TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid. Programmalijnen en speerpunten 2014

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid. Programmalijnen en speerpunten 2014"

Transcriptie

1 TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid Programmalijnen en speerpunten 2014

2 Programmalijnen en aandachtspunten 1. Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 2. Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur Aandachts punten Privacy & security, standaardisatie, energieprosument, wet- en regelgeving, nieuwe business modellen, tools voor systeemintegratie In beide programmalijnen zijn drie speerpunten/programma s vastgesteld. De aandachtspunten gelden voor beide programmalijnen met uitzondering van tools voor systeemintegratie ; dat punt is deels ondergebracht in het TKI-doorsnijdende programma Systeemintegratie. 2

3 Toeleveranciers Energie Markten Programmalijnen en rollen in smart grids Afnemers van Diensten Kleingebruiker (Prosumer) Middelgrote gebruikers Grootgebruikers Installatie-bedrijf Energie-beheer en advies; ICT beheer energieinstallaties; Energie installaties Telecomdienstverlener (Tele)communicatie tussen partijen; energietoepassingen 1. Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem Netbeheerder (TSO, DSO) Faciliteren energie-, balans-, capaciteits- & data-management markten Overige spelers Nu nog onbekende diensten ESCO Energiediensten en energie gerelateerde diensten Woningcoöperatie Diensten gerelateerd aan energiebesparing, eigen opwekking Opslag Aanbieder Diensten voor benutten opslag (inclusief EV) Energieleverancier Van energie energie & energie comfort; backoffice Energie-coöperatie Diensten voor optimaal gebruik van lokale energie Aggregator Diensten voor aggregatie fleibele vraag+aanbod Hardware leverancier Energie apparatuur 2. Informatie + control systems voor fleibiliteit energie-infrastructuur Software leverancier Software en dataplatforms voor vele energietoepassingen Netbeheerder (DSO) Ondersteunen smart asset management en leveren informatie voor fleibiliteitsdiensten Brokers Software en ICTplatforms voor settlements en verrekeningen Leverancier datamanagement Open en verrijkte data voor nieuwe business en controls 3

4 3 Beschouwing programmalijn 1

5 Programmalijn 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem Doel: substantieel aantal energieconsumenten in 2020 gebruikt smart grid diensten + hun energiegebruik wordt daarmee tevens aanzienlijk verlaagd Product-markt combinaties: energiemanagementsystemen, software peak shaving energievraag en -aanbod, smart charging elektrische auto s Speerpunten/programma s (uitwerking zie volgende slides): Beter benutten bestaande infrastructuur en lokale energieopslag Integreren van decentrale duurzame productie Beheersen van energiestromen (energiemanagement) Kwalitatieve impact: Energie en Klimaat: energiebesparing, minder inzet productie- en reserve capaciteit met fossiele brandstof, betere benutting duurzame energie productie Economie: ESCO diensten, flediensten, lagere energiekosten, lokale energie-initiatieven (kleinschalig, maar veel) 5 5

6 5 Speerpunten programmalijn 1

7 Programmalijn 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem (1) Beter benutten van bestaande infrastructuur, inclusief lokale energieopslag Efficiënte benutting van infrastructuur mogelijk maken door verlagen van piekvragen en aanpassen van de vraag aan beschikbare aanbod van energie en beschikbare capaciteit van energienetten (E + G + W/K), bijvoorbeeld door de inzet van energieopslag of slim laden van een vloot van elektrische auto s. Dit moet leiden tot besparingen op investeringen in energienetwerken, en op kosteneffectief gebruik van beschikbare netcapaciteit. 7 7

8 Programmalijn 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem (2) Integreren van decentrale duurzame energie productie Fysieke en vooral markttechnische integratie van decentrale, veelal duurzame energie opwekking op lokaal niveau waarbij tegelijkertijd matching plaatsvindt op (regionaal en) nationaal niveau. Integreren betekent hier: hoe sluit ik het aan op het smart grid, rekening houdend met (honderd)duizenden andere apparaten, en de eis voor betrouwbare levering? 8 8

