Impactstudie Paola246

Transcriptie

1 1 ImpactstudiePaola246 EenvirtueletheaterproductievanHETPALEISenC.H.I.P.S.vzw doordr.annlaenen Met dank aan Stefan K, Stefan P, Lieve, Cien, Barbara, Martin, Hanneke, Clo, Maarten, Robin, Pascal, Luc en iedereen die de enquête invulde.

2 Geachtelezer, Aanelkegrotegebeurtenisgaateenkleineanekdotevoorafwaarvanopdatogenblikniemandweethoegrootde impactis. DeaanleidingwaseenuitnodigingvooreenNederlands VlaamsejeugdtheaterfestivalOudeRottenenJongeHonden. Eenouderotmoestlatenzienaanwelkejongehondhijofzijgraaghetstokjevoordetoekomstzougeven. IkwasoprechtgevleidtoenAdDeBontenHansvandenBoommij,naastnognegenanderegekozenen,demedaille van ouderot opspelden.hetinitiatiefisomwillevannietverkregensubsidiemiddelennietvervolgd.maarde opdrachthadzichwelgenesteld. IkherinnermenogdatikopeenavondnaarDenHaagbengereisdomdaartijdenseenoverlegmetdecollega soude rottenendeinitiatiefnemersmijnplanuitdedoekentedoen. Ikzounietgaanvooreenjongepodiumkunstenaar,ikwildedekansbenutteneenjongtheatergenretebelichten: theatervooreenvirtueelpubliek. Wantiseenfysischgelijktijdigeaanwezigheiddévoorwaardeomvaneentheaterpubliektespreken? Elkeevolutieveroorzaakteenbewegingopeenanderterrein.Toendefotografiewerduitgevonden,moestde portretschilderkunsteenanderewendingnemen.dankzijdeopkomstvandevirtuelewereldbestaatdekansdat straksbinnendetheaterkunsteennieuwgenreontstaat. Degemeenschappelijkebelevingvandereëletheatervoorstellingwordtviahetcomputerschermingeruildvooreen individueleéén op éénervaring.eennieuwtheaterpubliekontdektopeenanderemaniertheater. Paola246ishetresultaatvanwatooiteenprilideewas.DatPaola246zosuccesvolzouzijn,benadertonzestoutste dromenniet! Naastnaardetalrijkemedewerkersgaatonzeeerstedanknatuurlijkuitnaardetweesteunbenenvanhetproject StefanKolgenenStefanPerceval. DatPaola246vooreeuwiggenotuleerdzalblijventothetpioniersprojectvandevirtueletheaterkunstisvooralhun verdienste. GeprikkelddoordeervaringengestimuleerddoordetalrijkereactieswilHETPALEISdezeervaringbenuttenals onderzoeksterreinmetoogopwatwasmaarvooralmeteenblikrichtingtoekomst. DatAnnLaenenvoorditonderzoekdegekniptepersoonis,washetenigedatnietmoestwordenbewezen. Veelleesgenot, Hartelijk, BarbaraWyckmans, directeurhetpaleis 2

3 3 1. Inleiding Paola246hielddevirtuelebezoekerwekenlanginhaarban.Voordeproducentenenmakerswerdaltijdenshet projectduidelijkdatditgeeneenmaligexperimentmagblijven,maardatdegrenzenvanhetvirtueleverderafgetast mogenwordenendatermeerwerkruimtemoetkomenomdezenieuwevormenvanexpressieverdertelaten ontwikkelen. Daaromdezeimpactstudie.Omnategaanwelkpubliekhetprojectbereiktheeft.Omintegaanopdebedenkingofje hierkuntsprekenvanvirtueeltheater.omevenstiltestaanbijdevraagwat virtueel isenwat identiteitophetnet betekent.omnategaanwatdetoekomstonszalbrengenenwaterdanbeterenvlotterkanverlopen. Kernvragenvoordezestudiezijn:Welkpubliekhebbenwebereikt?IsdatHETPALEISpubliek?Indienniethelemaal,hoe haddenwedezegroepdanbeterkunnenbereiken?wathebbenweuitpaola246geleerd?ispaola246virtueeltheater? Hoegaanweverdermetdittrajectindetoekomst? Aandehandvaninterviewsmetdemakers/producenten,eenonlineenquêteopdewebsitevanHETPALEIS,gericht gestuurdevragenlijstennaarenkelebloggers,commentarenbijdeweblogpostingsenyoutubefilmpjesen persartikelsaangevuldmetbeschikbareliteratuurrondinternetenidentiteit,wordtnaardeimpactvanpaola246 gepeild. Devragenconcentrerenzichrondviergroteblokken:publiek,virtueeltheater,blikopdetoekomstenconclusies. Dezebepalendestructuurvanhetonderzoek.Heteerstedeelschetstdecontextengeeftdebasisvanhetverhaal mee.hettweededeelbaseertzichophetbereiktepubliek.nadienzoomtdestudieinopdeleerpuntenbinnenhet project.ineenvierdehoofdstukkomendebedenkingentussenvirtualiteitenidentiteitaanbod.deelvijfsteltvirtueel theatercentraalomuiteindelijkteeindigenmeteenmogelijktoekomstperspectiefvoordezenieuwevormvan theater. 2. Decontext OnlangspubliceerdeHETPALEISeenverzamelingvanvijfpublieksonderzoekendieplaatsvondentussen2001en 2005( jaarverslagenenrapporten). EenvandeopmerkelijkstevaststellingenisdatHETPALEISeen'trouwepublieksgroep'kentvan12%virtuele bezoekers. Metdie12%ingedachtenwildehettheaterhuissamenmetC.H.I.P.S.vzwnagaanofvirtueletheatermogelijkheden bestaan.ditleiddetotvolgendevragen: Krijgjedannieuwtheater? of Ontstaatereennieuwgenremettheatrale eigenschappenalsjenaarhetwebgaat?. Deaanleidingwasdevraagvanhet OudeRottenenJongeHonden festivalomeenvoorstellingtepresenteren.voor BarbaraWyckmansisheteensinequanondatdezevoorstellingvirtueelzouzijn.StefanKolgen(StefanK.)wordt gevraagdomovermogelijkepistesnatedenken.uiteindelijkishet JongeHonden verhaalnietdoorgegaanmaarhet ideeomeenvirtueeltheaterprojecttemakenbleefovereind.eenbrainstormmetdestafvanhetpaleisinjanuari 2007maaktdeplannenconcreter.StefanK.alludeertopeenwolligeversievanhetYouTube fenomeen Lonelygirl15 aangediktmeteenaantalweb2.0tools.iedereenisenthousiast.stefanperceval(stefanp.),trouweenvertrouwde theatermakervanhetpaleiswerdbijhetprojectbetrokken.beidestefan sgingenaandeslagmetrondheneen heelkleingroepjemensen. DeproductiePaola246wordtgeschreven,geregisseerdengespeeldomvervolgenseenvirtueelleventegaanleiden. Allesgebeurtinhetgrootstegeheimomeenmaximumaaneffecttekunnenbereiken.StefanP.enStefanK.vindenin SilkeBecudegedroomdetienervoordezeaparteproductie. Weschrijven3mei2007.NaeenergkorteproductieperiodewordthetPaola246 verhaalomgezetindevirtuele praktijk.inallerustwordtheteerstefilmpjegepost.enkelebloggers(bnox,pietelenclopin)zijnopdehoogteen lateneenlinkachter.zijstappenondermeermeeinhetverhaalomdatzededenkpisteinteressantvonden:12%van onzedoelgroepbezoekthetpaleisonline,niethetbakstenengebouw. OphetmomentdatdeURLvanhetfilmpjeviaTwitterdewereldingaat,beginthetbloggerswereldjetebuzzen;dat het geacteerd werd,isvoorvelenduidelijk.hoewelergetwijfeldwordt SteldatPaola246tocheen15 jarigmeisje zouzijn?, Alshetnepis,ishetdandestartvaneenpolitiekecampagneofeenviralemarketingcampagnevooreen product? Hetgaatsnel,zeersnel.ZowelinVlaanderenalsinWalloniëenNederland. Decentralevraagwas:wieisPaola246envooralwieziterachter?

