Koop slim en bespaar. Tips om minder uit te geven van winkelkar tot vliegticket

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Koop slim en bespaar. Tips om minder uit te geven van winkelkar tot vliegticket"

Transcriptie

1 Koop slim en bespaar Tips om minder uit te geven van winkelkar tot vliegticket

2

3 INHOUD 5 Uw winkelkarretje 7 Uw auto 9 Uw telefoon 10 Uw computer 12 Uw energieverbruik 20 Uw vakantie 22 Uw geld Test-Aankoop cvba Hollandstraat Brussel Tel VERANTWOORDELIJKE UITGEVER ILLUSTRATIES ONTWERP Armand De Wasch Lluís Cadafalch Carlos Alcátara EINDREDACTIE DRUKKERIJ WETTELIJK DEPOT Michel Baert SOCIEDADE TIPOGRAFICA S.A. D/2009/1866/8 Estrada Nacional 10, KM. 108, Samora Correia Portugal 3

4 Besparen is 'in'. Grotendeels omdat we ertoe worden gedwongen door de economische omstandigheden, maar veel mensen denken ook : waarom zou je meer uitgeven dan nodig is? Iedereen die wel eens flink op iets heeft bespaard, kent het tevreden gevoel dat dit geeft. Besparen past bij een kostenbewuste en alerte consument. In deze promogids vindt u allerlei manieren om te besparen, zonder dat u als een vrek hoeft te leven. Wist u dat u tot 30 % per jaar kunt besparen door te kiezen voor de goedkoopste supermarkt en 100 euro per jaar door de bandenspanning van uw auto regelmatig te controleren? Of dat het elektriciteitsverbruik van uw diepvriezer met 30 % omlaag kan als u regelmatig de rijmlaag verwijdert? Dit is slechts een kleine greep uit de talrijke besparingsadviezen die u in deze promogids van Test-Aankoop vindt. DE TEST-AANKOOPREFLEX U wil iets kopen, een lening aangaan of met vakantie vertrekken? U wil besparen op energie, een appartement huren of een fiscaal ruggensteuntje krijgen? Dan is het een gezonde reflex om even naar de website van Test-Aankoop (www.test-aankoop.be) te surfen. Daar vindt u tal van handige hulpmiddelen. Aan de hand van rekenmodules kunt u nagaan wat volgens uw profiel de interessantste keuze is in verschillende domeinen van het dagelijks leven : voeding, communicatie (wat is de meest voordelige internetverbinding?), geld en verzekeringen, belastingen (berekening van fiscale voordelen), woning (regenwater opvangen, ), auto, enz.. 4

5 Uw winkelkarretje Wie wil besparen gaat naar een goedkope supermarkt. Maar ook daar kunt u nog besparen door niet systematisch voor A-merken te kiezen, maar voor huismerken of kwaliteitsvolle eerste-prijsproducten. Koop voordelig Zonder boodschappen geen eten in huis. Tegenwoordig halen we het grootste deel van onze dagelijkse boodschappen bij de supermarkt. Wie wil besparen, gaat dus naar een voordelige supermarkt. Dat er prijsverschillen tussen de supermarkten zijn, is wel duidelijk. Door de concurrentie zijn er veranderingen in de tarievenrangorde SUPERMARKTEN : rangschikking op basis van de goedkoopste merken COLRUYT 100 CARREFOUR 107 EUROSPAR 110 SUPER GB 111 SUPER GB PARTNER 112 GB CONTACT 114 SPAR 114 CHAMPION 118 ALDI 119 CORA 119 INTERMARCHÉ 119 LEADER PRICE 120 LIDL 121 MAKRO 126 AD DELHAIZE 127 DELHAIZE 127 PROXY DELHAIZE 132 MATCH 135 SMATCH 136 ONAFHANKELIJKE 162 LOUIS DELHAIZE 165 van de supermarkten gekomen. Test-Aankoop houdt de prijzen in supermarkten regelmatig bij. Maar ook als u al bij een voordelige supermarkt winkelt, kunt u besparen door niet voor A-merken te kiezen. Elke supermarkt biedt goedkope alternatieven voor de A-merken, die gemiddeld genomen ongeveer 50 % voordeliger zijn. Overigens hangt uw 'winst' ook af van wat u koopt. SUPERMARKTEN : rangschikking op basis van merkproducten MAKRO 100 COLRUYT 102 INTERMARCHÉ 110 CORA 110 CARREFOUR 111 CHAMPION 111 DELHAIZE 112 AD DELHAIZE 112 EUROSPAR 113 PROXY DELHAIZE 114 SUPER GB 114 MATCH 116 SUPER GB PARTNER 116 SPAR 116 ONAFHANKELIJKE 118 GB CONTACT 118 SMATCH 120 LOUIS DELHAIZE 130 5

6 Koop 'groot' Groot inkopen, kan ook voordeliger zijn. Een grote verpakking is vaak goedkoper dan twee kleine verpakkingen. En als er een leuke aanbieding is van een product dat u regelmatig gebruikt en dat goed te bewaren is, loont het natuurlijk om toe te slaan. Maak een lijstje Hou bij het boodschappen doen rekening met volgende tips. Maak een boodschappenlijstje, dan koopt u alleen wat u echt nodig hebt. Haal boodschappen voor enkele dagen tegelijk. Hoe vaker u in de supermarkt komt, des te meer u in de verleiding komt om meer te kopen. Aan de andere kant kan het lastig zijn om voor enkele dagen in te schatten hoeveel u nodig hebt, waardoor de kans op verspilling toeneemt. Doe de boodschappen zo veel mogelijk alleen. Het winkelwagentje blijft dan een stuk leger. Huismerken zijn goedkoper dan bekende A-merken. Koop aanbiedingen alleen als u zeker weet dat u grotere hoeveelheden van het product langere tijd kunt bewaren. Ga uiteraard ook na of u het product wel nodig hebt. Groente en fruit van het seizoen zijn goedkoper. Wilt u precies weten wanneer de verschillende soorten groenten en fruit verkrijgbaar zijn, raadpleeg dan de groenten- en fruitkalender op Voer in het vak zoektermen de term "fruitkalender" in. Raadpleeg de kalender van fruit en groenten op onze website 6

7 Uw auto Als u op het gebruik van een auto wilt besparen, zult u moeten letten op onder meer het type auto, uw rijstijl en de autolening die u eventueel aangaat. Welke brandstof? Automobilisten die veel kilometers per jaar rijden, kiezen vaak voor een auto op diesel. Auto's op diesel zijn relatief goedkoop wat betreft het brandstofverbruik. In aanschaf en motorrijtuigenbelasting zijn ze echter duurder dan een auto met een benzinemotor. Bij een vergelijking van auto's uit hetzelfde bouwjaar blijkt dat de milieubelasting van diesel vergeleken met andere brandstoftypen het grootst is. Dieselauto's stoten bij hogere snelheden ongeveer drie keer zo veel stikstofoxiden uit als auto's met een benzinemotor ; de uitstoot van roet is ongeveer dertig keer hoger. Daar staat tegenover dat dieselauto's ongeveer 25 % minder energie verbruiken. Over het algemeen is autogas iets minder vervuilend dan benzine. Nieuwe rijstijl Automotoren zijn tegenwoordig veel soepeler dan tien of twintig jaar geleden. Bij deze moderne autotechniek hoort een andere rijstijl dan vroeger gebruikelijk was. Daarbij staan bewust omgaan met het voertuig en veilig maar toch vlot rijden, centraal. Door een aangepaste rijstijl kan een gemiddelde automobilist al gauw 10 % op de brandstofkosten besparen. Dat is vergelijkbaar met een verlaging van de benzineprijs met ruim 10 cent per liter! Bovendien zijn de onderhoudskosten lager, omdat de onderdelen minder snel slijten en dus minder snel aan vervanging toe zijn. Kort samengevat houdt de nieuwe rijstijl het volgende in : start rustig en niet met gierende banden ; SNELHEID De snelheid waarmee u rijdt, is van invloed op het brandstofverbruik. Bij een snelheid tussen 70 en 90 km per uur springt u het efficiëntst met de brandstof om. Als u constant 120 km per uur rijdt, in plaats van constant 100 km per uur, verbruikt u gemiddeld 20 % meer brandstof. Bij een constante snelheid van 140 km per uur is het verbruik zelfs meer dan 45 % hoger. 7