9 Programmalijn 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 1: Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem (3) Beheersen en bufferen van energiestromen Intelligent gebruik van beschikbare energie in de gebouwde omgeving door uitwisseling van energie tussen gebouwen of door omzetten van energie in een andere vorm, bijvoorbeeld overschot aan elektriciteit via warmtepompen omzetten in warmte voor eigen gebruik of voor gebruik door derden in de omgeving. 9 9

10 9 Beschouwing programmalijn 2

11 Programmalijn 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur Doel: kosten netwerkaanpassingen voor integratie duurzame energie substantieel reduceren + faciliteren ontstaan nieuwe dienstverlening voor tientallen bedrijven (veelal MKB, vergelijk bijv. met diensten iphone) Product-markt combinaties: ICT platformen, informatiesystemen, meet-en regelsystemen, sensors, slimme meter datamanagement, markt control mechanisme, slimme kabels, smart inverters, software voor dynamic billing Speerpunten/programma s (uitwerking zie volgende slide): Beschikbaar stellen of leveren van informatie en datamanagement Inzetten van prijsmechanismen en dynamische verrekeningen Fleibiliseren van de energie infrastructuur Kwalitatieve impact: Energie en Klimaat: integratie groene technologieën (PV+ HP+WKK+EV), hogere efficiency energie infrastructuur, betere inpassing duurzame energie Economie: lagere (maatschappelijke) investeringskosten energie-infrastructuur, informatiediensten, software, ICT-architecturen voor datamanagement etc

12 11 Speerpunten programmalijn 2

13 Programmalijn 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur (1) Beschikbaar stellen of leveren van informatie en datamanagement Verzamelen van data en deze als informatie aanbieden aan derden, rekening houdend met privacy en cyber security aspecten. Dit past in de digitalisering van het energiesysteem en helpt netbeheerders om de toestand van hun energienetten continu en in meer detail te kunnen monitoren en geeft commerciële partijen de mogelijkheid energiemanagement en andere flediensten te ontwikkelen en aan hun klanten aan te bieden

14 Programmalijn 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur (2) Inzetten van prijsmechanismen en dynamische verrekeningen Ontwikkelen van gestandaardiseerde software oplossingen voor het verrekenen van diensten, zoals prijs van energie (voor consumers en prosumers) als functie van tijdstip van gebruik of opwek, prijs van netcapaciteit per tijdseenheid, waarde van fle, en laden van elektrische auto op verschillende locaties en bij verschillende aanbieders (vergelijkbaar met roaming )

15 Programmalijn 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur 2: Informatie en control systems voor fleibiliteit in energie-infrastructuur (3) Fleibiliseren van de energie infrastructuur Inrichten van platforms en inzetten van control systems voor capaciteitsmanagement en congestiemanagement om energienetten actief te kunnen besturen. Bijsturen van effecten door power quality issues ten gevolge van de aansluiting van grote aantallen inverters (bijvoorbeeld van zonnepanelen) en smart devices

16 Focus Onderwerpen Addendum 2013 Nieuwe marktmodellen en prijsmechanismes op basis van informatie uit slimme meters Energiemanagement en optimalisatie met nadruk op intelligente bedrijven en bedrijfsterreinen Elektrische auto s ingepast in het Smart Grid Beter Benutten Ïnfrastructuur Íntegratie Decentrale Productie Beschikbaar stellen of leveren van informatie en datamanagement Beheersen en Bufferen van Energiestromen Inzetten van prijsmechanismen en dynamische verrekeningen Fleibilisering van energie infrastructuur Frameworks en standaarden Controle- en beheerssystemen Resilience, beschikbaarheid. Security by design Relatie met ICT roadmap Energieconversie en netintegratietechnologieën voor optimale inzet van energiebronnen op diverse spanningsniveaus DC grids en DC interfaces Asset management van de Smart Grid infrastructuur en sensoring waaronder de ontwikkeling van nieuwe meet methodologieën. Optimaal gebruik van fleibiliteit in het systeem rekening houdend met belangen van bestaande en nieuwe stakeholders Veranderende rol van de netbeheerders en de opkomst van nieuwe rollen Ontwikkeling van diensten en business modellen gericht op en in samenwerking met specifieke eindgebruikersdoelgroepen De eindgebruiker als nieuwe stakeholder Relatie speerpunten uit Addendum 2013 en onderwerpen uit Addendum

