven Het recht op spelen Kinderen, jeugdigen en jongeren (de doelgroep) hebben recht op speelruimte. Er is (nog) geen expliciete wet die overheden verplicht om speelplekken aan te leggen. Wel is er het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind dat werd aangenomen door de Verenigde Naties op 20 november Het omvat alle kinderrechten, geldt wereldwijd en heeft dezelfde kracht als een wet in Nederland. Het verdrag is eigenlijk een contract tussen de overheden en hun minderjarige bevolking. Het is de plicht van elke overheid om daarmee rekening te houden. Lid 1 van Artikel 31 Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind: De Staten die partij zijn, erkennen het recht van het kind op rust en vrije tijd, op deelneming aan spel en recreatieve bezigheden passend bij de leeftijd van het kind, en op vrije deelneming aan het culturele en artistieke leven Minister Dekker: 'Kinderen verdienen speelruimte' Door de SP (mevrouw Agnes Kant) is, in 2003 gepleit voor een wet voor speelruimte. In deze initiatiefwet, die vooralsnog niet is aangenomen, wordt gesteld dat drie procent van de voor wonen bestemde gebieden, de bestemming speelruimte zou moeten krijgen. Voor minister Dekker was deze initiatiefwet aanleiding een beleidsbrief aan alle Nederlandse gemeenten te zenden (VROM kenmerk NIB 2005/217590). In deze brief wordt de zorg van de regering uitgesproken over het feit dat de kinderen ogenschijnlijk minder buiten spelen en dat dit zou komen door een tekort aan speelruimte en ontwikkelingsmogelijkheden. De gemeenten wordt verzocht om in de ruimtelijke planvorming voldoende ruimte te bestemmen als formele buitenspeelruimte. Als richtgetal is 3% van de voor wonen bestemde gebieden te bestemmen als speelruimte. Stoepen en vergelijkbare openbare ruimte worden hierin niet meegeteld. Groenvoorzieningen bijvoorbeeld wel, mits deze geschikt zijn voor spelen en de omschrijving in het bestemmingsplan duidelijk maakt dat deze gebieden met deze bestemming als speelruimte kunnen fungeren. Naast voldoende speelruimte vraagt de minister de gemeenten ook aandacht te besteden aan de kwaliteit en de bereikbaarheid van de buitenspeelruimte. Aandachtspunt is verantwoordelijkheid voor een integrale ruimtelijke ontwikkeling. Dus er dienen niet alleen speelplekken gemaakt te worden, ook trapveldjes, sportvelden, parken, waterkanten, natuurgebieden, schoolpleinen en pleinen moeten geschikt en bereikbaar zijn voor kinderen om te spelen. De minister vraagt ook om ruimte voor informeel spel. OBB Ingenieursbureau

31 Beleidsuitgangspunt 3. De gemeente biedt voldoende ontwikkelingsmogelijkheden door gevarieerde inrichting, aantrekkelijke speeltoestellen en speelprikkels Spelen is leren Spelen is in al haar vormen van wezenlijk belang voor de ontplooiing van de opgroeiende doelgroep en is de basis voor haar geestelijke en lichamelijke ontwikkeling. Om de ontwikkeling maximaal te kunnen stimuleren, is het nodig inzicht te hebben in de functies die spelen daarbij heeft. Tijdens het spel spelen ingewikkelde, mentale processen een belangrijke rol. Door te spelen verkent het kind zijn omgeving. Hij of zij ontmoet andere kinderen, jeugdigen en jongeren, bekende en onbekende volwassenen, allerlei materialen, allerlei mogelijkheden, structuren en situaties. Het omgaan met de voorwerpen en situaties in zijn of haar omgeving is een belangrijke voorwaarde voor de latere ontwikkeling van de waarneming, het denken, het probleem oplossen en de geheugenfuncties. Door tijdens het spelen grenzen te verleggen leert de doelgroep meer zelfvertrouwen te hebben in zichzelf. Zelfvertrouwen is erg belangrijk bij het leggen van sociale contacten. Ieder mens is uniek en heeft een eigen ontwikkelingspatroon. Dit is ook afhankelijk van bijvoorbeeld cultuur of beperking. Daarom is het bij het realiseren van speelruimte belangrijk om rekening te houden met deze verschillen en daar de speelmogelijkheden en speelfuncties op af te stemmen. Om een evenwichtig aanbod in de verschillende speelfuncties te hebben is het belangrijk ervoor te zorgen dat er voldoende speelmogelijkheden zijn. Dit kan door veel te variëren in de inrichting van de speelplek met hoogteverschillen, materialen, toestellen en speelprikkels. Deze variatie zorgt er tevens voor dat er op de speelplek altijd voldoende uitdaging is voor de kinderen om er weer terug te komen. De variatie op de speelplek kan een aanvulling zijn op de al geboden speelfuncties in de openbare ruimte, zoals het bouwen van hutten in het bos Speelruimte, voor wie? Het is van belang te weten welke doelgroepen er gebruikmaken van informele en formele speelruimte en hoe deze doelgroepen de speelruimte gebruiken. Men moet ervan uitgaan dat baby s zo gauw ze gaan lopen tot en met de jongeren van circa achttien jaar gebruikmaken van de aanwezige speelruimte. De scheidslijnen van de leeftijdscategorieën zijn niet haarscherp, maar bij de beoordeling van een speelruimte wordt een indeling van leeftijdscategorieën gehanteerd naar de schoolindeling. De kinderen (0 tot en met 5 jaar) Voor kinderen tot en met circa drie jaar is de speelplek zeker een plaats waar hij of zij onder begeleiding van een oudere veilig kan liggen, kruipen, staan of rondstruinen. Het alleen en zelfstandig spelen van een dergelijk jong kind vindt plaats in de besloten omgeving van de woning, bijvoorbeeld in de tuin, de woonkamer of eventueel direct bij de voordeur. Als de kinderen naar groep een en twee van de basisschool gaan worden ze langzaamaan steeds zelfstandiger en willen en mogen ze meer hun omgeving verkennen. OBB Ingenieursbureau

32 Dat gebeurt eerst dicht bij huis zodat de ouders nog enig zicht op het kind hebben, maar al snel verder de straat in waar het kind steeds meer nieuwe mogelijkheden vindt om te spelen. In de gemeente Maasdriel wonen kinderen 1. De jeugdigen (6 tot en met 11 jaar) De groep die in dit rapport als jeugdigen wordt aangeduid, betreft de kinderen uit de groepen drie tot en met acht van de basisschool. Op deze leeftijd gaan ze steeds meer op ontdekkingstocht uit en doen ze dit vaker in groepsverband. Jeugdigen uit de onderbouw mogen vaak nog geen drukke straten oversteken en moeten dichter bij huis blijven. Vanaf een jaar of acht echter zwermen ze uit over de gehele buurt of kern. Het schoolplein is voor hen vaak een belangrijke speel- en ontmoetingsplek. In de gemeente Maasdriel wonen jeugdigen. De jongeren (12 tot en met 18 jaar) Eenmaal op het voortgezet onderwijs treedt er meestal weer een gedrags- en interesseverandering op. De jongeren blijken de al dan niet daartoe ingerichte openbare ruimte vaak te gebruiken om zich te verzamelen, rond te hangen en te sporten. Ze verplaatsen zich hiervoor zelfstandig over de gehele kern. In de gemeente Maasdriel wonen jongeren. De groep van 19 tot en met 23 jaar gebruikt de openbare ruimte veel minder. Een groot deel van deze oudere jongeren zal gaan studeren (verhuizen) of werken en hun vrijetijdsbesteding vindt in toenemende mate binnen plaats, zoals in het café of sportcentrum. Wel zal een aantal (nog) gebruikmaken van de voorzieningen voor de jongeren De relatie informele en formele speelruimte Als kinderen, jeugdigen of jongeren willen spelen, kunnen zij in een gevarieerde omgeving met gras, struiken, bomen, pleinen, stoepen en water vrijwel alle vormen van spel uitoefenen. Speeltoestellen kunnen dan ook gezien worden als een vervanging van de mogelijkheden die van nature aanwezig zijn. Daarom neemt vaak de noodzaak van speelplekken toe naarmate de fysieke ruimte om te spelen afneemt. Uiteraard zal gestreefd moeten worden naar zoveel mogelijk informele speelruimte. Het zou ideaal zijn als iedereen voldoende natuurlijke informele ruimte in zijn omgeving heeft om te spelen zonder dat hiervoor speciale voorzieningen aangebracht hoeven te worden. De praktijk is echter dat dit op veel plaatsen niet het geval is. De ruimte om te spelen binnen het bebouwde gebied neemt steeds verder af; het (auto)verkeer, de verdichting van de woningen, voorzieningen voor volwassenen, hondenpoep, bezuinigingen en onveiligheid door criminaliteit en vandalisme (sociale veiligheid) leggen een steeds groter beslag op de beschikbare openbare ruimte. Dit gebeurt terwijl er steeds meer kinderen en jeugdigen in steden wonen. De normentabellen voor informele en formele speelruimte in Tabel 5 op bladzijde 33 en Tabel 6 op bladzijde 38 zijn dusdanig opgesteld dat zowel de hier gestelde hoeveelheid informele als formele ruimte in een buurt aanwezig dient te zijn voor een evenwichtig aanbod aan basisvoorzieningen. 1 Aantallen kinderen, jeugd en jongeren via geboortedata uit Gemeentelijke Basis Administratie, peildatum 9 april OBB Ingenieursbureau

33 Bij het toepassen van de normen bepaalt de omvang van de aanwezige doelgroep binnen de actieradius, plus de hoeveelheid informele speelruimte of er een formele speelplek noodzakelijk is. In de praktijk blijkt verder dat als er veel informele speelruimte is, de norm van 30 kinderen binnen de actieradius van een plek bijna nooit gehaald wordt. Dus hoe groener een buurt is, des te meer informele speelruimte er is en des te minder formele speelruimte nodig is. Is er zeer veel informele speelruimte dan zal het dus niet nodig zijn om speelplekken aan te bieden. Speelruimte blijft echter maatwerk per buurt! 3.6. De informele speelruimte Kwantiteit en kwaliteit De informele speelruimte in een buurt laat zich niet makkelijk kwantificeren. De hoeveelheid informele speelruimte wordt in ieder geval bepaald door de opbouw van de buurt. De hoeveelheid, structuur en samenstelling van het openbaar groen, het water en de wegen bepalen de bespeelbaarheid. Is er veel groen en water en zijn er 30 kilometerwegen met stoepen en doodlopende straten, zijn deze toegankelijk en nodigen ze uit tot medegebruik, dan is er veel informele speelruimte. Is er weinig groen en water, zijn de wegen druk en is het moeilijk om ze over te steken of erlangs te spelen, dan is er minder informele speelruimte. Uiteraard spelen zaken als het aantal kinderen, jeugd en jongeren, het veiligheidsgevoel en de kwaliteit van de informele ruimte een belangrijke rol in de kwantificering van de informele ruimte. Ook heeft elke leeftijdscategorie zijn eigen eisen en wensen met betrekking tot de informele speelruimte. Ruimte om te spelen! Informeel spel kinderen De kinderen spelen dicht bij huis, bij wijze van spreken onder het keukenraam. Dit is vaak goed te zien aan het speelgoed dat op een mooie zomerdag rondom het huis ligt: een fiets, een bal, stoepkrijt en veel rommeldingetjes als stokken, stenen, doeken en klein speelgoed van binnen. Meestal spelen de kinderen op zichzelf of met een buurmeisje of -jongen. Voor een jong kind valt al heel wat te beleven op 20 vierkante meter! Omdat een kind geen of moeilijk gevaren kan inschatten, is het belangrijk dat er geen of zeer weinig auto s, brommers en fietsers rijden over hun informele speelruimte. Daarom zijn de tuin, de oprit, de stoep, de (doodlopende) straat, het achterplein en het grasveldje grenzend aan de voordeur de belangrijkste bron van informele speelruimte. Belangrijke factor in dit alles is de dichtheid van de bebouwing en het soort woningen dat aanwezig is. Zo is het spelen op eigen erf bij een flatwoning niet echt aan de orde, maar zijn de vaak grote (groene) ruimtes tussen flats uitermate geschikt voor spelen wanneer deze vrij van verkeer zijn. OBB Ingenieursbureau

34 Waar kun je spelen? Informeel spel jeugd De jeugd gaat steeds verder de buurt en kern in. Hun verkenningsgebied is vrijwel de gehele openbare ruimte. Wanneer men door een buurt loopt waar veel jeugdigen wonen, zal men vrijwel in ieder plantsoen, langs iedere sloot, op elk stuk rustige verharding en op menig blinde muur de sporen van spel aantreffen. De jeugd speelt meer in groepjes met jeugd van school of uit de buurt. Per jeugdige is circa 10 vierkante meter groene en 10 vierkante meter verharde ruimte nodig, maar dan wel gebundeld met de ruimte van vijf andere jeugdigen zodat er ruimtes van circa 50 vierkante meter ontstaan. Van groot belang voor deze leeftijdsgroep is de mogelijkheid om balspelen te doen. Per speelbuurt (loopafstand tot 350 meter) moet er een verharding of grasveldje van minimaal 50 vierkante meter aanwezig zijn, waar na schooltijd en na het eten met een groepje van circa vijf jeugdigen gevoetbald kan worden. Zowel de jongens als de meisjes vinden dit belangrijk. Daarnaast moet er voldoende plantsoen en ruigte zijn waar ze bloemen kunnen plukken en hutten bouwen. De parken en pleinen in de buurten bieden hiervoor veel mogelijkheden en zijn dan ook erg populair speelterrein. Ook verkeersluwe wegen, stoepen, hofjes en pleintjes voor straatspelen als knikkeren, touwtjespringen, speurtochten en tik- en verstopspelen zijn nodig voor deze leeftijdsgroep. Verder groeit in deze leeftijd onder de meisjes de behoefte aan kletsplekjes. Beleidsuitgangspunt 4. De gemeente hanteert normen voor informele speelruimte Informeel spel jongeren Voor de jongeren is het ontmoeten van leeftijdsgenoten zeer belangrijk. Dit gebeurt voor een groot deel in de openbare ruimte. Vaak zijn er na schooltijd diverse groepjes jongeren in de buurt te vinden die met elkaar de laatste nieuwtjes staan uit te wisselen. Als indicator kan dienen dat per groep van circa 15 jongeren ergens in de buurt een plek met een ontmoetingsaanleiding gevonden moet kunnen worden waar de jongeren leeftijdsgenoten kunnen ontmoeten. Voor een verdere indeling van informele speelruimte voor jongeren is het goed om Bijlage III te lezen. Schoolpleinen zijn populaire ontmoetingsplekken. Dit is omdat hier een aantal succesfactoren voor ontmoeting samenkomen: in zicht maar ook mogelijkheden om uit zicht te staan, in enkele gevallen een overkapping, verhard terrein dat veelal geschikt is voor klein balspel, je kunt er met de brommer of fiets komen en de pleinen liggen centraal in de buurt. Het is belangrijk dat jongeren aan de ruimte kunnen aflezen welke regels er globaal gelden. Een enkel bankje dicht op de huizen biedt minder mogelijkheden dan een overkapping achter het buurthuis met meerdere banken. Dit begrijpen de jongeren ook. Door te zorgen voor variatie in en voldoende ontmoetingsplekken kan er gestuurd worden op de ontmoetingsplekken die de jongeren kiezen. Ook zijn er dan meer mogelijkheden voor verwijzing door een buurtbewoner of wijkagent Normen voor informele speelruimte Door het toepassen van de normen wordt invulling gegeven aan een evenredige verdeling van informele speelruimte over de doelgroepen en buurten. Bij weinig informele speelruimte moeten maatregelen getroffen worden die de openbare ruimte beter bespeelbaar maken. In Tabel 5 zijn de normen voor informele ruimte samengevat. Voor voorbeelden van speelprikkels wordt verwezen naar Bijlage II. OBB Ingenieursbureau

35 Normen oppervlakte (minimaal) ligging geschikt voor Minimale eisen verkeer Kinderen 0 tot en met 5 jaar LEEFTIJDSCATEGORIE Jeugdigen 6 tot en met 11 jaar 20 m 2 per kind 20 m 2 per jeugdige; 10 m 2 voor spelen op straat en 10 m 2 voor spelen in het groen aaneengesloten ruimte direct grenzend aan woning leren fietsen en skaten, rommelen, fantasiespel (koken, hutje), stoepkrijten, in zon/schaduw zitten doodlopend, ontsluiting voor maximaal 15 tot 20 woningen. Niet bij fietsdoorgang binnen/rand buurt, eind van de straat, veldje bij de flats, pleintje achter huizen, overzichtelijk bereikbaar in groepjes; verstoppertje, speurtocht door buurt, touwspringen, balletje trappen, kastanjes zoeken, hut bouwen max. 30 km en beperkt aantal auto s per uur; geen constante stroom van brommers en fietsers overlast n.v.t. niet direct bij muur of raam van woning schoon gras of verharding; gras of verharding; geen poep, afval, geen poep, afval, prikkende prikkende of giftige of giftige strui- struiken ken ruimte geborgen, maar niet te benauwd (vnl. stoepen en hofjes) Potentieel geschikte ruimten tuin/erf (grote) eigen tuin is goud waard grasveld/gazon mits droog en schoon grotere ruimten voor spelvormen en verkeersluwe buurt voor bereikbaarheid Jongeren 12 tot en met 18 jaar 1 ontmoetingsplek per 15 jongeren (ca. 15 m 2 met ontmoetingsaanleiding) in eigen sociale omgeving/buurt, op hoek van straat, pleintje; beschut min of meer in zicht elkaar ontmoeten, zitten kletsen, showen, competitie, kijken naar voorbijgangers; brommertje en fiets niet op de rijbaan. niet direct voor de deur van woningen minder van belang, wel schone kleren kunnen houden overzichtelijk met zitaanleiding indien groot en uitdagend nee genoeg mits geen poep geschikt, mits paadje naar plek toe bosjes/ruigten niet aantrekkelijk ideaal verstoppertje en mits open kant naar hutten bouwen weg of plein stoep/hofje mits groot genoeg voor verplaatsing afhankelijk van situatie plein/ geschikt als er apart mits overzichtelijk en parkeerplaats rustig hoekje is weinig rijdende en ge- Tabel 5 Normen informele speelruimte mits auto kan passeren zonder dat ze moeten verkassen zwemwater, vissen, schaatsen parkeerde auto s sloten/poelen nee zeer aantrekkelijk n.v.t. vijvers/meren nee aantrekkelijk voor vissen, varen, schaatsen winkelcentrum nee eventueel ja strand/zee nee strandspelen/zwemmen ontmoeten/zwemmen/- sporten OBB Ingenieursbureau

36 Beleidsuitgangspunt 5. Bij ontwerp en onderhoud van de openbare ruimte wordt nagegaan hoe de bespeelbaarheid verhoogd kan worden Vormgeving informele speelruimte Anders denken over de openbare ruimte De wijze waarop een buurt is opgebouwd bepaalt hoeveel ruimte er is om te spelen. Daarom is het belangrijk om te blijven kijken in hoeverre de openbare ruimte geschikt is om te spelen. Speelprikkels hebben hierin een belangrijke rol. Die geven aan dat er gespeeld kan en mag worden, stimuleren dat er gespeeld wordt en vergroten de bespeelbaarheid van de openbare ruimte. Zie voor voorbeelden hiervan Bijlage II. Uit de gehele paragraaf 3.7 kan geconcludeerd worden dat het uitgangspunt bij de vormgeving van de openbare ruimte dient te zijn dat er een verandering in het denken moet plaatsvinden bij het bestuur, de ambtenaren en de burgers. De kern van deze verandering is dat bij het nemen van een maatregel in de openbare ruimte de invloed hiervan op de bespeelbaarheid in ogenschouw wordt genomen. Het is van groot belang dat er gecommuniceerd wordt naar omwonenden, zodat het duidelijk is waar kinderen, jeugd en jongeren kunnen en mogen spelen. In onderstaande subparagrafen wordt een toelichting gegeven op de bespeelbaarheid van verschillende onderdelen van de openbare ruimte Spelen op de straat De toename van de automobiliteit zorgt ervoor dat zowel het rijdend verkeer als de geparkeerde auto s een groot beslag leggen op de openbare ruimte. In de gemeente Maasdriel zijn veel wegen (met uitzondering van toegangswegen en doorgaande wegen) aangemerkt en in gericht als 30 km zone. Daarnaast zijn er ook autovrije straatjes en doorlopende straatjes waar weinig verkeer komt. Niet alleen de snelheid waarmee verkeer door de straat rijdt heeft invloed op de mogelijkheid om op straat te spelen. Minstens zo belangrijk is de frequentie waarmee het spel gestoord wordt door passerende en geparkeerde auto s. Daarom is het voor de speelruimte niet altijd voldoende om verkeersremmende maatregelen te nemen. Doodlopende of verkeersluwe straten zijn van groot belang voor de kinderen en jeugd. Waarom straat niet betrekken als speelruimte? De aantrekkelijkheid van het spelen op straat kan op eenvoudige wijze worden vergroot. Zo kunnen verkeerstechnische elementen door deze net iets aan te passen of anders te plaatsen een speelfunctie krijgen. Het maakt bijvoorbeeld niet uit welk soort verharding wordt toegepast. In plaats van standaardtegels 30 x 30 grijs kan gedacht worden deze af te wisselen met gekleurde tegels zodat er vakken of patronen ontstaan. Daarnaast kan er veel speelruimte ontsloten worden door onnodige verkeersstromen te voorkomen, veilige oversteekpunten te creëren, meer centraal te parkeren en hofjes toe te passen in nieuwbouwsituaties en bij herinrichting ook in bestaande situaties. In straten waar de kinderen en jeugd wonen, zou ruimte moeten zijn voor autoloze dagen, speelstraten en de Nationale Straatspeeldag. Ouders en gemeente kunnen hier samen vorm aan geven. OBB Ingenieursbureau

37 Samen met mijn broer ga ik kikkers kijken en vissen in de sloot van Willem en Lisa. Jongen (10 jr) Spelen in het groen en in de uiterwaarden Openbaar groen is van oudsher een belangrijk onderdeel van de woonomgeving. De kinderen, jeugd en jongeren zijn voor het spelen doorgaans aangewezen op dit groen. De gemeente Maasdriel is een groene, landelijke gemeente. Kinderen gaven aan tijdens de rondgang veel hutten te bouwen in het groen. Ook zijn op diverse plekken, in bosjes, crossbaantjes gemaakt. Daarnaast zijn nagenoeg alle kernen van de gemeente gelegen aan de Maas of de Waal of een vertakking ervan. De uiterwaarden en gebieden rondom de plassen en meren zijn zeer interessant voor jeugd en jongeren om te spelen en te verblijven. Crossbaantje in de bosjes, Ammerzoden De uiterwaarden zijn vaak al interessant van zichzelf door hoogteverschillen en zand, grind, keien en bestaande vegetatie. Het openbaar groen in de wijken kan interessant gemaakt worden om spelen in het groen te motiveren. Denk aan hoogteverschillen in het gazon, vaker toepassen van bloemenmengsels en het gefaseerd maaien van gras. In heestervakken en blokhagen kunnen uitsparingen worden gemaakt waar kinderen en jeugdigen hun hutje kunnen hebben. Het is vaak mogelijk om hagen op verschillende hoogten te snoeien en niet recht maar golvend aan te planten, groenblijvers in bosplantsoen toe te passen enzovoorts. Daarnaast kan door aan het openbaar groen de nevenfunctie spelen te geven aan bewoners duidelijk gemaakt worden dat overal en altijd zal worden gespeeld en dat bij klachten het belang wordt afgewogen tussen de benodigde speelruimte en de andere functies van het groen. Bij het nog op te stellen Groenbeleidsplan in de gemeente moet aandacht worden besteed aan speelruimte Spelen en hondenpoep Overlast van hondenpoep op stoepen, speelweides, trapveldjes en dergelijke is al een probleem van jaren. In gemeente Maasdriel wonen ongeveer 2200 honden. Vanaf januari 2008 geldt in de gemeente een opruimplicht voor hondenpoep. Er zijn hondenpoepbakken geplaatst en opruimmiddelen verstrekt. Daarnaast zijn een tiental hondentoiletten/hondenuitlaatveldjes en een hondenuitlaatstrook aangelegd. Bij speelveldjes en speeltuintjes en in de openbare ruimte staan op diverse plekken verbodsbordjes voor honden. Verboden voor honden! Niemand ruimt de hondendrollen op, alleen de mevrouw van de brandweer die neemt een zakje mee! Jongen (10 jr) Volgens de Algemene Plaatselijke Verordening van de Gemeente Maasdriel (APV) zijn hondenbezitters verplicht om de uitwerpselen op te ruimen en daartoe ook opruimmiddelen bij zich te hebben wanneer de hond(en) wordt uitgelaten. Het overtreden van de opruimplicht of het niet bij zich hebben van een ruimmiddel kan de hondenbezitter een boete opleveren. Tijdens de rondgangen met de kinderen (week 21, 2008) is gebleken dat de maatregelen die onlangs genomen zijn nog niet voldoende zijn. Hondenpoep in de openbare ruimte is nog steeds voor veel kinderen een probleem. De gemeente Maasdriel wil een handhavingsambtenaar inzetten op het al dan niet naleven van de APV door hondenbezitters. Daarbij krijgt speelruimte (speelveldjes en speeltuintjes) voorrang in de controle! Eind 2008 wordt het huidige hondenbeleid geëvalueerd. OBB Ingenieursbureau

38 Spelen in, op, met en aan het water Zoals in de paragraaf over groen en uiterwaarden al is genoemd is Maasdriel een zeer waterrijke gemeente. Ook, of juist water daagt kinderen, jeugdigen en soms ook jongeren uit tot spel. Bij, in of op het water spelen ze met modder, spatten ze elkaar nat, laten ze bootjes varen, wordt gevist en vlotgevaren en worden veel meer spelen verzonnen. Sommige volwassenen hebben hier misschien hun bedenkingen bij; ze voorzien vieze en natte kleren. Ook zien veel volwassenen risico s; hun kinderen lopen wellicht sneller een verkoudheid op of ze glijden uit met alle gevolgen van dien. Niet zo Toch zou het jammer zijn als deze bezwaren het spelen met water onmogelijk zouden maken. Door een juiste inrichting en een passend beheer van, al dan niet formele, waterspeelplekken zijn risico s te voorkomen of te beperken. Vooral het talud, de diepte, de waterkwaliteit en de overzichtelijkheid van water zijn veiligheidsaspecten waarmee rekening moet en kan worden gehouden. Een voorbeeld van een geschikte inrichting is een zeer flauw talud met ondiep water langs de kant en zonder beplanting of riet. Vaak maakt een steiger of ander vlak deel direct lang het water het spelen gemakkelijker en veiliger. Hekwerken langs het water kunnen ook een schijnveiligheid geven; begeleiders zijn geneigd om minder op te letten, na jaren blijken er vaak openingen in de hekken te ontstaan, kinderen gebruiken de hekken als speelprikkel en belemmeren hulpverleners. Dit betekent dat deze zo min mogelijk worden toegepast. maar zo! In Maasdriel zijn veel mogelijkheden te spelen met, in, aan of op het water. Zo zijn er de uiterwaarden en de strandjes langs de Maas en de Waal, de groene zones rondom de slootjes door, in en om de kernen in bijvoorbeeld Kerkdriel of Hedel, maar ook formele speelplekken aan het water. Kijk bijvoorbeeld naar de Zandmeren in Kerkdriel: een recreatieplas waar veel kinderen als het een beetje goed weer is heen gaan om te zwemmen of te spelen. De wat oudere jeugd uit Kerkdriel geeft aan hier zelf, zonder begeleiding van ouders, naartoe te mogen gaan. Naast het zwemmen en spelen wordt er door de Maasdrielse kinderen, jeugd en jongeren ook gevist in de wateren en slootjes van de gemeente. Door bij het ontwerp en beheer van waterpartijen, vlonders, sloten, steigers, dammen, bruggen enzovoorts rekening te houden met zowel vaar- en schaatsroutes, vissen, zwemmen als het spelen langs de waterkant, wordt er veel uitdagende speelruimte ontsloten Spelen op braakliggende terreinen Ondanks de gemiddeld hoge bebouwingsdichtheid in Nederland, liggen er soms terreinen braak in afwachting van nieuwbouw of omdat een plek even geen invulling heeft. Meestal verruigen deze terreinen en bieden zij veel avontuurlijke speelruimte voor hutten bouwen, graven, (fiets)crossen enzovoort. OBB Ingenieursbureau

39 Indien enigszins mogelijk zou dit op dergelijke terreinen moeten worden toegestaan. De gemeente heeft hierbij natuurlijk wel de verplichting om te zorgen dat het niet te onveilig wordt. Daartoe zal per situatie nagegaan moeten worden op welke wijze dit mogelijk is en of het terrein in eigendom is van de gemeente. Hierbij kan gedacht worden aan een periodieke controle van het terrein, maar ook aan het organiseren via omwonenden/betrokkenen. Braakliggende terreinen van de gemeente worden waar mogelijk als tijdelijke informele speelruimte toegestaan De formele speelruimte Formele speelruimte laat zich makkelijker kwantificeren dan informele speelruimte. Door verschillende organisaties die betrokken zijn bij speelruimte, is intensief samengewerkt om te komen tot het opstellen van richtlijnen voor de aanleg en het onderhoud van speelvoorzieningen. Beleidsuitgangspunt 6. De gemeente wil, om nu en in toekomst de kwantiteit en kwaliteit te waarborgen, landelijk getoetste normen voor formele speelruimte hanteren. Vooral het uitgeven van het Handboek Veiligheid van Speelvoorzieningen heeft bijgedragen aan het tot stand komen van landelijk aanvaarde normen en richtlijnen. Dit handboek heeft onder andere geleid tot het vastleggen van de afstand die de doelgroep tot een speelvoorziening kan afleggen en de wenselijke oppervlakte van een speelvoorziening. Naast dit handboek geven vooral ervaringscijfers inzicht in hoe een speelplek functioneert. Met behulp van onder andere ervaringcijfers heeft OBB normen opgesteld voor het aantal kinderen van een bepaalde leeftijdscategorie dat binnen een actieradius woont en een speelplek zelfstandig zou moeten kunnen bereiken, zonder elkaar op die speelplek in de weg te lopen. De belangrijkste onderwerpen van deze normen en richtlijnen zijn in Tabel 6 samengevat weergegeven. De oppervlakten voor de speelplekken zoals in Tabel 6 genoemd betreffen de oppervlakte van het speelterrein zelf. Daarnaast moet er nog ruimte zijn voor paden ernaartoe, de omliggende beplanting, de toegangen en de omgeving. Bij de normen voor formele speelruimte moet benadrukt worden dat jonge kinderen tot en met drie jaar niet zelfstandig, maar onder begeleiding van een ouder/verzorger op een openbare speelplek spelen. Deze heel jonge kinderen kunnen goed gebruikmaken van de speelplekken die ingericht zijn voor de kinderen tot en met vijf jaar. Het plaatsen van een speeltoestel waarop kinderen van nul tot en met drie jaar zonder begeleiding kunnen spelen, is geen verantwoordelijkheid van de gemeente. Door het toepassen van de normen wordt invulling gegeven aan een evenredige verdeling van speelvoorzieningen over de doelgroepen en de buurten. Deze normen kunnen gezien worden als een aanvulling op de informele normen. Daar waar veel informele ruimte is, zijn minder speelplekken nodig. OBB Ingenieursbureau

