PROSPECTUSAANSPRAKELIJKHEID BIJ OPENBARE

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "PROSPECTUSAANSPRAKELIJKHEID BIJ OPENBARE"

Transcriptie

1 Faculteit Rechtsgeleerdheid Universiteit Gent Academiejaar PROSPECTUSAANSPRAKELIJKHEID BIJ OPENBARE UITGIFTE VAN EFFECTEN: BELGISCHE REGELING IN RECHTSVERGELIJKEND EN EUROPEES PERSPECTIEF Masterproef van de opleiding Master in de rechten Ingediend door Spriet An-Charlotte (studentennr ) Promotor: Prof. M. Tison Commissaris: E. Vandendriessche

2 WOORD VOORAF Deze masterproef is het sluitstuk van mijn rechtenopleiding aan de Universiteit Gent. In dit voorwoord wil ik graag iedereen bedanken die mij heeft geholpen, gesteund, begeleid en geadviseerd bij het schrijven van dit werk. In de eerste plaats dank ik uiteraard mijn promotor, Professor Michel Tison, voor het aanreiken van mijn masterproefonderwerp en het beantwoorden van talrijke vragen. Ook mijn commissaris, Mevrouw Elke Vandendriessche, wens ik te bedanken voor de bemerkingen bij mijn masterproeftekst. Verder ook een woord van dank aan Jeroen Somers en Angélique Lechat, die mij vorige zomer hebben begeleid tijdens mijn stage bij ING Investment Management Belgium NV. Dankzij de tijd die ze in mij hebben geïnvesteerd, heb ik op drie weken tijd enorm veel bijgeleerd over de werking van beheervennootschappen en instellingen voor collectieve belegging. Daarnaast wil ik graag mijn ouders bedanken, die mij de voorbije vijf jaar altijd hebben gesteund en mij motiveerden tijdens de moeilijke momenten. Ik dank hen ook in het kader van deze masterproef voor het controleren van mijn masterproef op spel- en tikfouten. Ten slotte verdienen ook mijn vrienden een vermelding in dit dankwoord, die voor ontspanning zorgden tijdens deze drukke periode. In het bijzonder wil ik Stan bedanken, die mij het afgelopen jaar onvoorwaardelijk heeft gesteund en mij steeds heeft geholpen waar mogelijk.

3 INHOUDSOPGAVE INLEIDING... 1 CONTEXT: DE PRIMAIRE KAPITAALMARKT EN DE OPENBARE UITGIFTE VAN EFFECTEN... 2 DEEL I DE PROSPECTUSVERPLICHTING: EUROPEES EN BELGISCH KADER... 4 A. Europees kader van de prospectusverplichting Algemeen: de Prospectusrichtlijn... 4 a. Inleiding... 4 b. Herzieningsrichtlijn 2010/73/EU... 5 c. Harmonisatie als doelstelling van de Prospectusrichtlijn... 5 d. Een Europees paspoort voor prospectussen Communautaire reikwijdte van een prospectusgoedkeuring Notificatieprocedure... 7 e. Toepassingsgebied Effecten Algemene uitsluitingen Aanbieding van effecten aan het publiek f. Prospectusplicht Principe Aanbiedingen zonder publiek karakter Effecten vrijgesteld van de prospectusplicht g. Inhoud, vorm en taal van het prospectus Inhoud Vorm Taalregeling h. Document ter aanvulling van het prospectus i. Goedkeuring van het prospectus j. Publicatie van het prospectus k. Geldigheidsduur van het prospectus l. Prospectusverantwoordelijkheid en aansprakelijkheid Prospectusverantwoordelijkheid Prospectusaansprakelijkheid: een effectieve rechtsbescherming Aansprakelijkheid voor de samenvatting m. Impact van de Prospectusrichtlijn en de rol van het prospectus ICBE s van het open-end type: de UCITS IV-Richtlijn I

4 a. Inleiding b. Minimale harmonisatie c. Toepassingsgebied d. Prospectusplicht e. Inhoud en vorm van het prospectus f. De essentiële beleggersinformatie (KII) Inleiding: afschaffing van vereenvoudigd prospectus en invoering van KII Verplichting om een KIID op te stellen Inhoud en vorm van het KIID g. Aansprakelijkheidsregime Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor het prospectus Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor het KIID B. Belgisch kader van de prospectusverplichting De Prospectuswet van 16 juni a. Omzetting van de Prospectusrichtlijn in België b. Toepassingsgebied van de Prospectuswet Algemeen Geharmoniseerd en niet-geharmoniseerd prospectusregime Algemene uitsluitingen Beleggingsinstrumenten en effecten Openbare aanbieding c. Prospectusplicht Algemeen Vrijstellingen van de prospectusplicht d. Inhoud, vorm, taal en aanvulling van het prospectus e. Goedkeuring van het prospectus f. Publicatie en geldigheidsduur van het prospectus Open-end ICB s: huidige en toekomstige prospectusregeling a. Inleiding b. Toepassingsgebied van de ICB-Wet Beleggingen waarvoor een ICB kan opteren Kapitaalstructuur: ICB s van het closed-end en van het open-end type Financieringsvorm: Openbare, institutionele en private ICB s c. Prospectusplicht II

5 1. Verplichting tot publiceren van een prospectus en vereenvoudigd prospectus Toekomstig recht: de essentiële beleggersinformatie DEEL II PROSPECTUSAANSPRAKELIJKHEID IN RECHTSVERGELIJKEND PERSPECTIEF A. Inleiding B. België Gemeenrechtelijk regime van art BW a. Overzicht b. Een voorbeeld uit de rechtspraak: de zaak Barrack Mines c. Constitutieve bestanddelen van art BW Foutvereiste Schade Causaal verband d. Beperking van het risico: exoneratiebedingen Specifieke aansprakelijkheidsregimes a. Algemeen: art. 61 Prospectuswet Inleiding Verantwoordelijkheid voor het prospectus Aansprakelijkheid voor het prospectus Aansprakelijkheid voor de samenvatting b. Openbare ICB s van het open-end type: art. 55 ICB-Wet Inleiding Verantwoordelijkheid voor het prospectus en het vereenvoudigd prospectus Aansprakelijkheid voor het prospectus en het vereenvoudigd prospectus Analogie met art. 61 Prospectuswet Toekomstig recht: verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor het KIID C. Nederland Inleiding Aansprakelijkheidsregime a. Algemeen b. De zaak World Online c. De Wet oneerlijke handelspraktijken Kern van de regeling Definities en transponering naar de beleggingspraktijk d. Onrechtmatigheid: misleidendheid van het prospectus III

6 1. De misleidingsnorm Omkering van de bewijslast e. Toerekening onrechtmatigheid aan de aangesproken persoon Algemeen Omkering van de bewijslast f. Geleden schade g. Causaal verband Inleiding Het conditio sine qua non-verband Het toerekeningsverband van art. 6:98 BW h. Opmerking: de relativiteitsleer van art. 6:163 BW Beperking van het aansprakelijkheidsrisico a. De zaak Coop: disclaimers Bewijslastomkering van art. 6:195 BW wordt tenietgedaan Wat met de nieuwe regeling in art. 6:193j BW? b. Geldigheid van een exoneratiebeding: discussie in de rechtsleer Due diligence a. Inleiding b. Belangwekkende rechtspraak inzake due diligence: de zaak Coop c. De due diligence-verplichting van de lead manager Collectieve actie en collectieve afwikkeling massaschade a. Collectieve actie op grond van art. 3:305a BW Inleiding Regeling b. De Wet collectieve afwikkeling massaschade Vergelijking tussen de Belgische en de Nederlandse regeling a. Grondslag van aansprakelijkheid Overzicht België - twee aansprakelijkheidsregimes Nederland - art. 6:193a e.v. BW b. Foutbegrip en schade België Nederland c. Causaal verband IV

7 1. België Nederland d. Collectieve actie Art. 3:305a BW en de WCAM in Nederland Geen algemene regeling in België e. Omzetting van art. 6 Prospectusrichtlijn Inhoud art. 6 Prospectusrichtlijn België: de Prospectuswet Nederland D. Duitsland Inleiding a. De prospectusverplichting b. Tweeledigheid van de Duitse prospectusaansprakelijkheid Specifieke wettelijke aansprakelijkheidsgrondslagen a. Overzicht b. Uitgangspunt: 44 tot 47 BörsG Aansprakelijkheid voor een gebrekkig prospectus Foutvereiste: opzet of grove nalatigheid Omvang van de schadevergoeding Causaal verband Aansprakelijkheidsuitsluiting (Haftungsausschluss) Beperking van het aansprakelijkheidsrisico Verjaring van de vordering c. 13 en 13a VerkaufsprospektG Algemeen Aansprakelijkheid voor een gebrekkig prospectus: 13 VerkaufsprospektG Aansprakelijkheid voor een afwezig prospectus: 13a VerkaufsprospektG d. 127 InvG Aansprakelijkheid voor een gebrekkig prospectus of KIID Inhoud van de regeling Vergelijking tussen de Belgische en de Duitse regeling a. Tweeledigheid van het prospectusaansprakelijkheidsrecht België - de twee regimes bestaan naast elkaar Duitsland - het specifiek regime sluit het algemeen regime uit V

8 b. Foutvereiste België Duitsland c. Omvang van de schade(vergoeding) België Duitsland d. Causaal verband Duitsland: twee schakels van causaal verband België CONCLUSIE BIBLIOGRAFIE VI