17 17 Thank you

Roadmap Smart Grids Mar$jn Bongaerts Frits Verheij 12 februari 2014

Roadmap Smart Grids Mar$jn Bongaerts Frits Verheij 12 februari 2014 1 Roadmap Smart Grids Mar$jn Bongaerts Frits Verheij 12 februari 2014 Inhoud 2 1. Innovatietafel aanloop naar TKI Switch2SmartGrids 2. Actieplan Duurzame Energievoorziening link naar E-akkoord 3. Toekomstbeelden

Nadere informatie

ideego programma 2015

ideego programma 2015 ideego programma 2015 Wijnand van Hooff Programmadirecteur TKI Solar Energy TKI Solar Energy zonnestroomtechnologieën 1. Zonnestroom 2 TKI EnerGO energie in de gebouwde omgeving 2. Warmte en koude 3 TKI

Nadere informatie

Smart Grids. Ernst ten Heuvelhof 10-1-2011. Challenge the future. Delft University of Technology

Smart Grids. Ernst ten Heuvelhof 10-1-2011. Challenge the future. Delft University of Technology Smart Grids Ernst ten Heuvelhof Smart Grids Twee-richtingsverkeer stroom in laagspanningsnet Real time prijzen stroom zichtbaar voor afnemers Taskforce Smart Grids Ingesteld door Minister van EZ Secretariaat

Nadere informatie

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen De toekomst van de energievoorziening Gemeenten, provincies, bedrijven en projectontwikkelaars gaan zich steeds meer richten op duurzame energiedoelstellingen,

Nadere informatie

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN)

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Innovatieprogramma Intelligente Netten - IPIN Presentatie geleerde lessen: 1. Vanuit proeftuinen en IPIN programma 2. Voor het innovatiesysteem

Nadere informatie

Stimuleren van een energienet in evenwicht. Opslag en Demand-side management

Stimuleren van een energienet in evenwicht. Opslag en Demand-side management Stimuleren van een energienet in evenwicht Opslag en Demand-side management Stimuleren van een energienet in evenwicht I. Context en doelstellingen I. Doelstellingen II. Uitdagingen III. Actief netbeheer

Nadere informatie

Topsector Energie. Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012

Topsector Energie. Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012 Topsector Energie Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012 Juni 2013 Update in juli en december 2013 van enkele hyperlinks in de tekst Bladzijde 1 van 17 Inhoudsopgave TKI Switch2SmartGrids:

Nadere informatie

Energie- en Klimaatdag 2017: Netbeheer van de toekomst. Welkom

Energie- en Klimaatdag 2017: Netbeheer van de toekomst. Welkom Energie- en Klimaatdag 2017: Netbeheer van de toekomst Welkom 1 Eandis in de energiemarkt CREG / VREG Decentrale producenten elektriciteit Centrale producenten elektriciteit Invoerders aardgas Elia Distributienetbeheerders

Nadere informatie

De ontwikkeling van Smart grids. Our common future. Prof.dr.ir. Han Slootweg. 30 september 2016

De ontwikkeling van Smart grids. Our common future. Prof.dr.ir. Han Slootweg. 30 september 2016 De ontwikkeling van Smart grids Our common future Prof.dr.ir. Han Slootweg 30 september 2016 Agenda Het energiesysteem Verduurzaming van het energiesysteem De energietransitie Smart Grids 2 Energievoorziening