40 Kinderen 0 tot en met 5 jaar LEEFTIJDSCATEGORIE Jeugdigen Jongeren 6 tot en met 11 jaar 12 tot en met 18 jaar 1. Relatie leeftijd, spelbereik en verzorgingsgebied Afstand tot woning 100 meter 300 tot 400 meter > meter Niveau straat/blok buurt kern/stad Minuten lopen 2 minuten 5 minuten 15 minuten Verzorgingsgebied 3 hectare 50 hectare 300 hectare 2. Aantal per speelplek Aantal woonachtig 15 tot tot tot 100 binnen actieradius 3. Inrichting speelplek Oppervlakte 100 tot 500 m tot m tot m 2 Voorzieningen Voorbeelden voorzieningen Voorbeelden speelprikkels en zitaanleidingen Stimulatie en begeleiding ontwikkeling Beleidsuitgangspunt 7. Speelplekken worden door een deskundig ontwerper ontworpen. 3 toestellen 3 speelprikkels bank, afvalbak zandbak huisje wip(veer) glijbaantje schommel betonpoefs betonbielzen verschillende bodemmaterialen hoogteverschillen bankjes veel variatie veel fantasie duidelijke grenzen grove motoriek 3 toestellen 4 speelprikkels Tabel 6 Normen formele speelruimte trapveld klimtoestel schommel kabelbaan duikelrek betonpoefs paaltjes hoogteverschillen bosjes (verstoppen) zand en water meting resultaten groepsbesef toename creativiteit grotere doelgerichtheid 3.9. Vormgeving formele speelruimte 4 toestellen 4 speelprikkels trapveld skateboardbaan basketbalveld Zitaanleidingen schommel betonpoefs banken muurtjes pad of plein van glad asfalt informele ontmoeting zoekt bevestiging sportieve krachtmeting keuzes maken Ontwerpen en aanleggen van speelvoorzieningen Het valt buiten het kader van dit speelruimteplan om alle richtlijnen voor het technisch ontwerp van een speelplek en de omgeving te beschrijven. Hiervoor wordt verwezen naar eigen ervaringen, inspraakresultaten en de diverse richtlijnen zoals onder andere beschreven in het Handboek Veiligheid van Speelgelegenheden en de toesteldocumentatie die door de leveranciers van speelvoorzieningen bij een toestel wordt geleverd. Uitgangspunt is dat speelplekken door een deskundig ontwerper worden ingericht. Enkele aspecten waarover de ontwerper zal nadenken, zijn bijvoorbeeld de functie en mogelijkheden van een toestel. 2 Bij minder dan 15 kinderen kan een speelplek opgeheven worden en bij meer dan 30 kinderen kan een extra speelplek overwogen worden of een extra grote aangelegd worden. OBB Ingenieursbureau

41 "jongens krijgen een Cruijff veld en wij moeten het doen met een bankje". Geadviseerd wordt om bij keuze voor het type valdempende ondergrond uit te gaan van de omgeving van de speelplek (bijvoorbeeld natuur tegenover verharde omgeving), het gewenste beeld (kleur en vorm), het te verwachten gebruik (leeftijdscategorie) enzovoort. De voorkeur gaat daarbij uit van een kunststof ondergrond zoals kunstgras of rubbertegels. De behoefte van meisjes in de openbare ruimte vraagt speciale aandacht. Veel speelplekken zijn sterk op spelvormen van jongens gericht. Er dient bij het ontwerp en de inrichting ook rekening te worden gehouden met de specifieke wensen en spelvormen van meisjes. Voor de ruimte en het aantal speeltoestellen dat per speelplek aanwezig moet zijn, is in Tabel 6 een aantal richtlijnen gegeven. Daarbij moet men onderscheid maken tussen de specifieke speeltoestellen en de speelprikkels Veiligheid en uitdaging! De doelgroep (en hun ouders) moeten erop kunnen rekenen dat de speciaal tot spelen aangebrachte speelvoorzieningen veilig zijn. Daarmee wordt overigens niet bedoeld dat alle risico s vermeden kunnen worden. Risico s zijn nooit volledig uit te sluiten en tevens zijn ze een wezenlijk onderdeel van het spelen en horen ze bij het leerproces en de ontwikkeling. De risico s dienen echter beheersbaar en herkenbaar te zijn voor de doelgroep. De wettelijke verplichting voor de veiligheid van speeltoestellen is in het bijzonder geregeld doordat op 26 maart 1997 het Besluit Veiligheid Attractie- en Speeltoestellen in werking is getreden. Per 1 september 2003 is dit ondergebracht in de Warenwet als het Besluit Attractie- en Speeltoestellen. Daarnaast zijn er Europese Normen (o.a. NEN-EN tot en met en 1177) van belang. In dit zogenoemde Attractiebesluit zijn de wettelijke bepalingen voor aansprakelijkheid en veiligheid vastgelegd. Indien er sprake is van een ongeval door een gebrek aan het speeltoestel of een onveilige ondergrond, dan is degene die het speeltoestel voorhanden heeft altijd als eerste aansprakelijk. Deze verantwoordelijkheid is conform en aanvullend op de risicoaansprakelijkheid die wordt omschreven in het Burgerlijk Wetboek. Het aanbieden van onveilige speeltoestellen wordt gezien als het plegen van een onrechtmatige daad. Er is (gelukkig) nog weinig jurisprudentie rondom de aansprakelijkstelling voor speeltoestellen aanwezig. Vooralsnog moet ervan worden uitgegaan dat de eigenaar van het speeltoestel als eerste aansprakelijk is. De gemeente heeft de wettelijke verplichting het Attractiebesluit uit te voeren en moet kunnen aantonen dat zij alles in het werk heeft gesteld de toestellen veilig te plaatsen en in stand te houden. De eigenaar van het toestel moet kunnen aantonen dat alles in het werk is gesteld om de veiligheid te waarborgen. Om aan de gestelde eisen te kunnen voldoen is een aantal handelingen noodzakelijk, waaronder de inspectie van speeltoestellen en de registratie van relevante gegevens in een logboek. Indien een speeltoestel op gemeentelijke grond wordt geplaatst door bijvoorbeeld een particulier, school of speeltuinvereniging, wordt het toestel automatisch eigendom van de gemeente. De juridische term hiervoor is natrekking. De gemeente kan bij ongevallen medeaansprakelijk worden gesteld. OBB Ingenieursbureau

42 Beleidsuitgangspunt 8. Bij het ontwerpen en realiseren van speelplekken wordt rekening gehouden met medegebruik van de doelgroep met een beperking. Daarom kan de gemeente de plaatsing van toestellen door derden op gemeentelijk eigendom niet gedogen zonder dat de aansprakelijkheid goed geregeld is. Een mogelijkheid om deze aansprakelijkheid te regelen, is het afsluiten van een overeenkomst (opstalrecht) tussen de gemeente en de plaatser van het toestel. Voorbeelden hiervan zijn het vestigen van een opstalrecht waarbij de aansprakelijkheid bij de plaatser blijft, of het aangaan van een beheercontract waarin afspraken worden gemaakt over beheer, onderhoud en aansprakelijkheid Het combineren van leeftijdscategorieën Er zijn veel speelplekken ingericht met toestellen die geschikt zijn voor zowel kinderen als jeugdigen. Soms staan hier ook nog toestellen voor jongeren. Dit geeft vooral problemen als de ruimte te klein is. Omdat er toestellen voor jeugdigen en jongeren staan, gaan zij de plek (terecht) als de die van hen beschouwen. De toestellen voor de jongste kinderen bieden hun echter geen uitdaging meer; op een wipveer zijn ze wel uitgespeeld en ze zijn al op alle mogelijke manieren van de glijbaan afgegleden. Men kan het de jeugdigen en jongeren dan niet kwalijk nemen dat ze de aanwezige toestellen voor kinderen wel gebruiken in hun proces van grenzen verkennen; eens kijken met hoeveel we op een wipveer kunnen! Een ander nadeel van het combineren van leeftijdsgroepen is dat jongere jeugd mogelijk ongewenst gedrag van de oudere jeugd en jongeren overneemt. Aan de andere kant is het combineren van leeftijdsgroepen op één speelplek, zowel voor sociale als lichamelijke ontwikkeling, aan te raden. Een speelplek kan immers functioneren als ontmoetingsplek voor jong en oud uit de hele buurt. Het combineren van leeftijdscategorieën kan alleen dan gerealiseerd worden als er voldoende ruimte is. Daarnaast moet er binnen deze ruimte een zonering aangebracht worden, met in elke zone voor de verschillende leeftijdscategorieën de voorzieningen. Op deze wijze zullen de verschillende leeftijdsgroepen hun eigen plek en uitdagingen hebben. De jeugdigen en jongeren zullen dan wel respect hebben voor de speelplek voor de kinderen en de toestellen weinig of niet misbruiken. Voldoende ruimte en duidelijke zonering en uitdagende voorzieningen per leeftijdsgroep maken een gezamenlijke speelplek tot een succes. Voorgesteld wordt om alléén gecombineerde speelplekken aan te leggen indien er ruimte is voor voldoende toestellen en goede zonering Integratie van de doelgroep met beperkingen Binnen de doelgroepen wonen verspreid over Maasdriel ook mensen die in meer of mindere mate een beperking hebben. Ook voor hen is het belangrijk om samen met anderen te kunnen spelen. Dit betekent dus niet dat iedere speelplek en ieder speeltoestel voor alle vormen van beperking geschikt moeten zijn, maar wel dat nagedacht moet worden over hoe een speelplek voor een brede doelgroep geschikt kan zijn. Zo kan bijvoorbeeld overwogen worden om een netschommel toe te passen in plaats van een traditionele schommel. Een dergelijk toestel heeft zowel voor de doelgroep met als zonder een beperking grote speelwaarde. Op het speelterrein de Kreek' staat bijvoorbeeld een vogelnestschommel. OBB Ingenieursbureau

43 Beleidsuitgangspunt 9. De gemeente wil de bewustwording van bespeelbare openbare ruimte vergroten door een speelparagraaf toe te voegen aan (nieuw) beleid voor de openbare ruimte Samen werken aan speelruimte Het creëren van speelruimte is een zorg van de hele gemeente; binnen de gemeentelijke organisatie moeten afdelingen hiervoor samenwerken. Maar ook andere personen en instanties hebben invloed op de inrichting van de (buiten)ruimte: bewoners, wijkverenigingen, scholen, sportverenigingen en private partijen zoals projectontwikkelaars en de woningcorporaties hebben een verantwoordelijkheid De taakverdeling bij de gemeente De gemeente is verantwoordelijk voor het speelruimtebeleid voor zowel kinderen, jeugd en jongeren en draagt zorg voor tijdige evaluatie van dit beleid. Dit betekent dat er initiatief genomen moet worden voor de uitvoering van de beleidsuitgangspunten en de realisatie van het openbaar speelvoorzieningenniveau. Daarbij dient er afstemming plaats te (blijven) vinden van de realisatiekosten en de jaarlijkse budgetten, zodat er passend beheer, onderhoud en vervanging van het speelvoorzieningenniveau kunnen plaatsvinden door dit zelf uit te voeren of uit te besteden. In de gemeente Maasdriel is de afdeling Welzijn verantwoordelijk voor het speelruimtebeleid. Ze behandelt tevens de verzoeken en houdt zich bezig met de inrichting van nieuwe speelterreinen. De afdeling Openbare Werken is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud aan de speelvoorzieningen in de gemeente Maasdriel. Het speelruimteplan dient bij de verschillende afdelingen onder de aandacht te blijven/worden gebracht om de betrokkenheid bij het speelruimtebeleid te vergroten De rol van bewoners Ook de omwonenden van speelplekken hebben een taak in het aanbieden van speelruimte. Allereerst moeten zij accepteren dat er in de buurt en op de speelplekken gespeeld wordt. Maar zij zijn ook degenen die dagelijks langs de speelplekken lopen. In het kader van burgerplicht mag van bewoners verwacht worden dat ze de speelplekken niet vervuilen en dat ze ernstige gebreken en gevaren op speelplekken zien en deze ook melden aan de gemeente. Belangrijke voorwaarde voor deze bereidheid en alertheid is betrokkenheid bij de speelplekken. Bij grote wijzigingen in de inrichting van de speelplek wordt bewoners de mogelijkheid geboden om mee te denken over de inrichting. Kleinere maatregelen in het kader van onderhoud, reguliere vervanging en het veilig houden van de toestellen worden zonder overleg met bewoners uitgevoerd. Ook bij het uitvoeren van het speelruimtebeleid worden de bewoners uitgenodigd om in te spreken door middel van bijvoorbeeld een enquête, een inloopavond en de reguliere inspraakprocedure Beoordeling van speelplekken In september 2007 hebben enkele 12-jarigen van de VVD-fractie in de jeugdgemeenteraad, via internet een enquête afgenomen onder 12- tot 16-jarigen in de gemeente. 152 jongeren hebben de enquête over speelterreinen in de gehele gemeente ingevuld. Deze resultaten zijn in dit speelruimteplan meegenomen. OBB Ingenieursbureau

44 Spelen op het schoolplein De (speel)ruimten bij basisscholen met hun voorzieningen vormen vaak een belangrijk deel van de speelruimte. In de gemeente Maasdriel zijn de schoolpleinen na schooltijd niet meer toegankelijk. Enkele schoolpleinen blijven open tot de laatste leerkracht of medewerker op school is, daarna sluiten ook deze schoolpleinen de poorten. Beleidsuitgangspunt 10. Schoolpleinen die kunnen voorzien in de behoefte aan speelruimte worden in overleg met schoolbesturen in het openbare speelvoorzieningenniveau betrokken. Het is wenselijk om daar waar nodig en mogelijk de speelruimten bij scholen te betrekken in het openbaar speelvoorzieningenniveau. Gezocht wordt naar win-winsituaties. Vooral in een buurt waar geen of weinig ruimte aanwezig is om speelplekken te realiseren, kunnen schoolpleinen een oplossing bieden. Openbaarheid betekent niet noodzakelijk dat er geen hekken mogen staan. Gedacht moet ook worden aan sleutelbeheer door omwonenden, extra toezicht door politie, het langer openstellen van schoolpleinen enzovoort. Doel van de gemeente is het stimuleren van het zelfregulerend vermogen van de buurt. Bij het opstellen van de analyse zijn de schoolpleinen waar nodig in het openbaar speelvoorzieningenniveau betrokken, in Kerkdriel en Heerewaarden bijvoorbeeld. spelen op het schoolplein na schooltijd? Als een schoolterrein in het openbaar speelvoorzieningenniveau wordt opgenomen, dan zullen er met het schoolbestuur duidelijke afspraken (convenant) gemaakt moeten worden over de verantwoordelijkheden, het beheer, het onderhoud en de vervanging van de speeltoestellen. Als een schoolplein niet specifiek in het openbaar speelvoorzieningenniveau wordt betrokken, betekent dit niet dat het plein afgesloten moet worden, maar dat het onderhoud, het beheer en de vervanging van de toestellen niet vanuit het budget openbare speelvoorzieningen moeten plaatsvinden. Gemeente Maasdriel zal met de betreffende scholen in overleg gaan over de mogelijkheden voor spelen op het schoolplein na schooltijd Spelen op de sportvelden In de gemeente Maasdriel liggen negen sportcomplexen, aan de rand van de verschillende kernen. In Hurwenen ligt het sportpark midden in het dorp. De sportvelden en het groen eromheen kunnen voor het spelen van de jeugdigen en jongeren een betekenis hebben. Allereerst is daar natuurlijk de ruimte om met een groep(je) vrienden een wedstrijdje te spelen op de velden. Daarnaast bieden de grasvlakten ook de ruimte om te vliegeren, een boemerang uit te proberen of om een zweefvliegtuigje te laten vliegen. Sportvelden en de omliggende groenstroken die kunnen voorzien in de behoefte aan informele speelruimte worden in overleg met de verenigingen bespeelbaar gemaakt. Daarvoor moeten de velden wel opengesteld zijn voor het gebruik buiten de trainings- en wedstrijduren. Aan de andere kant moet de speeldruk (vooral op de goals) in evenwicht zijn met het herstellend vermogen van het gras. Verder moet er aandacht zijn voor vandalisme; indien het medegebruik van sportvelden leidt tot schade aan gebouwen zal een heroverweging gemaakt kunnen worden. OBB Ingenieursbureau

45 Het openstellen van de sportcomplexen en het deeltijds opvangen van de jeugd die "even op de velden komt voetballen" kan een stimulans zijn om lid te worden van de verenigingen. Het openstellen kan onder voorwaarden en tijdsgebonden gebeuren. Tijdens de rondgangen heeft de jeugd in enkele kernen, onder andere in Alem en Well, aangegeven gebruik te maken van de sportvelden, buiten trainingen of wedstrijden om. In de analysehoofdstukken wordt hier nader op ingegaan Samen met de woningcorporatie In de gemeente Maasdriel zijn enkele woningcorporaties actief (woningstichting Maasdriel, Woningstichting De Vijf Gemeenten). Doordat woningcorporaties mede bepalen hoe woonwijken er uitzien, zijn ook zij verantwoordelijk voor het aanbieden van speelruimte. Beleidsuitgangspunt 11. Waar mogelijk wordt de behoefte aan speelruimte samen met de en projectontwikkelaar ingevuld. Indien de woningcorporatie en de gemeente zich gezamenlijk kunnen inzetten voor de speelruimte, zal dit ten eerste de doelgroep ten goede komen. Daarnaast kunnen er aantrekkelijker en hoogwaardiger buurten worden gerealiseerd. Hierbij gaat het om het aanbieden van voorzieningen die passen bij de woonwensen van de te huisvesten doelgroep. De beleidsuitgangspunten uit dit speelruimteplan moeten in een Programma van Eisen voor het (her)ontwikkelen/renoveren van (woon)gebieden zijn opgenomen (zie ook Bijlage IV) Duurzame speelruimte Structuur van speelplekken In Tabel 6 worden normen gegeven voor het aantal kinderen in de verschillende leeftijdscategorieën dat binnen een actieradius moet wonen voordat er een speelplek gerealiseerd dient te worden. Meestal wonen in nieuwe buurten veel kinderen en neemt dit aantal in de loop der jaren af. De speelplekken voor deze leeftijdsgroep dienen dan ook om de vijf jaar geëvalueerd te worden op kinderaantal. In veel buurten vindt na circa 25 jaar wel weer een verjonging plaats, maar de zeer hoge kinderaantallen per buurt komen dan meestal niet meer voor. Zelden wonen er in een buurt die ouder is dan 20 jaar, meer dan 25 kinderen binnen een actieradius van een speelplek. Concreet betekent dit, dat in een nieuwbouwwijk waar veel kinderen (komen te) wonen eerst drie tot vijf speelplekken met overlappende actieradius nodig zijn. Na verloop van tijd kan de meest centrale plek als basisvoorziening dienen. Deze centrale plek moet aantrekkelijk zijn voor meerdere buurten c.q. de hele kern. Dit houdt in: goed bereikbaar; goed zichtbaar (mensen weten de plek te vinden); voldoende ruimte; extra veel toestellen en speelprikkels. De overige vier speelplekken kunnen meer gericht zijn op de direct aanwonende kinderen of kunnen komen te vervallen. De ervaring leert dat een speelplek voor kinderen ongeveer even lang noodzakelijk is als de levensduur van de meeste toestellen. Geadviseerd wordt een duurzaam netwerk aan speelplekken te bieden met een stevige inrichting en een centrale ligging. Dit houdt in dat 70% van de locaties van speelplekken vastligt en duurzaam ingericht kan worden. OBB Ingenieursbureau

46 Doordat de jeugdigen en jongeren vanuit een grotere omgeving (meerdere buurten/kern) gebruikmaken van één of enkele speelplekken, varieert het aantal jeugdigen en jongeren dat binnen de actieradius woont veel minder. Uit onderzoek en ervaring blijkt dat er rond een centraal gelegen, goed functionerende speelplek voor deze leeftijdscategorieën vrijwel nooit te weinig jeugdigen of jongeren wonen, zelfs niet in de loop van 25 jaar. Dit betekent dat voor de jeugdigen en voor de jongeren over het algemeen duurzame speelplekken verspreid over de buurten aangelegd kunnen worden. Het is belangrijk hiervoor een goede, permanente structuur neer te leggen, omdat deze plekken groter, uitdagend en aantrekkelijk moeten zijn. De normen in Tabel 5 en Tabel 6 bieden daarvoor de uitgangspunten Aantal kinderen Van belang is het aantal kinderen, jeugd en jongeren op het piekmoment. De kinderpiek begint circa vier jaar na de realisatie van het grootste aandeel woningen in een fase. De piek duurt voor elke leeftijdscategorie ongeveer zes jaar. Meestal begint aan het eind van de kinderpiek ook meteen de jeugdpiek en ongeveer vier jaar na de jeugdpiek de jongerenpiek. In een schema ziet dit er als volgt uit: kinderpiek (0-5 jaar) jeugdpiek (6-11 jaar) jongerenpiek (12-18 jaar) jaar na aanleg Figuur 7 Verloop kinderpiek De bewering dat de leeftijdsgroepen opschuiven is dus niet volledig juist. Er komen namelijk vaak ook veel mensen wonen die al kinderen hebben. Het maximaal voorzieningenniveau zal hier dus op afgestemd dienen te worden. Na de piek kan het voorzieningenniveau dan weer wat dalen of als er ruimte is, omgevormd worden tot voorzieningen voor oudere leeftijdsgroepen en uiteindelijk informele speelruimte. Het aantal kinderen, jeugd en jongeren op het piekmoment kan vaak worden achterhaald uit prognoses voor scholen of uit andere nieuwbouwwijken in de gemeente waar de kinderpiek reeds is begonnen (zie Figuur 7). Door deze kinderaantallen uit te zetten tegen het aantal woningen kan een inschatting worden gemaakt van het aantal kinderen in een buurt. Dit kinderaantal kan vervolgens weer getoetst worden aan de normentabellen Tabel 5 en Tabel 6. Zo kan het aantal speelplekken worden bepaald per leeftijdsgroep en geschat worden hoeveel ruimte hiervoor nodig is. Ook kan een aantal vierkante meters informele speelruimte worden uitgerekend Stedenbouwkundige plannen en bestemmingsplannen In stedenbouwkundige plannen wordt het gebruik van de ruimte grotendeels vastgelegd. Het blijkt dat als er in de stedenbouwkundige plannen onvoldoende rekening is gehouden met de noodzaak van speelruimte, er in de toekomst problemen te verwachten zijn. Zo komt het regelmatig voor dat ergens een speelplek noodzakelijk is, maar het bestemmingsplan dit niet toestaat en een enkeling de realisatie ervan kan tegenhouden. OBB Ingenieursbureau

47 Beleidsuitgangspunt 12. Toekomstige (bestemmings)- plannen, gericht op nieuwe ontwikkelingen of herstructurering, worden getoetst aan de normen voor speelruimte. Ook is er een duidelijke relatie tussen het ontbreken van sport- en ontmoetingsvoorzieningen voor de jongeren en de overlast en het vandalisme in een buurt. Dit is ook eenvoudig te verklaren uit het feit dat de jongeren dan wel aangewezen zijn op de speelplekjes voor de kinderen, ze niet naar hun eigen plek te verwijzen zijn en ze het gevoel hebben dat er niets voor hen gedaan wordt. Het is dus zeer belangrijk dat in het Programma van Eisen voor het opstellen van stedenbouwkundige plannen en bestemmingsplannen de normen voor speelruimte c.q. het speelruimtebeleid worden opgenomen. Een bestemmingsplan heeft sterke invloed op de soort en hoeveelheid speelruimte. Er moet in een bestemmingsplan voldoende beleidsvrijheid zijn om op nieuwe ontwikkelingen en behoeften in te springen zonder dat hiervoor het plan moet worden aangepast. Dit betekent dat de voorschriften voor openbare ruimte zodanig zijn opgesteld dat er voor het realiseren van een nieuwe speelplek geen bestemmingswijziging nodig is. (in)formele speelruimte. Daarnaast kunnen in bestemmingsplannen eventueel locaties aangegeven worden die potentie hebben om als speelplek te worden ingericht. Zeker de grotere speelplekken voor jeugdigen en jongeren zijn duurzaam op een locatie die meer ruimte heeft en centraal ligt in de buurt. Voor speel-, sport- en ontmoetingsplekken is het van belang om te voorkomen dat aan de hand van bestemmingsplanvoorschriften de aanleg hiervan wordt bemoeilijkt. Voorgesteld wordt om in de toelichting op bestemmingsplannen voor woonwijken het te verwachten kinderaantal in de verschillende leeftijdscategorieën voor de komende twintig jaar aan te geven. Daarbij moet dan vermeld worden hoe invulling wordt gegeven aan de normen zoals in voorliggend speelruimteplan zijn vastgesteld. In een nieuwe woonbuurt is nog niet altijd de doelgroep (in het bijzonder de jongeren) aanwezig die gebruik zal gaan maken van de speelplekken. In veel gevallen is het echter wenselijk om de speelplekken wel aan te leggen zodat men al weet waar men aan toe is als mensen in de buurt komen wonen. Indien ervoor gekozen wordt om de potentiële speelplekken niet meteen te realiseren, moet de ruimte in ieder geval wel gereserveerd blijven voor spelen. Dergelijke plekken kunnen dan goed als informele speelplek dienen, zeker als er hoogteverschillen aangebracht zijn, er speelprikkels aanwezig zijn en er passend onderhoud wordt uitgevoerd. Beleidsuitgangspunt 13. Bij klachten inzake onveilige en onwenselijke situaties worden binnen 2*24 uur passende maatregelen genomen De zorg voor speelvoorzieningen In Bijlage VII is een overzicht gegeven van het aantal en de waarde van de huidige speeltoestellen. Hierbij zijn ook de jaarlijkse kosten voor het onderhoud, de vervanging en het beheer opgenomen Klachtafhandeling en ideeën De gemeente kan niet altijd en overal zijn. De omwonenden en gebruikers van de speelplekken hebben ook een verantwoordelijkheid om gevaarlijke en onwenselijke zaken op speelplekken en aan speeltoestellen te melden. OBB Ingenieursbureau

48 Onderhoud van speelvoorzieningen Beleidsuitgangspunt 14. De gemeente wil een minimaal onderhoudsniveau van 75% waarborgen. Op de website van de gemeente Maasdriel kunnen inwoners een telefoonnummer (de bel en herstellijn) en een adres vinden om klachten met betrekking tot onderhoud van speelvoorzieningen te melden. Een snelle klachtafhandeling is van groot belang voor het veilig houden van in het bijzonder de speeltoestellen. Het is verplicht dat van de klacht, het gebrek en de genomen actie een aantekening in het logboek wordt opgenomen. Daarnaast is het gewenst om voor grotere speelterreinen een contactpersoon in de buurt te hebben Het onderhouden en beheren van speelvoorzieningen Nadat er speelvoorzieningen gerealiseerd zijn, zal er voldoende budget beschikbaar moeten zijn om de speeltoestellen en de inrichting van de speelruimte te beheren en te onderhouden. Het onderhoud bestaat uit de werkzaamheden die aan het toestel en de omgeving uitgevoerd moeten worden. Het beheer bestaat uit de overige werkzaamheden die uitgevoerd moeten worden om de speelvoorzieningen in stand te houden. Het onderhoud van de toestellen gebeurt in relatie met het vervangingsschema en het gebruik van het toestel. Bij de keuze van een type toestel dient ook goed gekeken te worden naar de toekomstige beheer- en onderhoudskosten en de afschrijvingstermijn. In verband met veiligheidseisen en garantiebepalingen van de leveranciers, worden voor vervanging van onderdelen zoveel mogelijk originele onderdelen gebruikt of onderdelen die een hogere kwaliteit voor de veiligheid hebben. In Bijlage VII wordt een overzicht gegeven van de onderhoudskosten voor de verschillende typen speelvoorzieningen. In de berekening van deze normen voor de jaarlijkse onderhoudskosten is uitgegaan van het hoogste onderhoudsniveau. In een ideale situatie betekent dit onder andere dat de speeltoestellen altijd optimaal in de verf zitten, er altijd proper uitzien, in perfecte technische staat verkeren en dat te allen tijde graffiti verwijderd is. Voor een gemeente is het echter voldoende en meer realistisch om het onderhoud van de speeltoestellen op een lager niveau uit te voeren. De ondergrens daarbij is het acceptatieniveau waarbij een toestel blijft voldoen aan de veiligheidsnormen en net aan de eisen van algemene welstand. Dit niveau kan op een schaal van 0 tot en met 100% uitgedrukt worden met 60%. Door de gemeente Maasdriel is gekozen voor een onderhoudsniveau van 75%, omdat dit naar schatting het huidige onderhoudsniveau is. In het beheerplan en in de overige financiële tabellen van het speelruimteplan is dit onderhoudsniveau aangehouden. OBB Ingenieursbureau

