Gemeente Onderbanken

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gemeente Onderbanken"

Transcriptie

1 Gemeente Onderbanken RAAD VAN STATE INGEKOMEN 1 8 MRT 2005 Voorzieningenrechter Afdeling bestuursrechtspraak Raad van State Postbus EA 'S GRAVENHAGE AAN: BEHANDELD: DD: PAR: Edelachtbare Dame/Heer, In naastgemelde zaak treft u bijgaand als nader stuk aan het door ons van de Minister van VROM recent ontvangen rapport "metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld" (opgesteld door het Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium). Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Onderbanken, secretaris, (#.0 burgemeester, uw kenmerk: /1/R2 uw brief d.d.: U maart 2005 ons kenmerk: FHEN/ onderwerp: nimby-aanwijzing/ve zoek vrl.voorziening behandeld door FJ.M.L Hendrikx doortóesnr.: Schinveld, 17 maart 2005 bij.age(nf "j MAÜ 200*

2 VROM Inspectie VROM-Inspectie Dienstbureau Inspecteur-generaal GEMEENTE ONDERBANKEN INGEKOMEN is BD Den Haag postcode 510 AANTEKENEN MET BERICHT VAN ONTVAN Het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Onderbanken Postbus CB Schinveld Nimbytoepassing bomenproblematiek Onde toezending brief aan Tweede Kamer + rapport' Brunssum en Schinveld" tingen vliegtuiggeluid Datum 11 HAAR! 2005 Kenmerk VI/DIEB Bijlage(n) brief + rapport Geacht College, Hierbij zend ik u ter kennisneming een kopie van mijn brief aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal inzake het rapport "Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld" (Nationaal Luchten Ruimtevaartlaboratorium), alsmede een exemplaar van dit rapport toe. Ik ga ervan uit dat ik u hiermee voldoende heb geïnformeerd. Hoogachtend, de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, Sybilla M. Dekker Ministerie van VROM -> staat voor ruimte, wonen, milieu en rijksgebouwen. Beleid maken, uitvoeren en handhaven. Nederland is klein. Denk groot.

3 VROM Inspectie VROM-Inspectie Regio Zuid Postbus AW Eindhoven Telefoon Aan de Voorzitter van de Fax Tweede Kamer der Staten-Generaal - Postbus EA DEN HAAG Aanbieding rapport "Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld" Datum Kenmerk Bijlage(n) < < UIIDT onnc l l flaaki ZUUO /MJO/JUM Rapport Geachte Voorzitter, Hierbij bied ik u aan het rapport "Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld, geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen". Hierin zijn de resultaten vermeld van een onderzoek naar de geluidniveaus in de kernen Brunssum en Schinveld welke optreden als gevolg van het vliegverkeer van en naar de NAVO basis Geilenkirchen in Duitsland. Naar aanleiding van het Algemeen Overleg van de vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en de vaste commissie voor Defensie op 6 april 2004 heb ik in mijn brief yan 14 april 2004 dit onderzoek toegezegd. De belangrijkste constateringen uit het onderzoek zijn: * op de meetlocatie in Schinveld is het gemeten maximale geluidniveau gemiddeld hoger dan op de meetlocatie in Brunssum, (maximaal 98,7 db(a) versus maximaal 94,7 db(a)); - de gemeten geluidniveaus zijn gemiddeld hoger dan de berekende waarden. Deze constatering correspondeert met de situatie rond Schiphol. In opdracht van de Ministeries van V&W en VROM doet de commissie Eversdijk onderzoek naar de bij Schiphol geconstateerde verschillen; - het geluidniveau van startende AWACS vliegtuigen type E3TF is op beide meetlocaties gedurende circa 50 seconden hoger dan 65 db(a). Op grond van de gemeten achtergrondgeluidniveaus kan geconcludeerd worden dat het vliegtuiggeluid gedurende deze tijd duidelijk waarneembaar is. In feite wordt hiermee het beeld dat reeds aanwezig was van de geluidbelasting in de regio Zuid-Limburg ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen, bevestigd. In mijn brief van 15 maart 2004 aan u had ik dit al aangegeven. Ministerie van VROM -> Staat voor ruimte, wonen, milieu en rijksgebouwen. Beleid maken, uitvoeren en handhaven. Nederland is klein. Denk groot.

4 Het onderzoek is nu zodanig uitgevoerd dat de resulaten hiervan als referentie kunnen dienen indien de situatie op of rond de vliegbasis in de toekomst verandert, zoals het kappen van bomen of het toepassen van stillere motoren. Hoogachtend, de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, Sybilla M. Dekker VROM-tnspectie /MJO/JUM Pagina 2/2

5 Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR NXJfc Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld Geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen H.A. Lania en P. Vogel

6 Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld Geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen H.A. Lania en P. Vogel Niets uit dit rapport mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de eigenaar. Opdrachtgever: Ministerie van VROM, Vrom-Inspectie Regio Zuid Begeleiding VROM: drs. M.M.J. Joppen ing. G. Nijhoff Contractnummer: Eigenaar: Ministerie van VROM Hoofdafdeling: Air Transport Verspreiding: Beperkt Rubricering titel: Ongerubriceerd februari 2005 Auteur Projectleider ak dord: Project beherende afdelingchef akkoord:

7 -3- Samenvatting In opdracht van de VROM Inspectie Regio Zuid van het ministerie van VROM heeft het NLR een geluidonderzoek uitgevoerd in twee Nederlandse gemeenten nabij de vliegbasis Geilenkirchen in Duitsland. Doel van het onderzoek is vast te stellen welke geluidniveaus optreden ten gevolge van de passages van de vliegtuigen van en naar de vliegbasis. Tevens kan het geluidonderzoek als referentie worden gebruikt indien de situatie op of rond de vliegbasis in de toekomst verandert, zoals het toepassen van stillere motoren of het kappen van bomen. De passages betreffen voornamelijk AWACS vliegtuigen van de NAVO. In het kader van het onderzoek is gedurende de maand oktober 2004 op een tweetal locaties in resp. Schinveld en Brunssum het optredende geluidniveau continu geregistreerd. In het onderstaande zijn de belangrijkste constateringen uit het onderzoek samengevat. De constateringen gelden voor de meetlocaties en hun directe omgeving. 1. Het vliegverkeersbeeld gedurende de meetperiode is representatief voor het gebruik van de vliegbasis. 2. Op de meetlocatie in Schinveld is het gemeten maximale geluidniveau gemiddeld hoger dan op de meetlocatie in Brunssum (maximaal 98,7 db(a) versus maximaal 94,7 db(a)). 3. De gemeten geluidniveaus zijn gemiddeld hoger dan de berekende waarden. Deze constatering correspondeert met de situatie rond Schiphol. In opdracht van VenW en VROM doet de commissie Eversdijk onderzoek naar de bij Schiphol geconstateerde verschillen. 4. Het geluidniveau van startende AWACS vliegtuigen type E3TF is op beide meetlocaties gedurende ca. 50 seconden hoger dan 65 db(a). Op grond van de gemeten achtergrondgeluidniveaus kan geconcludeerd worden dat het vliegtuiggeluid gedurende deze tijd duidelijk waarneembaar is. 5. Op beide meetlocaties zijn de startprocedures van de AWACS-E3TF vliegtuigen van vluchten met een uitvlieghoogte van l.500ft gemiddeld stiller dan de overige startprocedures (hoger dan 1.500ft).

8 -4- Verklarende Woordenlijst db(a) drempelwaarde ft FANOMOS L95 Leq NLR OS Radartrack TG TAx TACAN decibel, met A-gewogen frequentie filter Een geluidniveau dat als ondergrens wordt gekozen foot Flight track and Aircraft NOise MOnitoring System Een geluidniveau dat in 95% van de tijd wordt overschreden. Equivalent geluidniveau Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium Overshoot vliegprocedure De vliegbaan zoals door de radar vastgelegd in 3 dimensies. Touch en Go vliegprocedure Time Above X, Tijd boven een geluidniveau Radio baken ten opzichte waarvan militaire luchtvaartuigen richting en afstand kunnen bepalen.

9 (MLR) -5- Inhoudsopgave 1 Inleiding 7 2 Algemene gegevens 2.1 Vliegbasis Geilenkirchen 2.2 Vliegverkeer 2.3 Meetlocaties 2.4 Meetperiode 2.5 Meetmethode en gebruikte apparatuur 2.6 Radargegevens 2.7 Meteo-gegevens Toelichting bij de meetprocedure 3. 1 Routes en procedures 3.2 Registratie geluidniveau vliegprocedures Meetresultaten 4. 1 Aantallen vliegtuigpassages 4.2 Achtergrondgeluidniveau 4.3 Meteo 4.4 Maximale geluidniveaus 4.5 Tijd boven drempelwaarde 4.6 Opbouw- en afbouwtijd geluidevents 4.7 Vlieghoogte 4.8 Vergelijking startprocedures AWACS E3TF 4.9 Geluidspectrum AWACS E3TF vliegtuig Metingen versus berekeningen Constateringen 37 6 Referenties 38 Appendix A Gebruikte apparatuur 39 (39 pagina's totaal)

10 (NLR) -6- Deze pagina is opzettelijk blanco.

11 -7- l Inleiding In opdracht van de VROM Inspectie Regio Zuid van het ministerie van VROM heeft het NLR een geluidonderzoek uitgevoerd in de twee Nederlandse gemeenten Brunssum en Onderbanken nabij de vliegbasis Geilenkirchen in Duitsland. Doel van het onderzoek is vast te stellen welke geluidniveaus optreden ten gevolge van de passages van de vliegtuigen van en naar de vliegbasis. De passages betreffen voornamelijk AWACS vliegtuigen van de NAVO. In de woonkernen Schinveld en Brunssum bestaan veel klachten over het vliegverkeer van en naar de vliegbasis Geilenkirchen. In het kader van een door haar aangekondigde NIMBY procedure overeenkomstig artikel 40 en volgende van de Wet op de Ruimtelijke Ordening voor het kappen van een aantal bomen (die vanwege hun hoogte het vliegverkeer bij sommige weersomstandigheden hinderen), heeft de minister van VROM toegezegd de geluidbelasting in Brunssum en Schinveld te monitoren. Het nu uitgevoerde onderzoek legt de geluidsituatie in Brunssum en Schinveld vast, zodanig dat de resultaten ook als referentie kunnen dienen bij de bestudering van mogelijke effecten van het kappen van de bomen. Daarnaast is in het onderzoek aandacht besteed aan het verschil in geluidniveau tussen Awacs vliegtuigen van het type Boeing 707 met standaard motoren en typen met modernere motoren. In het kader van het onderzoek is gedurende de maand oktober 2004 op een tweetal locaties het optredende geluidniveau continu geregistreerd. De metingen zijn uitgevoerd ter plaatse van een basisschool in Schinveld en een ziekenhuis te Brunssum. Uit de metingen kan voor iedere vliegruigpassage zowel het maximale geluidniveau als het verloop van het geluidniveau als functie van de tijd worden bepaald. Verder kunnen uit de metingen andere grootheden worden afgeleid zoals het equivalente geluidniveau. In hoofdstuk 2 van dit rapport worden de voor het onderzoek gebruikte algemene gegevens beschreven, hoofdstuk 3 geeft een nadere toelichting bij de gehanteerde meetprocedure. In hoofdstuk 4 worden de meetresultaten gepresenteerd en geanalyseerd. De constateringen van het onderzoek zijn samengevat in hoofdstuk 5.