Nadere informatie

Slimme Netten. Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander

Slimme Netten. Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander Slimme Netten Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander Netbeheer Nederland (1) Netbeheer Nederland brancheorganisatie van alle elektriciteit-

Nadere informatie

Smart Energy Systems Op weg naar een energiediensten economie

Smart Energy Systems Op weg naar een energiediensten economie Smart Energy Systems Op weg naar een energiediensten economie Suzanne van Kooten 26 november 2012 9 februari 2012 De Energietransitie Vraag naar energie blijft stijgen Aandeel duurzaam moet omhoog De Energietransitie

Nadere informatie

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN)

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten

Nadere informatie

Topsector Energie. Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012

Topsector Energie. Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012 Topsector Energie Addendum 2013 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012 Juni 2013 Update in juli 2013 van enkele hyperlinks in de tekst Bladzijde 1 van 17 Inhoudsopgave TKI Switch2SmartGrids:

Nadere informatie

Smart Energy Management (SEM) Wat data uit de woning kan bijdragen aan de verduurzaming van de gebouwde omgeving

Smart Energy Management (SEM) Wat data uit de woning kan bijdragen aan de verduurzaming van de gebouwde omgeving Smart Energy Management (SEM) Wat data uit de woning kan bijdragen aan de verduurzaming van de gebouwde omgeving ABB Electrification Products, Business Development Agenda Smart Energy Management ABB De

Nadere informatie

De consument kiest zelf, grip op eigen energiedata!

De consument kiest zelf, grip op eigen energiedata! De consument kiest zelf, grip op eigen energiedata! HelloData een service van MPARE MPARE faciliteert standaardisatie van energiedata. Maatschappelijk doel: versnellen energietransitie. HelloData: maatschappelijke

Nadere informatie

Open Data Estafette Duurzame Energie, 11 juni 2014, Amersfoort

Open Data Estafette Duurzame Energie, 11 juni 2014, Amersfoort Open Data Estafette Duurzame Energie, 11 juni 2014, Amersfoort Gaston Halders (Enexis) Arjan van Diemen (TNO) Derek Rodenberg (KPN) Energie Informatie Agenda Introductie sprekers Projectachtergrond Het

Nadere informatie

De opkomst van all-electric woningen

De opkomst van all-electric woningen De opkomst van all-electric woningen Institute for Business Research Jan Peters Directeur Asset Management Enexis Inhoud Beeld van de toekomst Veranderend energieverbruik bij huishoudens Impact op toekomstige

Nadere informatie

Smart Grids, bouwstenen voor slimmer energiegebruik. ENGIE Infra & Mobility

Smart Grids, bouwstenen voor slimmer energiegebruik. ENGIE Infra & Mobility Smart Grids, bouwstenen voor slimmer energiegebruik ENGIE Infra & Mobility De daad bij het woord, de techniek bij de plannen Over een aantal jaren ziet de energievoorziening in Nederland er geheel anders

Nadere informatie

ECN TNO activiteiten systeemintegratie

ECN TNO activiteiten systeemintegratie ECN TNO activiteiten systeemintegratie Rob Kreiter Den Haag 22-05-2015 www.ecn.nl Aanleiding: meer duurzaam - minder zekerheid - meer complexiteit Uitdaging voor de (verre) toekomst Elektriciteitsbalans

Nadere informatie

De slimme meter Klaar voor de toekomst

De slimme meter Klaar voor de toekomst De slimme meter Klaar voor de toekomst met de slimme meter bent u klaar voor de toekomst Endinet maakt haar energienetten klaar voor de toekomst. Net als de auto-, de telefoonen bankindustrie worden ook

Nadere informatie

IPIN Proeftuin Lochem

IPIN Proeftuin Lochem IPIN Proeftuin Lochem Inleiding, samenwerking, uitdaging Oktober 2013 Ben Tubben Opzet programma IN4Energy Het consortium IN4Energy maakt het mogelijk dat deelnemers aan de proeftuin daadwerkelijk richting

