Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE. onderdeel. Operatie volgens ERAS. COLONCARE Operatie volgens ERAS

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE. onderdeel. Operatie volgens ERAS. COLONCARE Operatie volgens ERAS"

Transcriptie

1 Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE onderdeel Operatie volgens ERAS COLONCARE Operatie volgens ERAS

2 Inhoudsopgave Algemeen Vóór de operatie... 4 Dag van operatie... 4 Na de operatie... 6 Darmvoorbereiding... 7 Fysiotherapie... 8 Antistolling... 8 Ontslag

3 Algemeen Binnenkort wordt u geopereerd. Voor deze operatie zijn verschillende zaken van belang. Op de afdeling zal voor de operatie voorlichting gegeven worden over het ERAS beleid. ERAS staat voor Enhanced Recovery After Surgery. Dit wil zeggen een sneller herstel na een operatie. Het doel is om beter, met zo min mogelijk complicaties en met optimaal comfort voor u het herstel te bewerkstelligen. In deze folder kunt u de belangrijkste zaken nog eens teruglezen. Goede voeding is voor iedereen belangrijk, Maar zeker in uw situatie is het goed extra alert te zijn op wat u eet en drinkt. In een goede voedingstoestand kunt u de behandeling doorgaans beter aan en heeft u minder kans op complicaties na de operatie. Ook zult u na de operatie eerder de benodigde hoeveelheid voeding kunnen gebruiken. Om uw gewicht en conditie op peil te houden, gaat het erom voldoende energie, voedingsstoffen en vocht (minimaal 1,5 tot 2 liter) binnen te krijgen. 3

4 Gewichtsverlies voor of tijdens een behandeling is niet wenselijk. Uw conditie lijdt eronder en het herstel kan langer duren. Vóór de operatie Vóór de operatie wordt een afspraak bij de diëtist gemaakt om uw voedingstoestand te beoordelen. Bij ongewild gewichtsverlies kan zij u dieetadvies geven, zodat u zo optimaal mogelijk gevoed bent voor de operatie. Een verpleegkundige van de afdeling zal voor de operatie voorlichting geven over het ERAS beleid. U hoeft niet lang nuchter te zijn en na de operatie wordt snel weer voeding aangeboden, om de darmfunctie te herstellen. Dag van operatie Afspraken over eten en drinken Tot zes uur vóór de operatie U mag alles eten en drinken. Het is aan te raden geen alcohol te gebruiken en niet te roken. Tot vier uur vóór de operatie U mag heldere en niet heldere vloeistoffen drinken: koffie, melk, jus d orange, vla, yoghurt, pap. 4

5 Tot twee uur vóór de operatie U mag alleen heldere vloeistoffen drinken: water, limonade, thee. U krijgt een koolhydraatrijke drank aangeboden: preop. De bedoeling van het gebruik van preop is de bloedsuikerspiegel in balans te houden en de darm zo lang mogelijk te activeren. Daarnaast levert de drank extra energie en vult het mogelijke tekorten aan. De drank is gluten- en lactosevrij en mag ook door patiënten met diabetes mellitus worden ingenomen. s morgens: Zie afspraken eten en drinken 2 x 200 ml preop drank. Dit moet minimaal één uur voor opnametijd ingenomen zijn: om uur. In geval van diabetes moet het drankje minimaal twee uur voor de opnametijd ingenomen zijn: om uur. s middags: Zie afspraken eten en drinken Algemeen ontbijt mag tussen 7:00-7:30 uur. 2 x 200 ml preop drank. Dit moet minimaal één uur voor opnametijd ingenomen zijn: om uur. In geval van diabetes moet het drankje minimaal twee uur voor de opnametijd ingenomen zijn: om uur. 5

6 De laatste twee uur vóór de operatie U moet nuchter blijven om te voorkomen dat de maaginhoud in de longen komt als u onder narcose bent. Na de operatie Na de operatie wordt er zo snel mogelijk weer normaal eten aangeboden. Daarnaast krijgt u drie keer per dag kauwgom aangeboden, dit totdat de ontlasting op gang komt. Wetenschappelijk onderzoek heeft namelijk uitgewezen dat het kauwen van kauwgom de maagdarmwerking stimuleert. Verder komt de diëtist u tijdens de opname bezoeken om u te begeleiden, rekening houdend met eventuele klachten die u hebt. Om te evalueren of u na de operatie voldoende energie en voedingsstoffen inneemt, worden er voedingslijsten bijgehouden. - Direct na de operatie: ml drinken/vloeibare voeding en indien mogelijk één flesje vezelrijke drinkvoeding. Vast voedsel langzaam opbouwen. - Dag één na de operatie: Minimaal twee liter vocht, vast voedsel opbouwen en twee flesjes vezelrijke drinkvoeding. - Vanaf dag twee: Streven naar 2 tot 2,5 liter vocht, gewone maaltijden (brood/warm eten) en twee flesjes vezelrijke drinkvoeding. 6