12 -8-2 Algemene gegevens 2.1 Vliegbasis Geilenkirchen De vliegbasis Geilenkirchen beschikt over een oost-west georiënteerde baan met een lengte van ca. 3 km. De ligging is aangegeven in tabel 2.1. Startend verkeer in westelijke richting en landend verkeer in oostelijke richting passeert over Nederlands grondgebied. Tabel 2. l Ligging van de baan op vliegbasis Geilenkirchen Baan Lengte Ligging Baankop : : 3051 m : oost - west Ligging (rij ksdriehoek-coördinaten) [m] X Y Vliegverkeer De gegevens betreffende het vliegverkeer gedurende de onderzoeksperiode zijn beschikbaar gesteld door de vliegbasis Geilenkirchen. Een volledig overzicht van het vliegverkeer tijdens de meetperiode is gegeven in tabel 4.1 in hoofdstuk 4. Het vliegverkeer bestaat hoofdzakelijk uit vliegtuigen van het type Boeing (ca. 90%). In de verdere analyse van de meetgegevens zijn alleen de registraties van dit vliegtuigtype verwerkt. Binnen het type Boeing zijn te onderscheiden: > B type AWACS E3TF > B type AWACS E3CF > B tanktoestel type K35E > B tanktoestel type K35R > B standaard type B703. Het type AWACS E3CF en de tanktoestellen van het type K35R zijn uitgerust met modernere motoren en zijn daardoor stiller dan de overige typen B Meetlocaties Bij het bepalen van de meetlocaties zijn de volgende randvoorwaarden gehanteerd: > Sociaal-maatschappelijke relevantie (bijvoorbeeld dorpskern, school, ziekenhuis, verzorgingshuis, etc.). > Locaties aan weerszijden van de nominale vliegbaan bij starts en landingen. > Onderlinge samenhang tussen de twee locaties ten aanzien van een vluchtpassage.

13 -9- > Open zicht vanaf de meetmicrofoon naar het vliegpad, zodat het passerend vliegtuig zonder afscherming door omliggende objecten kan worden gemeten. > Niet gelegen in de nabijheid van wegen met intensief autoverkeer. > Geen stoorbronnen in de nabije omgeving, zoals ventilatoren, airconditioning, koelinstallaties, druk wegverkeer e.d. > De locatie moet geschikt zijn voor eventuele vervolgmetingen in de toekomst. Op grond van deze randvoorwaarden zijn door de opdrachtgever in overleg met de betrokken gemeenten (Onderbanken en Brunssum) een aantal mogelijke meetlocaties vastgesteld. De bruikbaarheid van de voorgestelde locaties is door het NLR samen met de uitvoerder van de metingen (bureau LBP te Utrecht) vooraf gecontroleerd. Er is gekozen voor twee locaties, één in Schinveld en één in Brunssum. In figuur 2. l is de locatie van de meetpunten ten opzichte van de baan van de vliegbasis weergegeven. Meetpunt l is gekozen op het platte dak van basisschool De Belboom aan de Schoolstraat 19 te Schinveld. Meetpunt 2 bevindt zich op het platte dak van een bijgebouw op het terrein van het ziekenhuis aan de Kochstraat 2 te Brunssum. Figuur 2.1: Locatie meetposten In tabel 2.2 zijn de coördinaten van de meetlocaties weergegeven.

14 -10- In maart en april 2004 zijn door de Provincie Limburg (meetpunten PI en P2) eveneens metingen uitgevoerd in de nabijheid van vliegbasis Geilenkirchen [Ref. 1]. Deze meetlocaties zijn eveneens aaiïgegeven in figuur 2.1 en tabel 2.2. Tabel 2.2 Ligging van de meetlocaties NLR Provincie Meetpunt 1 2 PI P2 Locatie Schinveld, Schoolstraat 19 Brunssum, Kochstraat 2 Bouwbergstraat 149 Emmastraat 57 Ligging (rij ksdriehoek-coördinaten) X Y Meetperiode De meetperiode loopt van l oktober 2004 t/m 31 oktober Er is gedurende de meetperiode op beide locaties simultaan gemeten. Door op twee locaties tegelijk dezelfde vliegtuigpassage te registreren, wordt een indicatie verkregen van de verhouding waarin beide gemeentes aan het vliegtuiggeluid worden blootgesteld. Omdat het vliegpad per vlucht enigszins varieert, verschilt deze verhouding per passage. Door technische storingen zijn beide meetposten tijdens de meetperiode enkele malen kortstondig buiten gebruik geweest. Daarnaast is meetpost 2 van 26 oktober uur tot 28 oktober uur buiten gebruik geweest. Hierdoor is niet voor elke vlucht op beide locaties een geluidmeting beschikbaar. 2.5 Meetmethode en gebruikte apparatuur De metingen zijn uitgevoerd met een type I geluidmeter, voorzien van een A-wegingsfilter. Een gedetailleerd overzicht van de voor de metingen gebruikte apparatuur is gegeven in Appendix A. De metingen zijn uitgevoerd in meterstand "slow". Gedurende 24 uur per etmaal is iedere seconde het momentane geluidniveau gemeten en opgeslagen voor verdere bewerking. De metingen bevatten, naast de geluidpieken ten gevolge van de passerende vliegtuigen, ook alle andere geluidgebeurtenissen die zich in de nabijheid van de microfoons hebben afgespeeld. Om het geluid van het vliegverkeer van en naar de vliegbasis Geilenkirchen van de overige geluiden te kunnen onderscheiden, is gebruik gemaakt van vliegplangegevens van de basis (zie 2.2) en radargegevens (zie 2.6). 2.6 Radargegevens De radargegevens van het vliegverkeer gedurende de onderzoeksperiode zijn ontleend aan het radarstation in Beek. Deze gegevens zijn gebruikt om vast te stellen welke geluidevents in de

15 -11- metingen zijn toe te schrijven aan het vliegverkeer. Door een combinatie van de radargegevens met de vliegplangegevens (zie 2.2) is het mogelijk voor iedere significante toename in het geluidniveau vast te stellen door welk type vliegtuig (en motor) en door wat voor procedure (start, landing, aan/uitvlieghoogte) dit wordt veroorzaakt. De radargegevens zijn tevens gebruikt om met behulp van de FANOMOS software het maximale geluidniveau van elke vliegtuigbeweging te berekenen. Deze berekeningsresultaten zijn vergeleken met de meetresultaten (zie 4.10). 2.7 Meteo-gegevens De meteo-gegevens tijdens de meetperiode zijn verkregen van de nabijgelegen weerstations op vliegbasis Geilenkirchen. De meteo-gegevens zijn gebruikt om te beoordelen of windgeruis op de microfoon van invloed is geweest op de metingen.

16 QVLR) Toelichting bij de meetprocedure 3.1 Routes en procedures Zoals uit figuur 2.1 blijkt ligt de baan van de basis op korte afstand van de Nederlandse grens. Om tussen de woonkernen van Schinveld en Brunssum door te kunnen vliegen moet startend vliegverkeer van de NAVO-basis Geilenkirchen in de richting van Nederland, horizontaal bekeken, onder een hoek van 4 graden zuidwaarts ten opzichte van de centerlijn van de baan uitvliegen. Voor landend verkeer over Nederland is maximaal haalbaar dat de aanvlieghoek nul tot twee graden zuidwaarts met de centerlijn van de baan geland wordt. Als in dit rapport gesproken wordt over starts en landingen worden alleen de starts en landingen over Nederland bedoeld, passages over Duitsland vallen buiten dit onderzoek. Na bestudering van de radartracks blijkt dat er drie karakteristieke startroutes gebruikt worden, zie figuur Een start zal tussen Schinveld en Brunssum door vliegen en dan direct naar het zuiden 1 afbuigen, zie route l in figuur Een variant hierop is een start die ook naar het zuiden afbuigt en vervolgens richting Duitsland vliegt, zie route 2 in figuur 3.1. Hierbij wordt ook tussen Schinveld en Brunssum doorgevlogen. Deze route wordt ook voor circuitvluchten gebruikt, doorgaans op een hoogte van 2.500ft 2 ten opzichte van zeeniveau, maar ook hoogten van 2000ft en 3000ft worden gebruikt. 3. De tweede variant is de start die naar het noorden afbuigt en vervolgens richting Duitsland vliegt. Hierbij wordt ook tussen Schinveld en Brunssum doorgevlogen, maar wordt een noordelijk circuit gevolgd totdat boven Duitsland de landing wordt ingezet, zie route 3 in figuur 3.1. Het noord-circuit wordt op een hoogte van 1.500ft 3 ten opzichte van zeeniveau gevlogen. De noord- en zuid-circuitstarts worden hoofdzakelijk door de A W ACS vliegtuigen gevlogen. Na bestudering van de radartracks blijkt dat er voor landingen twee karakteristieke landingsroutes gebruikt worden. 1. Een landing die vanuit het Zuiden of Westen zuidelijk van Brunssum nadert en dan rechtsom een bocht maakt tussen Brunssum en Schinveld, zie route 4 in figuur In sommige gevallen wordt in een rechte lijn de baan genaderd, zie route 5 in figuur 3.1. Voor landingen over Nederland is geen instrument landingssysteem (ILS) beschikbaar. Wel kan het TA CAN baken naast het midden van de baan worden aangevlogen, waardoor de baan De route naar het zuiden wordt per 23 december 2004 niet meer gebruikt ft is ongeveer 752 meter, l.500ft is ongeveer 457 meter.

