Pensioenregeling in heldere taal.

Transcriptie

1 Pensioenregeling in heldere taal. Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen, vermenigvuldigd of gereproduceerd zonder schriftelijke toestemming van de uitgever en/of andere auteursrechthebbenden. Stichting Pensioenfonds Hewlett-Packard Nederland kan geen enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor de volstrekte juistheid en volledigheid van alle in deze uitgave opgenomen teksten en beelden. Alle genoemde gegevens zijn onder voorbehoud. Aan de inhoud van deze brochure kunnen geen rechten worden ontleend. De meest gestelde vragen en de antwoorden over de HP Pensioenregeling

2 Inhoudsopgave Inleiding - Je pensioen... 5 De pensioenregeling 54 vragen over je pensioen Een geïndexeerde middelloonregeling, wat is dat? Een beschikbare-premieregeling, wat is dat dan? Waar gebruikt het pensioenfonds de premie voor? Hoe hoog is de premie? Wat gebeurt er als de werkgever de premie niet meer kan betalen?...10 De deelnemer Wanneer ben ik deelnemer aan de pensioenregeling? Wat gebeurt er met de pensioenaanspraken die ik eerder bij een andere werkgever heb opgebouwd? Wanneer eindigt de deelname? Moet ik wijzigingen in mijn persoonlijke situatie doorgeven aan het pensioenfonds?...12 De pensioenvoorzieningen...13 Ouderdomspensioen Wanneer gaat het ouderdomspensioen in? Over welke salariscomponenten bouw ik pensioen op? Hoeveel ouderdomspensioen krijg ik na mijn 65ste uit de middelloonregeling? Hoe werkt de pensioenregeling voor parttimers? Hoe blijf ik op de hoogte van mijn pensioenopbouw? Hoe worden de pensioenen uitbetaald?...16 Tijdelijk ouderdomspensioen Wanneer gaat het tijdelijk ouderdomspensioen in? Wat is de basis voor het tijdelijk ouderdomspensioen?...16 Partnerpensioen Komt mijn partner in aanmerking voor partnerpensioen bij mijn overlijden? Hoeveel partnerpensioen krijgt mijn partner als ik overlijd?...17 Wezenpensioen Hoeveel bedraagt het wezenpensioen?...18 Arbeidsongeschiktheidspensioen Wanneer kom ik in aanmerking voor een arbeidsongeschiktheidspensioen? Wat gebeurt er met mijn pensioenopbouw als ik arbeidsongeschikt word?...19 Overlijden Komt mijn partner in aanmerking voor partnerpensioen bij mijn overlijden? Hoe hoog is het partnerpensioen? Hoe hoog is het partnerpensioen als ik op of na mijn 65ste trouw? Hoe hoog is het partnerpensioen als ik arbeidsongeschikt ben? Wanneer komt mijn partner in aanmerking voor een Anw-uitkering (wettelijk)? Hoeveel bedragen de wettelijke Anw-uitkeringen? Hoe hoog is het wezenpensioen?...23 Scheiding Als ik ga scheiden of een geregistreerd partnerschap beëindig, wat gebeurt er dan met mijn aanspraak op ouderdomspensioen? Als ik ga scheiden of een geregistreerd partnerschap beëindig, wat gebeurt er dan met het partnerpensioen? Waartoe dient een echtscheidingsconvenant?...25 Ontslag Wat gebeurt er met mijn pensioen als ik ontslag neem? Wat gebeurt er met mijn pensioen als ik word ontslagen? Kan ik mijn pensioenaanspraken meenemen naar een volgende werkgever? Wat als ik mijn pensioenaanspraken niet meeneem naar een volgende werkgever?...27 Arbeidsongeschiktheid Wat gebeurt er als ik arbeidsongeschikt word? Wanneer kom ik in aanmerking voor arbeidsongeschiktheidspensioen? Wat gebeurt er als mijn nieuwe inkomen lager is dan 70% van het salaris dat ik verdiende toen ik arbeidsongeschikt werd? Wat gebeurt er met mijn pensioenopbouw als ik arbeidsongeschikt word? Kom ik nog in aanmerking voor de WAO? Wat moet ik doen als ik meer of minder arbeidsongeschikt word?...31 Keuzes op de pensioendatum Wat gebeurt er als ik 65 word? Kan ik ook eerder of later met pensioen?...32 Pensioenbrochure

3 Inleiding - Je pensioen 45. Kan ik het opgebouwde partnerpensioen omzetten in een hoger ouderdomspensioen? Kan ik de hoogte van het ouderdomspensioen ook variëren?...35 Toeslagen Welke soorten toeslagen zijn er? Wat betekent expliciet voorwaardelijke toeslagverlening?...37 Bestuur Wie zitten er in het bestuur van het pensioenfonds? Wat zijn de taken van het bestuur? Wie controleert het bestuur? Wat doet de Deelnemersraad? Wat zijn de taken van het Verantwoordingsorgaan? Visitatiecommissie? Wat is dat?...40 Heb je nog andere vragen???...41 Meer informatie?...42 Pensioeninformatiesite: YBR...42 Begrippenlijst...44 Voorbeelden...48 Voorbeeld 1: pensioenopbouw (pensioenreglement B)...48 Voorbeeld 2: partnerpensioen (pensioenreglement B)...49 Voorbeeld 3: arbeidsongeschiktheidspensioen (pensioenreglement B)...51 Levensloopregeling...52 De levensloopregeling in grote lijnen...52 Meedoen aan de levensloopregeling...52 Belasting- en premieheffing...52 Opnemen verlof...52 Zeven praktische raakvlakken met je HP Pensioen...52 Meer informatie over de levensloopregeling...54 AOW-gegevens...54 Overzicht contactpersonen en belangrijke adressen...55 Na het salaris is het pensioen de belangrijkste arbeidsvoorwaarde. Dat is niet verwonderlijk, want het gaat om het inkomen waar je straks, als je stopt met werken, de rest van je leven plezier van wilt hebben. Dat inkomen spaar je nu bij elkaar in de HP Pensioenregeling, een prima regeling die door zijn flexibiliteit bovendien voldoende mogelijkheden biedt om je pensioen zo veel mogelijk aan te passen aan jouw individuele wensen en mogelijkheden. Om je in staat te stellen op verantwoorde wijze keuzes te maken met betrekking tot je pensioen, hebben we in deze brochure de inhoud van de HP Pensioenregeling duidelijk en bondig uitgelegd. Wij kunnen niet vaak genoeg benadrukken hoe belangrijk wij het vinden dat je goed begrijpt hoe de pensioenregeling in elkaar steekt. Mochten er daarom na het lezen van deze brochure nog onduidelijkheden zijn, dan kun je altijd terecht bij de administratie van het pensioenfonds (achterin de brochure is een lijst met contactpersonen opgenomen). Hoewel de levensloopregeling niet door het pensioenfonds wordt uitgevoerd, geven wij in deze brochure ook een korte toelichting op deze regeling, omdat deze regeling een aantal raakvlakken met de pensioenregeling heeft. Met vriendelijke groet, Peter Prakken Voorzitter Stichting Pensioenfonds Hewlett-Packard Nederland Februari Pensioenbrochure 5

4 De pensioenregeling 54 vragen over je pensioen Vanaf 1 januari 2006 kent Stichting Pensioenfonds Hewlett- Packard Nederland een nieuwe pensioenregeling. Je totale pensioen kan uit twee delen bestaan, namelijk pensioen uit een basisregeling en pensioen uit een excedentregeling. In de basisregeling bouw je pensioen op over je salaris tot ,- (2008). Deze basisregeling is ondergebracht bij het pensioenfonds. In de excedentregeling bouw je pensioen op over het salarisgedeelte boven de genoemde salarisgrens. De excedentregeling is door HP rechtstreeks ondergebracht bij Delta Lloyd. Hier staat het pensioenfonds dus geheel buiten. In deze brochure hebben wij wel informatie opgenomen over de excedentregeling, om je zo een totaalplaatje van je pensioen te geven. Heb je nog meer vragen over de excedentregeling, dan kun je het beste contact opnemen met Delta Lloyd (achterin deze brochure is een lijst met contactpersonen opgenomen). De basisregeling is een geïndexeerde middelloonregeling, de excedentregeling is een beschikbare-premieregeling. 1. Een geïndexeerde middelloonregeling, wat is dat? De basisregeling is een geïndexeerde middelloonregeling. In een middelloonregeling bouw je elk jaar dat je deelneemt aan de pensioenregeling, een stukje ouderdomspensioen op. Dit stukje ouderdomspensioen wordt gebaseerd op je salaris van dat jaar. (Meer over de pensioenopbouw bij vraag 10 en verder). Dit houdt in dat als je in het jaar daarna een salarisverhoging krijgt, die salarisverhoging alleen meetelt voor de jaren volgend op het moment dat de verhoging aan je is toegekend en niet over de jaren daarvoor. Het pensioen dat je in eerdere jaren hebt opgebouwd, wordt dus niet automatisch aan je salarisontwikkeling aangepast. Om ervoor te zorgen dat de al opgebouwde pensioenaanspraken niet te veel in waarde achteruitgaan (door inflatie), worden deze aanspraken jaarlijks onder bepaalde voorwaarden met een toeslag verhoogd (voorheen werd dit indexatie genoemd). = toeslag op de in eerdere jaren opgebouwde pensioenen, verleend in jaar 2 Zolang je actieve deelnemer (werknemer) bent, is de toeslagverlening onvoorwaardelijk. De hoogte van de toeslag wordt gebaseerd op de loonstijging conform de ICK-CAO of, als deze hoger is, de ontwikkeling van de consumentenprijsindex. Ben je een gewezen deelnemer of gepensioneerd, dan is de toeslagverlening voorwaardelijk. Dit betekent dat de pensioenen alleen onder bepaalde voorwaarden worden verhoogd. Een belangrijke voorwaarde is dat de financiële positie van het pensioenfonds naar het oordeel van het bestuur voldoende moet zijn om toeslagen te kunnen verlenen. Voor deze toeslagverlening wordt geen bestemde reserve gevormd en wordt geen premie geheven. Daarom wordt gesproken van een voorwaardelijk geïndexeerde middelloonregeling. De hoogte van deze toeslag wordt gebaseerd op de ontwikkeling van de consumentenprijsindex. Meer informatie over de toeslagverlening vind je bij vraag 47 en verder. Schematisch ziet de pensioenopbouw er als volgt uit: Verhoging pensioen o.b.v. jaarsalaris jaar 4 Verhoging pensioenopbouw o.b.v. jaarsalaris jaar 3 = toeslag op de in eerdere jaren opgebouwde pensioenen, verleend in jaar 3 = toeslag op de in eerdere jaren opgebouwde pensioenen, verleend in jaar 4 Verhoging pensioenopbouw o.b.v. jaarsalaris jaar 2 Pensioenopbouw o.b.v. jaarsalaris in jaar Pensioenbrochure