Nadere informatie

... Gemeente Eindhoven en Eneco in 2045... Samen gaan we voor decentrale en duurzame toekomst! Waarde creëren Stadhuisplein. Veranderende overheid

... Gemeente Eindhoven en Eneco in 2045... Samen gaan we voor decentrale en duurzame toekomst! Waarde creëren Stadhuisplein. Veranderende overheid Gemeente Eindhoven en Eneco in 2045 Energieneutraal Veranderende overheid Waarde creëren Stadhuisplein Zichtbaar maken van innovatie Als duurzame stad Samen gaan we voor decentrale en duurzame toekomst!

Nadere informatie

Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving

Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving Enexis: energie in goede banen Even if you doubt the evidence, providing incentives for energy-efficiency and clean energy are the right thing to do

Nadere informatie

Groener door ICT. Erik Huizer Algemeen directeur TNO Informatiemaatschappij

Groener door ICT. Erik Huizer Algemeen directeur TNO Informatiemaatschappij Groener door ICT Erik Huizer Algemeen directeur TNO Informatiemaatschappij 2 Groener door ICT Smart energy systems door ICT Slimmer rijden door ICT Slimmer werken door ICT Vergroening van ICT Smart Grids

Nadere informatie

Wat vraagt de energietransitie in Nederland?

Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Jan Ros Doel/ambitie klimaatbeleid: Vermindering broeikasgasemissies in 2050 met 80 tot 95% ten opzichte van 1990 Tussendoelen voor broeikasgasemissies Geen

Nadere informatie

Ministerie van Economische Zaken

Ministerie van Economische Zaken DOORBRAAKPROJECT ICT EN ENERGIE Routekaart doorbraakproject ICT en Energie Ministerie van Economische Zaken Rapport nr.: 14-2884 Datum: 2014-10-15 SAMENVATTING ROADMAP Het kabinet wil dat de uitstoot van

Nadere informatie

STEDIN NETBEHEERDER VAN DE RANDSTAD

STEDIN NETBEHEERDER VAN DE RANDSTAD STEDIN NETBEHEERDER VAN DE RANDSTAD ENERGIEPROJECT HOOG DALEM DE WAARDE VAN OPSLAG John Hodemaekers 5 oktober 2016 Energieproject Hoog Dalem in het kort Wat houdt het project in Proeftuin in de all-ellectric

Nadere informatie

Opslag van elektrische energie:

Opslag van elektrische energie: : Regelgevend kader Luc Decoster 17/02/2016 Gebruik van opslag Optimalisatie van het verbruik door de netgebruiker: Optimalisatie van het eigen verbruik In combinatie met lokale productie-installaties

Nadere informatie

Slimme netten net wel, of net niet? Presentatie Smart Grids MVO Bijeenkomst Oostburg Zeeland. Cofely Energy & Infra

Slimme netten net wel, of net niet? Presentatie Smart Grids MVO Bijeenkomst Oostburg Zeeland. Cofely Energy & Infra Slimme netten net wel, of net niet? Presentatie Smart Grids MVO Bijeenkomst Oostburg Zeeland Cofely Energy & Infra INHOUD Voorstellen Waarom eigenlijk Smart Grids? De transitie naar Smart Grids Verschillende

Nadere informatie

Energietransitie en schaalvoordelen

Energietransitie en schaalvoordelen Energietransitie en schaalvoordelen Samenvatting McKinsey-onderzoek Oktober 2013 CONTEXT Recent is door McKinsey, in opdracht van Alliander, een onderzoek uitgevoerd naar de vraag: Wat zijn de voordelen

Nadere informatie

EEN VISIE OP DC INSPIRATIESESSIE DCGO ELST, 8 FEBRUARI 2017

EEN VISIE OP DC INSPIRATIESESSIE DCGO ELST, 8 FEBRUARI 2017 EEN VISIE OP DC INSPIRATIESESSIE DCGO ELST, 8 FEBRUARI 2017 INHOUD Het proces tot deze bijeenkomsten Opkomst Gelijkspanning Trends & ontwikkelingen Wat kan DC ons brengen Basis voor DC-Roadmap Doelstelling

