Bouwfysica. Koudebruggen. Definitie koudebruggen. Effecten van koudebruggen

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bouwfysica. Koudebruggen. Definitie koudebruggen. Effecten van koudebruggen"

Transcriptie

1 Definitie koudebruggen Een koudebrug in een constructie is heel algemeen te definiëren als: een gedeelte in de constructie waar een grotere warmtetransmissie van binnen naar buiten plaatsvindt dan in de rest van de constructie. Deze grotere transmissie is het gevolg van de kleinere warmteweerstand van de koudebrug in vergelijking met de weerstand van de omliggende bouwdelen. De koudebrug beïnvloedt daarnaast ook zijn omgeving vanuit de omgeving wordt warmte naar de koudebrug toegetrokken zodat het uiteindelijke warmteverlies nog groter is. De gevolgen van een koudebrug hangen samen met de relatief lage warmteweerstand van een materiaal ( door materiaal bepaalde koudebrug ) en in veel gevallen met de plaats van een koudebrug ( geometrische koudebrug ). Het gevolg van de lagere warmteweerstand van een koudebrug is warmteverlies en een lagere oppervlaktetemperatuur aan de binnenzijde van de constructie. Vanwege hun plaats (in hoeken van ruimten, langs de vloer of het plafond) zijn veel koudebruggen ook nog eens slecht bereikbaar voor de in het vertrek aanwezige warme luchtstromen. Effecten van koudebruggen Wanneer lucht met een bepaalde concentratie waterdamp in aanraking komt met een constructieoppervlak met een temperatuur gelijk aan of lager dan de dauwpuntstemperatuur van die lucht, treedt tegen het oppervlak condensatie op. Bij een gemiddelde luchtvochtigheid kunnen zowel inwendige- als oppervlaktecondensatie zich voordoen bij bouwfysische gebreken aan de bouwkundige detaillering. Een belangrijk gebrek bij het bouwkundig detailleren zijn koudebruggen. Het gevolg van oppervlaktecondensatie is schimmelvorming: Heeft zich in nabijheid van een koudebrug schimmel gevormd, dan kan dit als gevolg van de in de ruimte vrijkomende schimmelsporen leiden tot aanzienlijke schade aan de gezondheid van de bewoners. Schimmelsporen veroorzaken allergieën en kunnen daarom sterke allergische reacties bij mensen teweegbrengen, zoals sinusitis, rhinitis en astma. Door de in het algemeen langdurige dagelijkse blootstelling in woningen is het risico groot dat de allergische reacties chronisch worden. hebben samengevat dus de volgende effecten: kans op condenswater kans op schimmelvorming kans op schade aan gezondheid (allergieën etc.) hoger warmteverlies 4

2 Dauwpuntstemperatuur De dauwpuntstemperatuur θ d van een ruimte is de temperatuur waarbij het vocht dat in de ruimtelucht aanwezig is, niet meer in dampvorm door de ruimtelucht wordt vastgehouden maar in de vorm van waterdruppels wordt afgegeven. De relatieve luchtvochtigheid van de ruimte is dan 100%. De luchtlagen die direct grenzen aan koudere oppervlakken van de bouwconstructie nemen de temperatuur aan van het koude oppervlak. Als de minimale oppervlaktetemperatuur van een koudebrug onder de dauwpuntstemperatuur ligt, condenseert het vocht in de lucht grenzend aan deze koudebrug op het koude oppervlak en ontstaat druppelvorming. De dauwpuntstemperatuur is alleen afhankelijk van de temperatuur en vochtigheid van de omgevingslucht (zie afbeelding 1). Hoe hoger de vochtigheid en hoe hoger de temperatuur van de omgevingslucht, des te hoger is de dauwpuntstemperatuur en des te eerder ontstaat er condens op koudere oppervlakken. In het algemeen is in binnenruimten de gemiddelde temperatuur ca. 20 C en de relatieve luchtvochtigheid ca. 50%. Dit betekent dat de dauwpuntstemperatuur dan 9,3 C is. In ruimten met een hoge vochtproductie, bijvoorbeeld de badkamer, wordt ook een hogere vochtigheid van 60% of meer bereikt. De dauwpuntstemperatuur ligt dan ook hoger waardoor het risico van condensvorming toeneemt. De dauwpuntstemperatuur bij een luchtvochtigheid van 60% ligt bijvoorbeeld al bij 12,0 C. De dauwpuntstemperatuur is in hoge mate afhankelijk van de relatieve luchtvochtigheid. Een kleine verhoging van de luchtvochtigheid leidt al tot een aanzienlijke hogere dauwpuntstemperatuur van de omgevingslucht. Een stijging van de relatieve vochtigheid resulteert in een aanzienlijke toename van het risico van condensvorming op koude oppervlakken van bouwelementen. Schimmelvormingstemperatuur De vochtigheid op oppervlakken van bouwelementen die vereist is voor de groei van schimmel, wordt al bereikt vanaf een luchtvochtigheid van 80%. Dit betekent dat zich op koude oppervlakken van bouwelementen schimmel vormt als het oppervlak ten minste zo koud is dat de luchtlaag direct ernaast een vochtigheid krijgt van 80%. De temperatuur waarbij dit het geval is, is de zogenaamde schimmelvormingstemperatuur θ S. Schimmelvorming kan zich dus al voordoen bij temperaturen boven de dauwpuntstemperatuur. Voor het ruimteklimaat 20 C/50% bedraagt de schimmelvormingstemperatuur 12,6 C. Dat is dus 3,3 C hoger dan de dauwpuntstemperatuur. Daarom is voor het voorkomen van bouwschade (schimmelvorming) de schimmelvormingstemperatuur belangrijker dan de dauwpuntstemperatuur. Het is dus niet voldoende dat de binnenoppervlakken warmer zijn dan de dauwpuntstemperatuur van de omgevingslucht: De oppervlaktetemperaturen moeten ook hoger zijn dan de schimmelvormingstemperatuur! Dauwpuntstemperatuur 20 C 18 C 16 C 14 C 12 C 10 C 9,3 C 8 C 22 C 20 C 18 C Schimmelvormingstemperatuur 20 C 18 C 16 C 15,3 C 14 C 12,6 C 12 C 10 C 8 C 22 C 20 C 18 C 6 C 6 C 40 % 50 % 60 % 70 % 80 % 90 % 40 % 50 % 60 % 70 % 80 % 90 % Relatieve vochtigheid omgevingslucht ϕ Afbeelding 1: De dauwpuntstemperatuur is afhankelijk van vochtigheid en temperatuur van de omgevingslucht Relatieve vochtigheid omgevingslucht ϕ Afbeelding 2: De schimmelvormingstemperatuur wordt bepaald door de vochtigheid en temperatuur van de omgevingslucht 5

3 Bouwfysische kengetallen van koudebruggen De bouwfysische effecten van koudebruggen worden vastgelegd met de volgende kengetallen: Bouwfysisch effect Schimmelvorming Condensvorming Kwalitatieve weergave Isothermen (verloop temperatuur) Warmteverlies Fluxen (verloop warmtestroom) Kengetallen Kwantitatief kengetal Minimale oppervlaktetemperatuur θ min Binnenoppervlaktetemperatuurfactor f n;ri ψ-waarde χ-waarde Deze kengetallen kunnen uitsluitend worden berekend door een berekening van de warmtestroom door de desbetreffende koudebrug op basis van de eindige elementenmethode. Hiervoor wordt de geometrische opbouw van de constructie in nabijheid van de koudebrug in de computer gemodelleerd met de warmtegeleidingscoëfficiënt (λ) van de gebruikte materialen. De randvoorwaarden voor de berekening en modellering zijn vastgelegd in NEN Deze berekening levert naast de kwantitatieve kengetallen ook een weergave van de temperatuurverdeling binnen de constructie ( isothermenverloop ) en het verloop van de warmtestroomlijnen (fluxen). De weergave met warmtestroomlijnen geeft de weg aan waarlangs de warmte door de constructie verloren gaat. Zodoende zijn de warmtetechnische zwakke punten van de koudebrug goed te herkennen. De isothermen zijn lijnen of oppervlakken met dezelfde temperatuur en geven de temperatuurverdeling binnen het berekende bouwelement aan. Isothermen worden vaak weergegeven met temperatuurstappen van 1 C. Warmtestroomlijnen en isothermen staan altijd loodrecht op elkaar (zie afbeelding 3 en 4). De warmtedoorgangscoëfficiënten ψ en χ Net als bij de f-factor neemt, naarmate een gebouw beter wordt geïsoleerd, het transmissieverlies via de constructie aansluitingen een grotere plaats in. De warmte kiest de weg van de minste weerstand. Hierdoor gaat bij gebouwen met hoge R c -waarden verhoudingsgewijs veel energie verloren via onderlinge constructieaansluitingen. Deze lineaire warmteverliezen ( ψ-waarden ) moeten worden ingevoerd in de berekening van de energieprestatiecoëfficiënt (EPC) van een gebouw. De χ-waarde geeft het extra warmteverlies per strekkende meter van een lineaire koudebrug aan. Evenzo geeft de puntvormige warmtedoorgangscoëfficiënt χ ( χ-waarde ) het extra warmteverlies via een puntvormige koudebrug aan. Deze χ-waarde is (nog) niet opgenomen in de Nederlandse bouwregelgeving. Afbeelding 3: Voorbeeld van een geometrische koudebrug: het aandeel buitenlucht is groter dan het aandeel binnenlucht. Weergave van de isothermen en warmtestroomlijnen (pijlen). Afbeelding 4: Voorbeeld van een materiaalafhankelijke koudebrug: de constructie wordt onderbroken door een materiaal met een lagere warmteweerstand. Weergave van de isothermen en warmtestroomlijnen (pijlen). 6