4 Ondertussenheeftookdemediaditinternetverhaalopgepikt.DeStandaardonlinemeldtop9meiindeloopvande dag WieisPaola246? endevolgendedagwordtdezelfdevraaggesteldindegedrukteversievandestandaard,de MorgenenDeMorgenonline. savondslanceertmaartenschenkeenopsporingscampagnevoorpaola.stefanp.en StefanK.voeldendathetmomentvandeonthullingnadert,wantSilke(akaPaola246)wordtopdebusnaarschool aangesprokenmet'benjijdiepaolaniet?'...diezelfdeavondvindtstefank.opzijndigs blogtweecommentarenterug vanlucvanbraekel(lvb.net).decommentarenzijnraakento the point.enditnietvolledigonverwacht.eerderop dedagstuurtlvbaleentwitter berichtdewereldin.robinwautersspreektopzijnweblogdezelfdevermoedensuit alsluc.debloggerszijnbereidomdebubblenogeveninstandtehoudenzodathetpaleisenc.h.i.p.s.vzwdekans zoudenkrijgenomalseerstemethetverhaalnaarbuitentekomen. Zezijnopgeluchtdathetomvirtueeltheatergaatennietomeenviralemarketingcampagnevooréénofander product.10mei smiddagsvertrekterdaneenpersberichtvanuithetpaleis.silke(akapaola246)geeftdiezelfde avondhaareersteinterviewwegophypechannelvanstudiobrussel.dedagnadienwasereeninterviewmetstefan P.opKlara. Nadebekendmakinggaatdeinternetdrukteliggen,maarkrijgtPaola246eentrouwpubliekindeplaats,ookbinnen deblogosfeer.eenmaandlangzijnzeindebanvanhaarverhaalenhaarwensomopeendaghaarmoederweerte kunnenontmoeten.erwordteen meetengreet georganiseerdvoordebloggersenonline fansvanpaola246ener isaanheteindevandereeksdeuiteindelijkeontmoetingvanpaolametdemoeder.dezewasbijhaarvader weggegaantoenpaolanogkleinwas.paolamistehaarenbijtoevalzoektdemoederweertoenadering.dehele Paola246reeksgroeidenaarhétmomentsuprême:demogelijkeontmoetingmethaarmoeder.Ongeveereenmaand nadestartwasdeuiteindelijkefysiekeontmoetingtussendezetweepersonagesineenovervollefnaceenerg ontroerendmomentvooreenselectmaaraandachtigpubliek.eenmooie,reëleapotheoseaanhetvirtueleverhaal. Eenverhaaldatnoglangnadiengesmaaktwerd,zoblijktuitdeskynetweblog.Op6juni2007stonddetellerop enbijhetuitschrijvenvandezestudieinnovember2007staathijop VoorHETPALEISisPaola246indeeersteplaatseenzoektochtnaarpublieksverbredingenzijndeingeschakelde virtuelekanalengeenpromotiekanalenmaareffectievedragersvandeproductie. OpdesitevanHETPALEISverwijstenkeleenproductiepaginanaarPaola246.Derestvanhetverhaalontwikkelt zichvia: >Weblog: >YouTube: >Twitter: >Flickr: 4

5 Erwordtruimtegelatenbinnenhetscenarioomintespelenopdecommentarenensuggestiesvandelezersen/of schrijvers. 3. Deevolutievandecijfers ViadebuzzkonPaola246rekenenopheelwataandachtuitdeinternetwereld(zelfshetNederlandse Marketingfacts.nlenBright.nlbesteeddeneraandachtaan)enbijdetraditionelemedia(DeStandaard,DeMorgen, GazetvanAntwerpen,Hypechannel,PureFM,RamblasvanKlara ). Op11mei,naeenviraleontpoppingvaneen5 taldagenstonddetellervandeweblogop4.756bezoekers.op11mei kreegookdehetpaleis websiteeenbezoekerspiek:834sessiesdoor730uniekebezoekers.opyoutubestondhet aantalviewsop enkeledagenervoorwasdatnogeenverdienstelijke9.461.dehyperond10 11meiheeft duidelijkvooreenboostgezorgdopallekanalen. 5

6 Dehypeebdestilletjesweg,maarPaola246kreegeentrouwpubliekindeplaats.Eenpubliekdatgraagmeerichting gafaanhetverhaal.zekreegondertussenook60vriendendiehaardagelijksebedenkingenvolgenoptwitter.com. OpYouTubekonzerekenenopdeaandachtvan40vastesubscribersenvinkten12YouTubershaaralsvriendaan. Deweblogbezoekenklommenalssnelrichting10.000bezoekersenaanheteindevanhetprojectzatditaan bezoekers. datum youtube 123video.nl weblog Op21mei2007werdPaola246ookgelanceerdop123video.nl.Opééndagstonddetellerop14.000kijkers. OpvallendisdathetfilmpjeIkbennietbangeronmiddellijkerghoogscoorde.Vermoedelijkheeftdetitelin combinatiemetdejongeactricehiermeetemaken. InhetbeginzorgdedehypevooreenmassaletoeloopnaarondermeerhetfilmpjewaarinPaola246zichvoorstelt. Op6juniscoordedeze9.331clicks.4.358daarvanwerdengegenereerdviadeblogEnnuevenernstigvanDe Standaard.144komenvanmarketingfacts.nl/viralfriday.HetfilmpjerOtDaGhaaltmeerdan5700clicks.Ditstondop Stubru.be,wat873clicksgenereerde.164komenvanPietel.been113vanemich.be. 6

7 4. Hetprofielvanhetbereiktepublieknadehype Nadehypezagjeuitdecommentarenopdefilmpjesendeblogspotsdaterzicheentrouwpubliekbegontevormen rondhetpaola246 verhaal.hetdefiniërenvaneenbezoekersprofielisgeensinecureenzelfsonhaalbaaromdater metonafhankelijkeonline kanalengewerktwerddieeenperfectetrackingvanhetpublieknietmogelijkmaken.toch warenerindicatorendieaangevendathetpaleismetditprojecteennieuwenheelgevarieerdpubliekheeft aangeboord. Uitdelinksbijdecommentarenopdeblogpostsenfilmpjeskonwordenafgeleiddathetvirtuelepubliekqualeeftijd varieerdevan15jaartot60+.paolaprikkeldenietalleendejongeinternauten,maarookdeinternetactievesenioren. DezeinternetactievenzijnuiteraardmaareenfractievandegrotegroepdiePaola246bezocht.Ongeveer1tot2% zouechtactiefreagerenopeenposting,maartienkeermeerinternautenlazenze.tochgeeftdezeactievegroepeen indicatievanhetprofiel.eenprofieldatwordtbevestigddoorresultatenvaneenkorteenquêtedietussen20 septemberen20oktoberopdehetpaleis websiteliep. Deresultatenzijneerderindicatiefenaanvullendbijdeandereinformatiediewesprokkelden,gezienslechtseen kleinegroepvandiegenendiepaolavolgdenbereiktwerd(128bruikbareenquêtes). Dezelfdeprofielvragenwerdengebruiktalsbijdeonline enquêtesvan2003en2004omeventuelevergelijkingenin detoekomstmogelijktemaken.erwaseenmooiespreidingvandeleeftijden,metalsgrootstegroepmensentussen de19ende34jaar,metname57%.18%zattussen14ende18jaaren21,1%wastussende35ende55jaar.18,8% vanderespondentenwarenreedsvaderofmoeder.51%isstudenten26%vinkte andere aan,zijnde:bediende, zelfstandigeorganisatorvanallerhandeevenementen,onderzoeker,medewerkercultuurcentrum,artdirector, marketeer,blogger,doctoraatsstudent,actiefindereclamesector,account,sympathisant,kinderboekenhandelaar, huismoeder,informaticus,cultuurfan,kunstenaar,sociaalcultureelwerker,opvoedster,toneelganger,ex leidster jeugdbeweging,vertaler,arbeider,fanvanhetpaleis. ConformHETPALEISpubliekwerdenvooralvrouwenaangesprokenviadeonlineenquête.Terwijluitdeblogpostsen decommentarenopdefilmpjesvooralmannelijkpublieknaarvoorkwam.wordenhierdeveronderstellingen bevestigddatmannenmomenteelnognetietsjeactieverzijndanvrouwenophetweb?speelthierhetgegevendater gewerktwerdmetcouranteonline kanalen?enzithetfeitdatdehoofdrolspeelstervrouwelijkwashiervooriets tussen? Hetmeestinteressante,wastewetenoferbijdePaola246 bezoekersookhetpaleis bezoekerszaten,zowelreëel alsvirtueel.eenkruisingvandecijfersdrongzichop. a. ZijndePaola246 bezoekersookhetpaleis bezoekers? DeenquêteweesookuitdatHETPALEISmetPaola246heteigenpubliek,maarookeennieuwpubliekaansprak. 53%vandegeënquêteerdenvolgdenhetverhaalPaola246online.72%vandebevraagdenbezochtaleen voorstellingvanhetpaleis(hetgaathiervooralomvrijevoorstellingenzijnde70%).48,9%onderhengeeftaan meerderekerenperseizoennaarhetpaleistegaan.32%zietgemiddeldéénvoorstellingperseizoen.eentrouw reëelpubliekdus.28%vandiegenendiedeenquêteinvulden,kwamnognooitnaarhetpaleismaarwarenwel vertrouwdmetdewebsite. 7

