vormen voor een adequaat toezicht op de naleving van de bij of krachtens het Deel prudentieel toezicht financiële ondernemingen van de Wft bepaalde.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "vormen voor een adequaat toezicht op de naleving van de bij of krachtens het Deel prudentieel toezicht financiële ondernemingen van de Wft bepaalde."

Transcriptie

1 1 Q&A Volmachten Q Onder welke voorwaarden staat het een verzekeraar vrij om een volmacht te verlenen aan een gevolmachtigde agent (GA) voor het namens en voor rekening van de verzekeraar sluiten van verzekeringen? A Een verzekeraar mag een volmacht verlenen aan een GA voor het namens en voor rekening van de verzekeraar sluiten van verzekeringen, indien voldaan wordt aan de bij of krachtens de Wet op het financieel toezicht (Wft) gestelde vereisten. Het gaat om de volgende vereisten. 1. De GA beschikt over een door de Autoriteit Financiële Markten (AFM) verleende vergunning als bedoeld in artikel 2:92, eerste lid van de Wft; 2. De volmacht verlenende verzekeraar heeft de GA een schriftelijk volmacht verleend die is opgemaakt overeenkomstig het model van bijlage A bij de Uitvoeringsregeling Wft. In die volmacht zijn de bevoegdheden van de GA opgenomen. In het geval van een schriftelijk verleende ondervolmacht, moet de ondergevolmachtigde eveneens beschikken over een door de AFM verleende vergunning als bedoeld in artikel 2:92, eerste lid van de Wft en wordt de ondervolmacht opgemaakt overeenkomstig het model van bijlage B van genoemde regeling. (Onder)volmachten die zijn opgemaakt volgens de voorgeschreven modellen op grond van de Wet assurantiebemiddelingsbedrijf of het Besluit Financiële dienstverlening behoeven niet aan de modellen van bijlage A of B te voldoen (artikel 18 van genoemde regeling). In het navolgende wordt uitsluitend ingegaan op de relatie tussen de volmacht verlenende verzekeraar en de GA; 3. De werkzaamheden die de GA namens en voor rekening van de volmacht verlenende verzekeraar verricht, zijn aan te merken als uitbesteding van werkzaamheden door de verzekeraar. Die werkzaamheden kunnen immers ook door de volmacht verlenende verzekeraar zelf worden verricht in de uitoefening van diens bedrijf als verzekeraar. Op die uitbesteding van werkzaamheden zijn de regels bij of krachtens artikel 3:18 van de Wft van toepassing. Het betreft de regels van artikel 3:18 van de Wft en de nadere regels in hoofdstuk 5 van het Besluit prudentiële regels Wft (Bpr) ter uitvoering van artikel 3:18, tweede en derde lid van de Wft. Dat betekent dat de volmacht verlenende verzekeraar, overeenkomstig het bepaalde ingevolge artikel 3:18 eerste lid van de Wft, er zorg voor moet dragen dat de GA aan wie werkzaamheden zijn uitbesteed, voor die werkzaamheden de op de verzekeraar van toepassing zijnde regels naleeft. Dat houdt tevens in dat de verzekeraar er voor moet zorgen dat wordt voldaan aan het bepaalde in hoofdstuk 5 van het Bpr, betreffende bepalingen ter uitvoering van artikel 3:18, derde lid van de Wft, betreffende het uitbesteden van werkzaamheden, de beheersing van risico s die verband houden met het uitbesteden van werkzaamheden, en de tussen de uitbestedende financiële onderneming en de derde aan wie werkzaamheden worden uitbesteedt te sluiten overeenkomst met betrekking tot die werkzaamheden. 4. In hoofdstuk 5 van het Bpr is onder meer bepaald dat een financiële onderneming niet over gaat tot het uitbesteden van werkzaamheden, indien die uitbesteding een belemmering kan

2 2 vormen voor een adequaat toezicht op de naleving van de bij of krachtens het Deel prudentieel toezicht financiële ondernemingen van de Wft bepaalde. Met betrekking tot werkzaamheden die zijn of worden uitbesteed schrijven de bepalingen in hoofdstuk 5 van het Bpr onder meer voor dat de financiële onderneming die werkzaamheden heeft uitbesteed in het onderhavige geval de verzekeraar: - een adequaat beleid voert en beschikt over procedures en maatregelen met betrekking tot het op structurele wijze uitbesteden van werkzaamheden (artikel 29 van het Bpr); - beschikt over toereikende procedures, maatregelen, deskundigheid en informatie om de uitvoering van de op structurele basis uitbestede werkzaamheden te kunnen beoordelen (artikel 30 van het Bpr); - de overeenkomst met een GA aan wie op structurele basis werkzaamheden worden uitbesteed, schriftelijk vastlegt en daarin in ieder geval het volgende regelt ( (artikel 31, tweede lid van het Bpr): a. de onderlinge informatie-uitwisseling, met inbegrip van afspraken over het beschikbaar stellen van informatie waarom DNB en AFM ter uitvoering van hun wettelijke taak verzoeken; b. de mogelijkheid voor de verzekeraar om te allen tijde wijzigingen aan te brengen in de wijze waarop de uitvoering van de werkzaamheden door de GA geschiedt; c. de verplichting voor de GA om de verzekeraar in staat te stellen blijvend te voldoen aan het bij of krachtens de Wft bepaalde - het betreft dan het bepaalde ingevolge het Deel prudentieel toezicht financiële ondernemingen van de Wft, waarbij ook kan worden gedacht aan het bepaalde ingevolge artikel 3:17 Wft (zie nader punt 5 hieronder); d. de mogelijkheid voor DNB en AFM om onderzoek ter plaatse te doen bij de GA waarvan zij slechts gebruik maken als niet op andere wijze kan worden vastgesteld dat ten aanzien van de uitbestede werkzaamheden wordt voldaan aan het bij of krachtens de Wft bepaalde (artikel 31, derde lid van het Bpr); en e. de wijze waarop de overeenkomst wordt beëindigd, en de wijze waarop wordt gewaarborgd dat de verzekeraar de werkzaamheden na beëindiging van de overeenkomst weer zelf kan uitvoeren of door een andere derde kan laten uitvoeren 5. De regels met betrekking tot het uitbesteden van werkzaamheden hebben onder meer tot doel te waarborgen dat de uitbestedende verzekeraar in staat gesteld wordt om blijvend te voldoen aan het bepaalde ingevolge de Wft (artikel 3:18, eerste lid van de Wft en artikel 31, tweede lid, onderdeel c van het Bpr). Voor het prudentieel toezicht is in dat verband met name van belang het bepaalde ingevolge de artikelen 3:10 en 3:17 van de Wft, met betrekking tot de integere uitoefening van het bedrijf, onderscheidenlijk de beheerste uitoefening van het bedrijf en de uitwerking daarvan in het Bpr: hoofdstuk 3, betreffende de integere uitoefening van het bedrijf, en hoofdstuk 4, betreffende de beheerste uitoefening van het bedrijf.