4 De minimale oppervlaktetemperatuur θ min en de oppervlaktetemperatuurfactor f n;ri De minimale oppervlaktetemperatuur θ min is de laagste oppervlaktetemperatuur die optreedt in de nabijheid van een koudebrug. De waarde van de minimale oppervlaktetemperatuur bepaalt of bij een koudebrug condens of schimmel wordt gevormd. De minimale oppervlaktetemperatuur is dus een kengetal voor de bouwfysische effecten van een koudebrug. De kengetallen θ min en ψ-waarde zijn afhankelijk van de constructieve opbouw van de koudebrug (geometrie en de warmtegeleidingscoëfficiënt van de materialen waaruit de koudebrug bestaat). De minimale oppervlaktetemperatuur is daarnaast nog afhankelijk van de vastgestelde buitenluchttemperatuur: hoe lager de buitenluchttemperatuur, des te lager is de minimale oppervlaktetemperatuur (zie afbeelding 5). Naast de minimale oppervlaktetemperatuur wordt als kengetal ook de binnenoppervlaktetemperatuur f n;ri (f-factor) gebruikt. Deze f-factor is het aan het temperatuurverschil tussen binnen en buiten (θ i θ e ) gerelateerde temperatuurverschil tussen minimale binnenoppervlaktetemperatuur en buitenluchttemperatuur (θ min θ e ): f n;ri = θ min θ e θ i θ e De f-factor is een relatieve waarde. Dit heeft als voordeel dat deze waarde alleen afhankelijk is van de detaillering van de koudebrug en niet, zoals θ min, van de vastgestelde buitenlucht- en binnenluchttemperaturen. Als men de f-factor van een koudebrug kent, kan omgekeerd met behulp van de luchttemperaturen de minimale oppervlaktetemperatuur worden berekend: θ min = θ e + f n;ri (θ i θ e ) In afbeelding 5 wordt bij een constante binnentemperatuur van 18 C voor verschillende f-factoren de afhankelijkheid van de minimale oppervlaktetemperatuur van de aangrenzende buitentemperatuur weergegeven. 20 C θ i 18 C 1,0 15 C f n;ri = 0,80 16 C 14 C f n;ri = 0,65 θ 10 C min f n;ri = 0,50 5 C 11,7 C θ min 12 C 10 C 8 C 6 C 0, f n;ri 0 C 15 C 10 C 5 C 0 C 5 C Buitentemperatuur θ e 4 C 2 C 0 C 1 0,2 0,0 Afbeelding 5: De minimale oppervlaktetemperatuur is afhankelijk van de aangrenzende buitentemperatuur. De binnentemperatuur is constant 18 C. Afbeelding 6: Bepaling van de f-factor ( fn;ri ). 1 7

5 Bepaling van koudebruggen en lineaire warmteverliezen Bepaling van de minimale binnenoppervlaktetemperatuurfactor Het Bouwbesluit stelt in artikel 3.27 een eis aan de binnenoppervlaktetemperatuur (f-factor): woon- en logiesfuncties f n;ri 0,65 niet tot bewoning bestemde gebruiksfuncties f n;ri 0,50 NEN 2778 gaat uit van een binnentemperatuur in woonruimten van 18 C en een buitentemperatuur van 0 C. Dit betekent dat, ter beperking van het risico van schimmelvorming, in nabijheid van koudebruggen de minimale oppervlaktetemperatuur moet voldoen aan de volgende minimale eis: θ min 11,7 C Bepaling van de lineaire warmteverliezen Het transmissieverlies wordt bepaald door de oppervlakken van de verschillende constructieonderdelen (gevels, vloeren en daken) te vermenigvuldigen met de warmtedoorgangscoëfficiënt (U-waarde). Er gaat echter ook energie verloren via de aansluitingen (details). Deze lineaire warmteverliezen (ψ-waarden) moeten eveneens worden ingevoerd in de energieprestatieberekening (EPC) van een gebouw. Dit kan op vier verschillende manieren, van grof (forfaitaire waarden) naar fijn (werkelijke ψ-waarde van elk detail in de computer berekend). Hoe nauwkeuriger de berekening, hoe groter veelal de winst voor de EPC. In de energieprestatienormen NEN 5128 en NEN 2916 is vastgelegd dat de lineaire warmteverliezen moeten worden bepaald volgens NEN De totale zogenaamde warmteverliescoëfficiënt voor transmissie H T wordt volgens NEN 1068 als volgt bepaald. H T = L D + L S + H U waarin L D = = A T;i U i + l k ψ k waarin: L D is het aandeel van het effect van de koudebrug aan het totale transmissieverlies H T ΣA T ;i U i beschrijft het warmteverlies via alle vlakke bouwonderdelen (gevels, ramen, daken, etc.) met U als warmtedoorgangscoëfficiënt van de wand i met oppervlak A T. Σl k ψ k geeft het extra warmteverlies via alle lineaire warmteverliezen aan (bijv. balkons, fundering, kozijnaansluitingen) met ψ als de lineaire warmtedoorgangscoëfficiënt van de lineaire koudebrug k met de lengte l. In NEN 1068 en de bijbehorende NPR 2068 zijn voor de bepaling van de ψ-waarde van aansluitingen meerdere mogelijkheden gedefinieerd. Hieronder volgt een korte omschrijving van de verschillende bepalingsmethodes, van grof naar fijn: 1. Het transmissieverlies via de aansluitingen wordt bepaald door een toeslag van 0,1 W/m 2 K op de U-waarde van de constructiedelen. Het transmissieverlies wordt berekend met de formule L D = ΣA T;i (U i + 0,1) volgens hoofdstuk 13 van NEN De forfaitaire ψ-waarden worden toegepast indien van een beperkt aantal aansluitingen in een project geen nauwkeurige ψ-waarden bekend zijn. Hoofdstuk 8 van NPR 2068 bevat een reeks forfaitaire (vaste, veilige) ψ-waarden. Door middel van figuren worden de verschillende detailposities aangegeven. Zelfs indien er nog geen details uitgetekend zijn mogen deze waarden gehanteerd worden. 8

6 3. Door SBR wordt een uitgebreide databank aan referentiedetails uitgegeven; de zogenaamde SBR-Referentiedetails. Van elk referentiedetail is de ψ-waarde berekend. Indien de bouwkundige details van een bouwwerk worden uitgevoerd conform de SBR-Referentiedetails, kunnen de ψ-waarden worden overgenomen. Bij een kleine afwijking van het detail ten opzichte van een SBR-Referentiedetail dient de ψ-waarde met 25% te worden verhoogd. 4. Met behulp van een computerberekening worden de warmtestromen door de aansluitingen bepaald. De ψ-waarde is te herleiden aan de hand van de berekende warmtestroom op basis van de eindige elementenmethode. In de praktijk wordt deze methode toegepast voor het bepalen van f-factor en ψ-waarden van SBR-Referentiedetails, projectspecifieke details, attesten, etc. Onderbouwing Niveau 1: Niveau 2: Niveau 3: Niveau 4: Beschrijving Zonder onderbouwing van koudebruggen (forfaitaire bepaling) Globale inachtneming van koudebruggen volgens hoofdstuk 8 van NPR 2068 De isolatiemaatregelen van de koudebruggen voldoen aan de SBR-Referentiedetails of wijken daarvan beperkt af (+25 %) Precieze onderbouwing van koudebruggen. Details van de koudebruggen staan in de desbetreffende attesten of de koudebruggen worden berekend met behulp van een computerprogramma. Rekenkundige onderbouwing Verslechtering van de gemiddelde U-waarde van de gebouwschil met: L D = Σ i A T;i (U i + 0,1) L D = Σ i A T;i U i + Σ lk ψ k L D = Σ i A T;i U i + Σ lk ψ k L D = Σ i A T;i U i + Σ lk ψ k n.v.t. ca. 0-5 % ca % ca % Tabel 1: Onderbouwing niveaus van koudebruggen volgens NEN 1068 Niveau 1 Niveau 2 Niveau Vlakke bouwdelen (wand, dak, kozijnen, vloer) Ventilatie Jaarlijkse energiebehoefte in MJ Afbeelding 7: Effecten van de invloeden van lineaire warmteverliezen op het energieverbruik van een standaard eengezinswoning 9

7 Balkon als koudebrug De niet-geïsoleerde balkonaansluiting Bij niet-geïsoleerde aansluitingen van balkonplaten leidt de combinatie van een geometrische koudebrug (koelrib-effect van de balkonplaat) en de lage warmteweerstand van beton tot een groot warmteverlies, zodat de niet-geïsoleerde balkonaansluiting tot de meest kritische koudebruggen van de uitwendige scheidingsconstructie hoort. Het gevolg is een sterke daling van de oppervlaktetemperaturen ter plaatse van balkonaansluitingen en een groot energieverlies. In de bevestigingszone van het niet-geïsoleerde balkon is er daardoor een grote kans op schimmelvorming. Effectieve thermische isolatie met De is, door de bouwfysisch en constructief geoptimaliseerde constructie (minimale wapeningsdoorsneden, gebruik van materialen met bijzonder lage warmtegeleidingscoëfficiënt), een zeer effectieve isolatie van de balkonaansluiting. in balkons van gewapend beton In de zone van de balkonaansluiting wordt door het gebruik van de het goed warmtegeleidende beton (λ = 1,80 W/ (m K)) en het zeer goed warmtegeleidende wapeningsstaal (λ = 50 W/(m K)) vervangen door isolatiemateriaal (λ = 0,035 W/ (m K)) en door, in vergelijking met wapeningsstaal zeer slecht warmtegeleidend, roestvaststaal (λ = 15 W/(m K)) en hoge sterkte beton (λ = 1,52 W/(m K)) (zie tabel 2). Dit resulteert bijvoorbeeld voor de type KX 12/12 Q8/8 E in een reductie van de gemiddelde warmtegeleidingscoëfficiënt met ca. 92% in vergelijking met een volledig doorgestorte balkonplaat van gewapend beton (zie afbeelding 8). aansluiting tussen staal- en betonconstructies In de verbindingszone van de stalen balken wordt door het gebruik van de het zeer goed warmtegeleidende wapeningsstaal (λ = 50 W/(m K)) vervangen door isolatiemateriaal (λ = 0,035 W/(m K)) en door, in vergelijking met wapeningsstaal, zeer slecht warmtegeleidend roestvaststaal (λ = 15 W/(m K)) (zie tabel 2). Dit resulteert bijvoorbeeld voor de type KS 14 in een reductie van de warmtegeleidingscoëfficiënt met ca. 94% in vergelijking met een doorlopende stalen balk (zie afbeelding 8). aansluiting staalconstructies In de verbindingszone van de stalen balken wordt door het gebruik van de het zeer goed warmtegeleidende wapeningsstaal (λ = 50 W/(m K)) vervangen door isolatiemateriaal (λ = 0,035 W/(m K)) of door in vergelijking met wapeningsstaal, zeer slecht warmtegeleidend roestvaststaal (λ = 15 W/(m K)) (zie tabel 2). Dit resulteert bijvoorbeeld voor de type KST 16 in een reductie van de warmtegeleidingscoëfficiënt met ca. 90% in vergelijking met een doorlopende stalen balk (zie afbeelding 8). Niet-geïsoleerde balkonaansluiting Balkonaansluiting met Reductie warmtegeleidingscoëfficiënt t.o.v. niet-geïsoleerde balkonaansluiting Materiaalopbouw balkonaansluiting Gewapend beton/ wapeningsstaal λ = 50 W/m K Roestvaststaal λ = 15 W/m K Hoge sterkte beton λ = 1,52 W/m K geëxpandeerd polystyreen (EPS) λ = 0,035 W/m K 70 % 97 % Ongewapend beton λ = 1,80 W/m K 98 % Tabel 2: Vergelijking van de warmtegeleidingscoëfficiënt bij balkonaansluitingen met verschillende materialen 10