7 Heeft u een stoma? In dat geval krijgt u hierover nog gericht dieetadvies van de diëtist. Indien u last heeft van een vieze smaak of droge mond, dan kunnen kauwgom of snoepjes uitkomst bieden. Darmvoorbereiding Afhankelijk van de plek van de ingreep is (eventueel) darmvoorbereiding noodzakelijk. Er is geen darmvoorbereiding nodig. Avond voor de operatie (rond 18:00uur) één liter Moviprep drinken, waarna vloeibaar dieet. (Recept wordt door de coördinerend oncologie verpleegkundige op de polikliniek meegegeven.) Avond voor de operatie (rond 18:00uur) één liter Moviprep drinken, waarna vloeibaar dieet. Twee uur voor de operatie krijgt u een clysma. (Recept wordt door de coördinerend oncologie verpleegkundige op de polikliniek meegegeven.) U krijgt twee uur voor de operatie een clysma. 7

8 Fysiotherapie De fysiotherapeut zal u voor de operatie voorlichting geven. Deze adviezen en oefeningen mag u thuis al uitvoeren en dit doorzetten na de operatie. Het doel van zo snel mogelijk mobiliseren is het beperken van de afname van spiermassa en het stimuleren van de darmwerking. - Dag van de operatie: minimaal op de bedrand en indien mogelijk op de stoel. - Dag één na de operatie: bij het eten en wassen uit bed, drie tot zes uur totaal. - Dag twee na de operatie en verder: bij het eten en wassen uit bed, totaal ongeveer zes uur, daarnaast uitbreiden met wandelen. Antistolling Bij het gebruik van antistollingsmedicatie met controle trombosedienst: Volg het voorschrift van de anesthesist/arts. Post operatief: Elke avond tot zes weken na de operatie gebruik van Fraxiparine. Tijdens de opname zal gestart worden met het oefenen van het spuiten. 8

9 Ontslag - Criteria: De opnameduur is in principe vijf tot zeven dagen, tenzij er complicaties optreden. U mag met ontslag wanneer de bloedwaarden acceptabel zijn, u geen koorts heeft, voldoende kunt eten en drinken en de darmen goed op gang zijn. - Policontrole/PA: U krijgt bij ontslag een afspraak mee voor controle op de polikliniek en de uitslag van het weefselonderzoek (PA). In de meeste gevallen is dit ongeveer twee weken na het ontslag. Indien van toepassing wordt er ook een afspraak bij de stomaverpleegkundige gemaakt. Indien mogelijk wordt deze afspraak gecombineerd met een afspraak met de chirurg. Uitgave: Patiënteninformatie en -communicatie Harderwijk, augustus 2017 Internet: 9 CAZ CH

Versneld herstel na een dikke darmoperatie

Versneld herstel na een dikke darmoperatie Versneld herstel na een dikke darmoperatie ERAS Kwaliteitsprogramma Inleiding U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke darmoperatie. Bij deze operatie wordt het ERAS Kwaliteitsprogramma toegepast. Dit

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Sneller beter na een. dikkedarmoperatie. ERAS-programma

PATIËNTEN INFORMATIE. Sneller beter na een. dikkedarmoperatie. ERAS-programma PATIËNTEN INFORMATIE Sneller beter na een dikkedarmoperatie ERAS-programma 2 PATIËNTENINFORMATIE Introductie U wordt binnenkort opgenomen voor een dikkedarmoperatie. Het Maasstad Ziekenhuis past bij deze

Nadere informatie

Versneld herstel na een dikke darmoperatie

Versneld herstel na een dikke darmoperatie Versneld herstel na een dikke darmoperatie Chirurgie Beter voor elkaar 2 Inhoudsopgave Inleiding 4 ERAS kwaliteitsprogramma 4 Eigen bijdrage aan herstel 4 Hoofdstuk 1 6 De periode voor de operatie 6 Intensive

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Patiënteninformatie bij het ERAS programma

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Patiënteninformatie bij het ERAS programma Refaja Ziekenhuis Stadskanaal Patiënteninformatie bij het ERAS programma PATIËNTENINFORMATIE BIJ HET ERAS PROGRAMMA INLEIDING ERAS is een afkorting van de engelse woorden: Enhanced Recovery After Surgery,

Nadere informatie

Chirurgie. Een darmoperatie met het ERAS-programma

Chirurgie. Een darmoperatie met het ERAS-programma Chirurgie Een darmoperatie met het ERAS-programma U wordt binnenkort opgenomen voor een darmoperatie. Bij deze operatie wordt het ERAS- programma toegepast. In deze folder krijgt u eerst informatie over

Nadere informatie

H.334316.0314. Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS

H.334316.0314. Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS H.334316.0314 Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS Inleiding Binnenkort wordt u opgenomen voor een operatie aan uw dikke darm. Hiervoor verblijft u vijf tot acht dagen in het ziekenhuis.

Nadere informatie

ERAS programma. Versneld hersteld na darmchirugie. Afdeling Chirurgie

ERAS programma. Versneld hersteld na darmchirugie. Afdeling Chirurgie ERAS programma Versneld hersteld na darmchirugie Afdeling Chirurgie Inleiding ERAS is een afkorting van de engelse woorden: Enhanced Recovery After Surgery, hetgeen vertaald betekent: versneld hersteld

Nadere informatie

H.334316.1115. Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS

H.334316.1115. Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS H.334316.1115 Dikke darmoperatie en een sneller herstel volgens ERAS Inleiding Binnenkort wordt u opgenomen voor een operatie aan uw dikke darm. Hiervoor verblijft u vijf tot acht dagen in het ziekenhuis.