9 INLEIDING 1. In deze masterproef staat de prospectusaansprakelijkheid bij een openbare uitgifte van effecten centraal. Ingeval een onderneming financiering nodig heeft en om die reden voornemens is effecten aan het publiek aan te bieden, wordt in beginsel vereist dat voorafgaand aan deze aanbieding een prospectus wordt opgesteld en gepubliceerd. Met die initiële informatieplicht wordt verzekerd dat een potentiële belegger op een gestandaardiseerde wijze voldoende informatie verkrijgt over de uitgevende instelling en de effecten die worden uitgegeven, zodat hij op grond van deze informatie kan beslissen om de belegging al dan niet te doen. 2. Prospectusaansprakelijkheid kan worden beschouwd als een tegenhanger van de prospectusplicht. Deze tegenhanger moet er toe bijdragen dat de informatie die in het prospectus is opgenomen ook juist, niet misleidend en volledig is, en dat indien de informatie toch onjuist, misleidend of onvolledig is, de verantwoordelijke personen aansprakelijk kunnen worden gehouden voor de schade. Zonder deze prospectusaansprakelijkheid zou de prospectusplicht slechts een vrij betrekkelijke waarde hebben De masterproef omvat twee grote delen. DEEL I bestaat uit een kritische uiteenzetting van de prospectusreglementering in het algemeen. De bespreking begint bij het Europese kader van de verplichting om een prospectus te publiceren bij een openbare uitgifte van effecten. De Europese wetgever heeft, via het uitvaardigen van richtlijnen, de prospectusverplichting reeds op verregaande wijze geharmoniseerd binnen de Europese Unie. Met deze harmonisatie wenst men onder meer een gelijkwaardige bescherming te bieden aan de beleggers binnen de EU. Met een prospectus heeft een potentiële belegger immers de mogelijkheid om de risico s verbonden aan een belegging in te schatten en zo een weloverwogen beleggingsbeslissing te nemen. Ook is het publiceren van een prospectus een doeltreffend middel om het vertrouwen in effecten te versterken, en draagt het dus bij tot de goede werking en de ontwikkeling van de effectenmarkten. Na een overzicht van deze Europese regelgeving volgt een analyse van de Belgische prospectuswetgeving, waarbij wordt nagegaan of en hoe de Europese richtlijnen in het Belgische recht zijn omgezet. 4. De Europese wetgever heeft er zich niet aan gewaagd het nationale recht van de lidstaten inzake prospectusaansprakelijkheid bij de openbare uitgifte van effecten te harmoniseren. Dit heeft tot gevolg dat de organisatie van de prospectusaansprakelijkheid van lidstaat tot lidstaat verschilt. DEEL II van deze masterproef houdt daarom een analyse in van de prospectusaansprakelijkheid in een rechtsvergelijkend perspectief. Deze analyse betreft het recht op gebied van prospectusaansprakelijkheid in België, Nederland en Duitsland. Eerst wordt de Belgische regeling onder de loep genomen. Daarna volgt een bespreking van het Nederlandse en Duitse prospectusaansprakelijkheidsrecht, waarbij telkens op het einde van de bespreking ter vergelijking wordt weergegeven van de meest opvallende verschillen en/of gelijkenissen tussen deze regimes en de situatie in België. Nederland en Duitsland kennen, ten opzichte van België, aanzienlijk meer rechtsleer en rechtspraak betreffende prospectusaansprakelijkheid. 1 M.A. BLOM, Prospectusaansprakelijkheid van de lead manager, Deventer, Kluwer 1996,

10 CONTEXT: DE PRIMAIRE KAPITAALMARKT EN DE OPENBARE UITGIFTE VAN EFFECTEN 5. Alvorens in te gaan op de prospectusreglementering en prospectusaansprakelijkheid zelf, is het m.i. essentieel om even kort de context te schetsen waarbinnen de prospectusverplichting bij een openbare uitgifte van effecten en de ermee samenhangende prospectusaansprakelijkheid zich situeren. 6. De openbare uitgifte van effecten is voor een onderneming een manier om financiering te zoeken in de kapitaalmarkt. Via een primaire plaatsing van nieuw gecreëerde effecten bij het publiek, kan een onderneming nieuwe geldmiddelen ophalen. 2 Een openbare uitgifte van effecten op de primaire markt wordt ook een Initial Public Offering (IPO) genoemd. Deze IPO kan mogelijks gevolgd worden door een beursintroductie van de effecten op de secundaire markt, waardoor de effecten gemakkelijker verhandelbaar worden. 3 Opgemerkt, bij een aanbieding van effecten aan het publiek is het vaak zo dat er naast het aanbod van nieuw gecreëerde effecten, waardoor nieuw kapitaal in de onderneming wordt gebracht, tevens sprake is van effecten die reeds in het bezit waren van aandeelhouders en nu aan een ruimer beleggerspubliek worden aangeboden In het merendeel van de gevallen wordt de uitgevende instelling bij een IPO bijgestaan door een financiële instelling, een zakenbank, die de emittent tegen een (hoge) vergoeding begeleidt bij de uitgifte, en betrokken is bij het opstellen van het in verband daarmee uit te geven prospectus. Deze zakenbank wordt ook de lead manager genoemd. Vaak gaat het zelfs om verschillende zakenbanken die de emissie in de vorm van een syndicaat begeleiden, waarbij de lead manager de leiding op zich neemt. De aanstelling van deze financiële instellingen grijpt meestal plaats na een zogenaamde beautycontest. Dit houdt in dat verschillende zakenbanken worden uitgenodigd om de onderneming ervan te overtuigen dat zij het best geschikt zijn voor de opdracht, waarbij de onderneming vervolgens een keuze maakt. Daarnaast doet de emittent ook een beroep op juridische adviseurs, revisoren en een marketingbureau, die elk hun rol spelen in het IPO-proces In hoofdlijnen zijn dus drie partijen betrokken bij een aanbieding van effecten. Dit zijn de uitgevende instelling zelf, het syndicaat van financiële instellingen onder leiding van de lead manager en uiteraard de belegger. Deze partijen hebben elk hun eigen belangen met betrekking tot de aanbieding, maar die belangen zullen niet altijd met elkaar sporen. 6 2 G. MILANTS, Een beursintroductie praktisch bekeken, Bank Fin. 2004/7, L. VAN BEVER en S. BOGAERTS, Verloop van een IPO en het prospectus Primaire marktpraktijken in BOGAERTS, S., CLERCKX, B., D HONDT, P., GOLLIER, J-M., VAN BEVER, L. en VANDERHEYDEN, K. (eds.), Openbare aanbiedingen en prospectus De wet van 16 juni 2006, Brugge, Vanden Broele 2007, 99; M.A. BLOM, Prospectusaansprakelijkheid van de lead manager, Deventer, Kluwer 1996, 9; G. MILANTS, Een beursintroductie praktisch bekeken, Bank Fin. 2004/7, G. MILANTS, Een beursintroductie praktisch bekeken, Bank Fin. 2004/7, 366; B. DE VOS en J. NELISSEN GRADE, Het verloop van de openbare uitgifte en de emissieprospectus, T.Fin.R. 2005, D. VAN EENOO, De beursintroductie: de te volgen procedure en de prospectusplicht, T.Fin.R. 2008, 74; M.A. BLOM, Prospectusaansprakelijkheid van de lead manager, Deventer, Kluwer 1996, Zie M.A. BLOM, Prospectusaansprakelijkheid van de lead manager, Deventer, Kluwer 1996, 7. 2

11 9. Het IPO-proces bestaat uit verschillende aspecten. Voorafgaand aan de openbare uitgifte van de effecten moet onder meer een prospectus worden opgesteld en gepubliceerd. Het moet vóór de publicatie ervan worden goedgekeurd door de bevoegde toezichthouder. In België is dit de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten (FSMA). Het prospectus is het voorlichtingsdocument dat het publiek in staat moet stellen om met kennis van zaken een beleggingsbeslissing te nemen Het prospectus wordt in principe opgesteld onder verantwoordelijkheid van de emittent, wat tevens blijkt uit de standaardverklaring die veelal door de uitgevende instelling in het prospectus wordt opgenomen. Verantwoordelijkheid voor de inhoud van het prospectus ligt over het algemeen ook bij het syndicaat van zakenbanken dat de uitgifte begeleidt, onder leiding van de lead manager. De financiële instellingen verbinden immers hun naam aan de uitgifte door vermelding van hun namen in het prospectus, en de lead manager verzorgt meestal de feitelijke samenstelling van het prospectus. 8 Deze betrokkenheid van de financiële instellingen bij het opstellen van het prospectus, alsook hun naamsvermelding in het prospectus, worden beschouwd als de grondslag om hen aansprakelijk te achten indien het prospectus gebrekkig blijkt te zijn. 9 Daarnaast spelen nog verschillende adviseurs een rol bij de totstandkoming van een prospectus, zoals advocaten en accountants G. MILANTS, Een beursintroductie praktisch bekeken, Bank Fin. 2004/7, B.J. DE JONG, Schade door misleiding op de effectenmarkt, Deventer, Kluwer 2010, C.J.H JANSEN, E.R. SCHREUDER en H.L.E. VERHAGEN, Prospectusaansprakelijkheid, Amsterdam, NIBE-SVV 2003, B.J. DE JONG, Schade door misleiding op de effectenmarkt, Deventer, Kluwer 2010, 13. 3

12 DEEL I DE PROSPECTUSVERPLICHTING: EUROPEES EN BELGISCH KADER A. EUROPEES KADER VAN DE PROSPECTUSVERPLICHTING 1. Algemeen: de Prospectusrichtlijn 11 a. Inleiding 11. In 1999 lanceerde de Europese Commissie het EU Actieplan Financiële Diensten 12, waarbij de verdere integratie van de financiële markten binnen de EU en de versterking van de toezichtstructuren als hoofddoelstellingen werden gesteld. Het voorstel van een nieuwe Prospectusrichtlijn was één van de moeilijkste hindernissen die moest worden genomen bij de uitvoering van het Actieplan. Een grondige herziening van de toenmalige prospectusrichtlijnen 13 was nodig omdat er tot dan toe nog onvoldoende harmonisatie was gerealiseerd met betrekking tot de prospectusregeling. Zo waren er nog veel verschillen tussen de rechtsstelsels van de verschillende lidstaten inzake de vereisten voor de inhoud en vorm van het prospectus, en was het systeem van wederzijdse erkenning van prospectussen te complex en onvolledig. 14 Hierdoor werden ondernemingen die door middel van uitgifte van effecten kapitaal wilden aantrekken binnen de EU, geconfronteerd met een fragmentatie van de markt, en kon een gelijkwaardige beleggersbescherming op communautair niveau niet gegarandeerd worden Op 31 december 2003 is de nieuwe Europese Prospectusrichtlijn in werking getreden. Het doel van de Prospectusrichtlijn is volgens art. 1, 1 de harmonisatie van de eisen inzake opstelling, goedkeuring en verspreiding van het prospectus dat wordt gepubliceerd wanneer effecten worden aangeboden aan het publiek of toegelaten tot de handel op een in een lidstaat gelegen of functionerende gereglementeerde markt. De Prospectusrichtlijn is er verder op gericht de beleggers te beschermen en de efficiëntie van de markt te waarborgen. 16 Het verstrekken van passende en volledige informatie over effecten en de uitgevende instellingen ervan, via het 11 Richtlijn 2003/71/EG van het Europees Parlement en de Raad van 4 november 2003 betreffende het prospectus dat gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel worden toegelaten en tot wijziging van Richtlijn 2001/34/EG, Pb.L. 31 december 2003, 345/ Financiële Diensten: tenuitvoerlegging van het kader voor financiële markten: een actieplan, Mededeling van de Commissie, COM (1999) Dit zijn: (i) Richtlijn 2001/34/EEG van het Europees Parlement en de Raad van 28 mei 2001 betreffende de toelating van effecten tot de officiële notering aan een effectenbeurs en de informatie die over deze effecten moet worden gepubliceerd, Pb.L. 6juli 2001, 184/1 en (ii) Richtlijn 89/298/EEG Richtlijn 89/298/EEG van de Raad van 17 april 1989 tot coördinatie van de eisen gesteld aan de opstelling van, het toezicht op en de verspreiding van het prospectus dat moet worden gepubliceerd bij een openbare aanbieding van effecten, Pb.L. 5 mei 1989, 124/8. 14 Overweging 1 Prospectusrichtlijn. 15 F.M. SCHLINGMANN, Het voorstel voor een nieuwe Prospectusrichtlijn in X., Lustrumbundel 2002 Vereniging voor het Effectenrecht: een bewezen bestaansrecht, Deventer, Kluwer 2002, Overweging 10 Prospectusrichtlijn. 4