8 Balkon als koudebrug De equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq De equivalente warmtegeleidbaarheid λ eq is de gemiddelde warmtegeleidingscoëfficiënt van de verschillende oppervlakken van het Isokorf -element en is bij dezelfde dikte van het element een maatstaf voor de isolerende werking van de aansluiting. Hoe kleiner λ eq, des te hoger is de thermische isolatie van de balkonaansluiting. Daar de equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt rekening houdt met de aandelen die de oppervlakken van de gebruikte materialen hebben, is λ eq afhankelijk van de capaciteit van de. In vergelijking met de niet-geïsoleerde aansluiting bereiken de Isokorf typen KX, KS en KST bij de standaard capaciteit een reductie van de warmtegeleidingscoëfficiënt in de bevestigingszone tussen ca. 90% en 94%. 6,6 Equivalente warmtegeleidbaarheid λ eq in W/(m K) 6,0 5,0 4,0 3,0 2,0 1,0 0,0 2,3 betonnokken 92 % 0,21 type KX 12/12 Q8/8E 5,4 Stalen balk HEA 140 doorlopend 1) 94 % 90 % 0,31 Stalen balk HEA 200 type KS 14 1) doorlopend 2) 0,65 type KST 16 2) Afbeelding 8: Vergelijking van de equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq van verschillende aansluitingen van balkonplaten Verschil tussen ψ-waarde en λ eq De equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq van het -element is een maatstaf voor de isolerende werking van het element, terwijl de ψ-waarde de thermische isolatie van de totale balkonaansluiting vertegenwoordigt. De ψ-waarde verandert als het detail verandert, ook als het aansluitelement van Schöck ongewijzigd blijft. Omgekeerd is de ψ-waarde van een detail bij een vaststaande detaillering afhankelijk van de equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq van het -element. Hoe geringer λ eq, des te geringer de ψ-waarde (en hoe hoger de minimale binnen oppervlaktetemperatuur). 1) referentievlak: 180 x 180 mm 2 2) referentievlak: 250 x 180 mm 2 11

9 Balkon als koudebrug Kengetallen voor koudebruggen van balkonaansluitingen met De kengetallen voor koudebruggen die typische aansluitconstructies en verschillende Isokorf -typen opleveren, worden aangegeven in tabel 3. De constructies die het uitgangspunt vormen, worden weergegeven in afbeelding 11a, 12a en 13a. Voor constructies die hiervan afwijken, gelden andere kengetallen voor de koudebruggen. Schöck Isokorf type Equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt (3-dim.) [W/(m K)] Lineaire warmtedoorgangscoëfficiënt χ in W/K spouwmuurconstructie koudebrugonderbrekingssysteem houten binnenspouwblad met gevelbetimmering betonnen binnenspouwblad met buitengevel isolatie f-factor f n;ri (minimale oppervlaktetemperatuur θ min ) spouwmuuconstructie koude brugonderbrekingssysteem houten binnenspouwblad met gevelbetimmering betonnen binnenspouwblad met buitengevel isolatie KX 12/12 Q8/8 E λ eq = 0,21 χ 1) = 0,32 χ 1) = 0,52 χ 1) = 0,30 Tabel 3: F-factoren voor verschillende uitwendige scheidingsconstructies met f n;ri = 0,86 (θ min = 15,4 C) f n;ri = 0,79 (θ min = 14,2 C) KS 14 λ eq = 0,31 2) χ = 0,32 KST 16 λ eq = 0,65 3) χ = 0,26 f n;ri = 0,74 (θ min = 13,4 C) f n;ri = 0,85 (θ min = 15,3 C) f n;ri = 0,89 (θ min = 16,5 C) De kengetallen zijn berekend aan de hand van de constructies in afbeelding 11a, 12a en 13a bij de volgende bouwfysische randvoorwaarden volgens NEN 2778: warmteovergangsweerstand buiten: R Si = 0,04 m 2 K/W, ψ-waarde-berekening: warmteovergangsweerstand binnen: R Si = 0,13 m 2 K/W, f-factorberekening: warmteovergangsweerstand binnen: R Si = 0,25 m 2 K/W en 0,50 m 2 K/W, buitenluchttemperatuur: 0 C, binnenluchttemperatuur: 18 C 1) 2 stuks KX 12/12 Q8/8 E, h = 220, L = 750 (balkon afm.: 4,20 x 1,80 x 0,25 m) 2) referentievlak: 180 x 180 mm 2 3) referentievlak: 250 x 180 mm 2 12

10 Balkon als koudebrug λ = 1,200 λ = 1,126 λ = 0,130 λ = 0,040 λ = 1,000 balkon θ e = 0 C θ i = +18 C λ = 2,500 λ = 2,500 type KX12/12 Q8/8 E h = 220 mm L = 750 mm λ = 0,036 f n;ri = 0,85 (θ min = 15,3 C) λ in W/(K m) Figuur 11a: Aansluiting balkonplaat met type KX12/12 Q8/8 E Figuur 11b: Fluxen (warmtestroomlijnen) bij aansluiting 11a λ = 1,200 λ = 0,040 λ = 1,126 λ = 0,130 λ = 1,000 θ e = 0 C θ i = +18 C balkon 50 vloer λ = 50 HEA 140 λ = 2, type KS 14 h = 220 mm f n;ri = 0,89 (θ min = 16,5 C) λ in W/(K m) Figuur 12a: Aansluiting Staalprofiel HEA 140 met type KS 14 Figuur 12b: Isothermen (temperatuurlijnen) bij aansluiting 12a λ = 50 λ = θ e = 0 C θ i = +18 C ZST 16 stalen ligger HEA 200 stalen ligger HEA 200 HEA 200 QST 16 λ = 0,04 f n;ri = 0,90 > 0,65 θ min = 13,4 C λ in W/(K m) Figuur 13a: Aansluiting Staalprofiel HEA 200 met type KST 16 Figuur 13b: Isothermen (temperatuurlijnen) bij aansluiting 13a 13

11 Equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq λ eq (1-dim.) in W/m K van typen type 1) KX 8/4 Q 8/4 0,089 0,110 0,086 0,105 0,083 0,101 0,080 0,097 0,078 0,094 KX 8/14 Q 8/8 0,174 0,195 0,166 0,185 0,158 0,177 0,152 0,169 0,146 0,162 KX 8/12 Q 8/8 E 0,165 0,186 0,157 0,177 0,150 0,168 0,144 0,161 0,138 0,155 KX 12/12 Q 8/8 E 0,255 0,275 0,242 0,261 0,230 0,248 0,219 0,237 0,210 0,227 KX 12/12 Q 8/8 ES 0,284 0,304 0,269 0,288 0,256 0,274 0,244 0,261 0,233 0,250 KX 8/14 Q 8/4+Q 8/4 0,174 0,195 0,166 0,185 0,158 0,177 0,152 0,169 0,146 0,162 KX 12/12 Q 8/8+Q 8/4 ES 0,302 0,323 0,287 0,306 0,272 0,291 0,260 0,277 0,248 0,265 type 1) Q 8/2 E 0,134 0,164 0,128 0,157 0,123 0,150 0,118 0,145 0,114 0,140 Q 8/4 E 0,132 0,159 0,126 0,152 0,121 0,146 0,116 0,141 0,112 0,136 Q 8/10 E 0,132 0,153 0,126 0,146 0,121 0,139 0,116 0,134 0,112 0,129 Q 10/2 E 0,138 0,166 0,133 0,160 0,128 0,154 Q 10/4 E 0,144 0,170 0,138 0,163 0,133 0,157 Q 10/10 E 0,144 0,163 0,138 0,156 0,133 0,150 Q 8/2 0,112 0,142 0,108 0,136 0,103 0,131 0,100 0,127 0,096 0,122 Q 8/4 0,099 0,125 0,095 0,120 0,092 0,116 0,088 0,112 0,086 0,108 Q 8/10 0,116 0,137 0,111 0,130 0,106 0,125 0,103 0,120 0,099 0,116 Q 10/2 0,138 0,166 0,133 0,160 0,128 0,154 Q 10/4 0,122 0,146 0,117 0,140 0,113 0,135 Q 10/10 0,144 0,163 0,138 0,156 0,133 0,150 Q 12/2 0,145 0,171 Q 12/4 0,150 0,173 Q 12/10 0,174 0,191 Q 14/2 0,165 0,191 Q 14/4 0,193 0,216 type D 12/7 Q 8/6+Q 8/6 0,237 0,257 0,225 0,244 0,214 0,232 0,204 0,222 0,196 0,212 D 12/10 Q 8/6+Q 8/6 0,300 0,321 0,284 0,304 0,270 0,289 0,258 0,275 0,246 0,263 D 14/10 Q 8/6+Q 8/6 0,376 0,397 0,356 0,376 0,338 0,357 0,322 0,340 0,308 0,324 1) λ eq -waarde bij CV30 en CV50 14