Nadere informatie

Smart Grid. Verdiepende opdracht

Smart Grid. Verdiepende opdracht 2015 Smart Grid Verdiepende opdracht Inleiding; In dit onderdeel leer je meer over het onderwerp Smart Grid. Pagina 1 Inhoud 1. Smart Grid... 3 1.1 Doel... 3 1.2 Inhoud... 3 1.3 Verwerking... 8 Pagina

Nadere informatie

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Waarom zijn we bijeen? Verduurzaming energievoorziening Samenwerking om de NL ambitie te verwezenlijken Samenwerking vanaf de start van initiatieven Draagvlak

Nadere informatie

26-11-2010. In balans met Smart Grids Willem Kooiman 29 november 2010. Team Smart Grids. Stelling! Inhoud. Wat is Smart Grid

26-11-2010. In balans met Smart Grids Willem Kooiman 29 november 2010. Team Smart Grids. Stelling! Inhoud. Wat is Smart Grid Team s John v.d. Ven, DLV GE Marco Polet Priva Sjoerd Leij Yacht Maarten Pennings NXP Marc Vlemmings NXP In balans met s Willem Kooiman 29 november 2010 Johan Hugh Egbert Irin Hans Euson Maaskant Bouwhuis

Nadere informatie

Een Flexibele energiemarkt

Een Flexibele energiemarkt Een Flexibele energiemarkt Watt connects 14-juni-2016 Erik van der Hoofd Uitdaging Meer duurzame energie: vooral wind- en zonne-energie Een sterk stijgend aantal marktdeelnemers Garandeer een stabiel systeem

Nadere informatie

Introductie in Energie- & Industriesystemen TB141E - Hoorcollege 9 - Toekomstige Energie & Industriesystemen

Introductie in Energie- & Industriesystemen TB141E - Hoorcollege 9 - Toekomstige Energie & Industriesystemen Introductie in Energie- & Industriesystemen TB141E - Hoorcollege 9 - Toekomstige Energie & Industriesystemen Dr. ir. Émile J. L. Chappin Challenge the future 1 Mondiale uitdagingen Spanning tussen toename

Nadere informatie

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Zonder Energieopslag geen Energietransitie Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Duurzame Energie Koepel 6 brancheorganisaties (wind, zon, bodemenergie, bio, warmtepompen,

Nadere informatie

Mijnwater Heerlen Symposium: Smart Cities op wankele bodem

Mijnwater Heerlen Symposium: Smart Cities op wankele bodem 1 Mijnwater BV 2012 Mijnwater Heerlen Symposium: Smart Cities op wankele bodem Smart Cities door slim gebruik van energienetwerken: Mijnwater 3.0 7 René Verhoeven (r.verhoeven@mijnwater.com) Cluster Manager

Nadere informatie

SOLARCLARITY BV De slimme integratie van PV, opslag & monitoring. Bereid u voor op de energie van de toekomst!

SOLARCLARITY BV De slimme integratie van PV, opslag & monitoring. Bereid u voor op de energie van de toekomst! SOLARCLARITY BV De slimme integratie van PV, opslag & monitoring Bereid u voor op de energie van de toekomst! 1 ACTIVITEITEN SOLARCLARITY ENERGIE MANAGEMENT OPLOSSINGEN WARMTE POMPEN INTELLIGENTE PV SYSTEMEN

Nadere informatie

Duurzaamheid in gebouwen hoe pak ik dat aan en wat levert het op? M.G.E. Som Amsterdam Arena, 12 oktober 2011

Duurzaamheid in gebouwen hoe pak ik dat aan en wat levert het op? M.G.E. Som Amsterdam Arena, 12 oktober 2011 Duurzaamheid in gebouwen hoe pak ik dat aan en wat levert het op? M.G.E. Som Amsterdam Arena, 12 oktober 2011 Inleiding Trias Energetica Besparen van energie, monitoring gedrag techniek Duurzame toepassingen