3 3 Een volmacht verlenende verzekeraar voert adequate, in de bedrijfsprocessen geïntegreerde, procedures en maatregelen die waarborgen dat de GA een beheerste en integere bedrijfsuitoefening van de verzekeraar waarborgt. Zo wordt van de verzekeraar verwacht dat deze: - het gebruik van de GA baseert op een strategische onderbouwing; - doorlopend, als onderdeel van zijn risicomanagement (artikel 23 van het Bpr e.v.), de risico's voortvloeiend uit het gebruik van de GA beoordeelt en zo nodig toereikende beheersmaatregelen treft; - Toereikende (adequate en objectief meetbare) criteria hanteert voor selectie van een (potentiële) GA; - Beschikt over een duidelijke verdeling van taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden, bedoeld in artikel 17, eerste lid, van het Bpr, met betrekking tot de GA; - Procedures toepast die waarborgen dat de volmachtovereenkomst voldoet aan de daarvoor geldende regels bij of krachtens de artikelen 4:79 en 3:18 van de Wft en dat deze ook daadwerkelijk wordt nageleefd. Ter adstructie van de toepassing van de onder de punten (4) en (5) vermelde normen, is als leidraad het normenkader toegevoegd dat DNB heeft toepast in het themaonderzoek risicobeheersing volmachtkanaal (2013) bij de beoordeling of de verzekeraar met betrekking tot het gebruik van een GA voldoet aan de wettelijke vereisten. Deze handleiding is jegens volmacht verlenende verzekeraars niet verplicht, maar kan wel door deze verzekeraars worden gebruikt bij de beoordeling of zij aan de hiervoor vermelde wettelijke eisen voldoen.

4 4 Normenkader onderzoek risicobeheersing volmachtkanaal INLEIDING Dit normenkader is opgesteld naar aanleiding van het Toezichtproject Risicobeheersing van het volmachtkanaal, dat DNB in 2013 heeft uitgevoerd en dat tot doel had inzicht te krijgen in de (uitbestedings)risico s die samenhangen met het gebruik van het volmachtkanaal en de beheersing van die risico s door de verzekeraars in kwestie. Dit normenkader is oorspronkelijk opgesteld als leidraad voor DNB, om te kunnen beoordelen of verzekeraars die gebruik maken van het volmachtkanaal zich houden aan de relevante toezichtnormen ingevolge de Wet op het financieel toezicht 1. Als inleiding bij dit normenkader is het wettelijk kader opgenomen dat in dit verband voor de verzekeraar geldt. In de handleiding zijn een aantal gerichte aandachtspunten vermeld, gegroepeerd naar de drie onderdelen waarop het toezichtproject zich gericht heeft: Strategie, Governance en Datakwaliteit. Dit normenkader kan worden gebruikt door de volmacht verlenende verzekeraar bij de beoordeling of hij aan de in dit verband geldende wettelijke eisen voldoet. Het normenkader is niet uitputtend. Indien de verzekeraar risico s ziet die breder gaan dan dit normenkader, wordt van de verzekeraar verwacht deze risico s ook in ogenschouw te nemen. 1 Dit betreft artikelen 3:17 en 3:18 van de Wet op het financieel toezicht (Wft) betreffende de integere en beheerste bedrijfsvoering, onderscheidenlijk de uitbesteding van werkzaamheden aan derden, de regels ingevolge deze beide artikelen in hoofdstuk 4 (beheerste uitoefening van het bedrijf) en hoofdstuk 5 (uitbesteden van werkzaamheden) van het Besluit prudentiële regels Wft (Bpr).

5 5 1 STRATEGIE 1.1 Strategische onderbouwing inzet volmachtkanaal De distributie van producten via het volmachtkanaal is een onderbouwde strategische keuze van de verzekeraar. De verantwoording van de strategische keuze bevat de volgende elementen: o Doelstelling inzet van het volmachtkanaal (doelgroepen, producten, omzet en commercie, rendement) o Voor- en nadelen van de inzet van het volmachtkanaal als distributievorm, in samenhang met de inzet van andere distributiekanalen (risico- en kostenanalyse) o (Risico) afhankelijkheid van het volmachtkanaal, qua omzet, kosten en commercie, op korte en lange termijn o Inrichting organisatie en bedrijfsvoering afgestemd op en passend bij volmachtkanaal als distributievorm 1.2 Onderzoek toegevoegde waarde volmachtkanaal De verzekeraar doet, al dan niet in het kader van het strategisch plan, periodiek (tenminste jaarlijks) onderzoek naar de toegevoegde waarde van het inzetten van het volmachtkanaal als distributievorm. De volgende thema s zijn onder meer onderdeel van dit onderzoek (niet uitputtend): o Risicoanalyse inzet volmachtkanaal o Kosten- en rendementsanalyse volmachtkanaal versus andere distributiekanalen o Procesbeschrijving van de analyses, besluitvorming en beheersmaatregelen, als onderdeel van de procedures en maatregelen, bedoeld in artikel 23, derde lid van het Bpr (de in de bedrijfsprocessen geïntegreerde procedures en maatregelen waarin het risicobeheersing beleid is vastgelegd) 1.3 Match strategie verzekeraar en GA De verzekeraar neemt periodiek kennis van de strategie van de GA en beoordeelt deze inhoudelijk op complementaire samenhang met de eigen (distributie-)strategie. De verzekeraar heeft in procedures vastgelegd welke maatregelen kunnen worden genomen wanneer de distributiestrategie van de GA geen samenhang vertoont.

6 6 1.4 Besluitvorming (continuering) inzet volmachtkanaal De besluitvorming met betrekking tot de inzet van het volmachtkanaal - zowel initieel als doorlopend - geschiedt door degenen die het dagelijks beleid van de verzekeraar bepalen. 2 GOVERNANCE 2.1 Volmachtverlening aan GA Objectief waarneembare en meetbare aanstellingscriteria De verzekeraar hanteert bij de volmachtverlening aan de GA objectief meetbare criteria, die zijn vastgesteld door degenen die het dagelijks beleid van de verzekeraar bepalen. Deze criteria zijn terug te voeren op de strategie en de beoogde doelstelling met de inzet van het volmachtkanaal. Voorbeelden van deze criteria zijn: o De bedrijfsvoering van de GA is vooraf onderzocht en op orde bevonden, blijkens een schriftelijk onderzoeksrapport. Dit betekent dat de GA de verzekeraar in staat stelt blijvend te voldoen aan het bij of krachten de Wft bepaalde, en aan de interne procedures en maatregelen van de verzekeraar zelf o De organisatie van de GA is dusdanig ingericht, qua logistiek, proces, deskundigheid, managementinformatie en databeheer, dat de verzekeraar effectief en inzicht heeft in en beheersing van de uitvoering van de verstrekte volmacht o De GA voert procedures en maatregelen uit die de nakoming waarborgen van de door de verzekeraar gestelde vereisten op het terrein van de informatievoorziening, qua volledigheid, tijdigheid en betrouwbaarheid o De kosten gemoeid met uitbesteding aan de GA zijn niet hoger dan de kosten die de verzekeraar zou maken indien geen sprake van uitbesteding zou zijn, dan wel de kosten van alternatieve uitbestedingen. Daarvan kan slechts worden afgeweken met beargumenteerde en door degene die het dagelijks beleid van de verzekeraar bepalen goedgekeurde redenen. Deze redenen bevatten een cijfermatige onderbouwing en zijn schriftelijk vastgelegd o De soliditeit van de GA doet geen afbreuk aan de soliditeit van de verzekeraar Proces volmachtverlening aan GA De wijze waarop de operationeel verantwoordelijken van de verzekeraar binnen de grenzen van het beleid inzake volmachtverlening van de verzekeraar uiteindelijk de GA selecteren is formeel en objectief waarneembaar vastgelegd in een document.

