Begeleiding naar de Wmo?!

Transcriptie

1 Begeleiding naar de Wmo?! NAH-Conferentie in Heiloo 10 december 2012 Anja Hommel 22 maart 2012

2 10 januari 2012 Vorige kabinet: Decentralisatie AWBZ-begeleiding 1.0 Geleidelijke invoering ( ) Géén overheveling: AWBZ-functie wordt geschrapt en onder Wmo wordt nieuwe taak gecreëerd (compensatieplicht ipv verzekerd recht) Verzekerd recht: wettelijke aanspraak op bepaalde vorm van zorg Compensatieplicht: opdracht aan gemeente om mensen met beperkingen compensatie te bieden opdat zij zelfstandig kunnen wonen en meedoen aan de samenleving; specifieke invulling kan variëren. Peiljaar 2010 (uitgaven Amsterdam: ca. 125 miljoen) Korting op budget: 5% Wetsvoorstel Wmo: 22 dec 2011 ingediend bij 2 e Kamer

3 Waar stonden we als gemeente? Januari 2012: Uitgangspuntennotitie Amterdamse aanpak in het college van B&W Doelgroepgerichte verkenningen gericht op Opties voor alternatieve invullingen per product (onderscheid 2014 en latere jaren) Totaalbeeld aanbod voor doelgroep na decentralisatie (gewenste situatie 2014) En daaruit afgeleid: mogelijke/haalbare aanbod in 2013 (vooral quick wins) Ontwikkeling basisaanbod in de stadsdelen Verkenning vormgeving toegang/indicatiestelling(gekantelde werkwijze, rol 1 e lijn) Ontwikkeling formule voor robuust pgb Varianten van opdrachtgeverschap

4 Haagse perikelen Catshuisoverleg Lenteakkoord Wetsvoorstel controversieel? ?

5 Regeerakkoord: Decentralisatie 2.0: begeleiding én verzorging Functies extramurale begeleiding én verzorging in 2015 gedecentraliseerd naar gemeenten Beide met taakstelling van 25% (= 20% meer dan onder oude bestuursafspraken). Omvang budget: 6,4 mld; A dam na korting ca. 210 mio Aantal cliënten A dam: (bgl) en (vrz) Rijk voert in 2014 reeds versobering door: - Indicaties voor verzorging korter dan 6 maanden: zelf op te lossen - Norm gebruikelijke zorg bij verzorging verhoogd van 60 naar 90 min. - Begeleiding: schrappen aanspraak op dagbesteding Veel beleidsvrijheid voor gemeenten

6 Decentralisatie begeleiding en verzorging - vervolg Onduidelijkheid over peiljaar, budget, berekeningswijze Versobering door Rijk genoeg om korting op te vangen? Onduidelijkheid over schrappen aanspraak op dagbesteding Een gewone bezuiniging? Een soort pakketmaatregel met compensatie voor gemeenten? Incorporatie dagbesteding in nieuwe participatiewet? AWBZ-verpleging gaat naar zorgverzekering. Daardoor knip bij cliënten met meervoudige zorgvraag Grotere druk op mantelzorgers, op eigen kracht en op de eigen portemonnee

7 18 december 2012 En.. óók nog andere maatregelen Schrappen aanspraak op hulp bij het huishouden. Korting budget met 75% ZZP 1-3 reeds in Lenteakkoord geschrapt zzp1 en zzp2 in 2013 niet meer mogelijk voor nieuwe gevallen AWBZ-breed Zzp3 voor ouderen geschrapt in 2014 Zzp3 voor verst. gehandicapten en ggz-clienten geschrapt in 2014 ZZP4 wordt met ingang van 2016 geschrapt ZZP4 is zware groep nog groter beroep op gemeentelijke aanbod; compensatie nog onduidelijk Daarnaast ook invoering Participatiewet (2014) en decentralisatie Jeugd (2015)

8 Grote gevolgen Voor cliënten: Minder loketten en regelingen (integraal) Van recht naar voorziening Cumulatie maatregelen en financiële gevolgen Sterker beroep op eigen kracht, zelfredzaamheid, mantelzorg Voor aanbieders AWBZ uitvoering in 1 hand 415 gemeenten Gemeenten verschillen in aanpak / opdrachtgeverschap Concurreren of samenwerken Krimpscenario Specialiseren of doelgroepverbreding / functie- of taakuitbreiding Formele en informele zorg verbinden Eigen regie inhoud geven