5 In jaar 1 wordt de pensioenopbouw gebaseerd op het pensioengevend salaris in dat jaar. Indien je pensioengrondslag niet meer wijzigt, dan blijft de jaarlijkse pensioenopbouw gelijk tot aan je pensioendatum (gele vlak). Indien je salaris in het tweede jaar hoger is, dan wordt ook de jaarlijkse pensioenopbouw aangepast. Het pensioen dat je in het eerste jaar hebt opgebouwd, wordt in jaar 2 verhoogd met een toeslag (rose vlak). Het totaal aan afspraken tussen werkgever en werknemer over het pensioen, wordt de pensioenovereenkomst genoemd. De Pensioenwet maakt qua pensioenovereenkomsten onderscheid tussen de volgende hoofdvormen: een uitkeringsovereenkomst: hierbij wordt de pensioenaanspraak vastgesteld volgens bijvoorbeeld een middelloonregeling of eindloonregeling. De uitkering staat vast, de premie wordt bepaald aan de hand van de in te kopen pensioenen. een kapitaalovereenkomst: er wordt een kapitaal bijeen gespaard dat op de pensioendatum wordt gebruikt om pensioen aan te kopen. een premie-overeenkomst: hierbij staat de premie die wordt betaald vast. De hoogte van het pensioen is vooraf niet bekend. Het pensioen wordt afgeleid uit de betaalde premies. De basisregeling van HP Pensioenfonds is een uitkeringsovereenkomst in de zin van de Pensioenwet. De excedentpensioenregeling is een kapitaalovereenkomst (zie vraag 2). 2. Een beschikbare-premieregeling, wat is dat dan? Nog even voor alle duidelijkheid: de excedentregeling wordt niet door het pensioenfonds uitgevoerd. Deze regeling is door de werkgever rechtstreeks ondergebracht bij een verzekeraar, in dit geval Delta Lloyd. Bij de basisregeling zijn de pensioenen het uitgangspunt. Op basis van de toe te kennen pensioenen wordt door het pensioenfonds de premie bepaald die de werkgever aan het pensioenfonds dient te betalen. Het uitgangspunt van de excedentregeling is juist andersom, hier is de premie het uitgangspunt. De werkgever betaalt een premie aan de verzekeraar (in dit geval Delta Lloyd). De hoogte van de premie die voor je wordt gestort, is afhankelijk van je leeftijd. Met deze premie wordt elk jaar een stukje pensioenkapitaal ingekocht. Het pensioenkapitaal groeit door de jaarlijkse premiestortingen en door de winstdeling die erop wordt behaald. Je krijgt op je kapitaal een gegarandeerd rendement van 3% per jaar (in het kapitaal dat voor jou is verzekerd indien je tot je pensioendatum in dienst blijft, is al rekening gehouden met dit gegarandeerde rendement). Is het werkelijke rendement hoger, dan profiteer je daar ook van mee (tot een maximum rendement van 7%). Van dit kapitaal koop je op de pensioendatum een pensioen in, en natuurlijk geldt dan: hoe hoger het kapitaal op je pensioendatum, des te hoger de pensioenuitkering die je ervoor kunt inkopen. Voor meer vragen omtrent de excedentregeling kun je je wenden tot Delta Lloyd. De excedentregeling van HP is een kapitaalovereenkomst in de zin van de Pensioenwet. 3. Waar gebruikt het pensioenfonds de premie voor? Het pensioenfonds gebruikt de premie niet alleen voor de financiering van de opbouw van de pensioenaanspraken, maar ook om de uitvoeringskosten van de pensioenregeling te betalen. Verder betaalt het pensioenfonds met de ontvangen premie de kosten voor de verzekering van de risico s die optreden bij overlijden en arbeidsongeschiktheid. Daarnaast moet het pensioenfonds ervoor zorgen dat er voldoende reserves aanwezig zijn om de pensioenaanspraken ook in de toekomst te kunnen uitkeren. Ook als bijvoorbeeld de aandelenbeurzen instorten, wil je er natuurlijk wel zeker van zijn dat je op je pensioendatum ook daadwerkelijk je pensioen krijgt uitgekeerd. De hoogte van de reserves die het pensioenfonds moet aanhouden, ligt wettelijk vast. 4. Hoe hoog is de premie? Basisregeling Bij de werkgever wordt de actuariële, kostendekkende premie in rekening gebracht. Een deel hiervan brengt de werkgever weer in rekening bij de deelnemers. Deze deelnemersbijdrage wordt ingehouden op je salaris. De deelnemers betalen (vanaf 21 jaar) een deelnemersbijdrage van 6% van het fulltimesalaris boven het bedrag van ,--. De deelnemersbijdrage wordt berekend over het fulltimesalaris tot maximaal ,-- (2008). Over het salaris boven dit maximum hoeft voor de basisregeling geen deelnemersbijdrage te worden betaald. Excedentregeling De excedentregeling is een beschikbare premieregeling. De premie die voor je wordt gestort, is afhankelijk van je leeftijd. Naarmate je ouder wordt, loopt de premie (scherp) op. De premietabel is zo opgezet dat je bij gemiddeld verwachte rendementen over de hele looptijd kunt uitkomen op een ouderdomspensioen ingaand op 65 jaar van ongeveer 90% van je gemiddeld verdiende salaris boven ,- (2008) plus een partnerpensioen. Nogmaals: een gegarandeerde einduitkomst is er in dit deel van de pensioenregeling niet. Veel is afhankelijk van de winstdeling. Pensioenbrochure

6 Op het kapitaal krijg je jaarlijks in ieder geval een gegarandeerd rendement van 3%. Als er meer rendement behaald wordt, profiteer je daarvan mee. Maximaal kun je daardoor nog 4% per jaar extra rendement krijgen. Valt de winstdeling van de overrente hoger uit dan die 4%, dan wordt het meerdere bewaard voor jaren waarin een lager rendement wordt gehaald. De premietabel is zo opgezet dat er wordt gestreefd naar een pensioenopbouw over dit deel van je salaris met 2,25% per jaar. Dit opbouwpercentage is het hoogste percentage dat de fiscus toestaat. De premie voorziet in opbouw van een kapitaal voor ouderdomspensioen en partnerpensioen. Je bent echter niet verplicht om ook partnerpensioen in te kopen als je met pensioen gaat als je het niet doet, wordt je ouderdomspensioen hoger. Hoeveel premie er voor je wordt gestort in de excedentregeling, is afhankelijk van je salaris en je leeftijd. Hoe ouder je wordt, des te hoger het premiepercentage. Hiernaast zie je de premietabellen zoals die gelden voor deelnemers die voor de basisregeling deelnemen aan reglement A respectievelijk reglement B. (zie voor uitleg over regeling A en B vraag 10). Leeftijd Pensioenregeling A Pensioenregeling B % over salaris % over salaris boven de boven de , , ,6% 6,9% ,4% 8,4% ,6% 10,0% ,2% 12,2% ,3% 14,6% ,2% 17,6% ,0% 21,3% ,8% 25,8% 60 < 37,0% 31,5% Voorbeeld: deelnemer aan regeling B is 42 jaar, zijn salaris bedraagt ,--. HP stort 14,6% van ( ,--) = 767,08. Een deel hiervan wordt weer bij de deelnemer op het loon ingehouden. De deelnemersbijdrage van de werknemer is gelijk aan 6% van het salarisdeel boven ,--, oftewel 315, Wat gebeurt er als de werkgever de premie niet meer kan betalen? De werkgever betaalt jaarlijks een premie aan het pensioenfonds. Toch kunnen er zich omstandigheden voordoen waardoor de werkgever genoodzaakt is de premie te verminderen. De werkgever kan in geval van ingrijpende wijziging van omstandigheden, onder meer in geval dat de overheid nieuwe of aangepaste wettelijke ouderdoms-, nabestaanden- en wezenvoorzieningen treft, besluiten om de bijdrage te verlagen of geheel te beëindigen. Wanneer de werkgever voornemens is over te gaan tot vermindering van de bijdrage of het geheel staken van de premiebetaling dan zal dit door de werkgever direct schriftelijk worden meegedeeld aan het bestuur van het pensioenfonds en aan degenen van wie het pensioen of de aanspraak op pensioen daardoor wordt getroffen. Wanneer het fonds het voornemen heeft om over te gaan tot vermindering van de pensioenaanspraken dan zal ook dit direct schriftelijk worden meegedeeld aan degenen van wie het pensioen of de aanspraak op pensioen daardoor wordt getroffen alsmede aan de directie en de aangesloten ondernemingen. De vermindering kan op zijn vroegst één maand na deze mededeling worden gerealiseerd. De deelnemer 6. Wanneer ben ik deelnemer aan de pensioenregeling? Je bent automatisch deelnemer aan de pensioenregeling van HP Pensioenfonds als je 21 jaar of ouder bent en werkt bij een bedrijf dat is aangesloten bij het pensioenfonds. Je hoeft daar zelf niets voor te doen. Je werkgever meldt je aan en vervolgens ontvang je van het pensioenfonds een schriftelijke bevestiging. Indien je dit wenst, kun je naast deze brochure ook het geldende pensioenreglement ontvangen. Het pensioenreglement is op het HP Intranet opgenomen. Bij de uitvoering van de pensioenregeling maakt het pensioenfonds onderscheid tussen actieve deelnemers enerzijds en gewezen en gepensioneerde deelnemers anderzijds: De actieve deelnemers zijn de huidige medewerkers die pensioen bij het pensioenfonds opbouwen (inclusief de medewerkers die vanwege arbeidsongeschiktheid niet meer in dienst zijn, maar nog wel pensioen opbouwen). De tweede groep bestaat uit de gewezen deelnemers en gepensioneerden. De gepensioneerden ontvangen een pensioenuitkering van HP Pensioenfonds. De gewezen deelnemers, ook wel slapers genoemd, zijn de ex-werknemers die nog niet met pensioen zijn en die hun opgebouwde pensioenaanspraken bij HP Pensioenfonds hebben laten staan. 10 Pensioenbrochure 11

7 De pensioenvoorzieningen 7. Wat gebeurt er met de pensioenaanspraken die ik eerder bij een andere werkgever heb opgebouwd? Indien je dit wenst, kun je de waarde van de pensioenen die je bij je vorige werkgever hebt opgebouwd, laten overdragen aan HP Pensioenfonds. De waarde wordt dan omgezet in pensioenaanspraken volgens de pensioenregeling van HP. Als je waardeoverdracht wilt laten plaatsvinden, dan moet je binnen 6 maanden na aanvang van je deelname aan de regeling van HP hiertoe een verzoek indienen bij HP Pensioenfonds. Deze pensioenaanspraken worden dan jaarlijks, net als de andere opgebouwde pensioenaanspraken verhoogd (zie vraag 47). 8. Wanneer eindigt de deelname? De actieve deelname stopt als je dienstverband bij je huidige werkgever eindigt (bijvoorbeeld omdat je ontslag neemt en voor een andere werkgever gaat werken) of als je met pensioen gaat. De deelname stopt uiteraard ook als je komt te overlijden. 9. Moet ik wijzigingen in mijn persoonlijke situatie doorgeven aan het pensioenfonds? Ja. Voor een goede uitvoering van de pensioenregeling is het belangrijk dat het pensioenfonds over de juiste persoonlijke gegevens beschikt. Het pensioenfonds is aangesloten bij de Gemeentelijke Basis Administratie (GBA). Via het GBA-systeem wordt het pensioenfonds in principe op de hoogte gehouden van wijzigingen in je persoonlijke situatie. Via dit systeem worden echter niet alle gegevens doorgegeven. Voorbeelden daarvan zijn gegevens over samenwonen en adresgegevens in het buitenland. Geef veranderingen in je persoonlijke situatie die van invloed kunnen zijn op je pensioen (huwelijk, samenwonen, echtscheiding, adreswijziging) daarom altijd door aan het pensioenfonds. Bekijk ook je jaarlijkse pensioenopgave. Indien hier gegevens op staan die niet kloppen, neem dan contact op met het pensioenfonds (zie de lijst met contactpersonen achterin de brochure). Welke pensioenen maken onderdeel uit van de pensioenregeling? De premie die jij en je werkgever gezamenlijk betalen, wordt door het pensioenfonds gebruikt voor de opbouw van het ouderdoms-, het partner-, het wezen- en het arbeidsongeschiktheidspensioen. Hieronder leggen wij uit wat deze pensioenen precies inhouden en hoe ze worden berekend. Achter in dit boekje vind je verschillende voorbeeldberekeningen die je kunt gebruiken als basis voor de berekening van je eigen pensioen. Ouderdomspensioen 10. Wanneer gaat het ouderdomspensioen in? HP Pensioenfonds kent twee regelingen. Dit is ingegeven door wetswijzigingen. Een standaard pensioenleeftijd lager dan 65 jaar is niet meer mogelijk, behalve voor werknemers die zijn geboren vóór 1 januari Daarom is de pensioenregeling gesplitst in 2 regelingen. Voor de oudere deelnemers is in feite de oude pensioenregeling gehandhaafd. Deze regeling is vastgelegd in pensioenreglement A. Pensioenreglement A is van toepassing op alle deelnemers die op 31 december 2005 reeds deelnamen aan de HP Pensioenregeling én op dat moment 55 jaar of ouder waren. Voor de deelnemers aan Pensioenreglement A geldt dat het pensioen ingaat op 61-jarige leeftijd. Omdat je voor 65-jarige leeftijd nog geen AOWuitkering (AOW = Algemene Ouderdomswet) ontvangt, wordt tot aan de 65-jarige leeftijd naast het ouderdomspensioen ook een tijdelijk ouderdomspensioen uitgekeerd. Voor de jongere deelnemers heeft het pensioenfonds een andere oplossing moeten zoeken omdat een pensioenleeftijd van 61 jaar voor hen niet meer was toegestaan. Die oplossing is gevonden in een hogere pensioenopbouw. (zie ook vraag 12). 12 Pensioenbrochure 13