8 De beste autolening geef zo weinig mogelijk gas bij het starten en uitschakelen van de motor ; laat een koude motor nooit op en hoog toerental draaien, zowel bij het starten als tijdens de eerste minuten van een rit ; schakel zo vroeg mogelijk naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren bij een benzinemotor en tussen 1500 en 2000 toeren bij een dieselmotor ; rij zo veel mogelijk met een gelijkmatige snelheid en een laag toerental in een zo hoog mogelijke versnelling ; kies voor een lichte en soepele rijstijl. Als u kiest voor een "sportieve" rijstijl schiet het verbruik de hoogte in; kijk zo ver mogelijk vooruit en anticipeer op het overige verkeer ; ziet u dat u snelheid moet minderen of dat u moet stoppen, laat dan tijdig het gas los en laat de auto in de versnelling van dat moment uitbollen ; zet de motor ook af bij kortere stops (spoorwegovergang, stilstaande file,...) ; controleer maandelijks de bandenspanning ; banden met te weinig spanning kunnen het verbruik met 6 % verhogen (een druktekort van 0,14 bar veroorzaakt al een toename van het brandstofverbruik met 1 %). Bovendien verslijten banden met te weinig spanning sneller ; maak, indien mogelijk, actief gebruik van beschikbare apparatuur, zoals toerenteller, cruise control en boordcomputer. Wanneer een autodealer een financiering tegen 0 % aanbiedt, bestaat de kans dat hij dan geen (bijkomende) korting op de auto toestaat of minder geeft voor de overname van uw oude auto. Als u het totaalplaatje bekijkt, kan een financiering tegen 0 % daardoor duurder uitvallen dan een tegen 5 %, voor een iets kleiner bedrag! Om te kunnen vergelijken met een offerte waarbij u wel een korting krijgt en daardoor uiteindelijk een minder groot bedrag moet lenen, moet u uitgaan van het bedrag van de maandelijkse afbetaling (uiteraard voor dezelfde looptijd). Op > BEREKEN ZELF > GELD & VERZEKERINGEN > AUTOFINANCIERING bieden wij een rekenblad waarmee u voor een autofinanciering bij een bank (tarief als nieuwe cliënt) uw eigen Beste Koop kunt berekenen volgens het bedrag dat u wenst te lenen. En onder het thema "Consumentenkrediet" bevinden zich rekenbladen waarmee u een intrestpercentage in een maandelijkse afbetaling kunt omzetten, kunt berekenen hoeveel u maximaal zult moeten betalen bij een vervroegde terugbetaling en ook wat er u bij betalingsachterstand te wachten staat. 8

9 Uw telefoon Mobiele telefoons Mobiele telefoons worden niet meer bijna gratis bij een abonnement weggegeven, zoals enkele jaren geleden het geval was. Kortingen op mobiele telefoons worden nauwelijks gegeven. De prijzen zijn redelijk vast. Wel kunt u proberen voordeel te behalen op accessoires. Op bijvoorbeeld tasjes, laadsnoertjes en handsfree sets zijn de marges groter dan op de telefoons. U kunt veel besparen door een goede aankoopkeus. Op de website test-aankoop.be vindt u onder de rubriek COMMUNICATIE & MULTIMEDIA een module om de mobiele telefoon te kiezen die het best beantwoordt aan uw wensen. Bellen Bij een mobiele telefoon moet u kiezen tussen een abonnement of een voorbetaalde kaart (prepaid). Geen gemakkelijke opgave, want u moet met veel factoren rekening houden, zoals uw belgedrag. We raden u aan eerst uw belgedrag in kaart te brengen en dan pas de prijzen te vergelijken. Waarvoor u ook kiest, door prijzen te vergelijken kunt u veel geld besparen. Op kunt u in de rubriek BEREKEN ZELF het voor u voordeligste tarief berekenen met de module GSM : UW GOEDKOOPSTE TARIEF. Nog enkele tips om op het bellen te besparen. Bel familie en vrienden met een vaste telefoon alleen nog maar langdurig tijdens de voordeeluren, en houd in de gaten via welke telefoonmaatschappij u het goedkoopst (naar het buitenland) kunt bellen. Het sturen van een is vaak voordeliger dan een telefoontje. Er zijn sms-diensten waar u nietsvermoedend veel voor betaalt. Besparen door ze op te zeggen, is soms echter niet zo makkelijk. Welke keuze? Wat is de meest interessante telefoonoperator (vast, mobiel, gecombineerd aanbod met adsl, ) in functie van uw profi el? Wat is het voordeligste gsm-tarief in functie van uw belprofiel? Wat is de Beste Koop bij de mobiele telefoons? Is telefoneren via internet interessant? Zoveel vragen waarop u telkens een duidelijk antwoord vindt in de tabellen van de magazines of op de website van Test-Aankoop, 9

10 Uw computer In vrijwel ieder huishouden staat tegenwoordig een computer, voor het bijhouden van de administratie, maar ook voor spelletjes en surfen op internet. We geven u graag enkele tips om op dit apparaat te besparen. Welke keuze? Kies voor de elementaire computer Een computer is goed voor duizend dingen : brieven tikken, informatie voor een schoolwerkstuk bij elkaar zoeken, muziek verzamelen het is maar een greep. Een personal computer behoort meer en meer tot de apparaten waar een gezin niet meer buiten kan, maar is voor veel mensen ook een serieuze uitgavenpost. Het aanbod aan computers ontwikkelt zich razendsnel. De modellen volgen elkaar in snel tempo op, kunnen steeds meer en worden steeds sneller. Maar als u een gemiddelde computergebruiker bent, heeft u echt niet het nieuwste, snelste en krachtigste nodig. Voordelig kopen Als consument kunt u profiteren van de snelle veroudering van computerapparatuur. Die leidt er namelijk toe dat oude voorraden zo snel mogelijk van de hand moeten worden gedaan. Oudere modellen kunnen voor een normale computergebruiker zeer geschikt zijn, terwijl ze wel een stuk minder kosten. Het goedkoopst is een kloon met iets verouderde onderdelen. Klonen zijn merkloze pc's die door de verkopende organisatie zelf in elkaar worden gezet. Ze worden aangeboden door ketens en zelfstandige computerwinkels. De computersystemen worden opgebouwd uit standaardonderdelen, die vaak uit Aziatische lagelonenlanden komen. Soms zijn die onderdelen merkloos, soms hebben ze verschillende merken. In ons land zijn klonen vooral op de particuliere markt populair omdat ze beduidend goedkoper zijn. Voor een A-merk betaalt u al snel 10 % meer dan voor een vergelijkbare kloon. Een ander voordeel van klonen is de mogelijkheid een systeem 'op maat' te laten maken. In de regel zijn de goedkoopste klonen te vinden bij de ketens, die scherp geprijsde computers van eigen merken aanbieden. Omdat ze een groot volume omzetten, kunnen ze vaak scherp inkopen. Scherp geprijsde klonen worden ook verkocht door kleine bedrijfjes die bij wijze van spreken gerund worden vanuit de zolderkamer. Verder kunt u goedkoper uit zijn via een direct 10

11 seller, die de producten via internet slijt, zoals Dell en Gateway. Een direct seller spaart veel geld uit aan winkelruimte en voorraadbeheer, waardoor hij de prijzen laag kan houden, maar er valt weinig te onderhandelen. Een nadeel is dat u geen fysiek aanspreekpunt heeft. Let wel op de verzendkosten. 'Oneigenlijke' winkels, zoals supermarkten en hard discounters stunten regelmatig met eenmalige aanbiedingen van voordelig ingekochte computers. Als u weet wat u zoekt, kunt u van zo'n aanbieding profiteren. De juiste printer Laserprinters werken nauwkeuriger en sneller dan inkjetprinters. Ze zijn dan ook veel duurder. De aanschafprijs van een inkjetprinter ligt veel lager : ze zijn al te koop voor minder dan 100. U moet echter ook naar de kosten van het afdrukken kijken. De jaarkosten van een printer bestaan uit de afschrijving (van de aanschafprijs), plus de inktkosten. De jaarkosten zijn echter wel sterk afhankelijk van het merk. Op basis van dit onderzoek geven we u de volgende richtlijnen. Print u veel minder dan de pagina's per jaar, dan bent u voordeliger uit met een printer die in aanschaf weinig kost, maar wat meer aan inkt. Print u grote aantallen documenten met kleuren, dan is een laserprinter een goede keus, gezien de hoge afdruksnelheid, lage afdrukkosten per vel en hoge kwaliteit van tekstafdrukken. Multifunctionele toestellen die functies SURFEN OP INTERNET Surfen op internet is verre van gratis. Wat u betaalt hangt af van het type verbinding en van de formule die u kiest bij een bepaalde operator. Op vindt u een rekenmodule die u daarbij helpt. Kies de gewenste snelheid en het gewenste volume en u verneemt meteen welke operator en welke formule voor u het voordeligst uitvalt. combineren als printer, scanner, fotokopietoestel en soms ook fax, winnen steeds meer marktaandeel, ten koste van de standaardprinters. De prijzen zijn immers in veel gevallen vergelijkbaar. U kunt op de markt al een degelijke multifunctionele printer vinden voor zo'n 30 euro meer dan de betere standaardprinter. En, kers op de taart, wat ook uw gebruiksprofiel is (veel of weinig teksten en foto's afdrukken), de beste koop blijft dezelfde. Geactualiseerde tabellen kunt u raadplegen op 11