7 Rapportage van het beleid inzake volmachtverlening De verzekeraar rapporteert regelmatig intern, aan degenen die het dagelijkse beleid van de verzekeraar bepalen, over de selectie van GA, qua proces en inhoudelijkheid, waarbij ook afwijkingen van het aanstellingsbeleid met argumenten onderbouwd worden meegenomen (artikel 17(4) Bpr). 2.2 De volmachtovereenkomst De volmachtverlening is vastgelegd in een schriftelijke overeenkomst De verzekeraar heeft met de GA een schriftelijke volmachtovereenkomst gesloten overeenkomstig het model, van bijlage A van de Uitvoeringsregeling Wft. In deze overeenkomst zijn ook de vereisten inzake uitbesteding ingevolge artikel 3:18 van de Wft en de artikelen 27 e.v. van het Bpr meegenomen. In die overeenkomst is onder meer geregeld: o De werkzaamheden van de GA (kwaliteit en normen) o De rapportage- en informatievoorziening aan verzekeraar (frequentie, het moment en de kwaliteit) o De wijze waarop de overeenkomst wordt beëindigd en de wijze waarop wordt gewaarborgd dat de verzekeraar de werkzaamheden na beëindiging van de overeenkomst zelf kan uitvoeren of door een andere derde kan laten uitvoeren (artikel 31, tweede lid, onderdeel e van het Bpr) o De mogelijkheid van tussentijdse aanpassing van de overeenkomst of van de wijze waarop de uitvoering van werkzaamheden door de GA geschiedt (artikel 31, tweede lid, onderdeel b van het Bpr) o De rekening-courant verhouding (faciliteit, condities) en kwalitatieve vereisten (consequenties overschrijden van overeengekomen limieten, liquiditeit en in samenhang solvabiliteit) o De verplichting voor de GA om de verzekeraar in staat te stellen blijvend te voldoen aan het bepaalde ingevolge de Wft; onder andere omvattende af te nemen audit- en overige controle maatregelen (frequentie, voorschriften en toegang toezichthouder tot bedrijfsvoering, processen en (cijfer-)informatie) o (Specifieke) verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de GA Naleving volmachtovereenkomst, gedragscodes en protocollen De verzekeraar en de GA passen de volmachtovereenkomst toe en leven de bepalingen aantoonbaar na Controle op naleving volmachtovereenkomst

8 8 De verzekeraar voert periodiek (tenminste jaarlijks) controles uit op de naleving van de volmachtovereenkomst door de GA. Controles kunnen onder meer bestaan uit: Verklaringen van de GA Onderzoek (gericht en steekproefsgewijs) door de onafhankelijke interne toetsing van de verzekeraar Een door een externe accountant (van verzekeraar en/of GA) verrichtte controle 2.3 Risicomanagement bij de GA Risicomanagement bij de GA De verzekeraar stelt eisen aan de GA met betrekking tot het risicomanagement van de GA. Deze risicomanagement eisen zijn minstens gelijk aan de eisen die de verzekeraar stelt voor de eigen organisatie zodat de verzekeraar in staat wordt gesteld te blijven voldoen aan het bepaalde ingevolge de Wft 2.4 Risicoanalyse door de verzekeraar van de GA Risicoanalyse voor elke GA afzonderlijk De verzekeraar stelt regelmatig (met vastgestelde frequentie) een risicoanalyse op per GA. Deze risicoanalyse bevat onder meer (niet uitputtend): o De deugdelijkheid van de bedrijfsvoering van de GA en van het risicomanagement in het bijzonder o De financiële positie van de GA o De continuïteit van de GA o Het aanvullende karakter van de inzet van de specifieke GA als distributiekanaal o De toereikendheid (qua actualiteit, betrouwbaarheid en compleetheid) van de informatie die de GA verstrekt teneinde de verzekeraar in staat te stellen om aan de vereisten ingevolge de Wft te voldoen

9 9 2.5 Controle van de GA Kwaliteit van de controle op de GA De verzekeraar past adequate procedures en maatregelen toe inzake de interne controle m.b.t. de GA. Op een zodanige wijze dat de verzekeraar hierdoor een gedegen risicobeoordeling kan maken en aan haar eigen verplichtingen kan voldoen (liquiditeit/ solvabiliteit en reserveringen) en de wettelijke regelingen adequaat kan naleven Controle van de GA door de verzekeraar De verzekeraar voert regelmatig onderzoek uit naar de GA en rapporteert daarover ten minste jaarlijks aan de personen die het dagelijks beleid van de verzekeraar bepalen en aan het orgaan dat belast is met het toezicht op het beleid en de algemene gang van zaken. Indien de situatie dit vraagt, wordt de frequentie en/of de reikwijdte van de controles verhoogd. Onderwerpen van onderzoek zijn (niet uitputtend): o Naleving van de volmachtovereenkomsten o Naleving Wet- en regelgeving, de geldende gedragscodes en protocollen o Risico s samenhangend met de GA en de (mogelijke) effecten, positief of negatief, van dit distributiekanaal op ondermeer verplichtingen, (schade-)reserves en solvabiliteit 2.6 Beleid & handhaving bij niet naleving Beleid bij niet naleving De verzekeraar heeft een in procedures en maatregelen vastgelegd beleid hoe te handelen indien de GA niet acteert overeenkomstig de met de GA gesloten overeenkomsten. Dit kan de volmacht, bedoeld in artikel 4:79, eerste lid van de Wft betreffen, de uitbestedingsovereenkomst, bedoeld in artikel 31 van het Bpr, dan wel elke andere overeenkomst waarin is bepaald welke werkzaamheden de GA verricht, voor zover een gebrekkige of tekortschietende uitvoering ervan afbreuk zou kunnen doen aan de naleving door de verzekeraar van de vereisten ingevolge de Wft.

10 Handhaving bij niet naleving De verzekeraar handhaaft conform de bij beleid vastgestelde procedures en maatregelen indien de GA niet acteert overeenkomstig de met de GA gesloten overeenkomsten. Afwijkingen van dit beleid vindt alleen plaats na expliciete goedkeuring van de dagelijks beleidsbepalers waarbij de motivatie voor afwijking zorgvuldig is overwogen en schriftelijk is vastgelegd. 3 DATA 3.1 Kwaliteit en kwantiteit data De door de GA aan de verzekeraar ter beschikking te stellen informatie (data) stelt de verzekeraar in staat om te voldoen aan de vereisten ingevolge de Wft. Dat wil zeggen dat de verzekeraar in staat is om adequaat de risico s te beoordelen in het kader van de bedrijfsvoering en het prudentieel toezicht. 3.2 Data onderdeel van criteria volmachtverlening aan GA Het niveau van de datavoorziening van de GA en de systemen die daarvoor gebruikt worden, zijn door de verzekeraar voor aanstelling van de GA getoetst danwel de verzekeraar vergewist zich in voldoende mate van de continue kwaliteit van de door de GA in dit kader getroffen beheersmaatregelen. Voorbeelden van toetsingen kunnen zijn (niet uitputtend): o Onderzoek van de accountant van de GA o Onderzoek van de onafhankelijke interne toetsing (IAD)van de verzekeraar o Analyseren en vergelijken van de door de GA overgelegde documentatie en data met andere volmachten van de verzekeraar o Door het, aansluitend aan verkennende besprekingen, overleggen van een verklaring door de aan te stellen GA dat deze aan de door de verzekeraar gestelde vereisten kan voldoen