12 Equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq λ eq (1-dim.) in W/m K van typen type 1) KX 8/4 Q 8/4 0,075 0,091 0,073 0,089 0,072 0,086 0,070 0,084 0,068 0,082 KX 8/14 Q 8/8 0,140 0,156 0,135 0,151 0,131 0,145 0,127 0,141 0,123 0,136 KX 8/12 Q 8/8 E 0,133 0,149 0,129 0,144 0,124 0,139 0,120 0,134 0,117 0,130 KX 12/12 Q 8/8 E 0,202 0,217 0,194 0,209 0,187 0,201 0,180 0,194 0,174 0,188 KX 12/12 Q 8/8 ES 0,224 0,240 0,215 0,230 0,207 0,222 0,200 0,214 0,193 0,206 KX 8/14 Q 8/4+Q 8/4 0,140 0,156 0,135 0,151 0,131 0,145 0,127 0,141 0,123 0,136 KX 12/12 Q 8/8+Q 8/4 ES 0,238 0,254 0,229 0,244 0,220 0,235 0,212 0,226 0,205 0,218 type 1) Q 8/2 E 0,110 0,135 0,106 0,131 0,103 0,127 0,100 0,124 0,097 0,120 Q 8/4 E 0,108 0,131 0,105 0,127 0,102 0,123 0,099 0,120 0,096 0,117 Q 8/10 E 0,108 0,124 0,105 0,120 0,102 0,116 0,099 0,112 0,096 0,109 Q 10/2 E 0,123 0,148 0,119 0,144 0,115 0,139 0,112 0,135 0,108 0,132 Q 10/4 E 0,128 0,151 0,124 0,146 0,120 0,142 0,116 0,137 0,113 0,134 Q 10/10 E 0,128 0,144 0,124 0,139 0,120 0,134 0,116 0,130 0,113 0,126 Q 8/2 0,093 0,119 0,090 0,115 0,088 0,112 0,086 0,109 0,083 0,106 Q 8/4 0,083 0,105 0,081 0,102 0,079 0,099 0,077 0,096 0,075 0,094 Q 8/10 0,096 0,112 0,093 0,108 0,090 0,105 0,088 0,102 0,086 0,099 Q 10/2 0,123 0,148 0,119 0,144 0,115 0,139 0,112 0,135 0,108 0,132 Q 10/4 0,109 0,131 0,106 0,126 0,102 0,123 0,099 0,119 0,097 0,116 Q 10/10 0,128 0,144 0,124 0,139 0,120 0,134 0,116 0,130 0,113 0,126 Q 12/2 0,139 0,165 0,135 0,159 0,130 0,154 0,126 0,150 0,122 0,145 Q 12/4 0,145 0,166 0,140 0,161 0,135 0,155 0,131 0,150 0,127 0,146 Q 12/10 0,167 0,183 0,161 0,176 0,156 0,170 0,151 0,164 0,146 0,159 Q 14/2 0,159 0,184 0,153 0,178 0,148 0,172 0,143 0,167 0,139 0,162 Q 14/4 0,186 0,207 0,179 0,200 0,172 0,193 0,166 0,186 0,161 0,180 type D 12/7 Q 8/6+Q 8/6 0,188 0,204 0,181 0,196 0,174 0,189 0,168 0,182 0,163 0,176 D 12/10 Q 8/6+Q 8/6 0,236 0,252 0,227 0,242 0,218 0,233 0,211 0,225 0,204 0,217 D 14/10 Q 8/6+Q 8/6 0,294 0,310 0,282 0,298 0,272 0,286 0,262 0,275 0,252 0,266 1) λ eq -waarde bij CV30 en CV50 15

13 Equivalente warmtegeleidingscoëfficiënt λ eq λ eq (1-dim.) in W/m K van typen type 1) Q 8/2+Q 8/2 E 0,165 0,195 0,157 0,186 0,150 0,178 0,144 0,171 0,139 0,165 Q 8/4+Q 8/4 E 0,179 0,207 0,170 0,197 0,163 0,188 0,156 0,180 0,150 0,173 Q 8/10+Q 8/10 E 0,179 0,200 0,170 0,190 0,163 0,181 0,156 0,173 0,150 0,166 Q 10/2+Q 10/2 E 0,182 0,210 0,174 0,201 0,167 0,193 Q 10/4+Q 10/4 E 0,210 0,235 0,200 0,225 0,192 0,216 Q 10/10+Q 10/10 E 0,227 0,245 0,216 0,234 0,207 0,224 Q 8/2+Q 8/2 0,144 0,174 0,137 0,166 0,131 0,159 0,126 0,153 0,121 0,147 Q 8/4+Q 8/4 0,137 0,163 0,130 0,156 0,125 0,149 0,120 0,143 0,116 0,138 Q 8/10+Q 8/10 0,163 0,184 0,155 0,175 0,148 0,167 0,142 0,160 0,137 0,153 Q 10/2+Q 10/2 0,182 0,210 0,174 0,201 0,167 0,193 Q 10/4+Q 10/4 0,174 0,198 0,167 0,190 0,160 0,182 Q 10/10+Q 10/10 0,210 0,228 0,200 0,218 0,192 0,209 Q 12/2+Q 12/2 0,201 0,227 Q 12/4+Q 12/4 0,218 0,241 Q 12/10+Q 12/10 0,259 0,276 Q 14/2+Q 14/2 0,242 0,268 Q 14/4+Q 14/4 0,285 0,308 type O 0,146 0,172 0,140 0,165 0,135 0,159 A 0,146 0,174 0,139 0,166 0,134 0,159 0,128 0,153 0,124 0,148 F 0,095 0,123 0,092 0,119 0,089 0,114 0,086 0,111 0,083 0,107 type Elementbreedte B [mm] S (H = 400) 0,414 0,439 Schöck Isokor type Elementbreedte B [mm] W1 (H = 1500 mm) 0,075 0,098 0,073 0,094 0,071 0,091 0,069 0,088 0,067 0,085 W2 (H = 1500 mm) 0,100 0,123 0,096 0,117 0,092 0,113 0,089 0,109 0,086 0,105 W3 (H = 1500 mm) 0,130 0,153 0,125 0,146 0,119 0,140 0,115 0,134 0,111 0,129 W4 (H = 1500 mm) 0,167 0,190 0,159 0,181 0,152 0,173 0,146 0,165 0,140 0,159 16

Bouwfysica. Koudebruggen. Definitie koudebruggen. Effecten van koudebruggen

Bouwfysica. Koudebruggen. Definitie koudebruggen. Effecten van koudebruggen Koudebruggen Definitie koudebruggen Een koudebrug in een constructie is heel algemeen te definiëren als: een gedeelte in de constructie waar een grotere warmtetransmissie van binnen naar buiten plaatsvindt

Nadere informatie

Bouwfysica. Thermische bruggen. Definitie thermische brug. Effecten van thermische bruggen

Bouwfysica. Thermische bruggen. Definitie thermische brug. Effecten van thermische bruggen Thermische bruggen Definitie thermische brug Een thermische brug in een constructie is heel algemeen te definiëren als: een gedeelte in de constructie waar een grotere warmtetransmissie van binnen naar

Nadere informatie

Bouwfysica Principes van thermische bruggen

Bouwfysica Principes van thermische bruggen Bouwfysica Principes van thermische bruggen Meer informatie vindt u in ons bouwfysica portaal. www.schock.nl/bouwfysica Inhoudsopgave 05 Inleiding 06 Trias energetica 07 Warmteverlies gebouwen 09 Thermische

Nadere informatie

Psi-waarden ( ) in de EPC-berekening. Het bepalen van de -waarden (spreek uit: psi-waarden) en het invoeren daarvan in de EPC-berekening.

Psi-waarden ( ) in de EPC-berekening. Het bepalen van de -waarden (spreek uit: psi-waarden) en het invoeren daarvan in de EPC-berekening. Psi-waarden ( ) in de EPC-berekening Probleem Het bepalen van de -waarden (spreek uit: psi-waarden) en het invoeren daarvan in de EPC-berekening. Oplossingsrichtingen Oplossingsrichtingen Om de?-waarden

Nadere informatie

Bouwfysische Gegevens Thermische Isolatie. Toelichting bij de bladen met thermische prestaties

Bouwfysische Gegevens Thermische Isolatie. Toelichting bij de bladen met thermische prestaties Bouwfysische Gegevens Thermische Isolatie Toelichting bij de bladen met thermische prestaties Toelichting bij de bladen met thermische prestaties. Het Bouwbesluit stelt eisen aan de thermische kwaliteit

Nadere informatie

Bouwfysische prestatie De Hoop EPS Funderingsbekisting

Bouwfysische prestatie De Hoop EPS Funderingsbekisting Bouwfysische prestatie De Hoop EPS Funderingsbekisting i.o.v. De Hoop Betonwaren Postbus 19 4530 AA TERNEUZEN Adviesburo Nieman B.V. Vestiging Zwolle Curieweg 4a Postbus 40147 8004 DC ZWOLLE T (038) 467

Nadere informatie

EGM adviseurs B09123.00. Renovatie 2 flats Groenoord KOUDEBRUG TER PLAATSE VAN GALERIJVLOEREN. Opdrachtgever: Woonplus Schiedam. Valeriusstraat 3-5

EGM adviseurs B09123.00. Renovatie 2 flats Groenoord KOUDEBRUG TER PLAATSE VAN GALERIJVLOEREN. Opdrachtgever: Woonplus Schiedam. Valeriusstraat 3-5 B09123.00 EGM adviseurs Wilgenbos 20 3311 JX Dordrecht postbus 298 3300 AG Dordrecht telefoon (078) 633 07 50 telefax (078) 614 00 71 e-mail egmadviseurs@egm.nl www.egm.nl gecertificeerd ISO 9001:2008