Nadere informatie

De gastric bypass (maagomleiding) Afdeling Chirurgie

De gastric bypass (maagomleiding) Afdeling Chirurgie De gastric bypass (maagomleiding) Afdeling Chirurgie Inleiding Inmiddels heeft u in verband met het overgewicht de screening voor de bariatrische ingreep door de diëtiste, psycholoog en verpleegkundige

Nadere informatie

Versneld herstel na darmchirurgie

Versneld herstel na darmchirurgie Versneld herstel na darmchirurgie ERAS programma In deze brochure kunt u lezen over Versneld herstel na darmchirurgie. Het is belangrijk dat u goed geïnformeerd bent over alle facetten van een dikke darmoperatie.

Nadere informatie

Beter en sneller herstel na een darmoperatie ERAS

Beter en sneller herstel na een darmoperatie ERAS Beter en sneller herstel na een darmoperatie ERAS Inleiding U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke darm operatie. Rondom deze operatie wordt het ERAS programma toegepast. Het programma bestaat uit

Nadere informatie

Dikke darmoperatie. Het spijsverteringskanaal. a. blindedarm 3. lever. 2. maag. b. colon: II dwarslopend deel III dalend deel IV sigmoïd c.

Dikke darmoperatie. Het spijsverteringskanaal. a. blindedarm 3. lever. 2. maag. b. colon: II dwarslopend deel III dalend deel IV sigmoïd c. Dikke darmoperatie U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke-darmoperatie. De zorg voor, tijdens en na de operatie is gericht op een snel en veilig herstel. Deze folder geeft algemene informatie over

Nadere informatie

ERAS programma. Versneld herstel na darmchirurgie. Poli Chirurgie

ERAS programma. Versneld herstel na darmchirurgie. Poli Chirurgie 00 ERAS programma Versneld herstel na darmchirurgie Poli Chirurgie Inleiding U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke darm operatie. Bij deze operatie wordt het ERAS programma toegepast. ERAS is een

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Adviezen bij een darmoperatie

Adviezen bij een darmoperatie Adviezen bij een darmoperatie Informatie voor patiënten MB0005-1500 maart 2015 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch Centrum Haaglanden

Nadere informatie

ERAS: versneld herstel na darmchirurgie

ERAS: versneld herstel na darmchirurgie ERAS: versneld herstel na darmchirurgie ERAS is een afkorting van de Engelse woorden: Enhanced Recovery After Surgery. Dit betekent: versneld hersteld na operatie. Een ERAS programma is een kwaliteitsprogramma

Nadere informatie

U wordt binnenkort opgenomen voor een operatie aan uw darmen. Uiteraard zult u na deze operatie tijd nodig hebben om te herstellen.

U wordt binnenkort opgenomen voor een operatie aan uw darmen. Uiteraard zult u na deze operatie tijd nodig hebben om te herstellen. Chirurgie Darmoperatie fast track: sneller beter Inleiding Binnenkort ondergaat u een darmoperatie. In deze brochure kunt u lezen wat de gang van zaken is rond deze operatie. De medewerkers zullen u steeds

Nadere informatie

Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma)

Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma) Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma) Binnenkort krijgt u een gynaecologische buikoperatie. Hierbij wordt het versneld herstelprogramma toegepast. Dit zorgprogramma brengt alle

Nadere informatie

Versneld herstel na een darmoperatie met het ERAS programma

Versneld herstel na een darmoperatie met het ERAS programma Chirurgie Versneld herstel na een darmoperatie met het ERAS programma U wordt binnenkort opgenomen voor een darmoperatie. Bij deze operatie wordt het ERAS programma toegepast (Enhanced Recovery After Surgery),

Nadere informatie

Blaasoperatie (Bricker-operatie)

Blaasoperatie (Bricker-operatie) Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Urologie Blaasoperatie (Bricker-operatie) 1 Blaasoperatie (Bricker-operatie) Binnenkort gaat u naar het ziekenhuis voor een blaasoperatie.

Nadere informatie

Onderzoek deel dikke darm Sigmoïdoscopie

Onderzoek deel dikke darm Sigmoïdoscopie MDL Onderzoek deel dikke darm Sigmoïdoscopie Een sigmoïdoscopie is een inwendig onderzoek van het voorlaatste deel van de dikke darm; de kronkeldarm (sigmoïd). Bij dit onderzoek wordt gebruik gemaakt van

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl

Ongewild afvallen. Dietetiek. gemini-ziekenhuis.nl Ongewild afvallen Dietetiek gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Ziek zijn is topsport 3 Gewicht 3 Wat doet het Gemini Ziekenhuis aan ondervoeding? 3 Wat is uw score? 4 Wat is goed eten en drinken? 4 Drink

Nadere informatie

Voorbereiding met Moviprep bij:

Voorbereiding met Moviprep bij: Voorbereiding met Moviprep bij: Kijkonderzoek van de dikke darm (coloscopie) Kijkonderzoek van de dunne darm via de mond (enteroscopie) Videocapsule endoscopie U ondergaat binnenkort een onderzoek. Dit

Nadere informatie

Versneld herstel na een darmoperatie (ERAS)

Versneld herstel na een darmoperatie (ERAS) Versneld herstel na een darmoperatie (ERAS) Inleiding U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke-darmoperatie. U bent hierover geïnformeerd door uw behandelend chirurg. De laatste jaren is er veel onderzoek