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE. Hoofdstuk 1. ENGIE & Digitalisering. Hoofdstuk 2. Digital Energy Solutions. Hoofdstuk 3. SDS Energy Cloud

INHOUDSOPGAVE. Hoofdstuk 1. ENGIE & Digitalisering. Hoofdstuk 2. Digital Energy Solutions. Hoofdstuk 3. SDS Energy Cloud INHOUDSOPGAVE Hoofdstuk 1 Hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3 ENGIE & Digitalisering Digital Energy Solutions SDS Energy Cloud Hoofdstuk 1 ENGIE & Digitalisering ENGIE wereldwijd Activiteiten en kengetallen Topspeler

Nadere informatie

Amsterdam 9 mei 2017 Guy Konings, Joulz

Amsterdam 9 mei 2017 Guy Konings, Joulz RAI PTM - bijeenkomst Amsterdam 9 mei 2017 Guy Konings, Joulz 1 Stedin Netbeheer is verantwoordelijk voor het transport van gas en elektriciteit in West Nederland Onze missie: duurzame energie voor iedereen

Nadere informatie

SmartGrid in de praktijk*:

SmartGrid in de praktijk*: Round Table event February 2014 Smartgrid in de praktijk oct 2012 26 februari 2014 SmartGrid in de praktijk*: De uitdagingen: o Energiecollectieven o Systeem stabiliteit o Cybersecurity * deze presentatie

Nadere informatie

Net voor de Toekomst. Frans Rooijers

Net voor de Toekomst. Frans Rooijers Net voor de Toekomst Frans Rooijers Net voor de Toekomst 1. Bepalende factoren voor energie-infrastructuur 2. Scenario s voor 2010 2050 3. Decentrale elektriciteitproductie 4. Noodzakelijke aanpassingen

Nadere informatie

Van consumer naar prosumer - het juridische kader Prof. Dr. Hans Vedder

Van consumer naar prosumer - het juridische kader Prof. Dr. Hans Vedder 16-11-2011 1 Van consumer naar prosumer - het juridische kader Prof. Dr. Hans Vedder 16-11-2011 2 Overzicht Van Consumer naar Prosumer De beschermde afnemer die een actieve gebruiker van het net wordt

Nadere informatie

Slimme energie-oplossingen bij Colruyt vandaag en in de toekomst

Slimme energie-oplossingen bij Colruyt vandaag en in de toekomst Slimme energie-oplossingen bij Colruyt vandaag en in de toekomst Thomas Decamps Startevent Smart Energy Solutions 4 december 2012 Het energiebeleid bij Colruyt Group WE POWER Het energiebeleid bij Colruyt

Nadere informatie

DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet

DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet Ronald.geuze@nl.ibm.com, Ronald.vanteeffelen@nl.ibm.com Consolidatie en Virtualisatie van Intel en UNIX platformen de praktijk 18/03/2009 DYNAMIC INFRASTRUCTURE Helping build a smarter planet 2009 IBM

Nadere informatie

Nederland wordt slimmer met energie

Nederland wordt slimmer met energie Nederland wordt slimmer met energie SPEECH Bert de Vries, plv. Directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging, NEBC 8 juni (uitgesproken door Jaco Stremler (plv. directeur Energie en Duurzaamheid)

Nadere informatie

Domotica & Energiemanagement Via domotica naar Smart Grids!

Domotica & Energiemanagement Via domotica naar Smart Grids! Domotica & Energiemanagement Via domotica naar Smart Grids! Smart Homes Nationaal Kenniscentrum Domotica & Slim Wonen Duizelseweg 4a 5521 AC Eersel www.smart-homes.nl info@smart-homes.nl Peter Brils tel.