8 Pensioenreglement B geldt voor alle overige deelnemers. Het ouderdomspensioen gaat in op de eerste dag van de maand waarin je 65 jaar wordt en wordt uitgekeerd tot het moment van overlijden. Vanaf 65-jarige leeftijd ontvang je het ouderdomspensioen samen met de AOW-uitkering van de overheid en eventuele voorzieningen die je zelf hebt getroffen. De hoogte van het ouderdomspensioen dat je van het pensioenfonds ontvangt is voor elke deelnemer verschillend. Dit hangt samen met het aantal jaren dat je pensioen hebt opgebouwd en met de hoogte van je salaris. Ook de excedentregeling, die niet via het pensioenfonds loopt, bestaat uit 2 delen. Voor de zogenoemde 55-plussers (de deelnemers geboren vóór 1 januari 1950 en op 31 december 2005 al deelnemend aan de regeling) geldt een andere premietabel dan voor alle overige deelnemers (zie ook vraag 4). Ook hier bestaan de verschillen uit de pensioenleeftijd (61 versus 65) en de hoogte van de pensioenopbouw, al is het laatste in de excedentregeling geregeld door een andere beschikbare premie (zie vraag 4). 11. Over welke salariscomponenten bouw ik pensioen op? Je pensioengrondslag kun je bepalen met behulp van je pensioengevend salaris en een vast aftrekbedrag, de franchise. Onder pensioengevend salaris verstaan we 12 maal het vaste bruto maandsalaris, vermeerderd met de vakantietoeslag en eventuele door de werkgever aan te wijzen variabele salarisbestanddelen. De franchise is een vast aftrekbedrag dat van je pensioengevend salaris wordt afgetrokken, omdat je over dit salarisdeel vanaf je 65ste een AOW-uitkering van de overheid krijgt. Over dit salarisdeel bouw je dus geen pensioen op bij HP Pensioenfonds. De franchise is gekoppeld aan de franchise die het Bedrijfstakpensioenfonds ICK hanteert. De franchise is voor alle deelnemers aan de regeling hetzelfde (in 2008: ,--). 12. Hoeveel ouderdomspensioen krijg ik na mijn 65ste uit de middelloonregeling? In een middelloonregeling bouw je elk jaar dat je deelneemt aan de pensioenregeling een stukje pensioen op. Dit stukje is een bepaald percentage van de pensioengrondslag (het deel van je salaris waarover je wel pensioen opbouwt). Pensioenreglement A HP Pensioenfonds hanteert voor de deelnemers aan reglement A een opbouwpercentage van 1,75%. Als je na 40 dienstjaren met pensioen gaat, kom je op basis van een gelijkblijvend salaris en gelijkblijvende franchise uit op (40 x 1,75% =) 70% van je pensioengrondslag. Pensioenreglement B HP Pensioenfonds hanteert voor de deelnemers aan reglement B een hoger opbouwpercentage dan in reglement A, namelijk een opbouwpercentage van 2,25. Als je na 40 dienstjaren met pensioen gaat, kom je op basis van een gelijkblijvend salaris en gelijkblijvende franchise uit op (40 x 2,25% =) 90% van je pensioengrondslag. De pensioenopbouw in reglement B is hoger dan in reglement A. De opbouw van ouderdomspensioen is namelijk verhoogd om de verhoging van de pensioenleeftijd van 61 naar 65 jaar te compenseren. Dit extra deel van het pensioen is bedoeld om het mogelijk te maken dat je eerder dan je 65ste met pensioen gaat. Voor de berekening van het ouderdomspensioen dat je in een jaar opbouwt, geldt dus deze formule: 1,75% x (je pensioengevend salaris in dat jaar franchise in dat jaar) (reglement A). 2,25% x (je pensioengevend salaris in dat jaar franchise in dat jaar) (reglement B). De in eerdere jaren opgebouwde pensioenaanspraken worden, zolang je deelnemer bent, jaarlijks verhoogd (zie vraag 47 en 48). De pensioenregeling van HP Pensioenfonds kent voor de vaststelling van de pensioengrondslag een maximumsalaris van ,-- (2008). Het pensioen dat je krijgt uit de excedentpensioenregeling is geheel afhankelijk van het kapitaal dat je hebt opgebouwd op de pensioendatum. (Zie ook vraag 4) 13. Hoe werkt de pensioenregeling voor parttimers? Werk je parttime? Dan is ook je pensioenopbouw naar verhouding. Voor parttimers worden de aanspraken naar rato van het parttimepercentage berekend. Eerst worden de pensioenen bepaald alsof je fulltime werkt. Het parttimesalaris wordt hiervoor eerst omgerekend naar een fulltimesalaris. Om de pensioengrondslag te bepalen wordt op dit fulltimesalaris de franchise in mindering gebracht. Op basis van deze pensioengrondslag wordt de jaarlijkse pensioenopbouw vastgesteld. Voor de parttimer wordt daarna dit pensioen weer vermenigvuldigd met het parttimepercentage. 14 Pensioenbrochure 15

9 14. Hoe blijf ik op de hoogte van mijn pensioenopbouw? Op het pensioenoverzicht dat je elk jaar van het pensioenfonds ontvangt, kun je zien hoeveel pensioen je al hebt opgebouwd. Ook wordt de hoogte aangegeven van het pensioen dat je kunt bereiken als je tot je pensionering blijft deelnemen aan deze pensioenregeling. Slapers ontvangen dit overzicht 1 maal per 5 jaar. Ook vind je een overzicht van je pensioenaanspraken op de website YBR (het adres van de website is vermeld in het overzicht met contactpersonen en onderaan de pagina s). Op het overzicht wordt voorts vermeld hoeveel partnerpensioen je nabestaande ontvangt mocht je onverhoopt overlijden. Ook is aangegeven wat de gevolgen zijn als je arbeidsongeschikt wordt. 15. Hoe worden de pensioenen uitbetaald? Het pensioen wordt uitgekeerd in 12 maandelijkse termijnen, telkens in de tweede helft van de maand. De vakantietoeslag krijg je niet apart uitgekeerd, die is al inbegrepen bij de maandelijkse pensioenuitkering. Het pensioenfonds houdt al belasting en premies in, je krijgt dus een netto bedrag op je rekening bijgeschreven. Tijdelijk ouderdomspensioen 16. Wanneer gaat het tijdelijk ouderdomspensioen in? Alleen deelnemers aan pensioenreglement A bouwen nog aanspraken op tijdelijk ouderdomspensioen op (overbruggingspensioen). Het tijdelijk ouderdomspensioen gaat in op de eerste dag van de maand waarin je 61 jaar wordt en wordt uitgekeerd tot de laatste dag van de maand waarin je 65 jaar wordt, maar uiterlijk tot het moment van overlijden. Het wordt ook wel overbruggingspensioen genoemd, omdat dit pensioen de periode overbrugt waarin je nog geen AOW-uitkering ontvangt. 17. Wat is de basis voor het tijdelijk ouderdomspensioen? De pensioendatum voor deelnemers aan pensioenreglement A is de eerste dag van de maand waarin zij 61 worden. Aangezien je pas vanaf je 65ste een AOW-uitkering krijgt, is er voor de periode tussen je pensioendatum en je 65ste een overbruggingspensioen nodig. Dit bouw je bij HP op in 10 jaar tijd, namelijk vanaf je 51ste tot je 61ste. De hoogte van dit pensioen is níet afhankelijk van je salaris. Een volledig overbruggingspensioen is voor alle deelnemers aan reglement A gelijk aan 77% van de franchise. Dat is ongeveer hetzelfde als de AOW-uitkering voor een alleenstaande, en dat is natuurlijk ook precies de bedoeling. Zo is je pensioeninkomen vóór 65 jaar (dus HP ouderdomspensioen plus overbruggingspensioen) ongeveer gelijk aan je pensioeninkomen vanaf 65 jaar (HP ouderdomspensioen plus AOW-uitkering). Partnerpensioen 18. Komt mijn partner in aanmerking voor partnerpensioen bij mijn overlijden? Als je komt te overlijden, ontvangt je partner een partnerpensioen. Dit pensioen wordt levenslang uitgekeerd totdat je partner zelf overlijdt. Dit pensioen wordt alleen uitgekeerd aan je partner als je met je partner was gehuwd, een geregistreerd partnerschap had of als sprake was van een gemeenschappelijke huishouding die door een notaris in een notariële akte is vastgelegd. Deze verbintenis moet door het pensioenfonds zijn erkend. Zorg er daarom voor dat het pensioenfonds over alle gegevens beschikt. 19. Hoeveel partnerpensioen krijgt mijn partner als ik overlijd? De hoogte van het partnerpensioen is verschillend voor deelnemers, slapers en gepensioneerden: Het partnerpensioen voor deelnemers bedraagt 70% van het ouderdomspensioen dat je op basis van je laatste pensioengrondslag zou hebben opgebouwd als je tot je pensioendatum deelnemer was gebleven. Alle pensioenjaren tot je pensioendatum tellen mee. Voor slapers is de hoogte van het partnerpensioen 70% van het ouderdomspensioen dat de slaper zou gaan genieten op de pensioendatum. Als je overlijdt nadat het dienstverband is beëindigd, heeft je partner dus alleen recht op het partnerpensioen dat je tot de datum van uitdiensttreding hebt opgebouwd. Voor gepensioneerden is het partnerpensioen gelijk aan 70% van het ouderdomspensioen dat de gepensioneerde genoot op het moment van overlijden (tenzij je op de pensioendatum beslist om het partnerpensioen uit te ruilen voor een hoger ouderdomspensioen! Zie vraag 45). Ook de excedentregeling kent een partnerpensioen. Het partnerpensioen dat behoort bij de excedentregeling is wél bij het pensioenfonds ondergebracht. Dit partnerpensioen wordt alleen aan je partner uitgekeerd indien je (als deelnemer) overlijdt vóór de pensioendatum. Het partnerpensioen uit de excedentregeling is gelijk aan 1,225% van de excedentpensioengrondslag, vermenigvuldigd met het aantal te bereiken deelnemingsjaren in het pensioenfonds (een voorbeeldberekening van partnerpensioen is achterin deze brochure opgenomen). Bij beëindiging van het deelnemerschap door uitdiensttreding of door pensionering vervalt deze aanspraak op partnerpensioen. 16 Pensioenbrochure 17

10 Bij uitdiensttreding wordt het opgebouwde kapitaal omgezet in een zogenaamd gemengd kapitaal, dat ook tot uitkering komt bij je overlijden. Bij overlijden voor de pensioendatum wordt dit kapitaal gebruikt voor aankoop van een partnerpensioen. Wezenpensioen 20. Hoeveel bedraagt het wezenpensioen? Na je overlijden hebben je achterblijvende kinderen recht op een wezenpensioen. Dit bedraagt 17,5% van het (te bereiken) ouderdomspensioen. Het wezenpensioen wordt uitgekeerd tot de 18e verjaardag van het kind. Als beide ouders zijn overleden, wordt het wezenpensioen verdubbeld. Kinderen die studeren of arbeidsongeschikt zijn, ontvangen een wezenpensioen tot uiterlijk de 27ste verjaardag. Ook de excedentregeling kent een wezenpensioen. Dit wezenpensioen wordt alleen aan de wees uitgekeerd indien je (als deelnemer) overlijdt vóór de pensioendatum. Bij beëindiging van het deelnemerschap door uitdiensttreding of door pensionering vervalt deze aanspraak op wezenpensioen. Het wezenpensioen uit de excedentregeling is gelijk aan 0,30625% van de excedent-pensioengrondslag, vermenigvuldigd met het aantal te bereiken deelnemingsjaren in het pensioenfonds (een voorbeeldberekening van wezenpensioen is opgenomen achterin deze brochure). Arbeidsongeschiktheidspensioen 21. Wanneer kom ik in aanmerking voor een arbeidsongeschiktheidspensioen? Als je geheel of gedeeltelijk arbeidsongeschikt wordt, kun je niet of niet meer volledig werken. Je kunt dan in aanmerking komen voor een uitkering op grond van de WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen). Deze uitkering ontvang je via het UWV (Uitkeringsinstituut Werknemersverzekeringen). De hoogte van de WIA-uitkering is onder meer afhankelijk van het salaris dat je verdiende toen je arbeidsongeschikt werd. Bovendien bestaat er een bepaald maximumsalaris tot waarover je eventueel een uitkering van de overheid ontvangt ( ,83). Voor mensen met een salaris hoger dan dit maximumsalaris kent de pensioenregeling een aanvullend arbeidsongeschiktheidspensioen. Dit pensioen gaat in zodra je recht hebt op een WIA-uitkering en wordt uitgekeerd zolang je deze WIA-uitkering ontvangt. De uitkering stopt als je met pensioen gaat (voor deelnemers aan reglement A op 61 jaar en deelnemers aan reglement B 65 jaar). Vanaf dat moment ontvang je immers een AOW-uitkering (of overbruggingspensioen) en ouderdomspensioen. Bij volledige arbeidsongeschiktheid is de hoogte van dit arbeidsongeschiktheidspensioen 70% van het verschil tussen je laatste jaarsalaris en het WIA-maximum. Bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid is de hoogte afhankelijk van de mate waarin je nog wel kunt werken (de zogenaamde restverdiencapaciteit ). (een voorbeeldberekening van arbeidsongeschiktheidspensioen is opgenomen achterin deze brochure). 22. Wat gebeurt er met mijn pensioenopbouw als ik arbeidsongeschikt word? Zolang je recht hebt op een WIA-uitkering, blijf je deelnemen aan de pensioenregeling en gaat de opbouw van je ouderdomspensioen gewoon door. Ook blijven je partner en kinderen verzekerd voor partner- en wezenpensioen. Het pensioenfonds neemt de pensioenpremie van jou en je werkgever voor haar rekening voor het deel dat je arbeidsongeschikt bent. De premievrijstelling gaat in op de eerste dag dat je een WIA-uitkering ontvangt. Of je in aanmerking komt voor de premievrijstelling en hoe lang deze duurt, is afhankelijk van je situatie. De omvang waarin premievrije voortzetting plaatsvindt, wordt vastgesteld volgens onderstaande tabel: Mate van arbeids- Mate van premievrije ongeschiktheid in de voortzetting zin van de WIA 0 tot 35% 0% 35 tot 45% 40% 45 tot 55% 50% 55 tot 65% 60% 65 tot 80% 72,5% 80 tot 100% 100% 18 Pensioenbrochure 19