11 Toetsing kwaliteit en kwantiteit data De verzekeraar toetst met enige regelmaat de datakwaliteit van de GA en de wijze en mate van naleving van de voorgeschreven en in de SLA opgenomen AO/IC. De verzekeraar dient maatregelen te (laten) nemen om de datakwaliteit te waarborgen (in de SLA worden afspraken gemaakt over de kwaliteit van de dienstverlening / KPI s/dqi s). Wijze van toetsen (niet uitputtend): o De (externe) accountant toetst jaarlijks de opzet en het bestaan van de AO/IC en verstrekt een verklaring o Naast de inschakeling van de (externe) accountant wordt gedurende het jaar onderzoek verricht naar de kwaliteit van de data en de naleving van de AO/IC van de GA, waarbij de frequentie afhankelijk is van de inrichting van de GA. Van belang voor de mate van assurance is de scope en diepgang van het onderzoek. Te denken valt aan de meest recente auditrapportages, SAS70 verklaring / ISAE 3402, Third Party Mededeling (assuranceverklaring), rapportages gericht op het managen van afspraken over servicelevels o De accountant van de GA dient een controle- en/of beoordelings- opdracht op de AO/IC en datavoorziening van de GA te krijgen en uit te voeren. Verzekeraars ontvangen van de reikwijdte van de opdracht aan de accountant en de bevindingen en aanbevelingen jaarlijks het integrale rapport. Deze opdracht voorziet in een toetsing en beoordeling op hoofdlijnen met betrekking tot de toereikendheid van de organisatie inrichting en risicobeheersing 3.4 Data-analyse t.b.v. risico analyse De van de GA ontvangen informatie (data) dient als bron voor de beoordeling van de risico s die voortkomen uit het gebruik van het volmachtkanaal. De periodieke analyse van data, het uitvoeren van risicoanalyses en het doorvoeren van verbeteringen is een standaard en continue proces bij de GA en de verzekeraar. De verzekeraar rapporteert, aan degene die belast zijn met het dagelijkse beleid, de uitkomsten van de risico analyse. Het samenstel van datavoorziening en opvolgende activiteiten dient te zorgen voor een situatie van beheerste bedrijfsvoering. 3.5 Handelen in geval van ontoereikende data /niet-tijdige data aanlevering De verzekeraar heeft geformaliseerde beleid, processen en procedures hoe te handelen ingeval de GA geen toereikende en/of tijdige informatie (databestanden) verstrekt om adequaat de risico s en daarmee samenhangende zaken te kunnen beoordelen. Deze procedures bevatten ten minste de wijze van waardering van de risico s en de gevolgen hiervan voor de voorzieningen en de resultaten

12 Data-analyse en herijking strategie De uit diverse (risico-) analyses verkregen informatie wordt standaard en op vaste momenten benut om de inzet van het volmachtkanaal te herijken. Dit dient te leiden tot een heroverweging van de samenwerking met de GA en de (distributie-) strategie, als onderdeel van de integrale strategie van de onderneming.

Onderwerp Nadere guidance omtrent onderzoek IAD naar beheersing volmachten

Onderwerp Nadere guidance omtrent onderzoek IAD naar beheersing volmachten Toezicht verzekeraars Nationale verzekeringsgroepen Postbus 98 1000 AB Amsterdam Datum Uw kenmerk Behandeld door Doorkiesnummer Bijlage(n) 1 Onderwerp Nadere guidance omtrent onderzoek IAD naar beheersing

Nadere informatie

CONCEPT DE NEDERLANDSCHE BANK N.V. Good Practice Kapitaalbeleid kleine verzekeraars

CONCEPT DE NEDERLANDSCHE BANK N.V. Good Practice Kapitaalbeleid kleine verzekeraars CONCEPT DE NEDERLANDSCHE BANK N.V. Good Practice Kapitaalbeleid kleine verzekeraars Good Practice van De Nederlandsche Bank N.V. van [DATUM] 2014, houdende een leidraad met betrekking tot het kapitaalbeleid

Nadere informatie

TOETSTERMEN INHAAL-/PE-EXAMEN. Volmacht Overig. Bijlage E10 ----------------------

TOETSTERMEN INHAAL-/PE-EXAMEN. Volmacht Overig. Bijlage E10 ---------------------- TOETSTERMEN INHAAL-/PE-EXAMEN Volmacht Overig Bijlage E10 ---------------------- College Deskundigheid Financiële Dienstverlening Juni 2013, Den Haag 1 ALGEMENE KENNIS EN VAARDIGHEDEN KENNIS Eindterm 1a

Nadere informatie

Afspraken tripartiet overleg financiële onderneming, externe accountant, De Nederlandsche Bank

Afspraken tripartiet overleg financiële onderneming, externe accountant, De Nederlandsche Bank Afspraken tripartiet overleg financiële onderneming, externe accountant, De Nederlandsche Bank Wft: Wet op het financieel toezicht Bpr: Besluit prudentiële regels Wft Wta: Wet toezicht accountantsorganisaties

Nadere informatie

Uitbesteding in de pensioensector:

Uitbesteding in de pensioensector: Uitbesteding in de pensioensector: Bevindingen vanuit de toezichtspraktijk Prof. Dr. O.C.H.M. Sleijpen EYe on Pensions 14 januari 2014 Uitbesteding in de Pensioensector Topics: A. Wettelijke bepalingen

Nadere informatie

Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling

Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling I. Prestatie-indicatoren Een verzekeraar beschikt over verschillende middelen om de organisatie of bepaalde processen binnen de organisatie aan te sturen.

Nadere informatie

MODEL ALL FINANCE BV. Checklist Administratieve Organisatie en Interne Controle AO/IC

MODEL ALL FINANCE BV. Checklist Administratieve Organisatie en Interne Controle AO/IC MODEL ALL FINANCE BV Checklist Administratieve Organisatie en Interne Controle AO/IC WET OP HET FINANCIEEL TOEZICHT Versie 1: 8 maart 2012 1 INHOUDSOPGAVE Checklist administratieve organisatie en interne

Nadere informatie

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING ARTIKEL 1 DEFINITIES In dit reglement wordt verstaan onder: - Bestuur : het bestuur van de Stichting, zijnde het orgaan dat de dagelijkse en algemene leiding

Nadere informatie

Overzicht van markttoegang regelgeving Wft BANKEN met zetel in Nederland

Overzicht van markttoegang regelgeving Wft BANKEN met zetel in Nederland Overzicht van markttoegang regelgeving BANKEN met zetel in Nederland Deel 2 Deel Markttoegang Financiële Ondernemingen Art. 1:1 definities a. een afwikkelonderneming; b. een bank; financiële onderneming

Nadere informatie

Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA)

Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA) (VGBA) Geldend per 1 januari 2014 Verordening gedrags- en beroepsregels accountants De ledenvergadering van de Nederlandse beroepsorganisatie van accountants, Gelet op artikel 19, tweede lid, aanhef en

Nadere informatie

Compliance Charter. Voor pensioenfondsen die pensioenadministratie en/of vermogensbeheer geheel of gedeeltelijk hebben uitbesteed

Compliance Charter. Voor pensioenfondsen die pensioenadministratie en/of vermogensbeheer geheel of gedeeltelijk hebben uitbesteed Compliance Charter Voor pensioenfondsen die pensioenadministratie en/of vermogensbeheer geheel of gedeeltelijk hebben uitbesteed September 2008 Inhoudsopgave 1 Voorwoord 1 2 Definitie en reikwijdte 2 3

Nadere informatie

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014 PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE COMMODITY DISCOVERY FUND Bijgewerkt tot 8 juli 2014 Principles of Fund Governance Pag. 1/5 1. INLEIDING Commodity Discovery Management B.V. (de Beheerder ) is de beheerder

Nadere informatie

Interne beheersing: Aan assurance verwante opdrachten

Interne beheersing: Aan assurance verwante opdrachten Interne beheersing: Aan assurance verwante opdrachten Naam vragenlijst: Vertrouwelijk Inleiding In het kader van de Verordening op de Kwaliteitstoetsing (RA s) is het accountantskantoor geselecteerd voor

Nadere informatie

Beloningsbeleid Maart 2015

Beloningsbeleid Maart 2015 Beloningsbeleid Maart 2015 Inhoud 1. Inleiding... 2 2. Relevante wet- en regelgeving... 2 4. Bestuur (directie)... 3 5. Raad van Commissarissen... 3 6. Medewerkers... 3 7. Publicatie... 5 8. Governance

Nadere informatie

Seminar! BETEKENIS VAN INTERNE AUDIT voor specifieke verzekeraars! Internal Audit en doeltreffendheid van! risk management system!