49 Het vervangen van speelvoorzieningen Veel speeltoestellen hebben volgens ervaringscijfers een technische levensduur van tussen de 8 en 20 jaar. Daarbij is uiteraard geen rekening gehouden met vandalisme, wel met slijtage door intensief gebruik en eventuele speelschade. In de gemeente Maasdriel hebben de toestellen een gemiddelde afschrijvingstermijn van 12 jaar. Dit is gelijk aan het landelijk gemiddelde van tussen de 12 en 15 jaar. Beleidsuitgangspunt 15. De speelvoorzieningen worden vervangen aan de hand van een flexibel vervangingsschema. Om een goed vervangingsbeleid te kunnen voeren is een flexibel vervangingsschema noodzakelijk. In principe wordt een toestel vervangen nadat de afschrijvingstermijn is verstreken. Het moment van de daadwerkelijke vervanging van een toestel wordt mede bepaald door de staat van het toestel. Wanneer blijkt dat een toestel na de gestelde afschrijvingstermijn nog één of meer jaren veilig kan functioneren, kan de vervanging worden uitgesteld. Indien blijkt dat een toestel voor de gestelde afschrijvingstermijn niet meer veilig is of de onderhoudskosten te hoog worden, bijvoorbeeld door vandalisme, dan moet de vervanging vervroegd worden uitgevoerd (flexibele vervanging). Bij de keuze van het type toestel wordt uitgegaan van de doelgroep van de betrokken speelplek, waarbij de wenselijke speelmogelijkheden, de benodigde speelfuncties en de actuele bevolkingssamenstelling van de buurt in ogenschouw worden genomen. Dit kan ook betekenen dat de herinvestering op een andere speelplek in de gemeente plaatsvindt. Het is daarbij belangrijk dat bij vervanging van speeltoestellen in principe toestellen worden geplaatst met minimaal eenzelfde vervangingswaarde. Met eenzelfde vervangingswaarde wordt bedoeld de geïndexeerde financiële vervangingswaarde. Dit betekent overigens niet dat er eenzelfde type toestel moet worden geplaatst. Integendeel, het kan voorkomen dat de veiligheidsruimte van een toestel zo groot is, dat het toestel niet op de speelplek past en dus voor een ander toestel gekozen moet worden. Het kan zelfs voorkomen dat meerdere toestellen vervangen worden door één ander toestel voor een geheel andere leeftijdscategorie op een andere locatie, zodat invulling gegeven kan worden aan de voorstellen uit de analyse van dit speelruimteplan De benodigde budgetten Kern is dat de totale waarde van de toestellen niet moet stijgen zonder dat er voldoende onderhouds-, beheer- en vervangingsbudgetten beschikbaar zijn. Bij het vaststellen van de budgetten voor aanleg, onderhoud, beheer en vervanging van speelvoorzieningen zal er gezocht moeten worden naar de juiste onderlinge verhouding tussen deze posten. Indien dit niet het geval is, zullen bijvoorbeeld door de aanleg van nieuwe speelplekken de onderhoudskosten steeds verder stijgen, zonder dat daarvoor budget aanwezig is en dus de staat van onderhoud en de veiligheid afneemt. De onderhouds-, beheer- en vervangingsbudgetten moeten daarom aangepast worden nadat er extra of duurdere speeltoestellen zijn geplaatst of speeltoestellen zijn verwijderd. Bij de aanleg van nieuwe speelplekken binnen uit- of inbreidingswijken worden de benodigde financiële middelen beschikbaar gesteld voor zowel de realisatiekosten (eenmalig) als voor de structurele kosten. De hoogte van het budget wordt bepaald op basis van werkelijke kosten, inclusief voorbereidings- en inspraakkosten. OBB Ingenieursbureau

50 Beleidsuitgangspunt 16. Dit speelruimteplan wordt vastgesteld voor een periode van tien jaar en na vijf jaar geëvalueerd. Het budget voor het onderhoud van de speelvoorzieningen wordt gebaseerd op het gekozen onderhoudsniveau (zie paragraaf ). De speeltoestellen kunnen daarbij in een goede staat worden gehouden. De hoogte van het beheerbudget wordt gebaseerd op de totale vervangingswaarde van de speelvoorzieningen. In de huidige situatie wordt het beheerpercentage geschat op 3,5% van de vervangingswaarde. Omdat de investeringen in speelvoorzieningen jaarlijks variëren en de afschrijvingstermijnen van de verschillende typen toestellen niet gelijk zijn, variëren de werkelijke kosten voor vervanging per jaar. Aan de hand van de afschrijvingstermijn, het plaatsingsjaar en de vervangingswaarde kunnen voor de komende jaren de benodigde budgetten worden bepaald. De budgetten die noodzakelijk zijn voor het aanbieden van openbare speelruimte moeten jaarlijks worden geïndexeerd. Zie verder de analyse van de financiële aspecten in hoofdstuk Periode en evaluatie speelruimtebeleid Het voorliggend speelruimteplan geeft het beleid weer voor de wijze waarop men de komende tien jaar met de speelruimte in het openbare gebied dient om te gaan. De gemeente is in beweging. Daarom zal na vijf jaar een evaluatie van het voorliggend speelruimtebeleid en de voortgang van de uitwerking plaatsvinden. Tegelijkertijd zullen opnieuw de demografische gegevens en de aanwezige speelruimte per buurt conform de werkwijze van dit plan tegen elkaar worden afgezet. p 7 ingevoegd voor witregel in inhoudsopgave OBB Ingenieursbureau

51 OBB Ingenieursbureau

52 DEEL II ANALYSE SPEELRUIMTE Speelruimteplan gemeente Maasdriel OBB Ingenieursbureau

53 OBB Ingenieursbureau

54 4. LEESWIJZER ANALYSE SPEELRUIMTE In de analyse worden de geformuleerde beleidspunten vertaald naar de situatie in de verschillende kernen van de gemeente. In Bijlage V is een overzicht van de gegevens per kern weergegeven. In Bijlage VI zijn per speelplek de maatregelen weergegeven die voor realisatie van dit openbaar speelvoorzieningenniveau nodig zijn Bij het lezen van de analyse Aangeraden wordt om bij het lezen van de analyse het wijkoverzicht uit Bijlage V, de tabel met speelplekken uit Bijlage VI en de kaart uit Bijlage VIII erbij te houden. Regelmatig wordt een gebied aangeduid met straatnamen. Het is daarom handig om tijdens het lezen een straatnamenkaart bij de hand te houden. In de tekst staan de speelpleknummers tussen haakjes [11KE]. Dit zijn de nummers van de huidige speelplekken. De aanduiding met de letters staat voor de kern. Zo staat KE bijvoorbeeld voor Kerkdriel. Deze nummers corresponderen met de speelpleknummers op de kaarten. Daarnaast staan er aanduidingen als [Z **] in de tekst. Dit zijn de nieuwe plekken/zoekgebieden. Verder zijn met [M **] de voorgestelde maatregelen ter verbetering van de informele speelruimte aangeduid Leeftijden en termen In de tekst wordt gesproken over drie leeftijdscategorieën zoals ook beschreven in het beleidsplan: kinderen = van 0 tot en met 5 jaar jeugd = van 6 tot en met 11 jaar jongeren = van 12 tot en met 18 jaar 4.3. Kinderaantallen Uit de Gemeentelijke Basis Administratie blijkt dat op 9 april 2008 in de gemeente Maasdriel kinderen, jeugdigen en jongeren woonden. Aan de hand van de huidige aantallen per categorie is een inschatting gemaakt van de toekomstige ontwikkeling. Vanaf 2003 is er een daling te zien in het aantal kinderen dat geboren is in de gehele gemeente. Het is vooralsnog lastig om te zeggen of deze daling zal doorzetten, gezien het aantal kinderen dat in het eerste kwartaal van 2008 geboren is. Aangenomen wordt dat in 2008 ongeveer 300 kinderen geboren zullen worden (in het eerste kwartaal waren dat er namelijk 74). Indien deze trend zich voortzet, zou dat een stijging van het aantal geboorten per jaar betekenen en zou het aantal kinderen in de categorie van 0 tot en met 5 de komende jaren weer groter worden. Het aantal jeugdigen zal de komende jaren afnemen tot ongeveer in Naar inschatting zal het aantal jongeren de komende zes jaar langzaam toenemen tot ongeveer Over twaalf jaar is dit aantal weer langzaam afgenomen tot ongeveer jongeren. Daarnaast dient rekening gehouden te worden met nieuwbouwplannen in de gemeente, zoals het nieuwbouwplan in Hedel aan de Uithovensestraat waar 90 woningen gebouwd worden. Aan de hand van ervaringscijfers kan een inschatting gemaakt worden van het aantal kinderen per woning op het piekmoment. In het analysehoofdstuk van Hedel is deze toekomstige ontwikkeling meegenomen. OBB Ingenieursbureau

55 Rondgang in de kern Well Per speelbuurt voor kinderen, of buurt voor jeugd en jongeren, is rekening gehouden met een prognose: het aantal blijft gelijk of neemt af of toe. Hierop is het voorzieningenniveau voor de komende tien jaar afgestemd Onderverdeling buurten Voor elke kern van de gemeente Maasdriel is een analyse opgesteld. Indien het grote kernen betreft is zoveel mogelijk rekening gehouden met de wijkindeling en naamgeving zoals die in de gemeente Maasdriel gehanteerd wordt. Voor de doelgroep kunnen grenzen van buurten overigens heel anders liggen; naast harde grenzen zoals wegen, watergangen en grote groengebieden, zijn ook sociale of gevoelsmatige barrières belangrijk. Door de rondgangen met de jeugd is een beeld van deze grenzen verkregen. Door bovengenoemde indeling is het mogelijk dat enkele, in de analyse gehanteerde grenzen iets anders lopen dan verwacht. Soms is het nodig om meer buurten te beschrijven in één blok. Deze zogenoemde speelbuurten ontstaan doordat de ruimtelijke opbouw verschilt, er een drukke weg ligt of er een sociale barrière is. Dit zijn vaak grenzen die door ouders ook als fysieke grenzen meegegeven worden aan de kinderen en jeugdigen bij het zelfstandig spelen. De jeugd moet vaak binnen deze speelbuurten blijven Opbouw tekst Voor elke kern afzonderlijk wordt de speelruimte voor kinderen en jeugd en de ruimte voor jongeren beschreven. Bij aanvang van het hoofdstuk wordt een kort overzicht van de kwantitatieve gegevens en de resultaten van de enquête over de favoriete buitenspeelmogelijkheden van de basisschooljeugd gegeven. Indien het grote kernen betreft, is in de analyse onderscheid gemaakt tussen verschillende wijken. In de analysehoofdstukken wordt zowel de informele als de formele speelruimte beschreven. Tekstwolken. bron 4.6. Tekstwolken naast de tekst In de linkerkantlijn staan tekstwolken. In deze wolken staan opmerkingen die de jeugd maakte tijdens de rondgangen en op de buurtplattegronden. Ook zijn dit reacties uit brieven en verzoeken, de gesprekken met jongeren op straat of overige relevante opmerkingen. De wolkjes hebben betrekking op de buurt, speelplek en/of het aspect dat daarnaast wordt beschreven Secundaire speelplekken In de analyse worden plekken aangeduid als secundair. Secundair betekent dat de speelplek of een aantal speeltoestellen op een speelplek geen functie (meer) heeft in het openbaar speelvoorzieningenniveau. Toestellen kunnen blijven staan totdat ze aan vervanging toe zijn. Het kan ook zijn dat gezien de kosten de secundaire toestellen verwijderd moeten worden of ergens anders herplaatst worden om invulling te geven aan het openbaar speelvoorzieningenniveau. Een voordeel van het langzaam verwijderen van speeltoestellen is dat deze langer beschikbaar blijven voor de doelgroep. Een nadeel is dat één of een enkel toestel dat niet uitgebreid onderhouden wordt een negatieve invloed kan hebben op het aanzicht van de openbare ruimte. Het in één keer verwijderen van alle secundaire toestellen is organisatorisch het eenvoudigst en voorkomt dat er iedere keer opnieuw uitleg moet worden gegeven aan bewoners en de doelgroep. OBB Ingenieursbureau

56 Wanneer de toestellen door het secundair worden van een plek verwijderd worden, is het erg belangrijk dat er een bespeelbare ruimte achterblijft die niet wordt gebruikt voor parkeren, siergroen of om honden uit te laten. Zeker in de buurten waar op langere termijn weer een hogere kinderdichtheid is te verwachten, is het van belang dat deze ruimten als informele speelruimte beschikbaar blijven. Dit zou kunnen worden vastgelegd in het bestemmingsplan (zie ), maar ook door de wijze van (her)inrichting. Door een aantrekkelijke informeel bespeelbare ruimte met speelprikkels te maken, is het duidelijk dat er gepeeld kan (blijven) worden Visie op jongerenvoorzieningen in het kort De VVD-jeugd heeft in 2007 een onderzoek uitgevoerd naar de speelen ontmoetingsmogelijkheden voor jongeren 3 in de gemeente. De vraag Zitten er bij jou in de buurt goede speelterreintjes? heeft bijna de helft (47 %) van de 157 jongeren positief beantwoord. De helft van de ondervraagden heeft aangegeven niet naar de speelterreintjes toe te gaan omdat deze bijvoorbeeld kinderachtig, saai of te ver weg zijn. Hieronder is de visie op jongerenvoorzieningen in het kort weergegeven. Voor de jongeren kan men niet echt spreken van spelen; het verblijf van deze leeftijdscategorie in de openbare ruimte richt zich op het sporten en ontmoeten van leeftijdsgenoten. Het ontmoeten gebeurt veelal informeel, op spontaan ontstane plekken en veel minder op speciale speel- en ontmoetingsplekken. In Tabel 5 zijn de uitgangspunten voor informele ontmoeting van jongeren omschreven. In Bijlage III is een uitgebreide beschrijving gegeven van de verschillende soorten en eisen waaraan de informele ontmoetingsmogelijkheden moeten voldoen. Er worden categorieën ontmoetingsplekken onderscheiden: Kiss-and-Greetplek = willekeurig gekozen afspreek- of afscheidsplek van nature aanwezig in de openbare ruimte; What s-upplek = kleine plek voor 5 tot 10 jongeren die bij elkaar komen en bijpraten; Stay-Aroundplek = plek waar jongeren echt afspreken, zitten te praten of sporten en dergelijke; No-Problemplek = duidelijke ontmoetingsplek om rond te hangen, te praten, te sporten; verder buiten de bebouwde omgeving zodat hier geen overlast voor omwonenden te verwachten is. het moet niet te ver weg zijn, sommigen houden niet van ver lopen gesprek jongeren De jongeren kiezen voor ontmoeting meestal plekken waar ze een beetje kunnen zitten om met elkaar te praten. Dat zijn plaatsen in het zicht, maar waar ze ook iets privacy hebben. Door vanuit deze visie met jongeren om te gaan, geeft men hun fysiek een plaats ín de maatschappij en niet langs de rand van de maatschappij. Enkele kenmerken van geschikte locaties voor ontmoeten zijn: met de fiets/scooter gemakkelijk bereikbaar; langs routes naar school of sport; bij een straatlantaarn (eventueel te regelen met timer); in het zicht langs de weg: vrienden kunnen zien dat je 'er bent'; 3 Voornamelijk tien tot dertien jarigen hebben aan het onderzoek meegewerkt d.m.v. een enquête. In dit beleidsplan behoort deze leeftijdscategorie deels tot de doelgroep jeugd (6 t/m 11 jaar). OBB Ingenieursbureau

57 in het zicht zodat toezichthouders snel kunnen zien wat er gebeurt zonder te hoeven uitstappen; beschut tegen wind, niet in de open vlakte; niet al te dicht bij de woningen; ergens op kunnen zitten en/of tegenaan hangen; een overkapping om droog te kunnen zitten/hangen. Een deel van de informele ontmoetingsmogelijkheden, met name de Stay-Aroundplekken en No-Problemplekken, zijn te combineren met de formele sport- en ontmoetingsplekken voor jongeren. In Tabel 6 zijn de normen hiervoor weergegeven. Uit onderzoek van diverse literatuur blijkt dat de echte harde kern van overlastplegers 3 tot 5% van de jongeren betreft. De meeste jongeren zijn er niet op uit om overlast te veroorzaken, constant weggestuurd te worden en beboet te worden. Dit speelruimteplan wil voor de overige 95% procent van de jongeren die geen problemen veroorzaken ruimte bieden. Ruimte in het openbaar gebied om te sporten, elkaar te ontmoeten en zich te ontwikkelen. Daarvoor is het noodzakelijk dat er een passende structuur van (in)formele sport- en ontmoetingsmogelijkheden aanwezig is. OBB Ingenieursbureau

58 De Zandmeren Kerkdriel 5. BOVENWIJKSE ASPECTEN VAN SPEELRUIMTE De gemeente Maasdriel is een grote uitgestrekte gemeente met elf kernen. Daarom is het lastig om bovenwijkse aspecten van speelruimte aan te geven. Echter, er zijn wel enkele skatebanen, recreatieplassen/strandjes, jeugdhonken en dergelijke die een breder bereik hebben dan alleen de kern waarin de voorziening gelegen is. In de kleinste kernen van de gemeente, Wellseind en Hoenzadriel, zijn geen basisscholen gelegen. De kinderen en jeugd uit deze kernen gaan op de fiets of op de achterbank naar de basisschool in Well of Kerkdriel. Zij zijn gewend aan het feit dat er in hun dorp geen voorzieningen zijn en moeten dus altijd naar een andere kern om naar school te gaan enzovoorts. In dit hoofdstuk worden per leeftijdscategorie de belangrijkste aspecten beschreven die betrekking hebben op de hele gemeente en de belangrijkste punten die bij de verschillende inspraakmogelijkheden naar voren kwamen Georganiseerd sport en spel In de gemeente Maasdriel wordt actief aan sport en spel gedaan. Veel jeugdigen zijn lid van een of meer sportclubs in de gemeente of daarbuiten. Voorbeelden van sporten die kinderen doen, zijn voerballen, tennissen, paardrijden, fietscrossen, vissen, gymmen, dansen en volleyballen. Naast sportverenigingen zijn er nog diverse andere verenigingen in de gemeente waar jeugd lid van is. Bijvoorbeeld de Alemse Rakkers of de Elf Plus Club. Daarnaast worden er door diverse clubs, zoals Jong Heerewaarden, activiteiten georganiseerd. Ook is er in Hedel bijvoorbeeld een kindervakantieweek en worden er in verschillende buurten borrels of straatfeesten georganiseerd. Ook de gemeente Maasdriel organiseert activiteiten en debatten voor jeugd en jongeren in de gemeente. Activiteiten vinden plaats op locatie in de gemeente of bijvoorbeeld in de Kreek waar een jongerenhonk is. In de gemeente wordt de mogelijkheid geboden om een straatspeeldag te organiseren. Daarnaast wordt dit jaar voor het eerst in Kerkdriel een kindervakantieweek voor de jeugd georganiseerd Recreatiegebieden Maasdriel is een waterrijke gemeente en er zijn diverse recreatiegebieden en havens aan de Maas en de Waal. In Kerkdriel liggen bijvoorbeeld de Zandmeren, bestaande uit een strand, ligweide, vis-, zwem-, surf- en zeilgelegenheid. Jeugd en jongeren uit Kerkdriel geven aan hier graag naar toe te gaan. Ook jeugd en jongeren uit omliggende dorpen als Velddriel gaan s zomers naar de Zandmeren. Tussen Well en Wellseind, gelegen aan de dode Maasarm, ligt het Strandbad Well. Hier zijn volop zwem- en surfmogelijkheden. Jeugd en jongeren uit Wellseind, Well en Ammerzoden, maken gebruik van dit strandbad. Ten oosten van Hedel ligt de recreatieplas het nieuwe Wiel. Daarnaast is er in Hedel ook nog een zonne- en speelweide nabij de jachthaven bij het Gelre s End. OBB Ingenieursbureau

59 Kortom in de gemeente Maasdriel zijn diverse recreatievoorzieningen aan het water die met name voor jeugd en jongeren interessant zijn. Deze gebieden liggen verspreid over de gemeente. De jeugd en jongeren hoeven niet ver te gaan met hun fiets of brommer om een leuke plek aan het water te vinden om te ontmoeten, te sporten of te zwemmen Skatevoorzieningen Voor jeugd en jongeren zijn ook skatevoorzieningen aangelegd in de gemeente. In Rossum, Kerkdriel en Hedel zijn skatevoorzieningen geplaatst. In Rossum en Hedel betreft het skateparkjes met een aantal skatetoestellen op het sportpark of op de parkeerplaats van het sportpark. In Kerkdriel is de skatevoorziening minder uitgebreid; hier staat één ramp. De verdeling van de drie skatebanen over de gehele gemeente gezien, is vrij goed. Vanuit elke kern is het mogelijk om een skatebaan te bereiken zonder dat je daar erg lang voor moet reizen. Heerewaarden vormt hierop een uitzondering. De skatebaan in Hedel aan de Winkelseweg is niet ideaal gelegen. Indien een nieuwe locatie gezocht wordt voor de Hedelse skatebaan dient bij voorkeur gekeken te worden naar locaties ten westen van de kern, zodat ook de jongeren uit Well en Ammerzoden de skatebaan relatief eenvoudig kunnen bereiken zonder dat ze Hedel door moeten. In het analysehoofdstuk wordt hier verder op ingegaan. De skatebaan in Rossum ligt ideaal tussen Rossum en Hurwenen op de parkeerplaats van het sportpark van Rossum. De skatevoorziening in Kerkdriel is gelegen aan de noordelijke rand van de kern. Deze voorziening is wat kleinschaliger. Geadviseerd wordt om deze voorziening uit te breiden zodat er meer mogelijkheden voor skaten zijn in Kerkdriel. In het analysehoofdstuk wordt hier verder op ingegaan. OBB Ingenieursbureau

60 OBB Ingenieursbureau

61 ALEM IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 8 Kinderaantallen en speelplekken Alem Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Alem kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Tabel 8 zijn de kinderaantallen voor de kern Alem weergegeven per leeftijdscategorie. Tevens is in dezelfde tabel het aantal speelplekken weergegeven voor de huidige situatie. Vervolgens is het aantal nieuwe speelplekken en het aantal als secundair aangewezen speelplekken af te lezen. De huidige situatie wordt door middel van de wijzigingen omgezet in het streefbeeld, dat in de volgende kolom is weergegeven. In de laatste kolom staat het verschil tussen de huidige situatie en het streefbeeld, per leeftijdscategorie. Er dient gelet te worden op het aantal plekken per leeftijdscategorie. Dit betreft niet het aantal speelplekken op zich, maar het aantal speelplekken die geschikt zijn voor de bepaalde leeftijdscategorie. Zo kan het zijn dat er dus één speelplek is die geschikt is voor zowel de kinderen als de jeugd. Dan staat bij beide leeftijdscategorieën het cijfer 1 ingevuld. In Alem is dus één speelplek, die geschikt is voor kinderen en jeugd. Naast bovenstaande kwantitatieve gegevens is ook de kwalitatieve beoordeling van de speelplekken van belang. In het analysehoofdstuk wordt de speelruimte van Alem zowel kwantitatief als kwalitatief beschreven. Tijdens de inspraakweek in mei 2008 is een enquête gehouden onder de basisschooljeugd in de gemeente Maasdriel. In Alem hebben 40 jeugdigen deze enquête ingevuld. Hun is gevraagd naar hun favoriete activiteiten in de buitenruimte. Het resultaat voor Alem is weergegeven in Figuur 9. Voor de totaalresultaten van de enquête wordt verwezen naar Bijlage I. 6,9% 1,7% 4, 4% 1, 5% 5,7% 2,5% 2, 9% 10,0% 11,2% 5,8% 4,6% 5,0% 3,9% 4, 0% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje Figuur 9 Resultaten enquête jeugd Alem OBB Ingenieursbureau

62 Een kijkje in de hutten tijdens de rondgang. 6. ANALYSE PER KERN ALEM Alem is een van de kleine kernen van de gemeente Maasdriel, gelegen in een groene omgeving tussen een oude Maasarm en de Maas. In Alem wonen in totaal 156 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 8 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven. Uit Tabel 8 is af te lezen dat het aantal kinderen gehalveerd is ten opzichte van ongeveer zes jaar geleden Kinderen en jeugd In Alem zijn veel hoogteverschillen doordat het dorp aan alle zijden begrensd is door dijken. Deze dijken zijn voor de kinderen en de jeugd interessante speelplekken, mits ze niet gebruikt worden als racebanen door het autoverkeer. De jeugd skeelert graag op de dijken. Aan de St. Odradastraat worden door de jeugd veel hutten gebouwd in het groen langs de weiden. De jeugd wordt niet weggejaagd door de boer van wie de weilanden zijn. Naast hutten bouwen vinden veel jeugdigen het leuk om te gaan vissen in het haventje bij de Maas. In de zomer gaat de jeugd graag spelen in de uiterwaarden en op de Maasstrandjes en zwemmen in de Maas. In Alem is veel informele speelruimte zoals hierboven genoemd. Spelen op straat behoort ook tot de mogelijkheden. Jeugdigen mogen over het algemeen in het hele dorp zelfstandig komen. In Alem is één formele speelplek, aan de Meerenstraat [01AL]. Deze plek is ingericht voor kinderen en jeugdigen. Volgens de normen zou één speelplek voldoende zijn voor 30 kinderen en 63 jeugdigen. De speelplek is echter van dermate kleine omvang dat het lastig is om een goede zonering aan te brengen voor een gecombineerde speelplek. Daarnaast blijkt uit onderzoek naar waar de kinderen en jeugdigen exact wonen, dat slechts 5 kinderen deze speelplek zelfstandig kunnen bereiken. Voor de jeugdigen ligt dit anders, zij hebben een grotere actieradius en kunnen nagenoeg allemaal de speelplek zelfstandig bereiken. Daarnaast maken vooral zij veel gebruik van alle informele speelmogelijkheden in Alem. De jeugd gaat bijvoorbeeld voetballen op het sportveld van de voetbalclub V.V. Alem. Daarnaast spelen ze ook voetbal op het schoolplein tot een uur of vijf, want daarna wordt het schoolplein afgesloten. Ook gaf de jeugd aan te voetballen in de tuin bij een vriendje of vriendinnetje. Echter, er is geen formele speelplek waar de jeugd kan voetballen. Een openbaar trapveldje ontbreekt. Geadviseerd wordt om met de school en de voetbalclub afspraken te maken over het openstellen van het voetbalveld voor de jeugd om ook s avonds een balletje te trappen. Tevens wordt geadviseerd om de speelplek aan de Meerenstraat [01AL] te handhaven en een wat vriendelijkere uitstraling te creëren door middel van een andere omheining, bijvoorbeeld een heg, en een andere ondergrond op plekken waar geen veiligheidsondergrond noodzakelijk is. OBB Ingenieursbureau

63 Het moet ook een interessante plek zijn voor ouders of grootouders om met kinderen naartoe te gaan, aangezien de meeste kinderen deze plek niet zelfstandig kunnen bereiken. Door de Leinmuldenstraat zouden bijvoorbeeld enkele speelaanleidingen geplaatst kunnen worden om de route naar de speelplek aantrekkelijker te maken voor kinderen. Op de Hoek van de Leinmulderstraat en de Weikesstraat zouden enkele speelaanleidingen geplaatst kunnen worden [M1] Jongeren In Alem wonen 63 jongeren. Momenteel is er geen formele ontmoetingsplek of sportplek voor de jongeren. Er is echter veel informele ruimte waar de jongeren kunnen ontmoeten. Daarnaast hebben de jongeren uit Alem in de speelterreinenquête van 2007 aangegeven dat ze eventueel naar Kerkdriel of naar Rossum zouden willen gaan. In Alem zijn voldoende Kiss-and-Greet- en What s-upplekken beschikbaar, bijvoorbeeld bij de bosjes vaan de Veerweg, de uiterwaarden, de groenstrook langs de Veerweg enzovoorts. Echt een eigen plek hebben de jongeren echter niet. Ook is er in de kern geen trapveldje beschikbaar. Om aan eventuele wensen van jongeren te kunnen voldoen, is het verstandig om geld te reserveren voor een eventuele Stay- Aroundplek, met bijvoorbeeld een trapveldje en wat bankjes [M2]. Misschien zijn er mogelijkheden bij het sportpark om een van de velden beschikbaar te stellen voor jeugd en jongeren of kan er met de basisschool iets geregeld worden ten aanzien van het openstellen van het trapveldje voor jeugd en jongeren. OBB Ingenieursbureau

64 OBB Ingenieursbureau

65 AMMERZODEN IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Tabel 10 Kinderaantallen en speelplekken Ammerzoden Verschil Totaal Ammerzoden kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Ammerzoden hebben 10 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 11. 6% 9% 8% 7% 8% 6% 7% 2% 16% 9% 2% 6% 7% 7% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje Figuur 11 Resultaten enquête jeugd Ammerzoden OBB Ingenieursbureau