Nadere informatie

Nutricia biedt meer. Persoonlijk advies van Nutricia Medische Voedingsservice

Nutricia biedt meer. Persoonlijk advies van Nutricia Medische Voedingsservice Nutricia biedt meer Persoonlijk advies van Nutricia Medische Voedingsservice Misschien heeft u na het lezen van deze brochure nog vragen of behoefte aan meer informatie. Uw arts of diëtist kan u meer informatie

Nadere informatie

DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES. In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes

DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES. In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes DIEET BIJ CF-GERELATEERDE DIABETES In deze folder vindt u informatie over het Dieet bij CF-gerelateerde Diabetes Inhoud 1. Inleiding 3 2. Diabetes bij CF 4 3. Behandeling 4 3.1. Doel van de behandeling

Nadere informatie

Opheffen van een darmstoma

Opheffen van een darmstoma Chirurgie Opheffen van een darmstoma www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud De behandeling... 3 Voorbereidingen... 3 Pre-operatieve screening en anesthesie... 3 Opnamedatum... 4 De opname... 4 Voorafgaande

Nadere informatie

Behandelwijzer Colonherstelprogramma

Behandelwijzer Colonherstelprogramma Behandelwijzer Colonherstelprogramma B Uitgebreide informatie over uw herstelprogramma. U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met de beste

Nadere informatie

Adviezen na operatie bij blaaskanker met stoma

Adviezen na operatie bij blaaskanker met stoma Adviezen na operatie bij blaaskanker met stoma Inleiding U heeft een blaasoperatie gehad en heeft daarbij een urinestoma gekregen. In het A12 Oncologisch Centrum bent u zo goed mogelijk voorbereid op de

Nadere informatie

I Informatiebrochure I

I Informatiebrochure I HHZH/INF/029.01(1103) I Informatiebrochure I Nuchter voor operatie of onderzoek h.-hartziekenhuis vzw Mechelsestraat 24 2500 Lier tel. 03-491 23 45 fax 03-491 23 46 Mevrouw, Mijnheer, Binnenkort wordt

Nadere informatie

Videocapsule-onderzoek

Videocapsule-onderzoek ENDOSCOPIE Videocapsule-onderzoek ONDERZOEK Videocapsule-onderzoek Binnenkort krijgt u een onderzoek, waarbij we met een minuscule camera foto s maken van uw dunne darm. Deze camera, de videocapsule, is

Nadere informatie

Op krachten blijven. korte uitleg over medische drinkvoeding

Op krachten blijven. korte uitleg over medische drinkvoeding Op krachten blijven korte uitleg over medische drinkvoeding Op krachten blijven is belangrijk... Een fit en sterk lichaam is belangrijk voor uw algehele gezondheid en helpt u onafhankelijk en mobiel te

Nadere informatie

Dieetadvies bij zwangerschapsbraken

Dieetadvies bij zwangerschapsbraken VOEDING & DIEET Dieetadvies bij zwangerschapsbraken (hyperemesis gravidarum) ADVIES Dieetadvies bij zwangerschapsbraken Veel vrouwen hebben in de eerste maanden van hun zwangerschap last van misselijkheid

Nadere informatie

Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname

Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname DIETETIEK Risico op ondervoeding bij ziekte tijdens opname Deze folder is voor u en uw familieleden bestemd, omdat bij u (risico op) ondervoeding is geconstateerd. In deze folder is te lezen wat ondervoeding

Nadere informatie

CHIRURGIE. Rondom uw darmoperatie

CHIRURGIE. Rondom uw darmoperatie CHIRURGIE Rondom uw darmoperatie Rondom uw darmoperatie U wordt binnenkort geopereerd aan uw darm. Om u voor te bereiden, vertellen we in deze folder in grote lijnen wat er gaat gebeuren. Onze medewerkers

Nadere informatie

Dikke darm operatie. Tevens geeft deze folder u informatie over de operatie aan de dikke darm, waarbij mogelijk sprake is van een kwaadaardige tumor.

Dikke darm operatie. Tevens geeft deze folder u informatie over de operatie aan de dikke darm, waarbij mogelijk sprake is van een kwaadaardige tumor. Dikke darm operatie Uw behandelend arts heeft met u een operatie aan de dikke darm afgesproken. Binnenkort wordt u opgenomen in het Havenziekenhuis. In deze folder leest u wat er op de afdeling gebeurt

Nadere informatie

Dieet bij COPD. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Dieet bij COPD. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Dieet bij COPD Informatie voor patiënten F0521-1011 mei 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44 44

Nadere informatie

Goed eten en drinken in het CWZ

Goed eten en drinken in het CWZ Goed eten en drinken in het CWZ Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u

Nadere informatie

Na de operatie hebt u tijd nodig om te herstellen. Daarbij zijn de volgende punten belangrijk:

Na de operatie hebt u tijd nodig om te herstellen. Daarbij zijn de volgende punten belangrijk: Dikke darmoperatie U wordt binnenkort geopereerd aan uw darm. Om u voor te bereiden, vertellen we in deze folder in grote lijnen wat er gaat gebeuren. Onze medewerkers houden u bovendien steeds persoonlijk