13 publiceren van een prospectus, bevordert immers de effectieve bescherming van de beleggers. 17 Een prospectus is noodzakelijk om huidige en potentiële beleggers in staat te stellen de risico s verbonden aan beleggingen in te schatten en een geïnformeerde beleggingsbeslissing te nemen. 18 Het opleggen van een prospectusverplichting moet waarborgen dat het publiek naar behoren wordt geïnformeerd. 19 Daarnaast is het publiceren van een prospectus een doeltreffend middel om het vertrouwen in effecten te versterken, en draagt het dus bij tot de goede werking en de ontwikkeling van de effectenmarkten Uiterlijk op 1 juli 2005 moest de Prospectusrichtlijn door de lidstaten in hun nationaal recht zijn omgezet. 21 De meeste lidstaten, waaronder België, haalden deze omzettingsdatum niet, maar ondertussen hebben ze allen de Prospectusrichtlijn geïmplementeerd. Opgemerkt, de Prospectusrichtlijn is tevens van toepassing op de lidstaten van de Europese Economische Ruimte, en geldt dus ook voor Noorwegen, Ijsland en Liechtenstein. b. Herzieningsrichtlijn 2010/73/EU De Prospectusrichtlijn wordt door de Herzieningsrichtlijn van 24 november 2010 op een aantal punten gewijzigd. Met deze wijzigingen wil de Europese wetgever de bescherming van de belegger verder verbeteren, de juridische duidelijkheid en efficiëntie in de prospectusregeling verhogen en de administratieve lasten voor ondernemingen die kapitaal aantrekken op Europese effectenmarkten verminderen. De wijzigingen zullen uiteraard ook door de lidstaten moeten worden geïmplementeerd in het nationale recht. De omzetting van de Herzieningsrichtlijn moet gebeuren uiterlijk tegen 1 juli Om een duidelijk overzicht te geven betreffende de wijzigingen die worden doorgevoerd, zal bij de bespreking van de Prospectusrichtlijn telkens worden vermeld welke aspecten gewijzigd worden door de Herzieningsrichtlijn. c. Harmonisatie als doelstelling van de Prospectusrichtlijn 15. De hoofddoelstelling van de Prospectusrichtlijn is, zoals reeds vermeld, de harmonisatie van de eisen inzake opstelling, goedkeuring en verspreiding van het prospectus. Met deze 17 Overweging 18 Prospectusrichtlijn. 18 Overweging 19 Prospectusrichtlijn. 19 Gemeenschappelijk standpunt door de Raad vastgesteld op 24 maart 2003 met het oog op de aanneming van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende het prospectus dat gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel worden toegelaten, en tot wijziging van Richtlijn 2001/34/E (hierna: Gemeenschappelijk Standpunt van de Raad van 24 maart 2003), nr. 25/2003, Pb.EG 27 mei 2003, C 125 E/21, Overweging 18 Prospectusrichtlijn. 21 Art. 29 Prospectusrichtlijn. 22 Richtlijn 2010/73/EU van het Europees Parlement en de Raad van 24 november 2010 tot wijziging van Richtlijn 2003/71/EG betreffende het prospectus dat gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel worden toegelaten en Richtlijn 2004/109/EG betreffende de transparantievereisten die gelden voor informatie over uitgevende instellingen waarvan effecten tot de handel op een gereglementeerde markt zijn toegelaten (hierna: Herzieningsrichtlijn), PB.L. 11 december 2010, 327/1. 23 Art. 3 Herzieningsrichtlijn. 5

14 harmonisatie wordt onder meer beoogd een level playing field te verwezenlijken op de Europese kapitaalmarkt. Dit houdt in dat er voor alle marktdeelnemers gelijke marktvoorwaarden moeten worden gecreëerd door, telkens wanneer dit passend is, regelgeving vast te stellen op communautair niveau. 24 Daarnaast wees de Europese Commissie er in zijn Gewijzigd voorstel voor de Prospectusrichtlijn op, dat de harmonisatie van de in het prospectus te vermelden informatie moet resulteren in een gelijkwaardige bescherming van alle beleggers op het niveau van de EU Er wordt aangenomen dat de Prospectusrichtlijn over het algemeen gebaseerd is op het principe van maximale harmonisatie. 26 Dit houdt in dat de lidstaten, voor de verrichtingen die binnen het toepassingsgebied van de Prospectusrichtlijn vallen, geen ruimte meer hebben om eigen nationale regels op te leggen naast deze voorgeschreven door de richtlijn Voor bepaalde aspecten is er echter geen maximale harmonisatie beoogd door de Prospectusrichtlijn. Harmonisatie van het nationale recht van de lidstaten inzake prospectusaansprakelijkheid is bijvoorbeeld niet een van de doelstellingen van de richtlijn. Het blijft dus voornamelijk een taak van het nationale recht om de prospectusaansprakelijkheid te regelen. De prospectusaansprakelijkheid zal om die reden in elke lidstaat op een andere manier zijn georganiseerd, en er zullen verschillende voorwaarden aan de aansprakelijkheidsregeling worden gekoppeld. 28 De vraag rijst of er wel een echt level playing field kan bestaan op de Europese kapitaalmarkt zonder dergelijke harmonisatie. Op deze manier kan de gelijkwaardige bescherming van beleggers binnen de EU evenmin worden gegarandeerd. 29 Het gebrek aan harmonisatie op het gebied van aansprakelijkheid voor het prospectus moet dan ook worden beschouwd als een gemis. 30 d. Een Europees paspoort voor prospectussen 18. Het feit dat het toenmalige stelsel van wederzijdse erkenning van prospectussen te ingewikkeld was en vol onvolkomenheden zat, was een van de redenen waarom een grondige herziening van de vroegere prospectusrichtlijnen onontbeerlijk bleek. Hierdoor slaagde het stelsel 24 Overweging 41 Prospectusrichtlijn (Nederlandstalige en Engelstalige versie). 25 Gewijzigd voorstel van 9 augustus 2002 voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende het prospectus dat gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel worden toegelaten en tot wijziging van Richtlijn 2001/34/EG, COM (2002) 460, Pb.EG 28 januari 2003, C 20 E/122, 3 (hierna: Gewijzigd voorstel van 9 augustus 2002). 26 CESR s Report on the supervisory functioning of the Prospectus Directive and Regulation, juni 2007, K. VANDERHEYDEN, De prospectusplicht in BOGAERTS, S., CLERCKX, B., D HONDT, P., GOLLIER, J-M., VAN BEVER, L. en VANDERHEYDEN, K. (eds.), Openbare aanbiedingen en prospectus De wet van 16 juni 2006, Brugge, Vanden Broele 2007, M. TISON, Financial Market Integration in the Post FSAP Era. In Search of Overall Conceptual Consistency in the Regulatory Framework in FERRARINI, G. en WYMEERSCH, E. (eds.), Investor Protection in Europe: corporate law making, the MiFID and beyond, Oxford, Oxford University Press, J.P. FRANX,, Prospectusaansprakelijkheid en de nieuwe Europese Prospectusrichtlijn, Ondernemingsrecht , Zie ook M.A. BLOM, Prospectusaansprakelijkheid van de lead manager, Deventer, Kluwer 1996, 10. 6

15 er immers niet in om één enkel paspoort voor emittenten te voorzien. De verbetering van dit systeem was dan ook een van de doelstellingen van de nieuwe Prospectusrichtlijn Communautaire reikwijdte van een prospectusgoedkeuring 19. In de Prospectusrichtlijn wordt een echt Europees paspoort voor emittenten ingevoerd. Het behelst een systeem van eenvoudige kennisgeving. Voorafgaand aan de publicatie van een prospectus, moet het prospectus worden goedgekeurd door de bevoegde toezichthouder. Wanneer een openbare aanbieding van effecten in verschillende lidstaten plaatsvindt, een multinationale aanbieding, dan moet het prospectus enkel door de toezichthouder van de zogenaamde lidstaat van herkomst 32 worden goedgekeurd. 33 Als lidstaat van herkomst moet de lidstaat worden aangewezen die in de beste positie verkeert om toezicht uit te oefenen op de uitgevende instelling. 34 Indien een prospectus is goedgekeurd door de bevoegde autoriteit van de lidstaat van herkomst, dan mag het prospectus in alle lidstaten van ontvangst 35 gebruikt worden voor de aanbieding van de betrokken effecten. De lidstaat van ontvangst mag geen aanvullende eisen stellen en niet tot administratieve handelingen overgaan. 2. Notificatieprocedure 20. Opdat een prospectus zou kunnen worden gebruikt in een lidstaat van ontvangst is wel vereist dat de bevoegde autoriteit van die lidstaat in kennis wordt gesteld conform de notificatieprocedure voorzien in art. 18 Prospectusrichtlijn. 36 Deze procedure houdt in dat de toezichthouder van de lidstaat van herkomst, die bevoegd is voor de goedkeuring van het prospectus, op verzoek van de uitgevende instelling een goedkeuringsverklaring en een kopie van het prospectus bezorgt aan de toezichthouders van de lidstaten waarin de aanbieding plaatsvindt, en dit binnen de voorziene termijnen. In de verklaring moet worden gesteld dat het prospectus in overeenstemming met de Prospectusrichtlijn is opgesteld. Deze kennisgeving gaat in voorkomend geval vergezeld van een vertaling van de samenvatting van het prospectus in een van de landstalen van de desbetreffende lidstaat van ontvangst. Een bijkomend vereiste is dat er een actualisering van de informatie moet gebeuren, indien er tussen de goedkeuring van het prospectus en de sluiting van de aanbieding nieuwe informatie beschikbaar is geworden F.M. SCHLINGMANN, Het voorstel voor een nieuwe Prospectusrichtlijn in X., Lustrumbundel 2002 Vereniging voor het Effectenrecht: een bewezen bestaansrecht, Deventer, Kluwer 2002, Voor de definitie van lidstaat van herkomst : art. 2, 1, m) Prospectusrichtlijn. 33 Art. 13, 1 Prospectusrichtlijn; Gewijzigd voorstel van 9 augustus 2002, COM (2002) 460, Pb.EG 28 januari 2003, C 20 E/122, 20; B. SOENEN en V. SIMONS, De openbare uitgifte (aanbieding) van effecten en de prospectusplicht, T.Fin.R. 2008, Overweging 14 Prospectusrichtlijn. 35 Voor de definitie van lidstaat van ontvangst: art. 2, 1, n) Prospectusrichtlijn. 36 Art. 17, 1 Prospectusrichtlijn; F.M. SCHLINGMANN, Het voorstel voor een nieuwe Prospectusrichtlijn in X., Lustrumbundel 2002 Vereniging voor het Effectenrecht: een bewezen bestaansrecht, Deventer, Kluwer 2002, Art. 17, 2 Prospectusrichtlijn; F.M. SCHLINGMANN, Het voorstel voor een nieuwe Prospectusrichtlijn in X., Lustrumbundel 2002 Vereniging voor het Effectenrecht: een bewezen bestaansrecht, Deventer, Kluwer 2002,