66 7. ANALYSE PER KERN: AMMERZODEN De kern Ammerzoden ligt ten noorden van de Maas en is omringd door een lint van bebouwing, groen en water. In Ammerzoden wonen in totaal 843 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 10 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven. Net als in Alem loopt het kinderaantal in Ammerzoden terug Kinderen en jeugd Dwars door Ammerzoden lopen de Bernseweg, de Hogesteeg en de Haarstraat. Deze wegen vormen een barrière voor zowel de kinderen als de jongere jeugd. Daarom is de analyse van Ammerzoden in tweeën gesplitst: ten noorden en ten zuiden van deze weg Ten noorden van de Bernseweg, Hogesteeg en Haarstraat Het gebied ten noorden van deze barrière bestaat grotendeels uit een woonwijkje, landbouwgebieden en voorzieningen zoals de school, de kerk en het sportpark. Daarnaast ligt de crossbaan van Ammerzoden, die de jeugd heeft geïnspireerd om in de naastgelegen bosjes zelf een crossbaan te maken. Het noordelijk deel van Ammerzoden is ruim van opzet, er zijn ruime kavels en de straten in de woonwijk zijn ingericht als 30 kilometerzone. Voor de circa 120 jeugdigen is er ruimte om te struinen in de bosjes en om te spelen op straat en op de pleintjes. We gebruiken de boom of takjes en jassen als voetbaldoel! Naast de vele mogelijkheden voor informeel spelen is er in het noordelijk deel een formele speelplek aan de Bosdammen [01AM]. Deze plek is ingericht voor kinderen en jeugd. Met name voor de circa 23 kinderen die rondom de speelplek wonen en deze zelfstandig kunnen bereiken, is deze voorziening van belang. Daarnaast wordt de plek ook door de jeugd in de omgeving gebruikt om bijvoorbeeld een potje te voetballen. Het veldje is hier niet geschikt voor, gezien de afmeting en de lage omheining. Geadviseerd wordt om ruimte te maken op het veldje (door bijvoorbeeld een toestel te verwijderen) en minidoeltjes te plaatsen zodat voetballen op dit gedeelte mogelijk is. Met boomstammen kan eventueel het veldje worden afgebakend. De toestellen op het veldje dienen geschikt te zijn voor zowel kinderen als jeugd. Circa 40 kinderen die tevens ten noorden van de barrière wonen, kunnen deze speelplek niet zelfstandig bereiken. Zij wonen aan de randen van de kern of in het buitengebied. Het is echter niet mogelijk om voor deze kinderen een voorziening in de vorm van een speelplek te realiseren omdat de kinderen te verspreid wonen. Zij zijn aangewezen op de informele speelruimte in hun buurt en op het spelen in hun achtertuin Ten zuiden van de Bernseweg, Hogesteeg en Haarstraat In het zuiden van Ammerzoden wonen circa 156 kinderen en circa 140 jeugdigen. Het merendeel van de kinderen en jeugdigen woont in de wijken ten zuiden van de Bernseweg. Een klein deel, ongeveer 40 kinderen en 30 jeugdigen, woont ten oosten van de Jan Oomsstraat. Volgens de normen zouden er circa vier speelplekken voor kinderen en twee voor de jeugd moeten zijn in dit deel van de kern. OBB Ingenieursbureau

67 De randen van de wijken zijn ruim van opzet met kavels voorzien van grote tuinen, bijvoorbeeld aan de Molendijk. Kinderen hebben hier de mogelijkheid om in de achtertuin te spelen. In het centrumgedeelte van de wijk zijn de kavels wat kleiner van opzet. In dit deel van Ammerzoden is minder informele speelruimte dan in het noordelijk deel van de kern. Er zijn enkele grasveldjes en pleintjes waar spelen mogelijk is, indien het geen hondenuitlaatveldje betreft. In het zuidwestelijk deel van Ammerzoden liggen vier formele speelplekken die gecombineerd zijn ingericht voor kinderen en jeugd. deel voor de jeugd op de Schippershof De Schippershof aan de Dokter Plaslaan [05AM] vormt hierop een uitzondering. Dit is een ruime plek aan de dijk die is ingericht voor zowel kinderen, jeugd als jongeren en goed gewaardeerd wordt. Met een hek is hier een zonering aangebracht. Uit onderzoek naar waar de kinderen exact wonen, blijkt dat ongeveer 20 kinderen deze plek zelfstandig kunnen bereiken. Voor de circa 50 kinderen ten noorden van de Wellsedam vormt de weg een barrière. De kinderen die ten westen van het Jan de Witplein wonen, zullen ook niet zelfstandig naar de Schippershof komen. Daarom wordt geadviseerd om op de Schippershof de toestellen voor de kinderen secundair te maken en elders in de wijk een voorziening specifiek voor kinderen te creëren. De ruimte die vrijkomt kan gebruikt worden voor het beloofde pannaveldje voor jeugd en jongeren. Tijdens de rondgang heeft de jeugd aangegeven s avonds niet graag op de Schippershof te komen omdat er dan jongeren hangen. De jongeren zijn zich hier echter niet van bewust. De nieuwe speelvoorziening voor kinderen zou op het Jan de Witplein [Z1] gecreëerd kunnen worden. Het Jan de Witplein ligt wat centraler in de wijk en is voor meer kinderen zelfstandig te bereiken. Wanneer aan het Jan de Witplein een voorziening voor kinderen gecreëerd wordt, kan de plek aan de Van Broekhuisenstraat [03AM] secundair worden. Plek [03AM] is slechts voor 12 kinderen zelfstandig te bereiken. Nagenoeg al deze kinderen zouden het Jan de Witplein ook zelfstandig kunnen bereiken. Het Jan de Witplein We willen graag andere goaltjes, maar met een hek erachter! Indien het niet mogelijk is om op het Jan de Witplein een voorziening te creëren, dienen plek [03AM] en de speelvoorziening voor kinderen op de Schippershof gehandhaafd te blijven. Ten noorden van de Wellsedam liggen twee formele speelplekken: de Drecht [02AM] en de Grote Kalverweide [04AM]. De Drecht wordt door de jeugd aangemerkt als de leukste speelplek. Naast het spelen op de toestellen, speelt de jeugd er verstoppertje, bouwt ze hutten en wordt er steevast elke dag een potje voetbal gespeeld. De twee zelfgemaakte doelen zijn verwijderd in verband met de veiligheid. Geadviseerd wordt om op de Drecht twee doelen (handbaldoelen) met ballenvanger aan de zijde van de tuinen te plaatsen zodat een trapveldje ontstaat. Met boomstammen kan dit eventueel worden afgebakend. Door het veld af te bakenen en kleine doelen te plaatsen wordt het spel beperkt en heeft de buurt wellicht minder overlast van ballen die in de tuin terechtkomen. OBB Ingenieursbureau

68 Ook voor de circa 40 kinderen ten noorden van de Wellsedam is de Drecht een leuke speelplek. De Grote Kalverweide De Grote Kalverweide [04AM] is een plek die door de jeugd niet goed gewaardeerd wordt. De toestellen bieden geen uitdaging voor de jeugd en de ruimte is net niet groot genoeg om fatsoenlijk een potje te voetballen. Ook voor kinderen is het niet rendabel om deze plek te handhaven, aangezien slechts circa 10 kinderen deze plek zelfstandig kunnen bereiken. Geadviseerd wordt om deze plek secundair te maken. De bankjes kunnen blijven staan om het ontmoeten te faciliteren. De kinderen die ten oosten van de Jan Oomsstraat wonen zijn aangewezen op de informele speelruimte in de buurt zoals de parkeerplaats bij de Haar en spelen in de eigen achtertuin. Geadviseerd wordt om een deel van de parkeerplaats te voorzien van speelaanleidingen als pleinplakkers of hinkeltegels [M3]. Bij het eventueel opnieuw bestraten kunnen vakken worden gemaakt die spel uitlokken in het patroon Jongeren in Ammerzoden In Ammerzoden wonen 319 jongeren verspreid over de kern. De jeugd heeft aangegeven dat ze het vervelend vindt als de jongeren gebruikmaken van de speeltuintjes om elkaar s avonds te ontmoeten. In de kern zelf zijn momenteel geen mogelijkheden voor jongeren waar ze kunnen sporten en ontmoeten. Een dergelijke Stay- Aroundplek is te vinden aan de Dijk op de Schippershof. De jongeren geven aan dat dit eigenlijk de enige plek is waar ze mogen blijven. Ze kunnen er voetballen en tafeltennissen en gewoon lekker rondhangen zonder dat ze iemand tot last zijn (indien ze geen geluidsoverlast produceren). Jongeren vermaken zich prima op de Schippershof We moeten t wel een beetje netjes houden anders hebben we straks geen plek meer Voor 319 jongeren zouden er volgens de normen ongeveer zes What s-upplekken en drie of vier plekken Stay Around (waarvan indien nodig een No Problem) moeten zijn. In Ammerzoden zijn diverse What s-upplekken te vinden waar de jongeren bij elkaar kunnen komen, kunnen bijpraten en even kunnen zitten. Er is in de huidige situatie slechts een goede Stay-Aroundplek voor de jongeren beschikbaar die ze momenteel moeten delen met de jeugd en de kinderen. (Schippershof). De jongeren zijn erg blij dat ze op deze plek de laatste tijd niet meer worden weggestuurd. Ze voetballen, kletsen, drinken en roken wat en proberen de plek netjes te houden. Op de Schippershof zijn alle ingrediënten aanwezig voor een goede Stay-Aroundplek, behalve een overkapping waar de jongeren droog kunnen zitten en hangen. De basketbalpaal die op de Schippershof staat wordt niet gebruikt en basketballen op het gras is ook behoorlijk lastig. Geadviseerd wordt om de basketbalpaal te verplaatsen naar elders. Doordat de jongeren slechts één Stay-Aroundplek hebben, gaan ze naar plekken waar dat minder gewenst is, zoals in de speeltuintjes, op de fietscrossbaan, op de flitsplek naast het verzorgingstehuis of achter het Zonnelied. OBB Ingenieursbureau

69 Voor jongeren dient geïnvesteerd te worden in minimaal nog twee goede Stay-Aroundplekken [Z2] waar ze tot een uur of tien kunnen blijven en eventueel kunnen sporten. In overleg met de jongeren dient bepaald te worden wat hiervoor een goede locatie is en hoe deze plek ingericht zou moeten worden. De basketbalbaal van de Schippershof zou een ingrediënt kunnen zijn voor een dergelijke plek, indien er verharding aanwezig is. Als de jongeren na tien uur nog niet naar huis willen dient er een geschikte plek te zijn voor de jongeren om naartoe te gaan, waar ze niemand tot last zijn. Een jeugdhonk zou hiervoor een optie kunnen zijn, maar dit is natuurlijk niet elke dag open. De jongeren op de Schippershof geven echter wel aan dat een honk, waar ze droog kunnen zitten, kletsen, muziek kunnen luisteren en wat kunnen drinken erg gewenst is. OBB Ingenieursbureau

70 OBB Ingenieursbureau

71 HEDEL IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 12 Kinderaantallen en speelplekken Hedel Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Hedel kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Hedel hebben 99 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 13. 3% 4% 3% 4% 5% 9% 5% 6% 11% 3% 14% 13% 10% 10% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje Figuur 13 Resultaten enquête jeugd Hedel OBB Ingenieursbureau

72 8. ANALYSE PER KERN: HEDEL Hedel ligt ten noorden van de Maas en ten westen van de Oude Rijksweg. De westelijke en oostelijke randen van de kern zijn grotendeels groen en interessant voor de jeugd om te struinen en in bomen te klimmen. In Hedel wonen in totaal kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 12 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven Kinderen en jeugd Tijdens de rondgang gaf de jeugd aan in heel Hedel, grotendeels zelfstandig, te mogen komen. De Uithovensestraat en de Voorstraat Het kasteeltje moet zo blijven! zijn fysieke barrières voor de jeugd. Echter om naar school te gaan moeten ze deze wegen oversteken. Ze zijn dus bekend met de situatie ter plekke. De jeugd geeft aan graag te spelen op het Kasteeltje, de kasteelruïne aan de Kasteellaan. Ze doen zelfbedachte spelletjes, tikkertje enzovoorts. De kinderen van de BSO spelen tussen de middag op het Kasteeltje onder toezicht. Het gehele gebied rondom het Kasteeltje is een interessante informele speelplek voor zowel de kinderen en de jeugd, maar ook voor de jongeren. Tevens speelt de jeu-de-boulesvereniging van Hedel haar wedstrijden en trainingen op het Kasteeltje. Kinderen van de BSO spelen op Het Kasteeltje Aan de Koningin Wilhelminastraat ligt het kleindierwandelpark. Tussen de middag lopen veel ouders met kinderen en jeugd door het parkje op weg naar huis, naar school of naar de winkels aan de Voorstraat. Naast het spelen op het Kasteeltje en in de omgeving wordt er ook op straat gespeeld in Hedel door de jeugd en de kinderen, bijvoorbeeld op de Salomonsakker of de Leijenhof. Fietsen, skeeleren, overgooien, tennissen en dergelijke zijn hier voorbeelden van. Het Kleindierwandelpark Op het crossveldje is van alles te doen, verstoppertje, je kunt er goed rennen en er is veel keuze. Het is wel jammer dat de klimbomen zijn weggehaald. Voor de jeugd zijn in Hedel momenteel twee formele speelplekken interessant: het Crossveldje [011HD] aan de Klaproosstraat en het trapveldje [010HD] aan de Middelingenseweg. Gezien de normen zouden voor de circa 350 jeugdigen die binnen de bebouwde kom wonen, ongeveer vijf formele speelplekken moeten worden ingericht. Omdat de jeugd aangeeft graag te spelen op het Kasteeltje en veel informele speelruimte heeft, kan in Hedel worden ingezet op drie formele speelplekken voor de jeugd, verspreid over de kern. Het Crossveldje [010HD] wordt door veel jeugdigen als leuke speelplek aangemerkt. Het is een ruime speelplek voor alle leeftijdscategorieën. Wat toestellen betreft is vooral ingezet op toestellen voor kinderen. OBB Ingenieursbureau

73 Het Crossveldje Omdat het toch een gecombineerde speelplek betreft, is het goed om de huidige hoogteverschillen als zonering te gebruiken. De speelplek voor de kinderen ligt op het meest zuidelijk deel van het terrein, het dichtst bij waar de meeste kinderen wonen (rondom de Reijersakker). De jeugd geeft aan dat de voetbalgoals voor hen het meest interessant zijn. Voor de jeugd kan deze speelplek interessanter worden door uitdagende toestellen als een kabelbaan of draai- en zwaaitoestellen te plaatsen op het midden van het terrein. Om het trapveldje af te bakenen van de zone voor de jeugd met speeltoestellen zouden bijvoorbeeld enkele boomstammen geplaatst kunnen worden. Het trapveldje aan de Middelingenseweg [010HD] wordt door veel jeugdigen gebruikt voor een potje voetbal; ze zijn erg blij met de grote ruimte. Deze voorziening dient gehandhaafd te worden, specifiek voor jeugd en jongeren. Trapveldje aan de Middelingsweg Geadviseerd wordt om een derde voorziening specifiek voor jeugd te ontwikkelen. Het grasveld aan de Burg. J. Roseboomstraat (achter de Hommelkamp) [014HD] biedt hiervoor mogelijkheden. Momenteel is deze plek met enkele wipveren ingericht als speelplek voor kinderen. Door een trapveldje te maken op het zuidelijk deel van het veld en door enkele uitdagende toestellen voor de jeugd toe te voegen, wordt deze plek ook voor jeugdigen interessant. Met drie interessante speelplekken voor de jeugd, verspreid over de kern, is het voorzieningenniveau volgens de normen nog niet op peil. Aan het Koningin Julianaplein ligt speelplek [001HD], momenteel ingericht voor kinderen en jeugd. De jeugd vindt de plek niet interessant, met uitzondering van de klimboom, die is namelijk favoriet. Rondom deze speelplek wonen ongeveer 17 kinderen en circa 22 jeugdigen. Omdat het buurtje redelijk afgelegen ligt, wordt geadviseerd deze speelplek te handhaven en in te richten met één toestel geschikt voor kinderen, zodat er toch even een reden is om naar het pleintje te gaan en elkaar te ontmoeten of samen te spelen, zonder dat je daarvoor ver moet lopen of fietsen of dat ouders mee moeten. Bij de evaluatie van dit speelruimteplan dient gekeken te worden naar het kinderaantal. Indien dit onder de norm komt, kan worden overwogen om de speelplek secundair te maken. De jeugd kan naar de nieuwe plek achter de Hommelkamp om te spelen, te voetballen en te ontmoeten. Klimboom op het Koningin Julianaplein In Hedel wonen ongeveer 380 kinderen, van wie ongeveer 45 buiten de kern. Gezien de normen zouden in de kern minimaal elf tot tweeëntwintig formele speelplekken voor kinderen moeten zijn. In de huidige situatie zijn twaalf speelplekken in Hedel ingericht voor kinderen. Uit onderzoek naar de exacte woonplaats van de kinderen blijkt dat de ligging van deze speelplekken niet optimaal is, gezien de bereikbaarheid voor de kinderen. Voor kinderen vormen de Uithovensestraat en de Voorstraat een barrière. Omdat kinderen niet zonder ouders de buurt uitgaan, is in de analyse onderscheid gemaakt in de verschillende buurten. OBB Ingenieursbureau

74 Ten zuiden van de Uithovensestraat en de Voorstraat In dit deel van Hedel wonen ongeveer 60 kinderen, van wie circa 20 ten oosten van de Gasthuisstraat. Voor deze 20 kinderen is momenteel geen formele speelplek binnen hun bereik. Geadviseerd wordt om aan de Wielwijck/Lokhof [Z3] een voorziening te creëren voor kinderen en jeugd (over vijf jaar toestellen voor jeugd bijplaatsen, of vervangen indien kinderaantal terugloopt). Aan de Molendijk ligt het Dorpshuis Gelre s End, met een speelvoorziening [012HD] voor kinderen en jeugd. Deze plek is voor slechts enkele kinderen zelfstandig te bereiken. Echter, het Dorpshuis zal door de kinderen niet zelfstandig bezocht worden maar samen met ouders. Daarom wordt toch geadviseerd om deze speelplek te handhaven. Het is een ruime plek met een groene omgeving. Geadviseerd wordt om de wipkippen te zijner tijd te vervangen door andere toestellen voor kinderen. Ten westen van de Gasthuisstraat ligt de speelplek aan de Hopstraat [007HD]. Deze speelplek is voor ongeveer 10 kinderen zelfstandig te bereiken. Voor de circa 30 kinderen die iets verder van de plek af wonen moet het ook een plek zijn waar (groot-)ouders met de kinderen naar toe gaan. Geadviseerd wordt om de plek ook als ontmoetingsplek voor (groot-)ouders in te richten, zodat het ook voor hen aantrekkelijk is hier met hun kind naartoe te gaan. Door wat meer variatie aan te brengen in de toestellen wordt het voor de kinderen ook leuker om op deze plek te spelen. Naast het spelen op formele speelplekken kunnen kinderen vaak ook in de achtertuin, voor het huis of op de stoep spelen Ten oosten van de Koningin Wilhelminastraat In dit deel van Hedel liggen als het ware drie buurten: de centrumvoorzieningen met de winkels, scholen, het Kasteeltje en het Kleindierenpark, de buurt ten westen van de Burg. J. Roseboomstraat, en de buurt ten oosten van de Burg. C. van de Werkenstraat. In het gebied rondom het centrum en de buurt ten westen van de Brug. J. Roseboomstraat wonen ongeveer 24 kinderen. De speelplek achter de Hommelkamp [014HD] is zelfstandig bereikbaar voor ongeveer de helft van de kinderen. Ten behoeve van de jeugd is geadviseerd deze plek interessanter te maken. Ook voor kinderen en hun (groot-)ouders moet dit een interessante voorziening zijn om naartoe te komen. Door variatie in de speeltoestellen aan te brengen en het ontmoeten te faciliteren, wordt het een plek voor kinderen, jeugd en (groot-)ouders. Ten oosten van de Burg. C. van de Werkenstraat wonen ongeveer 17 kinderen. Het Koningin Julianaplein dient te worden heringericht met een voorziening die voor kinderen maar ook voor de jeugd nog interessant kan zijn. Ten oosten van de Oude Rijksweg wonen negen kinderen. Zij zijn aangewezen op de informele speelruimte in hun buurt en op het spelen in de eigen achtertuinen. OBB Ingenieursbureau

75 Noordwest Hedel Het overgrote deel van de kinderen woont in het noordwestelijk deel van Hedel. In de jongste buurten tussen de Veldweg, de Middelingenseweg en de Distelhof/Koekoekstraat wonen verreweg de meeste kinderen: circa 120. De randen van deze buurten zijn groen en natuurlijk ingericht, echter voor kinderen vormt dit geen informele speelruimte (gevaar van water). In diverse straten, zoals in de Reijersakker kan wel door kinderen op straat gespeeld worden. Rondom de Steenakker ligt een speelplek [016HD] waar ongeveer 25 kinderen zelfstandig naartoe kunnen. Deze plek behoeft geen aanpassingen. Rondom de Gouwakker wonen 8 kinderen. Deze kinderen zijn aangewezen op het spelen in hun eigen achtertuinen, of op de bereidheid van de ouders om naar de plek aan de Steenakker of naar het crossveldje te gaan. Reijersakker Plan Uithovensestraat Rondom de Reijersakker, de Salomonsakker en de Westenakker wonen circa 70 kinderen die geen formele speelplek binnen hun bereik hebben. Fysiek is er nauwelijks ruimte voor een formele speelplek binnen deze buurtjes. Informeel spel op straat is echter heel goed mogelijk door de opbouw van de buurtjes. Daarom wordt geadviseerd om het informeel spel te bevorderen door het plaatsen van speelaanleidingen. Aan het einde van de Reijersakker [M4] zijn hiervoor mogelijkheden, evenals in het parkje aan de Westenakker [M5]. Ook is het mogelijk om de route naar de speeltuin aan de Klaproosstraat [011HD] voor kinderen interessanter te maken met enkele speelaanleidingen achter de Salomonsakker [M6] bijvoorbeeld. Naast de bestaande buurtjes in dit deel van Hedel is het van belang rekening te houden met de toekomstige ontwikkeling van de buurt tussen de Middelingenseweg en de Uithovensestraat. Op basis van het aantal woningen, ervaringscijfers en de kinderaantallen in de omgeving is een schatting gemaakt van de kinderaantallen tijdens de piek, die ongeveer vier jaar na realisatie van de wijk ontstaat. Tijdens de kinderpiek zullen er circa 40 kinderen in de nieuwe wijk wonen. Dus dient bij de ontwikkeling van de wijk rekening te worden gehouden met minimaal één formele speelplek voor kinderen. [Z17] Uit het huidige stedenbouwkundige plan blijkt dat er in de buitenste ring van de wijk hiervoor ruimte is gereserveerd. Ten aanzien van het aantal jeugdigen is een schatting gemaakt van het aantal jeugdigen tijdens de piek, die ongeveer 10 jaar na realisatie van de wijk ontstaat. Er zullen ongeveer 50 jeugdigen wonen tijdens de piek. Deze jeugdigen kunnen gebruikmaken van de voorziening aan de Middelingenseweg [010HD] die gehandhaafd blijft. Na ongeveer vier jaar, dus veertien jaar na realisatie van de wijk, zal de jongerenpiek ontstaan. Verwacht wordt dat er dan circa 60 jongeren in de wijk wonen. OBB Ingenieursbureau

76 Het centrale deel van Hedel Voor kinderen is het gebied tussen de Prins Willem Alexanderstraat ten westen en de Prins Bernhardstraat ten oosten, de Middelingenseweg ten noorden en de Uithovensestraat ten zuiden een buurt. In deze buurt wonen ongeveer 19 kinderen. De formele speelvoorziening voor deze kinderen ligt aan de Velgtstraat [004HD] en bestaat uit twee wipkippen op een klein grasveldje. Circa 7 kinderen kunnen deze plek zelfstandig bereiken. Geadviseerd wordt om de toestellen secundair te maken en in het parkje aan de Prins Willem Alexanderstraat [M7] nieuwe toestellen te plaatsen, specifiek voor kinderen zodat het spelen van de kinderen en het ontmoeten van de (groot-)ouders hier gecombineerd kan worden. Gedacht kan worden aan een klein toestel en enkele speelaanleidingen, bijvoorbeeld boomstammen die als evenwichtsbalk Parkje Prins Willem Alexanderstraat maar ook als zitaanleiding kunnen dienstdoen. Speelplek aan de Jan Stuverstraat In het gebied tussen de Boterbloemstraat, de Koekoekstraat, de Middelingenseweg en de Veldweg wonen circa 55 kinderen. In dit gebied liggen vier formele speelvoorzieningen voor kinderen. Gezien de normen zijn dit er twee tot drie te veel, temeer omdat ook het Crossveldje aan de Klaproosstraat in de buurt ligt. Geadviseerd wordt om de plekken [006HD] aan de Geerstraat en [002HD] aan de Kamillestraat secundair te maken. Uit onderzoek naar de exacte woonplaats van de kinderen blijkt dat rondom deze twee plekken het kleinst aantal kinderen wonen. Gezien het aantal kinderen en de ruimtelijke spreiding zijn de plekken [005HD] aan de Jan Stuversstraat en [009HD] aan de Burgemeester Verdegaallaan het meest geschikt om te handhaven. De speelplek aan de Burgemeester Verdegaallaan [009HD] bestaat momenteel echter uit een strookje gras waar drie toestellen op staan. Geadviseerd wordt om op deze plek niet te zwaar in te zetten op toestellen maar te werken met speelaanleidingen. Het Crossveldje ligt dichtbij en vormt een veel interessantere speelplek om heen te gaan. Om de route er naartoe aantrekkelijker te maken kunnen speelaanleidingen geplaatst worden. In het gebied tussen de Prins Bernhardstraat, de Hogenhofstraat en de Koning Wilhelminastraat wonen circa 37 kinderen, van wie het merendeel ten noorden van de Kennedystraat. De speelvoorziening aan de Leijenhof [003HD] ligt, gezien de exacte woonplaats van de kinderen, niet centraal. Geadviseerd wordt om deze plek secundair te maken en de toestellen te verplaatsen naar het pleintje/parkje aan de Peperstraat [Z4] 8.2. Jongeren In Hedel wonen 414 jongeren. Veel van de jongeren in Hedel ontmoeten elkaar in de Flux. Flux Hedel is een gezelligheidsvereniging waar iedereen mag komen op vrijdagavonden. Tevens wordt er eens per maand door de vrijwilligers een themafeest georganiseerd op zaterdag. De Flux ligt aan de zuidrand van de kern achter het Dorpshuis Gelre s End. Naast het ontmoeten in de Flux ontmoeten jongeren elkaar ook in de openbare ruimte. Gezien de normen zouden er in Hedel acht What s- Upplekken, en vijf Stay-Aroundplekken (waarvan één No Problem) beschikbaar moeten zijn. OBB Ingenieursbureau

77 In Hedel zijn diverse What s-upplekken beschikbaar voor de jongeren om te ontmoeten, zoals op speelplekken, of op bankjes die in de kern staan. De helft van de What s-upplekken is in de huidige situatie al aanwezig. Geadviseerd wordt om samen met de jongeren nog vier plekken [Z5] aan te wijzen en eventueel te verbeteren als What s- Upplek. Er kan bijvoorbeeld gekeken worden naar plekken aan doorgaande (school-)routes, of ruime kruisingen waar ruimte voor een bankje of ander zitelement is. Momenteel zijn er voor jongeren twee Stay-Aroundplekken beschikbaar waar een combinatie van sporten en ontmoeten mogelijk is: de skatebaan [008HD] aan de Winkelseweg en het trapveldje [010HD] aan de Middelingenseweg. Skatebaan Hedel Echter de locatie van de skatebaan is niet optimaal. Er is geen zicht op de baan omdat deze op het sportpark ligt achter een gebouw. Daarnaast is het sportpark niet eenvoudig te bereiken omdat de oude Rijksweg moet worden overgestoken, wat slechts mogelijk is op enkele oversteekpunten. Voor de jeugd telt de skatebaan dus niet mee in het voorzieningenniveau. De jongeren kunnen deze plek wel zelfstandig bereiken maar moeten er wat moeite voor doen. De wens vanuit de gemeente is verplaatsen van het skatepark. Dit brengt wel veel kosten met zich mee. Aangezien de skatetoestellen geplaatst zijn in 2003 en dus inmiddels vijf jaar oud zijn, is het niet rendabel om deze te verplaatsen. Het advies is dan ook om de skatetoestellen op deze plek niet meer te vervangen en in de kern een nieuw skateparkje te ontwikkelen dat ook voor de jeugd goed bereikbaar is. Dit nieuwe skatepark is tevens een nieuwe Stay-Aroundplek voor de jongeren. Mogelijke locaties zijn de groene hoek tussen de Koningin Wilhelminastraat en de Oude Rijksweg, het veld aan de Middelingenseweg [010HD], nabij het Kasteeltje aan de Kasteellaan, of in de groene strook aan de Veldweg nabij het Crossveldje [011HD]. Dit zijn locaties die eenvoudiger te bereiken zijn, beter zichtbaar zijn en centraler in de kern liggen. Deze mogelijke locaties zijn op de kaart van het streefbeeld weergegeven. Mogelijke locatie voor skaten Naast het nieuwe skatepark en het trapveldje aan de Middelingenseweg dienen nog drie Stay-Aroundplekken [Z6] voor de jongeren gerealiseerd te worden. Geadviseerd wordt om samen met de jongeren te kijken naar interessante en mogelijke locaties voor een Stay- Aroundplek waar eventueel ook gesport kan worden. Een mogelijke locatie voor een Stay-Aroundplek zijn de bosjes aan de Burg. J. Roseboomstraat. Sporten wordt hier wat lastig, maar ontmoeten kan hier prima gefaciliteerd worden. Ook bij het Kasteeltje is het voor de jongeren interessant om te ontmoeten. Je kunt er een balletje hooghouden, je kunt er zitten en zien en gezien worden en eventueel naar de winkel om iets te eten of te drinken te kopen. OBB Ingenieursbureau

78 HEEREWAARDEN IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Tabel 14 Kinderaantallen en speelplekken Heerewaarden Verschil Totaal Heerewaarden kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Heerewaarden hebben 60 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 15 7% 5% 8% 5% 6% 5% 5% 15% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen 12% Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen 6% Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken 8% Jeu de boules Schommelen 5% Tikkertje 7% 6% Figuur 15 Resultaten enquête jeugd Heerewaarden OBB Ingenieursbureau