Nadere informatie

Chirurgie Vaatchirurgie Weer naar huis

Chirurgie Vaatchirurgie Weer naar huis Chirurgie Vaatchirurgie Weer naar huis Informatie voor vaatpatiënten in de ontslagperiode Chirurgie Vaatchirurgie Inleiding U heeft van de arts gehoord dat u binnenkort met ontslag mag. Als voorbereiding

Nadere informatie

Adviezen na operatie bij blaaskanker met vervangblaas

Adviezen na operatie bij blaaskanker met vervangblaas Adviezen na operatie bij blaaskanker met vervangblaas Inleiding U heeft een blaasoperatie gehad en heeft daarbij een vervangblaas gekregen. In het A12 Oncologisch Centrum bent u zo goed mogelijk voorbereid

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

De slokdarm. Behandeling van slokdarmkanker

De slokdarm. Behandeling van slokdarmkanker Slokdarmresectie met buismaagreconstructie bij slokdarmkanker Deze folder geeft u informatie over de operatieve behandeling van slokdarmkanker: de slokdarmresectie met buismaagreconstructie. Algemene informatie

Nadere informatie

Voedingsadvies bij een colostoma

Voedingsadvies bij een colostoma Voedingsadvies bij een colostoma Albert Schweitzer ziekenhuis oktober 2013 pavo 1099 Inleiding U heeft een colostoma gekregen. U hoeft hiervoor geen speciaal dieet te gebruiken. Wel kan de voeding die

Nadere informatie

Divertikels. Afdeling Diëtetiek

Divertikels. Afdeling Diëtetiek Divertikels Afdeling Diëtetiek Voedingsadvies bij divertikels Deze informatie is bedoeld als ondersteuning van het consult door een diëtist. De informatie in deze folder kan een persoonlijk dieetadvies

Nadere informatie

Versneld herstel na darm operatie (ERAS)

Versneld herstel na darm operatie (ERAS) Versneld herstel na darm operatie (ERAS) U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke-darmoperatie. U bent hierover geïnformeerd door uw behandelend chirurg. De laatste jaren is er veel onderzoek gedaan

Nadere informatie

Verwijderen van neus- en keelamandelen

Verwijderen van neus- en keelamandelen Verwijderen van neus- en keelamandelen Inleiding Deze folder geeft u enige algemene informatie wanneer uw kind een operatie moet ondergaan in dagbehandeling. Het is goed u te realiseren dat de situatie

Nadere informatie

Voeding bij mitochondriële ziekten

Voeding bij mitochondriële ziekten Voeding bij mitochondriële ziekten Inleiding Mitochondriën zijn de energiecentrales van ons lichaam. Mitochondriën zitten in alle lichaamscellen en zorgen voor de aanmaak van energie door de verbranding

Nadere informatie

Een vochtbeperking Informatie voor mensen met een vochtbeperkt dieet

Een vochtbeperking Informatie voor mensen met een vochtbeperkt dieet Diëtetiek Een vochtbeperking Informatie voor mensen met een vochtbeperkt dieet Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep EEN VOCHTBEPERKING Informatie voor

Nadere informatie

COPD-zorgpad. In deze folder vindt u informatie over het COPD-zorgpad.

COPD-zorgpad. In deze folder vindt u informatie over het COPD-zorgpad. COPD-zorgpad Inleiding U bent opgenomen op de afdeling Longziekten van het HagaZiekenhuis, locatie Leyweg. De reden voor uw opname is een ontregeling en/of verergering van uw COPD, Chronic Obstructive

Nadere informatie

dikkedarmoperatie Gewone of versnelde operatie?

dikkedarmoperatie Gewone of versnelde operatie? dikkedarmoperatie Uw arts heeft een afwijking aan uw dikke darm gevonden. Daarom wordt u binnenkort geopereerd. Wat gaat er precies gebeuren? En hoe kunt u zich voorbereiden op de operatie? Dat en meer

Nadere informatie

Verwijderen van een niertumor via een kijkoperatie (laparoscopische nefrectomie)

Verwijderen van een niertumor via een kijkoperatie (laparoscopische nefrectomie) Verwijderen van een niertumor via een kijkoperatie (laparoscopische nefrectomie) Maatschap Urologie IJsselland Ziekenhuis Inleiding De uroloog heeft bij u een niertumor (niercelcarcinoom) geconstateerd.

Nadere informatie

Coloscopie Informatie voor de klinische patiënt Voorbereidingen Movi Prep tijdens opname voor patiënten met DIABETES

Coloscopie Informatie voor de klinische patiënt Voorbereidingen Movi Prep tijdens opname voor patiënten met DIABETES Coloscopie Informatie voor de klinische patiënt Voorbereidingen Movi Prep tijdens opname voor patiënten met DIABETES MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis Datum onderzoek:.. www.mdlcentrum.nl 1. Wat is een

Nadere informatie

Als u antistollingsmiddelen gebruikt, overleg dan met uw behandelend arts of u tijdelijk moet stoppen met het gebruik daarvan.