11 Overlijden Voor je partner en/of kinderen is het een geruststellende gedachte dat zij verzekerd zijn van een inkomen als je komt te overlijden. Voor je partner is er het partnerpensioen, voor je kinderen het wezenpensioen. 23. Komt mijn partner in aanmerking voor partnerpensioen bij mijn overlijden? Ja, op voorwaarde dat je met je partner een door het pensioenfonds erkende relatie had. Dit is het geval als je met je partner was gehuwd, een geregistreerd partnerschap had of als er sprake was van een gemeenschappelijke huishouding die door een notaris in een notariële akte is vastgelegd. Deze verbintenis moet door het pensioenfonds zijn erkend. Het partnerpensioen wordt levenslang uitgekeerd totdat je partner zelf overlijdt. 24. Hoe hoog is het partnerpensioen? Als je actief deelnemer bent in het pensioenfonds, is het partnerpensioen gelijk aan 70% van het ouderdomspensioen dat je zou hebben opgebouwd als je tot je pensioendatum deelnemer was gebleven. Voor gewezen deelnemers (slapers) is de hoogte van het partnerpensioen gelijk aan 70% van het ouderdomspensioen dat de slaper heeft opgebouwd tot het moment dat het deelnemerschap is beëindigd. Voor gepensioneerden is het partnerpensioen standaard gelijk aan 70% van het ouderdomspensioen dat de gepensioneerde genoot op het moment van overlijden. Voor gepensioneerden is het partnerpensioen mede afhankelijk van de keuzes die zij op de pensioendatum hebben gemaakt (zie vraag 44 en verder). 25. Hoe hoog is het partnerpensioen als ik op of na mijn 65ste trouw? Als je op of na je 65ste bent getrouwd, bent gaan samenwonen of een geregistreerd partnerschap bent aangegaan, komt je partner gewoon in aanmerking voor partnerpensioen. Maar als je op je 65ste nog alleenstaand bent, dan kies je waarschijnlijk voor een zo hoog mogelijk ouderdomspensioen en laat je dus het opgebouwde partnerpensioen omzetten in ouderdomspensioen. Ga je daarna trouwen of samenwonen, dan krijgt je partner dus geen partnerpensioen meer uitgekeerd na je overlijden. Hoe hoog het partnerpensioen is uit de excedentregeling is vooraf niet te zeggen. Dit is enerzijds afhankelijk van de hoogte van het pensioenkapitaal op de pensioendatum en anderzijds van het feit hoe je op de pensioendatum dit kapitaal hebt besteed. Standaard wordt voor het pensioenkapitaal ouderdomspensioen én partnerpensioen ingekocht, waarbij dit partnerpensioen 70% bedraagt van het ouderdomspensioen. Maar ook in de excedentregeling kun je er voor kiezen om dit partnerpensioen geheel of gedeeltelijk om te ruilen voor extra ouderdomspensioen. 20 Pensioenbrochure 21

12 Hier geldt dus hetzelfde voorbehoud als in de basisregeling. Als je op je 65ste alleenstaand bent, dan kies je waarschijnlijk voor een zo hoog mogelijk ouderdomspensioen door het gehele partnerpensioen om te zetten in ouderdomspensioen. Trouw je naderhand, dan is deze omzetting niet meer ongedaan te maken. 26. Hoe hoog is het partnerpensioen als ik arbeidsongeschikt ben? Als je arbeidsongeschikt bent en de pensioenopbouw premievrij voor je wordt voortgezet, hebben je eventuele nabestaanden recht op een uitkering als je komt te overlijden. Je achterblijvende partner krijgt een partnerpensioen en je kinderen een wezenpensioen. Het partnerpensioen is dan gelijk aan het partnerpensioen van een actieve deelnemer, oftewel 70% van het ouderdomspensioen dat je had kunnen bereiken als het deelnemerschap was voortgezet tot aan de pensioendatum. Ook de risicodekking van partnerpensioen uit de excedentregeling wordt bij arbeidsongeschiktheid voortgezet. 27. Wanneer komt mijn partner in aanmerking voor een Anw-uitkering (wettelijk)? Als je achterblijvende partner jonger is dan 65 jaar, kan deze recht hebben op een uitkering vanuit de Anw (Algemene nabestaandenwet). Dit is de wettelijke basisvoorziening van de Nederlandse overheid voor mensen die hun partner verliezen door overlijden. Je achterblijvende partner komt alleen in aanmerking voor een Anw-uitkering als hij of zij: vóór 1 januari 1950 is geboren, óf een kind jonger dan 18 jaar heeft, óf; voor minimaal 45% arbeidsongeschikt is. De Anw-uitkering stopt als je partner 65 jaar wordt. Vanaf dan ontvangt hij of zij namelijk een AOW-uitkering (Algemene Ouderdomswet). De Anw-uitkering stopt ook als je partner niet meer aan de tweede of derde voorwaarde voldoet. 28. Hoeveel bedragen de wettelijke Anw-uitkeringen? De wettelijke Anw-uitkering bedraagt ,84 per jaar (in 2008), inclusief vakantietoeslag. De Anw-uitkering is wel afhankelijk van het eventuele inkomen van je achterblijvende partner. Heeft je partner namelijk een eigen inkomen, dan wordt dat door de overheid eerst van de Anw-uitkering afgetrokken. Verzorgt je partner nog een kind jonger dan 18 jaar, dan is de Anw-uitkering inclusief een halfwezenuitkering, namelijk ,24 per jaar (in 2008). Volle wezen hebben ook recht op een Anw-uitkering. De jaarlijkse Anw-uitkering voor volle wezen is afhankelijk van hun leeftijd. - wezenuitkering tot 10 jaar: 4.253,04 per jaar; - wezenuitkering van 10 tot 16 jaar: 6.379,56 per jaar; - wezenuitkering van 16 tot 21/27 jaar: 8.506,08 per jaar. 29. Hoe hoog is het wezenpensioen? Na je overlijden hebben je achterblijvende kinderen recht op een wezenpensioen. Dit wezenpensioen bedraagt voor elk kind 17,5% van het (te bereiken) ouderdomspensioen. Het wezenpensioen wordt uitgekeerd tot de 18e verjaardag van het kind. Als beide ouders zijn overleden, wordt het wezenpensioen verdubbeld. Kinderen die studeren of arbeidsongeschikt zijn, ontvangen een wezenpensioen tot uiterlijk de 27ste verjaardag. Het totaal uit te keren wezenpensioen kan niet hoger zijn dan het ouderdomspensioen. Ook de excedentregeling kent een wezenpensioen. Dit wezenpensioen wordt alleen aan de wees uitgekeerd indien je (als deelnemer) overlijdt vóór de pensioendatum. Bij beëindiging van het deelnemerschap door uitdiensttreding of door pensionering vervalt deze aanspraak op wezenpensioen. Het wezenpensioen uit de excedentregeling is gelijk aan 0,30625% van de excedentpensioengrondslag, vermenigvuldigd met het aantal te bereiken deelnemingsjaren in het pensioenfonds. 22 Pensioenbrochure 23

13 Scheiding Het aangaan van een relatie heeft effect op je pensioen, maar dit geldt ook voor het beëindigen ervan. Je bent verplicht het pensioenfonds direct op de hoogte te brengen van een scheiding of beëindiging van een geregistreerd partnerschap of gemeenschappelijke huishouding. 30. Als ik ga scheiden of een geregistreerd partnerschap beëindig, wat gebeurt er dan met mijn aanspraak op ouderdomspensioen? Als je gaat scheiden of het geregistreerd partnerschap eindigt, heeft je ex-partner volgens de wet recht op de helft van het ouderdomspensioen dat je hebt opgebouwd tijdens de periode waarin je een door de wet erkende relatie hebt gehad. Het pensioenfonds wordt in principe via het GBA (Gemeentelijke Basis Administratie) geïnformeerd over jouw echtscheiding. Het pensioenfonds zal jou dan schriftelijk verzoeken om samen met je ex-partner een formulier in te vullen en terug te sturen zodat je echtscheiding in de pensioenadministratie kan worden verwerkt. Bij je pensionering ontvangt je ex-partner in principe de helft van het pensioen dat je tijdens de relatie hebt opgebouwd. Deze bepaling geldt niet bij een beëindiging van een gemeenschappelijke huishouding. In dat geval zal er geen verdeling van pensioen plaatsvinden. 31. Als ik ga scheiden of een geregistreerd partnerschap beëindig, wat gebeurt er dan met het partnerpensioen? Je ex-partner heeft recht op het partnerpensioen dat tot aan de scheidingsdatum is opgebouwd. Dit wordt het bijzondere partnerpensioen genoemd. Bijzonder, omdat je ex-partner het pensioen ontvangt bij je overlijden, terwijl hij of zij geen relatie meer met je had. Dit geldt ook als sprake is van beëindiging van de gemeenschappelijke huishouding. Als je hertrouwt of een nieuwe relatie aangaat, wordt van het partnerpensioen voor je nieuwe partner eerst het bedrag afgetrokken dat je ex-partner krijgt aan bijzonder partnerpensioen. 32. Waartoe dient een echtscheidingsconvenant? De verdeling van het pensioen dat je tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap hebt opgebouwd, is een wettelijk recht, geen plicht. Als jij en je partner na een eventuele scheiding besluiten het ouderdomspensioen niet of anders te verdelen, moet je dit laten vastleggen in een echtscheidingsconvenant dat door jullie beiden is ondertekend. Ook over de toekenning van bijzonder partnerpensioen kun je afspraken maken met je partner, die je in het convenant laat vastleggen. 24 Pensioenbrochure 25

14 Ontslag Ontslag nemen of krijgen heeft gevolgen voor je pensioensituatie. HP Pensioenfonds blijft de pensioenaanspraken beheren die je tot aan je ontslagdatum hebt opgebouwd. Als de financiële positie van het pensioenfonds het toelaat, worden de aanspraken aangepast aan de ontwikkeling van de consumentenprijsindex (zie vragen 47 en 48). 33. Wat gebeurt er met mijn pensioen als ik ontslag neem? Als je zelf je baan opzegt, stopt je deelname aan de pensioenregeling. De opbouw van het ouderdoms-, partner- en wezenpensioen bij het pensioenfonds wordt stopgezet. Je behoudt aanspraak op de ouderdoms-, partner- en wezenpensioenen die je tot het moment van beëindiging van de deelname hebt opgebouwd. De opgebouwde aanspraken worden premievrij gemaakt en blijven bij het pensioenfonds staan totdat je met pensioen gaat. Een aantal onderdelen uit de pensioenregeling zijn na ontslag niet meer op je van toepassing. Je hebt niet langer recht op premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid en ook je aanspraken op arbeidsongeschiktheidspensioen vervallen. De aanspraak op partnerpensioen uit hoofde van de excedentregeling vervalt ook. 34. Wat gebeurt er met mijn pensioen als ik word ontslagen? Zodra je ontslagen bent en werkloos wordt, stopt je deelname aan de pensioenregeling van HP Pensioenfonds. De pensioenopbouw wordt stopgezet en voor jou geldt hetzelfde als voor deelnemers die zelf ontslag nemen. Daarnaast geldt voor jou het volgende: als je op of na je 40ste wordt ontslagen, heb je onder bepaalde voorwaarden recht op een financiële bijdrage van de Stichting Financiering Voortzetting Pensioenverzekering (FVP). Deze bijdrage gebruikt het pensioenfonds om pensioenen voor je aan te kopen. Deze regeling geldt overigens nog maar tot 1 januari Werknemers die op of na 1 januari 2010 WW-gerechtigd worden, komen niet meer in aanmerking voor een FVP-bijdrage. 35. Kan ik mijn pensioenaanspraken meenemen naar een volgende werkgever? Ja, je kunt er voor kiezen om de pensioenaanspraken die je hebt opgebouwd bij HP Pensioenfonds, te laten overdragen naar de pensioenverzekeraar of het pensioenfonds van je nieuwe werkgever. Dit wordt waardeoverdracht genoemd. Je moet dit binnen twee maanden na de datum van indiensttreding bij je nieuwe werkgever regelen. Als je ervoor kiest geen waardeoverdracht te laten doen, blijven je opgebouwde pensioenaanspraken bij HP Pensioenfonds staan. 36. Wat als ik mijn pensioenaanspraken niet meeneem naar een volgende werkgever? Als je ontslag neemt en ergens ander gaat werken, kun je de pensioenaanspraken meenemen naar de volgende werkgever, maar je kunt de pensioenaanspraken ook achterlaten bij HP Pensioenfonds. Deze dan premievrije pensioenaanspraken worden jaarlijks voorwaardelijk verhoogd. Als het om kleine pensioenaanspraken gaat (kleiner dan 406,44), dan heeft het pensioenfonds het recht om deze pensioenen na een periode van 2 jaar na beëindiging van je deelneming aan de pensioenregeling af te kopen. Dit betekent dat je de waarde van dit pensioen direct krijgt uitgekeerd. Na afkoop van deze pensioenen heb je geen pensioenaanspraken meer jegens HP Pensioenfonds. 26 Pensioenbrochure 27

