Molsla Paardenbloem. Achtergrondinformatie

Transcriptie

1 Molsla Paardenbloem Achtergrondinformatie De paardenbloem is een zeer algemeen voorkomende plant. In gazons, graslanden, bermen en ruigten kun je hem vaak aantreffen. De paardenbloem behoort tot de familie der composieten of samengesteldbloemigen. Dat wat bij de eerste oogopslag één bloem lijkt, blijkt bij nadere beschouwing een grote verzameling kleinere bloemen te zijn. Enkele moestuingewassen behoren tot de familie der composieten, o.a. sla, andijvie en artisjokken. De paardenbloem kreeg zijn naam, omdat paarden er graag van eten. Het is uitstekend voer voor konijnen, cavia s enz. In het voorjaar wordt de plant opgegraven uit molshopen. Doordat de bladeren dan bedekt zijn geweest met aarde zien ze er verbleekt uit, zijn zacht en kunnen als witlof worden gegeten (molsla). Het eten van de bladeren werkt versterkend, zenuwstillend en bloedreinigend. De bladeren groeien in een rozet op de grond en kunnen zeer verschillend van vorm zijn. De stengel is altijd onvertakt, hol en meestal wat pluizig. Elk afzonderlijk bloempje uit een bloem heeft een lintvormig bloemkroon, waarin de stampers en meeldraden zitten. Onderin ieder bloemetje bevindt zich de nectar (honing). In de regel zijn de meeldraden vroeger rijp dan de stampers. Als de stamper rijp is, is vaak het stuifmeel uit dezelfde bloem al meegenomen door insecten of door de wind. De bestuiving vindt dan plaats met stuifmeel van andere paardenbloemen (kruisbestuiving). Tijdens de bloei openen eerst de buitenste bloempjes zich, dan volgt spiraalsgewijs de rest. Hierdoor lijkt het soms wel alsof paardenbloemen een hart bezitten. De bloeitijd is april, mei en september, oktober. het vruchtbeginsel ligt onder de bloemblaadjes (onderstandig vruchtbeginsel). Elk vrucht heeft maar één zaadje. Op het vruchtbeginsel bevinden zich haren (kelkpluis) die samen met de wind voor de verspreiding zorgen (parachuutje). De wortel is een penwortel te vergelijken met een peen. De gehele plant bevat melksap, dat een bittere smaak heeft. Paardenbloem 1

2 Lessuggesties Wandel met de leerlingen naar buiten en zoek een stukje grasland waar de paardenbloem te vinden is. Verken samen met de kinderen de omgeving. - Wat zie ik? Gras, bloemen, bomen, struiken, huizen, mensen vogels, insecten, enz. Ik zie, ik zie, wat jij niet ziet. - Wat hoor ik? Vogels, verkeer, mensen, kinderen enz. - Wat ruik ik? Bloemen, auto s, mest, enz. - Bekijk met de leerlingen een aantal paardenbloemplanten en laat alle onderdelen aanwijzen, benoemen enz. - Pluk een paardenbloem en laat de leerlingen iets van het sap proeven. - Graaf een paardenbloem uit en snij dunne plakjes van de wortel. Laat de leerlingen hiervan proeven. - Als er pluizenbollen zijn, kunnen de kinderen zelf de zaadjes wegblazen. - Kerf kleine stukjes paardenbloemstengel met je nagel in en leg deze stukjes in een bakje met water; er ontstaan dan waterbloemetjes. - Beeld samen met de kinderen de plant uit: het groeien, bloeien, beweging door de wind, de kringloop van een plant, enz. - Rijmen met woordjes als: bloem, steel, boom, blad, enz. - Een onzinverhaal vertellen waarin biologische fouten gemaakt worden. De kinderen reageren op de fouten door te gaan staan. 2

3 Werkblad buiten - Zoek een plek waar paardenbloemen groeien. Staan er veel of weinig bij elkaar? - Welke paardenbloemen zie je het meest: met knoppen, bloemen of pluizenbollen? - Zoek een paardenbloem met een bloem en ruik er eens aan. Hoe ruikt het? - Volg de bloemstengel met je vinger naar beneden. Schrijf op waar hij vandaan komt. - Kijk eens hoe de bladeren aan de plant vast zitten. Wat valt je op? - Kun je nog meer planten vinden die de bladeren net zo hebben? - De bladeren kun je als sla eten. Pluk er een en proef eens een hapje. Vind je het lekker? - Pluk een pluizenbol en blaas alle zaadjes weg. Hoe vaak heb je geblazen? - Kijk de zaadjes na. Hoeveel meter denk je dat ze weg waaien? - Pluk nog een blad en teken dit hieronder zo precies mogelijk na. 3

4 Werkblad binnen - Breek een bloemstengel door. Wat komt er uit de stengel? - Probeer eens in de stengel te kijken. Wat valt je op? - Duw voorzichtig met de vinger de bloem uit elkaar. Wat zie je? (Gebruik een vergrootglas). - Dat wat er uit ziet als één bloem, is eigenlijk een hele verzameling bloemetjes. Kijk maar eens goed met een vergrootglas. - Pluk wat kleine bloemetjes en zuig aan de onderkant. Wat proef je? - Hoeveel bladeren heeft jouw plant? - Waar zitten de bladeren aan vast? - Welke vorm heeft de wortel? - Zo n wortel noemen we een penwortel. Deze zorgt ervoor dat de plant goed stevig in de grond blijft zitten. Ken je nog meer planten met een penwortel? - Probeer erachter te komen hoe een paardenbloem aan zijn naam komt. - Pluk een klein bloemetje aan de rand van de paardenbloem en teken het na. 4

5 Wie eet wat? Volg de lijnen met je vinger. 5

6 Wat komt eerst? Zet een nummer onder de plaatjes. 6

7 Knipplaat. Leg de onderdelen goed tegen elkaar. 7