17 -13- onder een hoek van 2 graden zuidwaarts van de van de centerlijn van de baan kan worden genaderd. Figuur3.1: Gebruikte start- en landingsroutes op de NAVO vliegbasis Geilenkirchen. De starts en landingen worden ook op verschillende manieren uitgevoerd. Er worden drie karakteristieke startprocedures gebruikt: 1. De normale start, hierbij wordt de start begonnen vanuit stilstand op de baan. Deze start heeft de meeste baanlengte op de grond nodig. 2. De Touch en Go, hierbij wordt normaal geland op de baan (Touch) en wordt vervolgens direct een start uitgevoerd (Go). Deze start heeft minder baanlengte op de grond nodig dan de normale start omdat door de landing al vliegsnelheid aanwezig is en er niet zoals de normale start vanuit stilstand gestart hoeft te worden. 3. De Overshoot, hierbij wordt een normale landing ingezet, maar wordt kort voor de landing op de baan de nadering afgebroken en wordt zonder in contact te komen met de baan (boven de baan) doorgestart. Deze procedure is vergelijkbaar met een Go-Around procedure in de civiele luchtvaart indien een nadering wordt afgebroken.

18 Registratie geluidniveau vliegprocedures Het geluidniveau ten gevolge van een vliegtuigpassage heeft globaal de opbouw zoals aangegeven in figuur 3.2. In eerste instantie wordt het geluidniveau bepaald door de geluidbronnen in de omgeving van de microfoon. Zodra het vliegtuig de meetpost voldoende dicht genaderd is, wordt een stijging van het geluidniveau geregistreerd. Het geluidniveau blijft vervolgens stijgen tot een maximum. Het maximale geluidniveau wordt doorgaans geregistreerd op het moment dat het vliegtuig zich op de kortste afstand van de microfoon bevindt. Als het vliegtuig zich vervolgens weer van de meetpost verwijdert, zal het geluidniveau afnemen, totdat het achtergrondgeluidniveau is bereikt. De hoogte van de geluidpiek (het maximale geluidniveau Lmax) wordt bepaald door de kortste afstand tussen het vliegtuig en de meetpost en door het motorvermogen van het vliegtuig tijdens de vlucht. De tijd waarin het geluidniveau toeneemt tot aan het maximum (opbouwtijd) en de tijd waarin het geluidniveau na het maximum afneemt tot het achtergrondgeluidniveau (afbouwtijd) worden bepaald door de snelheid van het vliegtuig tijdens de vlucht en door de kortste afstand tussen het vliegtuig en de meetpost. In figuur 3.3 is nogmaals hetzelfde geluidevent gepresenteerd. In deze figuur is met gekleurde balken de tijd gemarkeerd waarin een bepaalde drempelwaarde door het geluidniveau wordt overschreden (Time above threshold x: TAx). Deze waarde geeft informatie over de duur van de hoorbaarheid van het geluidevent. Geluidniveau Tl: opbouwtijd T2: afbouwtijd Lmax Achtergrondgeluidniveau Figuur 3.2 Schematisch verloop geluidniveau tijdens vliegtuigpassage

19 -15- Geluidniveau t 90- : TA80 -: T AlO -: TA60 Figuur 3.3 Tijd boven drempelwaarde Start AWACS E3TF, meetpost l Figuur 3.4 Gemeten geluidevent meetpost 1

20 -16- In figuur 3.4 is het gemeten geluidniveau ten gevolge van een passerend AWACS E3TF vliegtuig weergegeven. Het tijdverloop van het gemeten geluidniveau komt globaal overeen met de verwachting. De opvallendste verschillen zijn: > Het gemeten geluidniveau bevat een dubbele piek. Dit wordt veroorzaakt doordat het vliegtuig niet in alle richtingen even sterk geluid uitstraalt. Dit is geïllustreerd in figuur 3.5. Bij de passage van het vliegtuig passeert eerst de voorwaarts gerichte geluidbundel de microfoon, daarna de geluidluwere zone direct onder het vliegtuig en vervolgens de achterwaarts gerichte geluidpiek. In de geluidmeting leidt dit tot een dubbele piek, één ten gevolge van de voorwaartse bundel en één ten gevolge van de achterwaartse bundel. > De afbouwtijd van het gemeten event is langer dan de opbouwtijd. Dit wordt veroorzaakt doordat het geluid gedurende de opbouwtijd tegen de wind in beweegt en gedurende de afbouwtijd met de wind mee. Achterwaartse geluidbundel Geluidluwe zone Voorwaartse geluidbundel Figuur3.5 Geluiduitstraling dooreen straalvliegtuig (schematisch)

21 -17-4 Meetresultaten 4.1 Aantallen vliegtuigpassages Tijdens de meetperiode hebben in totaal 322 vliegtuigpassages over Nederland plaatsgevonden. Een overzicht van de verdeling over de verschillende vliegtuigtypen is weergegeven in tabel 4.1. In totaal zijn tijdens de meetperiode 293 bewegingen uitgevoerd met vliegtuigen van het type Boeing (typen E3TF, B703, E3CF, K35E en K35R). Tabel 4. l Overzicht verkeersverdeling tijdens meetperiode Type Omschrijving Start Landing Aantal bewegingen % E3TF B703 E3CF K35E K35R Boeing Boeing Boeing Boeing Boeing C160 LJ35 A310 AN 124 B190 E145 F50 F16 IL76 Transall Lear Jet Airbus A3 10 Antonov 124 Beech 190 Embrear 145 Fokker 50 F-16 Ilushin

22 -18- De vluchten vinden plaats van maandag t/m vrijdag. Van deze vluchten vond 90% plaats tussen 7:00 en 19:00 en de overige vluchten tussen 19:00 en 22:00 's avonds. Het aantal vluchten per dag met het type Boeing 707 is weergegeven in tabel 4.2. Het aantal vluchten bedroeg minimaal 3 en maximaal 38 per dag. Het verkeersbeeld gedurende de meetperiode is representatief voor het gangbare gebruik van de vliegbasis [Refs. 2 en 3]. Tabel 4.2 Aantallen vliegtuigbewegingen B per dag tijdens de meetperiode Week Ma Di Wo Do Vr Totaal ' *) Op de eerste meetdag zijn de meetopstellingen in de loop van de middag in gebruik genomen, totaal waren er die dag 11 Boeing 707 vliegtuigbewegingen. 4.2 Achtergrondgeluidniveau Doordat gedurende de meetperiode elke seconde het geluidniveau op beide meetlocaties is geregistreerd, is het tevens mogelijk het achtergrondgeluidniveau op de beide locaties te. bepalen. In tabel 4.3 is het uit de metingen bepaalde achtergrondgeluidniveau (L-95) weergegeven. Hierbij dient te worden opgemerkt dat de gemeten waarden voor het achtergrondgeluidniveau van meetpost l in Schinveld in de avond en de nacht zich op de ondergrens van het ingestelde bereik (zie Appendix A) van de geluidmeters bevindt. Het werkelijke achtergrondgeluidniveau is naar verwachting lager dan de gemeten waarde. Uit de waarden uit tabel 4.3 kan worden afgeleid dat het achtergrondgeluidniveau geen invloed heeft gehad op de gemeten geluidniveaus ten gevolge van de vliegtuigpassages. Tabel 4.3 Gemeten achtergrondgeluidniveau Achtergrondgeluidniveau L-95 Meetpost [db(a>] Dag Avond Nacht 1 45 < 39,5 <39,

23 Meteo Gedurende de meetperiode kwam de wind hoofdzakelijk uit het Zuiden, met overwegend een Westelijke component. Dit zorgt ervoor dat er dan richting Nederland gestart wordt. Een aantal dagen kwam de wind uit het Oosten, waardoor er over Nederland werd genaderd voor de landingen op de NAVO basis. Gedurende de meetperiode is in 99% van de tijd de windsnelheid lager dan 8 m/s. Volgens de richtwaarden uit de Handleiding Meten en Rekenen Industrielawaai zal het windgeruis op de meetmicrofoons daarmee voldoende ver onder de gemeten geluidniveaus liggen. 4.4 Maximale geluidniveaus In figuur 4. l a is het gemeten maximale geluidniveau van de startende vliegtuigen weergegeven. In figuur 4. l b is het gemeten maximale geluidniveau van de landende vliegtuigen weergegeven. De vliegtuigen met modernere motoren zijn apart vermeld (MM). Het blijkt dat de gemeten geluidniveaus op meetpost l (Schinveld) hoger zijn dan de geluidniveaus op meetpost 2 (Brunssum). Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door het verschil in afstand van de meetposten tot het nominale vliegpad (zie voor afstanden Fig. 4.7) en de aanwezige zuidcomponent in de gemiddelde windrichting, waardoor het geluid in noordelijke richting minder verzwakt wordt. Verder blijkt dat er per dag, afhankelijk van de windrichting, doorgaans alleen starts of alleen landingen plaatsvinden. Als gevolg van de overheersend westelijke windrichting vinden over Nederland meer starts dan landingen plaats.

24 -20- Maximaal geluidniveau starts 1-Oct 4-Oct 7-Oct 10-Oct 13-Oct 16-Oct 19-Oct 22-Oct 25-Oct 28-Oct 31-Oct Tijd Maximaal geluidniveau landingen 1-Oct 4-Oct 7-Oct 10-Oct 13-Oct 16-Oct 19-Oct 22-Oct 25-Oct 28-Oct 31-Oct Figuur 4.1: Gemeten maximale geluidniveaus, starts(a) en landingen (b) Tijd

25 -21- In de figuren 4.2a en 4.2b is voor resp. meetpost l en 2 en per vliegtuigtype aangegeven hoe groot het bereik van de gemeten maximale geluidniveaus is. Voor starts van het type E3TF bijvoorbeeld zijn op meetpost l geluidniveaus tussen 81,1 en 98,7 db(a) geregistreerd, zie ook tabel 4.4. Het gemiddelde geluidniveau voor dit type bedraagt 92 db(a). De spreiding in de meetresultaten wordt voornamelijk veroorzaakt doordat er verschillende procedures worden gevlogen en door spreiding van de vliegtuigbewegingen rondom de nominale routes. Het beperkte bereik in de meetresultaten voor de typen E3CF en K35R wordt voornamelijk veroorzaakt door het geringe aantal bewegingen van deze typen tijdens de meetperiode, waarbij meetpost 2 minder metingen heeft geregistreerd dan meetpost l (zie 2.4). Geluidniveaus Meetpost 1 E3TF E3CF K3SE K35R B703 E3TF E3CF K35E K35R 8703 Starts Vlltfltulg typ* Landingen Geluidniveaus Meetpost 2 E3TF E3CF K35E K35R B703 E3TF E3CF K35E K35R B703 Starts Vliegtuig typ» Landingen Figuur 4.2: Gemeten geluidniveaus per vliegtuigtype, meetpost 1(a) en meetpost 2(b)

26 -22- Tabel 4.4 Gemeten minimale en maximale geluidniveaus per vliegtuigtype Meetpost 1 Meeti 30St2 Procedure Type Min Max Min Max db(a) db(a) db(a) db(a) Starts E3TF 81,1 98,7 73,5 94,7 E3CF 83,2 89,4 76,8 76,8 K35E 90,2 94,9 79,9 88,1 K35R 92,1 92,1 81,9 81,9 B703 ^ 87,4 91,8 75,1 89,2 Landingen E3TF 78,7 92,9 71,0 91,2 E3CF 81,1 87,4 69,6 73,5 K35E 77,2 83,7 71,1 76,5 K35R B703 76,0 80,7 81,6 87,6 69,5 75,9 Door de provincie Limburg zijn in maart en april 2004 met een vergelijkbare meetopstelling maximale geluidniveaus van passerende vliegtuigen gemeten tussen 72,0 en 106,2 db(a). De door de provincie gemeten geluidniveaus zijn iets hoger dan de in het onderhavige onderzoek gevonden waarden. Hiervoor zijn de volgende oorzaken aan te geven: > De meetpunten van de provincie bevinden zich direct onder de vliegbaan, waardoor de afstand tot het vliegtuig kleiner is dan in het NLR onderzoek. > Door de keuze van de meetlocaties direct onder de vliegbaan speelt de laterale geluidverzwakking in het onderzoek van de provincie geen rol. Bij de metingen in het NLR onderzoek is dit wel het geval (zie 4.7). Op grond hiervan kan geconcludeerd worden dat de meetwaarden van de provincie en het NLR onderling niet strijdig zijn.