15 Arbeidsongeschiktheid Arbeidsongeschikt worden brengt de nodige zorgen met zich mee. Niet alleen op het persoonlijke vlak, maar zeker ook financieel. HP Pensioenfonds, heeft een aantal financiële voorzieningen getroffen om in ieder geval je ergste zorgen over je inkomen weg te nemen. 37. Wat gebeurt er als ik arbeidsongeschikt word? Als je ziek bent en niet kunt werken, krijg je van je werkgever gedurende 2 jaar (een gedeelte van) je loon doorbetaald. Na die periode word je gekeurd door het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen). Tijdens deze keuring bepaalt het UWV het percentage dat je minder kunt verdienen dan voorheen (het loonverlies ). Op basis van dit percentage kom je in een bepaalde arbeidsongeschiktheidsklasse. Afhankelijk van de arbeidsongeschiktheidsklasse kom je al dan niet in aanmerking voor een WIAuitkering. Er zijn 6 arbeidsongeschiktheidklassen, die als volgt zijn ingedeeld: Als je minder dan 35% loonverlies lijdt, ben je niet arbeidsongeschikt volgens de WIA en krijg je geen uitkering (klasse 1). Als je ten minste 35% maar niet meer dan 80% loonverlies lijdt, beschouwt men je als gedeeltelijk arbeidsongeschikt. Je komt in aanmerking voor de WGA (Regeling werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten). Deze regeling gaat er van uit dat je voor het gedeelte dat je nog wel arbeidsgeschikt bent, probeert zelf inkomen te verdienen. Dit wordt de restverdiencapaciteit genoemd (klasse 2 t/m klasse 5). Als je 80% of meer loonverlies lijdt, ben je volledig arbeidsongeschikt. Je komt in aanmerking voor de IVA (Regeling inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten) (klasse 6). Het salaris tot waarover je een uitkering van de overheid ontvangt, is gebonden aan een bepaald maximum ( ,83,-- in 2008). 38. Wanneer kom ik in aanmerking voor arbeidsongeschiktheidspensioen? De WIA-uitkering wordt berekend over een salaris van maximaal ,83. Is je salaris veel hoger, dan kan de inkomensachteruitgang bij arbeidsongeschiktheid erg groot zijn. Daarom kent de pensioenregeling van HP voor werknemers met een salaris dat hoger is dan het WIA-maximumsalaris, een arbeidsongeschiktheidspensioen als aanvulling op de WIA-uitkering. Dit pensioen gaat in zodra je recht hebt op een WIA-uitkering en wordt uitgekeerd zolang dit recht bestaat, maar uiterlijk tot aan de datum waarop je met pensioen gaat. Het pensioen is bij volledige arbeidsongeschiktheid gelijk aan 70% van het verschil tussen je laatste salaris en het maximum waarover je een WIA-uitkering ontvangt. Bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid is de hoogte van het pensioen afhankelijk van de mate waarin je arbeidsongeschikt wordt verklaard. 28 Pensioenbrochure 29

16 Als je recht hebt op een WIA-uitkering wegen arbeidsongeschiktheid van 80% of meer 100% 65% - 80% 72,5% 55% - 65% 60% 45% - 55% 50% 35% - 45% 40% Ontvang je het volgende percentage aan arbeidsongeschiktheidspensioen (een voorbeeldberekening van het arbeidsongeschiktheidspensioen vind je achterin deze brochure). 39. Wat gebeurt er als mijn nieuwe inkomen lager is dan 70% van het salaris dat ik verdiende toen ik arbeidsongeschikt werd? Bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid is de hoogte van je inkomen afhankelijk van de mate waarin je nog wel zou kunnen werken en ook daadwerkelijk werkt. Als je deze zogenoemde restverdiencapaciteit niet voldoende benut, wordt je WIA-uitkering lager. Je totale inkomen kan daardoor behoorlijk lager zijn dan het salaris dat je verdiende op het moment dat je arbeidsongeschikt werd. Dit wordt het WGAhiaat genoemd. De werkgever heeft hiervoor een WGA-hiaatverzekering afgesloten. Deze verzekering loopt níet via het pensioenfonds. Voor meer informatie hierover verwijzen wij je naar de afdeling HR. 40. Wat gebeurt er met mijn pensioenopbouw als ik arbeidsongeschikt word? Gedurende de periode dat je arbeidsongeschikt bent, blijf je deelnemer aan de pensioenregeling. Jij en je werkgever hoeven hiervoor geen premie te betalen. De pensioenopbouw wordt voortgezet en het risico bij overlijden blijft verzekerd. Of je in aanmerking komt voor deze premievrijstelling en hoe lang deze duurt, is afhankelijk van je situatie. De omvang waarin premievrije voortzetting plaatsvindt, wordt vastgesteld volgens onderstaande tabel: Mate van arbeids- Mate van premievrije ongeschiktheid in de voortzetting zin van de WIA 0 tot 35% 0% 35 tot 45% 40% 45 tot 55% 50% 55 tot 65% 60% 65 tot 80% 72,5% 80 tot 100% 100% 41. Kom ik nog in aanmerking voor de WAO? De WIA is van toepassing op werknemers die op of na 1 januari 2004 ziek zijn geworden. Alleen werknemers die vóór 1 januari 2004 ziek zijn geworden, blijven onder de oude WAO-regels vallen (Wet op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering). De uitkering van het WAO-hiaatpensioen en/of arbeidsongeschiktheidsexcedentpensioen zoals die in de oude regeling bestonden, worden voortgezet. De pensioenopbouw wordt voor hen voortgezet volgens de pensioenregeling zoals vastgelegd in pensioenreglement A. 42. Wat moet ik doen als ik meer of minder arbeidsongeschikt word? Als je op enig moment door het UWV meer of minder arbeidsongeschikt wordt verklaard, moet je het pensioenfonds daarvan op de hoogte stellen. Dit kan namelijk gevolgen hebben voor je pensioenopbouw en je arbeidsongeschiktheidspensioen. Stuur een kopie van de definitieve beschikking met daarin de mate van je arbeidsongeschiktheid van het UWV naar het pensioenfonds. Dit geldt uiteraard ook als je weer volledig arbeidsgeschikt wordt verklaard. 30 Pensioenbrochure 31

17 Keuzes op de pensioendatum Je kunt gewoon op de standaardpensioenleeftijd met pensioen gaan, maar je kunt ook eerder met pensioen. Bovendien kun je ook je partnerpensioen inruilen voor extra ouderdomspensioen. Daarnaast kun je ook de hoogte van het pensioen variëren Wat gebeurt er als ik 65 word? Zodra je 65 jaar wordt, ontvang je van de overheid een AOW-uitkering. In aanvulling op deze uitkering ontvang je vanaf je 65ste ook het ouderdomspensioen dat je als deelnemer aan de pensioenregeling van HP Pensioenfonds hebt opgebouwd. Ben je deelnemer aan de regeling als omschreven in pensioenreglement A, dan ga je standaard op 61-jarige leeftijd met pensioen. Vanaf deze datum ontvang je een ouderdomspensioen en een tijdelijk ouderdomspensioen. Het ouderdomspensioen wordt levenslang uitgekeerd. Het tijdelijk ouderdomspensioen wordt uitgekeerd tot aan je 65-jarige leeftijd. Vanaf 65-jarige leeftijd ontvang je een AOW-uitkering (de AOWbedragen zijn achterin deze brochure vermeld). Het ouderdomspensioen wordt elke maand door het fonds aan je uitgekeerd. Op de pensioenuitkering worden de wettelijk verschuldigde belastingen en sociale verzekeringspremies ingehouden, je ontvangt dus het nettobedrag. 44. Kan ik ook eerder of later met pensioen? Ja, je kunt je ouderdomspensioen eerder laten ingaan. Dit kan al vanaf je 55ste. Het betekent echter wel dat je maandelijkse pensioenbedrag lager wordt, omdat het totale bedrag aan ouderdomspensioen over meerdere jaren moet worden verdeeld. Daarnaast bouw je gedurende minder jaren pensioen op. Daarbij moet je niet vergeten dat je pas vanaf je 65ste een AOW-uitkering van de overheid krijgt. Als deelnemer aan de regeling als omschreven in pensioenreglement A kun je ook later met pensioen gaan dan op je 61ste. Je pensioen gaat uiterlijk in op je 65ste. Je moet een vervroeging of uitstel van je pensioendatum ten minste 6 maanden voor de gewenste ingangsdatum van het pensioen melden aan het pensioenfonds. Je moet dit ook altijd vooraf met je werkgever afstemmen zodat er duidelijkheid is over jouw pensioendatum. Ter illustratie de volgende voorbeelden van respectievelijk Pensioenregeling A en Pensioenregeling B. Voorbeeld: Pensioenregeling A Stel, je ouderdomspensioen bedraagt 1.000,-- per maand vanaf je 61ste. Als je nu op je 62ste met pensioen wilt, zou dit betekenen dat je in plaats van 1.000,-- een bedrag van 1.083,-- aan ouderdomspensioen gaat ontvangen. In de tabel zie je de verhoudingen tussen de verschillende pensioenleeftijden zoals die in dit voorbeeld van toepassing zijn. Deze verhoudingen zijn voor mannen en vrouwen hetzelfde. Gewenste Om te zetten ouderdomspensioen Ouderdomspensioen pensioenleeftijd: vanaf 61 jaar: dat je krijgt vanaf de gewenste pensioenleeftijd: 60 jaar 1.000,-- 926,-- 61 jaar 1.000, ,-- 62 jaar 1.000, ,-- 63 jaar 1.000, ,-- 64 jaar 1.000, ,-- 65 jaar 1.000, ,-- Als je je ouderdomspensioen vervroegt of uitstelt, dan verandert ook de ingangsdatum van het tijdelijk ouderdomspensioen (TOP). Ook dit tijdelijk ouderdomspensioen wordt dan omgerekend. Gewenste Om te zetten TOP TOP dat je krijgt pensioenleeftijd: vanaf 61 jaar: vanaf de gewenste pensioenleeftijd: 60 jaar 1.000,-- 779,-- 61 jaar 1.000, ,-- 62 jaar 1.000, ,-- 63 jaar 1.000, ,-- 64 jaar 1.000, ,-- 32 Pensioenbrochure 33

18 Je kunt het tijdelijk ouderdomspensioen ook uitruilen tegen een levenslang ouderdomspensioen. Indien je overweegt om eerder of later met pensioen te gaan, dan kun je het pensioenfonds eenmalig verzoeken om een berekening te maken van je pensioen bij de gewenste pensioenleeftijd. Voorbeeld: Pensioenregeling B Stel, je ouderdomspensioen bedraagt 1.000,-- per maand vanaf je 65ste. Als je nu op je 62ste met pensioen wilt, zou dit betekenen dat je in plaats van 1.000,-- een bedrag van 775,-- aan ouderdomspensioen gaat ontvangen. In de tabel zie je de verhoudingen tussen de verschillende pensioenleeftijden zoals die in dit voorbeeld van toepassing zijn. Deze verhoudingen zijn voor mannen en vrouwen hetzelfde. Gewenste Om te zetten Ouderdomspensioen dat pensioenleeftijd: ouderdomspensioen je krijgt vanaf de gewenste vanaf 65 jaar: pensioenleeftijd: 60 jaar 1.000,-- 663,-- 61 jaar 1.000,-- 716,-- 62 jaar 1.000,-- 775,-- 63 jaar 1.000,-- 842,-- 64 jaar 1.000,-- 916,-- Indien je overweegt om eerder met pensioen te gaan, dan kun je het pensioenfonds eenmalig verzoeken om een berekening te maken van je pensioen bij de gewenste pensioenleeftijd. Let op: Als je op 31 december 2005 al in dienst was en geboren bent op of na 1 januari 1950 dan heb je zowel aanspraken in pensioenregeling A (61 jaar) als in Pensioenregeling B (65 jaar). De keuze die je te zijner tijd maakt voor de ingangsdatum van je pensioen geldt dan voor beide regelingen. Je pensioen kan dus maar op één datum ingaan. 45. Kan ik het opgebouwde partnerpensioen omzetten in een hoger ouderdomspensioen? Ja. Als deelnemer of slaper heb je eenmalig de mogelijkheid om op de pensioendatum (een gedeelte van) het opgebouwde partnerpensioen om te zetten in ouderdomspensioen. Dit wordt pensioenuitruil genoemd. Je kunt dit bijvoorbeeld doen als je geen partner hebt of als je partner zelf voldoende inkomen heeft. Als je bijvoorbeeld op je 65ste 1.000,-- partnerpensioen uitruilt, dan wordt je ouderdomspensioen met 246,- verhoogd. Deze verhoudingen zijn voor mannen en vrouwen hetzelfde. Als je een partner hebt, is voor deze uitruil wel de toestemming van je partner nodig. Je moet een verzoek voor pensioenvervroeging en/of pensioenuitruil minimaal zes maanden voor de beoogde (eerdere) pensioendatum indienen bij het pensioenfonds. Je kunt het pensioenfonds eenmalig verzoeken om de effecten van deze omzetting voor jouw situatie vooraf door te rekenen. 46. Kan ik de hoogte van het ouderdomspensioen ook variëren? Ja, ook dat kan. Je zou ervoor kunnen kiezen om eerst een hoger en daarna een lager pensioen te ontvangen (of juist andersom), maar niet elke verhouding is mogelijk. Het lage pensioen moet minimaal gelijk zijn aan 75% van het hoge pensioen. De totale waarde van je pensioen verandert door deze keuze niet. Er zijn nogal wat varianten mogelijk, teveel om hier uitgebreid toe te lichten. In de bijlage bij het pensioenreglement worden alle keuzemogelijkheden nog eens opgenoemd. Ook alle omrekenfactoren zijn hierin opgenomen. 34 Pensioenbrochure 35