12 Uw energieverbruik Wist u dat u per jaar gemiddeld 200 tot 300 of zelfs veel meer kunnen besparen door wat minder royaal met energie om te gaan? In dit hoofdstuk leest u hoe. We halen almaar meer elektrische toestellen in huis en ook het sluipverbruik neemt toe. Kies bij aanschaf van een nieuw toestel tussen gelijkwaardige modellen qua prestaties het zuinigste. Test-Aankoop verricht in dat verband regelmatig tests die kunnen helpen bij uw keuze. Vermijd onnodig verbruik in stand-by of slaapstand en schakel toestellen uit als u ze niet gebruikt. Koelkast Koelkasten bestaan in verschillende categorieën die van elkaar onderscheiden worden aan de hand van het aantal sterren. Hoe meer sterren en hoe groter de inhoud van de koelkast (in liters), des te hoger zal ook het verbruik liggen. Binnen elke sterrencategorie kan het verbruik aanzienlijk schommelen van toestel tot toestel. Energieklassen kunnen daaromtrent een idee geven. Kies een koelkast die optimaal afgestemd is op uw behoeften. Een vuistregel is 60 liter inhoud per persoon en minstens 150 liter voor een gezin. Ook is één grote koelkast interessanter dan meerdere (kleine) exemplaren. Hou bij de aankoop rekening met het elektriciteitsverbruik van de koelkast. BETEKENIS VAN ENERGIELKLASSEN Het laagste energieverbruik Een gemiddeld energieverbruik Een hoog energieverbruik De zuinigste; het energieverbruik A ligt 55 % onder het gemiddelde B Tussen 55 % en 75 % C Tussen 75 % en 90 % D Tussen 90 % en 100 % E Tussen 100 % en 110 % F Tussen 110 % en 125 % G Meer dan 125% 12

13 Vergelijk niet alleen de prijzen maar ook de prestaties van diverse merken en modellen, want die kunnen nogal sterk verschillen. Stel een koelkast niet op in de buurt van een warmtebron (radiator, oven, fornuis ) of op een zonnige plaats. Op dergelijke plaatsen heeft een koelkast namelijk meer energie nodig om zich binnen de correcte temperatuur te handhaven. U hoeft de temperatuur niet te laag in te stellen. 4 à 6 C is ruimschoots voldoende om de meeste levensmiddelen te bewaren. Zorg voor een goede luchtcirculatie rond het toestel. Plaats een koelkast bijvoorbeeld niet tegen een muur maar laat een tussenruimte van enkele centimeters. Stofzuig regelmatig achter de koelkast, eveneens om een normale luchtcirculatie mogelijk te maken. Laat de deur van uw koelkast zo weinig mogelijk open staan. Bij elke opening gaat de binnentemperatuur immers wat omhoog, zodat extra energieverbruik nodig is om de juiste temperatuur te handhaven. Ontdooi uw koelkast regelmatig. 3 mm ijs op de wanden leidt al tot 30 % meer energieverbruik. Als zich snel ijs vormt, dan wijst dat op een slechte deurdichting. Wanneer u met vakantie vertrekt of voor langere tijd van huis weg bent, trek dan de stekker van uw koelkast uit. Laat wel altijd de deur op een kier staan om schimmelvorming te voorkomen. Diepvriezer Opteer niet noodzakelijk voor het model dat het goedkoopst is in aanschaf, maar hou rekening met het te verwachten verbruik. Weet in dat verband dat een diepvriezer van klasse A++ 45 % minder verbruikt dan een A en een A+ 25 % minder verbruikt dan een A. Kies voor een diepvriezer die past bij uw behoeften, d.w.z. ongeveer 70 liter inhoud per persoon in uw gezin. Plaats de diepvriezer op een plek die in de zomer koel blijft (kelder ) en die niet is blootgesteld aan warmte (zon, verwarmingsketel ). Ontdooi tijdig : 1 cm ijs verkleint het rendement van het toestel met 75 %. Een ijslaagje van amper 2 mm veroorzaakt al een meerverbruik van 10 %. Een laag van 5 mm op de wanden van de diepvriezer betekent 30 % meer elektriciteitsverbruik. 13

14 Als uw diepvriezer niet veel meer bevat, maak hem dan leeg voor u bijvoorbeeld met vakantie vertrekt. Controleer regelmatig of de deur nog goed sluit. Om de deurdichting in goede staat te houden reinigt u ze regelmatig en strooit u er eventueel talkpoeder op. Een dichting in slechte staat laat koude ontsnappen, zodat het toestel meer energie moet verbruiken om de correcte temperatuur te handhaven. Rangschik diepgevroren levensmiddelen goed, zodat u snel terugvindt wat u nodig hebt. Berg alleen koude voedingswaren in de diepvriezer op. Als ze nog warm zijn, heeft het toestel meer energie nodig om ze in te vriezen. Wasmachine Het elektriciteitsverbruik van een wasmachine hangt sterk af van de temperatuur van het gekozen wasprogramma. De meeste energie wordt verbruikt door de verwarming van het water. Aarzel niet om de wastemperatuuur terug te brengen van 60 C tot 40 C, dat verbruikt 45 % minder elektriciteit. Sorteer het wasgoed en kies een aangepast programma zodat u altijd bij de laagst mogelijke temperatuur kunt wassen en dus minder verbruiken. Als u de machine voor 95 % vult i.p.v. voor 80 %, spaart u op jaarbasis meer dan liter water uit. Een volle wasmachine is beter dan twee halve ladingen, want een volle machine verbruikt even veel als een half gevulde. Wacht dus tot u voldoende wasgoed opgespaard hebt om de machine helemaal te vullen. De voorwas is veelal een langdurig en vooral overbodig gebeuren aangezien de huidige wasmiddelen zo doeltreffend zijn. Was zo mogelijk tegen nachttarief, dat is een stuk goedkoper. Droogtrommel In een droogtrommel hangt het verbruik in hoge mate af van het gewicht van het wasgoed, maar ook van het soort textiel. Om katoen helemaal droog te krijgen is bijvoorbeeld zowat 40 % meer energie nodig dan voor synthetisch textiel, dat minder water absorbeert en bijgevolg ook sneller droog is. 14

15 De zuinigste en tegelijk meest ecologische manier om wasgoed te drogen is en blijft een waslijn. Enkele meters draad leveren een besparing op die tot 400 kilowattuur per jaar kan oplopen. Beperk het verbruik door op uw wasmachine de hoogste droogzwiersnelheid in te stellen, zodat de droogtijd in de trommel verkort. Met toeren/minuut bespaart u op die manier 20 à 25 % energie in vergelijking met 800 toeren. Wasgoed kurkdroog laten worden is zinloos als u het achteraf toch weer bevochtigt om het makkelijker te kunnen strijken! Vul de trommel altijd helemaal en droog geen halve ladingen. Kies voor een droogtrommel die de vochtige lucht afvoert i.p.v. het vocht te condenseren. Condensdrogers werken zonder luchtafvoer maar verbruiken meer. De afvoerbuis moet zo kort mogelijk zijn om verlies van efficiëntie te voorkomen. meer dan 45 minuten, dan kunt u de oven 5 tot 10 minuten voor het einde daarvan al uitschakelen. Gebruik de grill van uw elektrische oven niet als dat niet noodzakelijk is. De grill gebruikt tot twee keer zoveel energie als de normale ovenstand. Een goed geïsoleerde oven (met dubbele of driedubbele beglazing) verbruikt tot 50 % minder dan een klassieke oven. Een magnetron of microgolfoven is geschikt om snel iets te ontdooien of om bereide gerechten op te warmen. Maar om echt te koken, b.v. in water, en zeker als het om grotere porties gaat, gebruikt een magnetron even veel energie als een gewone oven of zelfs meer. Gebruik uw oven niet om de keuken te verwarmen (!), om diepgevroren producten te ontdooien of om eenpersoonsgerechten op te warmen. Oven Laat de oven niet te lang voorverwarmen. Schakel de oven nog voor het einde van de baktijd uit. Bedraagt de baktijd Fornuis Aardgas is om te koken interessanter dan elektriciteit, vooral als u ook met aardgas verwarmt en u daardoor een voordelig tarief geniet. 15