8 Goed34,5%bezochteenvoorstellinginHETPALEISenvolgdePaola246.Hetblijktdat39,5%weleenHETPALEISbezoekerismaarPaola246nietgevolgdheeft.Ofwelomdatzehetnietwistenofomdatzegewoonlievernaareen livevoorstellinggaan.opmerkelijkisdatbijna19%nognooiteenvoorstellingbezocht,maarwelpaola246gevolgd heeft. OpdevraagwaaromzenognietnaareenHETPALEIS voorstellingkwamen,noteerdenze: Geenechte toneelinteresse, Nognietbijmeopgekomenomernaartoetegaan,terwijlikwelregelmatignaarhettheaterga,maar ikkendehetpaleisnietecht..., Oh,ikweetniet,ikhadernognietechtvangehoordvoorPaola246.Enikgainhet algemeengewoonnietzovaaknaartoneelvoorstellingen 7,38%zijn,zoalsbijdeonlineenquêtesvan2003en2004,surfersdiebijtoevalopdesitevanhetHETPALEISterecht gekomenzijn.bijdevraagwaaromzenognietnaareenhetpaleis voorstellingkwamenlezenwe: Ikweethetniet, Nognooitvangehoord, Totophedentotaalonbekend, Nietopdehoogteenkleindochtermisschiennogtejong(zeis vijf) Dezechartbevestigdehetvermoeden.HETPALEISboordemetditprojecteennieuwpubliekaan,maarzehebbenook huneigenpubliekvirtueelenreëelwetentebekoren.erwaseenalgemeneconsensusonderdemedewerkersvan HETPALEISenC.H.I.P.S.vzwdaternogheelwatpotentiëlebezoekersonaangesprokenbleven.Doordeaardvanhet projectmoestdecommunicatieergsnelgaan.erwasteweinigtijdomstrategischendoelgerichtbepaalde publieksgroepen,zoalsbv.scholen,aantespreken.eenprojectmagvanuitdeanonimiteitgroeien,maarnaasteen online strategiebleekerevenveelnoodaaneencommunicatiestrategie.hetwasgoedgeweestookenkeleklassen en/ofenkelejongehetpaleis bezoekersinhetcomplottebetrekkenomhetprojectbinnendedoelgroep15+meer draagkrachttegeven. Zijdiehetprojectvolgden,warenweltrouwebezoekers.Ditzagenweaandecommentarenopdeblogpostsen filmpjesmaarookaandefrequentiewaaropmenhetpaola246 verhaalvolgde.44,6%onderhenvolgdedagelijksde evolutie.37%wekelijks.demeestenwarenerbijvanafhetbegin(37%).anderenpiktenvooralintijdensdeeerste week(22%).zevernamenhetniethoofdzakelijkviakrant(11%),e flash(8%)ofradio(8%),maarviahetinternet (57%).Goed17%vernamhetviaanderekanalen. b. HoewerdhetbereiktepubliekopdehoogtegebrachtvanPaola246? Heelwatbloggerswerdenzoalseerderaangehaald,geïntrigeerddoordeblogposteneentwitterbericht: - Vanzodraermeerdan2bloggerstegelijkoverietspraten,merkikhetmeestalalop.CloenMaartenbegonnen ookdirectgeheimzinnigtedoen,dusmijnaandachtwassnelgewekt.ikdachtdatheteenviraal marketingprojectjewasvanéénofanderagency. - Mijnaandachtwerdgewektopdinsdag8meidooreenpostjeopdeblogvanCloWillaerts.Ikzagdadelijkdat 8

9 hetfakewas.ofweleenmarketingstunt,ofweldathetblijkbaar'komedie'was.'albert&paola',datklinkttoch helemaalalseennieuwesoap/komedie? ) - PostingvanCloop5mei: deblogpostingsvanaf8mei: dachtookaanc.h.i.p.s.(eventueelmeteencommerciëlesponsor)maardanomwillevaneenpaarpostingsvan Clopin. 2/#comment c. Bloggersreageren Hetmysterieuzeachterdefilmpjes,blogpostsentwittersintrigeerdedebloggendegemeenschap.Voordemeeste onderhenwasdezoektochtnaarwieachterdefilmpjesendeblogzatjuistdéuitdaging: - Dezoektochtwasfijnmaarheefteigenlijkmaargoed30minutengeduurd.TijdenseenchatmetRobin WauterskwamenHETPALEISenStefanK.opdevoorgrond.ZekermetdegiveawayvandefotovanSchoten Vaart.BerichtjeachtergelatenopFlickr.Misschieniserteveelopveiliggespeeld.Zekerindeeindfase.Jehader nogeenweekmeekunnenspelenalvorenshetbekendtemaken/lanceren.. - Overdaadschaadt,maarikvinddatwatgemaskeerofanoniemgedoewelmoetkunnen.Ookomdathet meestalmeerbuzzgenereertomwillevanhetmysterieenbijhorendediscussie. Enopblogpostingsvanbeginmeilezenwe: - ZoalsClohieralopmerktenzoalsTijsoptwitterookzijntwijfelsheeft:Volgensmijiserietsvreemdsaande handmetdezeweblog: jaaroudmeisjemetopditmomentnogmaar273bezoekersopdeteller.tochklopterietsniet.welke vijftienjarigelanceerttegelijkertijdaccountsopskynetblogs,twitter,myspaceenyoutube?enblijftverdacht vaagoverhaarwoonplaatsenachternaam?haaryoutubenicknameis'paolavdb',maarmeerdandie'vdb' hebiknietkunnenvinden. - Haarblogrolleestalseenwho is whoinhetvlaamselifeloggerswereldje: Niets.Dan.Vuur Tantieris Keizerin TalesfromtheCrib Kunstvlo Woord single30something ImkeDielen MeneertjeConfituur - Kentéénvandezebloggershaarpersoonlijk?Ofishieriemandbezigmeteenviesmarketingspelletje? - Ikdenkdatikindekomendedagendezepaginamaareensinmijnbookmarksgazetten(sorry,RSSfeeds komeneraan,alsiktijdheb). - BlogpostEmich:Paola,lalonelygirl15flamande, parMich Ca papote à fond dans la blogosphère d outre Vilvorde sur une certaine Paola, qui semble être l équivalente flamandedelonelygirl15.paolaaunblog,desvidéossuryoutube,desphotossurflickr,uncomptetwitter,un myspace et d autres comptes ici et la qui étrangement ont été ouverts autour de la même date par cette adolescente. - rotdag La blogosphère flamande est assez sceptique à son sujet et soupçonne Paola d être un buzz. Je me dis qu ils doiventavoirraison,carenregardantlesexifdesesphotosflickr(grâceàuneextensionfirefoxtrèsutile)j ai puremarquerqu ellesontététiréesentre17het18huncertain16mars2007,pourêtreseulementmisesen ligne le 4 mai. Une photo qu elle dit avoir prise avec un GSM semble être prise avec un appareil numérique compact.deplus,envoyantlavidéoci dessusonpeutrèsviteendéduirequ elleestunetrèsmauvaiseactrice. Jemedemandequiestderrièreetsielleaunéquivalentfrancophone. 9