19 Toeslagen Toeslagen, ook wel indexatie genoemd, zijn pensioenverhogingen. Deze verhogingen zijn bedoeld om de koopkracht van het pensioen zoveel mogelijk te behouden. Toeslagen kunnen zowel op de opgebouwde pensioenen van de actieve deelnemers en de slapers verstrekt worden als op de ingegane pensioenen van de gepensioneerden. De toeslagverlening op de opgebouwde pensioenaanspraken is voor slapers en gepensioneerden expliciet voorwaardelijk en is geen recht. Bovendien kunnen toeslagen alleen verleend worden als de financiële positie van het pensioenfonds dit toelaat. Het bestuur besluit over een mogelijke toeslagverlening. 47. Welke soorten toeslagen zijn er? Het pensioenfonds maakt onderscheid tussen twee soorten toeslagen: de onvoorwaardelijke toeslagen op de aanspraken van de actieve deelnemers aan de pensioenregeling en de voorwaardelijke toeslagen op de aanspraken van personen die geen actieve deelnemer zijn, namelijk de slapers en de pensioentrekkenden. De opgebouwde aanspraken van de actieve deelnemers worden elk jaar verhoogd. De aan het ouderdomspensioen gekoppelde aanspraken op partner- en wezenpensioen, alsmede de aanspraken op bijzonder partnerpensioen en verevend ouderdomspensioen worden in gelijke mate aangepast. De toeslag zal worden verleend op basis van het maximum van: a. het percentage van de loonstijgingen zoals vastgelegd in de cao van de Informatie-, Communicatie- en Kantoortechnologiebranche, die zijn toegekend in de periode die loopt vanaf de dag na de voorgaande verhogingsdatum tot en met de nieuwe verhogingsdatum b. het percentage waarmee de consumentenprijsindex (CPI alle huishoudens, afgeleide reeks), van de maand oktober van het voorafgaande jaar afwijkt van genoemd prijsindexcijfer van de maand oktober van het daaraan voorafgaande jaar. Indien en voorzover de middelen van het pensioenfonds het naar het oordeel van het bestuur toelaten, kunnen daarnaast de opgebouwde pensioenaanspraken van de gewezen deelnemers (slapers), alsmede de reeds ingegane pensioenen van de pensioentrekkenden met een toeslag worden verhoogd. De aan het ouderdomspensioen gekoppelde aanspraken op partner- en wezenpensioen, alsmede de aanspraken op bijzonder partnerpensioen en verevend ouderdomspensioen worden in gelijke mate aangepast. Als uitgangspunt bij het vaststellen van het toeslagpercentage geldt het percentage waarmee de consumentenprijsindex (CPI alle huishoudens, afgeleide reeks), van de maand oktober van het voorafgaande jaar afwijkt van genoemd prijsindexcijfer van de maand oktober van het daaraan voorafgaande jaar. De prijsindexcijfers worden vastgesteld door het Centraal Bureau voor Statistiek. Voor de onvoorwaardelijke toeslagregeling voor de actieve deelnemers is een opslag opgenomen in de premie. Er wordt geen bestemmingsreserve gevormd. De toeslagregeling voor de gewezen deelnemers en gepensioneerden is expliciet voorwaardelijk. Voor deze toeslagverlening is géén component opgenomen in de premie en wordt géén bestemmingsreserve gevormd. Bij premievrije voortzetting van de pensioenopbouw bij arbeidsongeschiktheid worden de pensioenaanspraken in eerste instantie gebaseerd op de pensioengrondslag ten tijde dat je arbeidsongeschikt werd. Vervolgens wordt, indien de middelen van het fonds dit toelaten, de pensioengrondslag jaarlijks per de peildatum opnieuw berekend aan de hand van de actuele gegevens. Het pensioensalaris wordt hierbij verhoogd op basis van de loonstijgingen zoals vastgelegd in de ICK-cao, die zijn toegekend in de periode die loopt vanaf de dag na de voorgaande verhogingsdatum tot en met de nieuwe verhogingsdatum. 48. Wat betekent expliciet voorwaardelijke toeslagverlening? Zoals gezegd, is de toeslag op je pensioenaanspraken zodra je gewezen deelnemer of gepensioneerd bent expliciet voorwaardelijk. Dit houdt in dat het toeslagpercentage jaarlijks door het bestuur wordt vastgesteld voor de periode van één jaar. Het betekent ook dat toeslag geen recht is, maar afhankelijk is van de beschikbare financiële middelen van het pensioenfonds. Daardoor is het ook voor de langere termijn niet zeker of en in hoeverre toeslagverlening zal plaatsvinden. Een besluit van het bestuur om toeslagen te verlenen geeft dan ook geen garantie voor de toekomstige jaren. Er is geen geld gereserveerd voor toekomstige toeslagen. Je moet er dus rekening mee houden dat je pensioen in de toekomst mogelijk niet of in mindere mate wordt verhoogd dan je zou verwachten op basis van de stijging van het prijsindexcijfer. Het pensioenfonds verwacht dat de realisatie van de toeslagen gemiddeld 80% van de index bedraagt. Ook als gedurende een groot aantal aaneensluitende jaren een (volledige) toeslag wordt toegekend, mag daaraan geen verwachting voor de toekomst worden ontleend. 36 Pensioenbrochure 37

20 Bestuur Het pensioenfonds is een stichting. Stichting Pensioenfonds Hewlett-Packard Nederland wordt geleid door een bestuur. 49. Wie zitten er in het bestuur van het pensioenfonds? Het pensioenfonds wordt beheerd door een bestuur, dat bestaat uit acht personen. Vier van de bestuursleden worden benoemd door de werkgever. Deze personen behoeven niet tot de groep van deelnemers te behoren. De vier andere bestuursleden treden op als werknemersvertegenwoordigers. Deze vier bestuursleden worden benoemd door de Ondernemingsraad. Zij kunnen deelnemer of gewezen deelnemer zijn. De zittingsperiode is 4 jaar. Bestuursleden kunnen daarna maximaal 2 keer herbenoemd worden. Vanaf juni 2008 zal één van de vier werknemerszetels worden ingenomen door een gepensioneerde, die rechtstreeks door en vanuit de gepensioneerden zal worden gekozen. 50. Wat zijn de taken van het bestuur? Het bestuur heeft als taak ervoor zorg te dragen dat de pensioenregeling goed wordt uitgevoerd. Het bestuur is onder andere verantwoordelijk voor de pensioenadministratie, de solide belegging van de binnenkomende gelden, het verrichten van pensioenuitkeringen en de voorlichting aan de deelnemers, slapers en pensioengerechtigden. Het bestuur heeft als taak ervoor te zorgen dat de financiële positie van het pensioenfonds gezond blijft. Dit betekent onder andere dat er beleggingsbuffers aangehouden moeten worden, om zo eventuele waardedalingen van de beleggingen op te kunnen vangen. De financiële positie van het fonds wordt ook wel uitgedrukt in de term dekkingsgraad. Een deel van deze taken heeft het bestuur uitbesteed aan externe uitvoerders, maar het bestuur blijft eindverantwoordelijke. 51. Wie controleert het bestuur? Het pensioen is een belangrijke arbeidsvoorwaarde. Je wilt er daarom zeker van zijn dat je pensioen in goede handen is. Daarom is er een streng toezicht op pensioenfondsen. Controle vindt op verschillende manieren plaats. Het externe toezicht geschiedt door De Nederlandsche Bank, die controle uitoefent op alle pensioenfondsen en verzekeraars in Nederland. Het toezicht van De Nederlandsche Bank spitst zich toe op de financiële opzet en de financiële positie van het pensioenfonds. Voor het interne toezicht zal het bestuur een visitatiecommissie instellen (zie vraag 54). Deze visitatiecommissie bekijkt vooral de processen en procedures die het bestuur volgt bij de besluitvorming en de uitvoering van het beleid. Daarnaast legt het bestuur verantwoording af aan een Verantwoordingsorgaan. Het Verantwoordingsorgaan heeft de bevoegdheid een oordeel te geven over het handelen, het gevoerde beleid en de beleidskeuzes van het bestuur aan de hand van onder meer het jaarverslag. 38 Pensioenbrochure 39

21 52. Wat doet de Deelnemersraad? De Deelnemersraad van het HP Pensioenfonds bestaat uit 8 personen. Van deze acht leden worden er 6 gekozen door en uit de werknemers die deelnemer zijn in de stichting. Eén lid vertegenwoordigt de gewezen deelnemers en wordt door deze groep gekozen. En één lid vertegenwoordigt de pensioengerechtigden die een ouderdoms- of partnerpensioen ontvangen van het fonds en wordt ook door deze groep gekozen. De deelnemersraad heeft een adviesrecht. De deelnemersraad kan het bestuur adviseren bij aangelegenheden die het pensioenfonds betreffen, zoals wijziging van statuten of reglementen, de vaststelling van het jaarverslag, het vaststellen of wijzigen van het toeslagbeleid en dergelijke. 53. Wat zijn de taken van het Verantwoordingsorgaan? In het Verantwoordingsorgaan zijn de deelnemers, de gepensioneerden en de aangesloten werkgevers vertegenwoordigd. Het Verantwoordingsorgaan bestaat uit 6 leden. De twee vertegenwoordigers van de deelnemers en de twee vertegenwoordigers van de pensioengerechtigden worden benoemd door de Deelnemersraad. De werkgeversvertegenwoordigers in het Verantwoordingsorgaan worden benoemd door Hewlett-Packard. Het Verantwoordingsorgaan mag een oordeel geven over het handelen van het bestuur aan de hand van het jaarverslag, de jaarrekening en over het gevoerde beleid. De periodieke verantwoording heeft betrekking op het gevoerde beleid en daarbij vooral op de vraag of het bestuur bij de genomen besluiten op een evenwichtige wijze met de belangen van alle belanghebbenden heeft rekening gehouden. Dit laatste is namelijk een opdracht die vanuit de wet aan pensioenfondsbesturen wordt gesteld Het bestuur legt verantwoording af over het door haar gevoerde beleid aan het Verantwoordingsorgaan. Het Verantwoordingsorgaan mag het bestuur advies uitbrengen over: 1. het vaststellen en wijzigen van de vergoedingsregeling voor bestuursleden; 2. het wijzigen van het beleid ten aanzien van het verantwoordingsorgaan; 3. de vorm, inrichting en samenstelling van het interne toezicht; 4. het vaststellen en wijzigen van een interne klachten- en geschillenprocedure; 5. het vaststellen en wijzigen van het communicatie- en voorlichtingsbeleid. 54. Visitatiecommissie? Wat is dat? Voor het uitvoeren van het intern toezicht zal een zogeheten Visitatiecommissie worden aangesteld. De Visitatiecommissie zal een oordeel geven over de processen en procedures waarmee bestuur en beleid tot stand komen. De Visitatiecommissie wil helder hebben hoe besluiten tot stand komen, hoe het beleid wordt vastgesteld (bijvoorbeeld het toeslagbeleid), hoe het fonds is ingericht en op welke manier het bestuur controle behoudt over de werkzaamheden die zijn uitbesteed. Heeft het bestuur voldoende inzicht in de lange-termijn-risico s voor bijvoorbeeld de dekkingsgraad van het pensioenfonds? Is het bestuur voldoende deskundig? Op al deze vragen zal de Visitatiecommissie antwoord willen. Om deze toezichthoudende taak goed te kunnen vervullen is een zekere mate van deskundigheid en bestuurlijke ervaring vereist. 40 Pensioenbrochure 41