27 Tijd boven drempelwaarde Naast het maximale geluidniveau tijdens een vliegtuigpassage, speelt ook de tijdsduur waarin het geluidniveau boven een gegeven drempelwaarde gelegen is een belangrijke rol bij de perceptie van het geluid. Voor alle bewegingen van vliegtuigen van het type Boeing 707 is deze tijdsduur bepaald voor drempelwaarden van 65 tot en met 95 db(a). De resultaten zijn weergegeven in de figuren 4.3 (starts) en 4.4 (landingen). Uit deze figuren blijkt voor meetpost l en 2 en hun directe omgeving het volgende. > Voor starts is de tijd dat het geluidniveau boven drempelwaarden van 65, 70 en 75 db(a) is gelegen vrijwel gelijk voor de meetposten l en 2. Voor drempelwaarden van 80 db(a) en hoger is deze tijdsduur voor meetpost 2 korter. > Het geluidniveau van startende vliegtuigen type E3TF is op beide meetlocaties gedurende circa 50 seconden hoger dan 65 db(a). Op grond van de gemeten achtergrondgeluidniveaus kan geconcludeerd worden dat het vliegtuiggeluid gedurende deze tijd duidelijk waarneembaar is. > De tijdsduur van het geluid veroorzaakt door vliegtuigtype E3CF (AWACS met modernere motoren) lijkt beduidend korter dan voor de overige typen. Door het geringe aantal bewegingen van dit vliegtuigtype tijdens de meetperiode is echter nog geen uitspraak te doen over de statistische significantie van deze conclusie. > De gemiddelde tijd boven een drempelwaarde is voor landingen korter dan voor starts. Landingen zullen derhalve korter hoorbaar zijn dan starts. > Voor landingen is de tijdsduur voor alle drempelwaarden voor meetpost 2 korter dan voor meetpost 1. > Voor een dag met een gemiddeld aantal vliegbewegingen en een gemiddeld vliegpatroon, bijvoorbeeld 12 starts van het type E3TF en l start van het type K45R, houdt dit in dat op de locatie van meetpost l in Schinveld het geluidniveau gemiddeld boven een drempelwaarde van 65, 80 en 90 db(a) ca. 600 seconden respectievelijk ca. 300 en 60 seconden bedraagt. Voor de locatie van meetpost 2 in Brunssum bedraagt dit respectievelijk ca. 600,200 en O seconden.

28 -24- Gemiddelde tijd boven drempelwaarde meetpost!, starts Drempelwaarde [db(a)] Gemiddelde tijd boven drempelwaarde meetpostz, starts Drempelwaarde [db(a>] Figuur 4.3 Gemiddelde tijd boven een drempelwaarde voor starts, meetpost 1 (a) en meetpost 2 (b)

29 -25- Gemiddelde tijd boven drempelwaarde meetpostl, landingen Drempelwaarde (db(a)] Gemiddelde tijd boven drempelwaarde meetposu, landingen SE3TF K35E DB703 OE3CF K35R Drempelwaarde [db(a(] Figuur 4.4 Gemiddelde tijd boven een drempelwaarde voor landingen, meetpost 1 (a) en meetpost 2 (b)

30 Opbouw- en afboirwtijd geluidevents In figuur 4.5 is voor diverse vliegtuigtypen de tijd waarin het geluid vanaf het achtergrondgeluidniveau toeneemt tot aan het maximale geluidniveau (opbouwtijd) en de tijd waarin het geluidniveau na het maximum terugvalt naar het achtergrondgeluidniveau (afbouwtijd) weergegeven. Gemiddelde opbouw en afbouw tijd, meetpost l E3TF B703 E3CF K35E K35R E3TF B703 E3CF K35E K35R Starts Type B707 Landingen Gemiddelde opbouw en afbouw tijd, meetpost Figuur 4.5 Opbouw- en afvaltijd geluidevents, meetpost 1 (a) en meetpost 2 (b)

31 -27- Voor starts blijkt de opbouwtijd korter dan de afbouwtijd. Voor landingen is dit juist anders om. Voor starts blijkt verder dat de afbouwtijd van de operationele A W ACS vliegtuigen gemiddeld korter is dan de andere vliegtuigen die de basis verlaten. Deze andere toestellen vliegen overwegend standaard starts waarbij hoger wordt doorgeklommen. Bij hoger doorklimmen dan tot een circuithoogte, wordt naar verwachting langer en meer motorvermogen gebruikt dan op circuithoogte. Voor landingen lopen de opbouw- en afbouwtijden van de diverse vliegtuigtypen (waaronder de AWACS vliegtuigen) niet ver uiteen.

32 Vlieghoogte De landingen op de NAVO vliegbasis Geilenkirchen volgen doorgaans een vrij smal spreidingsgebied. De aanvliegrichting maakt in het horizontale vlak een hoek van 2 met de baanrichting en heeft ter hoogte van de meetposten een spreiding van ongeveer 2. In figuur 4.6a is dit schematisch aangegeven In verticale richting bedraagt de daalhoek ongeveer 3, dit is in figuur 4.6b schematisch aangegeven. Meetpost l ^ Spreidingsgebied starts -" : Spreidingsgebied naderingen Centerlijn baan Nominale aanvliegroute, Spreidingsgebied starts sf Spreidingsgebied naderingen Nominale aanvliegroute Figuur 4.6 Spreidingsgebieden starts en naderingen (niet op schaal) a) bovenaanzicht b) zijaanzicht

33 -29- De starts vanaf de vliegbasis tonen een groter spreidingsgebied. In figuur 4.6a is dit schematisch aangegeven. De spreiding wordt bepaald door o.a. het type vliegtuig, het startgewicht, de gevlogen procedure en meteo omstandigheden. De doorsnijding van de spreidingsgebieden uit figuur 4.6 met het verticale vlak ter plaatse van de meetpunten levert de situatie zoals aangegeven in figuur 4.7. In deze figuur zijn tevens voor een willekeurige dag uit de meetperiode de geregistreerde vliegtuigposities ter plaatse van dit vlak aangegeven. Het betreft in totaal vijf starts en drie landingen. Zowel de starts als de landingen bevinden zich in de figuur rechts van de baan. Dit correspondeert met de geringe zuidelijke afbuiging van de start- en landingsroutes. Uit analyse van alle metingen blijkt dat de starts meer spreiding hebben dan de landingen. Doorsnede tussen meetpost 1 en = 700 JS & 500 o o ffi Meetpost 1 \ i A i ca. 600 m. o o Starts Landingen o ooo o Baan Meetpost 2 V i i A l l i i i A r Om. ca m. J r Figuur 4.7 Vlieghoogte op de afstand tussen beide meetposten.

34 Vergelijking startprocedures AWACS E3TF In figuur 4.8 is per startprocedure van vliegtuigtype AWACS E3TF het gemeten gemiddelde, maximale en minimale geluidniveau weergegeven. Er wordt onderscheid gemaakt op basis van uitvlieghoogte en soort start, een normale start (ST), een Touch en Go start (TG) en Overshoot starts (OS). Uit de metingen blijkt dat op beide meetlocaties de 1.500ft startprocedures gemiddeld stiller zijn dan de overige startprocedures (hoger dan 1.500ft). Opgemerkt wordt dat niet voor elke startprocedure voldoende meetgegevens beschikbaar zijn om statistisch verantwoorde uitspraken te doen. GeluMniveaul Meetpost ft 2000ft 2500ft 3000ft > 3000ft ST TG OS ST TO OS ST TO OS ST TO OS Dep TG OS Type AWACS start 1500ft Geluidniveaus Meetpost ft 2500ft 3000ft > 3000ft ST TG OS ST TG OS ST TG OS ST TG OS Dep TG OS Type AWACS start Figuur 4.8 Maximaal geluidniveau per procedure, meetpost 1 (a) en meetpost 2 (b) ST- Standaard start, TG- Touch & Go start, OS, Overshoot start

35 -31- In figuur 4.9 is per startprocedure van vliegtuigtype AWACS E3TF de tijdsduur van het gemeten geluidevent boven een drempelwaarde van 65dB(A) weergegeven. Het blijkt dat op beide meetlocaties de gemiddelde tijdsduur boven 65 db(a) van de l.500ft procedures korter is dan voor de overige startprocedures. Op de locatie van meetpost l in Schinveld is de gemiddelde tijdsduur boven 65 db(a) van de Overshoot en Touch en Go starts per uitvlieghoogte gemiddeld korter is dan de starts die vanuit stilstand vertrekken. Tijdsduur geluidevents boven 65 db(a) Meetpost ft 2000ft 2500ft 3000ft >3000ft ST TG OS ST TO OS ST TO OS ST TG OS ST TG OS Type AWACS start Tijdsduur geluidevents boven 65 db(a) Meetpost ft 2000ft 2500ft 3000ft > 3000ft ST TG OS ST TG OS ST TG OS ST TG OS ST TG OS Type AWACS start Figuur 4.9 Tijdsduur van het geluidevent per startprocedures, meetpost 1 (a) en meetpost 2 (b) ST- Standaard start, TG- Touch & Go start, OS, Overshoot start