10 - Cen estpastropmonintentiondeparticiperaubuzzmaisplusdefaireunreportingdecequisepassesurles blogsdel autrecotédelafrontièrelinguistique.entoutcas,paola,ellefaitvieillepourses15ans,maismalgré çajenediraispasnon! - Blogpost:B.V.L.G.:11mei2007,DezoektochtnaarPaola HetmysterievanPaolaisopgelost,snellerdanikpersoonlijkverwachthad.Paolablijkteenpersonageuiteen theaterexperimentvanhetpaleistezijn.viaeenpersberichtishetverhaaldaarstraksuitgebracht.enkele bloggers die bevriend zijn met de initiatiefnemers waren getipt (maar hielden zich aan het embargo). De vermoedensdiehierendaargeopperdwaren,dachtenondermeerdatheteenstuntwasvanclovoorskynet, haarhuidigewerkgevervoornogenkeledagen(maarwaaromzoupaoladaneenblogbijdigs(vantelenet) opzetten),ofvoorsanomahaartoekomstigewerkgever.ofwelhadhettemakenmetmetatalediewounagaan hoe invloedrijk blogs waren. Er waren talrijke vermoedens dat het een marketingactie zou kunnen zijn voor eennogongekendbedrijf,dienstofproduct.tenslotteopperdeiemanddathetietsmethetkoningshuiskonte makenhebben(albertenpaola...).allemaalmisdus,geencommercemaarkunst. d. Identiteitophetnet OndertussenwerdhetgebeurendrukbecommentarieerdenontketendePaola246heelwatdiscussie.Hierdusook. Een Skynetblog, een digs blog, een twitter account, een flickr account, een YouTube account, een myspace kan opgezetwordenzonderzonderjeidentiteitvrijtegeven.bijhetregistrerenvandomeinenishetcomplexeromje identiteitverborgentehouden.indienjeeen"echte"commerciëleactielanceert,doejeernatuurlijkbestaaneerstte beginnenmetderegistratievandedomeinnamen. Watishetresultaatvanditalles: - Pascalmagdekostenvoordomeinhostingvoor2sitesvooreenjaarbetalen. - Deincrowdheeftviadiversepubliekekanalen(Twitter,blogberichtenopdeeigenblogs,commentarenopde blogberichtenelders)eenonderwerpgevondenomtekunnenconverseren.vermoedelijkwaserookheteenen andertedoenopminderpubliekekanalenzoalstelefoonen . - Een aantal blogs hebben extra links gekregen, wat hun populariteit volgens de meetdingetjes (Google Pagerank,Technorati,Metatale,Blogoloogendergelijke)zalverhogen. - Pascalheeftwatnuttigeervaringenkunnenopdoenmethetopzettenvaneenaggregator. - De teller is voorlopig blijven staan op bijna 40 berichten op 30 verschillende Belgische blogs, de fallout in Nederlandnietinbegrepen.Albijallijktmijhetmaareenkortstondigstormpjeineenglasjewatergeweestte zijn,zekergeenperfectstorm. - Misschienmoetikzelfmaareensietsdergelijksbedenkenvoorhetnajaarofzo.Maardanweleersteen oplossingzoekenvoorhetregistrerenvandedomeinnamen,tenzijpascalnogmaalsdehostingwilbetalen. Indieneriemandmeewilsamenzweren,ukanmijvindenoppaolabijbvlgpuntbe. Eenandereopvallendeconstantedietijdensdeinterviewsenbevragingenvaakaanbodkwam,metnamehet gegevenvandeidentiteitophetweb.perslotvanrekeningkaniedereenzoalsweuitdediscussiekunnenoptekenen zicheenidentiteittoemeten.iedereendieactiefisophetwebdoetdit.jebeslistuiteindelijkzelfwatjeschrijft,hoeje jepresenteert,binnenwelknetwerkjejebegeeft.zowaspaola246eenpersonagegecreëerddoorstefankenstefan PmeteensterkelinknaarHETPALEIS.SilkespeeldePaolaindefilmpjes,maarblogdezelfnietenreageerdeookniet oppostings.datwerddoordetweeregisseursvandienstgedaan.hetwasvoordebeidestefanswelvoordurend balancerenopeenslappekoord,wantzoalséénvandebloggersterechtopmerktetijdensde meetengreet : Washet nupaolaofwashetnusilkediedaarzat?.zoookmetdecommentarenopdeblogposts.stefankmoeststeedsgoed nadenkenvanuitwelkstandpunthijreageerdealshijeenantwoordpostte. - DevragendiePaola246opriepzijnbijbloggers(ofalgemener:mensendieeendeelvanhuntijdonlinemet andereinterageren,aldannietanoniemofonderverschillendepseudoniemen)heelherkenbaar: Ismijnonline representatieeengetrouweafspiegelingvanmezelf?ofeenpersonagedatikcreëer?schrijfikondermijn naamofonderpseudo?watalsikinreallifemensengaontmoetendieikenkelonlineken,blijfikdanmijn onlinezelfofmijn burgerlijke zelf?watalsmensenwaarikalledagenmeeomga,mijnschrijfselsgaan volgen?isdiescheidingoptehouden?.(ziebvhttp://dramoghe.wordpress.com/2007/05/15/_the end_/) - Veelmensenzijnheelgevoeligaanbewustmisleidendeidentiteiten.Claimendatjeiemandbentdieeigenlijk nietbestaatzonderaantegevendatheteenspelis,is"notdone"on line,behalvedoorbedriegers,spammers enanderemalafidepersonen.ookinhetechtelevenisditzo.eenacteurkanbesteenpolitiemanspelenophet toneelofoptvendaarisnietsmismee,maariemanddieeenvalspolitie uniformdraagtopstraatismeestal nietveelgoedsvanplan. 10

11 - Fakeofniet?"iseenklassiekeropinternet.Inditgevaldubbelinteressantomdathetomfictie(theater)ging. Vooreentweedekeermisschienminderboeiendomdatdediscussieandersteveelop"theatervshetechte leven"komt.hoewel...erzijnzoveelrealitysoapsoptv...waaromnieteenequivalentvoortheater? e. EnkeleredenenvoorhetsuccesvanPaola246 UiteengesprekmetbloggerLvBnoteerdenwe: VoormijwasPaola246ookeenstuntomHETPALEIStehypen.Alsik danmeespeel,doeikdatommeetespelenineenspelletjemaarneemikmijnlezersnietindemaling.dehypehieldme tegenomeroverteschrijven.iedereenschreeferover.nogeenredenvoormeomhetniettedoen;artistiekinhoudelijk vondikhetbijwijlenergleuk.deliterairevormgevingalszehetoverhaarvaderhadvondikgoed.ookde acteerprestatievondikvrijgeslaagd.jezagnietdatheteenactricewas. Endatwasmeteenéénvanderedenenwaarombloggersvanheteersteuurtochtrouwevolgersbleven.Ooktoenhet raadselwasopgelost. Andereredenenwaren: - Omdatdeontmaskeringsnelenvanjulliezelfkwam.Wieeenfouttoegeeftindeblogosfeerkanaltijdopwat meergoodwillrekenendanwiehardnekkigblijftontkennen.ikvondhetbestwelinteressantomtezienwaar hetzounaartoegaanenhoehetverderuitgewerktzouworden.ikmoettoegevendatmijnaandachtnaeen tijdverslapteomdatermaarnietsleektegebeuren.naarheteindetoewerdhetwelboeienderomdathethele live dingginggebeuren. - Omdathetomcultuurgingennietompurereclame.Enomdathetredelijkinnovatiefwas. - Eenonlineproductievaneen"traditioneel"theaterhuishadikzekernietverwacht.Omdatzeergeen inkomstenuithalenensubsidiesnietvoordehandliggenvoorietswatjenietinaantallenfysiekebezoekers kanuitdrukken. Erwerdgebruikgemaaktvanbestaandecommunicatiekanalen,maarinhoudelijkgebeurdeerwelietsnieuwsenheeft hetprojectzekerietslosgemaaktbinnendetheaterendeonlinewereld.,alduspvh. Hijstarttespeciaaleenprojectopgenaamd Paola246backstage waarhijdediscussiewouaangaanmetbloggers, kunstenaarsentechneutenrond:onlineidentiteit,privacy,anonimiteit,kunstvormenophetinternet. DeinteractiemetPaolaspeeltzichafophaarblogindecommentarenvanhaarfilmpjesenopTwitter. Paola246 backstage wasdanweerdeplekvoordemeta discussie: WatisdeimpactvanPaola?, Hoeveelmensenvolgenhet?, Looptdeinteractiezoalsverwacht?, IsPaolanutheaterofeenAlternateRealityGame?. Bloggersschrijvenmeestalmeteeneigenpubliekingedachten:vaakmedebloggers,vriendenenkennissenof mensenuiteenbepaaldeberoepsgroep.met Paola246backstage wildepvhzowelmensenbereikenzowelmeteen culturelealsmeteentechnischeachtergrond.diecross overiseerderzeldzaamenmaakthetdemoeitewaardomte proberen.hopelijklevertditnaafloopvanhettheaterproject(ookdezeblogsluitdanwaarschijnlijkaf)een interessanttijdsdocumentop.eenmomentopnamevandeideeëndielevenrondinternetkunstenonlineidentiteit. Hetbackstageprojectisuiteindelijkonafgewerktgebleven( backstagewaarom/)maarhetwaseenmooieaanzettotverderediscussieonderandereoverhoeomtegaanmetidentiteitop hetwebofoverdeauthenticiteitvanvirtueeltheater. 11