16 ENERGIEVERBRUIK PER JAAR (IN kwh) Dvd-speler (6 uur/week) : 32 Videorecorder (6 uur/week) : 36 Frietketel (30 minuten/week) : 39 Spaarlamp 15 W (2 x 4 uur/dag) : 44 Magnetron (1 uur/week) : 67 Stofzuiger (1 uur/week) : 74 Strijkijzer (2 uur/week) : 78 Elektrische oven (2 keer per week) : 99 Wasmachine (4 wasbeurten/week) : 107 Klassiek tv-scherm (20 uur/week) : 118 Computer (14 uur/week) : 129 Halogeen-schemerlamp (2 uur/dag) : 164 Koelkast 300 l zonder vriesvak : 189 Airconditioning (168 uur/jaar) : 190 Centrale verwarming : pomp en verwarmingsketel (1 920 uur/jaar) : 192 Halogeenlamp 60 W (2 x 4 uur/dag) : 201 Gloeilamp (2 x 4 uur/dag) : 219 Diepvriezer 200 l (24 uur/dag) : 262 Vaatwasmachine (4 wasbeurten/week) : 286 Elektrische bijverwarming (3 uur/week) : 312 Wasdroger (3 keer per week) : 371 Elektrische kookplaten (4 uur/week) : 416 Waterverwarmer keuken (ongeveer 10 l/dag) : 537 Grote elektrische waterverwarmer (ongeveer 120 l/dag) : Om een idee te krijgen van de kostprijs per toestel per jaar in euro, vermenigvuldigt u het verbruik met de kostprijs per kwh die op uw elektriciteitsrekening terug te vinden is. Propaan- of butaangas in flessen is nagenoeg even duur als elektriciteit. Koken op elektriciteit vergt pannen met een aangepaste bodem, die vlak moet zijn en geen vervorming mag vertonen. Is dat niet zo, dan kan het verbruik tot 50 % toenemen. Plaats een pan indien mogelijk op een kookplaat van dezelfde diameter als de pan. Schakel de kookplaten voor het einde van de kooktijd uit, want ze blijven nog enige tijd heet. Voor gerechten met een lange kooktijd mag u de plaat al 5 minuten voor het verstrijken van de kooktijd uitschakelen. Vitrokeramische platen die de restwarmte aangeven zijn handig om energie te besparen. Laat wanneer dat mogelijk is het deksel op de pan, ook op een braadpan trouwens. Zonder deksel kan het koken tot drie keer zoveel energie vergen of meer. Overdrijf niet met water. Om aardappelen te koken volstaat het bijvoorbeeld dat ze net onder water staan. Breng niet meer water aan de kook dan u nodig hebt, bv. om thee te zetten. Een snelkookpan gebruikt niet alleen minder water maar verbruikt ook minder energie. 16

17 Vaatwasser Qua energieverbruik is er weinig verschil tussen een vaatwasser en afwassen in de gootsteen. Manueel afwassen kan zelfs een stuk meer energie verbruiken als men het warm water laat lopen om vaatwerk te spoelen. Wie gewoon is tijdens de vaat het warm water te laten lopen, kan door te investeren in een vaatwasser tot zo'n liter water per jaar besparen. Door gebruik te maken van het spaarprogramma van de vaatwasser (lagere temperatuur) kunt u het elektriciteitsverbruik aanzienlijk beperken. Het spaarprogramma (50 à 55 C) i.p.v. een programma van 65 C maakt 25 % energiebesparing mogelijk. Het duurt weliswaar wat langer en sommige toestellen slagen er niet in bijzonder vuile vaat helemaal schoon te krijgen. Maak de filter van uw vaatwasser regelmatig schoon : dat verlengt de levensduur van de filter en vermindert het energieverbruik. De jacht op sluipverbruik Van sluipverbruik spreekt men wanneer een toestel niet functioneert maar wel stroom blijft verbruiken zolang het is aangesloten op het elektriciteitsnet. De meeste elektronische toestellen blijven ook als ze uitgeschakeld zijn elektriciteit verbruiken omdat de aan/uitschakelaar zich voorbij de transformator bevindt en die transformator stroom blijft verbruiken zolang hij met het net verbonden is. Dat geldt met name voor toestellen die met een afstandsbediening uitgerust zijn (tv, video, dvd-speler, stereoketen enz.). Gebruik het intensieve wasprogramma alleen voor vaat die buitengewoon vuil is. Giet een bodempje water in pannen terwijl ze nog warm zijn, bij wijze van voorwas. Het halveladingprogramma is niet interessant. Voor een zelfde hoeveelheid vaat moet het toestel dan twee keer werken en dat vraagt meer water en energie dan één keer vol. Ideaal is dus dat u de vaatwasser gebruikt als hij volledig gevuld is

18 Sluipverbruik is er echter ook met draadloze toestellen die langer op het net aangesloten blijven dan noodzakelijk is om ze helemaal op te laden (bv. een gsm) of met de randapparatuur van computers (scanner, printer, ) die soms niet eens een eigen schakelaar heeft. Het sluipverbruik van alle elektrische toestellen (stereo, huishoudapparatuur, gsm ) in een hele woning kan vlotjes overeenkomen met het verbruik van een gloeilamp van 60 Watt die heel het jaar brandt! even veel verbruiken als in werking. Ga op zoek naar de off-knop van uw stereo, tv, dvd, magnetron, fax, printer Gebruik daarvoor niet de afstandsbediening (want die plaatst het toestel in stand-by), maar schakel ze uit met de aan/uitknop op het toestel zelf. Laat uw toestellen dan ook niet in stand-by staan, zeker niet als ze dan VERBRUIK IN STAND-BY Op grond van de gegevens hieronder kunt u nagaan hoe hoog het totale sluipverbruik van uw toestellen oploopt. Uit tests blijkt dat het sluipverbruik van tv, computer, video en faxantwoordapparaat elk voor zich 5 euro per jaar kunnen kosten. Voegt men daarbij de vele kleine verbruikers (radio, stereoketen, magnetron enz.), dan kan het totaal oplopen tot 75 euro per jaar. Elektrische tandenborstel : 2 kwh/jaar Kruimeldief : 6 kwh/jaar Draadloze telefoon : 7 kwh/jaar Koffiezetapparaat : 13 kwh/jaar Oven : 13 kwh/jaar Magnetron : 13 kwh/jaar Wekkerradio : 15 kwh/jaar Printer : 15 kwh/jaar Radio : 16 kwh/jaar Stereoketen : 30 kwh/jaar Computer : 43 kwh/jaar Kleurentelevisie : 48 kwh/jaar Videorecorder : 61 kwh/jaar Fax-antwoordapparaat : 114 kwh/jaar Keukenboiler : 142 kwh/jaar Totaal : 536 kwh/jaar aan gemiddeld verbruik in stand-by voor al deze toestellen samen, d.w.z. zonder dat ze effectief worden gebruikt! Om een idee te krijgen van wat dit u kost in dagtarief, vermenigvuldigt u het verbruik in kwh met de eenheidsprijs (zie uw elektriciteitsfactuur). 18

19

20 Uw vakantie Uw budget Op uw vakantiebudget kunt u aanzienlijk besparen. Enkele praktische raadgevingen in dat verband. Door lange tijd vooraf te boeken, kunt u soms een korting krijgen van 10 tot 20 % op de prijzen uit de reisbrochure. Reserveer dus zo snel mogelijk. Uit een steekproef bij de voornaamste operatoren blijkt dat kortingen voor vroege zomerboekingen doorgaans gelden tot 15 maart, maar in veel gevallen verlengd worden tot, midden april, eind april of zelfs 15 mei. In sommige hotels worden kortingen toegekend tot 90 à 60 dagen voor de verblijfsperiode. Sommige touroperatoren sturen wekelijks promotieflashes naar de reisagentschappen of publiceren ze op hun website. De waarde van de dollar speelt ook een rol. Dat maakt een aantal bestemmingen een stuk goedkoper : De Verenigde Staten, De Caraïben, de Antillen, Canada, de Malediven, de Galapagoseilanden, enz. Als u reserveert, vraag dan na of de prijzen vast zijn en er geen toeslag aangerekend kan worden bij een stijging van de brandstofprijzen. Hou er rekening mee dat steeds meer touroperatoren hun prijslijsten aanpassen aan vraag en aanbod, zodat last minuteprijzen (minder dan een maand voor afreis) lager, maar ook hoger kunnen liggen dan de aanvankelijke catalogusprijs. Goedkoop vliegen Wie een goedkoop vliegticket wil bemachtigen, moet soepel zijn in reisdata, tijdig boeken en prijzen vergelijken. Vroeg boeken loont op routes waarop prijsbrekers vliegen, omdat de laagste prijs slechts voor een klein aantal stoelen geldt. Zodra die weg zijn, betaalt u een hoger tarief. Een goedkoop ticket heeft wel beperkingen. Vaak gelden er beperkte vertrekdagen en -tijden en kunt u na de boeking alleen nog tegen hoge kosten wijzigen of annuleren. Boeken via internet, bij de websites van de luchtvaartmaatschappijen, kan aanzienlijk goedkoper zijn dan via een reisbureau. Dat blijkt uit een onderzoek van Test-Aankoop. Niet alleen bespaart u de reserveringskosten, maar op internet is ook het aanbod van de maatschappijen groter. Let evenwel op. Jammer genoeg kent de creativiteit van Ryanair en co. geen grenzen bij het uitvinden van nieuwe toeslagen. Men moet nu al betalen om bagage te laten inchecken ( 18 per stuk bagage tot 15 kg), om een annuleringsverzekering te nemen waar moeilijk aan te ontsnappen valt ( 16 per persoon), om met een kredietkaart te betalen hoewel dat de enige 20