16 21. Door het Europees paspoort wordt het gemakkelijker voor ondernemingen om kapitaal aan te trekken op het niveau van de EU. 38 Aan ondernemingen probeert men een zo ruim mogelijke toegang tot investeringskapitaal te verschaffen. De invoering van het Europees paspoort voor prospectussen is van groot belang voor de integratie van de Europese kapitaalmarkt. 39 Het moet mogelijk worden om overal in de EU te investeren, te beleggen en kapitaal te mobiliseren. Een eengemaakte markt zal het concurrentievermogen van de Europese economie ten goede komen doordat alle categorieën ondernemingen met minder kosten zullen worden geconfronteerd bij het aantrekken van kapitaal. 40 In een eengemaakte markt is het immers voldoende om een prospectus voor openbare aanbiedingen te laten goedkeuren door een enkele toezichthouder, zelfs wanneer de aanbieding geschiedt in verschillende lidstaten van de EU. 41 e. Toepassingsgebied 22. Een prospectus moet in twee gevallen worden opgesteld en gepubliceerd overeenkomstig de Prospectusrichtlijn, met name bij de openbare aanbieding van effecten aan het publiek in een of meer lidstaten van de EU, en bij de toelating van effecten tot de handel op een in een lidstaat gelegen of functionerende gereglementeerde markt. Gezien de reikwijdte van deze masterproef zal de focus gelegd worden op het eerste geval, zijnde de situatie waarin effecten aan het publiek worden aangeboden. 1. Effecten 23. In art. 2, 1, a) Prospectusrichtlijn wordt expliciet gesteld dat de voorschriften van de richtlijn enkel van toepassing zijn op verhandelbare effecten in de zin van art. 1, 4 Richtlijn 93/22/EEG. Die richtlijn is echter ingetrokken en vervangen door de MiFID 42, waarbij art. 69 MiFID stelt dat verwijzingen naar begrippen die worden omschreven in de Richtlijn 93/22/EEG of naar artikelen van die richtlijn, moeten worden gelezen als verwijzingen naar het overeenkomstige begrip of artikel in de MiFID. 24. Verhandelbare effecten worden in de MiFID omschreven als alle categorieën op de kapitaalmarkt verhandelbare waardepapieren, betaalinstrumenten uitgezonderd. 43 De volgende effecten worden als op de kapitaalmarkt verhandelbare waardepapieren beschouwd: 38 Gemeenschappelijk Standpunt van de Raad van 24 maart 2003, nr. 25/2003, Pb.EG 27 mei 2003, C 125 E/21, Overweging 4 Prospectusrichtlijn. 40 Gewijzigd voorstel van 9 augustus 2002, COM (2002) 460, Pb.EG 28 januari 2003, C 20 E/122, D. VAN GERVEN, General provisions of Community law relating to the prospectus to be published when securities are offered to the public or admitted to trading, in VAN GERVEN D. (ed.), Prospectus for the Public Offering of Securities in Europe - Volume 1. European and National Legislation in the Member States of the European Economic Area, Cambridge, Cambridge University Press 2008, Richtlijn 2004/39/EG van het Europees Parlement en de Raadbetreffende markten voor financiële instrumenten, tot wijziging van de Richtlijnen 85/611/EEG en 93/6/EEG van de Raad en van Richtlijn 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad en houdende intrekking van Richtlijn 93/22/EEG van de Raad, Pb.L. 30 april 2004, 145/1. 43 Art. 4, 1, 18) MiFID. 8

17 (a) aandelen in vennootschappen en andere met aandelen in vennootschappen, partnerships of andere entiteiten gelijk te stellen waardepapieren, alsmede aandelencertificaten, (b) obligaties en andere schuldinstrumenten, alsmede certificaten betreffende dergelijke effecten, en (c) alle andere waardepapieren die het recht verlenen die effecten te verwerven of te verkopen of die aanleiding geven tot een afwikkeling in contanten waarvan het bedrag wordt bepaald op grond van effecten, valuta s, rentevoeten of rendementen, grondstoffenprijzen of andere indexen of maatstaven. Overweging 12 van de Prospectusrichtlijn stelt onder meer dat de richtlijn van toepassing moet zijn op alle verhandelbare effecten, zowel met als zonder aandelenkarakter, en dit ter bescherming van de beleggers. Geldmarktinstrumenten die een looptijd hebben van minder dan twaalf maanden worden echter uitgesloten van het toepassingsgebied van de Prospectusrichtlijn. Deze instrumenten worden in de MiFID gedefinieerd als alle categorieën instrumenten die gewoonlijk op de geldmarkt worden verhandeld, zoals schatkistpapier, depositocertificaten en commercial paper, betaalinstrumenten uitgezonderd Algemene uitsluitingen 25. Art. 1, 2 Prospectusrichtlijn geeft een opsomming van de tien verrichtingen die niet onder het toepassingsgebied van de richtlijn vallen. Het gevolg hiervan is, dat wanneer een prospectus wordt opgesteld voor de openbare aanbieding van uitgesloten effecten, dit prospectus niet in aanmerking komt om van het Europees paspoort te genieten dat voorzien wordt in de Prospectusrichtlijn. De openbare aanbieding van de opgesomde effecten zal onderworpen zijn aan het nationaal recht van de lidstaat waar de aanbieding gebeurt, of zal vallen onder een andere europeesrechtelijke regeling. Opgemerkt, voor sommige van deze verrichtingen wordt in art. 1, 3 voorzien in een mogelijkheid tot opt-in voor de emittent of aanbieder. Dit houdt in dat ze de mogelijkheid krijgen om toch een prospectus conform de Prospectusrichtlijn op te stellen, dat dan van een Europees paspoort kan genieten. Hieronder worden enkele van de belangrijkste uitsluitingen verder toegelicht. 26. Een van de effectencategorieën die wordt uitgesloten, is deze van de rechten van deelneming in instellingen voor collectieve belegging in effecten (ICBE s) die niet van het closed-end type zijn. Dit houdt in dat de openbare aanbieding van rechten van deelneming in ICBE s met een veranderlijk aantal rechten van deelneming niet onder het toepassingsgebied van de Prospectusrichtlijn valt. Bij een ICBE van het open-end type worden de deelnemingsrechten op verzoek van de houders en ten laste van de activa van de ICB ingekocht of terugbetaald. 45 Reden voor deze uitsluiting is dat er betreffende deze categorie van effecten een andere richtlijn van toepassing is, met name de UCITS IV-Richtlijn. 46 Voor dit type van effecten wordt dan ook niet voorzien in opt-in Art. 4, 1, 19) MiFID. 45 Art. 2, 1, o), ii) Prospectusrichtlijn. 46 Richtlijn 2009/65/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende bepaalde instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe s), Pb.L. 17 november 2009, 302/32; zie randnummer 63 e.v. 47 Art. 1, 2, a) Prospectusrichtlijn. 9

18 27. Een andere uitsluiting betreft de effecten zonder aandelenkarakter, uitgegeven door een lidstaat of door één van de regionale of plaatselijke overheden van een lidstaat, door een openbare instelling waarbij één of meer lidstaten aangesloten zijn, door de Europese Centrale Bank of door de centrale banken van de lidstaten. Effecten zonder aandelenkarakter betreffen de schuldeffecten. Emittenten van dergelijke effecten mogen echter een prospectus overeenkomstig de Prospectusrichtlijn opstellen, waardoor ze van de paspoortregeling kunnen genieten. 48 Een opt-in is dus mogelijk Zeer belangrijk is dat volgens art. 1, 2, h) van de Prospectusrichtlijn ook effecten die deel uitmaken van een aanbieding waarbij de totale tegenwaarde van de aanbieding minder dan euro bedraagt, berekend over een periode van 12 maanden, worden uitgesloten van de werkingssfeer van de richtlijn. Elke lidstaat krijgt de mogelijkheid om op nationaal niveau te bepalen welke wetgeving op een dergelijke aanbieding van toepassing is. 50 Uit deze uitsluiting volgt dat een openbare aanbieding enkel onderworpen is aan de voorschriften van de Prospectusrichtlijn indien de totale tegenwaarde van de aanbieding euro bedraagt of overschrijdt, berekend over een periode van 12 maanden. Om te berekenen of deze drempel wordt bereikt of overschreden, moet de optelsom gemaakt worden van alle aanbiedingen die zijn gebeurd in de verschillende lidstaten. De berekening moet wel gebeuren per type van effect. 51 De emittenten hebben een mogelijkheid tot opt-in gekregen zodat ze desgewenst een prospectus conform de Prospectusrichtlijn kunnen opstellen. Opgemerkt, de Herzieningsrichtlijn verhoogt deze drempel tot euro Aanbieding van effecten aan het publiek 29. Voor het eerst is er in de Prospectusrichtlijn een definitie opgenomen van aanbieding van effecten aan het publiek. In de vroegere Richtlijn 89/298/EG ontbrak deze, omdat het destijds onmogelijk was om overeenstemming te bereiken over een gemeenschappelijke definitie. Daardoor kwam het vaak voor dat een aanbieding van effecten in de ene lidstaat werd beschouwd als een aanbieding aan het publiek, terwijl deze in een andere lidstaat als een private plaatsing werd aangemerkt De nieuwe definitie betreft een generieke definitie, waardoor er een zekere flexibiliteit aan de definitie is gegeven, en waardoor de interpretatie ervan mee kan evolueren met de financiële context. De definitie is ruim bedoeld. 54 De reden daartoe was beleidspragmatisch: een ruime 48 Overweging 11 Prospectusrichtlijn. 49 Art. 1, 2, b) Prospectusrichtlijn. 50 Gemeenschappelijk Standpunt van de Raad van 24 maart 2003, nr. 25/2003, Pb.EG 27 mei 2003, C 125 E/21, Frequently asked questions regarding prospectuses: Common positions agreed by CESR Members, 10th Updated Version December 2009, Art. 1, 1), a), i) Herzieningsrichtlijn. 53 F.M. SCHLINGMANN, Het voorstel voor een nieuwe Prospectusrichtlijn in X., Lustrumbundel 2002 Vereniging voor het Effectenrecht: een bewezen bestaansrecht, Deventer, Kluwer 2002, rd Informal Meeting on Prospectus Transposition: Summary record, 26 januari 2005,