12 12 5. Virtueeltheater a. IsPaola246virtueeltheatervoorHETPALEIS? MetPaola246wildendemakersinderdaadexperimenterenbinnenhettheatergenre.VoordeHETPALEIS directie washetookechteenvolwaardigetheaterproductieenginghettegelijkomeennieuwgenre.vergelijkhetmetde portretkunstendekomstvandefotografie.hetenevervinghetandereniet.erontstondgewooneenandergenre.zo ookmetdezevormvantheater.hettraditioneletheaterzalblijvenendaarnaastontstaannieuwevormenennieuwe genres.ofhetvirtueeltheaterisofniet,blijftmomenteeldevraag. Deenevondhetabsoluuteenvormvantheater,wantalleingrediëntenvanhetgenrezijnbijPaola246aanwezig,de anderetwijfeldedanweerenwasnietechtovertuigdvanhetlabel theater. Degelijktijdigheidvandekaninvraaggesteldwordenaangezienjedebezoekersnietsamenineenzaalhebtzitten. Tochkonuithetbezoekvandeweblogwordenafgemetendatdetrouwstebezoekersbinnenhetuurdenieuwe postinghaddengelezen.duserwastocheenzekerevormvangelijktijdigheid. VanuitHETPALEISkwamdeterechteopmerking: Alshetzelfdegemaaktzouzijndoorniettheatermensendanzou niemandhettheaternoemen.maarhetiswelbelangrijkomeenzoektochtuittezettennaarvirtueeltheater.ditiseen eersteaanzet.dezoektochtopzichisalerginteressant.theatermagdanvooraleenlive gebeurenzijnmetspelersen publiek.tochisditvirtueelverhaalermeegelinkt.hetiseentussenvormmetelementenvantheater,filmenvideo. Bekijkhetalseenandereinterpretatievanhetgenre. VoorHETPALEISwasheteenvoorstellingnaastdeanderevoorstellingen.Eenvoorstellingdievooralonline plaatsvond,maardieookbewustoptweemomentenwerdteruggebrachtnaareenrealistischesetting.erwasde meet&greet metpaolaendemakersbijhetbeginvandereeks(metregistratievande meet&greet online).ener wasdemooieemotioneleafsluiteraanheteindevanhetproject.paolazouhaarmoederontmoetenmaarlegdede wegnaardezeontmoetingnietalleenaf.inhetzogvanpaolaliepeneen40 talmensenmeevanhetpaleisnaarde plaatsvanafspraakergensindefnacaandegroenplaats.detweeactriceshaddenelkaarvoordiennogniet ontmoet.ditmaaktehetslotmomentvanpaola246extraintens.hetmomentwerdgefilmdenzijdieernietbij kondenzijn,kregendeontmoetingvanuiteenanderehoekonline.deshifttussenrealiteitenvirtualiteitwordtzoerg vaag,maardatwasjuistdesterktevanhetproject. b. IsPaola246virtueeltheatervoorhetbereiktepubliek? Dediscussieover hetaldanniettheaterzijn vanpaola246riepookdevraagopwatmenkanverstaanonderde term virtueel. Paolaisecht.Nietinwatzevertelt,maarwelalspersonage.Derolwerdgespeelddooreenechtmeisje. Mensendienietbestaanzijnvirtueel,maarPaolabestaatwelendefilmpjeszijnechtgefilmd,nietzoalsopsecondlife waarjeeenanderewereldophetinternethercreëert. Daarmeewerdennietalleendetheaterconventiesdanigdoor elkaargeschud,zoblijktuitdecommentarenvanbloggersengeënquêteerden.vooraldoordecombinatie virtueel/reëel deweblog,defilmpjes,deberichtjesoptwitter,allemaalplatformswaarvirtualrealityheersen.was iedereeneventjesvandewijs.ookindeonlinewereldwerdergetwijfeld: Vanbijhetbeginaangevendathettheater is:nudachtenveelmensendathetomeenmarketingstuntging. Eneenmarketingstuntwashetniet.Moestheteen reclamestuntgeweestzijn,danhaderzekerookopscèneeenvoorstellinggestaan.nuwerdervollediggedacht vanuitdevirtuelebezoeker.erwerdwelnagedachtovereenvervolgopdescène,maardatvroegommeer technischevoorbereidingenenmeerwerkaantekstenscenario.enditwasniethaalbaartijdensdeduurtijdvanhet project.virtueelgaathetéénenanderveelsnellerenligtdeintensiteitminstensevenhoog,zoniethogerdanbijeen productieopscène.hetcontinuopvolgenvancommentaren,hetinpassenvandedagdagelijkserealteitinhetverhaal, inspelenoponverwachtewendingen,maaktdatjeeralsmakerbijna24uop24en7dagenop7meebezigbent. Paolaontmoettehaarmoederopeendrukkezaterdagnamiddag.Dereëleterugkoppelingtussenon enoffline maaktepaola246andersdanhetlonelygirl15 verhaalwaarzovaaknaarverwezenwerd.doordelinkmet HETPALEISwerdhetmeerdaneenmeisjedathaarverhaaldeedophetweb.HetgingverderdaneenVlogofonline soap.doorhetgeheelineenrealistischkadertezettenwerdensommigebezoekersextraaangesproken.voor anderenwashetrealiteitsgehaltenognietgrootgenoeg. - Dagelijkslevenisgeenkunst kunstisuitgezuiverd.elkelementdraagtbetekenis.integenstellingtotdagelijks leven:banaal,chaotisch,ingrotematerepetitief.inhoeverreiseenuitgesponnen virtuele voorstellingdieeen meisjevolgtinhaardagelijkslevenkunst? - Cross overtussentheaterniveauenmetaniveausomsproblematisch.voorbeeld:meetingmetbloggers:in hoeverreontmoetjesilkedanwelpaola/personagepaoladathetpaleisgaatbezoeken/personagepaola

13 datuitnodigtvoorslotvoorstelling. - Ikvinddathetwelheelvervanhetechtetheaterbedstaat.Hetwaszoeenechteblog(watnatuurlijkde bedoelingwas)datvooralpopliefhebbersmeegetrokkenwerdeninhetverhaalenmindertheaterliefhebbers (...)maarhetvoordeelisweldatjedaneenanderpubliekaanspreekt. - Voormijishetnietechttheatermeertenoemen.Eerdereendagboekmaardangefilmd.Eentofideeenjekan hetvlotbekijkenopyoutube.leuk. - Hethadietswegvaneendagelijksfeuilleton,eensjehetbegontevolgenwildejewetenhoehetverderzou lopen.hetslotmomentindefnacwasergpakkend.spijtigweldathetdanookechtafgelopenwas,wanter zatzekernogverhaalstofin. - Ookalweetjeergensinjehoofdweldatdithelemaalinsceneisgezet,ishettochontzettendecht.Doordathet zoechtlijkt,voeljejeersnelbijbetrokken.doordatpaolaooktelkensmetietsbezigiswaarzedevolgende keeropdoorgaat,zorgtdaterookvoordatjewilwetenhoehetverderverloopt. - Steedsmeerleerlingenkampenmetdezelfdeproblematiekmaardikwijlsvoelenzijzicheenbuitenbeentje.Om eengelijksoortigverhaaltevolgenviahetnethelemaalinhuneentje(zondervingerwijzendetoehoorders)is eenvormvangeruststelling. - Desfeer,ophetnettevolgenendusaltijdenoveraltebekijken,rondmijn'leefcultuur' jongeren, problemen... isleukgebracht. - MooiideeomPaolaoverhaarwereldtelatenvertellenenopdiemanierookveeloverdewereldinhet algemeen.veelonverwachteverhaallijnendieblevenboeien. - Hetconceptkanmijwelbekoren.Ikvindhetzelfsbehoorlijkgeniaal.Alshetrealistischerwasgeweestenals hetallemensenkonlatengelovendathetechtwas(ennietalleendegoedgelovigemensendiegeenandere blogslezenendusnietwistenhoedevorkindesteelzat),zouikhetnogbetergevondenhebben. c. DereactiesopdeinhoudvanPaola246 Overdieverhaallijnenwasnietiedereenheteens.Deenevondhetgoedzoalshetwas,deanderehadernogalwat problemenmee: - Hetwasprima. - Zatgoedinelkaar,wasleukomtevolgen. - Goedscenario,onverwachtewendingen,goedgespeeld,goedgemaakt,breedpubliek. - Dezevormabsoluutverderexploreren.Zowelhetinhoudelijke(scenario)alshetICT luikzullenerwelbij varen. - MooiideeomPaolaoverhaarwereldtelatenvertellenenopdiemanierookveeloverdewereldinhet algemeen.veelonverwachteverhaallijnendieblevenboeien. - Vergelekenmeteen"klassieke"theateroffilmproductiewashetscenarioeerdervlak,metweinigdramatische wendingen.ikvermoeddatdemeerwaardeookzitindevertrouwdheiddiejekrijgtmethetpersonagedoor hetdagelijkstevolgen,alsofhetduseen"echte"kennisis.ditluktebijmijpersoonlijkniet. - Boeiend,maarniethelemaalophetniveauvan'gemiddeld'fysiektheater. - Alhetgeenwatikgezienheb,vondiksuperenhetpasteerbij;hoePaolazichopdatmomentvoelde,hoehet wasmethaarzoektochtnaarhaarmoeder,watzehadmeegemaaktdiedag.heelintrigerendomtevolgen. - Eerstenvooraldejachtophaarwareidentiteit:wieziterachter?Vervolgensnieuwsgierigheidoverwater methetmediumverdergedaangingwordenomhetverhaaltevertellen.naeentijdjeverslaptedeaandacht wel,ombijhetsloteventweeropteleven. - IkbenalovertuigdvandekwaliteitenvanHETPALEIS.TochsprakmedeblogvanPaolanietvoldoendeaan. Ikvondhetwelleuk,maarwasnietlaaiendenthousiast.Hetheeftookzoweiniggemeenmetandereprojecten oftheatervoorstellingendatikalsbloglezernietdestapnaardetheaterzaalzoumaken. - Silke(Paloa)haaracteertalent,haarexpressieheeftmijgeprikkeld.Zekomténormgeloofwaardigover. Demakersgaventijdensdeinterviewstoedaterinderdaadmeerinzat.DesnelheidwaarmeePaola246ertijdensde maandmeivandoorging,maaktedathetnietevidentwasomdeverhaallijnbijtesturenofdieperuittewerken.er zatendaardoornogalwatsprongentussendetwitters,blogpostsenfilmpjesennietalleverhaallijnenwerden verderuitgewerkt. - Erzatennogalveel'deadends'in.Lossedradendiegeenbelanghaddenvoorhethoofdverhaalendie aandedenals'vulsel'hadikhetgevoel.deanderepersonageshaddenmeeruitgewerktkunnenzijn(ookonline). - Degrotelijnwasduidelijk,maardeverschillendeplatformenwaarophetverhaalzichafspeeldekondenbeter opelkaarzijnafgestemd.nuzatenervooralsprongentussendefilmpjesopyoutube,depostsopskynetblog endetwitter.spijtigookdatmetdemogelijkheidtotinterveniërendoorhetpublieknietvoldoendewerd gedaan. - Ikvondhet dochter zoekt moeder gedoe nogalcliché.ikvondhetookstorenddateroverbijnaniksanders danditgeblogdwerd.natuurlijk,paolazateropdatmomentnogalmee,maarikvondhetvreemddatwe 13