Nadere informatie

Notitie beoordeling koudebruggen

Notitie beoordeling koudebruggen Notitie beoordeling koudebruggen Betreft Blok 5 AB Houthaven te Amsterdam Opdrachtgever Vorm Ontwikkeling Contactpersoon De heer J. Verhaar Werknummer 813.307.00 Versie Datum editie 1 15 oktober 2015 Inleiding

Nadere informatie

Naisoleren woning. Bouwfysisch Ontwerpen2. Opdracht 2.2 16-12-2008

Naisoleren woning. Bouwfysisch Ontwerpen2. Opdracht 2.2 16-12-2008 Bouwfysisch Ontwerpen2 16-12-2008 Opdracht 2.2 Naisoleren woning Bij de Bouwkundewinkel komen met enigeregelmaat vragen van bewoners met vochtklachtenin hun woning. Het betreft in dit gevaleen woning met

Nadere informatie

Passiefhuis renovatie 16 appartementen Nieuwkuijk

Passiefhuis renovatie 16 appartementen Nieuwkuijk Passiefhuis renovatie 16 appartementen Nieuwkuijk Bepaling ψ phpp waarde Opgesteld door: Datum: 29-04-2010 S&W Consultancy Rapportnr: 210221 Postbus 5185 Versie: 001 4380 KD Vlissingen Tel: 0118 442 270

Nadere informatie

1. De warmtedoorgangscoëfficiënt volgens de methode CEN/TC 89 N 478 E: eis U-waarde: < 3,0 W/m 2 K (raamprofiel + glas)

1. De warmtedoorgangscoëfficiënt volgens de methode CEN/TC 89 N 478 E: eis U-waarde: < 3,0 W/m 2 K (raamprofiel + glas) Het ANCONA 70 mm systeem. Berekening van de warmtedoorgangscoëfficiënt en bouwfysische beoordeling van aluminium profielen met thermische onderbreking van Janssens n.v.. Omega-steeg met isolatie vulling.

Nadere informatie

SCHIPHOL HOTEL BADHOEVEDORP

SCHIPHOL HOTEL BADHOEVEDORP SCHIPHOL HOTEL BADHOEVEDORP 08-06-2016 Toets thermische isolatie en energieprestatie Toets thermische isolatie en energieprestatie ten behoeve van de aanvraag omgevingsvergunning. Definitief Schiphol Hotel

Nadere informatie

NOTITIE. Datum 14 september 2016 Projectnaam Matrix VII Werknummer RNL Warmteweerstand gebouwschil ir. J.A. Pleysier Ir. M.

NOTITIE. Datum 14 september 2016 Projectnaam Matrix VII Werknummer RNL Warmteweerstand gebouwschil ir. J.A. Pleysier Ir. M. NOTITIE Datum 14 september 2016 Projectnaam Matrix VII Werknummer Van ir. J.A. Pleysier Ir. M.Ritmeijer Aan OT Deerns Nederland B.V. Bouwfysica & Energie Fleminglaan 10 2289 CP Rijswijk Postbus 1211 2280

Nadere informatie

deur, raam, kozijn 1 woonfunctie b andere woonfunctie 1 2 3 - - 1 - - 1-1 2 - - * 2 bijeenkomstfunctie 1 2 3 - - 1 - - 1-1 2 - - *

deur, raam, kozijn 1 woonfunctie b andere woonfunctie 1 2 3 - - 1 - - 1-1 2 - - * 2 bijeenkomstfunctie 1 2 3 - - 1 - - 1-1 2 - - * hermische isolatie gebruiksfunctie leden van toepassing algemeen deur, raam, kozijn thermische isolatie-index vrijgesteld verbouw tijdelijk bouw artikel 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 lid 1 2 3 4 5 1 2 * 1 2

Nadere informatie

Condensatie op dubbele beglazingen

Condensatie op dubbele beglazingen Algemeen Het verschijnsel oppervlaktecondensatie op dubbele komt voor in drie vormen, te weten: op de buitenzijde of positie 1; op de spouwzijdes 2 en 3 van de dubbele beglazing; op de binnenzijde of positie

Nadere informatie

Handboek bouwfysica Basisprincipes van bouwknopen

Handboek bouwfysica Basisprincipes van bouwknopen Handboek bouwfysica Basisprincipes van bouwknopen Meer informatie over bouwknopen vindt u in ons portaal. www.schock-belgie.be/bouwknopen Inhoud 05 Inleiding 06 Trias Energetica 07 Bouwknopen 08 Algemeen

Nadere informatie

TRISCO VERSIE 12.0W RAPPORT BOUWKNOOP

TRISCO VERSIE 12.0W RAPPORT BOUWKNOOP pagina 1 van de 7 TRISCO VERSIE 12.0W RAPPORT BOUWKNOOP Datum: 14/02/2017 Dossier: De berekeningen van de bouwknopen dienen steeds te gebeuren via een gevalideerde software. Onderstaande resultaten werden

Nadere informatie

'Homebox the isolated postbox', berekening van de U-waarde.

'Homebox the isolated postbox', berekening van de U-waarde. Notitie b e t r e f t : 'Homebox the isolated postbox', berekening van de U-waarde. d a t u m : 27 september 2016 r e f e r e n t i e : v a n : a a n : GH/ GH/ KS/ H 5636-1-NO-001 ir. G. Hulstein Trim

Nadere informatie

Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed. Arnold Janssens, UGent

Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed. Arnold Janssens, UGent Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed Arnold Janssens, UGent Stelling 1 Schimmelgroei is het gevolg van oppervlaktecondensatie Stelling 2 De aanwezigheid van enkel glas verhindert het ontstaan

Nadere informatie

De warmteverliescoëfficiënt van een begane grondvloer bij toepassing van Drowa chips als bodemisolatie in kruipruimtes bij een tussenwoning

De warmteverliescoëfficiënt van een begane grondvloer bij toepassing van Drowa chips als bodemisolatie in kruipruimtes bij een tussenwoning TNO-rapport 060-DTM-2011-02437 De warmteverliescoëfficiënt van een begane grondvloer bij toepassing van Drowa chips als bodemisolatie in kruipruimtes bij een tussenwoning Technical Sciences Van Mourik

Nadere informatie

De beste onderbreking is een verbinding Schöck Isokorf : Dé koudebrug onderbreking

De beste onderbreking is een verbinding Schöck Isokorf : Dé koudebrug onderbreking De beste onderbreking is een verbinding Schöck Isokorf : Dé koudebrug onderbreking Innovatief denken in de praktijk Het doel van deze gids Meer dan 10 miljoen Isokorf elementen toegepast in Europa sinds

Nadere informatie

BIJLAGE V : Behandeling van bouwknopen

BIJLAGE V : Behandeling van bouwknopen Bijlage 3 BIJLAGE V : Behandeling van bouwknopen 1 Toepassingsdomein 1 2 Definities 2 3 Warmteoverdrachtscoëfficiënt door transmissie via de bouwknopen: H T 4 3.1 OPTIE A: Gedetailleerde methode 4 4.1.1

Nadere informatie

Warmtetransport & thermische isolatie

Warmtetransport & thermische isolatie Warmtetransport & thermische isolatie Hoofdstuk 1 Cauberg-Huygen 1 Warmte De drie warmtetransport-mechanismen mechanismen Warmteoverdracht van/naar constructies Berekening warmteweerstand constructies

Nadere informatie

3-6-2013. Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot Energielabel Nieuwbouw) Project dossier Energielabel Nieuwbouw voorbeeld: isolatie

3-6-2013. Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot Energielabel Nieuwbouw) Project dossier Energielabel Nieuwbouw voorbeeld: isolatie Ontwikkelingen in 2013-2014: Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot ) Vrijwillige invoering naar verwachting 1 september 2013. Uiteindelijk zal dit worden verplicht gesteld. Doel: weergave

Nadere informatie

Isolatie. Technische achtergrond 5 november Wouter van den Acker PKW

Isolatie. Technische achtergrond 5 november Wouter van den Acker PKW Isolatie Technische achtergrond 5 november 2016 Wouter van den Acker PKW Over PKW Energie en duurzaamheid Architectuur en ontwerp Tekeningmanagement Vastgoedmanagement Projectmanagement Kantoor Delft Inhoud

Nadere informatie

gebouwschil 1 Bouwknopen: sluit isolatielagen rechtstreeks basisprincipe: garandeer de thermische snede

gebouwschil 1 Bouwknopen: sluit isolatielagen rechtstreeks basisprincipe: garandeer de thermische snede Bouwknopen: sluit isolatielagen rechtstreeks op elkaar aan Gezond bouwen betekent ook dat je zo veel mogelijk koudebrugwerking vermijdt. Zo beperk je het risico op condensen schimmelvorming. Dat kan namelijk

Nadere informatie

GEVEL 5. "Een goed dak is niet vanzelfsprekend" 153,900 4,09 4,23 0,24 6,8 15,54 4,00 : g/m² 14,3 8,7. 5,6 g/m² goed. Nee.

GEVEL 5. Een goed dak is niet vanzelfsprekend 153,900 4,09 4,23 0,24 6,8 15,54 4,00 : g/m² 14,3 8,7. 5,6 g/m² goed. Nee. blad 1 "Een dak is niet vanzelfsprekend" Opdrachtgever: Mijn voorbeeld Adres: Postcode en plaats: Dordrecht Contactpersoon: Gevel Behandeld door: Projectcode: Omschrijving: Voorbeeld Datum Berekening Overzicht

Nadere informatie

Eisenhowerlaan 112, Postbus 82223 NL-2508 EE Den Haag T +31 (0)70 350 39 99 F +31 (0)70 358 47 52

Eisenhowerlaan 112, Postbus 82223 NL-2508 EE Den Haag T +31 (0)70 350 39 99 F +31 (0)70 358 47 52 Rapport E.2009.0794.01.R001 Stichting Warm Bouwen Warm Bouwen onderzoek Status: DEFINITIEF Adviseurs voor bouw, industrie, verkeer, milieu en software info@dgmr.nl www.dgmr.nl Van Pallandtstraat 9-11,

Nadere informatie

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen.