22 Heb je nog andere vragen? Een pensioenregeling is best ingewikkeld. Wij hebben geprobeerd aan de hand van deze brochure een en ander zo helder mogelijk toe te lichten. Mocht je nog vragen hebben, bijvoorbeeld over je individuele situatie, dan kun je contact opnemen met de administratie van HP Pensioenfonds. De contactgegevens vind je achterin deze brochure. Meer informatie? Wil je meer informatie over het reilen en zeilen van het pensioenfonds, dan kun je bij het pensioenfonds ook de volgende informatie opvragen: het pensioenreglement (ook op HP intranet te vinden); het jaarverslag en de jaarrekening van het pensioenfonds; de uitvoeringsovereenkomst tussen de werkgever en het pensioenfonds; informatie over de financiële positie van het pensioenfonds (dekkingsgraad); indien de financiële positie onvoldoende is: het korte- of langetermijnherstelplan. Pensioeninformatiesite: YBR Pensioen is en blijft een lastig onderwerp. Het is belangrijk om goed op de hoogte te zijn en te blijven van met name je eigen pensioen. Daarom heeft HP Pensioenfonds enkele jaren terug een site gelanceerd: Your Benefits Resources (YBR). Met deze site wil HP Pensioenfonds je een beter inzicht geven in jouw pensioen. Je vindt er alle informatie die voor jou relevant is, bijvoorbeeld waar je recht op hebt, hoeveel pensioen je straks gaat ontvangen, maar ook wat je moet doen in bepaalde situaties. Kortom, alle informatie met betrekking tot pensioen in het algemeen en toegespitst op jouw persoonlijke pensioensituatie, overzichtelijk en toegankelijk. Eenvoudig en snel inzicht in jouw pensioen Momenteel ontvang je de informatie met betrekking tot je pensioen jaarlijks via een pensioenopgave. Op deze opgave staat onder andere informatie vermeld over de hoogte van je ouderdomspensioen op dat moment. Aangezien de opgave jaarlijks verstrekt wordt, betekent dit dat je tussentijds geen goed beeld kan krijgen van je (opgebouwde en toekomstige) pensioen, als er bijvoorbeeld iets verandert in je persoonlijke situatie. Misschien ben je inmiddels getrouwd, of ben je parttime gaan werken. Allemaal gebeurtenissen die van invloed zijn op je pensioen. Zou het niet handig zijn als je het effect van zo n wijziging op je pensioen meteen kon zien? Met de YBR-site kan dit. Een groot voordeel van de site is namelijk het dynamische karakter ervan. Met andere woorden: de informatie is altijd up-to-date. Wanneer er dus iets verandert in je situatie, of dit nu in uw werk of privé is, kan je direct het effect ervan zien op je pensioen. De informatie met betrekking tot de basispensioenregeling op deze site is altijd actueel en bovendien dag en nacht toegankelijk. Ook worden regelmatig, voor zover van toepassing, de individuele gegevens van de excedentregeling bij Delta Lloyd en de oude Digital-Flexioenregeling bij Robeco op deze site ingelezen. Zo heb op elk moment van de dag inzage in je huidige pensioensituatie. De mogelijkheden van YBR De YBR-site bevat alle belangrijke informatie die betrekking heeft op jouw eigen pensioensituatie. Alleen jijzelf hebt toegang tot deze gegevens. Je hebt dan ook een persoonlijk inlognummer en wachtwoord ontvangen om toegang te krijgen tot de site. Je kunt op de site terecht als je bijvoorbeeld meer wilt weten over de door jou opgebouwde pensioenaanspraken of over wat je kunt verwachten als je met pensioen gaat. Ook andere belangrijke informatie met betrekking tot je pensioen, zoals je persoonlijke gegevens, vind je hier terug. Voor alle vragen omtrent YBR kun je een sturen aan [email protected] of [email protected] Het adres van de YBR-site is: 42 Pensioenbrochure 43

23 Begrippenlijst Anw De Algemene Nabestaandenwet. Anw-hiaat Vroeger vielen weduwen en wezen onder de Algemene Weduwen- en Wezenwet (AWW). Deze is vervangen door de Algemene Nabestaandenwet (Anw). Sommige weduwen en wezen kregen in de oude AWW wel een uitkering, maar in de nieuwe Anw niet meer. Het verschil tussen beide uitkeringen wordt een Anw-hiaat genoemd. AOW De Algemene Ouderdomswet. Op grond hiervan heb je recht op AOW vanaf je 65ste. Je hebt recht op een volledige AOW als je tussen je 15e en 65ste in Nederland hebt gewoond en/of gewerkt. Is dat niet het geval, dan wordt je AOW-uitkering over het algemeen gekort met 2% voor ieder gemist vol jaar. AOW-gat De AOW is niet afhankelijk van je inkomen of vermogen, maar van je leefsituatie. Als je getrouwd bent of samenwoont, heb je recht op een AOW-uitkering van 50% van het netto minimumloon. Zijn jij en je partner beiden 65 jaar of ouder, dan krijg je samen een AOWuitkering van 100% van het netto minimumloon. Als je 65 jaar bent en je hebt een jongere partner, dan kun je een toeslag krijgen op je eigen AOW. Deze toeslag is maximaal 50% van het netto minimumloon, in totaal heb je dan 100% van het netto minimumloon. Of en hoeveel AOW-toeslag je krijgt, is afhankelijk van het inkomen van je jongere partner. Vanaf een bepaald inkomen vervalt het recht op de toeslag. Let op: wie in 2015 (of later) 65 jaar wordt, krijgt geen toeslag meer voor een jongere partner. Dit wordt het AOW-gat genoemd. Arbeidsongeschiktheidspensioen Als je jaarsalaris hoger is dan het WIA-maximum ( ,83 in 2008), ontvang je bij arbeidsongeschiktheid dit aanvullende pensioen. De hoogte van dit pensioen is afhankelijk van de mate van arbeidsongeschiktheid. Beleggingsbuffer Om ervoor te zorgen dat ook bij een waardedaling van de beleggingen het pensioenfonds toch in staat is de pensioenen uit te keren, dient het pensioenfonds een beleggingsbuffer aan te houden. Beschikbare-premieregeling Met deze premie wordt het pensioen gefinancierd. Bij beschikbare-premieregelingen betaalt de werkgever een (vaste) pensioenpremie. De hoogte van het uiteindelijke pensioen dat de werknemer ontvangt, is afhankelijk van de premies die de werkgever ter beschikking heeft gesteld en van de eventuele eigen bijdrage. Bestemde reserve Een reserve die wordt gevormd voor de financiering van een vooraf bepaald doel, bijvoorbeeld toeslagverlening. Dekkingsgraad Een maatstaf voor de financiële positie van het pensioenfonds. De dekkingsgraad is de verhouding tussen enerzijds de bezittingen van het fonds (beleggingen) en anderzijds de verplichtingen van het fonds (pensioenverplichtingen). Bij een dekkingsgraad van 100% zijn de bezittingen gelijk aan de verplichtingen. De positie is gezond indien het fonds daarnaast ook beschikt over voldoende beleggingsbuffers. Franchise Een jaarlijks door het bestuur van het pensioenfonds vastgesteld bedrag dat van het pensioengevend salaris wordt afgetrokken om de pensioengrondslag te krijgen. Over de franchise bouw je geen pensioen op. Over dit deel ontvang je straks AOW. 44 Pensioenbrochure 45

24 Gemeenschappelijke huishouding Jij en je partner moeten ten minste 6 maanden samenwonen, de partner moet volgens een uittreksel uit het bevolkingsregister op hetzelfde adres wonen en de samenleving moet door een notaris zijn vastgelegd in een samenlevingscontract. In het samenlevingscontract moet de partner als begunstigde voor het partnerpensioen zijn aangewezen, onder herroeping van een eerdere begunstiging. Er is sprake van een relatie van twee personen die geen bloedof aanverwanten in de rechte lijn of in de tweede graad in de zijlijn van elkaar zijn. Gepensioneerden Personen (ex-werknemers) die uit hoofde van het reglement van het pensioenfonds periodieke uitkeringen ontvangen in de vorm van ouderdomspensioen. Indexatie Andere term voor het verlenen van toeslagen op pensioen (zie toeslag). IVA Regeling Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten. Levensloop Met de levensloopregeling, die op 1 januari 2006 in werking is getreden, spaar je zelf tijd of geld om daar later onbetaald verlof mee te financieren. Je kunt je levensloop gebruiken voor bijvoorbeeld zorgverlof of een sabbatical, maar het is ook een aantrekkelijke manier om eerder met pensioen te gaan nu de VUT en prepensioen zijn verdwenen. Aangezien het voor pensioenfondsen niet is toegestaan levensloop als product aan te bieden, werkt HP voor de uitvoering van de levensloopregeling samen met ABN AMRO. Nabestaande Dit kan zijn: een echtgeno(o)t(e) waarmee je bent getrouwd, een voor de wet geregistreerde partner, of de partner met wie je een wettelijk samenlevingscontract hebt. Ouderdomspensioen Het pensioen dat je vanaf je 65ste (of eerder) ontvangt, als je bent gestopt met werken. Partnerpensioen Het pensioen dat aan je partner wordt uitgekeerd na je overlijden (ook wel nabestaandenpensioen, weduwenof weduwnaarspensioen genoemd). Pensioendatum De dag dat je stopt met werken en met pensioen gaat. Pensioengerechtigden Personen die uit hoofde van het reglement van het pensioenfonds periodieke uitkeringen ontvangen in de vorm van ouderdoms-, partner-, wezen- of arbeidsongeschiktheidspensioen. Pensioengevend salaris Het totale jaarsalaris, plus de vakantietoeslag plus gratificatie/ tantième. Pensioengrondslag Het deel van het salaris waarover je pensioen opbouwt ( pensioengevend salaris minus franchise). Pensioenpremie De premie die wordt betaald en gespaard om later het pensioen van te kunnen betalen. Pensioenwet Pensioenfondsen en pensioenregelingen zijn aan wetten en regels onderworpen. Een groot deel van deze wetgeving is vastgelegd in de Pensioenwet (opvolger van de Pensioen- en spaarfondsenwet). Slaper Als je ontslag neemt of krijgt, word je een slaper. Je deelname aan de pensioenregeling wordt stopgezet en je opgebouwde pensioenaanspraken worden premievrij gemaakt. Je bouwt geen pensioen meer op via deze pensioenregeling. Je kunt je pensioenaanspraken laten overdragen naar je nieuwe werkgever. Toeslag Het waardevast houden van de opgebouwde pensioenaanspraken en ingegane pensioenen. Door inflatie wordt het pensioen minder waard. Het pensioenfonds verhoogt onder bepaalde voorwaarden de opgebouwde pensioenen om dit geheel of gedeeltelijk op te vangen. UWV Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen. WAO Wet op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering (vervangen door de WIA). WGA Regeling werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten WIA Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (opvolger van de WAO). Wees/wezen Kinderen van de overleden deelnemer (ook stief- en pleegkinderen van de deelnemer). 46 Pensioenbrochure 47

25 Voorbeelden Kernbedragen 2008 franchise ,-- maximum pensioensalaris ,-- In onderstaande voorbeelden leggen wij uit hoe de pensioenberekening in elkaar steekt. Wij hebben hiervoor pensioenreglement B als voorbeeld genomen. De pensioenberekening in pensioenreglement A vindt op vergelijkbare wijze plaats. (maar dan met een pensioenopbouw van 1,75% per jaar). Voorbeeld 1: pensioenopbouw (pensioenreglement B) Stel, je werkt op fulltime basis en hebt bij aanvang van de deelname op 25-jarige leeftijd een bruto maandsalaris van 2.000,--. Je pensioengevend salaris is dan: 12 x 2.000, ,-- Vakantietoeslag (8% van ,--) 1.920,-- Pensioengevend salaris ,-- Voor de berekening van de pensioengrondslag, de basis voor je pensioen, trek je vervolgens van het pensioengevend salaris de franchise af. Pensioengrondslag = ,-- -/ ,-- = ,--. Het opbouwpercentage is 2,25% per jaar. In het eerste jaar bouw je dan een ouderdomspensioen op van 2,25% x ,-- = 258,50. Als we ervan uitgaan dat je pensioengrondslag tot je pensioendatum (65 jaar) niet meer wijzigt, krijg je na 40 dienstjaren een ouderdomspensioen van (40 x 258,50,--) dus ,--. Als je getrouwd bent en je partner is op het moment dat je met pensioen gaat ook 65 jaar of ouder, ontvang je samen naast het ouderdomspensioen de AOW-uitkering voor echtparen. Deze is gelijk aan ,-- in In totaal ontvang je dan vanaf je 65ste een inkomen van ,--. In dit voorbeeld zijn we er tot nu toe van uitgegaan dat je pensioengrondslag tot je pensioendatum niet meer wijzigt. In werkelijkheid zal dat niet voorkomen. Stel dat je pensioengrondslag in het tweede jaar van je deelname is gestegen tot ,--, dan wordt de opbouw in het tweede jaar 2,25% x ,-- = 281,25. Het ouderdomspensioen dat je in het eerste jaar hebt opgebouwd, wordt in het tweede jaar geïndexeerd om de waarde van het pensioen te handhaven. Als het indexeringspercentage bijvoorbeeld 2% bedraagt, wordt het ouderdomspensioen dat in het eerste jaar is opgebouwd, verhoogd tot 258,50 + 2% = 263,67. In totaal heb je dan aan het eind van het tweede jaar een ouderdomspensioen opgebouwd van 263, ,25 = 544,92,--. Het bereikbare ouderdomspensioen op de pensioendatum is dan gelijk aan het pensioen dat je hebt opgebouwd in het eerste jaar vermeerderd met toeslag en nog 39 jaren pensioenopbouw op basis van de pensioengrondslag in het tweede jaar, oftewel: 263,67 + (39 x 281,25) = ,42 In het derde jaar wordt je pensioengrondslag opnieuw vastgesteld en wordt de pensioenopbouw in dat jaar hierop gebaseerd. Het totale ouderdomspensioen dat je in de twee eerste dienstjaren heeft opgebouwd kan dan weer geïndexeerd worden. Deze stappen herhalen zich elk jaar. Alle (geïndexeerde) bedragen samen bepalen de uiteindelijke hoogte van het ouderdomspensioen op je pensioendatum. Partnerpensioen Het partnerpensioen bedraagt 70% van het ouderdompensioen dat je op basis van je laatste pensioengrondslag zou hebben opgebouwd als je tot je pensioendatum deelnemer was gebleven. Bij aanvang van de deelname is het partnerpensioen dus gelijk aan 70% van ,-- = 7.238,--. Let op: Is je salaris hoger dan het maximum pensioengevend salaris ( ,- in 2008), dan wordt voor jou in de regeling van HP Pensioenfonds nog een extra partnerpensioen op risicobasis verzekerd. Voor een toelichting hierop verwijzen wij je naar vraag 19. Dit extra partnerpensioen bedraagt 1,225% van het salarisdeel boven ,-- vermenigvuldigd met het aantal te bereiken deelnemersjaren. Het extra wezenpensioen is gelijk aan 0,30625% van het salarisdeel boven ,- - vermenigvuldigd met het aantal te bereiken deelnemersjaren. Is je salaris bijvoorbeeld ,- - en het aantal deelnemersjaren gelijk aan 20, dan is het extra partnerpensioen gelijk aan 1.287,-- en het extra wezenpensioen 322,--. Wezenpensioen Het wezenpensioen bedraagt 17,5% van het ouderdompensioen dat je op basis van je laatste pensioengrondslag zou hebben opgebouwd als je tot je pensioendatum deelnemer was gebleven. Bij aanvang van de deelname is het wezenpensioen dus gelijk aan 17,5% van ,-- = 1.809,50 Voorbeeld 2: wezenpensioen (pensioenreglement B) In dit voorbeeld gebruiken wij dezelfde gegevens als in voorbeeld 1. Stel, je pensioengevend salaris is ,-- Voor de berekening van de pensioengrondslag, de basis voor je pensioen, trek je vervolgens van het pensioengevend salaris de franchise af. Pensioengrondslag = ,-- -/ ,-- = , Pensioenbrochure 49