Zet de verwarming een graadje lager

Zet de verwarming een graadje lager TIP 1 Zet de verwarming een graadje lager = 6 à 7 % minder gas of elektriciteit = 35 minder per jaar indien GAS 80 minder per jaar indien ELEKTRICITEIT TIP 1 Zet de verwarming een graadje lager = 6 à 7

Nadere informatie

Zet de verwarming een graadje lager

Zet de verwarming een graadje lager TIP 1 Zet de verwarming een graadje lager = 6 à 7 % minder gas of elektriciteit = 35 minder per jaar indien GAS 80 minder per jaar indien ELEKTRICITEIT Ben je uit huis of ga je slapen, draai de verwarming

Nadere informatie

1. Wat verstaat men onder R.E.G.?

1. Wat verstaat men onder R.E.G.? 1. Wat verstaat men onder R.E.G.? Rationeel Energie Gebruik of kortweg REG vormt een actieprogramma van de overheid om allemaal samen minder energie te verbruiken. Dit biedt belangrijke voordelen: het

Nadere informatie

Energie weetjes. Stand-by functie is sluipverbruiker:

Energie weetjes. Stand-by functie is sluipverbruiker: Energie weetjes Het stroomverbruik is tussen 1950 en 2004 vervijfvoudigd. Dit komt vooral door een toename van het aantal wasdrogers, magnetrons, vaatwassers en computers in huis. In de Nederlandse huishoudens

Nadere informatie

Energie besparen en meer wooncomfort. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Maaskant Wonen.

Energie besparen en meer wooncomfort. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Maaskant Wonen. Energie besparen en meer wooncomfort Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Maaskant Wonen. Deze Menukaart geeft voorbeelden hoe u als bewoner geld kunt besparen en meer wooncomfort kunt

Nadere informatie

Samen besparen we ons rijk. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer

Samen besparen we ons rijk. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer Samen besparen we ons rijk Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer Deze Menukaart geeft voorbeelden hoe u als bewoner geld kunt besparen en meer wooncomfort kunt

Nadere informatie

Energiebespaar Tips!

Energiebespaar Tips! Energiebespaar Tips! Hieronder vind u een aantal tips waarmee u op uw energierekening vele euro s kunt besparen. De tips zijn verdeeld in de verschillende onderdelen waaraan u energie verbruikt in uw huis.

Nadere informatie

Energiebespaar Tips!

Energiebespaar Tips! Energiebespaar Tips! Hieronder vind u een aantal tips waarmee u op uw energierekening vele euro s kunt besparen. De tips zijn verdeeld in de verschillende onderdelen waaraan u energie verbruikt in uw huis.

Nadere informatie

Energiebesparingswijzer. STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012. Geld besparen met handige energietips voor thuis

Energiebesparingswijzer. STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012. Geld besparen met handige energietips voor thuis Energiebesparingswijzer STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012 Geld besparen met handige energietips voor thuis Energie besparen, snel verdiend! Ieder jaar betaal je veel geld voor een warm huis,

Nadere informatie

Zuinig omgaan met energie: gedragstips

Zuinig omgaan met energie: gedragstips Zuinig omgaan met energie: gedragstips Besparen op je energiefactuur hoeft niet altijd moeilijk of duur te zijn. Ook door te letten op je verbruiksgedrag kan je energie besparen. We geven je hieronder

Nadere informatie

Zuinig wonen. 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen

Zuinig wonen. 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen Hier vergelijk je de verschillende producten van de verschillende energieleveranciers. Zo kun je zien wat

Nadere informatie

Aankoopgids. Lave-linges Wasmachines. Koop slim en laat u informeren door Unigro!

Aankoopgids. Lave-linges Wasmachines. Koop slim en laat u informeren door Unigro! Aankoopgids Lave-linges Wasmachines Koop slim en laat u informeren door Unigro! Kijk regelmatig op onze website voor updates en nieuwe aankoopgidsen. LAAT ONZE WASMACHINES HET VUILE WERK OPKNAPPEN! Vandaag

Nadere informatie

Energie besparen in en om het huis. Sjaak Vogel Oktober 2010

Energie besparen in en om het huis. Sjaak Vogel Oktober 2010 Energie besparen in en om het huis Sjaak Vogel Oktober 2010 Waarom energie besparen? De kosten van energie nemen toe Energiekosten vormen nu gemiddeld 10% van het besteedbaar inkomen. Hoe zal dat de komende

Nadere informatie

andere ruimtes bespaar E 150 Energie Wijzer bad- en wasruimte bespaar E 120 slaapkamer bespaar E 40 keuken bespaar E 100 woonkamer bespaar E 225

andere ruimtes bespaar E 150 Energie Wijzer bad- en wasruimte bespaar E 120 slaapkamer bespaar E 40 keuken bespaar E 100 woonkamer bespaar E 225 andere ruimtes bespaar E 150 Energie Wijzer slaapkamer bespaar E 40 bad- en wasruimte bespaar E 120 woonkamer bespaar E 225 keuken bespaar E 100 Woonkamer Graadje lager Zet uw verwarming eens een graadje

Nadere informatie

Energie bespaartips van Woningstichting Bergh

Energie bespaartips van Woningstichting Bergh Energie bespaartips van Woningstichting Bergh Energietips van Woningstichting Bergh - 1 Op tijd omlaag is geld besparen U kunt ook besparen in een energiezuinige woning U woont in een woning van Woningstichting

Nadere informatie

Actief bezig met de I-CE!

Actief bezig met de I-CE! Actief bezig met de I-CE! Speciaal voor dorpshuizen heeft inrg een aantal leuke tips en weetjes over energiebesparing verzameld! In deze mail geeft inrg een aantal tips en weetjes over de I-CE die onlangs

Nadere informatie

Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren.

Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren. Tip 1 Schakelen Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren. Een toerenteller is hierbij een handig hulpmiddel. Een deel van het vermogen dat een automotor levert

Nadere informatie

Energie besparen = Geld besparen

Energie besparen = Geld besparen ENERGIEZUINIG WONEN Energie besparen = Geld besparen Energie besparen Zonder grote investeringen Met een kleine moeite Extra katern bij NIEUWS van WONEN netbeheerder Eandis - Jaargang 2 nr. 4 11 Besparen

Nadere informatie

Thuis Slim Advies. Haal meer winst uit energie. Zon Wind Water. Gratis tips om energie te besparen

Thuis Slim Advies. Haal meer winst uit energie. Zon Wind Water. Gratis tips om energie te besparen Thuis Slim Advies Haal meer winst uit energie Zon Wind Water Gratis tips om energie te besparen Gratis tips om energie te besparen. Haal meer winst uit energie Voorwaarden van verspreiding Je mag dit E-book

Nadere informatie

EnergieBesparen. Alle tips in een overzicht. Pascal Wierckx

EnergieBesparen. Alle tips in een overzicht. Pascal Wierckx EnergieBesparen Alle tips in een overzicht Pascal Wierckx Inleiding De meeste huishoudens betalen teveel voor hun energierekening. Door eenvoudige tips op te volgen kan met weinig moeite veel geld bespaard

Nadere informatie

Bespaar-toptips. die watt opleveren. samen@heuvelrugenergie.nl www.heuvelrugenergie.nl

Bespaar-toptips. die watt opleveren. samen@heuvelrugenergie.nl www.heuvelrugenergie.nl Bespaar-toptips die watt opleveren samen@heuvelrugenergie.nl www.heuvelrugenergie.nl Bespaar-toptip 1 Waterbesparende douchekop (max. 8L per minuut doe de emmerproef om dit te testen) ± 90 p.j. De groenste

Nadere informatie

Handleiding budgetmeter elektriciteit

Handleiding budgetmeter elektriciteit Handleiding budgetmeter elektriciteit Inhoud Hoe ziet je budgetmeter voor elektriciteit eruit?... Wat is de budgetmeter voor elektriciteit?... 3 Hoe zet je krediet over naar je budgetmeter?... 4 Welke

Nadere informatie

Energiezuinig wonen. Energie besparen Zonder grote investeringen Met een kleine moeite

Energiezuinig wonen. Energie besparen Zonder grote investeringen Met een kleine moeite Energiezuinig wonen Energie besparen Zonder grote investeringen Met een kleine moeite Thema s ❶Verwarming van de woning ❷Verlichting ❸Wassen en plassen ❹Drogen en strijken ❺Koelen en vriezen ❻Koken ❼Afwassen

Nadere informatie

Ik kan de meeste energie besparen door de volgende maatregel(en) toe te passen: 1. 2. 3.