14 bijnanikstewetenkwamenoveranderekantenvanhaarpersoonlijkheid.ookkwamhetallemaalniet natuurlijkenrealistischover,maardathoortwaarschijnlijkergensandersthuis. - Ikvondhetonderwerpnietmijndingenikhebafgehaakt.Hetonlinebrengeneninteractiefmakenvantheater spreektmewelaan.ikbenzeerbenieuwdnaarmeer. - Houhetspannender! - Ikvondhetnietechtgoed,ofooknietinteressantomnaartekijken. - Somsheelsterk,somsheelergflauwkes. - Hetverhaalwasnogalaandezwakkekant...Teveelfait divers,teweinigeenheid. Erwerddanookgekozenvooreenopenverhaallijnzodathetscenarioencoursderoutekonworden bijgestuurd.bijdelanceringwerdmeegegevendatdeonline bezoekerssuggestieskondengevenvoorhet scenario.overdeinteractiviteitlopendemeningengelijk,zoweluitdeenquêtesalsuitdegesprekkenbleekdat ermeermogelijkwas.nonkelpeterwasiemanddieeenhelesidelineschreefwaaruiteindelijkamperietsmee gedaanwerd,mededoortijdsdrukenomdatstefanp.nubijnadeenigewasdieechtmeeindepenkroop.een doelgerichtprojectmetjongerenhadvoormeerinputkunnenzorgen. Nogenkelereacties: - Paola246leekinhetbeginzeerinteractiefendaaromjuistzointeressant.Naarheteindetoewerdhettoch duidelijkdaterverhaallijnenvaststondenwaarniet(ofweinig)vanafgewekenwerd.daardoorvielde interactiviteiteenbeetjeweg.ikvondhetminderinteressantwordenopdemomentdatdeinteractiviteit gereduceerdwerdtoteenbeetjeoverenweergepraatmetandere"toeschouwers".tochwarende kortverhalenleuk,vaneenhogegevoelsintensiteitendaaromzeer"theaterwaardig". - Nogmeerinteractie.Meerde"volgers"inschakelen. - Erishiermeerplekvoordiepgangenextravormenvaninteractie,zowelonlinealsirl(inreallive). - Meermenseninbetrekken. - Houzekerdeinteractiemethetpubliekvastenprobeerdezewaarmogelijknoguittebreiden. - Meervandit.Alleenmaghetnoginteractiever(meeropwekelijkse,maandelijksebasiswaardoorhetmogelijk isomdefeedbackvanbezoekersteverwerkenineenvolgendeaflevering?). - Spelelementeninbrengen. - Alsjehetslimaanpaktdankanjeernogveelmeermensenmeebereiken. 6. Suggesties Demakersgevenaandatheteenfijnmaarintensiefexperimentwasdatzekeropvolgingverdient.Ditbleekookuit deanderegesprekken,deenquêteendebevragingvandebloggers. VoorHETPALEISishetalvastdebedoelingomverdertezoeken,teexperimenterenennieuweideeënontwikkelen. Eenvoorstellingnaofbijhetprojectwasniethetuitgangpunt.Ditwaseenzoektocht.Eenaftastennaarwatmogelijk isbinnenhet virtuele.hetpaleiswilbekijkenhoetelevisieerindetoekomstkanwordenbijgebracht.eenandere uitdagingishetzoekennaargelijktijdigeparticipatiebinnenhetvirtuele.geenlozebeloftesdusmaarechtkiezenom hetgestartetrajectverderuittezetten. Daaromlijkthetenormbelangrijkomdelinkmethetreëletheaternogsterkeraantehalen.Hetwasimmersde inhoudelijkelinkmethetreëletheaterdiemaaktedatditprojectopviel.hettheaterhuiszietindetoekomstdaarom ietsontstaandatbijnaliveisophetinternetenwaarmenookinreallifebijaanwezigkanzijnzodatdeinteractie groteris.hetzoubijvoorbeeldomeeninstallatiekunnengaanwaarhetpubliekdoorheenkanlopenenwaarop bepaaldeplekkendooracteursingespeeldwordt.eenhuiskamersysteemmetkleinefamilieverhalen,conform Realitytv.Eenfilmpjegevenisnietvoldoende.Ermoetenlinkengezochtwordenmetwaterinhethuisgebeurten hetmoetgepresenteerdwordenalseenvolwaardigeproductie. a. Suggestiesvandebloggers - MSzoudadelijkaangevendatheteenvoorstelling/kunstis.Misschienookeenietssterkerverhaaldoen metmeernevenpersonagesdieechtbelanghebbenvoorhetverhaal.watmijookleuklijkt,ismeerdere perspectieveninhetverhaalbrengendoorverschillendepersonageselkhunversievandefeitentelaten bloggenoffilmen.echtietsdoenmetpublieksinputdatbelangheeftvoorhetverhaal.nubleefhetbeperkt totparodieën,deontmoetingenenhetpubliekeslot,maardezedingenliepeneenbeetjenaasthetverhaal. Zowashetslotuiterstsurrealistisch,vondik,metaldiefilmendemensenindeFNAC.Ikzouhetbijvoorbeeld geweldigvindenalseenbepaalddeelvande'voorstelling'enkeltevolgenzouzijngeweestviaechteblogs dieaanwezigwarenopeen'live'gedeelteenerverslagvanbrachtenwaardepersonagesdanweerop reageren.bijvoorbeelddoortelinkenofindereactiesietstezeggen.eeneigenoverzichtssitemetlinksnaar alleswateron linetevindenis,zouookleukzijn.nuwerdietsdergelijksdoorpascalvanheckeinelkaar 14