26 Het opbouwpercentage is 2,25% per jaar. In het eerste jaar bouw je dan een ouderdomspensioen op van 2,25% x ,-- = 258,50. Als we ervan uitgaan dat je pensioengrondslag tot je pensioendatum (65 jaar) niet meer wijzigt, krijg je na 40 dienstjaren een ouderdomspensioen van (40 x 258,50,--) dus ,--. Bij overlijden als actief deelnemer is het partnerpensioen dat aan je nabestaande wordt uitgekeerd gelijk aan 70% van het ouderdomspensioen dat je op de pensioendatum had kunnen bereiken, dus 70% van ,-- = 7.238,--. Heb je de deelname na 10 jaar beëindigd dan heb je een ouderdomspensioen opgebouwd van 10 x 258,50 = 2.585,-- (salarisstijgingen en eventuele toeslagen in die periode laten wij voor het gemak even buiten beschouwing). Dit ouderdomspensioen is je zogeheten ontslagaanspraak of premievrije aanspraak. Overlijd je na beëindiging van de deelname, dan ontvangt je partner een partnerpensioen van 70% van 2.585,- = 1.809,50 per jaar. Ben je gepensioneerd, dan ontvang je (in dit voorbeeld) jaarlijks een ouderdomspensioen van ,--. Overlijd je, dan ontvangt je partner een partnerpensioen van 70% van het ouderdomspensioen dat aan jou werd uitgekeerd, oftewel 70% van ,- = 7.238,--, tenzij je op de pensioendatum het partnerpensioen hebt uitgeruild voor een hoger ouderdomspensioen. In een aantal gevallen ontvangt de nabestaande daarnaast nog een Anw-uitkering van de overheid. De nabestaande ontvangt een Anw-uitkering als de nabestaande: een ongehuwd kind heeft onder de 18 jaar dat niet tot het huishouden van een ander behoort, of zwanger is, of arbeidsongeschikt is voor ten minste 45% en de arbeidsongeschiktheids ten minste 3 maanden zal duren, of geboren is vóór 1 januari De Anw-uitkering voor een nabestaande zonder kinderen bedraagt maximaal ,84 (2008) De Anw-uitkering voor een nabestaande met kinderen bedraagt maximaal ,24 (2008) De Anw-uitkering is voorts afhankelijk van het inkomen van de nabestaande. Is de nabestaande 65 jaar of ouder dan ontvangt zij geen Anw-uitkering meer. Zij komt dan in aanmerking voor een AOW-uitkering. Voorbeeld 3: arbeidsongeschiktheidspensioen (pensioenreglement B) Indien je arbeidsongeschikt wordt, ontvang je een uitkering van de WIA (zie vraag 21). Het salaris waarover de WIA-uitkering wordt berekend is gemaximeerd op ,--. Is je daadwerkelijke salaris hoger, dan kan de inkomensterugval fors zijn. Daarom is in de pensioenregeling een aanvullend arbeidsongeschiktheidspensioen opgenomen. Bij volledige arbeidsongeschiktheid is de maximale WIA-uitkering gelijk 75% van ,-- oftewel ,--. Is je jaarsalaris bijvoorbeeld ,-- dan zou de (bruto) inkomensachteruitgang gelijk zijn aan ,-. Het arbeidsongeschiktheidspensioen uit de HP Pensioenregeling is gelijk aan 70% van het verschil tussen het jaarsalaris ( ,--) en het maximumloon voor de WIA ( ,--). Het arbeidsongeschiktheidspensioen is dan 70% van ( , ,--) = ,--. Bij volledige arbeidsongeschiktheid is het totale inkomen dan gelijk aan , ,- = ,--, oftwel ongeveer 73% van je jaarsalaris. 50 Pensioenbrochure 51

27 Levensloopregeling De levensloopregeling in grote lijnen Om de levensloopregeling en de raakvlakken met je HP Pensioen te bespreken, lichten we vooraf nog even voor je toe hoe de levensloopregeling in grote lijnen werkt en op welke manier je ervan gebruik kunt maken. Al of niet in combinatie met je pensioen van het HP Pensioenfonds. Voor meer informatie kun je informeren bij HP of op de website van het Ministerie van Sociale Zaken: Met de levensloopregeling spaar je een deel van je brutosalaris. Dit spaargeld kun je gebruiken voor het financieren van elke vorm van onbetaald verlof, zoals: langdurend zorgverlof sabbatical ouderschapsverlof educatief verlof overig onbetaald verlof verlof voorafgaand aan het pensioen Meedoen aan de levensloopregeling HP heeft bij bij ABN AMRO een collectieve levensloopregeling ondergebracht. Deze kan door de schaalvoordelen voordeliger zijn dan een individuele levensloopregeling. Als je meedoet met de levensloopregeling, houdt HP het spaarbedrag in op je brutoloon en maakt dat vervolgens over naar de levenslooprekening die op jouw naam staat. Per jaar kun je maximaal 12% van je brutoloon sparen. In totaal maximaal 210% van je bruto jaarloon. Was je op 31 december jaar maar nog geen 56 jaar, dan kun je meer dan 12% van je brutoloon sparen, maar niet meer dan het maximum van 210%. Belasting- en premieheffing Het sparen voor de levensloopregeling is belastingvrij. Pas als je geld opneemt voor het financieren van het onbetaald verlof, betaal je loonbelasting en de inkomensafhankelijke bijdrage voor je zorgverzekering. Over de inleg op de levensloopregeling houdt HP de premies voor de werknemersverzekeringen in. Hierdoor heeft de levensloopregeling geen gevolgen voor een eventuele WW-uitkering of arbeidsongeschiktheidsuitkering. Opnemen verlof Als je onbetaald verlof wilt opnemen, hebt je toestemming nodig van HP. Dit geldt niet als je ouderschapsverlof wilt opnemen. Zeven praktische raakvlakken met je HP Pensioen De raakvlakken van de levensloopregeling met het HP Pensioen doen zich voor vanaf het deelnemerschap aan de levensloopregeling. We bespreken er zeven. Gemakshalve spreken we in de toelichting van je inleg in de levensloopregeling en je spaarsaldo, maar dat is alleen maar bij wijze van spreken. Je maakt zelf uit of je er gebruik van maakt. Wellicht geef je de voorkeur aan de oude spaarloonregeling. De keuze die je maakt, geldt voor een jaar. Elk jaar moet je aangeven wat je keuze is. Je mag van de overheid - overigens niet aan de levensloopregeling meedoen als je ook van de spaarloonregeling gebruik maakt. 1. Hoogte van de pensioenpremie tijdens deelnemerschap levensloopregeling De pensioenpremie is gerelateerd aan je brutosalaris. Je inleg in de levensloopregeling heeft geen gevolg voor de hoogte van je pensioenpremie en beïnvloedt dus niet je pensioenopbouw. 2. Betaling van de pensioenpremie tijdens onbetaald verlof De betaling van je pensioenpremie wordt gedurende die periode voortgezet. De betaling komt vrij uit het spaarsaldo uit je levensloopregeling. 3. Voortzetting van pensioenopbouw tijdens onbetaald verlof Tijdens je onbetaald verlof wordt je pensioenpremie uit je spaarsaldo aan het pensioenfonds overgemaakt. Dankzij de doorbetaling, gaat ook je pensioenopbouw onverminderd door. Op basis van dezelfde voorwaarden als voorafgaand aan de opname van het verlof. 4. Partnerpensioen bij overlijden tijdens onbetaald verlof Ook de verzekering van het partnerpensioen blijft ongewijzigd van kracht gedurende het verlof. Je loopt dus niet het risico dat je partner ineens minder partnerpensioen ontvangt als je overlijdt tijdens je onbetaald verlof 5. Voortzetting van de pensioenopbouw als je gedurende het onbetaald verlof arbeidsongeschikt wordt De HP Pensioenregeling kent als de deelnemer aan alle voorwaarden voldoet de voorziening dat het pensioenfonds de pensioenopbouw voortzet als de deelnemer arbeidsongeschikt wordt. Dat is ook het geval als dat gebeurt tijdens onbetaald verlof. 6. Gebruik van je levensloopsaldo om je pensioenaanspraken te verhogen Als je meedoet aan de levensloopregeling maar deze niet gebruikt voor verlof, kun je je spaarsaldo gebruiken voor het inkopen van extra pensioen. De voorwaarde die de overheid daaraan stelt is, dat dan wel sprake moet zijn van een pensioengat. 52 Pensioenbrochure 53

28 Overzicht contactpersonen en belangrijke adressen 7. Gebruik van je levensloopsaldo om eerder met pensioen te gaan Als je je verlof opneemt en je laat je pensioen daar direct op aansluiten, kun je op die manier eerder met pensioen gaan. Je stopt dan eerder met werken en je ontvangt maandelijks via je werkgever je inkomen uit je levensloopsaldo. Na afloop van de verlofperiode gaat direct daarop je pensioen in. Het Ministerie van Sociale Zaken heeft een levensloopwijzer ontwikkeld waarmee je kunt berekenen hoeveel verlof je kunt opbouwen en hoeveel dat kost. Meer informatie over de levensloopregeling In dit artikel informeerden we je globaal over de levensloopregeling. Speciaal met het oog op de raakvlakken die de regeling heeft met het HP Pensioen. Of de levensloopregeling voor jou aantrekkelijk is, hangt af van je persoonlijke situatie en wensen. Informatiefolders over de levensloopregeling kun je aanvragen bij de salarisadministratie via telefoonnummer of via Voor inhoudelijke vragen over het ABN AMRO Levensloopplan, kun je contact opnemen met het Customer Contact Center van ABN AMRO via (lokaal tarief). AOW-gegevens (2008) AOW-uitkering voor een echtpaar (gezamenlijk) inclusief vakantietoeslag: ,56 AOW-uitkering voor een alleenstaande, inclusief vakantietoeslag: ,48 AOW-uitkering voor een alleenstaande met kind jonger dan 18 jaar, inclusief vakantietoeslag: ,08 ANW-gegevens (2008) Anw-uitkering voor alleenstaande, inclusief vakantietoeslag: ,84 Anw-uitkering voor nabestaande met kind jonger dan 18 jaar, inclusief vakantietoeslag: ,24 Basispensioenregeling Hewitt Associates B.V. Postbus AB AMSTERDAM Tel.: Fax: Pensioenuitkeringen: Ans van Vulpen Deelnemersadministratie: Geert Hoogestijn Edwin Ton Algemeen/Bestuurszaken: Frank Heijnis Excedentregeling Delta Lloyd Levensverzekering NV Postbus BA AMSTERDAM Tel.: Fax: YBR-site Bestuur Peter Prakken, voorzitter Harald Werner, lid Dagelijks Bestuur John Sutherland Jack Dekker Ad de Groot, lid Dagelijks Bestuur Peter van der Heijden Klaas Nienhuis Henk van de Weerdt Adviseurs Secretaris: Frank Heijnis Actuaris: Hans van den Hatert com) Deelnemersraad Simon Dijkhuizen, voorzitter Gerard van Zelst, secretaris Henk Splint Hans Suijs Ids Sijbrandij Frits Nolet Stan Bosch Rob van den Burg Verantwoordingsorgaan Hans Daniels Robert Meulenbrug Henk Splint Gerard van Zelst Simon Dijkhuizen Paul Burgers 54 Pensioenbrochure 55