36 Geluidspectrum AWACS E3TF vliegtuig Tijdens een werkbezoek zijn metingen uitgevoerd van het geluidspectrum van een startend en van een naderend AWACS E3TF vliegtuig. Dit vliegtuig is tevens representatief voor de typen K35E (tanktoestel) en B703. De metingen zijn uitgevoerd net buiten de omheining van de vliegbasis, in het verlengde van de start/landingsbaan (zie figuur 4.10). Er zijn één start en twee naderingen gemeten. Zowel de start als de naderingen werden uitgevoerd in westelijke richting. De start is gemeten aan de Nederlandse zijde van de vliegbasis, de naderingen aan de Duitse zijde. Hierbij wordt opgemerkt dat de kortste afstand tot de microfoon voor naderingen veel kleiner is dan voor de starts. Hierdoor is het onderling vergelijken van de maximale geluidniveaus niet zinvol. Vanwege de korte afstand van de meetmicrofoon tot het vliegtuig is voor deze metingen de meterstand "Fast" gebruikt. In figuur 4.11 a is het tijdverloop van het gemeten geluidniveau van de geregistreerde startbeweging weergegeven. De figuur toont achtereenvolgens het achtergrondgeluidniveau (ca. 62 db(a)), het aanzwellen van het vliegtuiggeluid tot een maximum van ca. 103 db(a), het afnemen van het vliegtuiggeluid doordat het vliegtuig zich van de microfoon verwijderd en vervolgens weer het achtergrondgeluidniveau. In figuur 4.1 la is door middel van gekleurde verticale lijnen een drietal tijdstippen gemarkeerd waarop het geluidspectrum van het vliegtuig is bepaald. Deze spectra zijn weergegeven in figuur 4.11 b. De kleuren van de spectra corresponderen met de markeringen in figuur 4.1 la. Uit deze spectra blijkt dat nadat het vliegtuig de meetpositie is gepasseerd, het aandeel lage frequenties (125 Hz en 250 Hz octaafbanden) in het geluid sterk toeneemt, terwijl het aandeel van frequenties (boven 1000 Hz) juist sterk afneemt. Dit wordt veroorzaakt doordat de motoren van het vliegtuig aan de uitlaatzijde veel laagfrequent geluid produceren. Na de passage is deze zijde van het vliegtuig naar de microfoon gericht. In figuur 4.12 is op soortgelijke wijze het gemeten geluidniveau voor één van beide naderingen weergegeven. Het maximale geluidniveau bedraagt voor de nadering ca. 114 db(a). Uit de spectra blijkt dat ook voor naderingen het aandeel lage frequenties (125 Hz en 250 Hz octaafbanden) in het geluid toeneemt nadat het vliegtuig de microfoon gepasseerd is, terwijl het aandeel van frequenties (boven Hz) juist afneemt 4. Het verschil is minder dan bij de start, doordat bij naderingen met een lager motorvermogen wordt gevlogen. 4 De piek in het geluidspectrum van de naderingen in de tertsband van 3150 Hz verschuift na de passage van het vliegtuig naar de tertsband van 2500 Hz als gevolg van het zogenaamde Dopplereffect. De piek in het spectrum is tijdens de naderingen als een duidelijke fluittoon waarneembaar.

37 -33- Meetpunt Start Meetpunt Landing Figuur 4.10: Locatie meetpunten

38 = o (D 0) > 'c o O Tijd [s] o 2, 3 ra o 'c O) CD Frequentie [Hz] Figuur 4.11: Geluidniveau start A W ACS vliegtuig E3TF a) Tijdverioop b) Spectrum op drie verschillende tijdstippen

39 Frequentie [Hz] ( Figuur 4.12: Geluidniveau nadering AWACS vliegtuig E3TF a) Tijdverloop b) Spectrum op drie verschillende tijdstippen

40 JVLR) Metingen versus berekeningen In figuur 4.13 is voor de AWACS E3TF het gemeten geluid uitgezet tegen het berekende geluid. Te zien valt dat de meeste punten overwegend boven de diagonale lijn liggen. Dit betekent dat de gemeten geluidniveaus hoger zijn dan berekend. Dit verschil tussen meten en rekenen is in overeenstemming met de resultaten voor bijvoorbeeld Schiphol (Ref. 4). De Commissie Deskundigen Vliegtuiggeluid onderzoekt voor de situatie rond Schiphol momenteel waardoor de verschillen tussen meten en berekenen worden veroorzaakt. Gelet op de complexiteit van het probleem, wat is gelegen in de modellering van het rekenmodel, zoals het gekozen prestatieprofiel van een vliegtuig, de powersetting van de motoren, het vliegpad, het geluidsoverdracht model en dergelijke, wordt in het kader van het onderhavige onderzoek hierop niet nader ingegaan. Gemeten vs Berekend Figuur 4.13 Gemeten versus berekend geluidniveau voor de Awacs E3TF

41 -37- NLR-CR-2005-I20 5 Constateringen In het onderstaande zijn de constateringen uit het onderzoek samengevat. De constateringen gelden voor de meetlocaties en hun directe omgeving. 1. Het vliegverkeersbeeld gedurende de meetperiode is representatief voor het gebruik van de vliegbasis (paragraaf 4.1). 2. Afhankelijk van de windrichting, vinden er per dag doorgaans alleen starts of alleen landingen over Nederlands grondgebied plaats. Als gevolg van de overheersend westelijke windrichting vinden over Nederland meer starts dan landingen plaats (paragraaf 4.1). 3. Op de meetlocatie in Schinveld is het gemeten maximale geluidniveau gemiddeld hoger dan op de meetlocatie in Brunssum, maximaal 98,7 db(a) versus maximaal 94,7 db(a) (paragraaf 4.4). 4. De gemeten geluidniveaus zijn gemiddeld hoger dan de berekende waarden (paragraaf 4.10). Dit is ook in andere situaties geconstateerd (o.a. Schiphol) en wordt hier niet nader onderzocht. 5. Het geluidniveau van startende A W ACS vliegtuigen type E3TF is op beide meetlocaties gedurende ca. 50 seconden hoger dan 65 db(a). Op grond van de gemeten achtergrondgeluidniveaus kan geconcludeerd worden dat het vliegtuiggeluid gedurende deze hele periode duidelijk waarneembaar is (paragraaf 4.5). 6. De gemiddelde tijd dat het vliegtuiggeluid waarneembaar is boven een gekozen drempelwaarde is voor landingen korter dan voor starts. Landingen zullen derhalve korter hoorbaar zijn dan starts (paragraaf 4.5). 7. Op beide meetlocaties zijn de startprocedures van de AWACS E3TF vliegtuigen van vluchten met een uitvlieghoogte van l.500ft gemiddeld stiller dan de overige startprocedures (hoger dan 1.500ft) (paragraaf 4.8). 8. Aan de achterzijde van het vliegtuig (motoruitlaat) worden meer lage frequenties geproduceerd dan aan de voorzijde (paragraaf 4.9).

42 -38-6 Referenties [1] Geluidmetingen AWACS te Schinveld, G UV, Provincie Limburg, juni 2004 [2] Kwartaalrapport vliegbaanbewaking vliegbasis Geilenkirchen - 2e kwartaal 2004, NLR- CR , H.A. Lania [3] Berekening van de geluidbelasting op Nederlands grondgebied nabij vliegbasis Geilenkirchen in 2003, NLR-CR , H.A. Lania [4] Derde voortgangsrapportage van de Commissie Deskundigen Vliegtuiggeluid (zie

43 -39- Appendix A Gebruikte apparatuur Tijdens de meetperiode is gebruik gemaakt van de volgende meetapparatuur: > Precision integrating sound level meter Rion (type NL- 1 1) type I met 1/2" microfoon van het merk Rion (type UC-26) > Precision integrating sound level meter Rion (type NL- 1 5) type I met 1/2" microfoon van het merk CEL (type UC-53) > Sound level calibrator CEL (type NC-73) > Sound level calibrator Brüel & Kjaer (type 4228) > Extension cable Rion (type EC-04B) Meetpost 1: De meetset heeft één geluidmeter van het type Rion NL 1 1 met een meetbereik van: l db(a) in de meetperiode van l okt db(a) in de meetperiode van okt. Meetpost 2: De meetset bestaat uit twee geluidmeters van het type: l. de Rion NL 1 5 met een meetbereik van: db(a). 2. de Rion NL1 1 met een meetbereik van: db(a). Instellingen geluidmeters: Alle metingen zijn uitgevoerd in de meterstand "slow", de maximale Slow gemeten waarden wordt lx per sec opgeslagen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een sampling rate van 1000 Hz wat een databewerking in blokken van 1000 samples inhoud waarbij l maximum waarde wordt bepaald per blok.

Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld Geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen

Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld Geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen Metingen vliegtuiggeluid Brunssum en Schinveld Geluidbelasting ten gevolge van NAVO vliegbasis Geilenkirchen H.A. Lania en P. Vogel Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory

Nadere informatie

Berekening van de geluidsbelasting op Nederlands grondgebied nabij de vliegbasis Geilenkirchen in 2005

Berekening van de geluidsbelasting op Nederlands grondgebied nabij de vliegbasis Geilenkirchen in 2005 Berekening van de geluidsbelasting op Nederlands grondgebied nabij de vliegbasis Geilenkirchen in 2005 H.A. Lania Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Berekening

Nadere informatie

Geluid rond vliegveld Geilenkirchen en Schiphol, zijn er overeenkomsten?