Ik kan de meeste energie besparen door de volgende maatregel(en) toe te passen: 1. 2. 3. Antwoordblad Opdracht 1 Noteer de startwaarden en scores Kijk bij het dashboard. Noteer de startwaarden en scores die je hier ziet staan in de tabel hieronder. CO₂ uitstoot (ton per jaar ) Investeringen

Nadere informatie

Nr.01 / Februari 2012. Doe mee en verminder CO2!

Nr.01 / Februari 2012. Doe mee en verminder CO2! Nr.01 / Februari 2012 Doe mee en verminder CO2! De Groene Hollander is dé MVO-krant van Hollandridderkerk opgezet door het (milieu-)adviesteam. Het (milieu-)adviesteam is tot stand gekomen naar aanleiding

Nadere informatie

Een beginners handleiding voor laag energie verbruik in je keuken

Een beginners handleiding voor laag energie verbruik in je keuken Een beginners handleiding voor laag energie verbruik in je keuken Alles wat je moet weten over laag energie gebruik in je keuken: - Hoe je geld kunt besparen door er meer over te weten. - Te weten of je

Nadere informatie

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer ELEKTRICITEIT TELT! Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO2-zuinig vervoer Verlichting Elektrische

Nadere informatie

Is uw verbruik normaal?

Is uw verbruik normaal? Is uw verbruik normaal? Maar dit mag ons niet doen vergeten wat zijn kostprijs en effecten op het milieu zijn. Ook al hebben we geen vat op de prijzen, ons verbruik kunnen we wel zelf beïnvloeden. Deze

Nadere informatie

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat.

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Een nieuwe, zuinige ketel? Denk er nu al over na! Is uw ketel oud aan het worden? Wacht niet totdat hij stuk

Nadere informatie

ENERGIETIPS. Je kan ook water besparen door samen een bad of douche te nemen.

ENERGIETIPS. Je kan ook water besparen door samen een bad of douche te nemen. ENERGIETIPS BADKAMER 1. Geen onnodig water verspillen. Bijvoorbeeld: de kraan niet laten lopen tijdens het tanden poetsen, de douche uitzetten tijdens het inzepen, 2. Een douche in plaats van een bad nemen

Nadere informatie

Geldtips van de Geld Universiteit. Een gratis e book gevuld met handige tips om goed met geld om te gaan.

Geldtips van de Geld Universiteit. Een gratis e book gevuld met handige tips om goed met geld om te gaan. Geldtips van de Een gratis e book gevuld met handige tips om goed met geld om te gaan. 1 Aankopen 1. Vermijd impulsaankopen, vaak heb je later spijt als het saldo van je bankrekening te laag is geworden

Nadere informatie

Praktische tips voor klimaat en portemonnee. Klimaatsparen

Praktische tips voor klimaat en portemonnee. Klimaatsparen Praktische s voor klimaat en portemonnee Klimaatsparen CO 2 en geld besparen De gemiddelde Nederlander stoot per jaar 12.000 kg CO 2 uit (28.000 kg CO 2 per huishouden). De meeste kilo s gaan op aan verwarming,

Nadere informatie

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Huis & Erf steekt energie in uw woning in de vorm van een compleet isolatiepakket voor uw hele woning.

Nadere informatie

Wij informeren u graag over de mogelijkheden, tips en handige weetjes op het gebeid van duurzaamheid en vooral wat ook zelf kunt doen.

Wij informeren u graag over de mogelijkheden, tips en handige weetjes op het gebeid van duurzaamheid en vooral wat ook zelf kunt doen. Investeren in duurzaamheid In de samenleving is er steeds meer aandacht voor duurzaamheid en energiebesparing. We gaan de komende jaren actief inzetten op duurzaam beheren. Energiezuinig wonen. Niet alleen

Nadere informatie

Maak je eigen jaarbegroting

Maak je eigen jaarbegroting Maak je eigen jaarbegroting Inleiding Een begroting maken. Het woord begroting wordt normaal gesproken alleen gebruikt bij bedrijven en de overheid. Maar het is tijd om ook jouw budget dezelfde aandacht

Nadere informatie

Thema In en om het huis

Thema In en om het huis http://www.edusom.nl Thema In en om het huis Lesbrief 24. Een wasmachine kopen. Wat leert u in deze les? Wat u kunt zeggen als u een wasmachine wilt kopen. Zeggen hoe groot iets is. Vergelijkingen. Veel

Nadere informatie

Samen Besparen we ons Rijk

Samen Besparen we ons Rijk Samen Besparen we ons Rijk Voor iedere geïnteresseerde bewoner van de Rivierenwijk deel 1 te Deventer DE BEWONERSCOMMISSIE ZET ZICH VOOR U IN! Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door de

Nadere informatie

Een beginners handleiding voor energie en vermogen

Een beginners handleiding voor energie en vermogen Een beginners handleiding voor energie en vermogen Waarom moet je leren over energie en vermogen. Het antwoord is omdat we allemaal energie verbruiken in ons dagelijks leven om te verwarmen, te koelen,

Nadere informatie

Leen een energiemeter, want meten is weten!

Leen een energiemeter, want meten is weten! Leen een energiemeter, want meten is weten! Hoeveel elektriciteit verbruikt je oude diepvriezer? En de computer die de hele dag aan staat? En die droogkast, is dat nu echt zo n energievreter? Het elektriciteitsverbruik

Nadere informatie

Een beginners handleiding voor de aankoop van energiezuinige apparatuur

Een beginners handleiding voor de aankoop van energiezuinige apparatuur Een beginners handleiding voor de aankoop van energiezuinige apparatuur Alles wat je moet weten: - Hoe de juiste beslissing te nemen bij de aankoop van energie zuinige apparatuur. INHOUD 1. Introductie

Nadere informatie

Energiescan.nu info@energiescan.nu www.energiescan.nu. Naam: Adres: Postcode Factuurnr.: Boekel, 6 januari 2016,

Energiescan.nu info@energiescan.nu www.energiescan.nu. Naam: Adres: Postcode Factuurnr.: Boekel, 6 januari 2016, Energiescan.nu info@energiescan.nu www.energiescan.nu Naam: Adres: Postcode Factuurnr.: Boekel, 6 januari 2016, Beste, Bedankt voor het invu llen van de Energiescan. Voor u ligt het adviesrapport. Op basis

Nadere informatie

Duurzaamheid. Complex Duinstate

Duurzaamheid. Complex Duinstate Duurzaamheid Complex Duinstate Kaatsheuvel Maart 2010 Leerling Hans van Ierland Casade Woondiensten 09-03-2010 Docent Ellen Venhuizen Wijkwerk niveau 3 fase 3 helicon opleidingen 1 Inhoud Bladzijde: Inleiding

Nadere informatie

!!!!! Onze werkwijze

!!!!! Onze werkwijze Onze werkwijze Onze werkwijze Lastenbesparen.com helpt u te besparen op al uw vaste lasten. U kunt op twee verschillende manieren gebruik maken van onze service. Een besparingsconsult bij u thuis of een

Nadere informatie

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Werkblad 1, mbo Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Inleiding De wereldbevolking groeit al jaren vrij stevig. En de wereldwijde behoefte aan energie groeit mee: we kúnnen simpelweg niet meer zonder

Nadere informatie

ENERGIE BESPAREN. Je kunt de koffer natuurlijk nog aanvullen met andere interessante materialen of foto's.

ENERGIE BESPAREN. Je kunt de koffer natuurlijk nog aanvullen met andere interessante materialen of foto's. ENERGIE BESPAREN De energiekoffer 1 Hoe ga je zelf aan de slag? Koop een koffer aan en vul ze met: een spaardouchekop een bruismondstuk en doorstroombegrenzer spaarlampen een tijdschakelklok/timer een

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Leefmilieu Brussel Energie becijferen Jonathan FRONHOFFS Cenergie cvba Doelstelling(en) van de presentatie Opfrissen van de theoretische

Nadere informatie

Cursus Elektriciteit besparen. 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden

Cursus Elektriciteit besparen. 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden Cursus Elektriciteit besparen 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden DUW Parkstad DUW is een initiatief van Stichting EnviAA in samenwerking met: DUW Parkstad Wij geven gratis en onafhankelijk

Nadere informatie

De meest gehoorde vraag is ; hoe lang de WhisperGen wel niet moet draaien om voldoende energie te leveren voor een gehele installatie.

De meest gehoorde vraag is ; hoe lang de WhisperGen wel niet moet draaien om voldoende energie te leveren voor een gehele installatie. Veel gestelde vragen Er worden ons veelvuldig vragen gesteld over de werking en toepassing van de WhisperGen in scheeps- en woning installaties. De meest voorkomende ze zullen hieronder behandeld worden.