79 9. PER KERN: HEEREWAARDEN De kern Heerewaarden ligt tussen de Provincialeweg (N322) en de Maas in. In Heerewaarden wonen in totaal $ kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 14 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven. Opvallend is dat in Heerewaarden, afwijkend van de gemeentelijke trend, er meer kinderen dan jeugdigen wonen. De verklaring hiervoor is de geboortepiek in het jaar De groep jeugdigen zal dus toenemen het komende jaar Kinderen en jeugd De Provinciale weg en de Maas zijn natuurlijke barrières voor kinderen en jeugd. Daarnaast heeft de jeugd tijdens de rondgang aangegeven dat ze de Burgemeesters Woltersstraat en de Maasdijk gevaarlijke straten vinden. Voor kinderen en jongere jeugd vormen deze straten een barrière. Ten noorden van de Burgemeester Woltersstraat wonen circa 50 kinderen en 45 jeugdigen. Het overgrote deel van de huishoudens bezit een tuin van een dergelijke omvang, dat de kinderen er kunnen spelen. Tevens wordt er door de kinderen en de jeugd op straat gespeeld, op bijvoorbeeld het Notger van Luikhof, of rondom de Peerakker, ten zuiden van de Burgemeester Woltersstraat. In dit deel van Heerewaarden wonen ongeveer 55 kinderen en 50 jeugdigen, van wie ongeveer 30% en respectievelijk 20% op de camping. Lekker fietsen op het Notger van Luikhof plein Het informele spel van de jeugdigen bestaat uit bijvoorbeeld fietsen door het dorp of hutten bouwen aan de Heerewaardensestraat. Maar ook in de uiterwaarden van de Maas wordt veel gespeeld. De oudere jeugd mag hier zelf naar toe. In Heerewaarden zijn twee formele speelplekken, ingericht zowel voor kinderen als jeugd. Gezien de normen zouden er voor kinderen drie en voor de jeugd twee speelplekken moeten zijn. Een nieuw trapveld in de Grote Speeltuin! We hebben ook een straat waar veel kleine kinderen wonen.die spelen op straat. we zouden het dus fijn vinden als daar iets van een speeltuintje komt Voor de jeugd is met name de speelplek aan de Palingstraat [01HE] de Grote Speeltuin interessant. Hier is veel ruimte en er is keuze. Het is de favoriete plek van de jeugd. Wel wordt door de jeugd aangegeven dat ze graag op deze plek een trapveldje, dat momenteel er niet is in Heerewaarden, zou willen. Geadviseerd wordt om de ruigte in het oostelijk deel van de speeltuin in te richten als trapveldje. De heuvel, die door de jeugd wel wordt gewaardeerd, kan blijven liggen als scheiding tussen de speeltuin en het trapveldje. Tevens wordt geadviseerd voor de jeugd uitdagende toestellen te plaatsen zoals een kabelbaan (wens van de jeugd) of een draai/zwaaitoestel. De Grote Speeltuin wordt de basisvoorziening in het dorp, zowel voor de jeugd als voor de kinderen. Uit onderzoek naar de exacte woonplaats van de kinderen blijkt dat circa 10 kinderen, van de circa 50 die ten noorden van de Burgemeester Woltersstraat wonen, deze plek zelfstandig kunnen bereiken. Uitgaande van de grote aantrekkelijkheid van de speelplek zullen (groot-)ouders wel de moeite nemen om een stukje te lopen met hun kinderen om op deze speelplek te komen. Ten noorden van de Variksestraat wonen circa 30 kinderen. Deze kinderen zijn aangewezen op de informele speelruimte op straat of in hun achtertuin. OBB Ingenieursbureau

80 De Notger van Luikhof heeft een groot plein. Geadviseerd wordt om rondom dit plein, of op dit plein enkele speelaanleidingen voor kinderen te realiseren [M8]. Zo wordt ten noorden van de Variksestraat ook tegemoet gekomen aan de behoefte van kinderen. Het Peerenhofje Voor de jeugd is de speelplek aan de Peerakker [02HE] het Perenhofje minder interessant, gezien de beperkte ruimte. Rondom het Perenhofje wordt dan ook veel op straat en op de achterpaden gespeeld met skelters of fietsen. De jeugd klaagt over hondenpoep in dit gebied. Voor de kinderen is het Perenhofje [02HE] een interessante speelplek dicht bij huis. Uit onderzoek naar de exacte woonplek van de kinderen blijkt dat circa 20 kinderen deze plek zelfstandig kunnen bereiken. Het Perenhofje is onlangs door de buurt zelf opgeknapt. Eén speelplek voor kinderen ten zuiden van de Burgemeester Woltersstraat is gezien de normen aan de lage kant. Echter, 18 van de 55 kinderen woont op de camping en heeft daardoor veel informele speelruimte. Daarom voorziet het Perenhofje ten zuiden van de Burgemeester Woltersstraat in de behoefte. Wel is een schommel op deze plek nog een grote wens van de jeugd en de kinderen. Geadviseerd wordt om te bekijken welk toestel door de kinderen minder goed gewaardeerd en gebruikt wordt en dit te vervangen voor een vogelnestschommel. Deze kan bijvoorbeeld ook door kinderen met een lichamelijke beperking gebruikt worden, biedt wat meer uitdaging dan een reguliere schommel en is ook geschikt voor de kleine kinderen. Voor de jeugd is ten zuiden van de Burgemeester Woltersstraat geen speelvoorziening. Omdat de centrale basisvoorziening De Grote Speeltuin ook voor jongeren en kinderen geschikt gemaakt wordt, is het goed om meer dan een voorziening te realiseren. Het schoolplein van de Tweestromenschool wordt binnen korte tijd heringericht. Geadviseerd wordt om met de school in overleg te gaan of het mogelijk is het schoolplein in het openbare speelvoorzieningennetwerk op te nemen [Z8] Jongeren De 111 jongeren in Heerewaarden maken voornamelijk gebruik van de Grote Speeltuin [01HE] om elkaar te ontmoeten en voor een potje voetbal. Ook gebruiken ze het voetbalveld van de voetbalclub om te voetballen. Sommige jongeren ontmoeten elkaar ook bij/in het dorpshuis of in de kroeg. In Heerewaarden is geen specifieke voorziening voor jongeren in de buitenruimte. Volgens de normen zouden er twee What s-upplekken en één Stay-Aroundplek moeten zijn in deze kern. What s-upplekken zijn er in de informele sfeer voldoende in Heerewaarden. Omdat het dorp tussen de Maas en de Waal ligt, zijn er aan beide kanten van het dorp mogelijkheden om naar de uiterwaarden te gaan en daar in de zomer te vertoeven. Ook het pleintje aan de Provincialeweg bij de Burgemeester Woltersstraat, waar ook een bushalte is, kan eventueel ontwikkeld worden als What s-upplek [Z7]. OBB Ingenieursbureau

81 Een goede Stay-Aroundplek met voorzieningen is er momenteel niet. Een aantal van de jongeren zou graag een plek hebben om te voetballen, een grasveldje of een voetbalkooi. Zoals in de vorige paragraaf is geadviseerd zou dit trapveldje ontwikkeld kunnen worden in de Grote Speeltuin [01HE]. Deze plek zou daardoor ook voor jongeren interessanter worden. Door de heuvel te laten liggen of eventueel wat naar het westen te verplaatsen ontstaat naast een afscheiding van het voetbalveldje ook een zonering. Bij het trapveldje zouden voorzieningen voor jongeren gerealiseerd kunnen worden, zoals bankjes of andere zitaanleidingen. Gezien het groot aantal verzoeken met betrekking tot voetbalmogelijkheden, zowel van de jeugd als van de jongeren, is alleen een voetbalveldje niet voldoende. Deels reguleert het gebruik zich vanzelf door de tijden van spelen. De jeugd komt vaker s middags en de jongeren s avonds. Om te voorkomen dat een bepaalde groep het veldje opeist, kan naast het veldje op de verharding een basketbalveldje aangelegd worden. Enkele jongeren geven aan de straten geen goede ontmoetingsplek te vinden omdat de auto s er vaak hard rijden. Goede Kiss-and- Greetplekken zijn voor jongeren van belang om even een kwartiertje te kletsen, afscheid te nemen of afspraken te maken, of om op elkaar te wachten als ze samen ergens heen gaan. Deze plekken behoeven geen specifieke inrichting, maar de straten moeten wel mogelijkheden bieden voor het Kissen and Greeten! Geadviseerd wordt om bij de herinrichting van de straten rekening te houden met mogelijkheden voor Kiss and Greet door bijvoorbeeld een breed trottoir aan te leggen en overzichtelijke hoeken te creëren. OBB Ingenieursbureau

82 HURWENEN IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 16 Kinderaantallen en speelplekken Hurwenen Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Hurwenen kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Hurwenen hebben 55 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 17. 4% 4% 14% Voetballen 7% Klimmen Tafeltennissen 8% Basketballen 7% Tennissen Skaten Verstoppertje 7% 9% Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) 7% Picknicken 7% Jeu de boules Schommelen 5% 6% Tikkertje 9% 6% Figuur 17 Resultaten enquête jeugd Hurwenen OBB Ingenieursbureau

83 10. ANALYSE PER KERN: HURWENEN Hurwenen ligt ten zuidwesten van de Waal in het noorden van de gemeente Maasdriel. In de kern zelf ligt zeer centraal het sportpark en het dorpshuis. In Hurwenen wonen in totaal $ kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 16 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven. Iets minder dan een vierde van de kinderen en iets meer dan een vierde van de jeugdigen in Hurwenen woont in het buitengebied Kinderen en Jeugd In de kern van Hurwenen wonen circa 45 kinderen redelijk geconcentreerd ten noorden oosten en zuiden van het sportpark. De jeugd geeft aan dat het voetbalveld leuk is om te spelen. Ook een wandeling door de uiterwaarden, spelen op het Waalstrand, of spelen op de Waaldijk bij de paarden en de schapen behoort tot de speelmogelijkheden van de jeugd. Ook op het plein bij de kerk, het Dorpplein, wordt gespeeld en op de parkeerplaats van het dorpshuis wordt geskeelerd. Volgens de normen zijn in Hurwenen één tot twee speelplekken voor kinderen en één speelplek voor de jeugd nodig. Hurwenen heeft één formele speelvoorziening aan de Geerhofstraat [01HU]. Dit is een ruime speelplek die tussen het sportpark en de achtertuinen in het groen gelegen is. De jeugd geeft aan dat het een kinderachtige speelplek is. De toestellen die er staan zijn vooral interessant voor kinderen en de wat jongere jeugd. Een echte uitdaging vindt de jeugd niet in het huidige toestellenbestand. Geadviseerd wordt om de speelplek in te richten als centrale basisvoorziening voor de gehele kern en dus interessant te maken voor kinderen en jeugd maar ook voor jongeren. Een goede zonering is hierbij van belang. Daarnaast moet het ook voor (groot-)ouders een interessante plek zijn om naar toe te gaan en elkaar te ontmoeten. Voor de jeugd en de jongeren moet er de mogelijkheid zijn om te voetballen. Indien er op de velden van de sportclub niet gevoetbald mag worden buiten de trainingstijden om, wordt geadviseerd om te zoeken naar mogelijkheden voor een trapveldje op het sportpark of op de speelplek Jongeren In Hurwenen wonen 70 jongeren. De komende jaren zal de groep jongeren licht groeien. Gezien de normen zouden de jongeren een What s-upplek en een Stay-Aroundplek moeten hebben. De speelplek aan de Geerhofstraat bij het sportpark wordt een centrale basisvoorziening voor de kern waar ook jongeren terechtkunnen voor een potje voetbal of om elkaar te ontmoeten. Daarmee is de voorziening Stay Around voor jongeren ook gecreëerd. De Kil, informele ontmoetingsplek Geadviseerd wordt om samen met de jongeren, indien daar behoefte aan is, een What s-upplek aan te wijzen en als zodanig in te richten. Daarnaast kunnen de jongeren uitwijken naar de skatebaan op het sportpark van Rossum aan de Maarten van Rossumstraat. Dit sportpark ligt tussen beide kernen in en heeft voldoende ruimte. OBB Ingenieursbureau

84 KERKDRIEL IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 18 Kinderaantallen en speelplekken Kerkdriel Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Totaal Kerkdriel Verschil kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Kerkdriel hebben 213 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 19. 5% 3% 13% 3% 4% Voetballen Klimmen Tafeltennissen 4% 10% Basketballen Tennissen 5% Skaten Verstoppertje 7% Volleyballen 11% Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken 8% Jeu de boules Schommelen 9% Tikkertje 9% 9% Figuur 19 Resultaten enquête jeugd Kerkdriel OBB Ingenieursbureau

85 11. ANALYSE PER KERN KERKDRIEL Kerkdriel is de grootste kern van de gemeente Maasdriel, gelegen aan een oude Maasarm (Den Bol) en recreatieplas de Zandmeren. In Kerkdriel wonen kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 18 is een overzicht weergegeven van het aantal per leeftijdscategorie. Kerkdriel wordt als het ware in tweeën gedeeld door de Kerkstraat die centraal in het dorp ligt. Aan deze Kerkstraat liggen veel voorzieningen zoals het gemeentehuis, de bibliotheek, de Zwijsenschool en diverse winkels. Voor kinderen en jeugd vormt deze straat echter een barrière. Ten behoeve van de analyse is Kerkdriel daarom verdeeld in het noordelijk deel en het zuidelijk deel van de Kerkstraat Kinderen en jeugd ten noorden van de Kerkstraat Ten noorden van de Kerkstraat liggen versschillende typen wijken: - In het noordwesten de Bulk; - In het noordoosten het oude deel van Kerkdriel; - De noordstrook bij de Kerkstraat met de centrumvoorzieningen. In het noordelijk deel van Kerkdriel vormt de Kromsteeg voor kinderen en jeugdigen een barrière. In het noordwestelijk deel is voor kinderen en jeugd veel informele speelruimte aanwezig. De straten zijn zo ingericht dat spelen op de straat en op de pleinen mogelijk is. Daarnaast ligt er een groenzone en een slootje aan de rand van de wijk langs de Salie en de Valeriaan. Dit zijn voor jeugdigen ook interessante gebieden om te spelen. Aan de Wilgenpas ligt De Kreek, een multifunctioneel centrum met een grote speeltuin achter het gebouw, grenzend aan de kinderboerderij van de achtergelegen camping. Het noordoostelijk deel van Kerkdriel is het oudste deel van de kern met daarin de winkelstraat Mgr. Zwijsenplein. In het oostelijk deel, rondom de Nieuwstraat, de Kapelhof, en de Maasdijk staan woningen met grotere tuinen waarin gespeeld kan worden. Ten noorden van de Kerkstraat liggen zes formele speelplekken, waarvan een de speeltuin bij de Kreek betreft en dus geen eigendom is van de gemeente. Aan de Wilgenpas ligt tevens een skatebaan, met name geschikt voor en gebruikt door jongeren. Twee van de speelplekken zijn ingericht voor de jeugd, namelijk de Bulk [13KE] aan de Valeriaan en de speelplek aan de Pastoor Sprengersstraat [11KE]. De speelplekken aan de Kamille [12KE] en aan de Kruidenlaan [14KE] zijn ingericht voor kinderen. Speelterrein De Bulk aan de Valeriaan Volgens de normen zouden ten noorden van de Kerkstraat, waar ongeveer 210 jeugdigen (binnen de bebouwde kom) wonen, drie formele speelplekken moeten zijn. Tijdens de rondgang gaf de jeugd aan dat ze het liefst gaat spelen bij de Bulk en bij de Kreek. De Bulk [13KE] is een favoriete plek voor kinderen uit de buurt maar ook kinderen uit andere buurten komen er spelen. Het is een ruime plek waar ook gevoetbald en gepicknickt wordt en waar hutten gebouwd worden in de bosjes. De jeugd gaf tijdens de rondgang aan dat ze het jammer vindt dat de hutten weggehaald worden en dat de bosjes gekapt worden. Daarnaast is de grote wens van de jeugd om op het veldje naast de toestellen twee voetbaldoelen te hebben. OBB Ingenieursbureau

86 Geadviseerd wordt om deze plek specifiek voor de jeugd interessant te houden door twee voetbaldoelen toe te voegen op het veldje. Heel de Bulk is hondenpoep! Hier bouwen we graag hutten, maar de mooie bosjes zagen ze altijd met de kettingzaag af! Speelplek bij MFC de Kreek De verscholen speelplek Door de jeugd is aangegeven dat op het speeltoestel in de bocht van de Valeriaan (tegenover huisnummer 10) bijna niet gespeeld wordt. Geadviseerd wordt om dit toestel secundair te maken en eventueel op een andere plek te hergebruiken. Daarnaast is de ligging langs een hondenuitlaatroute niet optimaal. Geadviseerd wordt om op deze plek specifieke maatregelen ten aanzien van de hondenpoep te nemen. Een aantal kinderen heeft aangegeven graag hutten te bouwen bij de Bulk. Geadviseerd wordt om de bosjes en struiken rondom de speelplek hiervoor geschikt te houden en niet te verwijderen. In vakanties kan materiaal worden neergelegd waar de kinderen hutten mee kunnen bouwen. (pallets, planken, takken enzovoorts). Omwille van de veiligheid dient wel te worden bekeken of de hutten veilig zijn om in te spelen en de jeugd moet van tevoren weten dat de hutten een tijdelijk karakter hebben. De Kreek is geen openbare speelvoorziening. Het Multifunctioneel Centrum (MFC) waartoe deze speeltuin behoort, stelt de speeltuin tot zeven uur s avonds open. De speeltuin is onlangs heringericht en het blijkt een interessante plek met veel ruimte en keuzemogelijkheden voor de jeugd. Het gebied rondom de speeltuin is tevens geschikt om hutten te bouwen en te struinen. De parkeerplaats bij de Kreek wordt daarnaast door veel jeugdigen gebruikt om te skeeleren, te hockeyen of te mountainbiken. Omdat de Kreek momenteel eigendom is van het MFC is deze speelplek niet opgenomen in de tabel waarin alle speelplekken, maatregelen en zoekgebieden staan. Echter, de gemeente heeft aangegeven eventueel een samenwerking aan te willen gaan met het MFC ten behoeve van de speelplek. Achter de woningen van de Pastoor Sprengersstraat, de Burgemeester van Harenstraat en de st. Annatroonstraat ligt speelplek [11KE] verscholen. Deze plek is alleen bereikbaar via smalle achterpaden of via de achtertuinen van de woningen. Vanuit de straat is niet zichtbaar wat er gebeurt en of er iemand aan het spelen is. Rondom deze speelplek wonen circa 10 kinderen die deze plek zelfstandig kunnen bereiken. Echter, door de ligging van de plek is de sociale veiligheid niet goed. Verwacht wordt dat ouders die niet direct om het plein heen wonen hun kinderen hier niet zelfstandig laten spelen. Daarnaast geven kinderen en ouders aan dat de plek bij de Bulk interessanter en mooier is om te gaan spelen. Geadviseerd wordt om deze plek [11KE] voor de komende vijf jaar te handhaven en bij de evaluatie van dit plan het kinderaantal opnieuw in kaart te brengen. Wanneer dit onder de grens van 15 kinderen die de speelplek zelfstandig kunnen bereiken komt te liggen, wordt geadviseerd om de speelplek op te heffen. Tussen de Julianastraat en de Dalemstraat wonen circa 30 kinderen die geen speelplek tot hun beschikking hebben. Datzelfde geldt voor de circa 15 kinderen die ten oosten van de Dalemstraat en het Mgr. Zwijsenplein wonen. Zij zijn aangewezen op de informele speelmogelijkheden en de bereidwilligheid van hun (groot-)ouders om met de kinderen naar bijvoorbeeld de speelplek bij de Kreek te gaan. OBB Ingenieursbureau

87 Volgens de normen zou er voor deze kinderen ook een speelplek in de buurt moeten zijn. Geadviseerd wordt om een speelplek te ontwikkelen voor kinderen in deze buurt [Z9]. Wat de locatie betreft kan gekeken worden naar de mogelijkheid bij de parkeerplaats aan de Julianastraat of in het groen aan de Oud Munsterstraat. Momenteel werkt gemeente Maasdriel aan een nieuw centrumplan voor het gebied rondom het Mgr. Zwijsenplein. Rondom dit plein, binnen een straal van ongeveer 300 meter, wonen circa 60 jeugdigen. Geadviseerd wordt om in dit centrumplan een speelplek voor de jeugd op te nemen [Z10]. Deze plek kan gecombineerd worden met ontmoetingsvoorzieningen voor jongeren en winkelend publiek: een trefpunt in het centrum om te ontmoeten en te spelen. Ten noorden van de Kerkstraat wonen ongeveer 145 kinderen van wie er 75 in de wijk rondom de Kruidenlaan wonen. In deze wijk zijn twee formele speelplekken specifiek voor kinderen gesitueerd en één gecombineerde speelplek. Volgens de normen zijn dit voldoende speelplekken voor kinderen. Uit onderzoek naar waar de kinderen exact wonen, blijkt dat rondom plek [12KE] aan de Kamille circa 12 kinderen wonen die deze speelplek zelfstandig kunnen bereiken. Indien de trend van een daling van het kinderaantal doorzet dient bekeken te worden of plek [12KE] secundair gemaakt kan worden, gezien de decentrale ligging en het aantal kinderen dat deze plek zelfstandig kan bereiken. Plek[14KE] aan de Kruidenlaan ligt het meest centraal in de wijk en is voor minimaal 20 kinderen zelfstandig te bereiken. Deze speelplek behoeft geen aanpassingen. Gezien de mogelijkhedenvoor informele speelruimte, de kindvriendelijke inrichting van de straten met paadjes waar autoverkeer niet is toegestaan, is het huidig aanbod aan speelvoorzieningen voor kinderen hiermee meer dan voldoende. Ze kunnen daarnaast ook gebruikmaken van de mogelijkheden van plek [13KE] de Bulk. In het centrumgebied wonen 25 kinderen ten oosten van de Ipperakkeren en 18 kinderen ten westen in het industriegebied en omgeving. Voor deze kinderen is ook geen formele speelvoorziening. In het centrumgebied ligt de Zwijsen basisschool met een ruim schoolplein dat na schooltijd niet toegankelijk is. Geadviseerd wordt om met deze school afspraken te maken over het openstellen van het schoolplein, ook buiten schooltijden [Z11] Kinderen en jeugd, ten zuiden van de Kerkstraat Het zuidelijk deel van Kerkdriel is onder te verdelen in twee delen: het oostelijk en het westelijk deel. Het oostelijk deel, Grote Ipperakkeren, bestaat grotendeels uit arbeiderswoningen en enkele flats. In deze wijk is niet veel informele speelruimte aanwezig en zijn de kinderen en de jeugd aangewezen op de formele speelvoorzieningen. Het westelijk deel, Ipperakkeren west, is de jaren zeventigwijk met grotendeels vrijstaande en geschakelde woningen en ruim van opzet. In deze wijk is veel informele speelruimte aanwezig, voornamelijk rondom de groenzone langs onder andere de Drielse Wetering. Kinderen geven aan hier graag te spelen, bijvoorbeeld in het parkje aan de Sparrenstraat. OBB Ingenieursbureau

88 Ten zuiden van de Kerkstraat wonen ongeveer 250 jeugdigen van wie iets meer dan de helft in het westelijk deel. Gezien de normen zouden voor de jeugd ongeveer vier speelplekken aanwezig moeten zijn. Momenteel liggen er ten oosten en ten westen van de Ipperakkeren twee formele speelplekken die voor de jeugd interessant zijn Grote Ipperakkeren Jeugd In het oostelijk deel is de spreiding van de speelplekken niet optimaal. Voor de circa 100 jeugdigen vormt dit niet zo n probleem aangezien zij een grotere actieradius hebben en de speelplekken redelijk zelfstandig kunnen bereiken. Plek [07KE] aan de Schipperstraat ligt niet centraal in de wijk, maar is voor de oudere jeugd wel zelfstandig bereikbaar. Het is een interessante plek met hoogteverschillen en enkele toestellen. De meiden gaven tijdens de rondgang aan graag een schommel en een rekstok op deze plek te willen. De plek heeft voldoende ruimte om een uitdagende speelplek voor kinderen en jeugd te maken. Het advies is dan ook om deze plek aantrekkelijker te maken voor de jeugd met een schommel of eventueel een uitdagend draai/zwaaitoestel. Speelruimte aan de Looierstraat De plek aan de Looierstraat [06KE] wordt door de jeugdigen slecht gewaardeerd, ze vinden het een saaie plek en meer een plek voor kinderen. Geadviseerd wordt om deze plek interessanter te maken voor de jeugd door er een of twee basketbalpalen te plaatsen op de reeds aanwezige verharding. Daarnaast gaf de jeugd aan graag in bomen te klimmen op deze plek. Daarom zou het plaatsen van een klimboom op deze groene speelplek gewenst zijn. Kinderen Ten noorden van de Edelmanstraat, de doorgaande weg in het oostelijk deel, wonen 36 kinderen, die geen formele speelvoorziening in de buurt hebben. Het is hier aan te bevelen om met de basisschool de Meidoorn te overleggen of het mogelijk is het schoolplein open te stellen na schooltijd [Z12] zodat deze plek als openbare speelvoorziening kan functioneren voor jeugd en kinderen in de buurt. Vanaf de Marslaan kan het zicht op het schoolplein verbeterd worden door de struiken rondom het plein te verwijderen. Ten zuiden van de Edelmanstraat wonen circa 63 kinderen. In dit deel van de wijk liggen plek [07KE] aan de Schipperstraat en plek [06KE] aan de Looierstraat. Deze plekken zijn zowel voor de jeugd als voor kinderen ingericht. Echter niet alle kinderen in de wijk kunnen deze plek zelfstandig bereiken. Plek [07KE] ligt het meest centraal. Het is aan te bevelen deze plek in te richten voor kinderen en tevens aantrekkelijk te maken voor ouders om elkaar te ontmoeten als ze met de kinderen naar deze plek gaan. Plek [07KE] moet een centrale basisvoorziening voor in het bijzonder de kinderen worden. Plek [06KE] dient tevens geschikt te blijven voor de kinderen en de jeugd. OBB Ingenieursbureau

89 Ipperakkeren West Jeugd In het zuidwestelijk deel van Kerkdriel wonen circa 135 jeugdigen. De jeugd heeft tijdens de rondgang aangegeven graag te spelen op het veldje aan de Sparrenstraat. In dit parkachtig gebied dat centraal in de wijk ligt, staan geen formele speelvoorzieningen. Deze liggen meer naar de randen van de wijk. Geadviseerd wordt om in het park aan de Sparrenstraat speelvoorzieningen voor zowel de jeugd en de jongeren te realiseren [Z13] en dit gebied te voorzien van een goede zonering. De jeugd uit de wijk kan deze plek zelfstandig bereiken. Er staat alleen maar een schommel en alles wordt er kapot gemaakt! De overige speelplekken in de wijk die ingericht zijn voor de jeugd, plek [02KE] en plek [04KE], kunnen voor de jeugd als secundair aangemerkt worden. De plek aan de Hogebankweg [04KE] wordt door de jeugd slecht gewaardeerd. Het is een plek die niet of nauwelijks zichtbaar is vanaf de weg en waar geen uitdagende toestellen staan. Geadviseerd wordt om de toestellen op deze plek secundair te maken. De plek aan de Beukenstraat [02KE] is ruim opgezet en ingericht met diverse toestellen voor kinderen en jeugd. Geadviseerd wordt om de toestellen geschikt voor de jeugd te verplaatsen naar de nieuwe speelvoorziening in het park en om op deze plek een trapveldje te realiseren, zodat hier gevoetbald kan worden in plaats van in het park. Daarmee wordt voor de jeugd een centrale voorziening in het park gerealiseerd en tevens een trapveldje in deze wijk. Kinderen In het zuidwestelijk deel van Kerkdriel wonen circa 130 kinderen van wie er 75 ten noorden van de sloot en de groenstrook wonen. Ten noorden van de Drielse Wetering liggen vier formele speelplekken en ten zuiden ligt er een. Vier van de vijf speelplekken zijn geschikt en ingericht voor kinderen. Ten noorden van de Drielse Wetering liggen drie speelplekken die voor kinderen geschikt zijn. Plek [01KE] aan de Elzenstraat is een klein plekje dat voor circa 10 kinderen zelfstandig te bereiken is. Geadviseerd wordt om deze voorziening secundair te maken en de toestellen te verplaatsen naar de nieuwe speelplek in het park. Plek [03KE] aan de Tolweg is een kleine plek die gezien de kleine ruimte voor de jeugd niet interessant is. Geadviseerd wordt om het klimelement dat er staat te verplaatsen naar de nieuwe speelvoorziening in het park en om plek [03KE] in te richten specifiek voor de kinderen. Aan de Hogebankweg ligt plek [04KE] die momenteel ook voor kinderen is ingericht. Het is een sociaal onveilige plek aan de achterzijde van woningen en kinderen gaan er vermoedelijk niet zelfstandig naartoe. Indien plek [03KE] voor kinderen wordt ingericht, kan plek [04KE] ook voor kinderen als secundair aangemerkt worden. OBB Ingenieursbureau