Geluid rond vliegveld Geilenkirchen en Schiphol, zijn er overeenkomsten? Geluid rond vliegveld Geilenkirchen en Schiphol, zijn er overeenkomsten? Een vergelijking van piekniveaus H.A. Lania en H.W. Veerbeek Samenvatting Het ministerie van VROM heeft het NLR benaderd om in

Nadere informatie

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2010

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2010 Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR NLR-CR-2011-210 De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2010 R. de Jong Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium

Nadere informatie

Alternatieven voor Lden grenswaarden de NAxx methodiek

Alternatieven voor Lden grenswaarden de NAxx methodiek Alternatieven voor Lden grenswaarden de NAxx methodiek P. Balke en R. de Jong Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Alternatieven voor Lden grenswaarden de NAxx

Nadere informatie

Toepasbaarheid meetgegevens Geluidsnet voor validatieprocedure

Toepasbaarheid meetgegevens Geluidsnet voor validatieprocedure Toepasbaarheid meetgegevens Geluidsnet voor validatieprocedure Samenvatting Na bestudering van het rapport van de contra-expertise meetsysteem Geluidsnet in Zuid-Limburg en op basis van analyses van beschikbare

Nadere informatie

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Eindhoven voor het jaar 2012

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Eindhoven voor het jaar 2012 De geluidbelasting rondom de vliegbasis Eindhoven voor het jaar 2012 Opdrachtgever Ministerie van Defensie CLSK NLR-CR-2013-011 - maart 2013 NLR Dedicated to innovation in aerospace Nationaal Lucht- en

Nadere informatie

Park Randenbroek te Amersfoort

Park Randenbroek te Amersfoort Park Randenbroek te Amersfoort Referentiemetingen omgevinggeluid Opdrachtgever Gemeente Amersfoort Contactpersoon de heer A. Goossens Kenmerk R034131aa.00001.jke Versie 01_000 Datum 1 augustus 2011 Auteur

Nadere informatie

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2013

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2013 De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2013 Opdrachtgever Ministerie van Defensie CLSK NLR-CR-2014-055 februari 2014 NLR Dedicated to innovation in aerospace Nationaal Lucht-

Nadere informatie

Schiphol en omgeving. Aanpassing vertrekroutes Zwanenburgbaan. Regionale beelden. Inleiding. Achtergrond. Vliegverkeer boven de regio

Schiphol en omgeving. Aanpassing vertrekroutes Zwanenburgbaan. Regionale beelden. Inleiding. Achtergrond. Vliegverkeer boven de regio Schiphol en omgeving Regionale beelden Inleiding Deze factsheet heeft als doel om u te informeren over de wijziging in de ligging van vertrekroutes van de Zwanenburgbaan. De factsheet gaat daarbij in op

Nadere informatie

Oostroute Lelystad Airport

Oostroute Lelystad Airport Oostroute Lelystad Airport In opdracht van: Natuur en Milieu Flevoland en Staatsbosbeheer To70 Postbus 43001 2504 AA Den Haag tel. +31 (0)70 3922 322 fax +31 (0)70 3658 867 E-mail: info@to70.nl Door: Ruud

Nadere informatie

Validatie van geluidreductie Geilenkirchen

Validatie van geluidreductie Geilenkirchen Validatie van geluidreductie Geilenkirchen Beschrijving en uitkomsten van validatie met behulp van metingen Opdrachtgever Ministerie van Infrastructuur en Milieu NLR-CR-2013-198 - Mei 2013 NLR Dedicated

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 8-8 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 4e kwartaal 27 Februari 28 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Notitie. Centrale Gelderland laagfrequent geluid. GvL/ EB/ / FF 4845-1-NO. d a t u m : 20 december 2013

Notitie. Centrale Gelderland laagfrequent geluid. GvL/ EB/ / FF 4845-1-NO. d a t u m : 20 december 2013 Notitie b e t r e f t : Centrale Gelderland laagfrequent geluid d a t u m : 20 december 2013 r e f e r e n t i e : GvL/ EB/ / FF 4845-1-NO 1 I n l e i d i n g In opdracht van GDF SUEZ Energie Nederland

Nadere informatie

Bijlage 3: Rapportage geluidmetingen op de Vondellaan in Ridderkerk Opgesteld door adviesbureau M+P, d.d. 15 november 2011 Bijlage 4: Geluidmeetrapport Vondellaan Ridderkerk Opgesteld

Nadere informatie

Door de omgevingsdienst Haaglanden is aangegeven dat deze norm als volgt moet worden geïnterpreteerd:

Door de omgevingsdienst Haaglanden is aangegeven dat deze norm als volgt moet worden geïnterpreteerd: Notitie Project Referentieniveaumetingen A4 Midden-Delfland Betreft geluidsmetingen stiltegebied in situatie vóór opening rijksweg A4 Ons kenmerk M.2013.1022.01.N001 Versie 001 Datum 24 oktober 2014 Verwerkt

Nadere informatie

April Effecten van salderen tussen handhavingspunten

April Effecten van salderen tussen handhavingspunten April 2006 Effecten van salderen tussen handhavingspunten Effecten van salderen tussen handhavingspunten Opdrachtgever Ministerie van Verkeer en Waterstaat Directoraat Generaal Transport en Luchtvaart

Nadere informatie

contactpersoon /telefoon

contactpersoon  /telefoon datum vestiging uw kenmerk ons kenmerk verwerkt door 1 december 2016 Den Haag project betreft M.2013.1022.02.N002 WI JLI/BRA versie contactpersoon e-mail/telefoon Gemeente Midden-Delfland/geluidsmetingen

Nadere informatie

BELEVINGSVLUCHT LELYSTAD AIRPORT

BELEVINGSVLUCHT LELYSTAD AIRPORT BELEVINGSVLUCHT LELYSTAD AIRPORT MEETLOCATIE DOCUMENTNUMMER LOCATIE OPGESTELD DOOR SN20180616B05 Elburg Remko Kreton Sensornet BELEVINGSVLUCHT Op woensdag 30 mei van 17.20 tot 22.20 uur organiseerde het

Nadere informatie

Adviseurs voor bouw, industrie, verkeer, milieu en software. Rapport M R001 Geluidsmetingen helikopters te Gilze, Rijen en Tilburg

Adviseurs voor bouw, industrie, verkeer, milieu en software. Rapport M R001 Geluidsmetingen helikopters te Gilze, Rijen en Tilburg Rapport M.2013.1161.00.R001 Geluidsmetingen helikopters te Gilze, Rijen en Tilburg Analyse geluidsmetingen Status: DEFINITIEF Van Pallandtstraat 9-11 Casuariestraat 5 Lavendelheide 2 Geerweg 11 info@dgmr.nl

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL8-26 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3e kwartaal 28 November 28 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 14-4 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 4 e kwartaal 213 Februari 213 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 06-027 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 5700-6202 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 2e kwartaal 2006 September 2006 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 17-18 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 2 e kwartaal 217 Augustus 217 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

Akoestisch onderzoek Norit Nederland B.V. te Klazienaveen 11 op 12 december 2008

Akoestisch onderzoek Norit Nederland B.V. te Klazienaveen 11 op 12 december 2008 Akoestisch onderzoek Norit Nederland B.V. te Klazienaveen 11 op 12 december 2008 Onderzoek geluidsuitstraling naar de omgeving van Norit Nederland B.V. te Klazienaveen In de nachtperiode van 11 op 12 december

Nadere informatie

Kan het wat stiller in Zuid Limburg?

Kan het wat stiller in Zuid Limburg? ONGERUBRICEERD Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Managementsamenvatting Kan het wat stiller in Zuid Limburg? Probleemstelling Sinds 1982 zijn in Geilenkirchen

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 5-2 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 25 November 25 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2015

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2015 NLR-CR-2016-041 April 2016 De geluidbelasting rondom de vliegbasis Leeuwarden voor het jaar 2015 OPDRACHTGEVER: Ministerie van Defensie CLSK NLR - Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum Foto: A.B. Dolderman

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 5700-6202 MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 5700-6202 MA Maastricht CAL 11-35 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 211 November 211 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

De heer P. Reintjes Raadhuisstraat ER Eijsden INLEIDING

De heer P. Reintjes Raadhuisstraat ER Eijsden INLEIDING St. Gerlach 47 6301 JA Houthem Nederland T: +31 (0)43-458 41 65 F: +31 (0)43-458 41 66 info@bureaugeluid.nl www.bureaugeluid.nl BTW: NL8154.12.423.B01 IBAN: NL09DEUT0528188798 BIC: DEUTNL2N kvk: 14074915

Nadere informatie

Geluidsmetingen Westergouwe te Gouda

Geluidsmetingen Westergouwe te Gouda Geluidsmetingen Westergouwe te Gouda Behandeld door: Opdrachtgever: M. Groen Omgevingsdienst Midden-Holland Postbus 45 2800 AA Gouda Gemeente Gouda Rapport nummer: 2013092480 Gouda, 29 oktober 2013 Inhoud

Nadere informatie

Bij de Schinkelbrug is sprake van laagfrequent geluid, vooral ten gevolge van passages van zware vrachtauto's over de brug.

Bij de Schinkelbrug is sprake van laagfrequent geluid, vooral ten gevolge van passages van zware vrachtauto's over de brug. Notitie Aan Eric Ivens, Hans de Haan Projectorganisatie Zuidasdok Van ir. M.G. Dittrich, ir. P.W. Wessels, ing F.H.M. Staats Onderwerp Contourmeting L C -L A Schinkelbrug 1. Inleiding TNO heeft in opdracht

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG

COMMISSIE AWACS LIMBURG CAL 13-14 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 1 e kwartaal 213 Mei 213 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 1-1 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 1e kwartaal 21 Mei 21 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2014

De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2014 De geluidbelasting rondom de vliegbasis Woensdrecht voor het jaar 2014 Opdrachtgever Ministerie van Defensie CLSK NLR-CR-2015-081 April 2015 NLR Dedicated to innovation in aerospace Nationaal Lucht- en

Nadere informatie

16 maart Geluidskaarten R. Maat

16 maart Geluidskaarten R. Maat Notitie Aan Gemeente Lansingerland Kopie aan - Datum Documentnummer Project Auteur 16 maart 2012 21339767 Geluidskaarten R. Maat Onderwerp Notitie piekgeluiden Inleiding De geluidskaarten op de website

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 12-29 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 2e kwartaal 212 Oktober 212 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

Overzicht geluidmaten en geluidberekeningen

Overzicht geluidmaten en geluidberekeningen Overzicht geluidmaten en geluidberekeningen Rapportage in het kader van gezondheidsonderzoek Zuid-Limburg Opdrachtgever Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu NLR-CR-2013-061 - November 2013 NLR

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 5700-6202 MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 5700-6202 MA Maastricht CAL 13-32 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 213 November 213 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 9-3 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 1e kwartaal 29 Juni 29 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

De baancoördinaten en baanlengten zijn voor de LHB-situatie MAA-2024 [E_2] samengevat in tabel 1.

De baancoördinaten en baanlengten zijn voor de LHB-situatie MAA-2024 [E_2] samengevat in tabel 1. NOTITIE Onderwerp Kenmerk Opgesteld door Controle door Datum : Addendum Geluid en Externe Veiligheid LHB MAA : ehbk170610v6not/dd/kd : : 30 juni 2017 1. Inleiding Om inzicht te krijgen in de effecten van

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG

COMMISSIE AWACS LIMBURG CAL 13-3 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 2 e kwartaal 213 Augustus 213 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 11-9 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 4e kwartaal 21 Februari 211 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 8-2 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 2e kwartaal 28 September 28 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 14-27 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 214 November 214 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 1-28 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 21 Oktober 21 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

onderwerp Geluidmetingen Stiefkiekn 2015 Locatie centrum Westerbork 21-06-2015 Gemeente Midden-Drenthe datum 22-06-2015

onderwerp Geluidmetingen Stiefkiekn 2015 Locatie centrum Westerbork 21-06-2015 Gemeente Midden-Drenthe datum 22-06-2015 onderwerp Geluidmetingen Stiefkiekn 2015 Locatie centrum Westerbork 21-06-2015 project Gemeente Midden-Drenthe datum 22-06-2015 RUD Drenthe Team Advies Email: a.abbingh@ruddrenthe.nl Contactpersoon: ing.