Als u antistollingsmiddelen gebruikt, overleg dan met uw behandelend arts of u tijdelijk moet stoppen met het gebruik daarvan. U komt binnenkort naar de endoscopieafdeling van het MCL voor een onderzoek van de gehele dikke darm. Uw behandelend arts heeft met u besproken waarom dit onderzoek bij u gedaan wordt. In deze folder kunt

Nadere informatie

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet

Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Ziek zijn en voeding Informatie voor de ondervoede patiënt met een natrium- en/of vochtbeperkt dieet Deze folder is bedoeld voor patiënten met een natrium en/of vochtbeperkt dieet waarbij ondervoeding

Nadere informatie

Figuur 1: illustratie slokdarm

Figuur 1: illustratie slokdarm Slokdarmkanker U bent naar VU medisch centrum (VUmc) verwezen voor een operatie omdat er slokdarmkanker is geconstateerd. In deze folder vindt u informatie over slokdarmkanker, de oorzaken en risicofactoren

Nadere informatie

Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap

Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap Overmatige misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap Informatie voor patiënten F0782-1245 februari 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een maagresectie

Voedingsadviezen na een maagresectie Voedingsadviezen na een maagresectie Afdeling diëtetiek U heeft een maagoperatie ondergaan. Hierbij is (een gedeelte van) uw maag weggenomen. Door deze ingreep is uw spijsverteringskanaal veranderd. Deze

Nadere informatie

Ileostoma. Ileostoma

Ileostoma. Ileostoma Ileostoma Ileostoma Afdeling Afdeling algemene algemene chirurgie chirurgie Binnenkort wordt bij u (een gedeelte van) de dikke darm weggenomen. Dit kan het gevolg zijn van een chronische aandoening, een

Nadere informatie

Diab-eten. Voeding en hartchirurgie. Jacobien Hiemstra Diëtist, St Antonius Ziekenhuis 9 april 2013

Diab-eten. Voeding en hartchirurgie. Jacobien Hiemstra Diëtist, St Antonius Ziekenhuis 9 april 2013 Diab-eten Voeding en hartchirurgie Jacobien Hiemstra Diëtist, St Antonius Ziekenhuis 9 april 2013 Inhoud Belang goede voedingstoestand De voedingstoestand van diabeten Risico s intake bij diabeten Gevolgen

Nadere informatie

Coloscopie. Endoscopieafdeling Zutphen. Wat is een coloscopie? Voorbereiding. Schoonmaken van de darmen. Belangrijk!

Coloscopie. Endoscopieafdeling Zutphen. Wat is een coloscopie? Voorbereiding. Schoonmaken van de darmen. Belangrijk! Coloscopie Endoscopieafdeling Zutphen In overleg met uw behandelend arts wordt bij u een coloscopie uitgevoerd. In deze brochure leest u wat u moet doen ter voorbereiding van dit onderzoek. Ook wordt beschreven

Nadere informatie

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Verwijderen van de keel- en neusamandelen bij kinderen

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Verwijderen van de keel- en neusamandelen bij kinderen Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde Verwijderen van de keel- en neusamandelen bij kinderen Datum en tijd Uw kind wordt (dag), (datum) om 8.00 uur nuchter verwacht. Plaats U meldt zich bij de receptie

Nadere informatie

Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen. zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws

Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen. zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws Wie werkt er samen met een diëtist? Wie houdt rekening met voeding bij de behandeling? Slaat

Nadere informatie

Dieet bij een kaakfixatie

Dieet bij een kaakfixatie Dieet bij een kaakfixatie Informatie voor patiënten F0415-1011 juni 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070

Nadere informatie

Dieetadviezen voor mensen met een colostoma

Dieetadviezen voor mensen met een colostoma Dieetadviezen voor mensen met een colostoma Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. 1. Inleiding...

Nadere informatie

Operatie bij maagkanker

Operatie bij maagkanker Operatie bij maagkanker Deze folder geeft u informatie over de operatieve behandeling van maagkanker. Algemene informatie over maagkanker, de klachten, oorzaken, onderzoeken en mogelijke behandelingen

Nadere informatie

Diëtetiek. Voedingsadviezen na een slokdarmoperatie

Diëtetiek. Voedingsadviezen na een slokdarmoperatie Diëtetiek Voedingsadviezen na een slokdarmoperatie Diëtetiek Inleiding U heeft onlangs een slokdarmoperatie ondergaan. Deze operatie heeft gevolgen voor uw manier van eten. In deze brochure kunt u lezen

Nadere informatie

patiëntenbrochure colonchirurgie

patiëntenbrochure colonchirurgie patiëntenbrochure colonchirurgie Colonchirurgie Hoofdstuk 1: De spijsvertering 03 Hoofdstuk 2: De operatie 04 Hoofdstuk 3: Voor de opname 05 Hoofdstuk 4: Dag van opname 06 Hoofdstuk 5: Dag van de operatie

Nadere informatie

Whipple-operatie. Volgens het herstelprogramma. Chirurgie

Whipple-operatie. Volgens het herstelprogramma. Chirurgie Whipple-operatie Volgens het herstelprogramma Chirurgie Waarom deze folder? Deze folder geeft u informatie die u nodig heeft om goed voorbereid te zijn op de operatie aan de alvleesklier en uw herstel.