90 In de paragraaf voor de jeugd is plek [02KE] aan de Beukenstraat als secundair aangemerkt. Voor kinderen geldt ditzelfde indien de nieuwe speelplek in het park ontwikkeld wordt. Ten zuiden van de Drielse Wetering en de vijvers ligt speelplek [05KE] aan het Schepenland. Deze speelplek is voor ongeveer 20 kinderen zelfstandig te bereiken. De plek dient gehandhaafd te worden naast de centrale voorziening in het park. Om de speelplek voor kinderen vriendelijker en overzichtelijker te maken, wordt geadviseerd de hoge heg te verwijderen of te snoeien zodat kinderen eroverheen kunnen kijken Jongeren in Kerkdriel In Kerkdriel wonen circa 630 jongeren verspreid over de kern. Op diverse pleintjes, straathoeken of veldjes is het voor jongeren mogelijk om elkaar te ontmoeten voor Kiss and Greet. Het centrumgebied en het winkelgebied zijn daarnaast extra aantrekkelijk voor de jongeren omdat daar wat te zien en te doen is. Volgens de normen, zouden er circa zes Stay-Aroundplekken aangewezen en ingericht moeten worden, waarvan één No-Problemplek. De jongeren ontmoeten elkaar momenteel op uiteenlopende plekken: bij het sportpark (DSC), bij de Bulk, achter de Kreek, bij de skatebaan, op het trapveldje aan de Paterstraat en rondom de vijvers. Plekken waar jongeren vooral s avonds niet graag komen, zijn de Zandmeren en de flats aan de Ipperakkeren omdat er junks of andere mensen hangen bij wie ze zich niet thuis voelen. De skatebaan aan de Wilgenpas kan worden aangemerkt als Stay- Aroundplek. Gezien de ligging, ver van woningen af, en de aanwezigheid van het jeugdhonk en het MFC is dit een ideale plek voor jongeren om elkaar te ontmoeten. De skatevoorziening wordt niet altijd gebruikt om te skaten, maar ook om te zitten. Geadviseerd wordt om op deze plek een paar bankjes of andere zitelementen toe te voegen zodat skaten en zitten/hangen tegelijk mogelijk is, en de skatevoorziening uit te breiden met enkele kleine elementen zoals een rails. Het jeugdhonk is niet elke avond geopend. Daarom wordt geadviseerd om een overkapping te realiseren zodat de jongeren bij regen en wind beschut kunnen zitten en toch gebruik kunnen maken van hun Stay-Aroundplek als het jeugdhonk gesloten is. Voor jongeren is sporten en ontmoeten een leuke combinatie. Dit zijn dan ook de twee belangrijkste ingrediënten voor een Stay- Aroundplek. Aan de Kerkstraat ligt voor de Zwijssen basisschool een grote parkeerplaats. Op een deel van deze parkeerplaats kan voor de jeugd en jongeren een sport- en ontmoetingsvoorziening gerealiseerd worden [Z15]. Een pannakooi of goaltjes is de wens van een aantal jongeren. Geadviseerd wordt om voor een pannakooi of een verhard trapveld te kiezen omdat er op drie andere locaties al gras trapveldjes beschikbaar zijn. Naast voetballen en ontmoeten op het veldje aan de Kerkstraat kunnen de jongeren hiervoor ook terecht op het veldje aan de Paterstraat. Bij dit veldje is het ontmoeten nog niet gefaciliteerd. Door enkele bankjes of andere zitaanleidingen te maken, ontstaat hier voor de jongeren ook een Stay-Aroundplek. OBB Ingenieursbureau

91 In het park tussen de Drielse Wetering, de Sparrenstraat en de Lindestraat moet ook een plekje zijn voor jongeren. Voetballen is reeds op twee à drie andere plekken in de omgeving mogelijk. Er kan gezocht worden naar iets wat ook voor meiden interessant is. Een toestel waarop ze samen kunnen zitten en kletsen zou een aanleiding kunnen zijn (koninginnenschommel, zeskantschommel). Geadviseerd wordt om in het park ook het ontmoeten voor jongeren mogelijk te maken. Voor een goede spreiding van de Stay-Aroundplekken is het van belang ook in het (noord)oostelijk deel van de kern een of twee voorzieningen voor jongeren te realiseren. Geadviseerd wordt om in het nieuwe centrumplan een ontmoetingsvoorziening, waar mogelijk in combinatie met een sportvoorziening, op te nemen [Z10]. Daarnaast dient nog gezocht te worden naar de zesde locatie Stay Around in de kern. In overleg met de jongeren en de jongerenwerker kan deze locatie worden gezocht en ontwikkeld. Gezien de spreiding van deze locatie wordt aanbevolen deze in het zuidoostelijk deel van de kern te zoeken [Z14]. Indien gekozen wordt voor een Stay-Aroundplek bij de Zandmeren kan dit tevens een locatie voor een No-Problemplek zijn. Enkele jongeren zijn in de zomer van 2008 door de jongerenwerker met een camera op pad gestuurd om hun favoriete ontmoetingsplekken in Kerkdriel in beeld te brengen. Deze informatie kan uitermate goed gebruikt worden bij het zoeken naar geschikte locaties voor Stay-Around- of What s-upplekken. Met zes Stay-Aroundplekken waarvan er één tevens is aangewezen als No-Problemplek is het voorzieningenniveau voor jongeren op peil te brengen. De komende vijf jaar zal het aantal jongeren ongeveer gelijk blijven, daarna is een lichte daling te zien. Dat is de reden dat de bovengrens van de normen gehanteerd is en dat zes plekken voldoende moeten zijn. OBB Ingenieursbureau

92 HOENZADRIEL IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Totaal Hoenzadriel Tabel 20 Kinderaantallen en speelplekken Hoenzadriel Verschil kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Hoenzadriel hebben 10 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 21. 3% 5% 2% 13% Voetballen Klimmen 6% Tafeltennissen 4% 4% 8% Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen 9% 10% Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) 10% 12% Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje 7% 7% Figuur 21 Resultaten enquête jeugd Hoenzadriel OBB Ingenieursbureau

93 12. ANALYSE PER KERN: HOENZADRIEL Hoenzadriel is een van de kleine kernen van de gemeente, gelegen ten zuiden van Kerkdriel. In Hoenzadriel wonen $ kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 20 is het aantal per leeftijdscategorie weergeven Kinderen en Jeugd in Hoenzadriel In Hoenzadriel zijn momenteel geen speelplekken voor kinderen en jeugd. Gezien de normen zou er één basisvoorziening in de kern gecreëerd kunnen worden. Echter, de kern is ruim van opzet en er is veel ruimte voor informeel spel. Voor de jeugd is het interessant om in de uiterwaarden van de Maas te gaan struinen en spelen of te gaan zwemmen in de Maas of bij het recreatiegebied de Zandmeren. De meeste huishoudens in Hoenzadriel bezitten grote tuinen of erven waar de kinderen kunnen spelen. De kinderen wonen daarbij erg verspreid, wat het moeilijk maakt een locatie aan te wijzen die veel kinderen zelfstandig kunnen bereiken. Voor de jeugd, die veelal in Kerkdriel naar school gaat, is het ook mogelijk om daar, bijvoorbeeld na schooltijd, te blijven spelen op een speelplek. Gezien de hoeveelheid aan informele speelruimte, de spreiding van de kinderen en de mogelijkheden voor de jeugd om elders te gaan spelen wordt geadviseerd om in Hoenzadriel geen speelplek te ontwikkelen Jongeren in Hoenzadriel In Hoenzadriel wonen niet voldoende jongeren om een specifieke voorziening te creëren. Zij kunnen gebruikmaken van de informele ruimte om te Kissen and Greeten. In de speelterreinenquête van de VVD-jeugd hebben enkele jongeren aangegeven dat ze naar een terreintje in Kerkdriel willen gaan om te ontmoeten met andere jongeren. OBB Ingenieursbureau

94 ROSSUM IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 22 Kinderaantallen en speelplekken Rossum Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Rossum kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Rossum hebben 125 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 23. 4% 3% 15% Voetballen 5% Klimmen 7% Tafeltennissen Basketballen 9% Tennissen 7% Skaten Verstoppertje 7% 9% Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules 7% 8% Schommelen 5% Tikkertje 7% 7% Figuur 23 Resultaten enquête jeugd Rossum OBB Ingenieursbureau

95 13. ANALYSE PER KERN: ROSSUM Rossum wordt in het noorden begrensd door de Waal en ten oosten door de Provincialeweg (N322). Tussen Rossum en Hurwenen ligt het sportpark van Rossum, met op de parkeerplaats een skatepark. In Rossum wonen in totaal 616 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 22 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven Kinderen en Jeugd Voor kinderen is Rossum onder te verdelen in verschillende buurten. Het water en de Burchtstraat, Burgemeester van Randwijckstraat en de Slotselaan zijn barrières. Onder andere hierdoor ontstaan verschillende speelbuurten voor kinderen. In de nieuwste wijk van Rossum, de vogelbuurt, wonen circa 45 kinderen en 55 jongeren. De straten zijn autoluw, zodat er op straat gespeeld kan worden, zoals in de Fazant. Aan de randen van de buurt zijn groene zones, zoals achter de Sterappel en de Bellefleur waar de jeugd graag verstoppertje speelt. Uit de plattegronden die de kinderen hebben getekend blijkt dat ze graag in de achtertuinen spelen, thuis of bij vriendjes die een grote tuin hebben. In deze buurt is ook de basisschool gelegen aan de rand van de kern. Naast deze basisschool is een grasveldje waar veel gevoetbald wordt door de jeugd of door ouders met kinderen. De jeugd zou op deze plek graag een trapveldje willen. Geadviseerd wordt om met de school in overleg te treden of het mogelijk is om dit veldje als trapveldje in te richten [Z16] en te betrekken bij het openbaar speelvoorzieningenniveau. Indien de uitbreiding van deze buurt doorzet en daarmee ook het kinderaantal blijft groeien is een samenwerking met de school, ook ten aanzien van het openstellen van het schoolplein, aan te bevelen. Hier komen we vaak want je kunt er goed verstoppertje spelen (De Bogaard op buurtplattegrond). De kinderen en jeugdigen in de buurt kunnen daarnaast terecht op twee formele speelplekken aan de Fazant [05RO] en aan het Aarkeland [01RO]. Plek [05RO] aan de Fazant is met name voor kinderen geschikt en ingericht. Plek [01RO] aan het Aarkeland is een plek met meer ruimte en is voor kinderen en jeugdigen interessant. Deze twee speelplekken voorzien in de behoefte van de kinderen en de jeugd, en met deze plekken wordt tevens voldaan aan de normen. Aan het Mgr. Bekkersplein ligt de kerk en een grote vijver. Kinderen uit de buurt spelen op het plein bij de kerk, of vissen in de sloot aan de Hogeweg, blijkt uit de buurtplattegronden. Indien het trapveldje gerealiseerd wordt, is het speelvoorzieningenniveau in deze buurt voor de jeugd en de kinderen geheel op peil! OBB Ingenieursbureau

96 Ten zuiden van de Hogeweg ligt een andere speelbuurt die wordt begrensd door de sloot en de groene zone eromheen. Voor kinderen is dit een barrière. De 20 jeugdigen die in dit buurtje wonen, kunnen wel zelfstandig het bruggetje over om verder de buurt in te gaan. De speelplek aan de Stekelbaars [02RO] ligt aan de rand van de groenstrook en de sloot. Ongeveer 12 kinderen kunnen deze plek zelfstandig bereiken. De plek [02RO] is specifiek ingericht voor kinderen en (groot-)ouders, met bankjes en een jeu-de-boulesbaan. Gezien de barrièrewerking van de sloot en de groenstrook dient deze speelplek specifiek voor kinderen van de Rietvoorn en de Weteringshoek gehandhaafd te blijven. De jeugd uit deze buurt heeft op hun buurtplattegrond aangegeven graag te spelen in de bosjes achter de Rietvoorn. Ze bouwen er bijvoorbeeld hutten en ze zouden het erg vinden als er huizen komen op hun ruige speelplek. De jeugd geeft wel aan dat er op deze plek veel hondenpoep ligt. Geadviseerd wordt om voor dit gebied een verbod voor honden in te stellen. Dit is de gezelligste plek in ons dorp, we spelen er heel vaak, er is heel veel te doen. We noemen het hier MEDIUM speeltuintje (speelplek [04RO] Bernhardstraat). Aan de andere kant van de sloot en de groenstrook ligt de andere speelbuurt met onder andere de Oranjebuurt die wordt begrensd door de Van Thielenhof. Hier wonen circa 35 kinderen. In deze buurt is het mogelijk om op straat te spelen, bijvoord in het Oranjehof. Ten oosten van de van Thielenhof wonen circa 12 kinderen. Deze kinderen zijn aangewezen op de mogelijkheden voor informeel spelen en spelen in een van de groenstroken of op de pleintjes. De speelplek aan de Bernhardstraat [04RO] wordt door jeugdigen aangemerkt als favoriete speelplek. Deze speelplek is ingericht met toestellen voor jeugd en kinderen. In het gebied tussen de Weteringshoek, de Burgemeester van Randwijckstraat, de Burchtstraat en de Hogeweg wonen circa 45 jeugdigen. Voor hen is één formele speelplek volgens de normen voldoende. De speelplek aan de Bernhardstraat is klein van omvang en de jeugd moet deze plek delen met de kinderen in de buurt. Echter, er is voldoende informele speelruimte (straten, groene strook rondom de sloot). Ten oosten van de Burgemeester van Randwijckstraat en ten zuiden van de Slotselaan wonen circa 27 kinderen en 36 jeugdigen. In deze buurt is geen formele speelvoorziening. De jeugd kan relatief eenvoudig uitwijken naar een van de andere speelplekken, naar de speelplek aan de Slotselaan bij het Slingerbos [03RO] of naar de informele speelruimte in dit gebied, op het plein bij de Coöp voor een potje voetbal, of achter de Vaste Burcht of op het Kerkplein. Voor kinderen is het lastig om zelfstandig de speelplek bij het Slingerbos [03RO] te bereiken. Zij zijn voor het spelen afhankelijk van de bereidwilligheid van hun ouders om ergens heen te gaan om te spelen en van het spelen in hun eigen achtertuin. De speelplek bij het Slingerbos is voor hen echter zeer geschikt. Het ligt in een groene omgeving, er is ruimte om te spelen met toestellen en om te rennen en er staan bankjes om even uit te rusten. Op enkele buurtplattegronden werd de speelplek aan het Slingerbos [03RO] aangemerkt als eng vanwege hangjongeren. OBB Ingenieursbureau

97 13.2. Jongeren In Rossum wonen circa 230 jongeren. Gezien de normen voor jongerenvoorzieningen kan worden uitgegaan van circa vier What s- Upplekken en drie Stay-Aroundplekken. Voor de jongeren in Rossum zijn diverse What s-upplekken te vinden, waar ze even kunnen zitten en de laatste nieuwtjes kunnen uitwisselen. De parkeerplaats bij de Coöp, of de bankjes die bij de sloot staan zijn hiervan voorbeelden. De jongere jongeren ontmoeten elkaar tevens bij de basisschool. Het verlaten skatepark Momenteel is er voor jongeren in Rossum één Stay-Aroundplek waar sport en ontmoeten gefaciliteerd wordt, namelijk het skatepark bij het sportpark aan de Maarten van Rossumstraat. Ook de jongeren uit Hurwenen kunnen deze plek relatief eenvoudig bereiken omdat het sportpark tussen de beide kernen in ligt. Het skatepark is onlangs gerealiseerd maar wordt niet veel gebruikt door de jongeren. Geadviseerd wordt om de plek voor een grotere doelgroep aantrekkelijk te maken door bijvoorbeeld op de parkeerplaats van het sportpark een voetbalkooi te plaatsen. Daarnaast wordt geadviseerd om enkele activiteiten, wedstrijden of clinics te organiseren om de plek meer bekendheid te geven. Op het Kerkplein / Mgr. Bekkersplein ontmoeten de oudere jongeren uit Rossum. Geregeld staat er een groep jongeren (circa 10) tussen de 16 en 30 jaar. De trapjes rondom de vijver zijn geschikt om op te zitten. Mgr. Bekkersplein Ook in het Slingerbos [03RO] aan de Slotselaan treffen jongeren elkaar: op de speelplek en in de bossen erachter. De kiosk op deze plek is ideaal om droog en beschut te staan. Op het veldje ervoor is ruimte om een potje te voetballen en er staan voldoende bankjes om te zitten. Om het sporten van de jongeren te faciliteren wordt geadviseerd om op dit veldje twee demontabele doelen neer te zetten die bij evenementen/optredens in de kiosk eenvoudig verwijderd kunnen worden. Zo ontstaat met weinig aanpassingen een trapveldje waar de jongeren kunnen voetballen en waar ze niemand tot last zijn. Gezien de afname van de groep jongeren, zijn twee Stay- Aroundplekken voor de toekomst voldoende. Voor de komende vijf jaar kan, indien die behoefte er is bij de jongeren, een tijdelijke Stay- Aroundplek worden ingericht, bijvoorbeeld op het Mgr. Bekkersplein. OBB Ingenieursbureau

98 VELDDRIEL IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 24 Kinderaantallen en speelplekken Velddriel Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Velddriel kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Velddriel hebben 72 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 25. 4% 5% 6% 3% 6% 7% 6% 5% 14% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen 11% Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) 9% Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen 8% Tikkertje 6% 10% Figuur 25 Resultaten enquête jeugd Velddriel OBB Ingenieursbureau

99 14. ANALYSE PER KERN: VELDDRIEL Velddriel is de enige kern in de gemeente die niet nabij water of een van de twee grote rivieren gelegen is. In Velddriel wonen in totaal 389 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 24 is een overzicht van het aantal per leeftijdscategorie weergegeven. Velddriel wordt doorkruist door de Provinciale weg (N831)die voor de kinderen en de jeugd een barrièrewerking heeft. Nagenoeg de meeste kinderen en jeugdigen wonen ten zuiden van de Provinciale weg. Opvallend is dat iets minder dan de helft van de kinderen en iets minder dan een vierde van de jeugd in het buitengebied van Velddriel woont, bijvoorbeeld aan de Drielse Veldweg, de Veilingweg of de Oude Weistraat. Deze kinderen wonen zo verspreid dat het niet mogelijk is om voor hen een speelvoorziening te realiseren die ze zelfstandig kunnen bereiken. Ze zijn aangewezen op de informele speelruimte in hun eigen omgeving, het spelen op het eigen erf of in de eigen tuin en de bereidwilligheid van ouders of broers en zussen om naar de speelplek in de kern te gaan Kinderen en Jeugd Door het langgerekte ruimtelijk karakter van de kern, wonen de kinderen en jeugdigen ook zeer verspreid. Ten zuiden van de Provinciale weg wonen circa 45 kinderen en 85 jeugdigen in de kern en ten noorden van deze barrière wonen ongeveer acht kinderen en 10 jeugdigen. Het merendeel van de straten in Velddriel is aangemerkt en ingericht als 30 kilometerzone. Jeugd gaat de straat op om te voetballen, te skeeleren en te tennissen. In de kern zelf wordt alleen de Provinciale weg aangemerkt als gevaarlijk. Naast het spelen op straat spelen de jeugdigen ook graag in de bosjes waar ze een eigen crossbaantje gemaakt hebben. Ook gaven ze tijdens de rondwandeling aan graag in de tuin of op het erf te spelen. In Velddriel zijn drie formele speelplekken, waarvan twee geschikt zijn voor kinderen en twee voor de jeugd. Volgens de normen zouden er in Velddriel voor kinderen in de kern één of twee speelplekken moeten zijn. Voor de jeugd in de kern geldt hetzelfde. Plek [01VE] aan de Deken Wehmeijerhof is een klein plekje achter de school tussen de parkeerplaatsen waar een toestel in de zandbak staat. Voor de jeugd is deze plek totaal niet interessant; zij komen hier alleen om op straat te voetballen. Voor de 8 kinderen die rondom deze speelplek wonen, is het de enige voorziening in de buurt. Geadviseerd wordt om deze plek te laten liggen, maar indien het kinderaantal terugloopt het toestel te zijner tijd niet meer te vervangen. In dezelfde buurt ligt ook het schoolplein van de Deken Wehmeijerschool. Dit plein is na schooltijd niet toegankelijk. De jeugd waardeert het schoolplein zeer goed. Er kan gevoetbald worden en op het grasveld achter de school staan nog enkele toestellen. De jeugd zou graag zien dat ze ook na schooltijd op het plein en op het grasveld achter de school mochten spelen. Echter vanuit de straten of woningen is geen enkel toezicht mogelijk op het schoolplein dat grenst aan schuttingen van naastgelegen tuinen en ligt achter de muren van de fietsenstalling van de school. Het is niet wenselijk om het schoolplein open te stellen indien er geen toezicht is op deze plek. OBB Ingenieursbureau

100 Het schoolplein is het enige in Velddriel wat een beetje leuk is, maar het is na schooltijd dicht, dat is erg jammer! (meisje 11 jaar) In de buurt rondom het kerkplein, de winkels en het dorpshuis is geen formele speelvoorziening. Op het plein is veel ruimte om te spelen wanneer er geen auto s geparkeerd staan. Even verderop in de Voorstraat wonen circa 20 kinderen. Gezien de grote tuinen en erven aan deze straat en de grote spreiding van de exacte woonplaats van de kinderen is het niet mogelijk om voor deze kinderen een speelvoorziening te realiseren. De Voorstraat zelf is een doorgaande straat in de kern, dus spelen op straat is hier lastig. Wellicht kunnen op de stoep enkele speelaanleidingen aangebracht worden? Te denken valt aan hinkeltegels of pleinplakkers [M8]. Rondom de twee formele speelplekken aan de pastoor Wassenbergstraat wonen circa 45 jeugdigen en circa 10 kinderen. Er liggen twee speelplekken in deze, meest jonge buurt van Velddriel. Plek [02AVE] is een kleine speelplek (vandaar ook door de jeugd de kleine speeltuin genoemd) waar een klimtoestel staat. De jeugd geeft aan dat het geen interessant toestel is en dat de plek vol ligt met hondenpoep terwijl even verderop in de Pastoor van Loonstraat een hondentoilet is. De jeugd maakt dan ook geen gebruik van de speelplek. Voor kinderen is het toestel op deze plek minder geschikt. De kleine speeltuin De grote speeltuin We hebben maar een voetbaldoel en dat is de boom en de prullenbak! We vragen elk jaar bij de gemeente om goaltjes. De tweede speelplek [02BVE] aan de Pastoor Wassenbergstraat is de favoriete speelplek van de jeugd. Deze grote speeltuin is ruim van opzet en deels door bosjes omheind. De jeugd maakt dankbaar gebruik van deze bosjes, ze bouwen er hutten en ze hebben een fietscrossbaan gemaakt. Door het hek kruipen om appels te jatten en om over de sloot te springen is ook een spannend spel. Het paard voeren dat in de wei aangrenzend aan de speeltuin loopt is ook favoriet. Maar voetballen staat toch bij veel jongens en ook meiden op nummer één. De toestellen daarentegen worden niet veel gebruikt door de jeugd. Geadviseerd wordt om de kleine speeltuin in te richten als speelplek voor kinderen met enkele speelaanleidingen en toestellen. De grote speelplek moet vooral voor jeugd een interessante en uitdagende plek worden. Grote wens van de jeugd is een trapveldje, dat momenteel ontbreekt in Velddriel. In de grote speeltuin is voldoende ruimte om een trapveldje te realiseren. Geadviseerd wordt om twee doelen en eventueel ballenvangers te plaatsen op plek [02BVE] aan de oostzijde van het veld. De westzijde dient ingericht te worden met uitdagende toestellen voor de jeugd. De toestellen die voor de jeugd niet interessant zijn, zoals de wipveer en de glijbaan, kunnen verplaatst worden naar plek [02AVE] Jongeren In Velddriel wonen 141 jongeren. In de kern zijn diverse Kiss-and-Greeten What s-upplekken te vinden, zoals het plein bij de kerk en de winkels, het plein voor het dorpshuis en een aantal bankjes en paadjes. Stay-Aroundplekken, met sport- en ontmoetingsmogelijkheden zijn er in de kern niet. Gezien het aantal jongeren zouden d er, volgens de normen, wel één à twee moeten zijn. In de komende vijf jaar is een kleine stijging van het aantal jongeren te verwachten. Over een jaar of tien zal het aantal jongeren weer afnemen. OBB Ingenieursbureau

101 Geadviseerd wordt om in overleg met de jongeren te bekijken of het noodzakelijk is een dergelijke Stay-Aroundplek aan te leggen[z##]. Ook de locatie en de inrichting kunnen het beste samen met de jongeren bepaald worden. Indien de jongeren geen behoefte hebben aan een dergelijke Stay- Aroundplek kan het geld gereserveerd worden voor verzoeken van jongeren binnen de beleidsperiode van dit plan. Ze kunnen eventueel geld gebruiken om zelf activiteiten te (laten) organiseren in het dorp, of voor een jaarlijks feest of iets dergelijks. OBB Ingenieursbureau

102 WELL IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 26 Kinderaantallen en speelplekken Well Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Well kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Well hebben 31 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 27. 4% 6% 4% 7% 8% 11% 8% 8% 12% 9% 10% 4% 5% 4% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje Figuur 27 Resultaten enquête jeugd Well OBB Ingenieursbureau

103 15. ANALYSE PER KERN: WELL Er is niet veel speelruimte, we moeten op straat spelen of op de parkeerplaats. Well is een van de kleinere kernen in het westen van de gemeente, gelegen aan de Maas. In Well wonen 155 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 26 is een overzicht van het aantal per leeftijdsklasse en woonplaats weergegeven Kinderen en Jeugd in Well In Well zijn de straten grotendeels ingericht als 30 kilometerzone. De Dorpstraat is vooral rondom de school door de jeugd als gevaarlijk bestempeld omdat ouders kinderen ophalen en brengen met de auto. Verder geeft de jeugd aan dat ze veel op straat en op andere informele speelplekken speelt: spoorzoekertje, tikkertje of verstoppertje op achterpaden en parkeerplaatsen, of hutten bouwen en vissen bij de beek en in het weiland. Skeeleren of fietsen door het dorp over de dijk is ook een van de favoriete bezigheden van de jeugd. En achter de kerk in de bosjes bij het huisje wordt ook gespeeld. Daarnaast speelt ze een potje voetbal of korfbal op het terrein van de sportclub in Well. Een van de velden is vrij toegankelijk voor de jeugd. De jeugd in Well maakt heel veel gebruik van alle informele speelmogelijkheden. Naar het parkje aan de Heust gaat de jeugd niet om te spelen. In Well ligt één formele speelplek aan de Vossenakker [01WE]. Rondom deze plek is veel vrije ruimte. Een grasveld en een sloot maken het nog interessanter om hier naar toe te komen. Volgens de Wellse jeugd is dit de leukste speelplek en ook de enige goede speelplek voor kleine kinderen. In deze jongste buurt van Well, waar ook de meeste kinderen wonen, kunnen circa 20 kinderen de speelplek zelfstandig bereiken. Gezien de toekomstige ontwikkeling van dit gebied zal het kinderaantal alleen nog maar toenemen. Deze speelplek is naast een voorziening voor de buurt de centrale basisvoorziening voor het hele dorp. De speelplek aan de Vossenakker [01WE] is ingericht voor kinderen en jeugd. Voor jeugdigen zijn de toestellen die er staan wat saai, daarom wijken ze uit naar meer uitdagende plekjes zoals bij de sloot. Om de plek voor jeugd aantrekkelijker te maken wordt geadviseerd een uitdagend zwaai/draaitoestel op de speelplek te plaatsen. Momenteel voetbalt de jeugd op het sportpark. Indien dit ongewenst is, dient er ruimte en geld gereserveerd te worden voor een trapveldje Jongeren in Well In Well wonen 46 jongeren. Volgens de normen zou voor deze jongeren één What s-upplek beschikbaar moeten zijn en enkele Kiss-and- Greetplekken. In Well kunnen jongeren ontmoeten op diverse plekken, bijvoorbeeld bij het dorpshuis, of in het parkje aan de Heust. In de zomer kunnen de jongeren naar het strandbad tussen Well en Wellseind. Tevens kunnen de jongeren gebruikmaken van de voorzieningen in Ammerzoden of een andere kern van de gemeente. Geadviseerd wordt om samen met de jongeren, indien daar behoefte aan is, een plek in de kern aan te wijzen die dient als What s-upplek [Z###]. OBB Ingenieursbureau

104 WELLSEIND IN HET KORT Leeftijdscategorie Aantal kinderen Aantal speelplekken Tabel 28 Kinderaantallen en speelplekken Wellseind Huidig Nieuw Secundair Streefbeeld Verschil Totaal Wellseind kinderen 0 t/m 5 jaar jeugd 6 t/m 11 jaar jongeren 12 t/m 18 jaar In Wellseind hebben 8 jeugdigen de enquête over hun favoriete bezigheden in de buitenruimte ingevuld. De resultaten zijn weergegeven in Figuur 29. 9% 1% 9% 3% 4% 4% 2% 6% 8% Voetballen Klimmen 13% Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen 13% Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules 5% Schommelen Tikkertje 10% 13% Figuur 29 Resultaten enquête jeugd Wellseind OBB Ingenieursbureau

105 T is ook een beetje een boerendorp (meisje over Well) 16. ANALYSE PER KERN: WELLSEIND Wellseind is een andere kleine kern in het westen van de gemeente, gelegen aan de oude Maas. In Wellseind wonen 75 kinderen, jeugdigen en jongeren. In Tabel 28 is een overzicht van het aantal per leeftijdsklasse weergegeven Kinderen en Jeugd in Wellseind In Wellseind zijn momenteel geen speelplekken voor de kinderen en jeugd. Volgens de normen is het mogelijk om een centrale basisvoorziening te creëren in de kern. Wellseind ligt aan de Oude Maas, waardoor er voor de jeugd veel informele speelruimte is in de uiterwaarden. Ook ligt het strandbad Well tussen de kernen Well en Wellseind in. De meeste huishoudens in Wellseind bezitten een grote tuin zodat de kinderen in de tuinen kunnen spelen. De jeugd graat grotendeels in Well naar school. Daardoor is er de mogelijkheid om bijvoorbeeld na schooltijd in Well te spelen op de speelplek of met kinderen uit die kern. Gezien de vele mogelijkheden voor informeel spelen en de spreiding van de kinderen en jeugd, wordt geadviseerd om hier geen speelplek aan te leggen Jongeren in Wellseind In Wellseind wonen niet voldoende jongeren om een specifieke voorziening voor te creëren. Zij kunnen gebruikmaken van de informele ruimte om te Kissen and Greeten. In de zomer kunnen de jongeren naar het strandbad tussen Well en Wellseind om te zwemmen en te ontmoeten. De jongeren uit Wellseind zijn gewend te moeten fietsen of reizen om naar school te gaan. Naast de informele mogelijkheden voor ontmoeten in hun eigen dorp kunnen zij gebruikmaken van voorzieningen in andere kernen van de gemeente. OBB Ingenieursbureau