Nadere informatie

Stillere AWACS vliegprocedures?

Stillere AWACS vliegprocedures? Stillere AWACS vliegprocedures? Een analyse van 20 vluchten R.H. Hogenhuis en D.H.T. Bergmans Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR NLR-CR-2009-002 Stillere AWACS

Nadere informatie

VERZONDEN 2 k MEI AANTEKENEN Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag. Geachte voorzitter,

VERZONDEN 2 k MEI AANTEKENEN Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag. Geachte voorzitter, AANTEKENEN Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Geachte voorzitter, U heeft op 3 mei 201 6 van het ministerie van Defensie een brief ontvangen inzake de stand

Nadere informatie

Contactpersoon Lkol AJP Hardenbol Datum 7 februari 2014 Hoofd Bureau Geluidhinder,

Contactpersoon Lkol AJP Hardenbol Datum 7 februari 2014 Hoofd Bureau Geluidhinder, > Retouradres Postbus 8762 4820 BB Breda Zie verzend lijst Luchtstrijdkrachten C4ISR Bureau Geluidhinder, Zonering en Rapportering Luchtmachtplein 1, Breda MPC 92 A Postbus 8762 4820 BB Breda Nederland

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 1-2 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 4e kwartaal 29 9 Februari 21 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

Airparc Seppe Airport Seppe Arcus van Oranjewoud Paul Kennes en Corine Laman kopie

Airparc Seppe Airport Seppe Arcus van Oranjewoud Paul Kennes en Corine Laman kopie Memo nummer 02 datum 12 februari 2013 aan Stef Have Charles Jacobs Angelique Remijn Airparc Seppe Airport Seppe Arcus van Oranjewoud Paul Kennes en Corine Laman kopie project Airparc Seppe projectnummer

Nadere informatie

Rapport Luid, maar duidelijk

Rapport Luid, maar duidelijk Rapport Luid, maar duidelijk Kort en bondig Op de volgende bladzijden staat kort en bondig een overzicht van het CDV-rapport Luid, maar duidelijk dat op 15 januari 2006 is gepubliceerd. Daarbij is ook

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 19-9 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 4 e kwartaal 218 Maart 219 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Geluidbelasting Oen Helder Airport Uitbreiding naar en vliegbewegingen groot verkeer

Geluidbelasting Oen Helder Airport Uitbreiding naar en vliegbewegingen groot verkeer Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR NLR NLR-CR-2012-219 Geluidbelasting Oen Helder Airport Uitbreiding naar 27.000 en 30.000 vliegbewegingen groot verkeer E.G.

Nadere informatie

In figuur 1 is een situatieschets opgenomen. Er is een meetpunt gekozen bij de huidige bestaande woningen aan de Schoolhof. Dit is het meetpunt 5.

In figuur 1 is een situatieschets opgenomen. Er is een meetpunt gekozen bij de huidige bestaande woningen aan de Schoolhof. Dit is het meetpunt 5. St. Gerlach 47 631 JA Houthem Nederland T: +31 ()43-458 41 65 F: +31 ()43-458 41 66 info@bureaugeluid.nl www.bureaugeluid.nl BTW: NL8154.12.423.B1 IBAN: NL9DEUT528188798 BIC: DEUTNL2N kvk: 1474915 De heer

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 12-33 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3e kwartaal 212 November 212 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder

Nadere informatie

Nauwkeurigheidsklassen akoestische apparatuur Akoestische apparatuur wordt ingedeeld in nauwkeurigheidsklassen volgens de internationale standaard (IEC 61672-1:2013) 3. De klasse (variërend van 0 tot 2)

Nadere informatie

Koninklijke Luchtmacht. QIc~ i2 2--2Qh3. Zie verzendlijst

Koninklijke Luchtmacht. QIc~ i2 2--2Qh3. Zie verzendlijst Koninklijke Luchtmacht > Retouradres Postbus 8762 4820 BB Breda Zie verzendlijst Ministerie van Defensie Commando Luchtstrljdkrachten CLSK QIc~ i2 2--2Qh3 Luchtmachtplein 1, Breda MPC92A Postbus 8762 4820

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 11-2 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 1e kwartaal 211 Mei 211 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Trendvalidatie van Doc.29 berekeningen

Trendvalidatie van Doc.29 berekeningen NLR-CR-2017-371 oktober 2018 Trendvalidatie van Doc.29 berekeningen OPDRACHTGEVER: Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat NLR - Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum

Nadere informatie

Bij optredend stoorlawaai is de betreffende geluidmeting onderbroken c.q. overgedaan.

Bij optredend stoorlawaai is de betreffende geluidmeting onderbroken c.q. overgedaan. Notitie HASKONNGDHV NEDERLAND B.V. PLANNNG & STRATEGY Aan : ir. J.J. Tiemersma Van : ing. F.J.M. van Hout Datum : 7 november 2013 Kopie : Onze referentie : BC6253-101-100/N003/408255/Nijm Betreft : Metingen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 26 488 Behoeftestelling vervanging F-16 Nr. 221 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Memo. Zeewolde. Toegepaste meetsystemen rond Schiphol

Memo. Zeewolde. Toegepaste meetsystemen rond Schiphol Van: College van burgemeester en wethouders Aan: Gemeenteraad Documentnummer: z160018123 Datum: 10 mei 2016 Onderwerp: Motie onderzoek meetsysteem vliegtuiggeluid Memo In zijn vergadering van 25 juni 2015

Nadere informatie

The British School of Amsterdam

The British School of Amsterdam The British School of Amsterdam Akoestisch onderzoek inzake vergunning W01/0565 2005 d.d. 2 mei 2006; wijziging aan achterzijde van stenen hoofdgebouw Rapportnummer SB 625-1-RA-001 d.d. 30 oktober 2015

Nadere informatie

Samenvatting. Aanleiding

Samenvatting. Aanleiding Aan Opgesteld door : De Tweede Kamer der Staten Generaal : Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum Datum : 20 november 2017 Onderwerp : Aanpassing vliegprofielen MER Lelystad Samenvatting In 2013 en 2014

Nadere informatie

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van het bericht Wintelre is overlast Eindhoven Airport zat?

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van het bericht Wintelre is overlast Eindhoven Airport zat? > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Meldingenloket vliegverkeer GAE

Meldingenloket vliegverkeer GAE Meldingenloket vliegverkeer GAE Meldingenrapportage Eerste kwartaal 2016 Het Meldingenloket vliegverkeer GAE wordt mede mogelijk gemaakt door: Inleiding Het Meldingenloket vliegverkeer GAE (hierna: loket)

Nadere informatie

Kwartaalrapportage. Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport

Kwartaalrapportage. Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport Kwartaalrapportage Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport Robin DR-00 2 e kwartaal 201 Datum : 15-09-201 Auteur : J.P. van Nieuwenhuizen Organisatie: DCMR Milieudienst Rijnmond Postbus 8,

Nadere informatie

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht

COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus MA Maastricht CAL 19-8 COMMISSIE AWACS LIMBURG Secretariaat: Postbus 57-622 MA Maastricht OVERZICHT KLACHTEN 3 e kwartaal 218 Maart 219 Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon Luchtverkeer Zuid-Limburg onder verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Akoestisch onderzoek De Levende Have te Den Haag. Resultaten van verificatiemetingen

Akoestisch onderzoek De Levende Have te Den Haag. Resultaten van verificatiemetingen Akoestisch onderzoek De Levende Have te Den Haag Resultaten van verificatiemetingen Rapportnummer FB 15648-2-RA d.d. 22 juli 2014 Akoestisch onderzoek De Levende Have te Den Haag Resultaten van verificatiemetingen

Nadere informatie

Akoestisch onderzoek. Onderwerp Gemaal 2e Bloksweg te Waddinxveen Datum 30 mei 2016 Geluidwaarnemer Maarten Groen Kenmerk

Akoestisch onderzoek. Onderwerp Gemaal 2e Bloksweg te Waddinxveen Datum 30 mei 2016 Geluidwaarnemer Maarten Groen Kenmerk Afdeling Expertise Contact Maarten Groen T 088 5450 381 mgroen@odmh.nl Akoestisch onderzoek Postbus 45 2800 AA Gouda T 088 545 00 00 www.odmh.nl Onderwerp Gemaal 2e Bloksweg te Waddinxveen Datum 30 mei

Nadere informatie

Nachtmetingen geluid ERIA proefvak Den Haag

Nachtmetingen geluid ERIA proefvak Den Haag Nachtmetingen geluid ERIA proefvak Den Haag M.F.C. van de Ven (TU Delft) F. van Dishoeck (CHW Zwolle) J. Moraal (TU Delft) Samenvatting In het kader van het ERIA (Embedded Rail In Asfalt) project zijn

Nadere informatie

Notitie. : M. Bekker. Kopie aan : Datum : 29 november 2018 : Akoestische situatie en geluidonderzoek traject Hoek van Holland Haven-Strand

Notitie. : M. Bekker. Kopie aan : Datum : 29 november 2018 : Akoestische situatie en geluidonderzoek traject Hoek van Holland Haven-Strand Notitie Ingenieursbureau Bezoekadres: Wilhelminakade 179 Postadres: Postbus 3072 AP Rotterdam Website: www.rotterdam.nl Aan Kopie aan : : M. Bekker Datum : 29 november 2018 Betreft : Akoestische situatie

Nadere informatie

Onderzoek geluidbelasting buitengebied luchthaven Schiphol

Onderzoek geluidbelasting buitengebied luchthaven Schiphol Onderzoek geluidbelasting buitengebied luchthaven Schiphol P. Balke en A.B. Dolderman Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Onderzoek geluidbelasting buitengebied

Nadere informatie

Geluidsmetingen en telgegevens N241. 1 Aanleiding. 2 Meetomstandigheden

Geluidsmetingen en telgegevens N241. 1 Aanleiding. 2 Meetomstandigheden Deventer Den Haag Eindhoven Snipperlingsdijk 4 Verheeskade 197 Flight Forum 92-94 7417 BJ Deventer 2521 DD Den Haag 5657 DC Eindhoven T +31 (0)570 666 222 F +31 (0)570 666 888 Leeuw arden Amsterdam Postbus

Nadere informatie

Samenvatting metingen vliegtuiglawaai 2014. Gemeente Dronten. 15 april 2015

Samenvatting metingen vliegtuiglawaai 2014. Gemeente Dronten. 15 april 2015 Samenvatting metingen vliegtuiglawaai 2014 Gemeente Dronten 15 april 2015 Sensornet BV, Den Haag SN20150140 1/38 Samenvatting Sinds 2010 staan in de gemeente Dronten drie Geluidsnet-meetpunten om het vliegtuiglawaai

Nadere informatie

Geluidonderzoek Zijlweg 212 Haarlem

Geluidonderzoek Zijlweg 212 Haarlem Geluidonderzoek Zijlweg 212 Haarlem 23 oktober 2015 Geluidonderzoek Zijlweg 212 Haarlem Verantwoording Titel Geluidonderzoek Zijlweg 212 Haarlem Opdrachtgever Gemeente Haarlem Projectleider Jean-Pierre

Nadere informatie

Technische bijlage. Notitie Aanvulling MER luchthavenbesluit Twente (adt140617.bijlage), 19 juni 2014 1

Technische bijlage. Notitie Aanvulling MER luchthavenbesluit Twente (adt140617.bijlage), 19 juni 2014 1 Technische bijlage Onderwerp : Aanvulling MER luchthavenbesluit Twente Kenmerk : adt140617.bijlage Opgesteld door : ir. I. Achterberg Datum : 19 juni 2014 In deze bijlage worden de invoergegevens weergegeven

Nadere informatie

De nieuwe woningen liggen dichter bij de koelinstallatie dan bestaande woningen en zijn daarmee maatgevend voor de geluidruimte van de bakkerij.