15 geknutseld,maardathaddenjullienetzogoedzelfkunnendoen. - Ermoetnietalleenmetdemediagespeeldworden.Alshetbijvoorbeeldoverdediscussietheater/fictie reallife/realitytvgaat,gebruikookeenseenechtpodium,eenbordkartonnendecorenz.nietalleende hoofdrolspeelsterlatencommunicerenmaarookdemensen"achterdeschermen",hetpubliek,enz.heelerg inhetmiddenlatenwieerzitteacterenenwieniet.eenbeetjealsheteindevanthebabyofmaconwaarin decamerauitzoomtenjejepubliekblijftzien. - Hetisjammerdatdeechteopdrachtgeverzosnelnaarbovenisgekomen.Datwasnietdebedoeling.Blijkbaar isdeinventiviteitvansommigemensenonderschat; )enzijnermeervoorzorgennodig(posten,mails beantwoordenvanopeenniet identificeerbaaripenz)ofishetonlinewereldjegewoontekleinomiets geheimtekunnenhouden.alsde wie vraaglangeronbeantwoordwasgeblevenenookeentijddebredere mediahadkunnenbezighouden,waserallichtmeertijdgeweestomeengroterpubliekoptebouwen. - Ikvermoeddatheelwatanderekeuzesgewooneenkwestiewarenvantijd enbudgetbeperkingen:jezou kunnenwerkenmetverschillendepersonagesdiemetelkaarinterageren(zoalsinhetonlineluikvanvrt "Emma"),opdeslotdagkonmaareenheelkleinclubjemensenaanwezigzijn,enz...Ikdenkdatheteen interessantexperimentwas,maarikbenernogaltijdnietuitofditechtwaardeheeftalskunstvormopzich. - Ermagookmeermaatschappelijkerelevantieinzitten.Nuwaszepuurartistiekensocialnetworking blogosfeer.linkmetsocialerelevantieofpolitiekerelevantie:bvb.tienerdieblogtoverde formatiegesprekken.geloofwaardigheidvsrelevantie,maardanniettefakemaken. b. WathebbenweuitPaola246geleerd? Zoweldeondervraagdebloggers,degeënquêteerdenendegeïnterviewdenwarenpositiefoverhetproject.De meesteonderhenhopendathetnietbijditeneprojectzalblijven,wantdanwashetnietmeerdaneenexperiment. Paola246heeftietswakkergemaaktbijtheatermensen,cultuurminnendebloggersenvirtuelebezoeker.Velenzijn nubenieuwdnaarhetvervolg: - Ikvindhetzekereengoedideeomopdezemanierteexperimenterenmethetaspectrealiteit/vitaliteitbinnen hettheatergenre.ikzievooralnieuwevormenvantheatraleexpressieontstaan.deinteractiemethetpubliek kannoggroterzijndannuhetgevalwas. - Dezevormvantheaterprikkeltenvraagtnaarmeer.Heelzekerkunnenhierookkinderen(viahunouders) warmvoorgemaaktworden.alleswaartegenwoordigeenbeetjecomputereninteractiviteitingestokenwordt, werkt(cfr.digitaletelevisiekijkenenrechtstreekskunnendeelnemen,wedstrijden,...).persoonlijkvondikdat jullieermetpaolaknalopzaten! - Paola246wasietshelemaalanders.Hetwasbrederdaneentheaterstukineenzaalentochevenintrigerend. HetverhaalenhetmysteriedatrondPaolahingenblevenboeien. - Kortenkrachtig,spanningenontspanning,herkenbaar,... - Interessantomhetpubliekdatnietnaardezaalkomttocheentheatertraditiemeetegeven. - Hetwaseensietsandersdaneennormalevoorstellingenietsnieuwspreektiedereenwelaan. - Origineelgevonden,duszekerok! - Washeelergtof.Voorherhalingvatbaar! - HetwasietsnieuwsenjekonookwanneerenwaarjewildePaolahaarverhaalvolgen. - Hetisnieuwenkeicool! - Aldoendeevolueren,zouikzeggen.Hetisinelkgevalenormboeiend. - Ditmagmeervoorkomenophetinternet.Ikvondhetzeergeslaagd!Erkwamenookveelbezoekersopaf. - Ik vond Paola heel tof. Leuk om volgen. Mijn interesse in de andere voorstellingen van HETPALEIS is wel gewekt. - Innovatieveformat,betrekkenvansocialmedia,onlinevideo,enz. - Originelemanierwaarophetwerdgebracht:gebruikmakendvanhetinternet. - Omdathetactieverisdanindezaalzitten.Omdatelkeafleveringkorterisdaneengewonevoorstelling.En tochheefthetgeheelvanalleafleveringenjelangerindegreepdaneengewonevoorstelling. - Ikbenzelfgaanvloggen. - I.p.v. enkel de gewone weblog waren ook de videologs heel verfrissend. Een combinatie met flickr en twitter ook. - Benieuwdnaarvervolg!!! DoordeaardvanhetprojectwarenerheelweinigmensenbinnenHETPALEISvanbijhetbeginbetrokken.Ditzorgde tijdensdelooptijdvanpaola246vooronduidelijkheidoverdebedoelingvandezeonlineproductieenoverwater vanwieverwachtwerd.voorsommigenwasheteenpogingomnieuwemensenindezaaltekrijgen,terwijlditvoor dedirectieniethetgevalwas.henfascineerdede12%virtuelebezoekersendevraagwatjevoordatstukjepubliek zoukunnendoen.hoejehenincontactkuntbrengenmettheater.sommigendachtendanweerdathetdebedoeling wasdatallesergéchtleek,terwijlhetconceptvanafhetbeginalseentheaterstukwasbedacht. Ookbleektijdensdegesprekkendatergeeneenduidigheidwasoverdeinvullingvandefuncties.Hetisnietmogelijk omdezelfdefunctiestoetepassenalsbijtraditioneeltheater.bijhetonlinemediumwordendetraditionele 15

16 theaterwettenophunkopgezet.erisnogsteedseenregisseur.erkanzekereendramaturgzijneneentechnicus, maarwatdoejemetdepersoondiehetheleconceptonlineingangzet.isdatookeenartistiekiemand?ditbleekeen delicaatpuntvandiscussietezijn.naastdeklassiekeregisseurdiezichontfermtoverdeacteursendetekstenkomt eentweederegisseurtestaan.eénvandebloggersnoemdehetde puppetmaster. Hetprojectisorganischgegroeid.Ditheefthetprojectdejuistedrivegegeven,maarditheeftookvoor onduidelijkheidgezorgd.gaandewegwerdduidelijkdaternieuwewerkvormenontstondendievoordiscussie zorgdentussenwatinhetreëletheateralsartistiekbestempeldwordtentussendatwatonlinealsartistiek/creatief wordtomschreven.hiervuldedeenestefandeandereperfectaan. Menwasinternnogalverrastdoordesnelheidwaarmeehetprojectuitdestartblokkengeschotenis.Danishetvoor eenkleineorganisatiealsc.h.i.p.s.gemakkelijkeromzichaantepassenaandeexternegebeurtenissen.eentheater alshetpaleiszouditookkunnenmaardanzijnervooraftochwelwatafsprakennodig. Doordeaardvanhetprojectwerdgekozenomlowprofileenmeteenheelkleinteamtestarten.Ditmaaktehetdan ookonmogelijkomopcrucialemomentendenodigemensenenmiddelenterbeschikkingtehebben.tochwerdin HETPALEISrelatiefvlotomgesprongenmetdeplotsewendingeninhetPaola246 verhaal.erwerdeenpersbericht verstuurd,een meetengreet metdebloggersgeorganiseerdeneenpakkendslotgemaaktaanhetpaola246 verhaal.erkwamengoeiedingenuit,maarerzatzekermeerin.hethuisenhetexterneteamdraaideop verschillenderitmes.doordeaardvanhetprojectwerddezeproductienietvoorafingepland.paola246kwamvoor demedewerkersvanhetpaleisgewoonbovenopdeandereactiviteiten.alsheteenvoorafingeplandeproductie wasgeweest,danhadvanafhetbeginiemandfulltimedeverantwoordelijkheidgekregenomdeproductieteleiden. Eenaantaldingenhaddenvlotterkunnenverlopenwanttheaterisniettetraagvoorhetvirtuelemedium. VoorStefanP.gingereenhelenieuwewereldopen.UithetsamenzittenmetStefanK.kwamhetscenario.StefanP. leverdedecontentennetalsstefank.geefthijaandathetergarbeidsintensiefwas(24/24),maarwelfijnomte doen.hijkonsteedsterugvallenopstefank.enwerdookvoortdurenddoorhemgestuurd.watstefanp. onderschatte,wasdatjehetvirtueleconstantlevendmoethouden.deheletijdluisterennaargesprekkenmet jongerenomtewetenwatjeopdeblogmoestschrijvenoftwitteren.inspiratiekwamuitrealtimeenreallife.nonkel Peterprobeerdezichinhetverhaalinteschrijvenenwerdvoorzichtigtoegelaten.Maarhijwasalleenenvroegzich opeengegevenmomentafwatzijnrolinhetgeheelwas. SpijtigeigenlijkdatNonkelPeteralleenwas, aldusstefanp. NetalsStefanKishijervanovertuigddatditbetergestimuleerdhadkunnenwordenindienhetvoorafwas ingepland.vanuitdecommunicatievanhetpaleisismenerzichvanbewustdaterzekercommunicatiekanalen onbenutzijngeblevenwaaronderdescholen.dezehaddenbijvoorbeeldeenbelangrijkeinbrengkunnenhebbenin hetmeeschrijvenaanhetscenario.doorhetprojectorganischtelatengroeienwashetergmoeilijkomgaandewegde communicatiebijtesturen.temeeromdatmetbepaaldedoelgroepenbestvoorafafsprakenwordengemaaktzodat dezehetprojectdanweerophunbeurtkunneninpasseninhunwerking.maardatheeftdanweergevolgenvoorde manierwaaropjehetvirtueleprojectwillanceren.alsjedezegroepen(bvbscholen)deelgenootvanhetcomplot maakt,isdevraagnatuurlijkofhetprojectdanvoorzoeenhypehadgezorgd. Endehypewasduidelijkbelangrijkomdeaandachtvandeperstekrijgen,wantnadienbleekdeinteressevanhun kantmatiggezien,volgenshen,degeringenieuwswaardevanhetproject.tochwasditeeninteressantezoektocht binnenhetgegevenvanhetvirtueletheater.enhethadfijngeweestomhierovereenkritischenoottezien verschijnenindemedia.maarhoebeginjealsjournalistaaneenrecensieovereenvirtueelstuk?voorlopigblijftmen hetantwoordschuldig. 16