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen. Gevelisolatie Dit verhaal bevat: een korte beschrijving van een aantal voor gevelisolatie belangrijke bouwfysische principes. een uitleg over de berekening van de warmteweerstand uitleg diverse soorten

Nadere informatie

Opzetten van een Thermisch Rekenmodel

Opzetten van een Thermisch Rekenmodel Opzetten van een Thermisch Rekenmodel Met een thermisch rekenmodel is een beeld van de warmtestromen van binnen het huis naar buiten te vormen. Die warmte stroomt weg door de schil, het buitenoppervlak.

Nadere informatie

: dikte van laag [m] : lambda waarde c.q. warmtegeleidingscoëfficiënt van het materiaal van de laag [W/mK]

: dikte van laag [m] : lambda waarde c.q. warmtegeleidingscoëfficiënt van het materiaal van de laag [W/mK] cv Postbus 299 3000 AG ROTTERDAM telefoon: 010 2430176 telefax: 010 2430917 ING bank: 4209573 KvK: 24481815 E-mail: info@bouwcentrum-advies.nl Bouwfysica Warmteweerstand 1. De warmteweerstand R m [m²k/w]

Nadere informatie

Bestaat dé balans tussen isolatie en ventilatie?

Bestaat dé balans tussen isolatie en ventilatie? Bestaat dé balans tussen isolatie en ventilatie? Even voorstellen Simon van der Kamp Brink Climate Systems Adviseur installatieconcepten Brink Customize Lizette Koorn IsoBouw Systems Project manager woningbouw

Nadere informatie

nee nee nee Trans missiegegevens rekenzone gehele woning conslructie A[m* RcţrrŕKAV] UfW/nťK] 3oi H zonwering beschaduwing toelichting

nee nee nee Trans missiegegevens rekenzone gehele woning conslructie A[m* RcţrrŕKAV] UfW/nťK] 3oi H zonwering beschaduwing toelichting 34 woningen Ooslmera la Berkel en Rodenrijs D.R. van Dongen, Nex2us Trans missiegegevens rekenzone gehele woning conslructie A[m* RcţrrŕKAV] UfW/nťK] 3oi H zonwering beschaduwing toelichting gevel 30.04

Nadere informatie

Duurzaam bouwen Isoleren en luchtdicht bouwen. Bouwknopen

Duurzaam bouwen Isoleren en luchtdicht bouwen. Bouwknopen Duurzaam bouwen Isoleren en luchtdicht bouwen Bouwknopen 1 Bouwknopen Gevel / plat dak: isolatie niet hoog genoeg in muur Bron: PaThB 2010 2 Bouwknopen Gevel / plat dak: opstand thermisch onderbroken Bron:

Nadere informatie

VvE s en isolatie. Technische achtergrond 1 september Wouter van den Acker PKW

VvE s en isolatie. Technische achtergrond 1 september Wouter van den Acker PKW VvE s en isolatie Technische achtergrond 1 september 2016 Wouter van den Acker PKW Over PKW Energie en duurzaamheid Architectuur en ontwerp Tekeningmanagement Vastgoedmanagement Projectmanagement Kantoor

Nadere informatie

welkom! algemene bouwkunde ipd-opleidingen breda

welkom! algemene bouwkunde ipd-opleidingen breda welkom! algemene bouwkunde ipd-opleidingen breda 1 lesstof in de lessenreeks behandeld. 22 september! inleiding!!! hoofdstuk 1!! wonen woonvormen regelgeving!!! hoofdstuk 1!! bouwmethoden!!! hoofdstuk

Nadere informatie

schematische doorsnede van de wand van een oven Filmlaagjes zijn dunne (laminaire) laagjes lucht voor, direct tegen de wand

schematische doorsnede van de wand van een oven Filmlaagjes zijn dunne (laminaire) laagjes lucht voor, direct tegen de wand schematische doorsnede van de wand van een oven Filmlaagjes zijn dunne (laminaire) laagjes lucht voor, direct tegen de wand schematische doorsnede van de wand van een oven Filmlaagjes zijn dunne (laminaire)

Nadere informatie

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen.

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen. Gevelisolatie Dit verhaal bevat: een korte beschrijving van een aantal voor gevelisolatie belangrijke bouwfysische principes. een uitleg over de berekening van de warmteweerstand uitleg diverse soorten

Nadere informatie

Opzet en gebruik. Inleiding

Opzet en gebruik. Inleiding Opzet en gebruik Inleiding Stalen gevelbekleding wordt al grootschalig toegepast in hallenbouw en andere utiliteitsbouw, maar vraagt voor woningbouw een subtielere detaillering. Deze set details uit de

Nadere informatie

Overzicht module 5: transmissie

Overzicht module 5: transmissie Overzicht module 5: transmissie M5.1 Inleiding en eisen M5.2 Opake constructies M5.3 Transparante constructies M5.4 Globale warmteverliezen M5.5 Vragen Opmerking : in de presentaties worden enkel de standaard

Nadere informatie

Concepten EPC 0.4. Bouwkundige uitgangspunten

Concepten EPC 0.4. Bouwkundige uitgangspunten Concepten EPC 0.4 Om een EPC 0.4 te realiseren voor de referentiewoningen zijn er verschillende concepten ontwikkeld die onderling verschillen op de wijze van ventileren en verwarmen. Aan de basis van

Nadere informatie

Isolatie. Technische achtergrond 7 september Tessa van Reeven PKW

Isolatie. Technische achtergrond 7 september Tessa van Reeven PKW Isolatie Technische achtergrond 7 september 2017 Tessa van Reeven PKW Inhoud Waarom en hoe isoleren. PKW Energie en duurzaamheid Architectuur en ontwerp Tekeningmanagement Vastgoedmanagement Projectmanagement

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen LENTE 2015 Pauline De Somer Pauline.desomer@cenergie.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE Basisbegrippen met betrekking

Nadere informatie

Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details BOUWKNOPEN

Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details BOUWKNOPEN Opleiding Duurzaam Gebouw: Renovatie met een hoge energie-efficiëntie : technische details Leefmilieu Brussel BOUWKNOPEN Kasper DERKINDEREN Cenergie Doelstelling(en) van de presentatie Basisbegrippen met

Nadere informatie

Bepaling R bf en R bw volgens NEN 1068:2012 bij toepassing kruipruimte isolatie (Drowa chips en EPS-platen)

Bepaling R bf en R bw volgens NEN 1068:2012 bij toepassing kruipruimte isolatie (Drowa chips en EPS-platen) TNO-rapport TNO 2015 R10125 Bepaling R bf en R bw volgens NEN 1068:2012 bij toepassing kruipruimte isolatie (Drowa chips en EPS-platen) Gebouwde Omgeving Van Mourik Broekmanweg 6 2628 XE Delft Postbus

Nadere informatie

Thermografisch onderzoek aan de gebouwschil van de woning aan de Thorbeckelaan nr. 24 te Eindhoven

Thermografisch onderzoek aan de gebouwschil van de woning aan de Thorbeckelaan nr. 24 te Eindhoven Thermografisch onderzoek aan de gebouwschil van de woning aan de Thorbeckelaan nr. 24 te Eindhoven ing. M.A.P. (Marcel) van Aarle Datum : 12 maart 2013 Aantal pagina s : 27 Opdrachtgever : Haagdijk B.V.

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.8 Bouwknopen

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.8 Bouwknopen OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.8 Bouwknopen LENTE 2013 Kristien ACHTEN kristien.achten@a-ea.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE Basisbegrippen met betrekking tot bouwknopen

Nadere informatie

Vabi Elements Warmteverlies. Woning Vuurvlinder

Vabi Elements Warmteverlies. Woning Vuurvlinder Vabi Elements Warmteverlies 29160116.vp Projectnummer: 1053 Berekend op: Gemaakt met: Vabi Elements 2.2.0.8524 Vabi rekenkern Warmteverlies versie 2.15 2/ 22 Projectgegevens Projectnaam Projectnummer Bestandsnaam

Nadere informatie

datum 1 december 2015 project Park Paviljoen ABN AMRO Amsterdam vestiging Arnhem uw kenmerk -

datum 1 december 2015 project Park Paviljoen ABN AMRO Amsterdam vestiging Arnhem uw kenmerk - datum 1 december 2015 project Park Paviljoen ABN AMRO Amsterdam vestiging Arnhem betreft Bouwfysica uw kenmerk - versie 1 ons kenmerk B.2015.01.06.N2 contactpersoon ir. E.H.J. (Erik) Meijerink verwerkt

Nadere informatie

Luchtdicht Bouwen. Stappenplan voor een optimale afdichting

Luchtdicht Bouwen. Stappenplan voor een optimale afdichting Luchtdicht Bouwen Stappenplan voor een optimale afdichting tremco illbruck expertise in luchtdicht bouwen Duurzaam bouwen, Passiefhuis, nul-energiewoningen en klimaatneutraal bouwen zijn momenteel veel

Nadere informatie

Isolatie. Technische achtergrond 10 november Wouter van den Acker PKW

Isolatie. Technische achtergrond 10 november Wouter van den Acker PKW Isolatie Technische achtergrond 10 november 2016 Wouter van den Acker PKW Over PKW Energie en duurzaamheid Architectuur en ontwerp Tekeningmanagement Vastgoedmanagement Projectmanagement Kantoor Delft

Nadere informatie

10 Materie en warmte. Onderwerpen. 3.2 Temperatuur en warmte.

10 Materie en warmte. Onderwerpen. 3.2 Temperatuur en warmte. 1 Materie en warmte Onderwerpen - Temperatuur en warmte. - Verschillende temperatuurschalen - Berekening hoeveelheid warmte t.o.v. bepaalde temperatuur. - Thermische geleidbaarheid van een stof. - Warmteweerstand

Nadere informatie

> Verwarmen en ventileren

> Verwarmen en ventileren > Verwarmen en Verwarmen en Vochtproblemen in huis, condens op de ramen, een beschimmelde muur u kunt het allemaal voorkomen door goed te en te verwarmen. Zorg voor voldoende frisse lucht in huis. Lees