Nadere informatie

Tekst lezen en vragen stellen

Tekst lezen en vragen stellen Tekst lezen en vragen stellen 1. Om een tekst goed te begrijpen is het erg belangrijk om een tekst actief te lezen. In de uitleg lees je hoe je dat moet doen. Als je actief leest, dan: - controleer je

Nadere informatie

Minder energie verbruiken? Tips voor thuis

Minder energie verbruiken? Tips voor thuis Minder energie verbruiken? Tips voor thuis Inhoud PowerPoint Energieverbruik wordt steeds duurder. Je kan besparen door minder te verbruiken We geven je heel wat tips voor thuis! 2 Waar gaat je geld naartoe?

Nadere informatie

Intersteno Ghent 2013- Correspondence and summary reporting

Intersteno Ghent 2013- Correspondence and summary reporting Intersteno Ghent 2013- Correspondence and summary reporting DUTCH Wedstrijd Correspondentie en notuleren De wedstrijdtekst bevindt zich in de derde kolom van de lettergrepentabel in art. 19.1 van het Intersteno

Nadere informatie

SLUIPVERBRUIK IN HUIS

SLUIPVERBRUIK IN HUIS SLUIPVERBRUIK IN HUIS Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO2-zuinig vervoer Verlichting

Nadere informatie

Jerometer activiteit Meet de impact van je activiteit op het milieu

Jerometer activiteit Meet de impact van je activiteit op het milieu Jerometer activiteit Meet de impact van je activiteit op het milieu Aan de hand van deze vragenlijst kan je op voorhand je huiswerk doen. Eenmaal de gegevens zijn ingevuld zal het makkelijker en sneller

Nadere informatie

Nieuwsbrief 2. In deze nieuwsbrief

Nieuwsbrief 2. In deze nieuwsbrief Nieuwsbrief 2 Huurdersbelangenvereniging Sint-Oedenrode september 2014 jaargang 2 In deze nieuwsbrief Tips voor een energiezuinig huishouden Vacature penningmeester Ledenvergadering 6 oktober 2014 Overleg

Nadere informatie

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u!

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u! energie besparen = woonlasten verlagen VRAGEN? Bent u geïnteresseerd in één van de mogelijkheden die in deze brochure zijn beschreven, heeft u nog vragen of wilt u meer weten over de kosten? Vul dan het

Nadere informatie

Duurzaam vervoer goed voor klimaat, gezondheid en portemonnee

Duurzaam vervoer goed voor klimaat, gezondheid en portemonnee KLIMAATWIJZER Bij een gemiddeld Nederlands huishouden gaat 20 procent van het totale energieverbruik op aan vervoer. De auto neemt hiervan het leeuwendeel. Duurzaam vervoer goed voor klimaat, gezondheid

Nadere informatie

Factsheet Energie Besparen

Factsheet Energie Besparen Energie Besparen Waarmee zet u de grootste stappen in (energie)besparing? Naast de grote maatregelen, zoals de aanschaf van een warmtepomp of van zonnepanelen, kunt u ook invloed hebben op de kleine maatregelen

Nadere informatie

Bedankt voor het downloaden van dit boek!

Bedankt voor het downloaden van dit boek! Geldbesparen Bedankt voor het downloaden van dit boek! Je financiële leven gaat nu veranderen. Helemaal vanzelf! Nee natuurlijk niet maar ik ga je wel helpen met dit gratis E-book om te besparen op alledaagse

Nadere informatie

Werkblad huismodule. Quintel Intelligence. Antwoordblad

Werkblad huismodule. Quintel Intelligence. Antwoordblad Antwoordblad Opdracht 1 Noteer de startwaarden en scores Kijk bij het dashboard. Noteer de startwaarden en scores die je hier ziet staan in de tabel hieronder. Dashboard onderdelen CO₂ uitstoot (ton per

Nadere informatie

Vroeg wijs met geld. gemeente www.heumen.nl. Informatie over hoe u uw kind helpt slim en verstandig om te gaan met geld

Vroeg wijs met geld. gemeente www.heumen.nl. Informatie over hoe u uw kind helpt slim en verstandig om te gaan met geld Vroeg wijs met geld Informatie over hoe u uw kind helpt slim en verstandig om te gaan met geld gemeente www.heumen.nl Heumen HU.090 brch vroeg wijs met geld.indd 1 04-02-14 09:30 Inhoudsopgave Zakgeld

Nadere informatie

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec)

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec) Elektrische energie In huishoudens is elektrische energie de meest gebruikte vorm van energie. In Nederland zijn bijna alle huizen aangesloten op het netwerk van elektriciteitskabels. Achter elk stopcontact

Nadere informatie

Wat kunnen we in Pijnacker-Nootdorp doen tegen klimaatverandering? Richard Smokers

Wat kunnen we in Pijnacker-Nootdorp doen tegen klimaatverandering? Richard Smokers Wat kunnen we in Pijnacker-Nootdorp doen tegen klimaatverandering? Richard Smokers Hoeveel CO 2 -reductie is nodig? doel nieuwe kabinet: in 2020 30% minder CO 2 -uitstoot dan in 1990 UN-IPCC: stabilisatie

Nadere informatie

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur.

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Veel mensen betalen nog altijd te veel voor elektriciteit en aardgas. Toch is overstappen naar een voordeliger contract

Nadere informatie

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur.

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Veel mensen betalen nog altijd te veel voor elektriciteit en aardgas. Toch is overstappen naar een voordeliger contract

Nadere informatie

DUW Parkstad. Wij geven advies aan de inwoners van Parkstad over energiebesparing en verduurzaming van hun huis.

DUW Parkstad. Wij geven advies aan de inwoners van Parkstad over energiebesparing en verduurzaming van hun huis. DUW Parkstad Wij geven advies aan de inwoners van Parkstad over energiebesparing en verduurzaming van hun huis. Sprekers: Rick Muijen - duurzaamheidsdeskundige Joyce Bongers - duurzaamheidsdeskundige Programma

Nadere informatie

De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat

De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat In uw woonkamer hangt momenteel een zogenaamde modulerende kamerthermostaat die uw nieuwe cv-ketel aanstuurt. Dit is een ander type thermostaat

Nadere informatie

Les De kosten van energie

Les De kosten van energie LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Les De kosten van energie Werkblad Les De kosten van energie Werkblad Elke dag gebruiken we heel wat energie om het huis warm te houden en te verlichten, televisie te kijken,

Nadere informatie

Goedkope Vakantie BESPAARTIPS VOOR EEN GOEDKOPE VAKANTIE

Goedkope Vakantie BESPAARTIPS VOOR EEN GOEDKOPE VAKANTIE Goedkope Vakantie BESPAARTIPS VOOR EEN GOEDKOPE VAKANTIE Inhoud Bespaartips... 2 Op de bonnefooi... 2 Kies een goedkope bestemming... 2 Een goede voorbereiding is het halve werk... 3 Goede reisgids...

Nadere informatie

OP KAMERS Opdrachtenblad Categorie:

OP KAMERS Opdrachtenblad Categorie: Opdrachten Opdracht 1 Jasmina raadt Wesley aan om wat vaker bij zijn ouders te gaan eten. Welke tips kun je nog meer bedenken om geld te besparen op het moment dat je wat krapper zit? Wesley woont op kamers.

Nadere informatie

Soms ziet u, in de zoektocht naar een nieuwe printer, door de bomen het bos niet meer. De keuze is enorm. Bovendien lopen mogelijkheden en prijzen zeer uiteen. Best moeilijk dus om een printer te kiezen

Nadere informatie

Thema In en om het huis

Thema In en om het huis http://www.edusom.nl Thema In en om het huis Les 22. De rekening. Wat leert u in deze les? Advies vragen. Advies geven. Waarom-vragen beantwoorden met omdat. Veel succes! Deze les is ontwikkeld in opdracht

Nadere informatie

Les De kosten van energie

Les De kosten van energie LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Les De kosten van energie Werkblad Les De kosten van energie Werkblad Elke dag gebruiken we heel wat energie om het huis warm te houden en te verlichten, televisie te kijken,

Nadere informatie

Junior FIRST LEGO League

Junior FIRST LEGO League Junior FIRST LEGO League Elke dag maken wij keuzes op het gebied van energie. We verwarmen onze huizen, voorzien auto s van brandstof, laden onze mobiele telefoon op, computers worden van stroom voorzien,

Nadere informatie

E-Newsletter Een Econocom newsletter met focus op leasing

E-Newsletter Een Econocom newsletter met focus op leasing in dit nummer Een Econocom newsletter met focus op leasing Nr 2 Operationele lease is altijd dan zelf kopen Een Econocom newsletter met focus op leasing In dit nummer Nr 2 sluiten 03 Inleiding 04 Verborgen

Nadere informatie

Energiemanagement Actieplan CO 2 -Prestatieladder

Energiemanagement Actieplan CO 2 -Prestatieladder Bijlage D Energiemanagement Actieplan CO2- Prestatieladder Energiemanagement Actieplan CO 2 -Prestatieladder Sarens Nederland Pagina 26 van 39 D.1 Inleiding In het vorige hoofdstuk is kenbaar gemaakt dat

Nadere informatie

De 15 valkuilen om voor op te passen bij het aangaan van een lening of krediet!