Seminar! BETEKENIS VAN INTERNE AUDIT voor specifieke verzekeraars! Internal Audit en doeltreffendheid van! risk management system! Seminar! BETEKENIS VAN INTERNE AUDIT voor specifieke verzekeraars! Internal Audit en doeltreffendheid van! risk management system!! Tom Veerman! Triple A Risk Finance B.V.! 1! Programma! Solvency II stand

Nadere informatie

Reglement audit committee van de raad van commissarissen

Reglement audit committee van de raad van commissarissen Reglement audit committee van de raad van commissarissen Vaststelling en wijziging reglement. Artikel 1. 1.1. Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen met ingang van 1 januari 2016.

Nadere informatie

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur 1. Algemeen Deugdelijk ondernemingsbestuur is waar corporate governance over gaat. Binnen de bedrijfskunde wordt de term gebruikt voor het aanduiden van hoe een

Nadere informatie

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE TELEGRAAF MEDIA GROEP N.V.

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE TELEGRAAF MEDIA GROEP N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE TELEGRAAF MEDIA GROEP N.V. Dit Reglement is goedgekeurd door de Raad van Commissarissen van Telegraaf Media Groep N.V. op 17 september 2013. 1. Inleiding De Auditcommissie is een

Nadere informatie

De definitieve Code Corporate Governance, enige beschouwingen vanuit risicoperspectief.

De definitieve Code Corporate Governance, enige beschouwingen vanuit risicoperspectief. De definitieve Code Corporate Governance, enige beschouwingen vanuit risicoperspectief. In de Code van Commissie Peters De Veertig Aanbevelingen (juni 1997) staat in zeer algemene termen iets over risicobeheersing.

Nadere informatie

Verordening accountantsorganisaties

Verordening accountantsorganisaties Verordening accountantsorganisaties De ledenvergadering van de Nederlandse beroepsorganisatie van accountants; Gelet op artikel 19, tweede lid, onderdeel b, van de Wet op het accountantsberoep; Overwegende

Nadere informatie

Beloningsbeleid Januari 2012

Beloningsbeleid Januari 2012 Beloningsbeleid Januari 2012 Inhoudsopgave Inleiding 2 Doel beloningsbeleid 3 Uitgangspunten beloningsbeleid 3 Inschaling en beschrijving beloning 3 Beloningsmodel onderneming 4 Risicobeheersing 4 Variabele

Nadere informatie

NVGA Kwaliteitsnormering

NVGA Kwaliteitsnormering NVGA Kwaliteitsnormering Inhoud: 1. Organisatorische en juridische aspecten 2. Acceptatie 3. Schadebehandeling 4. Schadelastbeheersing 5. Toetsing 6. Klachtenprocedure De NVGA-kwaliteitsnormering bestaat

Nadere informatie

De Nadere regeling gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft wordt als volgt gewijzigd:

De Nadere regeling gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft wordt als volgt gewijzigd: CONSULTATIEVERSIE Besluit van ( datum), houdende wijziging van de Nadere regeling gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft van 15 november 2006 in verband met regels met betrekking tot de bescherming

Nadere informatie

CONVENANT. De Stichting Autoriteit Financiële Markten (hierna: AFM) en

CONVENANT. De Stichting Autoriteit Financiële Markten (hierna: AFM) en CONVENANT Inzake de samenwerking tussen de Stichting Autoriteit Financiële Markten en de Stichting Dutch Securities Institute ter bevordering van het integriteittoezicht en de handhaving van de deskundigheid

Nadere informatie

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016 Third Party Memorandum (TPM) Een Derde verklaring of Third Party Mededeling (TPM) is een verklaring die afgegeven wordt door een onafhankelijk audit partij over de kwaliteit van een ICT-dienstverlening

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland. Compliance program. Vastgesteld en gewijzigd in de bestuursvergadering van 12 februari 2014

Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland. Compliance program. Vastgesteld en gewijzigd in de bestuursvergadering van 12 februari 2014 Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland Compliance program Vastgesteld en gewijzigd in de bestuursvergadering van 12 februari 2014 1 Inleiding In dit Compliance Program is de inrichting van de

Nadere informatie

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008.

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Bestuursreglement Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Artikel 1 Status en inhoud van het reglement 1. Dit reglement is opgesteld

Nadere informatie

Good Practice Afwikkelplan voor een premiepensioeninstelling

Good Practice Afwikkelplan voor een premiepensioeninstelling DE NEDERLANDSCHE BANK N.V. Good Practice Afwikkelplan voor een premiepensioeninstelling Good Practice van De Nederlandsche Bank N.V. ( DNB ) van 27 februari 2015, houdende een leidraad om invulling te

Nadere informatie

Compliance Charter. Voor uitvoeringsorganisaties

Compliance Charter. Voor uitvoeringsorganisaties Compliance Charter Voor uitvoeringsorganisaties September 2008 Inhoudsopgave 1 Voorwoord 1 2 Definitie en reikwijdte 2 3 Missie van compliance 6 4 Belangrijkste taken en verantwoordelijkheden compliance

Nadere informatie

Werving en selectie. Beleidsbepalers. Van Lanschot N.V. F. van Lanschot Bankiers N.V. Werving & Selectie Beleidsbepalers. Werving & selectiebeleid

Werving en selectie. Beleidsbepalers. Van Lanschot N.V. F. van Lanschot Bankiers N.V. Werving & Selectie Beleidsbepalers. Werving & selectiebeleid Werving & Selectie Werving en selectie Van Lanschot N.V. F. van Lanschot Bankiers N.V. Human Resource Management Pagina 1 van 9 Werving & Selectie Inleiding Met ingang van 1 juli 2012 hebben DNB en AFM

Nadere informatie

Reglement van de Auditcommissie van Stichting TBV

Reglement van de Auditcommissie van Stichting TBV Vastgesteld in de Raad van Toezicht d.d. 12 september 2007 Reglement van de Auditcommissie van Stichting TBV 0. Inleiding 0.1. Dit reglement is opgesteld door de Raad van Toezicht ingevolge artikel 18

Nadere informatie

- 1 - De Nederlandsche Bank NV (DNB) legt een bestuurlijke boete als bedoeld in artikel 1:80 en 1:81 van de Wft, op aan:

- 1 - De Nederlandsche Bank NV (DNB) legt een bestuurlijke boete als bedoeld in artikel 1:80 en 1:81 van de Wft, op aan: - 1 - Beschikking tot het opleggen van een bestuurlijke boete aan Matrix Asset Management B.V. als bedoeld in artikel 1:80 van de Wet op het financieel toezicht Gelet op artikel 1:80, 1:81, 1:98 en 3:72,

Nadere informatie

Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v.

Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v. AB Jeugdhulp Rijnmond 23 april 2015 bijlage 1 bij agp 11 Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v. 1 1. Inleiding ln het Besluit Accountantscontrole

Nadere informatie

Datum 16 januari 2012 Ons kenmerk TGFO-EHBo-11121046 Pagina 1 van 5. Betreft

Datum 16 januari 2012 Ons kenmerk TGFO-EHBo-11121046 Pagina 1 van 5. Betreft Aanbieders van financiële producten Datum 16 januari 2012 Pagina 1 van 5 Betreft Ketenbeheersing Geachte heer, mevrouw, In 2010 en 2011 heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) de ketenbeheersing van

Nadere informatie

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen RAPPORT Prins Willem-Alexanderlaan 651 Postbus 700 7300 HC Apeldoorn Telefoon (055) 579 39 48 www.achmea.nl Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen Rapportage Intern toezicht in het kader van

Nadere informatie

BNG Regeling melding (vermeende) misstand

BNG Regeling melding (vermeende) misstand Koninginnegracht 2 2514 AA Den Haag T 0703750750 www.bngbank.nl BNG Regeling melding (vermeende) misstand BNG Bank is een handelsnaam van N.V. Bank Nederlandse Gemeenten, statutair gevestigd te Den Haag,

Nadere informatie

Compliance Charter. Voor pensioenfondsen met pensioenadministratie en vermogensbeheer in eigen beheer

Compliance Charter. Voor pensioenfondsen met pensioenadministratie en vermogensbeheer in eigen beheer Compliance Charter Voor pensioenfondsen met pensioenadministratie en vermogensbeheer in eigen beheer September 2008 Inhoudsopgave 1 Voorwoord 1 2 Definitie en reikwijdte 2 3 Missie van compliance 6 4 Belangrijkste

Nadere informatie

Reglement audit committee

Reglement audit committee Reglement audit committee Artikel 1. Vaststelling en wijziging reglement 1. Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen op 19 augustus 2013, gewijzigd op 2 december 2013 en laatstelijk

Nadere informatie

Amsterdam, 3 juli 2015. Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II. Geachte heer, mevrouw,

Amsterdam, 3 juli 2015. Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II. Geachte heer, mevrouw, Amsterdam, 3 juli 2015 Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II Geachte heer, mevrouw, Namens de Vereniging van Vermogensbeheerders & Adviseurs (hierna: VV&A ) willen wij graag van de gelegenheid

Nadere informatie

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis.

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis. BESTUURSREGLEMENT Vastgesteld door het bestuur op 6 mei 2015. Hoofdstuk I. Algemeen. Artikel 1. Begrippen en terminologie. Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten

Nadere informatie

Generieke systeemeisen

Generieke systeemeisen Bijlage Generieke Systeem in kader van LAT-RB, versie 27 maart 2012 Generieke systeem NTA 8620 BRZO (VBS elementen) Arbowet Bevb / NTA 8000 OHSAS 18001 ISO 14001 Compliance competence checklist 1. Algemene

Nadere informatie

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013 SiSa cursus 2013 Gemeente en Welkom Even voorstellen EY: Stefan Tetteroo RA Page 1 Agenda Doelstelling Accountant en gemeente Onze visie inzake de betrokken actoren Coördinatie- en controlefunctie binnen

Nadere informatie

Beleidsregel Deskundigheid dagelijks beleidsbepalers artikel 4:9 en 5:29 Wft

Beleidsregel Deskundigheid dagelijks beleidsbepalers artikel 4:9 en 5:29 Wft AFM Beleidsregel Deskundigheid s artikel 4:9 en 5:29 Wft Beleidsregel Wet op het financieel toezicht 08-01 van de Stichting Autoriteit Financiële Markten van 24 maart 2008 inzake de deskundigheid van s

Nadere informatie

Algemene toelichting Intern controleplan 2012

Algemene toelichting Intern controleplan 2012 Algemene toelichting Intern controleplan 2012 Inhoudsopgave: 1. Algemeen 3 2. Uitgangspunten interne controleplan 2012 3 2.1 Waarom een intern controleplan? 3 2.2 Controleaanpak 3 2.3 Uitvoering van de

Nadere informatie

Concept Ministeriële regeling

Concept Ministeriële regeling Concept Ministeriële regeling Regeling van de minister van Financiën met betrekking tot het stellen van regels over de eed of belofte die personen werkzaam bij financiële ondernemingen moeten afleggen

Nadere informatie

Symposium Uitbesteding & Cloud computing. De Nederlandsche Bank. Amsterdam, 14 juni 2012

Symposium Uitbesteding & Cloud computing. De Nederlandsche Bank. Amsterdam, 14 juni 2012 Symposium Uitbesteding & Cloud computing De Nederlandsche Bank 1 Amsterdam, 14 juni 2012 Agenda symposium uitbesteding & cloud computing 13.30-14.00 Ontvangst met koffie 14.00-14.15 Welkomstwoord door

Nadere informatie

Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars

Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars Memo uitkomsten themaonderzoek Vermogensbeheer Zorgverzekeraars De Nederlandsche Bank (hierna: DNB) heeft in 2013 en 2014 bij meerdere zorgverzekeraars onderzoek gedaan naar het beleid en de beheersomgeving

Nadere informatie

Accountantsprotocol declaratieproces. revalidatiecentra fase 2 : bestaan en

Accountantsprotocol declaratieproces. revalidatiecentra fase 2 : bestaan en Accountantsprotocol declaratieproces revalidatiecentra fase 2 : bestaan en werking Versie 29 september 2015 Inhoud 1. Inleiding en uitgangspunten 3 2. Onderzoeksaanpak accountant 4 2.1 Doel en reikwijdte

Nadere informatie

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur Appendi 105 Het Nieuwe Instituut Jaarverslag Verantwoording Governance Code Cultuur Toegepast in Principe 1 Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur De organisatie

Nadere informatie

Reglement Auditcommissie WormerWonen

Reglement Auditcommissie WormerWonen Reglement Auditcommissie WormerWonen Vastgesteld in de Auditcommissie van WormerWonen Ter goedkeuring voorgelegd aan de Raad van Toezicht op 29 oktober 2014 14 oktober 2014 1 1. INHOUD 1. Doelstelling

Nadere informatie

Leden van de FORUMVAST Belangenvereniging Aanbieders Vastgoedbeleggingsproducten

Leden van de FORUMVAST Belangenvereniging Aanbieders Vastgoedbeleggingsproducten Minimumeisen Gedragscode FORUMVAST 2013 Doel Leden van de FORUMVAST Belangenvereniging Aanbieders Vastgoedbeleggingsproducten (hierna:forumvast) zijn aanbieders van vastgoedbeleggingsproducten die zich

Nadere informatie

EFO Paardenverzekering

EFO Paardenverzekering EFO Paardenverzekering Versie dd 10 juni 2015 BELONINGSBELEID Dit beloningsbeleid is opgesteld om duidelijkheid te verschaffen over het beloningsbeleid van EFO Paardenverzekering aan alle belanghebbenden.

Nadere informatie

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE Vastgesteld door de RvC op 10 maart 2010 1 10 maart 2010 INHOUDSOPGAVE Blz. 0. Inleiding... 3 1. Samenstelling... 3 2. Taken en bevoegdheden... 3 3. Taken betreffende

Nadere informatie

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Doel Bijdragen aan de formulering van het strategische en tactische (financieel-)economische beleid van de instelling of onderdelen daarvan, alsmede vorm en

Nadere informatie

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE Vastgesteld door het bestuur op: 4 juni 2014 Goedgekeurd door de raad van toezicht op: 4 juni 2014 HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen

Nadere informatie

Gelet op artikel 165, tweede lid, Besluit Gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft;

Gelet op artikel 165, tweede lid, Besluit Gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft; CONSULTATIEVERSIE Besluit van ( datum), houdende wijziging van de Nadere regeling gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft van 15 november 2006 in verband met regels met betrekking tot de bescherming

Nadere informatie

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV).