19 definitie kon als het ware alle verschillende definities die voorheen in de lidstaten golden, omvatten. 55 De aanbieding van effecten aan het publiek wordt in art. 2, 1, d) Prospectusrichtlijn omschreven als een in om het even welke vorm en met om het even welk middel tot personen gerichte mededeling waarin voldoende informatie over de voorwaarden van de aanbieding en de aangeboden effecten wordt verstrekt om een belegger in staat te stellen tot aankoop van of inschrijving op deze effecten te besluiten. De definitie is ook van toepassing wanneer de effecten door middel van financiële bemiddelaars worden geplaatst. 31. Deze definitie kan in verschillende hoofdbestanddelen worden gesplitst. Vooreerst kan de mededeling gebeuren in om het even welke vorm en met om het even welk middel. Alle soorten mededelingen zijn dus geviseerd, zowel mondelinge als schriftelijke. Door geen precisering te geven aan de term mededeling wordt ook tegemoetgekomen aan alle mogelijke bestaande en toekomstige communicatiemiddelen. 56 Daarnaast moet de mededeling gericht zijn tot personen. De notie personen is niet verder bepaald. Ten slotte moet in deze mededeling voldoende informatie worden verstrekt over de voorwaarden (i) van de aanbieding en (ii) van de aangeboden effecten om een belegger in staat te stellen een beleggingsbeslissing te nemen. Als er met andere woorden niet voldoende informatie in de mededeling is verstrekt, zal er geen sprake kunnen zijn van een aanbieding van effecten aan het publiek. Het is aan de lidstaten overgelaten om in hun nationale wetgeving invulling te geven aan het begrip voldoende informatie. 57 f. Prospectusplicht 1. Principe 32. In art. 3, 1 Prospectusrichtlijn wordt het algemene principe geformuleerd dat de lidstaten een aanbieding van effecten aan het publiek zonder voorafgaande publicatie van een prospectus niet mogen toestaan op hun grondgebied. 2. Aanbiedingen zonder publiek karakter 33. Sommige categorieën van aanbiedingen zijn vrijgesteld van de prospectusplicht. 58 Hoewel dit niet expliciet gesteld wordt in de Prospectusrichtlijn, mag m.i. hieruit worden afgeleid dat deze aanbiedingen niet als aanbiedingen van effecten aan het publiek moeten worden beschouwd. Argumenten voor dit standpunt kunnen worden gevonden in de voorbereidende werken van de 55 J. PEETERS en T. VAN DYCK, De prospectusplicht in de prospectuswet van 16 juni 2006 toepassingsgebied, draagwijdte en vrijstellingen, Bank Fin.R. 2006, K. VANDERHEYDEN, De prospectusplicht in BOGAERTS, S., CLERCKX, B., D HONDT, P., GOLLIER, J-M., VAN BEVER, L. en VANDERHEYDEN, K. (eds.), Openbare aanbiedingen en prospectus De wet van 16 juni 2006, Brugge, Vanden Broele 2007, rd Informal Meeting on Prospectus Transposition: Summary record, 26 januari 2005, 3; zie randnummer 96 voor de Belgische invulling. 58 Art. 3, 2 Prospectusrichtlijn. 11

20 Prospectusrichtlijn. Ook in de rechtsleer sluiten vele auteurs zich aan bij dit standpunt. 59 Oorspronkelijk waren deze vrijstellingen immers opgenomen in de Prospectusrichtlijn als negatieve aanvulling van de positieve definitie van aanbieding van effecten aan het publiek. Zo werd duidelijk afgelijnd welke soorten effectenaanbieding niet worden beschouwd als aanbiedingen aan het publiek. 60 Door de vrijstellingen te verplaatsen naar art. 3 is enige verwarring ontstaan over het al dan niet publiek karakter van deze aanbiedingen. Er zou uit deze verplaatsing kunnen worden afgeleid dat deze aanbiedingen eventueel wel een publiek karakter hebben maar zeker niet prospectusplichtig zijn. 61 Men wilde door deze verplaatsing echter niets veranderen aan de oorspronkelijke betekenis van de vrijstellingen, en enkel verduidelijken dat deze aanbiedingen wel binnen de werkingssfeer van de Prospectusrichtlijn vallen, maar dat zij niet zijn onderworpen aan de prospectusplicht. 62 a) De eerste vrijstelling betreft een uitsluitend tot gekwalificeerde beleggers gerichte aanbieding van effecten. De reden waarom de prospectusplicht niet van toepassing is op gekwalificeerde beleggers kan worden teruggevonden in Overweging 16 van de Prospectusrichtlijn. Daar wordt gesteld dat het beschermen van beleggers een van de doelstellingen van de richtlijn is, en dat er daarom rekening moet gehouden worden met de uiteenlopende behoefte aan bescherming van de diverse categorieën beleggers, alsmede met hun deskundigheid. Voor aanbiedingen die uitsluitend voor gekwalificeerde beleggers zijn bedoeld, hoeft geen informatie te worden verstrekt door middel van de publicatie van een prospectus. Een gekwalificeerde belegger wordt in artikel 2, 1, e) Prospectusrichtlijn gedefinieerd, maar deze definitie wordt door de Herzieningrichtlijn aangepast om ze af te stemmen op de definitie van professionele cliënt volgens MiFID. 63 b) Ook een aanbieding van effecten aan minder dan 100 natuurlijke of rechtspersonen per lidstaat, met uitzondering van gekwalificeerde beleggers, is geen aanbieding aan het publiek. Omwille van het beperkt aantal personen tot wie de aanbieding is gericht, is er geen prospectusplicht. De drempel van 100 personen is het gevolg van een compromis op Europees niveau en dus in feite arbitrair. 64 Ook hier voert de Herzieningsrichtlijn een wijziging door. De drempel wordt verhoogd van 100 naar 150 personen per lidstaat D. VAN GERVEN, General provisions of Community law relating to the prospectus to be published when securities are offered to the public or admitted to trading, in VAN GERVEN D. (ed.), Prospectus for the Public Offering of Securities in Europe - Volume 1. European and National Legislation in the Member States of the European Economic Area, Cambridge, Cambridge University Press 2008, 5; P. DELLA FAILLE, La transposition de la Directive Prospectus en droit belge: une révolution de velours en droit financier, RDC 2007, Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende het prospectus dat gepubliceerd moet worden wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel worden toegelaten, COM (2001) 280, Pb.EG 28 augustus 2001, C240 E/272, 9; Gewijzigd voorstel van 9 augustus 2002, COM (2002) 460, Pb.EG 28 januari 2003, C 20 E/122, Deze interpretatie wordt o.a. gevolgd door: J. PEETERS en T. VAN DYCK, De prospectusplicht in de prospectuswet van 16 juni 2006 toepassingsgebied, draagwijdte en vrijstellingen, Bank Fin.R. 2006, Gemeenschappelijk Standpunt van de Raad van 24 maart 2003, nr. 25/2003, Pb.EG 27 mei 2003, C 125 E/21, Art. 1, 2), a), i) Herzieningsrichtlijn. 64 J. PEETERS en T. VAN DYCK, De prospectusplicht in de prospectuswet van 16 juni 2006 toepassingsgebied, draagwijdte en vrijstellingen, Bank Fin.R. 2006, Art. 1, 3), a), i) Herzieningsrichtlijn. 12

Prospectusaansprakelijkheid: rechtsvergelijkende analyse getoetst aan het Europees recht

Prospectusaansprakelijkheid: rechtsvergelijkende analyse getoetst aan het Europees recht Faculteit Rechtsgeleerdheid Universiteit Gent Academiejaar 2009-2010 Prospectusaansprakelijkheid: rechtsvergelijkende analyse getoetst aan het Europees recht Masterproef van de opleiding Master in de rechten

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 7.3.2014 C(2014) 1392 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 7.3.2014 houdende aanvulling van Richtlijn 2003/71/EG van het Europees Parlement en de

Nadere informatie

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Hieronder vindt u een overzicht van enige relevante wetsartikelen (januari 2016). Voor de meest actuele informatie zie www.wetten.overheid.nl

Nadere informatie

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN 1. Inleiding Op 9 april 2014 maakte de Europese Commissie aan het Europees Parlement een voorstel van richtlijn over

Nadere informatie

FAQ in verband met het gebruik van de "essentiële beleggersinformatie", ookwel KII, in de relatie met de cliënt. Aanbieding/overhandiging van de KII

FAQ in verband met het gebruik van de essentiële beleggersinformatie, ookwel KII, in de relatie met de cliënt. Aanbieding/overhandiging van de KII Belgische Vereniging van Asset Managers Veelgestelde vragen FAQ in verband met het gebruik van de "essentiële beleggersinformatie", ookwel KII, in de relatie met de cliënt Deze FAQ wordt op regelmatige

Nadere informatie

Onderwerpen in deze nieuwsbrief:

Onderwerpen in deze nieuwsbrief: SPECIALE EDITIE NIEUWSBRIEF TOEZICHT EMISSIES EN OPENBARE BIEDINGEN NIEUWE PROSPECTUSREGELS PER 1 JULI 2012 19 oktober 2012 Per 1 juli 2012 is een aantal wijzigingen op de prospectusregels in werking getreden.

Nadere informatie

Wet financieel toezicht

Wet financieel toezicht Wet financieel toezicht Bijlage 3 Lijst van verkorte citeertitels Verwerkte publicaties Staatsblad Kamerstuk Naam nrs. 2006, nr. 475 29.708 Wet op het finaniceel toezicht 2006, nr. 605 30.658 Invoerings-

Nadere informatie

Genoteerd. Implementatie van de herziene Prospectusrichtlijn. 1. Inleiding IN DEZE UITGAVE. nummer 88 juli 2012

Genoteerd. Implementatie van de herziene Prospectusrichtlijn. 1. Inleiding IN DEZE UITGAVE. nummer 88 juli 2012 Genoteerd nummer 88 juli 2012 1 Implementatie van de herziene Prospectusrichtlijn In deze aflevering van Genoteerd wordt aandacht besteed aan de belangrijkste wijzigingen van de Wet op het financieel toezicht

Nadere informatie

CE Credit Management III B.V.