17 DegeënquêteerdenhebbeniniedergevallovendewoordenveilvoordezestapbinnenHETPALEIS: - HETPALEIStreedthiermeebuitendeeigenmuren.Hetgeeftaaneeninstellingtezijnmethetgezichtnaarde toekomstgericht(zonderdatikhiermeewilbewerendatfysiektheateroverbodigisofwordt). - Ikvindhetzekereengoedideeomopdezemanierteexperimenterenmethetaspectreëel/virtueelbinnenhet theatergenre.ikzievooralnieuwevormenvan'theatrale'expressieontstaan.deinteractiemethetpubliekkan noggroterzijndannuhetgevalwas.misschieniseencombinatievaneentrajectonlineeneentrajectinhuis meteeninstallatieweleenmooieverderestap. - HetheeftgetoonddatHETPALEISopenstaatvoornieuwevormen.Ookvoorvormendiehetjetoelatende belevingopjeeigentempotevolgen.innovatieeninteractie. - Nietzozeerhetverhaalopzich,maarhetfeitdatiemandprobeerdemetdezecommunicatietechnologieëneen publiektebereiken.jehadhetgevoeldatjeietshistorischaanhetmeemakenwas.allez,lichtjeshistorisch toch... - Debetrokkenheidwashoog.Ineenzaalkanjejeookrechtstreekstothetpubliekwenden,maardekloofals toeschouwerom"meeophetpodium"testappenisgroter.hettheaterstukvolgenvanthuisuit(anoniem)en dandeelnemen(enjetochkunnenverbergenachterdatmaskervandecomputer).welja,datwerkt(en blijkbaarnietalleenbijdejeugd).tentweedekonjepaola246volgenwanneerjeerzelfzininhad(nietvan 20tot22uur),maarbijwijzevansprekenookmiddenindenacht.Zoietswerktaljaren.Hetsuccesvanmailen isdatjej sleestenbeantwoordtwanneerjijerzininhebt.detelefoondringtaltijdbinneninje bezighedenenwerktdaaromwatnegatiever.eenenquêtewerktookbeterpermailingdanviadetelefoon.ik haaktochaltijdafalsiemandmijbeltwanneerjuisthetetenoptafelkomt.tenderdekonjeookopgelijkwelk momentmeeinvalleninpaola246.wanneerjeeenhalfuurtelaatkomtineenzaal,kanjemoeilijkverlangen datdeacteurseven terugspoelen. 7. Conclusies HETPALEISbereiktemetPaola246zekereenstukvanhaareigenpubliek,maarvooraleennieuwpubliek. 17

18 Paola246isgeenmarketingstunt.Hetprobeerdewelvanonderuittegroeien.Hetgebruiktedeonelinemarketingtechniekenomhetprojecttelanceren. Paola246hadniethetzelfdeeffectgehadalsdeonline communityhetnietdedraagkrachthadgegevendiehetnu had.dezedraagkrachthadhetnietgekregenalsheteenlegemarketingstuntwasgeweest.hetartistiekinhoudelijke speeldeeenbelangrijkerol.zonderinhoudhadhetniethetzelfdeeffect. Paola246waseenzeerarbeidsintensiefproject.Detechnischeinvesteringenwarenbeperkt.Tochwasdeopvolging doorstefank.enstefanp.continugedurendeeenperiodevan6à8weken:schrijven,filmen,blogpostsopvolgen... Paola246brachtcommunicatie,regieendramaturgiesamenineennieuwecombinatie.Detraditionele theaterconventiesentakenvervaagdenenvervloeidenmetelkaar.ditvroegeengroteflexibiliteitvandemakers. Paola246groeidesnelenvanuiteenenthousiasme.Datzorgdeenerzijdsvoordejuistedrive,maaranderzijdsook vooreenmoeilijktraject.nuwasheteenprojecttussendoor.indetoekomstishetbesteenvolwaardigeproductie. Theaterconventieswerdenophunkopgezet.Nieuwewerkvormenontstonden(naastderegisseurscenarist,ookeen regisseuronline)eneennieuwgenrekwamtotleven.ditwaseenheleuitdagingvoordemakers.doordereactiesdie hetprojectteweeggebrachtheeft,kanjewelstellendathetpaleisenc.h.i.p.s.vzwietswakkergemaakthebben zowelinhethedendaagstheaterlandschapalsindeonline wereld.ennuhopendatdediscussienietstilvalt Deinteractiviteithadnogverderkunnengaan.Deingrepenvanparticipantenwareneerderbeperkt.Doorvooraf enkelepistesuittezettendiedeinteractiviteitvergroten,kanernaargelangdenodenvanhetmomentworden gereageerd.meerinteractiviteitzorgtvoormeergedragenheiddoordeonline participant.enhoesterkerhet draagvlakhoemeerpubliekjekanbereiken. Desamenhanginhetscenariotussendetwitters,deblogpostendefilmpjeshadgroterkunnenzijn.Nuzatenervaak sprongenindienaardeadendsleidden.ditisnatuurlijkgerelateerdmethetvorigepunt.hetscenariolietruimte voorinteractiviteit,maardesnelheidenintensiteitvanhetprojectwaarmeestefanpercevalenstefankolgen tegelijkertijdopverschillendeniveausspeeldenlietdittoe.hetiswenselijkombijeenvervolgprojectmeertijdte nemenvoordeontwikkelingvanhetscenario. Ermoeteenbereidheidzijnombepaaldeconventieslostelatenenvooralomdeonline communityzijngangtelaten gaan.datkantotverrassenderesultatenleiden.denkmaaraandepaola246 navolgingendieopeengegeven ogenblikonlinetevindenwaren. Nietiedereeniservanovertuigddatheteentheaterprojectis.Sommigenbestempelenhetalseenonline soap.toch bezathetalleingrediëntendiejebinneneentheatervoorstellingverwacht.hetstaatvastdaternaasthetklassieke theaterruimteisvooreennieuwonline genre.belangrijkisweldatdereëlelinkmettheaterblijftbestaan,wantjuist dieterugkoppelingmaaktedatpaola246ietsanderswerddanlonelygirl15.dereëlelinkwaseenmeerwaardevoor hetprojectengafaandatheteentheaterprojectwas. Ditmaggeenone offprojectblijven,wantdanwashetnietmeerdaneenexperiment.zoalsaangegeveninde doelstellingenisditprojecthopelijkdestartvaneenboeiendezoektochtbinneneennieuwsoorttheatergenre. HETPALEISengageertzichalvastomdezezoektochtverdertezetten. Nudraaidehetexperimentopdegoodwillvandepartners.Erwerdmetietsteweinigmiddelenentijdgewerktom hetprojectvolledigtotzijnrechttelatenkomen.ruimteenmiddelenomtekunnenexperimenterenzijndaaromvan primordiaalbelang.zekernukinderenenjongerenopgroeienmetdeonline media.uitdeenquêtereactiesblijktdat Paola246sommigenandershebbendoenkijkennaartheater.Ofzenuookechtnaareenvoorstellinggaankomen,is nietzekermaarzehebbenalvastvandeingrediëntengeproefd. Met dank aan Stefan K, Stefan P, Lieve, Cien, Barbara, Martin, Hanneke, Clo, Maarten, Robin, Pascal, Luc en iedereen die de enquête invulde. 18