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). REGLEMENT BELEGGINGSCOMMISSIE voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte Dit reglement geeft, in aanvulling op de statuten,

Nadere informatie

HAN Jaarverslag 2013 8. Bestuur en management. Risicomanagement

HAN Jaarverslag 2013 8. Bestuur en management. Risicomanagement Risicomanagement Het College van Bestuur rapporteert jaarlijks aan de Raad van Toezicht over de belangrijkste risico s die de HAN bedreigen. Per risico worden kans, effect en beïnvloedbaarheid annex maatregelen

Nadere informatie

REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT

REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT 1. Taken en verantwoordelijkheden 1. Ingevolge de statuten bestuurt de Raad van Bestuur de Stichting onder toezicht van de Raad van Toezicht.

Nadere informatie

Beloningsbeleid 4 januari 2012

Beloningsbeleid 4 januari 2012 Beloningsbeleid 4 januari 2012 Inhoudsopgave Inleiding 3 Doel beloningsbeleid 4 Uitgangspunten beloningsbeleid 4 Inschaling en beschrijving beloning 4 Beloningsmodel onderneming 5 Risicobeheersing 5 Beoordeling

Nadere informatie

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT STICHTING CONTRACTSPELERSFONDS KNVB

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT STICHTING CONTRACTSPELERSFONDS KNVB REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT STICHTING CONTRACTSPELERSFONDS KNVB Inleiding De Raad van Toezicht en het bestuur van de Stichting Contractspelersfonds KNVB (hierna respectievelijk te noemen: de Raad van Toezicht,

Nadere informatie

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september)

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september) TAKEN EN BEVOEGDHEDEN RAAD VAN TOEZICHT ALERIMUS 1. Taak en werkwijze: De Raad van Toezicht heeft tot taak toezicht te houden op het besturen door de Raad van Bestuur en op de algemene gang van zaken in

Nadere informatie

Onderlinge Winterswijk W.A.

Onderlinge Winterswijk W.A. GOVERNANCEVERSLAG Versie 04-03-2014 1. Inleiding Door de financiële crisis en maatschappelijke ontwikkelingen is de aandacht voor Corporate Governance bij financiële instellingen en toezichthouders de

Nadere informatie

GEMEENTELIJKE TELECOMMUNICATIE MOBIELE COMMUNICATIE. Bijlage 04 Kwaliteitsborging en auditing

GEMEENTELIJKE TELECOMMUNICATIE MOBIELE COMMUNICATIE. Bijlage 04 Kwaliteitsborging en auditing GEMEENTELIJKE TELECOMMUNICATIE MOBIELE COMMUNICATIE Bijlage 04 Kwaliteitsborging en auditing Inhoud 1 Inleiding 3 2 Aantonen kwaliteitsborging van de dienstverlening 4 3 Auditing 5 3.1 Wanneer toepassen

Nadere informatie

Compliancerapportageformat

Compliancerapportageformat Compliancerapportageformat voor middelgrote fondsen en uitvoeringsorganisaties Mei 2009 1 Inleiding In deze periodieke compliancerapportage over de periode rapporteert de Compliance

Nadere informatie

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE RAAD VAN COMMISSARISSEN STICHTING WOONSTAD ROTTERDAM

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE RAAD VAN COMMISSARISSEN STICHTING WOONSTAD ROTTERDAM REGLEMENT AUDITCOMMISSIE RAAD VAN COMMISSARISSEN STICHTING WOONSTAD ROTTERDAM 25 april 2012 pagina 2 Artikel 1 Doelstelling De Auditcommissie maakt onderdeel uit van de Raad van Commissarissen van de Stichting

Nadere informatie

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V.

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V. PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V. I Inleiding Keijser Capital Asset Management B.V. (de Directie ) voert de directie over Add Value Fund N.V. (hierna ook Add Value Fund of Fonds ). De Directie

Nadere informatie

Beleidsregel Kaderregeling Administratieve Organisatie en Interne Controle inzake DBC-registratie en facturering

Beleidsregel Kaderregeling Administratieve Organisatie en Interne Controle inzake DBC-registratie en facturering Beleidsregel Kaderregeling Administratieve Organisatie en Interne Controle inzake DBC-registratie en facturering 1. ALGEMEEN a. Deze beleidsregel is van toepassing op organen voor gezondheidszorg als vermeld

Nadere informatie

REGLEMENT AUDIT- EN RISICOBEHEERCOMMISSIE ZLM VERZEKERINGEN

REGLEMENT AUDIT- EN RISICOBEHEERCOMMISSIE ZLM VERZEKERINGEN REGLEMENT AUDIT- EN RISICOBEHEERCOMMISSIE ZLM VERZEKERINGEN Pagina 1 van 5 Artikel 1 Definities Maatschappij : ZLM Verzekeringen (OVM ZLM U.A.) RvC : Raad van Commissarissen van de maatschappij Directie

Nadere informatie

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE WONINGBOUWVERENIGING OUDEWATER

REGLEMENT AUDITCOMMISSIE WONINGBOUWVERENIGING OUDEWATER REGLEMENT AUDITCOMMISSIE WONINGBOUWVERENIGING OUDEWATER Auditcommissie reglement def Pag. 1 Missie / doelstellingen De auditcommissie is een vaste commissie van de Raad van Toezicht. De auditcommissie

Nadere informatie

Nederlandse Brandwonden Stichting

Nederlandse Brandwonden Stichting Nederlandse Brandwonden Stichting REGLEMENT AUDITCOMMISSIE Vastgesteld door de Raad van Toezicht op 24 april 2012 1/7 0. Inleiding 0.1 Dit reglement is opgesteld door de Raad van Toezicht (hierna RvT)

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen SAP Risk-Control Model Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen Agenda 1.Introductie in Risicomanagement 2.SAP Risk-Control Model Introductie in Risicomanagement Van risico s naar intern

Nadere informatie

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit Protocol tussen de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Zorgautoriteit inzake samenwerking en coördinatie op het gebied van beleid, regelgeving, toezicht & informatieverstrekking en andere

Nadere informatie

De Minister van Financiën, Besluit: De Tijdelijke regeling invoering Wft wordt als volgt gewijzigd:

De Minister van Financiën, Besluit: De Tijdelijke regeling invoering Wft wordt als volgt gewijzigd: Directie Financiële Markten Datum Uw brief (Kenmerk) Ons kenmerk 15 augustus 2007 FM 2007-01901 M Onderwerp Regeling tot wijziging van de Tijdelijke regeling invoering Wft De Minister van Financiën, Gelet

Nadere informatie

Controleprotocol Jaarrekening Gemeente De Bilt 2014

Controleprotocol Jaarrekening Gemeente De Bilt 2014 Behoort bij raadsbesluit d.d. 29 januari 2015 tot vaststelling van het 'Controleprotocol 2014'. Controleprotocol Jaarrekening 2014 Inhoudsopgave 1. Samenvatting... 3 2. Inleiding... 3 2.1 Doelstelling...

Nadere informatie

Bestuursreglement. Bestuursreglement Stichting Verpleeghuis het Parkhuis Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6

Bestuursreglement. Bestuursreglement Stichting Verpleeghuis het Parkhuis Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6 Bestuursreglement Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6 Definities In dit reglement wordt verstaan onder: - Bestuur: de raad van bestuur van Stichting Verpleeghuis Het Parkhuis - Raad van Toezicht:

Nadere informatie

Risk & Compliance Charter Clavis Family Office B.V.