Nadere informatie

Oud en nieuw verenigen Met de Schöck Isokorf R

Oud en nieuw verenigen Met de Schöck Isokorf R Oud en nieuw verenigen Met de Schöck Isokorf R Gebouwen duurzaam renoveren En wat gebeurt er met het balkon? 2 Wanneer er gekozen wordt voor renoveren, dan staan comfort en energiebesparing terecht hoog

Nadere informatie

Isolatie. Technische achtergrond 13 april Wouter van den Acker PKW

Isolatie. Technische achtergrond 13 april Wouter van den Acker PKW Isolatie Technische achtergrond 13 april 2017 Wouter van den Acker PKW Over PKW Energie en duurzaamheid Architectuur en ontwerp Tekeningmanagement Vastgoedmanagement Projectmanagement Inhoud Aanleiding

Nadere informatie

Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten. Henk Schellen

Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten. Henk Schellen Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten Henk Schellen Inhoud Inleiding Thermische behaaglijkheid Energiegebruik gebouwen Noodzaak bouwfysische aanpassingen Isolatie gevel, isolatie vensters, zonwering,

Nadere informatie

Bijlage VIII. Behandeling van bouwknopen 1 TOEPASSINGSDOMEIN DEFINITIES, AFKORTINGEN EN INDICES... 3

Bijlage VIII. Behandeling van bouwknopen 1 TOEPASSINGSDOMEIN DEFINITIES, AFKORTINGEN EN INDICES... 3 Bijlage 3 bij het besluit van de Vlaamse Regering houdende wijziging van het Energiebesluit van 19 november 2010, wat betreft aanpassingen aan diverse bepalingen over de energieprestatieregelgeving Bijlage

Nadere informatie

ISOLEREN & VORMGEVEN MET GLAS SANCO

ISOLEREN & VORMGEVEN MET GLAS SANCO ISOLEREN & VORMGEVEN MET GLAS SANCO Technische informatie Uiterst effectieve isolatie tot aan de rand 'Warm edge' of 'warme rand' is een begrip dat in de glas- en kozijnenbranche inmiddels veelvuldig wordt

Nadere informatie

EPC 0,8: Over welke woningen en installatieconcepten hebben we het?,

EPC 0,8: Over welke woningen en installatieconcepten hebben we het?, EPC 0,8: Over welke woningen en installatieconcepten hebben we het?, ir. F.W. (Freek) den Dulk Nieuwe eis per 1 januari 2006 EPC 0,8 Herziening norm: NEN 5128:2004 Energieprestatie van woonfuncties en

Nadere informatie

Energetische prestatie Derbigum Derbibrite

Energetische prestatie Derbigum Derbibrite Energetische prestatie Derbigum Derbibrite i.o.v. Derbigum Nederland B.V. Postbus 237 2600 AE DELFT Adviesburo Nieman B.V. Vestiging Zwolle Dr. Van Lookeren Campagneweg 16 Postbus 40147 8004 DC ZWOLLE

Nadere informatie

Nieuwe ISSO 51, 53 & 57 (juli 2017) Overzicht van de wijzigingen

Nieuwe ISSO 51, 53 & 57 (juli 2017) Overzicht van de wijzigingen Nieuwe ISSO 51, 53 & 57 (juli 2017) Overzicht van de wijzigingen Wijzigingsoverzicht ISSO 51, 53 & 57 2017 Wijzigingen ten opzichte van 2012 versie zijn: Correctie op de ontwerpbuitentemperatuur aan de

Nadere informatie

ABouwfysica Warmtedoorgangscoëfficiënt U-window A 7210-1

ABouwfysica Warmtedoorgangscoëfficiënt U-window A 7210-1 ABouwfysica Warmtedoorgangscoëfficiënt U-window A 7210-1 A 7000 A 7210 bladzijde BOUWFYSICA WARMTEDOORGANGSCOËFFICIËNT U-WINDOW hoofdstuk 3 1 Inleiding 6 2 Begrippen, grootheden en definities 6 2.1 De

Nadere informatie

BOUWBESLUlT EN ANDERE REGELGEVING

BOUWBESLUlT EN ANDERE REGELGEVING 2 BOUWBESLUlT EN ANDERE REGELGEVING ALGEMEEN -referentieperiode: de minimale periode waarin de De eisen waaraan bouwwerken moeten voldoen, staan vermeld in de Woningwet van 1991. Onderdeel van de Woningwet

Nadere informatie

395,000 3,91 4,05 0,25 2,50 : 7,1 20,41 149,0 148,2. g/m². 0,8 g/m² goed. Nee. Constructie: Opbouw Constructie:

395,000 3,91 4,05 0,25 2,50 : 7,1 20,41 149,0 148,2. g/m². 0,8 g/m² goed. Nee. Constructie: Opbouw Constructie: blad 1 Opdrachtgever: Adres: Postcode en plaats: Contactpersoon: Projectcode: Omschrijving: VvE Sporenburg XIII Ertskade 17 119 ED Amsterdam de heer J. Boiten 1577 Woningen Ertskade e.a. Amsterdam Nieuwe

Nadere informatie

Bouwfysica. Segbroekhof. rapport infrarood. R. van Schie. F. Smit

Bouwfysica. Segbroekhof. rapport infrarood. R. van Schie. F. Smit Gemeente Den Haag Dienst Stedelijke Ontwikkeling Vergunningen & Toezicht Bouwfysica Ons kenmerk 2015P038 1 Project Segbroekhof Onderwerp rapport infrarood Projectingenieur bouwfysica Contactpersoon Segbroekhof

Nadere informatie

Rapport. EkoKist: Bepaling lineaire warmtedoorgangscoëfficiënten (Ψ)

Rapport. EkoKist: Bepaling lineaire warmtedoorgangscoëfficiënten (Ψ) Rapport Lid ONRI ISO-9001: 2000 gecertificeerd EkoKist: Bepaling lineaire warmtedoorgangscoëfficiënten (Ψ) Rapportnummer d.d. 30 oktober 2009 Peutz bv Paletsingel 2, Postbus 696 2700 AR Zoetermeer Tel.

Nadere informatie

1. Thermische analyse van het Eurosteel Frame

1. Thermische analyse van het Eurosteel Frame 1. Thermische analyse van het Eurosteel Frame Als we nu de opbouw van het Eurosteel Frame gaan analyseren kunnen onderstaande eigenschappen opgezocht of nagevraagd worden. Deze zijn bepaald met behulp

Nadere informatie

Tips berekenen EPC. EPN en Nieuwbouw. Modellering

Tips berekenen EPC. EPN en Nieuwbouw. Modellering EPN en Nieuwbouw Tips berekenen EPC Modellering Iedere bouwlaag dient als een aparte verwarmde zone gemodelleerd te worden. Indien bouwlagen, bijvoorbeeld tussenverdiepingen van een woongebouw, exact gelijk

Nadere informatie

Draagconstructies Examennummer: 75252 Datum: 22 juni 2013 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Draagconstructies Examennummer: 75252 Datum: 22 juni 2013 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Draagconstructies Examennummer: 75252 Datum: 22 juni 2013 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Dit examen bestaat uit 12 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 20 meerkeuzevragen (maximaal 60 punten)

Nadere informatie

Bouwfysica: NATUURKUNDIGE ELEMENTEN DIE MET HET BOUWEN VERBAND HOUDEN

Bouwfysica: NATUURKUNDIGE ELEMENTEN DIE MET HET BOUWEN VERBAND HOUDEN Bouwfysica: NATUURKUNDIGE ELEMENTEN DIE MET HET BOUWEN VERBAND HOUDEN NATUURKUNDIGE ELEMENTEN Warmte Vocht Warmtetransport Bij warmteverschillen zal er altijd een beweging komen om evenwicht te creëren

Nadere informatie

KOUDEBRUGGEN. hulpmiddelen om koudebruggen te begroten

KOUDEBRUGGEN. hulpmiddelen om koudebruggen te begroten KOUDEBRUGGEN overzicht wat zijn koudebruggen? koudebruggen en de regelgeving? hoe koudebruggen vermijden? praktijkvoorbeelden spouwmuur binnenisolatie buitenisolatie navullen van spouwmuren hellende daken

Nadere informatie

BEREKENINGEN. Betreft : verbouw boerderij aan de Doarpstrjitte te Suhuzum Project no : 1307 Datum :

BEREKENINGEN. Betreft : verbouw boerderij aan de Doarpstrjitte te Suhuzum Project no : 1307 Datum : BEREKENINGEN Betreft : verbouw boerderij aan de Doarpstrjitte te Suhuzum Project no : 1307 Datum : 10-05-2013 Ventilatieberekening Daglichtberekening Berekening thermische isolaties Penta Architekten bv

Nadere informatie

Bouwservice buro Kuip. detail 1

Bouwservice buro Kuip. detail 1 Bouwservice buro Kuip Documentatie constructie 6. november 2012 Berekening van de U-waarde volgens NEN 1068 Blad 1/3 Bron: detail 1 Gebruikerscatalogus - freco Constructie: detail 1 BUITEN BINNEN Temperatuur

Nadere informatie

Alles over verbouwen en renoveren!

Alles over verbouwen en renoveren! 1. Algemeen Alles over verbouwen en renoveren! Belangrijkste functie van thermische isolatie is het beperken van het energieverbruik en de reductie van de CO 2 uitstoot (milieu). Voor het isoleren van

Nadere informatie

1a. 3a Er zijn twee overgangsweerstanden van 0,13 Alleen de vloerdelen zorgen voor een R waarde.