Nadere informatie

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam 1 2 VOORKOMEN VAN ONDERVOEDING BIJ OUDEREN Bij het bezoek op de polikliniek is u een aantal vragen gesteld over gewichtsverlies en uw eetlust. Hiermee wordt

Nadere informatie

Eet smakelijk Informatie over vocht en voeding voor ouderen

Eet smakelijk Informatie over vocht en voeding voor ouderen Ouder worden kan verschillende problemen op het gebied van voeding met zich meebrengen. Zo kan onder andere de eetlust afnemen en kunnen ouderen minder gaan drinken dan gewenst. Dit heeft gevolgen voor

Nadere informatie

Dieetadviezen bij een ontstoken alvleesklier

Dieetadviezen bij een ontstoken alvleesklier VOEDING & DIEET Dieetadviezen bij een ontstoken alvleesklier ADVIES Dieetadviezen bij een ontstoken alvleesklier Tijdens uw opname is de diëtist al bij u langs geweest voor uw ontstoken alvleesklier. Zij

Nadere informatie

Voeding bij pancreatitis

Voeding bij pancreatitis UMC St Radboud Voeding bij pancreatitis (alvleesklierontsteking) Patiënteninformatie Deze brochure geeft u algemene informatie over de voeding bij pancreatitis. Heeft u na het lezen van deze brochure nog

Nadere informatie

Sluiten van een colostoma

Sluiten van een colostoma Sluiten van een colostoma (Opheffen van een eindstandig colostoma) U wordt binnenkort opgenomen voor een operatie om uw colostoma (stoma van de dikke darm) op te heffen. In deze informatie leest u over

Nadere informatie

Ondervoeding, wat doen we eraan

Ondervoeding, wat doen we eraan Afdeling: Onderwerp: Diëtetiek Ondervoeding, wat doen we eraan 1 ? Bij het horen van ondervoeding zullen veel mensen denken aan ontwikkelingslanden. Toch komt ondervoeding ook in het welvarende Nederland

Nadere informatie

PPPD. operatie alvleesklier

PPPD. operatie alvleesklier PPPD operatie alvleesklier Inhoud Opname in het ziekenhuis...3 1.1 Zorgpad PPPD...3 1.2 Onderzoeken, afspraken en behandelingen tijdens uw opname...3 1.3 Meer informatie over de PPPD operatie...4 1.4 PA

Nadere informatie

ENERGIE- EN EIWITVERRIJKTE VOEDING

ENERGIE- EN EIWITVERRIJKTE VOEDING ENERGIE- EN EIWITVERRIJKTE VOEDING 436 Inleiding Eten is niet alleen lekker en gezellig, maar eten is ook goed voor ons. Door te eten krijgen we allerlei belangrijke voedingsstoffen binnen, zoals energie,

Nadere informatie

Zwangerschapsbraken. gevoelige slokdarm door het braken waardoor slikken moeizaam gaat

Zwangerschapsbraken. gevoelige slokdarm door het braken waardoor slikken moeizaam gaat Zwangerschapsbraken Zwangerschapsbraken wordt ook wel hyperemesis gravidarum genoemd. Het is een term die wordt gebruikt voor overmatig braken tijdens de eerste helft van de zwangerschap. Veel vrouwen

Nadere informatie

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Gezond gewicht Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Overgewicht 3 Oorzaken 4 Gezond gewicht 4 Tailleomvang 5 Voorkomen van overgewicht 6 Wat kun je

Nadere informatie

adviezen RAPID RECOVERY na een hernia-operatie heup ZorgSaam

adviezen RAPID RECOVERY na een hernia-operatie heup ZorgSaam adviezen RAPID RECOVERY na een hernia-operatie heup ZorgSaam 1 2 Beste heer, mevrouw, Samen met uw behandelend orthopedisch chirurg bent u tot het besluit gekomen dat een heupprothese een oplossing is

Nadere informatie

Thoracoscopie LONGGENEESKUNDE. Kijkoperatie in de borstholte

Thoracoscopie LONGGENEESKUNDE. Kijkoperatie in de borstholte LONGGENEESKUNDE Thoracoscopie Kijkoperatie in de borstholte Binnenkort wordt bij u een thoracoscopie (kijkoperatie in de borstholte) verricht. Dit wordt ook VATS (Video Assisted Thoracoscopic Surgery)

Nadere informatie

Welkom. Thoraxcentrum

Welkom. Thoraxcentrum Welkom Welkom op afdeling B1, één van de verpleegafdelingen Cardio thoracale Chirurgie van het UMCG. U bent hier opgenomen om een operatie te ondergaan aan uw hart of longen. Door middel van deze folder

Nadere informatie

voedingsadviezen na gastric bypass

voedingsadviezen na gastric bypass voedingsadviezen na gastric bypass 1 2 VOEDINGSADVIEZEN NA GASTRIC BYPASS Inleiding Na de gastric bypass operatie ontstaat er een kleine maag. De hoeveelheid voedsel die men daarna per maaltijd kan innemen

Nadere informatie

Operatie aan de keelamandelen

Operatie aan de keelamandelen Operatie aan de keelamandelen Inleiding De keel-, neus- en oorarts (KNO-arts) heeft voorgesteld om uw keelamandelen te verwijderen. In deze folder staat informatie over een operatie aan de keelamandelen

Nadere informatie

H.253100.0116. Galblaas verwijderen (conventioneel)

H.253100.0116. Galblaas verwijderen (conventioneel) H.253100.0116 Galblaas verwijderen (conventioneel) 2 Inleiding U heeft samen met uw arts besloten tot een operatie om de galblaas te verwijderen. Het is een operatie waarvoor u ongeveer één tot twee dagen