CE Credit Management III B.V. CE Credit Management III B.V. (een besloten vennootschap naar Nederlands recht met statutaire zetel te Barendrecht) Supplement op het prospectus in verband met de aanbieding en uitgifte van maximaal 50.000

Nadere informatie

N Financiële planners A2 Brussel, 27 maart 2014 MH/SL-EDJ/AS 717-2014 ADVIES. over

N Financiële planners A2 Brussel, 27 maart 2014 MH/SL-EDJ/AS 717-2014 ADVIES. over N Financiële planners A2 Brussel, 27 maart 2014 MH/SL-EDJ/AS 717-2014 ADVIES over EEN ONTWERP VAN WET INZAKE HET STATUUT VAN EN HET TOEZICHT OP DE ONAFHANKELIJK FINANCIËLE PLANNERS EN INZAKE HET VERSTREKKEN

Nadere informatie

Vrijstellingsregeling Wet toezicht effectenverkeer 1995

Vrijstellingsregeling Wet toezicht effectenverkeer 1995 (Tekst geldend op: 13-01-2004) Vrijstellingsregeling Wet toezicht effectenverkeer 1995 De Minister van Financiën; Gelet op de artikelen 4, eerste lid, 5, tweede lid, 10, eerste lid, en 22, vijfde lid,

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2011 2012 33 023 Wijziging van de Wet op het financieel toezicht en de Wet toezicht financiële verslaggeving in verband met de herziene richtlijn prospectus

Nadere informatie

Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus

Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus Dexia Bonds Beleggingsvennootschap conform Richtlijn 85/611/EEG 69, route d Esch, L 2953 Luxemburg Beleggingsvennootschap met veranderlijk kapitaal naar Luxemburgs

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN DE COMMISSIE

Voorstel voor een VERORDENING VAN DE COMMISSIE NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, COM (2003) Voorstel voor een VERORDENING VAN DE COMMISSIE van [ ] tot uitvoering van Richtlijn 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad wat de

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 30.3.2012

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 30.3.2012 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 30.3.2012 C(2012) 2086 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 30.3.2012 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 809/2004 wat de vormgeving en de inhoud

Nadere informatie

Aankondiging claimemissie. 4 juli 2013

Aankondiging claimemissie. 4 juli 2013 Aankondiging claimemissie 4 juli 2013 Disclaimers Deze materialen zijn niet bestemd om te worden vrijgegeven, verspreid of gepubliceerd, direct of indirect, geheel of ten dele, in de Verenigde Staten,

Nadere informatie

instandhouding en wijziging van haar kapitaal, zulks teneinde die waarborgen gelijkwaardig te maken ( 3 ) onverlet.

instandhouding en wijziging van haar kapitaal, zulks teneinde die waarborgen gelijkwaardig te maken ( 3 ) onverlet. 23.12.2003 L 336/33 VERORDENING (EG) Nr. 2273/2003 VAN DE COMMISSIE van 22 december 2003 tot uitvoering van Richtlijn 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad wat de uitzonderingsregeling voor terugkoopprogramma's

Nadere informatie

Te stellen vragen bij het opzetten van een crowdfundingproject

Te stellen vragen bij het opzetten van een crowdfundingproject FSMA_2012_15-1 dd. 12/07/2012 Te stellen vragen bij het opzetten van een crowdfundingproject Indien u promotor bent van een crowdfundingproject, dient u na te gaan of een aantal financiële reglementeringen

Nadere informatie

Indien een onderneming zich wil financieren met

Indien een onderneming zich wil financieren met MR. H.TUINSTRA 44 Indien een onderneming zich wil financieren met in de kapitaalmarkt uit te geven, vrij verhandelbare aandelen of andere effecten, zoals obligaties, zal dit betekenen dat een dergelijke

Nadere informatie

JC 2014 43 27 May 2014. Joint Committee Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door de effectensector (ESMA) en de bankensector (EBA)

JC 2014 43 27 May 2014. Joint Committee Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door de effectensector (ESMA) en de bankensector (EBA) JC 2014 43 27 May 2014 Joint Committee Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door de effectensector (ESMA) en de bankensector (EBA) 1 Inhoudsopgave Richtsnoeren voor de behandeling van klachten

Nadere informatie

Beleidsregel verhandelbaarheid

Beleidsregel verhandelbaarheid Beleidsregel verhandelbaarheid Autoriteit Financiële Markten De AFM bevordert eerlijke en transparante financiële markten. Wij zijn de onafhankelijke gedragstoezichthouder op de markten van sparen, lenen,

Nadere informatie

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening I. Inleiding Advies van 4 maart 2013 1. Zowel het volledig

Nadere informatie

Instelling. Onderwerp. Datum

Instelling. Onderwerp. Datum Instelling Newsflash Laga www.laga.be Onderwerp Toepassing van financiële consumentenbescherming op beleggingsvastgoed? Datum 8 januari 2015 Copyright and disclaimer De inhoud van dit document kan onderworpen

Nadere informatie

Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang

Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang Auditcommissie wettelijk verplicht voor organisaties van openbaar belang Jos de Groot, Assurance Organisaties van openbaar belang (OOBs) dienen een auditcommissie in te stellen of als alternatief hiervoor

Nadere informatie

NOTA VAN WIJZIGING. Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:

NOTA VAN WIJZIGING. Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd: 32 622 Wijziging van de Wet op het financieel toezicht en het Burgerlijk Wetboek ter implementatie van richtlijn nr. 2009/65/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 13 juli 2009

Nadere informatie

RICHTLIJN 2009/109/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

RICHTLIJN 2009/109/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD L 259/14 Publicatieblad van de Europese Unie 2.10.2009 RICHTLIJN 2009/109/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 16 september 2009 tot wijziging van de Richtlijnen 77/91/EEG, 78/855/EEG en 82/891/EEG

Nadere informatie

SOVAL INVEST NV INFORMATIE MEMORANDUM

SOVAL INVEST NV INFORMATIE MEMORANDUM SOVAL INVEST NV Naamloze vennootschap met maatschappelijke zetel te [ ] INFORMATIE MEMORANDUM met betrekking tot een private plaatsing van obligaties met een duurtijd van 5 jaar en een jaarlijkse intrestvoet

Nadere informatie

Jaarrekening van bepaalde vennootschapsvormen wat micro-entiteiten betreft ***I

Jaarrekening van bepaalde vennootschapsvormen wat micro-entiteiten betreft ***I P7_TA(200)0052 Jaarrekening van bepaalde vennootschapsvormen wat micro-entiteiten betreft ***I Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement van 0 maart 200 over het voorstel voor een richtlijn van het

Nadere informatie

EUROPESE RICHTLIJN BETREFFENDE MARKTEN VOOR FINANCIËLE INSTRUMENTEN (MIFID)

EUROPESE RICHTLIJN BETREFFENDE MARKTEN VOOR FINANCIËLE INSTRUMENTEN (MIFID) EUROPESE RICHTLIJN BETREFFENDE MARKTEN VOOR FINANCIËLE INSTRUMENTEN (MIFID) EEN BETERE BESCHERMING VAN DE BELEGGER INHOUD MEER TRANSPARANTIE VOOR BELEGGINGSDIENSTEN 3 DE VOORNAAMSTE THEMA S 4 VOORDELEN

Nadere informatie

ONTWERPADVIES. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/0199(COD) 14.12.2010. van de Commissie juridische zaken

ONTWERPADVIES. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/0199(COD) 14.12.2010. van de Commissie juridische zaken EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie juridische zaken 14.12.2010 2010/0199(COD) ONTWERPADVIES van de Commissie juridische zaken aan de Commissie economische en monetaire zaken inzake het voorstel voor

Nadere informatie

Mededeling van de Commissie. van 16.12.2014

Mededeling van de Commissie. van 16.12.2014 EUROPESE COMMISSIE Straatsburg, 16.12.2014 C(2014) 9950 final Mededeling van de Commissie van 16.12.2014 Richtsnoerennota van de Commissie over de tenuitvoerlegging van een aantal bepalingen van Verordening

Nadere informatie

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad EUROPESE COMMISSIE Brussel, 5.3.2015 COM(2015) 103 final ANNEX 1 BIJLAGE bij het Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting van de overeenkomst tussen de Europese Unie en de Verenigde

Nadere informatie

Crowdfunding in België - een stand van zaken

Crowdfunding in België - een stand van zaken Crowdfunding in België - een stand van zaken Inleiding Crowdfunding wordt steeds vaker gebruikt als alternatieve vorm van financiering, waarbij vooral startende ondernemingen, die normaal moeilijker toegang

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 14.3.2003 COM(2003) 114 definitief 2003/0050 (CNS) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de statistische gegevens die moeten worden gebruikt

Nadere informatie

Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen

Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen Richtlijn 98/49/EG van de Raad van 29 juni 1998 betreffende de bescherming van de rechten op aanvullend pensioen van werknemers en zelfstandigen

Nadere informatie

Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus

Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus Belgische bijlage bij het uitgifteprospectus April 2010 TRIODOS SICAV I sicav naar Luxemburgse recht conform Richtlijn 85/611/EEG Route D Esch, 69, 1470 Luxemburg LUXEMBURG De informatie die in deze bijlage

Nadere informatie

Agenda Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Agenda Algemene Vergadering van Aandeelhouders Agenda Algemene Vergadering van Aandeelhouders Agenda Agenda voor de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Wolters Kluwer nv, te houden op dinsdag 22 april 2008, aanvang 11.00 uur in het Okura Hotel,

Nadere informatie

MiFID Een betere bescherming van uw vermogen

MiFID Een betere bescherming van uw vermogen MiFID Een betere bescherming van uw vermogen Inhoud MiFID, een betere bescherming van beleggers op Europees niveau............... 4 De verplichtingen van BIL tegenover haar cliënten-beleggers... 6 Classificatie

Nadere informatie

hierna elk afzonderlijk "de Autoriteit" en gezamenlijk "de Autoriteiten" genoemd,

hierna elk afzonderlijk de Autoriteit en gezamenlijk de Autoriteiten genoemd, 1 Samenwerkingsprotocol tussen de Nationale Bank van België en de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten over de buitenlandse beleggingsondernemingen De Nationale Bank van België (hierna "de Bank"),

Nadere informatie

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 213,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 213, Ontwerp voor een VERORDENING (EG) VAN DE RAAD betreffende de toerekening van de indirect gemeten diensten van financiële intermediairs (IGDFI) in het kader van het Europees systeem van nationale en regionale

Nadere informatie

?? NL RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 13 mei 2004 (14.05) (OR. en) 9414/04 POLGEN 21

?? NL RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 13 mei 2004 (14.05) (OR. en) 9414/04 POLGEN 21 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 13 mei 2004 (14.05) (OR. en) 9414/04 POLGEN 21 NOTA van: aan: Betreft: het voorzitterschap het Comité van permanente vertegenwoordigers / de Raad Verslag over de stand

Nadere informatie

Richtsnoeren. Richtsnoeren met betrekking tot centrale begrippen van de AIFMD 13.08.2013 ESMA/2013/611

Richtsnoeren. Richtsnoeren met betrekking tot centrale begrippen van de AIFMD 13.08.2013 ESMA/2013/611 Richtsnoeren Richtsnoeren met betrekking tot centrale begrippen van de AIFMD 13.08.2013 ESMA/2013/611 Datum: 13.08.2013 ESMA/2013/611 Inhoud I. Toepassingsgebied 3 II. Definities 3 III. Doel 4 IV. Naleving

Nadere informatie

Wet financieel toezicht

Wet financieel toezicht Wet financieel toezicht deel 5 Gedragstoezicht financiële markten DUFAS, januari 2015 Gedragstoezicht financiële markten 1 Copyright DUFAS 2015 In geval van distributie of reproductie van informatie afkomstig

Nadere informatie

Essentiële beleggersinformatie

Essentiële beleggersinformatie Dit document verschaft u essentiële beleggersinformatie aangaande dit fonds. Het is geen marketingmateriaal. De verstrekte informatie is bij wet voorgeschreven en is bedoeld om u meer inzicht te geven

Nadere informatie

MODEL financieringsmaatschappijen; invoering Wet op het financieel toezicht

MODEL financieringsmaatschappijen; invoering Wet op het financieel toezicht Expertisecentrum Markttoetreding Amsterdam Postbus 98 1000 AB Amsterdam Datum Uw kenmerk Doorkiesnummer 020 524 Bijlage(n) Onderwerp MODEL financieringsmaatschappijen; invoering Wet op het financieel toezicht