Risk & Compliance Charter Clavis Family Office B.V. Risk & Compliance Charter Clavis Family Office B.V. Datum: 15 april 2013 Versie 1.0 1. Inleiding Het Risk & Compliance Charter (charter) bevat de uitgeschreven principes, doelstellingen en bevoegdheden

Nadere informatie

Compliance Charter. a.s.r

Compliance Charter. a.s.r Compliance Charter a.s.r Status: definitief Versie: 4.0 Datum opgesteld: 19 september 2013 Goedgekeurd door: Raad van Bestuur op 29 november 2013 Goedgekeurd door: Audit & Risicocommissie op 9 december

Nadere informatie

REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen

REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen Versie 1.1 dd. 15 januari 2014 Artikel 1 - Algemene taak 1.1 De raad van commissarissen

Nadere informatie

Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree

Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte reglement 1. Dit reglement is vastgesteld en goedgekeurd in de vergadering van de Raad van Commissarissen d.d.

Nadere informatie

Nadere voorschriften inzake de continuïteit van de beroepsuitoefening door de openbaar accountant

Nadere voorschriften inzake de continuïteit van de beroepsuitoefening door de openbaar accountant Nadere voorschriften inzake de continuïteit van de beroepsuitoefening door de openbaar accountant Het bestuur van de Orde Koninklijk Nederlands Instituut van Registeraccountants, Gelet op artikel 25, derde

Nadere informatie

COMMISSIE VOOR HET BANK- EN FINANCIEWEZEN Prudentieel toezicht op de beleggingsondernemingen

COMMISSIE VOOR HET BANK- EN FINANCIEWEZEN Prudentieel toezicht op de beleggingsondernemingen Prudentieel toezicht op de beleggingsondernemingen Brussel, 14 november 2002. CIRCULAIRE D1/EB/2002/6 AAN DE BELEGGINGSONDERNEMINGEN OVER HUN INTERNE CONTROLE EN OVER DE INTERNE AUDITFUNCTIE EN DE COMPLIANCE-FUNCTIE

Nadere informatie

ICAAP Bewust van uw risico s. Alex Poel 18 mei 2010

ICAAP Bewust van uw risico s. Alex Poel 18 mei 2010 ICAAP Alex Poel 18 mei 2010 Inhoud 1. ICAAP algemeen 2. De uitgangspunten (vertaald) 3. Het ICAAP uitvoeren 4. De risico s 5. Enkele voorbeelden 6. Wat kan ICAAP voor u betekenen 1. ICAAP algemeen (1)

Nadere informatie

Vrijstellingsregeling Wft. Grens vrijstelling van 50.000 naar 100.000 Aanbieders moeten een AFM-vergunning aanvragen voor 1 februari 2012

Vrijstellingsregeling Wft. Grens vrijstelling van 50.000 naar 100.000 Aanbieders moeten een AFM-vergunning aanvragen voor 1 februari 2012 Vrijstellingsregeling Wft Grens vrijstelling van 50.000 naar 100.000 Aanbieders moeten een AFM-vergunning aanvragen voor 1 februari 2012 In deze brochure leest u óf u iets moet doen en wat Charco & Dique

Nadere informatie

Richtlijnen voor rapportering door de certificerend actuaris van een verzekeringsinstelling

Richtlijnen voor rapportering door de certificerend actuaris van een verzekeringsinstelling Richtlijnen voor rapportering door de certificerend actuaris van een verzekeringsinstelling Hoofdindeling: Beroepsreglementering Categorie: Overige standaarden Opgesteld door: AG werkgroep Actuariële Governance

Nadere informatie

GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE

GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE ACHMEA BELEGGINGSFONDSEN BEHEER B.V. Inleiding, statutair gevestigd te s-gravenhage (KvK nr. 8062738), beschikt over een vergunning als beheerder van beleggingsinstellingen,

Nadere informatie

DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK?

DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK? WHITEPAPER DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK? DOOR M. HOOGERWERF, SENIOR BUSINESS CONS ULTANT Risicomanagement is tegenwoordig een belangrijk onderdeel van uw bedrijfsvoering. Dagelijks wordt er aandacht

Nadere informatie

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Stek

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Stek Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Stek 1 Algemeen Deugdelijk ondernemingsbestuur is waar corporate governance over gaat. Binnen de bedrijfskunde wordt de term gebruikt voor het aanduiden van hoe

Nadere informatie

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Organisatie Januari 2012 nvt 18 Januari 2012 Zelfevaluatie Raad van Toezicht Organisatie/Zelfevaluatie Inhoudsopgave 1. PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD

Nadere informatie

(Tekst geldend op: 07-09-2011Voorstel wetswijziging September 2011) Wet op het financieel toezicht

(Tekst geldend op: 07-09-2011Voorstel wetswijziging September 2011) Wet op het financieel toezicht (Tekst geldend op: 07-09-2011Voorstel wetswijziging September 2011) Wet op het financieel toezicht Hoofdstuk 4.2. Regels voor het werkzaam zijn op de financiële markten betreffende alle financiële diensten

Nadere informatie

Rapport. Governance Principes. Univé Noord-Nederland Versie 2.0 JZ&C0713

Rapport. Governance Principes. Univé Noord-Nederland Versie 2.0 JZ&C0713 Governance Principes Rapport Governance Principes Univé Noord-Nederland Versie 2.0 JZ&C0713 Inhoudsopgave 1. Governance Principes 3 2. De Raad van Commissarissen 4 3. De Raad van Bestuur 7 4. Risicomanagement

Nadere informatie

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce. Cloud Computing, een inleiding ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren 10 december 2013 Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.com 10 december 2013 1 Kenmerken van Cloud

Nadere informatie

Toepassing van de Governance Principes Verzekeraars door Waard Leven N.V. in 2015 (geldt ook voor Waard Schade N.V. en Hollands Welvaren Leven N.V.

Toepassing van de Governance Principes Verzekeraars door Waard Leven N.V. in 2015 (geldt ook voor Waard Schade N.V. en Hollands Welvaren Leven N.V. Toepassing van de Governance Principes Verzekeraars door Waard Leven N.V. in 2015 (geldt ook voor Waard Schade N.V. en Hollands Welvaren Leven N.V.) Principe Naleving door verzekeraar Toelichting door

Nadere informatie

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT werkveld datum Instemming/advies GMR Vaststelling RvT Vastgesteld CvB Organisatie 28-11-2012 n.v.t. 28-11-2012 n.v.t. Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT Inhoudsopgave 1. Procedure zelfevaluatie Raad van

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Code Verzekeraars op hoofdlijnen

1. Inleiding. 2. Code Verzekeraars op hoofdlijnen GOVERNANCEVERSLAG 1. Inleiding Met ingang van 1 januari 2011 dienen verzekeraars te voldoen aan de door het Verbond van Verzekeraars vastgestelde Governance Principes Verzekeraars (hierna: Code Verzekeraars

Nadere informatie

af over het gevoerde beleid en de door de Raad van Bestuur in dat kader verrichte werkzaamheden.

af over het gevoerde beleid en de door de Raad van Bestuur in dat kader verrichte werkzaamheden. sdw REGLEMENT RAAD VAN BESTUUR DEFINITIES Cliëntenraad: het door de stichting ingestelde orgaan dat binnen de doelstellingen van de stichting in het bijzonder de gemeenschappelijke belangen van de cliënten

Nadere informatie