106 OBB Ingenieursbureau

107 17. REALISATIE STREEFBEELD EN JAARLIJKSE KOSTEN Aan de hand van de voorgestelde maatregelen zoals ook in Bijlage VI beschreven en de normen zoals in Bijlage VII worden in dit hoofdstuk de eenmalige en de structurele kosten weergegeven. De genoemde bedragen zijn exclusief btw Realiseren streefbeeld Verbeteren informele ruimte In hoofdstuk 4 tot en met hoofdstuk 16 is een analyse gegeven van de speelruimte zoals die nu in de gemeente Maasdriel aanwezig is. Daarbij is het voorgestelde beleid toegepast op de situatie in de verschillende kernen en buurten. Er zijn per kern, buurt en per speelplek voorstellen gedaan waarmee de informele speelruimte verbeterd kan worden. De maatregelen voor het verbeteren van de informele speelruimte zijn niet exact te ramen. Het belangrijkste is dat er een omslag in denken komt bij de inrichting en het beheer van de openbare ruimte. Bij ontwikkelingen moet nagedacht worden of en hoe kinderen medegebruik kunnen maken van de inrichting van de openbare ruimte. Veel van de maatregelen die het spelen ten goede komen hoeven geen extra geld te kosten. Het is bijvoorbeeld goed mogelijk om grond die vrijkomt bij bouwwerkzaamheden te gebruiken om de speelwaarde van een speelplek of het plantsoen te verhogen. Ook kunnen bij (her)bestrating van een rustige weg bijvoorbeeld trefbalvakken aangelegd Een patroon in de weg bij het her- worden. bestraten Speelprikkels Om de informele speelruimte te verbeteren worden speelprikkels toegepast (zie ook Bijlage I); voor de jonge kinderen en jeugdigen om op te spelen en voor de jeugdigen en jongeren om op te zitten en ontmoeten. Deze speelprikkels zijn een teken voor de gebruikers dat de ruimte gebruikt mag worden voor spel. Niet alleen bij zoekgebieden, maar ook bij de bestaande speelplekken zijn vaak nog speelprikkels toegevoegd. Dit is om de bestaande ruimte op en om de speelplek nog aantrekkelijker en uitdagender te maken voor spel. Voor de gemiddelde aanlegprijs van een speelprikkel is uitgegaan van 250 per stuk Nieuwe en te verbeteren plekken De verdeling van de 239 toestellen over de kernen, buurten en speelplekken is onevenredig. Er zijn enkele echt goede speelplekken aan te wijzen waar veel en duurdere toestellen staan. Op andere speelplekken staan juist weinig, oude en kleinere toestellen. Hierdoor is het aantal toestellen onevenredig verdeeld over de kinderen en worden de speelplekken vaak als saai ervaren. In het streefbeeld wordt een aantal nieuwe speelplekken voorgesteld. Bij een nieuw aan te leggen plek wordt uitgegaan van gemiddeld drie tot vier toestellen en speelprikkels per plek. Ook op bestaande locaties wordt van deze drie tot vier toestellen uitgegaan. Staan er veel meer toestellen dan worden deze secundair. Staan er minder of te weinig toestellen voor de doelgroep dan worden er toestellen bijgeplaatst (zie ook Bijlage VI). De gemiddelde toestelprijs zonder veiligheidsondergrond bedraagt in Maasdriel op dit moment circa Dit komt overeen met het landelijk gemiddelde dat tussen de en de ligt. OBB Ingenieursbureau

108 Voor het aanbrengen van eventuele valdempende ondergronden in een nieuwe situatie wordt uitgegaan van 25% van de totale investering in speeltoestellen. Voor dit percentage is gekozen omdat in de huidige situatie de waarde van de veiligheidsondergronden ongeveer 17% bedraagt van de totale toestelwaarde. Echter, wanneer er eventueel een andere soort veiligheidsondergrond toegepast gaat worden in een nieuwe situatie, zoals rubbertegels of kunstgras, kan dit percentage nogal oplopen naar 35 tot 45%. De gemeente Maasdriel wil ernaar streven om binnen de grondexploitatie afspraken te maken met ontwikkelaars en woningcorporaties over het realiseren van nieuwe speelplekken Bezuiniging door hergebruik secundaire toestellen Van de huidige toestellen zijn 69 toestellen als secundair aangewezen. De reden hiervoor kan zijn dat de speelplek waar ze staan secundair wordt, ze teveel zijn op een plek of dat ze niet geschikt zijn voor de leeftijdscategorie in het streefbeeld. Van deze toestellen is er aan de hand van de leeftijd, het type en de staat van onderhoud een inschatting gemaakt of het toestel geschikt is om nog te verplaatsen. Geschat is dat 11 van de 69 secundaire toestellen kunnen worden hergebruikt om het streefbeeld te realiseren, waardoor er een besparing ontstaat op de investeringskosten Eenmalige en bijkomende kosten Aan de hand van de voorstellen voor het aanpassen van de informele en formele speelruimte is een raming gemaakt van de eenmalige kosten voor het realiseren van het streefbeeld. Eenmalige kosten realiseren streefbeeld Het verbeteren informele speelruimte: 187 speel- en zitaanleidingen Het realiseren van zoekgebieden plus verbeteren plekken: 120 nieuwe toestellen De bijkomende kosten voor veiligheidsondergrond 25% Het hergebruik van 11 van de in totaal 69 secundaire toestellen (besparing) subtotaai De bijkomende (her)inrichtingskosten waarvan circa 100% ten laste van speelvoorzieningen komt De kosten voor de uitvoering van het speelruimteplan % van de eenmalige investeringskosten Totaal eenmalige kosten Tabel 30 Kosten realisatie streefbeeld Investering per leeftijdscategorie In de maatregelentabel in Bijlage VI zijn per speelplek, zoekgebied of maatregel, kosten geraamd voor de betreffende aanpassing om het streefbeeld te realiseren. In Tabel 31 een verdeling weergegeven van de investering per leeftijdscategorie. OBB Ingenieursbureau

109 Leeftijdscategorie Investering Bestaand Nieuw Totaal kinderen (0-5 jaar) jeugd (6-11 jaar) jongeren (12-18) secundair Subtotaal besparing Totaal Tabel 31 Investering in bestaande en nieuwe plekken, per leeftijdscategorie De bedragen in Tabel 31 zijn inclusief de bijkomende herinrichtingskosten Investering in speelvoorzieningen De raming van de eenmalige kosten gaat uit van het verbeteren van de informele speelruimte, het plaatsen van toestellen en het (aan)leggen van veiligheidsondergronden. Een gedeelte van de als secundair aangewezen speeltoestellen komt in aanmerking voor hergebruik en kan als besparing gebruikt worden Bijkomende herinrichtingskosten De bijkomende herinrichtingskosten bestaan uit het aanbrengen of aanpassen van groen en bestrating op en rondom een speelplek, het nemen van verkeersmaatregelen, het plaatsen van speelprikkels enzovoort. Daarnaast is per secundaire speelplek een bedrag geraamd om de vrijgekomen speelplek opnieuw (informeel bespeelbaar) in te richten. In veel gevallen bestaat dit alleen uit het opnemen van het toestel en inzaaien van gras of aanbrengen van enkele tegels. Er zijn echter ook enkele locaties waar een grotere herinrichting nodig zal zijn. Daarbij moet verder nog gedacht worden aan koppeling aan lopende projecten en renovaties. Als er in een bepaalde buurt een herinrichting van wegen of groen voorzien is, kan het realiseren van het speelruimteplan wellicht hieraan gekoppeld worden. Aangezien deze kosten sterk verschillen per speelplek en afhankelijk zijn van de uitvoeringswijze en het ambitieniveau voor de achterblijvende ruimte betreft dit slechts een grove raming. Deze bijkomende kosten behoren niet volledig uit het budget voor speelvoorzieningen te worden betaald. Het betreft hier ook inrichtingen en maatregelen die in het kader van verhardingen/wegen en groen zouden moeten vallen De uitvoeringskosten Naast de herinrichtingskosten zullen er nog uitvoeringskosten ontstaan. Denk daarbij aan het opstellen van inrichtingsschetsen, het opstellen van een uitvoeringsplan, het verplaatsen van toestellen en het voorbereiden van het plaatsen van banken en speelprikkels. Voor de raming is uitgegaan van 8% van de kosten van de eenmalige investering. OBB Ingenieursbureau

110 Overige kosten In het analysedeel van het plan is gesproken over het betrekken van schoolpleinen in het openbare speelvoorzieningen niveau. In Heerewaarden en Kerkdriel zijn hier voorstellen voor gedaan. Er zijn echter nog geen kosten voor geraamd. De gemeente zal met de scholen in overleg moeten treden over de wijze waarop ze financieel een bijdrage kan en wil leveren voor een investering in het schoolplein. Daarnaast moet ook nog gedacht worden aan afspraken over wie verantwoordelijk is voor het beheer, het onderhoud en de inspecties enzovoorts. Ook dit zal financiële consequenties hebben. Omdat in enkele kernen, zoals in Well, Alem en Hurwenen geen trapveldje beschikbaar is in het openbare speelvoorzieningenniveau is geadviseerd om met de voetbalclubs te overleggen hoe een van de velden of een deel, beschikbaar gesteld kan worden voor de jeugd en de jongeren om te voetballen of andere balsporten te doen. Ook hieraan zullen financiële consequenties verbonden zijn die vooralsnog niet geraamd zijn Uitvoeringssnelheid en eenmalige investering Opgemerkt moet worden dat de werkelijke eenmalige kosten sterk afhankelijk zijn van hoe snel de voorstellen kunnen worden uitgevoerd, door wie de werkzaamheden worden uitgevoerd, of er werk met werk gemaakt kan worden enzovoort. Als alles in de loop der jaren via de reguliere vervanging zou gaan, kost het wellicht iets minder of wordt het uit de lopende budgetten betaald. Als de geraamde investering niet in één keer wordt gedaan, duurt het lang voordat het streefbeeld gerealiseerd is. Hierbij moeten de investeringen in de nieuwe toestellen via het vervangingsbudget worden gerealiseerd. Deze werkwijze heeft tot gevolg dat er achter de feiten (lees de actuele kinderaantallen) aangelopen wordt. Aan de hand van deze sterfhuisconstructie kan het voorkomen dat op een oude speelplek één of enkele toestellen nog enkele jaren staan te wachten totdat ze via reguliere vervanging elders wordt herplaatst. Deze speelplekken zullen dan niet erg aantrekkelijk zijn en uitlokken tot vandalisme. Verder zijn er meer klachten en vragen vanuit bewoners te verwachten, enerzijds omdat er geen speelplekken zijn in gebieden waar wel jeugd woont, anderzijds komen er klachten over de slecht uitziende speelplekken en zijn er vragen of deze niet opgeknapt kunnen worden Vervangingswaarde Aan de hand van de inventarisatie en de normen is de totale vervangingswaarde berekend voor zowel de huidige situatie als het streefbeeld (zie ook Bijlage VII). Inventaris Huidig Streefbeeld aantal speelplekken aantal speeltoestellen aanschafwaarde toestellen aanschafwaarde ondergronden Aanschafwaarde totaal Tabel 32 Inventarisatie en vervangingswaarde OBB Ingenieursbureau

111 Uit de tabel blijkt dat er in het streefbeeld meer speelplekken en toestellen worden voorgesteld zijn dan in de huidige situatie. Logischerwijs gaat de aanschafwaarde van de toestellen en de ondergronden daarmee omhoog. Dit wordt versterkt omdat bij de nieuwe speelplekken uitgegaan is van meer uitdagender, grotere en daarmee duurdere speeltoestellen Structurele kosten Raming structurele kosten De kosten voor het onderhoud bestaan uit uren en materialen die voor de speeltoestellen worden besteed aan reparaties, het vervangen van onderdelen, het schilderen enzovoort. Aan de hand van de aanwezige toesteltypen en de geformuleerde onderhoudsbedragen in de normen kan het huidige onderhoudsbudget worden berekend. In het beleidsdeel wordt in paragraaf het onderhoudsniveau van 75% aangegeven (zie ook Bijlage VII), zoals ook in het beheerplan is aangegeven. Voor het beheerbudget is door OBB een ervaringsgetal ontstaan op basis van meer dan vijftig speelruimte- en beheerplannen. Dit percentage ligt op 3,5% van de aanschafwaarde voor toestellen. Binnen dit beheerbudget vallen alle bureauzaken als gegevensbeheer, werkvoorbereiding, klachtenafhandeling en uitvoering geven aan het speelruimtebeleid. Het vervangingsbudget is berekend aan de hand van de levensduur en de aanschafwaarde van een toestel. In principe wordt een toestel vervangen nadat de afschrijvingstermijn is verstreken. Het moment van de daadwerkelijke vervanging van een toestel wordt mede bepaald door de staat van het toestel. Wanneer blijkt dat een toestel na de gestelde afschrijvingstermijn nog één of meer jaren veilig kan functioneren, kan de vervanging worden uitgesteld. Indien blijkt dat een toestel voor de gestelde afschrijvingstermijn niet meer veilig is of de onderhoudskosten te hoog worden, bijvoorbeeld door vandalisme, dan moet de vervanging vervroegd worden uitgevoerd (flexibele vervanging). Hiervoor is een flexibel vervangingsschema noodzakelijk. Er kan van het genoemde budget een fonds worden gevormd waaruit de vervangingen betaald kunnen worden. Structurele kosten Huidig Budget Raming Huidig Raming Streefbeeld onderhoud op niveau heel-schoon-veilig 75% beheer vervanging Budgetten totaal Tabel 33 Structurele kosten De structurele kosten voor het streefbeeld zijn geraamd aan de hand van de percentages die uit het huidige beeld naar voren komen Budgetten In Tabel 33 is het huidige budget van de gemeente Maasdriel weergegeven. Uit de tabel blijkt dat dit budget van de gemeente ongeveer de helft beslaat van de raming die door OBB opgesteld is aan de hand van de huidige inventaris. OBB Ingenieursbureau

112 Tevens is een raming van de budgetten voor onderhoud, beheer en vervanging gegeven indien het streefbeeld gerealiseerd wordt. Hieruit blijkt dat dit budget dient mee te groeien met de investeringen die gedaan worden in de speelruimte. Kop 7 ingevoegd voor witregel inhoudsopgaven OBB Ingenieursbureau

113 DEEL IV BIJLAGEN Buiten zijn, ja leuk! Speelruimteplan gemeente Maasdriel OBB Ingenieursbureau

114 OBB Ingenieursbureau

115 BIJLAGE I. RESULTATEN ENQUETE BASISSCHOOLJEUGD In deze bijlage zijn drie grafieken weergegeven met daarin de resultaten van de enquête die is gehouden onder de basisschooljeugd. Grafiek 1 bevat de resultaten verdeeld naar geslacht. In deze grafiek is af te lezen welke activiteiten de jeugd het liefst doet in de buitenruimte. Er is onderscheid gemaakt in geslacht. Door dit onderscheid wordt duidelijk dat jongens het liefst voetballen en meiden het liefst klimmen. Vervolgens vinden jongens basketballen, tafeltennissen en bouwen leuk om te doen. Meiden daarentegen kiezen vervolgens voor voetballen, skaten en tennissen. Door dit verschil inzichtelijk te maken, wordt duidelijk dat jongens en meiden niet dezelfde behoeften en wensen hebben als het gaat om activiteiten in de openbare ruimte. Bij het inrichten van de openbare ruimte dient zowel aan wensen van jongens als meiden tegemoet gekomen te worden. Grafiek 2 bevat de resultaten weer per leeftijdscategorie. De enquête is gehouden onder de jeugd van de basisschool van vier tot en met twaalf jaar. In grafiek 2 is duidelijk zichtbaar dat kinderen tussen de vier en de zes jaar andere behoeften en wensen hebben dan jeugd van bijvoorbeeld elf jaar. Zo zijn klimmen en jeu-de-boulen bij de jongste kinderen favoriet, terwijl dat bij de jeugd meer de sportactiviteiten als voetballen, tafeltennissen,volleybal en basketballen zijn. Naarmate de jeugd ouder wordt, neemt ook de behoefte en de wens voor een trefplek toe. Daarnaast valt op dat klimmen, bouwen, picknicken en tikkertje bij alle leeftijdscategorieën scoort. Grafiek 3 bevat de resultaten per kern. Wat in grafiek 3 opvalt is dat voetballen in alle kernen als favoriete bezigheid in de openbare ruimte is aangemerkt, behalve in Wellseind. Een mogelijke verklaring voor de uitschieters die de grafiek laat zien voor de kern Wellseind, is dat er in deze kern het aantal respondenten beduidend kleiner is dan in de andere kernen. Datzelfde geldt voor Hoenzadriel en Ammerzoden. Voor een duidelijker overzicht is per kern een cirkeldiagram gemaakt. In de analyse hoofdstukken per kern zijn deze diagrammen opgenomen. Ze kunnen behulpzaam zijn bij de keuze voor een type inrichting of toestel van een nieuwe plek of zoekgebied. OBB Ingenieursbureau

116 1) resultaten enquête totaal en per geslacht 14,0% 12,0% 10,0% 8,0% 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestellen (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje aantal reacties: 723 9,2% 6,3% 5,9% 5,8% 5,3% 4,6% 4,6% 4,4% 3,6% 3,4% 3,1% 2,9% 2,8% 2,7% j: ,0% 6,1% 6,9% 7,0% 5,1% 3,3% 5,0% 4,3% 2,7% 5,2% 1,4% 3,4% 2,2% 3,3% m: 379 5,8% 6,4% 5,0% 4,7% 5,4% 5,8% 4,2% 4,5% 4,4% 1,9% 4,6% 2,4% 3,3% 2,1% 114

117 2) resultaten enquête per leeftijdscategorie 12,0% 10,0% 8,0% 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen Trefplek (zitten, praten enzo) Bouwspeeltoestelle n (timmeren) Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje aantal reacties: 723 9,2% 6,3% 5,9% 5,8% 5,3% 4,6% 4,6% 4,4% 3,6% 3,4% 3,1% 2,9% 2,8% 2,7% 4-6 jaar: 4 1,8% 10,5% 0,0% 0,5% 1,4% 5,9% 2,3% 0,0% 0,0% 4,1% 2,3% 6,8% 4,5% 3,6% 7-9 jaar: 279 8,2% 7,0% 4,4% 4,6% 4,4% 3,8% 4,0% 3,8% 1,7% 3,4% 3,4% 3,6% 3,0% 3,1% jaar: 439 9,9% 5,8% 6,9% 6,5% 5,8% 5,1% 4,9% 4,9% 4,8% 3,5% 3,0% 2,4% 2,7% 2,4% 115

118 3) Resultaten per kern 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% Picknicken Jeu de boules Schommelen Tikkertje Bouwspeeltoestellen (timmeren) Trefplek (zitten, praten enzo) Voetballen Klimmen Tafeltennissen Basketballen Tennissen Skaten Verstoppertje Volleyballen aantal reacties: 723 9,2% 6,3% 5,9% 5,8% 5,3% 4,6% 4,6% 4,4% 3,6% 3,4% 3,1% 2,9% 2,8% 2,7% Alem : 40 11,2% 5,8% 4,6% 5,0% 3,9% 4,0% 10,0% 2,9% 2,5% 5,7% 1,5% 4,4% 1,7% 6,9% Ammerzoden: 10 8,9% 4,9% 1,1% 3,5% 3,8% 4,2% 1,3% 3,8% 4,4% 4,7% 3,6% 5,1% 3,8% 3,3% Hedel: 99 9,7% 6,1% 6,5% 8,3% 6,8% 3,8% 3,0% 5,5% 3,5% 2,5% 1,8% 2,4% 1,7% 2,1% Heerewaarden: 60 8,2% 6,5% 3,8% 4,6% 3,2% 3,8% 4,3% 3,6% 4,5% 3,0% 4,3% 3,2% 2,9% 2,9% Hoenzadriel: 10 10,0% 5,6% 6,7% 8,2% 4,5% 4,5% 6,7% 6,4% 2,7% 2,7% 4,0% 2,0% 3,6% 1,6% Hurwenen: 55 8,5% 5,1% 6,0% 4,2% 3,9% 3,8% 5,8% 3,4% 4,5% 4,5% 4,6% 4,7% 2,2% 2,8% Kerkdriel: 213 9,3% 6,5% 7,1% 6,3% 6,1% 5,9% 5,3% 4,8% 3,1% 2,5% 2,8% 2,1% 3,4% 2,0% Rossum: 125 9,6% 6,2% 6,2% 5,5% 4,9% 4,4% 3,1% 4,3% 4,8% 4,3% 4,3% 3,2% 2,7% 2,3% Velddriel: 72 9,2% 6,8% 5,3% 5,1% 6,2% 3,4% 3,9% 3,5% 1,8% 3,5% 2,8% 2,2% 3,9% 2,7% Well : 31 7,4% 6,7% 2,1% 2,8% 2,2% 5,4% 4,5% 6,4% 4,9% 4,3% 2,6% 3,3% 2,2% 4,5% Wellseind: 8 5,9% 8,9% 9,1% 3,6% 8,9% 6,8% 3,2% 3,2% 1,8% 6,6% 0,9% 6,1% 1,6% 4,3% 116

119 BIJLAGE II. SPEELPRIKKELS Speelprikkels zijn objecten in de openbare ruimte die aanleiding geven tot spel. Zij kunnen bewust als bespeelbaar element zijn geplaatst, maar ook onderdeel zijn van een tot ander doel ingericht stuk van de openbare ruimte. De opzet van deze speelprikkels is dat ze veel speelwaarde hebben, niet onder het Attractiebesluit vallen en hooguit een risicoanalyse vergen. Speelprikkel bewust als bespeelbaar element geplaatst Vaak komen speelprikkels voor op en rondom de speelplek of worden ze gebruikt om kinderen te (bege)leiden. Voorbeelden hiervan zijn allerlei soorten verharding, knikkertegels, hinkeltegels, gekleurde tegels en tegels met cijfers, letters en dierenvoetstappen. Door het aanbrengen van deze verharding of patronen en door het gebruik van verschillende soorten verharding kunnen tal van speelmogelijkheden ontstaan. Een ander voorbeeld zijn betonelementen zoals poefs, bielzen, palen, bollen en muurtjes, al dan niet gekleurd. Deze elementen bieden tal van mogelijkheden zoals erop klimmen, eraf en erover springen, op zitten, een touw aan vastknopen, tegen voetballen, bokspringen enzovoorts. Meer natuurlijke speelprikkels zijn bomen en boomstammen, grasheuveltjes, hagen en struiken. Ook het beschilderen van muren op een speelplek kan een prikkel geven tot spel. Speelprikkel als onderdeel van de openbare ruimte Voor het inrichten van de openbare ruimte worden tal van elementen gebruikt. Soms zijn deze elementen voor kinderen aantrekkelijk om mee te spelen. Echter lang niet altijd worden hiervoor elementen gekozen die ook bespeelbaar zijn. Als er toch een paal geplaatst moet worden, waarom dan niet een paal met een ronde kop in plaats van een scherpe? Waarom niet wat groenblijvers in het bosplantsoen? De kern van het denken over speelprikkels is, om bij elk plan of elke actie in de openbare ruimte na te gaan of de elementen die gebruikt worden ook geschikt zijn voor medegebruik door kinderen. Natuurlijk kan het voorkomen dat dit om bijvoorbeeld veiligheidsredenen niet mogelijk is. Uitgangspunt is echter de bespeelbaarheid en het moet gemotiveerd worden als hiervoor niet wordt gekozen. Voorbeelden van dit soort speelprikkels zijn: afscheidingen zoals hekwerken, muurtjes, hagen en bielzen; straatmeubilair zoals banken en andere zitelementen; betonelementen zoals betonpoefs/bollen, paaltjes, stoepranden en parkeerbanden en sierelementen kunst; toepassen van groenblijvers (hulst, laurier); toepassen van vruchtdragende bomen (eik, kastanje, beuk); toepassen van vruchtdragende struiken; toepassen van (gedraineerd) gazon; toepassen van hoogteverschillen in gras en verharding. Veel van dergelijke elementen kunnen voor de kinderen een speelprikkel vormen om te zitten of aan te hangen, maar ook om vanaf, over of op te springen. Ze kunnen er een elastiek aan vast maken, hutten mee bouwen, ze gebruiken die als evenwichtsbalk enzovoorts. OBB Ingenieursbureau

120 Een ruimte als speelprikkel Door veel kinderen wordt een braakliggend terrein met een bult zand en ruigte hoog gewaardeerd. Daar zijn veel speelmogelijkheden en functies aanwezig. Niet alleen braakliggend terrein, maar ook hoeken plantsoen en straat zijn soms favoriet bij een groep kinderen. Eenvoudige aanpassingen aan beheer en onderhoud en duidelijke voorlichting naar burgers kunnen deze speelruimte behouden. Voorbeelden hiervan zijn: hutten niet opruimen (zeker niet in vakanties); stukken ruigte zo lang mogelijk laten bestaan; waarschuwingsborden voor automobilisten plaatsen; niet op elke klacht van omwonenden over spelende kinderen ingaan. Sturen in het medegebruik van het openbaar groen kan door sortimentskeuze. Struiken met grote doornen zijn absoluut niet aantrekkelijk voor kinderen en planten met giftige vruchten/bladen/schors mogen niet worden toegepast. Andere eenvoudige voorbeelden van het beter bespeelbaar maken van openbaar groen zijn hoogteverschillen in het gazon (werken ook goed antivoetbal), vaker toepassen van bloemenmengsels en het gefaseerd maaien van gras. In heestervakken en blokhagen kunnen uitsparingen worden gemaakt waar kinderen hun hutje kunnen hebben. Hagen kunnen op verschillende hoogten gesnoeid en niet recht maar golvend aangeplant worden. Het toepassen van groenblijvers in bosplantsoen of solitair draagt ook bij aan de bespeelbaarheid van openbaar groen. $ Samengevat Juist het aanbrengen van hoogteverschillen, randen en eenvoudige objecten prikkelen de fantasie van kinderen om zelf spelen te verzinnen of bestaande spelen aan te passen. Anders gezegd: speelprikkels vergroten de speelruimte. OBB Ingenieursbureau

121 Kiss and Greet What s Up What s Up Stay Around BIJLAGE III. INFORMELE ONTMOETING JONGEREN Als norm voor hangen kan gesteld worden dat voor elke 15 (hang)jongeren uit de hangleeftijd er één plek in de openbare ruimte aan te wijzen moet zijn waar hij of zij kan ontmoeten met andere (hang)jongeren. Vervolgens kan gesteld worden dat voor 50% van het hangen geen specifieke voorzieningen noodzakelijk zijn. Dit gebeurt op plekken in de buurt waar 2 tot 4 jongeren even een kwartiertje staan te kletsen, afscheid nemen of afspreken om op elkaar te wachten als ze samen ergens heen gaan (Kiss and Greet). De ontmoetingsplekken die wel een inrichting vereisen, zijn onder te verdelen in drie categorieën. Plek categorie I: What s Up Dit zijn kleinere plekken voor 5 tot 10 jongeren die bij elkaar komen en bijpraten. s Zomers is te zien dat er jongeren langs deze plekken (brom)fietsen op zoek naar een praatje. Aantal: 30% van de plekken; Ligging: goed gespreid over de dorpen langs doorgaande routes (echt in de buurt) en niet te dicht op woningen; in zicht zodat er snel gezien kan worden wie er op de plek aanwezig is; Verkeer: op voldoende afstand van doorgaande weg (2 tot 10 meter); Locatie: verharde ruimte met plek voor 5 tot 10 jongeren en wat fietsen en scooters; Inrichting: verhard gedeelte goed bereikbaar; een aantal zit- en ontmoetingsaanleidingen, afvalbakken en eventueel verlichting; gemakkelijk te verwijderen en herplaatsen en passend in straatbeeld; Regels: APV en aanvullende regels door jongeren en omwonenden zo nodig op te stellen; bij overtreding verwijzen naar plek categorie II; Flexibiliteit: meer locaties categorie I aanwijzen dan inrichten. Op deze manier kan de plek eventueel nog eens verplaatst worden naar een andere locatie als de overlast te groot wordt (de jongeren houden zich niet aan de regels) of als de jongeren er helemaal niet meer komen. Toets: geen toets bestemmingsplan nodig. Voorzieningen vallen onder straatmeubilair of speeltoestellen. Functie en gebruik passen binnen huidige bestemmingen. Plek categorie II: Stay Around Dit betreft grotere plekken voor 10 tot circa 40 jongeren waar jongeren echt afspreken om bij elkaar te komen en te zitten praten of ander activiteiten te ontplooien. Vaak gaan deze plekken samen met goed ingerichte sportplekken (bijvoorbeeld skateplekken), maar als die er te weinig zijn, kunnen de plekken ook apart goed functioneren. Aantal: Ligging: Verkeer: 20% van de plekken minus de No-Problemplekken; op voldoende afstand van woningen, bijvoorbeeld aan de rand van het dorp of in een groter park/plantsoen; in de omgeving van andere geluidsbron; op of bij formele sport/speelplek; goed bereikbaar, maar niet te dicht bij de doorgaande weg; OBB Ingenieursbureau

122 Stay Around Locatie: Inrichting: Regels: Flexibiliteit: Toets: groot genoeg voor een grotere groep jongeren met fietsen/scooters en groot genoeg voor een aantal voorzieningen; afwegen of auto er of niet mag en kan komen (trekt achtienplussers aan); zit- en ontmoetingsaanleidingen en beschutting in de vorm van wandje of beplanting; verharde ondergrond; verlichting; duurzaam en vandalismebestendig; APV en in overleg met omwonenden of andere betrokkenen aanvullende regels m.b.t. gedrag opstellen. De plek moet geen overmatige input vergen om in stand te houden. inrichting plek voor langere termijn; bij overmatig vandalisme en teveel overlast een welzijnstraject doorlopen met daders ; geen toets bestemmingsplan nodig. Voorzieningen vallen onder straatmeubilair of speeltoestellen. Functie en gebruik passen binnen huidige bestemmingen. No Problem No Problem Plek categorie III: No Problem Dit zijn plekken die zo ver buiten de bebouwde omgeving liggen dat hier geen overlast voor omwonenden te verwachten is. De jongeren kunnen bij problemen in de buurt altijd naar deze plekken verwezen worden. Aantal: voor elke 500 jongeren één No-Problemplek; Ligging: op voldoende afstand van woningen, zodat verwachte overlast op basis van ligging kan worden uitgesloten; Verkeer: goed bereikbaar, maar niet te dicht bij de doorgaande weg (minimaal 50 meter afstand); Locatie: groot genoeg voor een grotere groep jongeren met fietsen/scooters en groot genoeg voor een aantal voorzieningen; afwegen of auto er wel of niet mag en kan komen (trekt oudere jongeren aan); Inrichting: zit- en ontmoetingsaanleidingen en beschutting in de vorm van een overkapping; eventueel mogelijkheden voor graffiti; verharde ondergrond; verlichting; duurzaam en vandalismebestendig; een jongerensoos kan onder voorwaarden ook als No-Problemplek aangeduid worden; Regels: APV en in overleg met jongeren, politie, gemeente jongerenwerk andere regels m.b.t. gedrag opstellen. De plek moet geen overmatige input vergen om in stand te houden. Flexibiliteit: inrichting plek voor langere termijn; bij overmatig vandalisme en teveel overlast een welzijnstraject doorlopen met daders ; Toets: geen toets bestemmingsplan nodig. Voorzieningen vallen onder straatmeubilair of speeltoestellen. Mits geen bouwvergunning nodig is. Is dit het geval dan ook bestemmingsplantoets. OBB Ingenieursbureau