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) 15528/02 ADD 1 ENER 315 CODEC 1640 ONTWERP-MOTIVERING VAN DE RAAD Betreft: Gemeenschappelijk

Nadere informatie

Aanvulling van [ ] op het Prospectus dat op 5 mei 2015 door de FSMA werd goedgekeurd De Aanbieder wordt geadviseerd door

Aanvulling van [ ] op het Prospectus dat op 5 mei 2015 door de FSMA werd goedgekeurd De Aanbieder wordt geadviseerd door TAXSHELTER.BE NV Siège social: Maatschappelijke zetel 36 rue de Mulhouse, 4020 Luik Bedrijfszetel: Corner Building - Genèvestraat 175, 1140 Evere KBO 865.895.838 OPENBARE AANBIEDING TOT INSCHRIJVING MET

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie verzoekschriften MEDEDELING AAN DE LEDEN

EUROPEES PARLEMENT. Commissie verzoekschriften MEDEDELING AAN DE LEDEN EUROPEES PARLEMENT 2004 Commissie verzoekschriften 2009 25.11.2008 MEDEDELING AAN DE LEDEN Betreft: Verzoekschrift 1103/2007, ingediend door Laurent Hermoye (Belgische nationaliteit), namens de vereniging

Nadere informatie

de ICBE/het Fonds: de BEVEK naar Luxemburgs recht, genaamd BNP PARIBAS L1. Dit Fonds wordt beheerd door BNP PARIBAS INVESTMENT PARTNERS LUXEMBOURG.

de ICBE/het Fonds: de BEVEK naar Luxemburgs recht, genaamd BNP PARIBAS L1. Dit Fonds wordt beheerd door BNP PARIBAS INVESTMENT PARTNERS LUXEMBOURG. Aanvullende informatie bij de Essentiële Beleggersinformatie in het kader van de distributie in België van aandelen van instellingen voor collectieve belegging in effecten vallend onder het recht van een

Nadere informatie

BIJZONDER VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR AANGAANDE DE INBRENG IN NATURA IN HET KADER VAN EEN KEUZEDIVIDEND (ARTIKEL 602 W.VENN.)

BIJZONDER VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR AANGAANDE DE INBRENG IN NATURA IN HET KADER VAN EEN KEUZEDIVIDEND (ARTIKEL 602 W.VENN.) Tessenderlo Chemie Naamloze Vennootschap (de "Vennootschap") Zetel: Troonstraat 130, 1050 Brussel (België) RPR 0412.101.728 Rechtsgebied Brussel BIJZONDER VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR AANGAANDE DE INBRENG

Nadere informatie

Richtlijn 98/59/EG van de Raad van 20 juli 1998 betreffende de aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten inzake collectief ontslag

Richtlijn 98/59/EG van de Raad van 20 juli 1998 betreffende de aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten inzake collectief ontslag Richtlijn 98/59/EG van de Raad van 20 juli 1998 betreffende de aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten inzake collectief ontslag Publicatieblad Nr. L 225 van 12/08/1998 blz. 0016-0021 DE RAAD VAN

Nadere informatie

Commissie economische en monetaire zaken. Essentiële-informatiedocumenten voor beleggingsproducten

Commissie economische en monetaire zaken. Essentiële-informatiedocumenten voor beleggingsproducten EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie economische en monetaire zaken 15.2.2013 2012/0169(COD) AMENDEMENTEN 65-367 Ontwerpverslag Pervenche Berès (PE502.113v01-00) Essentiële-informatiedocumenten voor

Nadere informatie

Loyens & Loeff N.V., M. van Schuppen en J.M. van Poelgeest. memorandum regulatoire aspecten financiering apotheken

Loyens & Loeff N.V., M. van Schuppen en J.M. van Poelgeest. memorandum regulatoire aspecten financiering apotheken Memorandum POSTADRES Postbus 71170 1008 BD AMSTERDAM KANTOORADRES Forum Fred. Roeskestraat 100 1076 ED AMSTERDAM TELEFOON +31 (0)20 578 5161 FAX +31 (0)20 578 5824 INTERNET www.loyensloeff.com AAN Surventis

Nadere informatie

UITOEFENING VAN DE OVERTOEWIJZINGSOPTIE EN VERSTRIJKEN VAN DE STABILISATIEPERIODE IN VERBAND MET DE EERSTE OPENBARE AANBIEDING

UITOEFENING VAN DE OVERTOEWIJZINGSOPTIE EN VERSTRIJKEN VAN DE STABILISATIEPERIODE IN VERBAND MET DE EERSTE OPENBARE AANBIEDING Gereglementeerde informatie UITOEFENING VAN DE OVERTOEWIJZINGSOPTIE EN VERSTRIJKEN VAN DE STABILISATIEPERIODE IN VERBAND MET DE EERSTE OPENBARE AANBIEDING Luik, België, 30 juli 2015-17.45 CEST Mithra Pharmaceuticals

Nadere informatie

INFORMATIE OVER AANDEELHOUDERSRECHTEN 23 MAART 2012

INFORMATIE OVER AANDEELHOUDERSRECHTEN 23 MAART 2012 Delhaize Groep NV Osseghemstraat 53 1080 Brussel, België Rechtspersonenregister 0402.206.045 (Brussel) www.delhaizegroep.com INFORMATIE OVER AANDEELHOUDERSRECHTEN 23 MAART 2012 Deze nota tracht de belangrijkste

Nadere informatie

Essentiële beleggersinformatie

Essentiële beleggersinformatie Dit document verschaft u essentiële beleggersinformatie aangaande dit fonds. Het is geen marketingmateriaal. De verstrekte informatie is bij wet voorgeschreven en is bedoeld om u meer inzicht te geven

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van Insinger de Beaufort European Mid Cap Fund N.V. 16 april 2014 I N H O U D 1. DOEL TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM

Nadere informatie

Artikel 1. Onderwerp en werkingssfeer

Artikel 1. Onderwerp en werkingssfeer L 107/76 25.4.2015 BESLUIT (EU) 2015/656 VAN DE EUROPESE CENTRALE BANK van 4 februari 2015 betreffende de voorwaarden krachtens welke kredietinstellingen overeenkomstig artikel 26, lid 2, van Verordening

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 29.11.2007 COM(2007) 761 definitief 2007/0266 (ACC) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD over het standpunt van de Gemeenschap in het Gemengd Comité EG-Faeröer

Nadere informatie

Bijlage bij Agendapunt 7

Bijlage bij Agendapunt 7 Royal Imtech N.V. Bijlage bij Agendapunt 7 Claimemissie -2-1. Aanbeveling De Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen zijn van oordeel dat de Uitgifte in het belang is van Royal Imtech N.V., haar

Nadere informatie

HET ORDERUITVOERINGSBELEID VAN KBC SECURITIES VOOR NIET-PROFESSIONELE (=RETAIL) CLIËNTEN

HET ORDERUITVOERINGSBELEID VAN KBC SECURITIES VOOR NIET-PROFESSIONELE (=RETAIL) CLIËNTEN HET ORDERUITVOERINGSBELEID VAN KBC SECURITIES VOOR NIET-PROFESSIONELE (=RETAIL) CLIËNTEN INFORMATION ON THE ORDER EXECUTION POLICY OF KBC SECURITIES FOR PROFESSIONAL CLIENTS 1. Doel van best execution

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 31/07/2014

Datum van inontvangstneming : 31/07/2014 Datum van inontvangstneming : 31/07/2014 Vertaling C-312/14-1 Zaak C-312/14 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 1 juli 2014 Verwijzende rechter: Ráckevei Járásbíróság (Hongarije)

Nadere informatie

REGISTRATIEDOCUMENT TESLIN CAPITAL MANAGEMENT B.V.

REGISTRATIEDOCUMENT TESLIN CAPITAL MANAGEMENT B.V. REGISTRATIEDOCUMENT TESLIN CAPITAL MANAGEMENT B.V. Algemeen Dit is het registratiedocument van Teslin Capital Management B.V. ( Teslin ), als bedoeld in artikel 4:48 Wet op het Financieel Toezicht ( Wft

Nadere informatie

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999 RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 31 juli 2012 (OR. en) 13023/12 Interinstitutioneel dossier: 2011/0295 (COD) EF 187 ECOFI 734 DROIPE 114 CODEC 1999 GEWIJZIGD VOORSTEL van: de Europese Commissie d.d.:

Nadere informatie

Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten. 6 juli 2015

Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten. 6 juli 2015 Ministerie van Financiën Korte Voorhout 7 Postbus 20201 2500 EE Den Haag Internetconsultatie Wet implementatie richtlijn markten voor financiële instrumenten 6 juli 2015 Reactie van: VERENIGING VAN EFFECTENBEZITTERS

Nadere informatie

14956/15 ADD 1 mou/gra/mt 1 DG D 2A

14956/15 ADD 1 mou/gra/mt 1 DG D 2A Raad van de Europese Unie Brussel, 26 februari 2016 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2013/0119 (COD) 14956/15 ADD 1 JUSTCIV 286 FREMP 291 CODEC 1654 ONTWERP-MOTIVERING VAN DE RAAD Betreft: Standpunt

Nadere informatie

2. In het arrest van 20 september 2001 heeft het Hof uitspraak gedaan over twee prejudiciële vragen die respectievelijk betrekking hadden op:

2. In het arrest van 20 september 2001 heeft het Hof uitspraak gedaan over twee prejudiciële vragen die respectievelijk betrekking hadden op: Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 11 juni 2002 (26.06) (OR. fr) PUBLIC 9893/02 Interinstitutioneel dossier: 2001/0111 (COD) LIMITE 211 MI 108 JAI 133 SOC 309 CODEC 752 BIJDRAGE VAN DE IDISCHE

Nadere informatie

Autoriteit Financiële Markten

Autoriteit Financiële Markten AFM consulteert Concept Beleidsregel aangaande de methodiek voor het berekenen van het aantal aandelen waarop financiële instrumenten betrekking hebben en de meldingsplicht bij indices en mandjes Ter consultatie

Nadere informatie

Het bestuursorgaan bevestigt de ontvangst van een elektronisch ingediende aanvraag.