Nadere informatie

Postprandiale hypotensie (PPH)

Postprandiale hypotensie (PPH) Postprandiale hypotensie (PPH) 2 Inleiding Bij u, uw partner of familielid is post prandiale hypotensie vastgesteld. In deze folder kunt u lezen wat dit is, wat er tegen te doen is en waar u voor verdere

Nadere informatie

Voeding bij kaakreconstructie. Afdeling Mondziekten en Kaakchirurgie

Voeding bij kaakreconstructie. Afdeling Mondziekten en Kaakchirurgie Voeding bij kaakreconstructie Afdeling Mondziekten en Kaakchirurgie Gemalen voeding bij kaakreconstructie Na een chirurgische ingreep waarbij de kaak/kaken gereconstrueerd zijn, is het noodzakelijk dat

Nadere informatie

Coloscopie (darmonderzoek) bij patiënten met een stoma

Coloscopie (darmonderzoek) bij patiënten met een stoma Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Coloscopie (darmonderzoek) bij patiënten met een stoma 1 Binnenkort vindt bij u een onderzoek plaats van uw dikke darm, een zgn.

Nadere informatie

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding Parkinsonismen Vereniging Parkinson en Voeding Inhoudsopgave Inleiding 4 Gezonde voeding 5 Voeding en gebruik van Levodopa 5 Volle maag 5 Obstipatie 5 Eten van eiwitten 6 Adviezen bij het innemen van Levodopa

Nadere informatie

Het afbinden van slokdarmspataderen

Het afbinden van slokdarmspataderen Het afbinden van slokdarmspataderen 2 U heeft met uw arts afgesproken om uw slokdarmspataderen (slokdarmvarices) te laten behandelen door ze te laten afbinden. Dit met als doel het stelpen van een bloeding

Nadere informatie

Sigmoïdoscopie (darmonderzoek)

Sigmoïdoscopie (darmonderzoek) Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Sigmoïdoscopie (darmonderzoek) z 1 In deze brochure vindt u informatie over een sigmoïdoscopie. Met dit onderzoek is het mogelijk

Nadere informatie

ERCP. Ziekenhuis Gelderse Vallei

ERCP. Ziekenhuis Gelderse Vallei ERCP Ziekenhuis Gelderse Vallei Wat is een ERCP? De afkorting ERCP staat voor Endoscopische Retrograde Cholangio- en Pancreaticografie. In deze folder vindt u informatie over dit onderzoek. Een ERCP wordt

Nadere informatie

Prostaatoperatie (TURP)

Prostaatoperatie (TURP) Binnenkort komt u naar het MCL voor een prostaatoperatie (TUR prostaat). Uw uroloog heeft met u besproken waarom deze operatie nodig is. In deze brochure wordt beschreven hoe de gang van zaken rondom de

Nadere informatie

Aambeien. Albert Schweitzer ziekenhuis april 2015 pavo 0334

Aambeien. Albert Schweitzer ziekenhuis april 2015 pavo 0334 Aambeien Albert Schweitzer ziekenhuis april 2015 pavo 0334 Inleiding U heeft een afspraak op de polikliniek Chirurgie, omdat u klachten heeft die waarschijnlijk door aambeien worden veroorzaakt. In deze

Nadere informatie

Laparoscopische operatie van de dikke darm

Laparoscopische operatie van de dikke darm Centrumlocatie Laparoscopische operatie van de dikke darm U heeft van uw behandelend arts gehoord dat u in aanmerking komt voor een laparoscopische operatie van uw dikke darm. In deze folder vindt u informatie

Nadere informatie

Behandelwijzer dikke darmkanker

Behandelwijzer dikke darmkanker Behandelwijzer dikke darmkanker mca.nl Inhoudsopgave 1. Waarom deze behandelwijzer? 3 2. Het colorectaal team 3 3. Een kwaadaardige afwijking in de dikke darm 3 4. Wie kunt u bellen met vragen en/of klachten?

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE. HET PLAATSEN EN VERWIJDEREN VAN EEN MAAGBALLON Richtlijnen en advies

PATIËNTENINFORMATIE. HET PLAATSEN EN VERWIJDEREN VAN EEN MAAGBALLON Richtlijnen en advies PATIËNTENINFORMATIE HET PLAATSEN EN VERWIJDEREN VAN EEN MAAGBALLON Richtlijnen en advies 2 HET PLAATSEN EN VERWIJDEREN VAN EEN MAAGBALLON Richtlijnen en advies Inleiding Obesitas wordt door de Wereldgezondheidsorganisatie

Nadere informatie

Standsafwijking van de grote teen

Standsafwijking van de grote teen ORTHOPEDIE Standsafwijking van de grote teen (Hallux valgus) BEHANDELING Standsafwijking van de grote teen Binnenkort wordt u geopereerd aan uw grote teen, omdat die in een afwijkende stand staat. Voor

Nadere informatie

Endoscopiecentrum Waterstofademtest

Endoscopiecentrum Waterstofademtest Endoscopiecentrum Waterstofademtest (H2-ademtest) Endoscopiecentrum Inleiding U bent naar het Endoscopiecentrum verwezen voor een waterstofademtest. Met deze test kan worden nagegaan of uw darm in staat

Nadere informatie