1a. 3a Er zijn twee overgangsweerstanden van 0,13 Alleen de vloerdelen zorgen voor een R waarde. T io Uitwerking Her tentamen Bouwkundige HTI 1a. 3a Er zijn twee overgangsweerstanden van 0,13 3b Alleen de vloerdelen zorgen voor een R waarde. De T io van de vloer wordt T io = 16,7 o C. Dit is voor

Nadere informatie

Rgd. Dichtheid. Voor het aspect dichtheid van bouwconstructies wordt onderscheid gemaakt in:

Rgd. Dichtheid. Voor het aspect dichtheid van bouwconstructies wordt onderscheid gemaakt in: Rgd 5 Dichtheid Voor het aspect dichtheid van bouwconstructies wordt onderscheid gemaakt in: Dichtheid wet Rgd 5.1 Waterdichtheid 5.1.1 Wering vocht van buiten 5.1.2 Wering vocht van binnen 5.2 Luchtdichtheid

Nadere informatie

Omschrijving : Voorbeeld transmissieberekening Leever

Omschrijving : Voorbeeld transmissieberekening Leever Datum : 9 maart 2015 Betreft : utiliteitsgebouw Projectnummer: voorbeeld Projectnaam : warmteverliesberekening leever.prj +-------------------------------------------------------------+ +-------------------------------------------------------------+

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 2.3 Bouwknopen HERFST 2015 Op basis van de presentatie van Ecorce bvba Pauline DE SOMER Cenergie cvba training.passive@cenergie.be 2 DOELSTELLING(EN)

Nadere informatie

ENERGIEBEHOEFTE WONINGBOUW

ENERGIEBEHOEFTE WONINGBOUW ENERGIEBEHOEFTE WONINGBOUW In t Hart van de Bouw ENERGIEBEHOEFTE WONINGBOUW Nederlandse Isolatie Industrie Postbus 8408 3503 RK UTRECHT 030-6623266 Vertegenwoordigd door: de heer ir. E. Las Nieman Raadgevende

Nadere informatie

Constructie BZL ENEMAN BENJAMIN

Constructie BZL ENEMAN BENJAMIN 2015-2016 Constructie BZL ENEMAN BENJAMIN VASTGOED 1MAK 1 E 1 Info Bouwheer : Dhr. Björn Bentein Provincie: West-Vlaanderen Gemeente: Oostende Straat: Klokhofsstraat 17 Architect: Martin Janssens Ingenieur:

Nadere informatie

4.10 Thermische eigenschappen

4.10 Thermische eigenschappen 4.10 Thermische eigenschappen 4.10.1 Warmtegeleidingscoëfficiënt l De warmtegeleidingscoëfficiënt l is de maat voor de warmtestroom die per uur door een materiaal met een oppervlakte van 1 m 2 en een dikte

Nadere informatie

Leerstoel voor warmte- en stofoverdracht Rheinisch-Westfälische technische hogeschool Aken Professor Dr. Ing. R. Kneer

Leerstoel voor warmte- en stofoverdracht Rheinisch-Westfälische technische hogeschool Aken Professor Dr. Ing. R. Kneer WLIK Leerstoel voor warmte- en stofoverdracht Rheinisch-Westfälische technische hogeschool Aken Professor Dr. Ing. R. Kneer Berekeningen bij de warmteoverdracht door straling bij gebruik van de composiet

Nadere informatie

Bijlage IV/V van het EPB besluit :

Bijlage IV/V van het EPB besluit : OP 3 Bijlage IV/V van het EPB besluit : Optie A : Gedetailleerde methode Het effect van alle bouwknopen wordt exact ingerekend, hetzij 3D hetzij 2D Variabel K : - + Optie B : EPB aanvaarde bouwknopen

Nadere informatie

Project gegevens. BINK Software B.V. Software voor Bouwfysica & Installatietechniek Dordrecht. Koudebrugberekening

Project gegevens. BINK Software B.V. Software voor Bouwfysica & Installatietechniek Dordrecht. Koudebrugberekening Project gegevens Project : Demo Omschrijving : Demonstratie project Plaats : Aanmaakdatum : 3-6-2013 Mutatie datum : 3-6-2013 Auteur : BINK software BV Projectrelatie(s) Blz. 1 Opmerkingen De invoergegevens

Nadere informatie

Energie Index berekening (EI)

Energie Index berekening (EI) 1 Energie berekening (EI) Tussenwoning Molenwijk Malden: schuine woningen, 138 stuks. Wat is een Energie : Het berekent het energieverbruik van de woning en geeft dat aan met een getal tussen de 0 en 5.

Nadere informatie

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1 JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen Inhoud 1. 1 ste constructiedetail... 2 2. 2 de constructiedetail... 3 3. Beschrijving van de opbouw

Nadere informatie

Voorbeeldexamen Energielabel Woningen NV. Toets 1 Bijlage bij meerkeuzetoets. Lees zorgvuldig onderstaande informatie

Voorbeeldexamen Energielabel Woningen NV. Toets 1 Bijlage bij meerkeuzetoets. Lees zorgvuldig onderstaande informatie Voorbeeldexamen Energielabel Woningen NV Toets 1 Bijlage bij meerkeuzetoets Lees zorgvuldig onderstaande informatie Deze bijlage hebt u nodig bij het beantwoorden van enkele meerkeuzevragen. Na afloop

Nadere informatie

Intelligent luchtdicht renoveren

Intelligent luchtdicht renoveren Isoleren voor morgen Geselecteerde merken voor een duurzame constructie Intelligent luchtdicht renoveren Belang van luchtdichtheid bij isolatie (niet enkele energieverlies, condens,...) Hoe luchtdicht

Nadere informatie

Basisbeginselen infrarood. Emissie coëfficiënt: het vermogen van een materiaal om IR straling uit te zenden

Basisbeginselen infrarood. Emissie coëfficiënt: het vermogen van een materiaal om IR straling uit te zenden Basisbeginselen infrarood Emissie coëfficiënt: het vermogen van een materiaal om IR straling uit te zenden Voorwaarden goede meting Stabiel weer Bewolkte hemel voor en tijdens de meting (in open lucht)

Nadere informatie

EPB Bouwknopen. Inhoudsopgave

EPB Bouwknopen. Inhoudsopgave EPB Bouwknopen Inhoudsopgave 1 Inleiding...2 2 Bouwknooppunten en EPB...2 3 Manier van werken...3 4 EPB-aanvaarde bouwknopen: theorie...3 4.1 Basis regel 1: Minimale contactlengte...4 4.2 Basis regel 2:

Nadere informatie

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden BINNENDEUR EN -KOZIJN (attest, productcertificaat) BRL 2211 "Binnendeuren en -kozijnen" (2002-11) Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden Beperking van ontwikkeling van brand

Nadere informatie

wind- en luchtdicht, dampopen en koudebrugvrij isoleren

wind- en luchtdicht, dampopen en koudebrugvrij isoleren wind- en luchtdicht, dampopen en koudebrugvrij isoleren Confederatie Bouw 6 november 2008 Waarom isoleren? 1. financieeli 2. strategisch 3. ecologisch 4. comfort 1 Waarom isoleren? 2. strategisch 1. op

Nadere informatie

Advieswijzer: verwarmen en ventileren

Advieswijzer: verwarmen en ventileren 100% wonen Vochtproblemen in huis, condens op de ramen, een beschimmelde muur u kunt het voorkomen door goed te en te verwarmen. Zorg voor voldoende frisse lucht in huis. Lees deze advieswijzer aandachtig

Nadere informatie

Dam Dak Advies van 5

Dam Dak Advies van 5 blad 1-2-29 van Tel. 1-43 88 43 Fax. 1-46 7 9 Opdrachtgever: Adres: Postcode en plaats: Contactpersoon: Projectcode: Omschrijving: Ballast Nedam Specialiteiten BV Nijverheidstraat 12 4143 HM Leerdam Rob

Nadere informatie

INFOFICHE BOUWKNOPEN IN REKENING BRENGEN VAN DE BOUWKNOPEN IN HET KADER VAN DE NIEUWE EPB-WETGEVING

INFOFICHE BOUWKNOPEN IN REKENING BRENGEN VAN DE BOUWKNOPEN IN HET KADER VAN DE NIEUWE EPB-WETGEVING INFOFICHE BOUWKNOPEN IN REKENING BRENGEN VAN DE BOUWKNOPEN IN HET KADER VAN DE NIEUWE EPB-WETGEVING INLEIDING De veelgebruikte en alomgekende term koudebrug wordt bewust niet meer gebruikt in de regelgeving

Nadere informatie

B-1342 Limelette, avenue P. Holoffe 21 B-1932 Sint-Stevens-Woluwe, Lozenberg 7 B-1000 Brussel, Lombardstraat 42 STUDIEVERSLAG

B-1342 Limelette, avenue P. Holoffe 21 B-1932 Sint-Stevens-Woluwe, Lozenberg 7 B-1000 Brussel, Lombardstraat 42 STUDIEVERSLAG WETENSCHAPPELIJK EN TECHNISCH CENTRUM VOOR HET BOUWBEDRIJF INRICHTING ERKEND BIJ TOEPASSING VAN DE BESLUITWET VAN 30 JANUARI 1947 Proefstation Kantoren Maatschappelijkezetel B-1342 Limelette, avenue P.

Nadere informatie

Bewust Duurzaam Bouwen. Deel 2: basisprincipes energiebewust bouwen

Bewust Duurzaam Bouwen. Deel 2: basisprincipes energiebewust bouwen Bewust Duurzaam Bouwen Deel 2: basisprincipes energiebewust bouwen 1 Bron: energiesparen.be/kalender 2 ventileren gezond aangenaam comfortabel isoleren luchtdicht bouwen 3 2. Basisprincipes energiebewust

Nadere informatie

Verwarmen en ventileren. Advies voor frisse lucht in huis

Verwarmen en ventileren. Advies voor frisse lucht in huis Verwarmen en Advies voor frisse lucht in huis 1 Vochtproblemen in huis, condens op de ramen, een beschimmelde muur u kunt het allemaal voorkomen door goed te en te verwarmen. Zorg voor voldoende frisse

Nadere informatie

Thermische isolatie van bestaande platte daken

Thermische isolatie van bestaande platte daken Thermische isolatie van bestaande platte daken In onze maatschappij gaat steeds meer aandacht naar energiebesparingen, milieubescherming en comfort, wat een doordachte thermische isolatie van de gebouwschil

Nadere informatie

Isolatie door stilstaande lucht

Isolatie door stilstaande lucht Grondslagen / De ideale opbouw 44 De ideale opbouw Schutz im Winter Rücktrocknung im Sommer De werking van alle thermische isolatie berust op luchtinsluiting in het isolatiemateriaal (cellulosevlokken,

Nadere informatie