Het bestuursorgaan bevestigt de ontvangst van een elektronisch ingediende aanvraag. Algemene wet bestuursrecht Titel 4.1. Beschikkingen Afdeling 4.1.1. De aanvraag Artikel 4:1 Tenzij bij wettelijk voorschrift anders is bepaald, wordt de aanvraag tot het geven van een beschikking schriftelijk

Nadere informatie

MiFID in de praktijk Of wat verandert voor de wholesale

MiFID in de praktijk Of wat verandert voor de wholesale MiFID in de praktijk Of wat verandert voor de wholesale Inleiding De door de Europese Commissie in 1999 uitgewerkte Lissabon Agenda formuleert de ambitieuze doelstelling om tegen 2010 de Europese Unie

Nadere informatie

Voorstel van de Europese Commissie tot herziening van de Prospectusrichtlijn

Voorstel van de Europese Commissie tot herziening van de Prospectusrichtlijn Voorstel van de Europese Commissie tot herziening van de Prospectusrichtlijn mr. M.M. van den Broek * 1. Inleiding Op 23 september 2009 heeft de Europese Commissie (hierna: de Commissie) een voorstel tot

Nadere informatie

VOLMACHT. Ondergetekende,.. wonende te... houder van... aandelen van NV Ter Beke, met maatschappelijke zetel te 9950 Waarschoot, Beke 1

VOLMACHT. Ondergetekende,.. wonende te... houder van... aandelen van NV Ter Beke, met maatschappelijke zetel te 9950 Waarschoot, Beke 1 VOLMACHT Ondergetekende,.. wonende te... houder van... aandelen van NV Ter Beke, met maatschappelijke zetel te 9950 Waarschoot, Beke 1 geeft volmacht aan met recht van indeplaatsstelling, om hem/haar te

Nadere informatie

REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V.

REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V. REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V. Algemeen Dit is het registratiedocument van Eagle Fund Beheer B.V., als bedoeld in artikel 11 Besluit toezicht beleggingsinstellingen 2005 ("Btb 2005"). Tenzij

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 4, vierde lid, van het Besluit marktmisbruik Wft;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 4, vierde lid, van het Besluit marktmisbruik Wft; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 8349 12 mei 2011 Regeling van de Minister van Financiën van 4 mei 2011, nr. FM/2011/8728M, tot aanwijzing van categorieën,

Nadere informatie

Amsterdam, 3 juli 2015. Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II. Geachte heer, mevrouw,

Amsterdam, 3 juli 2015. Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II. Geachte heer, mevrouw, Amsterdam, 3 juli 2015 Betreft: Reactie VV&A aan MinFin inzake MiFiD II Geachte heer, mevrouw, Namens de Vereniging van Vermogensbeheerders & Adviseurs (hierna: VV&A ) willen wij graag van de gelegenheid

Nadere informatie

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument COM(2009) 283 definitief.

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument COM(2009) 283 definitief. RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 6 juli 2009 (OR. en) 11738/09 SOC 424 I GEKOME DOCUME T van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretaris-generaal van de Europese Commissie ingekomen:

Nadere informatie

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE 29.11.2011 Publicatieblad van de Europese Unie L 314/41 AANBEVELINGEN AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van 22 november 2011 betreffende de procedure voor de erkenning van opleidingcentra en examinatoren voor

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 8.7.2004 COM(2004) 468 definitief 2003/0091 (CNS) Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD tot wijziging van Richtlijn 77/388/EEG wat betreft

Nadere informatie

Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen

Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen EIOPA(BoS(13/164 NL Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen EIOPA WesthafenTower Westhafenplatz 1 60327 Frankfurt Germany Phone: +49 69 951119(20 Fax: +49 69 951119(19

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 9 juli 2004 (14.07) (OR. en) 11091/04 Interinstitutioneel dossier: 2004/001 (COD) LIMITE

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 9 juli 2004 (14.07) (OR. en) 11091/04 Interinstitutioneel dossier: 2004/001 (COD) LIMITE Conseil UE RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 9 juli 2004 (4.07) (OR. en) PUBLIC 09/04 Interinstitutioneel dossier: 2004/00 (COD) LIMITE JUSTCIV 99 COMPET 3 SOC 337 CODEC 874 OTA van: het voorzitterschap

Nadere informatie

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van 6 mei 2008 inzake de externe kwaliteitsborging voor wettelijke auditors en auditkantoren die

Nadere informatie

de naamloze vennootschap ABN AMRO Bank N.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene.

de naamloze vennootschap ABN AMRO Bank N.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-335 d.d. 11 november 2013 (mr. M.L. Hendrikse, voorzitter, mr. C.E. du Perron en J.C. Buiter, leden en mevrouw mr. I.M.M. Vermeer, secretaris)

Nadere informatie

De Minister van Financiën, Besluit: De Tijdelijke regeling invoering Wft wordt als volgt gewijzigd:

De Minister van Financiën, Besluit: De Tijdelijke regeling invoering Wft wordt als volgt gewijzigd: Directie Financiële Markten Datum Uw brief (Kenmerk) Ons kenmerk 15 augustus 2007 FM 2007-01901 M Onderwerp Regeling tot wijziging van de Tijdelijke regeling invoering Wft De Minister van Financiën, Gelet

Nadere informatie

ADVIES VAN DE COMMISSIE. van 8.10.2012

ADVIES VAN DE COMMISSIE. van 8.10.2012 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 8.10.2012 C(2012) 7142 final ADVIES VAN DE COMMISSIE van 8.10.2012 overeenkomstig artikel 3, lid 1, van Verordening (EG) nr. 714/2009 en artikel 10, lid 6, van Richtlijn 2009/72/EG

Nadere informatie

2. Om haar cliënten beleggingsdiensten te verlenen, is Delta Lloyd Bank verplicht ze onder te

2. Om haar cliënten beleggingsdiensten te verlenen, is Delta Lloyd Bank verplicht ze onder te 1. Wat is MiFID (Markets in Financial Instruments Directive)? 2. Om haar cliënten beleggingsdiensten te verlenen, is Delta Lloyd Bank verplicht om haar cliënten onder te brengen in categorieën 3. Een van

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 259 4 januari 2012 Regeling vaststelling bedragen 2012 ex artikelen 2 en 3 Besluit bekostiging financieel toezicht 23

Nadere informatie

TITEL I DOOR DE COMMISSIE VASTGESTELDE DEFINITIE VAN MIDDELGROTE, KLEINE EN MICRO-ONDERNEMINGEN

TITEL I DOOR DE COMMISSIE VASTGESTELDE DEFINITIE VAN MIDDELGROTE, KLEINE EN MICRO-ONDERNEMINGEN BIJLAGE 1 MKB-definitie AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van 6 mei 2003 betreffende de definitie van kleine, middelgrote en micro-ondernemingen (kennisgeving geschied onder nummer C(2003) 1422) (2003/361/EG)

Nadere informatie

Bijgaand treft u de antwoorden aan op de vragen van het lid Nijboer (PvdA) over de handel in contracts for difference.

Bijgaand treft u de antwoorden aan op de vragen van het lid Nijboer (PvdA) over de handel in contracts for difference. > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA s-gravenhage Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Oproepingen tot algemene vergaderingen van Belgische genoteerde vennootschappen : modaliteiten van publicatie

Oproepingen tot algemene vergaderingen van Belgische genoteerde vennootschappen : modaliteiten van publicatie COMMISSIE VOOR HET BANK-, FINANCIE- EN ASSURANTIEWEZEN Toezicht op de financiële informatie en markten Studies en documenten : nr. 29 December 2005 Oproepingen tot algemene vergaderingen van Belgische

Nadere informatie

ONTWERPADVIES. NL In verscheidenheid verenigd NL 2011/0298(COD) 2.4.2012. van de Commissie industrie, onderzoek en energie

ONTWERPADVIES. NL In verscheidenheid verenigd NL 2011/0298(COD) 2.4.2012. van de Commissie industrie, onderzoek en energie EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie industrie, onderzoek en energie 2011/0298(COD) 2.4.2012 ONTWERPADVIES van de Commissie industrie, onderzoek en energie aan de Commissie economische en monetaire zaken

Nadere informatie

Auteur. Onderwerp. Datum

Auteur. Onderwerp. Datum Auteur Marc Joostens - manager Jean-Marc Cambien - senior manager Ine Lejeune - vennoot E-business services PricewaterhouseCoopers Onderwerp Nieuwigheden inzake facturering: de Europese BTW-Richtlijn is

Nadere informatie

Presentatie AIFMD Jeroen van Dijk

Presentatie AIFMD Jeroen van Dijk Presentatie AIFMD Jeroen van Dijk 24 mei 2011 INDEPENDENT INTERNATIONAL IN-BUSINESS Inhoudsopgave ANT Trust: AIFMD: - Korte introductie - Tijdslijnen - Wat is een AIF; vrijstellingen - Europees paspoort

Nadere informatie

6. INLEIDING EN VOORWOORD

6. INLEIDING EN VOORWOORD 6. INLEIDING EN VOORWOORD Dit Informatie Memorandum wordt u aangeboden door Old Liquors Invest B.V. (Uitgevende instelling). In dit Informatie Memorandum wordt de naam Old Liquors Invest B.V. ook gebruikt

Nadere informatie

ONEERLIJKE HANDELSPRAKTIJKEN EN HANDHAVING VAN CONSUMENTENBESCHERMING IN DE FINANCIËLE SECTOR. Preadvies voor de Vereniging voor Effectenrecht 2010

ONEERLIJKE HANDELSPRAKTIJKEN EN HANDHAVING VAN CONSUMENTENBESCHERMING IN DE FINANCIËLE SECTOR. Preadvies voor de Vereniging voor Effectenrecht 2010 ONEERLIJKE HANDELSPRAKTIJKEN EN HANDHAVING VAN CONSUMENTENBESCHERMING IN DE FINANCIËLE SECTOR Preadvies voor de Vereniging voor Effectenrecht 2010 DEEL 1 Oneerlijke handelspraktijken en handhaving van

Nadere informatie

Toepassingsveld Verzekerings- en herverzekeringsondernemingen naar Belgisch recht. Verzekerings- en herverzekeringsholdings naar Belgisch recht.

Toepassingsveld Verzekerings- en herverzekeringsondernemingen naar Belgisch recht. Verzekerings- en herverzekeringsholdings naar Belgisch recht. de Berlaimontlaan 14 BE-1000 Brussel tel. +32 2 221 38 12 fax + 32 2 221 31 04 ondernemingsnummer: 0203.201.340 RPR Brussel www.nbb.be Circulaire Brussel, xx-xx-2015 Kenmerk: NBB_2015 uw correspondent:

Nadere informatie

~ :-.~? 'J~ ~ Vlaamse Regering. DE VLAAMSE MINISTER VAN WEL2;IJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZI1ir

~ :-.~? 'J~ ~ Vlaamse Regering. DE VLAAMSE MINISTER VAN WEL2;IJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZI1ir I 'J~ ~ ~ :-.~? Vlaamse Regering DE VLAAMSE MINISTER VAN WEL2;IJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZI1ir Omzendbrief betreffende de toepassing van de Vlaamse zorgverzekering voor Belgisch sociaal verzekerden met:

Nadere informatie

WERKGROEP. comply or explain PRACTICALIA. Datum: 30 november 2015. EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem. Nederlands en Frans

WERKGROEP. comply or explain PRACTICALIA. Datum: 30 november 2015. EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem. Nederlands en Frans WERKGROEP comply or explain PRACTICALIA Datum: 30 november 2015 Locatie: Timing: Taal: EY, De Kleetlaan 2, 1831 Diegem 14u00 17u00 Nederlands en Frans DOELSTELLING Het finale doel is om betere inzichten

Nadere informatie