123 BIJLAGE IV. PROGRAMMA VAN EISEN Kinderen hebben recht op zowel de informele als formele speelruimte. Deze dienen dan ook in voldoende mate aanwezig te zijn voor de leeftijdsgroepen 0 tot en met 5 jaar (peuters en kleuters), 6 tot en met 11 jaar (basisschooljeugd) en 12 tot en met 18 jaar (jongeren). Voor alle leeftijdsgroepen moet het basisnetwerk aan voorzieningen worden gerealiseerd of anders in ruimte gereserveerd en aangemerkt worden. In nieuwbouwsituaties moet tevens voor de eerste tien jaar aangegeven worden hoe de piekaantallen kinderen, jeugd en jongeren opgevangen worden. Bij nieuwbouw of reconstructie is de aanwezigheid van fysieke ruimte (openbaar groen, pleinen etc.) het belangrijkste. Verder kan in drie fasen gewerkt worden aan een goede verdeling van speelvoorzieningen over deze fysieke ruimte. De voorkeur van de gemeente gaat uit naar een basisnetwerk met grotere duurzame plekken met voldoende speelmogelijkheden. Fase 1 globale planvorming In deze fase dient aangegeven te worden hoeveel informele en formele ruimte geboden wordt per kind dat er komt wonen. De gemeente hanteert hiervoor normen volgens het speelruimteplan. De 3%-norm kan daarbij als minimum voor formele speelruimte worden gezien. De 3%-norm wordt ook toegepast als er nog geen enkele gegevens beschikbaar zijn met betrekking tot het aantal kinderen of aantal woningen, met in het achterhoofd de normentabel. Leeftijdsgroep Informeel formeel 0-5 jaar peuters en kleuters 6-11 jaar Basisschooljeugd jaar Jongeren 20 m2 per kind aansluitend aan woning (tuin, stoep, plein, grasveldje) 50 m2 per 5 jeugdigen speelgroen en 50 m2 per 5 jeugdigen grasveld of plein (voetbal, straatspel) 1 ontmoetingsplek per 30 jongeren (zithoek) Tabel 34 Verkorte normentabel 1 speelplek per 35 kinderen Opp: m2 Loopafstand: ca. 100 m 3 toestellen en 4 speelprikkels 1 speelplek per 70 jeugdigen Opp: m2 Loopafstand: ca. 350 m 3 toestellen en 4 speelprikkels 1 sportplek per 100 jongeren Opp: m2 Loopafstand: geen, daar waar jongeren wonen 4 sporttoestellen en 4 zitaanleidingen Fase 2 (concept) stedenbouwkundig plan In deze fase dient het aantal kinderen dat naar verwachting in de toekomst in het projectgebied komt te wonen, aangegeven te worden. Op basis daarvan kan gesteld worden: 1) hoeveel (in)formele speelruimte er in het basisnetwerk totaal aanwezig dient te zijn en waar deze in grote lijnen komt te liggen (blok, buurt en wijkniveau); 2) bij nieuwbouw: hoeveel tijdelijke voorzieningen (plus op het basisnetwerk voor eerste 10 jaar) nodig zijn om de kinderpiek op te vangen. OBB Ingenieursbureau

124 Fase 3 uitwerking stedenbouwkundig plan In deze fase dient op plekniveau aangegeven te worden: 1) waar de verschillende speelplekken komen te liggen en voor welke leeftijd deze plekken zijn; 2) wat in grote lijnen de omvang en inrichting is van deze speelruimte en de kosten voor realisatie (in verband met reservering beheer- en onderhoudsgelden en later vervangingsreservering). Toelichtingen bij programma van eisen Aantallen kinderen, jeugd en jongeren Er zijn drie verschillende ingangen om het aantal kinderen dat in de toekomst in het projectgebied komt te wonen in te schatten. Afhankelijk van het bouwprogramma kan de opsteller van het stedenbouwkundig plan een prognose geven van de gemiddelde gezinssamenstelling (CBS-gegevens) en daarmee het verwachte aantal kinderen op lange termijn. Dit aantal kinderen kan gebruikt worden voor het basisnetwerk aan voorzieningen. Vaak wordt ten behoeve van de onderwijsvoorzieningen een prognose gegeven voor de basisgeneratie (leeftijdsgroep die naar de basisschool gaat, circa 4 tot en met 12 jaar). Deze prognoses worden met name opgesteld in nieuwbouwsituaties en grote reconstructies. Dit aantal kinderen kan gebruikt worden voor zowel het basisnetwerk als de piekvoorzieningen. Er kan op basis van eerder gerealiseerde nieuwbouw- en/of reconstructieprojecten in de gemeente nagegaan worden hoeveel kinderen er per woning gemiddeld wonen (bevolkingsgegevens) in verschillende jaren na realisatie. Deze kunnen vertaald worden naar een prognose van het aantal kinderen per woning voor het betreffende project. Dit aantal kan gebruikt worden voor zowel het basisnetwerk als de piekvoorzieningen. Kinderpiek bij nieuwbouw Bij nieuwbouwsituaties is een duidelijke kinderpiek aanwezig. De kinderpiek begint circa vier jaar na de realisatie van het grootste aandeel woningen. De piek duurt voor elke leeftijdscategorie ongeveer zes jaar. Meestal begint aan het eind van de kinderpiek ook gelijk de jeugdpiek en ongeveer vier jaar na de jeugdpiek meteen de jongerenpiek. In een schema ziet dit er als volgt uit: kinderpiek (0-5 jaar) jeugdpiek (6-11 jaar) jongerenpiek (12-18 jaar) jaar na aanleg Figuur 35 Verloop kinderpiek Het voorzieningenniveau dient hier de eerste tien jaar dus op afgestemd te worden. Kosten per plek Voor de aanschaf en aanlegkosten kan uitgegaan worden van onderstaande tabel. OBB Ingenieursbureau

125 0-5 jaar 6-11 jaar jaar gemiddeld gemiddeld aantal toestellen per plek ,3 gemiddeld aantal speelprikkels per plek gemiddelde prijs per toestel gemiddelde prijs per speelprikkel % kosten ondergrond tov toestel 35% 65% 35% 45% gemiddelde prijs per toestel incl. ondergrond gemiddelde aanschafwaarde per speelplek (speelvoorzieningen samen) % kosten groen/verhardingen e.d. tov speelvoorzieningen 20% 20% 20% 20% gemiddelde kosten groen/verhardingen e.d totale investeringswaarde per plek % kosten overige uitvoeringskosten tov voorzieningen 20% 20% 20% 20% gemiddelde aanlegkosten er plek totale kosten aanschaf en aanleg speelplek Tabel 36 Kosten per plek Op de helft van de plekken voor 6- tot en met 18-jarigen dient een trapveldje aanwezig te zijn. De verharde trapvelden (eventueel kooien) zijn een voorziening voor jongeren van 12 tot en met 18 jaar. Hiervan dient er voor elke circa 500 jongeren een te zijn. OBB Ingenieursbureau

126 OBB Ingenieursbureau

127 BIJLAGE V. GEGEVENSTABEL KERNEN br kern uitgangspunten doorrekenen normen voor speelruimte streef inventarisatie kwantitatief informeel formeel beeld plk tst kinderen oppvl kind/ha kind/plek kind/plek ha/plek verschil knd per tst per tst per gem scho 0-5jr: 20m2/ plekken plek 100 knd plek 6-11jr: 20m2 / huidig en 12-18jr: 1 st / streefbeeld [aantal] [ha] [aant/ha] [plek] [plek] [plek] [plek] [plek] [aantal] [plek] [aantal] [aantal] [aantal] Alem ,0 4,5 7,0 0 t/m 5 jaar m ,0 20,0 6,0 6 t/m 11 jaar m ,0 6,3 4,0 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t. Ammerzoden ,6 5,3 9,0 0 t/m 5 jaar m ,2 14,7 6,8 6 t/m 11 jaar m ,6 10,6 6,2 12 t/m 18 jaar st ,0 1,9 6,0 Hedel ,4 4,7 4,0 0 t/m 5 jaar m ,9 9,4 3,0 6 t/m 11 jaar m ,3 7,3 4,8 12 t/m 18 jaar st ,0 2,4 3,3 Heerewaarden ,5 5,2 9,0 0 t/m 5 jaar m ,0 11,9 7,5 6 t/m 11 jaar m ,0 10,2 5,5 12 t/m 18 jaar st n.v.t. 0,9 n.v.t. Hoenzadriel n.v.t. n.v.t. n.v.t. 0 t/m 5 jaar m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 6 t/m 11 jaar m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t. Hurwenen ,0 5,4 12,0 0 t/m 5 jaar m ,0 14,5 10,0 6 t/m 11 jaar m ,0 8,5 7,0 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t. Kerkdriel ,2 2,8 3,3 0 t/m 5 jaar m ,5 7,3 3,4 6 t/m 11 jaar m ,9 6,2 3,7 12 t/m 18 jaar st ,7 n.v.t. 0,0 Rossum ,7 6,5 6,7 0 t/m 5 jaar m ,2 17,6 6,2 6 t/m 11 jaar m ,0 11,6 8,0 12 t/m 18 jaar st ,5 1,3 1,5 Velddriel ,7 1,5 2,0 0 t/m 5 jaar m ,5 4,6 2,5 6 t/m 11 jaar m ,5 2,9 2,0 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t.

128 br kern uitgangspunten doorrekenen normen voor speelruimte streef inventarisatie kwantitatief informeel formeel beeld plk tst kinderen oppvl kind/ha kind/plek kind/plek ha/plek verschil knd per tst per tst per gem scho 0-5jr: 20m2/ plekken plek 100 knd plek 6-11jr: 20m2 / huidig en 12-18jr: 1 st / streefbeeld [aantal] [ha] [aant/ha] [plek] [plek] [plek] [plek] [plek] [aantal] [plek] [aantal] [aantal] [aantal] Well ,0 5,8 9,0 0 t/m 5 jaar m ,0 11,3 7,0 6 t/m 11 jaar m ,0 12,8 6,0 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t. Wellseind n.v.t. n.v.t. n.v.t. 0 t/m 5 jaar m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 6 t/m 11 jaar m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 12 t/m 18 jaar st n.v.t. n.v.t. n.v.t. 0 t/m 5 jaar 0 0 0m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 6 t/m 11 jaar 0 0 0m n.v.t. n.v.t. n.v.t. 12 t/m 18 jaar 0 0 0st n.v.t. n.v.t. n.v.t. Totaal Totaal ,1 4,2 5,1 0 t/m 5 jaar ,4 10,5 4,6 6 t/m 11 jaar ,9 7,8 5,0 12 t/m 18 jaar ,6 1,0 2,2

129 BIJLAGE VI. SPEELPLEKKEN EN MAATREGELEN In deze bijlage staat weergegeven welke rol de plek speelt in het openbaar speelvoorzieningenniveau en welke acties nodig zijn om deze rol te kunnen vervullen. In de tabel staan de huidige plekken, de nieuw te realiseren plekken (zoekgebieden) en de te nemen maatregelen. De eerste drie kolommen bieden gegevens over de inventaris in de huidige situatie. In de eerste kolom staat een speelpleknummer. Betreft de plek een zoekgebied of maatregel dan is dit aangegeven met respectievelijk een Z of een M. De tweede kolom is de locatie waar de speelplek te vinden is. De locatienaam is overgenomen uit de beheergegevens van gemeente Maasdriel. Aan de hand van de aanwezige speeltoestellen, de uitstraling en de aanwezige ruimte op de locaties is per speelplek de huidige leeftijdscategorie bepaald. Dit is weergegeven in de derde kolom. In de vierde kolom genaamd categorie wordt, is aangegeven voor welke leeftijdscategorie de speelplek in het openbaar speelvoorzieningenniveau ingericht moet worden. De laatste kolommen bevatten gegevens over de maatregelen die genomen moeten worden om de plek te laten voldoen aan de eisen van het openbaar speelvoorzieningenniveau. Ook hier wordt uitgegaan van de normen voor informele en formele ruimte. In de kolom 'maatregelen' wordt kort aangeduid wat de kern is van de maatregelen die genomen moeten worden. In aansluiting hierop staat in de kolom nieuwe speelprikkels en de kolom nieuwe toestellen hoeveel speelprikkels en/of toestellen er nodig zijn bij deze maatregel. Als laatste is er een raming gegeven van bijkomende kosten die voor een deel ten laste van spelen dienen te komen en deels laste van groen en wegen. OBB Ingenieursbureau

130 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten 01AL Meerenstraat 45 Alem 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente ondergrond opknappen, op termijn delen hek vervangen door meer natuurlijke afscheidingsmaterialen waarop/mee ook gespeeld kan worden (keien, palenrij enz.) M1 Leimuidenstraat (hoek met 't Bukske en hoek met Weikensstraat) maatregel Alem n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. speelaanleidingen toevoegen, route naar Speeltuin Meerenstraat aangeven d.m.v. de speelaanleidingen M2 nader te bepalen in overleg met jongeren maatregel Alem n.v.t. 12 t/m 18 jaar n.v.t. reservering voor Stay Around plek 01AM Bosdammen 6 Ammerzoden 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente minivoetbalveldje toevoegen, afbakenen met boomstammen AM De Drecht 6 Ammerzoden 0 t/m 11 jaar 6 t/m 11 jaar gemeente voetbaldoelen, ballenvanger en boomstammen toevoegen ten behoeve van trapveldje 03AM Van Broekhuizenstraat 18 Ammerzoden 0 t/m 11 jaar secundair gemeente indien Z1 niet gerealiseerd, handhaven AM Grote Kalverweide 10 Ammerzoden 0 t/m 11 jaar secundair gemeente toestellen niet meer vervangen AM Dr. Plaslaan "Schippershof" Ammerzoden 0 t/m 18 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente 0-5 wordt secundair (eventueel hergebruik Jan de Witplein), pannaveldje plaatsen, basketbalpaal verwijderen (hergebruiken elders) overkapping Stay Around/No Problem plek jongeren Z1 Jan de Witplein zoekgebied Ammerzoden geen 0 t/m 5 jaar n.v.t. speelplek voor kinderen creeren in overleg met omwonenden i.v.m. geparkeerde auto's, toestellen Schippershof kinderen (3) plaatsen M3 parkeerplaats bij de Haar maatregel Ammerzoden n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. speelaanleidingen voor kinderen toevoegen op parkeerplaats Z2 nader te bepalen in overleg met jongeren zoekgebied Ammerzoden geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. aanwijzen en upgraden van twee stay around plekken 001HD Kon. Julianaplein 25 Hedel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente bij vervanging of aanpassing specifiek voor kinderen, over 5 jr opnieuw naar kinderaantallen kijken

131 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten 002HD Hedillepad Hedel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente toestellen actief verwijderen HD De Leyenhof Hedel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente toestellen actief verwijderen HD De Velgtstraat Hedel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente verplaatsen naar Willem Alexander laan, parkje 005HD J. Stuversstraat Hedel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk HD Geerstraat 13 Hedel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente toestellen niet meer vervangen - 007HD Hopstraat 1 Hedel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente nieuw toestel en bankjes en/of zitaanleidingen plaatsen HD Sportpark de Winkels Winkelseweg Hedel 6 t/m 18 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente skatepark niet meer vervangen maar op een andere locatie een nieuw skatepark aanleggen. 009HD Burg. Verdegaallaan 36 Hedel 0 t/m 11 jaar secundair gemeente toestellen niet meer vervangen, in plaats daarvan werken met speelaanleidingen of eenvoudige toestellen PM HD Middelingenseweg 9 Hedel 6 t/m 18 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 011HD Klaproosstraat 8 "Crossveldje" Hedel 0 t/m 18 jaar 0 t/m 18 jaar gemeente zonering aanbrengen, uitdagende toestellen voor de jeugd plaatsen, meer variatie in toestellen voor kinderen aanbrengen, HD Gelre's End Hedel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente wipkippen t.z.t. vervangen voor meer variatie toestellen 014HD Hommelkamp Hedel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente trapveldje creeren, drie wipveren actief verwijderen, toestellen jeugd en kinderen toevoegen (variatie), zonering aanbrengen HD Steenakker 16 Hedel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk Z3 Wielewijck / Lokhof zoekgebied Hedel geen 0 t/m 11 jaar n.v.t. creeren plek voor kinderen, over vijf jaar toestellen jeugd bijplaatsen (of vervangen indien kinderaantal niet meer toeneemt) M4 Ryersakker maatregel Hedel n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. plaatsen speelaanleidingen en specifieke kleine toestellen voor kinderen M5 Westakker maatregel Hedel n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. plaatsen speelaanleidingen en specifieke kleine toestellen voor kinderen

132 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten M6 achter Salomonsakker maatregel Hedel n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. plaatsen speelaanleidingen op route naar speeltuin Klaproosstraat M7 Prins Willem Alexanderstraat maatregel Hedel n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. plaatsen van wipveren Velgtstraat, kijken naar beste locatie Z4 Peperstraat zoekgebied Hedel geen 0 t/m 5 jaar n.v.t. creëren nieuwe speelplek in overleg met omwonenden Z17 Nieuwbouwplan Uithovensestraat Z5 nader te bepalen in overleg met jongeren Z6 nader te bepalen in overleg met jongeren 01HE Palingstraat 20 "De grote speeltuin" zoekgebied Hedel geen 0 t/m 5 jaar n.v.t. creëren nieuwe speelplek in overleg met omwonenden zoekgebied Hedel geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. aanwijzen en eventueel upgraden van vier What's Up plekken zoekgebied Hedel geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. aanwijzen en creeren van drie Stay Around plekken Heerewaarden 0 t/m 11 jaar 0 t/m 18 jaar gemeente trapveldje creeren en basketbalveldje (Paal Schippershof) 02HE Peerakker Heerewaarden 0 t/m 11 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente een toestel vervangen voor een (vogelnest) schommel Z7 nader te bepalen in overleg met jongeren Z8 schoolplein Tweestromenschool zoekgebied Heerewaarden zoekgebied Heerewaarden geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. aanwijzen van twee what's up plekken geen 6 t/m 11 jaar n.v.t. schoolplein betrekken in openbaar speelvoorzieningen niveau M8 N v Luikhof maatregel Heerewaarden n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. speelaanleidingen toevoegen HU Geerhofstraat 18 Hurwenen 0 t/m 11 jaar 0 t/m 18 jaar gemeente uitdagend zwaai/draai toestel voor jeugd plaatsen, zoneren, trapveldje creeren & zitelementen Stay Around 01KE Elzenstraat 5 Kerkdriel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente toestellen secundair duikelrek verplaatsen naar het park [Z13] plek afwerken met gras 02KE Beukenstraat 30 Kerkdriel 0 t/m 11 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente toestellen secundair, draaitoestel en schommel naar park [Z13], trapveldje aanleggen 03KE Tolweg 26 Kerkdriel 6 t/m 11 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente specifiek voor kinderen inrichten, klimelement verplaatsen naar park [Z13] 04KE Hogebankweg 7 Kerkdriel 0 t/m 11 jaar secundair gemeente toestellen niet meer vervangen, schommel hergebruiken in park [Z13] of naar werf PM KE Schepenland 57 Kerkdriel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente heg verwijderen of lager snoeien PM 130

133 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten 06KE Looierstraat Kerkdriel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente twee basketbalpalen plaatsen op bestaande verharding, klimboom en boomstammen plaatsen 07KE Schippersstraat 16 Kerkdriel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente plek opwaarderen voor de jeugd, schommel, draai/zwaai toestel, centrale basisvoorziening voor kinderen, ontmoeten ouders faciliteren met zitaanleiding of bankjes KE ''De Zandmeren'' Zandstraat Kerkdriel 6 t/m 18 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente voor de jeugd en kinderen speelelement met water plaatsen om te kliederen enzovoorts. 11KE Past. Sprengersstraat 22 Kerkdriel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente na 5 jr kinderaantal in kaart brengen, onder de norm van 15 dan speelplek secundair maken. 12KE Kamille 3 Kerkdriel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente na 5 jr kinderaantal in kaart brengen, onder de norm van 15 dan speelplek secundair maken. 13KE Valeriaan 20 "De Bulk" Kerkdriel 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente plaatsen voetbaldoelen op het veldje (beukenhaag doortrekken als ballenvanger) Struiken/ bomen gericht op hutten bouwen, materiaal neerleggen in vakantie? Klimelement secundair maken, maatregelen hondenpoep KE Kruidenlaan Kerkdriel 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 15KE Pietersdijk (skatebaan) Kerkdriel 12 t/m 18 jaar 12 t/m 18 jaar gemeente zitelementen/bankjes en enkele kleine skate elementen toevoegen ten behoeve van Stay Around plek / indien No Problem ook overkapping KE Paterstraat (trapveldje) Kerkdriel 6 t/m 18 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente zitelementen / bankjes toevoegen ten behoeve van Stay Around Z9 Tussen Julianastraat en Dalemstraat zoekgebied Kerkdriel geen 0 t/m 5 jaar n.v.t. speelplek voor kinderen creëren in overleg met omwonenden

134 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten Z10 Mgr. Zwijssenplein zoekgebied Kerkdriel geen 6 t/m 18 jaar n.v.t. speelruimte voor jeugd opnemen in centrumplan, liefst in noordelijk deel. Tevens ontmoeten( en sporten) voor o.a. jongeren in dit centrumplan opnemen Z11 schoolplein BS Zwijsen zoekgebied Kerkdriel geen 6 t/m 11 jaar n.v.t. schoolplein betrekken in openbaar speelvoorzieningen niveau Z12 schoolplein BS de Meidoorn zoekgebied Kerkdriel geen 6 t/m 11 jaar n.v.t. schoolplein betrekken in openbaar speelvoorzieningen niveau Z13 park Drielsewetering Sparrenstraat Z14 zuid oostelijk deel van de kern (Zandmeren een optie?) zoekgebied Kerkdriel geen 0 t/m 18 jaar n.v.t. speelpark voor kinderen jeugd en ontmoeten voor iedereen ontwikkelen (4 toestellen van andere plekken) zoekgebied Kerkdriel geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. stay around plek voor jongeren samen met jongeren zoeken en ontwikkelen Z15 Kerkstraat grasveld zoekgebied Kerkdriel geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. stay around plek voor jongeren ontwikkelen met pannakooi PM PM RO Het Aarkeland 19 Rossum 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 02RO Stekelbaars 10 Rossum 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 03RO Slotselaan 11B Rossum 0 t/m 18 jaar 0 t/m 18 jaar gemeente trapveldje met demotabele doelen creëren 04RO Bernhardstraat 12 Rossum 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 05RO De Fazant 9 Rossum 0 t/m 5 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente geen aanpassingen noodzakelijk 06RO Maarten van Rossumstraat (skatebaan) Z16 Kersenbogerd, naast basisschool Rossum 12 t/m 18 jaar 12 t/m 18 jaar gemeente pannaveldje toevoegen zoekgebied Rossum geen 6 t/m 11 jaar n.v.t. in overleg met school trapveldje creëren VE Deken Wehmeyerhof 9 Velddriel 0 t/m 5 jaar secundair gemeente toestel niet meer vervangen VE Past. Wassenbergstraat 12 A 'Kleine speeltuin' 03VE Past. Wassenbergstraat 12 B 'Grote speeltuin' Velddriel 6 t/m 11 jaar 0 t/m 5 jaar gemeente inrichten specifiek voor kinderen Velddriel 0 t/m 11 jaar 6 t/m 18 jaar gemeente creëren trapveldje, uitdagend zwaai/draai toestel jeugd plaatsen, toestellen kinderen secundair M9 Voorstraat maatregel Velddriel n.v.t. 0 t/m 5 jaar n.v.t. enkele speelaanleidingen als route naar school en naar de speelplek

135 spnr locatie kern categorie beheer maatregelen nieuw overig totaal kosten huidig wordt aanl. tst tst.duur kosten Z18 nader te bepalen in overleg met jongeren zoekgebied Velddriel geen 12 t/m 18 jaar n.v.t. in overleg met jongeren Stay Around voorziening creëren of geld reserveren voor activiteiten jongeren 01WE Vossenakker Well 0 t/m 11 jaar 0 t/m 11 jaar gemeente uitdagend zwaai/draai toestel jeugd plaatsen M10 Vossenakker maatregel Well n.v.t. 6 t/m 18 jaar n.v.t. creëren trapveldje

136 OBB Ingenieursbureau

137 BIJLAGE VII. AANTAL EN KOSTEN SPEELTOESTELLEN In deze bijlage is een overzicht gegeven van de typen speelvoorzieningen waarin de toestellen zijn verdeeld met daarbij behorende normcijfers. Gekozen is voor typen toestellen om zo de ramingen overzichtelijk te maken. De gebruikte normen zijn gemiddelden voor alle toestellen die binnen dit type vallen. De voornaamste redenen voor de onderscheiding van de typen zijn gebruik (speelmogelijkheid), leeftijd en aanschafwaarde. Per type is in de eerste kolommen weergegeven: de leeftijdscategorie die over het algemeen van het toesteltype gebruikmaakt; de gemiddelde vervangingstermijn (levensduur) van het toesteltype; de geraamde aanschafwaarde van het toesteltype (nieuwwaarde exclusief btw en exclusief kosten voor ontwerp, plaatsing e.d.); de gemiddelde onderhoudskosten per jaar voor het toestel (gebaseerd op max. 10% van de aanschafwaarde (i.v.m. levensduur) en de vandalismegevoeligheid van het toesteltype). In de volgende kolommen wordt het aantal toestellen binnen dit type doorgerekend met de genoemde normen. Hierdoor wordt inzicht verkregen in de totale aanschafwaarde en de bijbehorende onderhouds- en vervangingsbudgetten. De genoemde normcijfers van de toesteltypen in de tabel gaan uit van een onderhoudsniveau van 100%. Dit betekent onder andere dat de speeltoestellen altijd optimaal in de verf zitten, er altijd proper uitzien, in perfecte technische staat verkeren en dat graffiti regelmatig verwijderd wordt. In het beleid wordt echter een onderhoudsniveau bepaald. Dit niveau wordt verrekend met het totaalbudget. Een onderhoudsniveau zoals in paragraaf beschreven betekent dat 75% van de berekende normbudgetten nodig is voor vervanging en onderhoud. OBB Ingenieursbureau

138 type toestel normen totaal huidige situatie eenheid leeftijds- vervang. aanschaf- onderhoud aantal omvang aanschaf- onderhoud afschrijving beheer categorie termijn waarde per jaar toestellen waarde per jaar per jaar per jaar wipveer stuk 0 t/m 5 jaar meerpersoons wipveer stuk 0 t/m 5 jaar wip stuk 0 t/m 11 jaar enkel duikelrek stuk 6 t/m 11 jaar meerdelig duikelrek stuk 6 t/m 11 jaar stuk 6 t/m 11 jaar stuk 0 t/m 11 jaar speciale schommel stuk 6 t/m 11 jaar evenwichtsbalk stuk 0 t/m 11 jaar bokspringpaal stuk 6 t/m 11 jaar balanceertoestel stuk 6 t/m 11 jaar glijbaan laag stuk 0 t/m 5 jaar glijbaan hoog stuk 0 t/m 11 jaar taludglijbaan stuk 0 t/m 11 jaar zandspeeltoestel stuk 0 t/m 11 jaar stuk 0 t/m 5 jaar draaitoestel klein stuk 0 t/m 11 jaar draaitoestel groot stuk 6 t/m 11 jaar klimelement stuk 0 t/m 11 jaar speelhuisje laag stuk 0 t/m 5 jaar combinatie klein jong stuk 0 t/m 5 jaar combinatie klein oud stuk 6 t/m 11 jaar combinatie klein stuk 0 t/m 11 jaar combinatie groot jong stuk 0 t/m 5 jaar combinatie groot oud stuk 6 t/m 11 jaar combinatie groot stuk 0 t/m 11 jaar uitgebreide speelcombinatie stuk 0 t/m 11 jaar tafeltennistafel stuk 6 t/m 18 jaar voetbaldoel stuk 6 t/m 18 jaar basketbalpaal stuk 6 t/m 18 jaar volleybalset stuk 12 t/m 18 jaar kabelbaan stuk 6 t/m 11 jaar skateboard groot stuk 6 t/m 18 jaar skateboard middel stuk 6 t/m 18 jaar skateboard klein stuk 6 t/m 18 jaar waterspeltoestel stuk 0 t/m 5 jaar speelaanleiding/poef/betonel stuk 0 t/m 11 jaar kruipbuis stuk 0 t/m 18 jaar Jeu de boulesbaan stuk 6 t/m 18 jaar multidoel(wand) stuk 6 t/m 18 jaar klimwand stuk 6 t/m 18 jaar Voetbalkooi stuk n.v.t bank stuk 0 t/m 18 jaar prullenbak stuk 0 t/m 18 jaar zand m2 n.v.t onderhoud 100% totaal toestellen totaal ondergronden totaal speelvoorzieningen onderhoud 75%

139 BIJLAGE VIII. KAART OBB Ingenieursbureau

140 * * * EINDE SPEELRUIMTEPLAN * * * OBB Ingenieursbureau