De 15 valkuilen om voor op te passen bij het aangaan van een lening of krediet! De 15 valkuilen om voor op te passen bij het aangaan van een lening of krediet! Wees u bewust van deze valkuilen om niet bedrogen uit te komen Pagina 1 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Valkuil 1. Aanbiedingen...

Nadere informatie

Tarievenonderzoek energie

Tarievenonderzoek energie 2013 Tarievenonderzoek energie Vereniging de Vastelastenbond Onderzoek naar het verschil in tarieven voor onbepaalde tijd (slaperstarieven) in de energiemarkt Vereniging de Vastelastenbond 21-5-2013 Inhoudsopgave

Nadere informatie

DEH Energie platform. gebruikershandleiding

DEH Energie platform. gebruikershandleiding DEH Energie platform gebruikershandleiding Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1. Wat is energie eigenlijk? 3 2. Hoe zie ik in één oogopslag hoeveel energie mijn huishouden verbruikt? 4 3. Hoeveel energie verbuikte

Nadere informatie

Maak uw eigen Miljoenennota

Maak uw eigen Miljoenennota Maak uw eigen Miljoenennota Er is weer economische groei, de huizenmarkt trekt aan, en volgens de rijksbegroting gepresenteerd op Prinsjesdag gaat bijna iedereen er volgend jaar financieel op vooruit.

Nadere informatie

y Verwarming op brandstof 87

y Verwarming op brandstof 87 Klimat 5 1 y Verwarming op brandstof 87 912-B, 912-D Op. no. 87516 01- Benzine 30618 095-1 Diesel 3730 340-1 20000 excl. automaat Benzine 30618 095-1 Er is een nieuwe generatie verwarming geïntroduceerd

Nadere informatie

Eindexamen vmbo gl/tl economie 2011 - II

Eindexamen vmbo gl/tl economie 2011 - II Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt 1 scorepunt toegekend. MINpunten 1 maximumscore 1 2 / 6 x 100 % = 33,3% 2 maximumscore 1 Voorbeeld van een juiste reden: Klantenbinding:

Nadere informatie

Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting

Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting Waarom leren over energiezuinige verlichting in je huis? Het is uitgewezen dat we ongeveer 90% van ons leven binnenshuis doorbrengen. Een goed verlichte

Nadere informatie

Hoofdstuk 4: Arbeid en energie

Hoofdstuk 4: Arbeid en energie Hoofdstuk 4: Arbeid en energie 4.1 Energiebronnen Arbeid: W =............. Energie:............................................................................... Potentiële energie: E p =.............

Nadere informatie

enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid

enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid Inhoud Belangrijkste punten 4 Aarding en elektriciteit 5 Geaard of niet? 5 Vier systemen van aarding 7 Aarding is onzichtbaar 8 Een veilige installatie 8 Wanneer

Nadere informatie

Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof.

Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof. Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof. Dit document zal u helpen een beter inzicht te krijgen in de verbruikskosten, in een huishoudelijke omgeving, voor de verschillende energiebronnen.

Nadere informatie

1. Aan de slag met de KIEK!

1. Aan de slag met de KIEK! 1. Aan de slag met de KIEK! De KIEK! is een belangrijk onderdeel van het project Texel, slim zelfvoorzienend. Daarin onderzoeken we in drie fases hoe u energie kunt besparen en duurzaam opgewekte energie

Nadere informatie

Itho centrale ventilatieunit CVE ECO-fan 2. Voor een comfortabel en energiezuinig binnenklimaat.

Itho centrale ventilatieunit CVE ECO-fan 2. Voor een comfortabel en energiezuinig binnenklimaat. Itho centrale ventilatieunit CVE ECO-fan 2 Voor een comfortabel en energiezuinig binnenklimaat. Energiezuinig door toepassing gelijkstroommotoren. Een Centrale Ventilatie-Eenheid die ruim 83% minder energie

Nadere informatie

Overzicht energiemarkten

Overzicht energiemarkten Overzicht energiemarkten Op alle vestigingen van Woonbron is er binnenkort een energiemarkt. Onderstaand kunt u lezen wanneer de energiemarkt voor uw vestiging plaatsvindt. Delft Spijkenisse Delfshaven

Nadere informatie

Zorgeloos Verhuren? WOONWINKEL NIEUWSBRIEF WOONWINKEL REGIO TIELT. Gratis infoavond voor verhuurders. Woensdag 3 december 2014 WONING TE HUUR

Zorgeloos Verhuren? WOONWINKEL NIEUWSBRIEF WOONWINKEL REGIO TIELT. Gratis infoavond voor verhuurders. Woensdag 3 december 2014 WONING TE HUUR jaargang 3 NIEUWSBRIEF Dentergem, Meulebeke, Pittem, Ruiselede, Tielt & Wingene Infoavond voor verhuurders Zorgeloos Verhuren Gratis infoavond voor verhuurders Woensdag 3 december 2014 20u00 - Stadhuis

Nadere informatie

A l d e c h a r m e v a n d o o r d a c h t w o o n c o m f o r t

A l d e c h a r m e v a n d o o r d a c h t w o o n c o m f o r t A l d e c h a r m e v a n d o o r d a c h t w o o n c o m f o r t LUCHTVERWARMING zalig, zuiver wonen Echt comfortabel wonen realiseert u perfect met luchtverwarming: ze is de ideale combinatie van doordacht

Nadere informatie

AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID

AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID 2 AARDING / VOOR ALLE ZEKERHEID 3 INHOUDSOPGAVE Belangrijkste punten 4 Aarding en elektriciteit 5 Geaard of niet? 5 Vier systemen van aarding 6

Nadere informatie

Verjaren en Besparen

Verjaren en Besparen Verjaren en Besparen Concept en samenstelling Woonwijzer Media, Zutphen Teksten Milieu Centraal Illustraties en vormgeving www.flip.nl Woonwijzer Media Baankstraat 2 7205 AW Zutphen Telefoon (0575) 54

Nadere informatie

Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT. energiezuinig. & comfortabel

Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT. energiezuinig. & comfortabel Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT energiezuinig & comfortabel CVE ECO RFT: - Verbruikt tot 83% minder energie dan ventilatoren met wisselstroommotor - Altijd schone lucht in huis - Lagere

Nadere informatie

Toyota Financial Services Onbezorgd rijplezier. Particulier

Toyota Financial Services Onbezorgd rijplezier. Particulier Toyota Financial Services Onbezorgd rijplezier Particulier 01. Toyota Financial Services 02. Verstandig gefinancierd 04. Toyota Betaalplan 05. Toyota Continu Rekening 06. Overzicht 07. Toyota Polis 08.

Nadere informatie

Quickscan energiebesparing

Quickscan energiebesparing Quickscan energiebesparing Golf Club Zeegersloot Kromme Aarweg 5 Alphen a/d Rijn Samen op weg naar 30% besparing! ~ 1 15 maart 2013 Inleiding Als relatie van etb a. hogenes bv heeft u gebruik gemaakt van

Nadere informatie

Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas

Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas Vergelijk de leveranciers van elektriciteit en aardgas en vind de beste leverancier. Veranderen van leverancier is gratis en niet moeilijk. 1 Betaal minder

Nadere informatie

Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas

Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas Betaal minder voor uw elektriciteit en aardgas Vergelijk de leveranciers van elektriciteit en aardgas en vind de beste leverancier. Veranderen van leverancier is gratis en niet moeilijk. 1 Betaal minder

Nadere informatie

Eindexamen wiskunde A1-2 havo 2007-I

Eindexamen wiskunde A1-2 havo 2007-I Marathon De marathon is een hardloopwedstrijd over een afstand van 42 km en 195 m. In september 2003 verbeterde de Keniaan Paul Tergat in Berlijn het wereldrecord op de marathon tot 2 uur, 4 minuten en

Nadere informatie

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Als facilitair manager bent u verantwoordelijk voor de huisvesting. Daarmee ook voor het energiegebruik van de huisvesting. In deze

Nadere informatie

Een beginners handleiding voor Electriciteit

Een beginners handleiding voor Electriciteit Een beginners handleiding voor Electriciteit Waarom leren over Elektriciteit? Omdat het weliswaar verborgen is in het stopcontact maar door ons allemaal iedere dag gebruikt. INHOUD 1. Introductie 2. Elektrische

Nadere informatie