De nieuwe woningen liggen dichter bij de koelinstallatie dan bestaande woningen en zijn daarmee maatgevend voor de geluidruimte van de bakkerij. Econsultancy bv t.a.v. dhr. Edwin Hartingsveld Rijksweg Noord 39 6071 KS SWALMEN Zutphen, 2 juli 2012 Geachte heer Hartingsveld, Naar aanleiding van uw verzoek heb ik een aanvullend akoestisch onderzoek

Nadere informatie

Ministerie van Infrastructuur en Milieu t.a.v. mevrouw W.J. Mansveld Postbus EX S-GRAVENHAGE

Ministerie van Infrastructuur en Milieu t.a.v. mevrouw W.J. Mansveld Postbus EX S-GRAVENHAGE Ministerie van Infrastructuur en Milieu t.a.v. mevrouw W.J. Mansveld Postbus 20904 2500 EX S-GRAVENHAGE Onze ref. ORS15.027 Datum 16 april 2015, Hoofddorp Advies Omgevingsraad inzake vervroegen nachtprocedures

Nadere informatie

NOTITIE. N1 terrein Amsterdam Verslag geluidmetingen festival 14 juli Inleiding. 2. Meetmethode

NOTITIE. N1 terrein Amsterdam Verslag geluidmetingen festival 14 juli Inleiding. 2. Meetmethode NOTITIE N1 terrein Amsterdam Verslag geluidmetingen festival 14 juli 2018 Auteur: ir. C.A.E. (Kees) Rijk Kenmerk: 140608 Datum: 16 juli 2018 1. Inleiding Overwogen wordt om in de toekomst meer festivals

Nadere informatie

Akoestisch onderzoek TT-circuit Assen Pop Rockfestival TTLive 20 september 2008

Akoestisch onderzoek TT-circuit Assen Pop Rockfestival TTLive 20 september 2008 Akoestisch onderzoek TT-circuit Assen Pop Rockfestival TTLive september 08 Onderzoek geluidsuitstraling naar de omgeving van het TT - Circuit Assen Tijdens het Pop Rockfestival TTLive Op september 08 bij

Nadere informatie

CROS Pilot 3b+ Toepassing vaste bochtstraal op de Spijkerboor vertrekroute Kaagbaan. Navigatie

CROS Pilot 3b+ Toepassing vaste bochtstraal op de Spijkerboor vertrekroute Kaagbaan. Navigatie Schiphol en omgeving Regionale beelden CROS Pilot 3b+ Toepassing vaste bochtstraal op de Spijkerboor vertrekroute Kaagbaan Inleiding Deze factsheet heeft als doel u te informeren over de toepassing van

Nadere informatie

Grondgeluid rondom Schiphol

Grondgeluid rondom Schiphol Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR NLR-TP-2008-569 Grondgeluid rondom Schiphol H.W. Veerbeek, J. Nijmeijer 1 en D.H.T. Bergmans 1 Amsterdam Airport Schiphol Dit

Nadere informatie

Notitie Bestemmingsplan Hoge Wei te Oosterhout; akoestisch onderzoek omgeving (Peperstraat 62/De Breeacker 10b) 1 Inleiding

Notitie Bestemmingsplan Hoge Wei te Oosterhout; akoestisch onderzoek omgeving (Peperstraat 62/De Breeacker 10b) 1 Inleiding Notitie 00997-19554-02 Bestemmingsplan Hoge Wei te Oosterhout; akoestisch onderzoek omgeving (Peperstraat 62/De Breeacker 10b) Science Park Eindhoven 5634 5692 EN SON Postbus 26 5690 AA SON T +31 (0)40-3031100

Nadere informatie

Berekeningen piekniveaus steekproef nachtnaderingen Polderbaan

Berekeningen piekniveaus steekproef nachtnaderingen Polderbaan Berekeningen piekniveaus steekproef nachtnaderingen Polderbaan 1. Inleiding De Omgevingsdienst IJmond heeft gemeten piekniveaus verzameld (bron: Platvorm Vlieghinder Regio Castricum) voor een steekproef

Nadere informatie

Meldingenloket vliegverkeer GAE

Meldingenloket vliegverkeer GAE Meldingenloket vliegverkeer GAE Meldingenrapportage Tweede kwartaal 2016 Het Meldingenloket vliegverkeer GAE wordt mede mogelijk gemaakt door: Inleiding Het Meldingenloket vliegverkeer GAE (hierna: loket)

Nadere informatie

Februari 2010 Effect van wijzigen oostelijke luchtverkeerwegen Toetsing aan gelijkwaardigheidscriteria voor geluid

Februari 2010 Effect van wijzigen oostelijke luchtverkeerwegen Toetsing aan gelijkwaardigheidscriteria voor geluid 10.171.01 Februari 2010 Effect van wijzigen oostelijke luchtverkeerwegen Toetsing aan gelijkwaardigheidscriteria voor geluid Effect van wijzigen oostelijke luchtverkeerwegen Toetsing aan gelijkwaardigheidscriteria

Nadere informatie

BAS rapportage gebruiksjaar 2013

BAS rapportage gebruiksjaar 2013 BAS rapportage gebruiksjaar 213 Op 14 februari 214 heeft het Bewoners Aanspreekpunt Schiphol (BAS) de rapportage over het gebruiksjaar 213 uitgebracht. Het gebruiksjaar loopt niet gelijk met het kalenderjaar,

Nadere informatie

Koninklijke Luchtmacht

Koninklijke Luchtmacht Koninklijke Luchtmacht çrh, > Retouradres Postbus 8762 4820 BB Breda Zie verzendlijst Ministerie van Defensie Commando Luchtstrijdkrachten CLSK ~ - ~- t. ~ 12 ~ Afdeling Missie Ondersteuning Luchtmachtplein

Nadere informatie

Evaluatie route 1b. Henk Veerbeek 20 februari 2017

Evaluatie route 1b. Henk Veerbeek 20 februari 2017 Evaluatie route 1b Henk Veerbeek 20 februari 2017 Evaluatie route 1B - inhoud van de presentatie Resultaten van nader onderzoek naar: o Evaluatie vliegroute 1B Werkelijke vliegbanen binnenbocht en minder

Nadere informatie

Geluidsbelasting rondom regionale luchthavens, 2010 en 2016

Geluidsbelasting rondom regionale luchthavens, 2010 en 2016 Indicator 20 juni 2019 U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link [1] bekijken. Kaarten met geluidscontouren geven

Nadere informatie

Gebulder op de grond. Het onderzoek heeft zich met name geconcentreerd op Hoofddorp, aangezien daar de meeste klachten zijn geregistreerd van-

Gebulder op de grond. Het onderzoek heeft zich met name geconcentreerd op Hoofddorp, aangezien daar de meeste klachten zijn geregistreerd van- Gebulder op de grond De Polderbaan heeft sinds de ingebruikname in 03 voor de nodige klachten gezorgd vanuit Hoofddorp. Uit diverse onderzoeken is gebleken dat de hinder laagfrequent van karakter is en

Nadere informatie

JANSEN RAADGEVEND INGENIEURSBUREAU

JANSEN RAADGEVEND INGENIEURSBUREAU JANSEN RAADGEVEND INGENIEURSBUREAU INDUSTRIËLE LAWAAIBEHEERSING / PLANOLOGISCHE AKOESTIEK / BOUW- EN ZAALAKOESTIEK / BOUWFYSICA / VERGUNNINGEN Postbus 5047 Stationsweg 2 Tel: 073-6133141 www.jri.nl 5201

Nadere informatie

Quick Scan nieuw voorstel voor hinderbeperking Voorstel optimalisatie startroutes Casus BERGI

Quick Scan nieuw voorstel voor hinderbeperking Voorstel optimalisatie startroutes Casus BERGI Quick Scan nieuw voorstel voor hinderbeperking Voorstel optimalisatie startroutes Casus BERGI Henk Veerbeek Alex Gibbs Bewonersavond Lisse, 31 mei 2017 Voorstel indieners De indieners geven aan dat vliegtuigen

Nadere informatie

Naleving milieuregels 2015. Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol

Naleving milieuregels 2015. Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol Naleving milieuregels Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol Referentienummer 2016/SP/PERF/5300 Status Definitief Versienummer 1.0 Classificatie Openbaar Versiedatum 3 februari 2016

Nadere informatie

In 2007 is onderzocht of deze route verder geoptimaliseerd kon worden. Het resultaat van die optimalisatie vindt u onderaan als route 2.

In 2007 is onderzocht of deze route verder geoptimaliseerd kon worden. Het resultaat van die optimalisatie vindt u onderaan als route 2. Toekomstige vliegroutes De nu geplande uitbreiding van Lelystad Airport is mogelijk geworden doordat in 2004 een Planologische Kernbeslissing van kracht werd. Hierin zijn mogelijke aan- en uitvliegroutes

Nadere informatie

Factsheet Lelystad Airport. Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport

Factsheet Lelystad Airport. Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport Factsheet Lelystad Airport Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport Lelystad Airport Schiphol Group ontwikkelt Lelystad Airport tot een luchthaven voor vakantievluchten binnen Europa en andere bestemmingen

Nadere informatie

LAAGFREQUENT GELUID WINDPARK DE

LAAGFREQUENT GELUID WINDPARK DE LAAGFREQUENT GELUID WINDPARK DE VEENWIEKEN Datum 2 juli 2015 Van D.F. Oude Lansink, Pondera Consult Betreft Analyse Laagfrequent geluid windpark De Veenwieken Projectnummer 714068 M1 Inleiding In opdracht

Nadere informatie