9 Gevolgen gemeente Nieuwe doelgroepen en grote verantwoordelijkheden Veel minder middelen herontwerp Wmo obv scherpe keuzes 3 decentralisaties: integraal werken binnen sociale domein (jeugd, werk en inkomen, Wmo) Groot aantal aanbieders, emorme diversiteit Expertise opbouwen Regionaal samenwerken /centrumfunctie Belang afstemming met zorgverzekeraar rond complexe doelgroepen

10 10 januari 2012 AWBZ-begeleiding: wie is de cliënt? Cliëntgroep Landelijk Amsterdam Somatische problematiek (5,9%) (15,0%) Psychogeriatrische problematiek (7,3%) 500 (5,4%) Psychiatrische problematiek (35,0%) (38,3%) Lichamelijke handicap (8,9%) 555 (6,0%) Verstandelijke handicap (30,8%) (26,8%) Zintuiglijke handicap (2,5%) 250 (2,7%) Onbekend 5 (0%) Aantal indicaties Bureau Jeugdzorg? 504

11 10 januari 2012 Begeleiding in Amsterdam 90 aanbieders (vaak met onderaannemers) Zorgvraag en -aanbod: zéér gevarieerd Aantal indicaties nam afgelopen jaren gestaag toe Ruim een derde van de cliënten heeft een pgb M.n. cliënten met psychiatrische problematiek en jongeren hebben een pgb

12 18 december 2012 Verkenningen per doelgroep: voorlopige conclusies Weinig alternatieven mogelijk voor: Meervoudig complex gehandicapten Mensen met niet aangeboren hersenletsel (zware gevallen) Zintuigelijk beperkten (vooral doofblinden) Verstandelijk gehandicapten met bijkomende problematiek Zwaar dementerenden De tijd nemen, goed kijken of en waar je enige efficiencywinst kan boeken Meer alternatieven mogelijk voor: Jongeren met psychiatrische beperkingen (vrijwillige inzet, respijtzorg, preventieve jeugdzorg/okc) Volwassenen met psychiatrische beperkingen (toegankelijker welzijnsaanbod, inzet vrijwilligers/buddies, zorg op afstand, sociale firma s) Verstandelijk gehandicapten (toegankelijker welzijnsaanbod, meer inzet vrijwillers/buddies, sociale firma s) Ouderen (samenwerking zorg-welzijn, vrijwillige inzet, buddies, domotica)

13 Mensen met niet aangeboren hersenletsel Diffuse groep: ernst en oorzaken kunnen sterk verschillen Ca mensen met zwaar hersenletsel Langdurig zorgafhankelijk, weinig ziekte-inzicht, mantelzorg erg belast Moeilijk in beeld te krijgen (nah geen aparte grondslag AWBZ) 200 mensen bij Heliomare, ook Osira heeft gespecialiseerd aanbod Verder veel spreiding over andere zorginstellingen (29) Aard ondersteuning: Begeleiding vaak sterk verweven met andere zorgfuncties Begeleiding gericht op omgaan met beperkingen speciale expertise nodig Innovatie: Innovatiepotentieel hangt omgekeerd samen met zwaarte beperkingen Andere organisaties kunnen steentje bijdragen aan ondersteuning NAHcliënten mits deskundigheid en continuïteit gewaarborgd zijn

14 18 december 2012 Algemene bevindingen Toegankelijk welzijn, samenwerking zorg - welzijn, vrijwillige inzet Groepsaanbod is verkokerd: groepen mixen, lokaties delen Bestedingen tlv pgb kunnen zicht geven op keur van alternatieve oplossingen (vaak ook goedkoper) Niet alleen huidige aanbieders hebben zicht op innovatierichtingen, ook informele netwerken en welzijnsaanbieders hebben daar ideeën over Invliegen expertise uit hogere lagen om algemeen en collectief aanbod geschikter te maken voor bgl-doelgroepen; wel signaliseringsfunctie goed regelen! Maak aanbieders meer verantwoordelijk om met minder geld meer mensen te bedienen (resultaatafspraken) Goede vraagverheldering is het halve werk!

15 18 december 2012 Vragen? Beleidsvelden \ Sociale zaken, integratie en zorg \ Maatschappelijke ondersteuning