Nadere informatie

Energiedag voor lokale besturen VVSG. Heidi Lenaerts 26/10/2011

Energiedag voor lokale besturen VVSG. Heidi Lenaerts 26/10/2011 Energiedag voor lokale besturen VVSG Heidi Lenaerts 26/10/2011 Agenda 1. Huidig energiesysteem + evoluties 2. Wat zijn smart grids? 3. Link naar gebruikers & gebouwen 4. Wie is Smart Grids Flanders? Huidig

Nadere informatie

Evoluties in het energielandschap. Peter De Pauw

Evoluties in het energielandschap. Peter De Pauw Evoluties in het energielandschap Peter De Pauw Inhoud We consumeren meer energie We produceren zelf elektriciteit We zullen anders consumeren We gebruiken de netten op een andere manier 2 3 december 2015

Nadere informatie

Vlaamse Complementariteit. SET5Y Ronnie Belmans

Vlaamse Complementariteit. SET5Y Ronnie Belmans Vlaamse Complementariteit SET5Y Ronnie Belmans EnergyVille en Campus EnergyVille EnergyVille = samenwerking tussen VITO, KUL en IMEC in onderzoek, ontwikkeling en valorisatie Geïmplementeerd via samenwerkingsovereenkomsten

Nadere informatie

Route naar een Duurzame Energievoorziening

Route naar een Duurzame Energievoorziening Route naar een Duurzame Energievoorziening Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel Bijeenkomst: 25 november 2013, Power Lab 5 / USI & KIVI-NIRIA Inhoud Energie-transitie Energieakkoord voor duurzame groei

Nadere informatie

SMART GRID ALBERT MOLDERINK

SMART GRID ALBERT MOLDERINK SMART GRID ALBERT MOLDERINK WIE BEN IK Albert Molderink (http://www.utwente.nl/ctit/energy/people/molderink_a.php) www.utwente.nl www.ipsumenergy.com Computer Architectures for Embedded Systems Discrete

Nadere informatie

Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego)

Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego) Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego) Aanleiding De paragrafen voor Solar Energy, EnerGO en Switch2SmartGrids zijn in 2015 gecombineerd

Nadere informatie

Logistieke toepassingen van waterstof binnen Colruyt Group

Logistieke toepassingen van waterstof binnen Colruyt Group Logistieke toepassingen van waterstof binnen Colruyt Group Ludo Sweron 29 februari 2012 slide 1 Visie duurzaam ondernemen Colruyt Group Samen duurzaam meerwaarde creëren door waardengedreven vakmanschap

Nadere informatie

Tabel 1: product markt combinatie IPINS11012_JEM_2015.07.27.xlsx

Tabel 1: product markt combinatie IPINS11012_JEM_2015.07.27.xlsx Tabel 1: product markt combinatie IPINS11012_JEM_2015.07.27.xlsx Product markt combinatie Markten Producten Energie regelsystemen & - diensten Huishoudelijk / kleingebruikers X Zakelijk / commercieel incl.

Nadere informatie

GRIP OP ENERGIE. Practice what you preach 6 oktober :30 Robin Sommers (Van Beek Ingenieurs)

GRIP OP ENERGIE. Practice what you preach 6 oktober :30 Robin Sommers (Van Beek Ingenieurs) GRIP OP ENERGIE Practice what you preach 6 oktober 2016 14:30 Robin Sommers (Van Beek Ingenieurs) Nederlandse Industrie gebruikt 40% van alle energie in Nederland Chemie en Pharma gebruiken hiervan 74%,

Nadere informatie

Gebruikers en smart grids

Gebruikers en smart grids Gebruikers en smart grids KIvI NIRIA 23 Juni Gorinchem Geert Verbong Inhoud Belofte van Smart Grids: de actieve gebruiker Verschillende rollen Homo economicus De groene consument Nieuwe diensten De lastige

Nadere informatie

Warmtepompen en WKO: Toekomstperspectieven. Peter Centen CTO Nathan

Warmtepompen en WKO: Toekomstperspectieven. Peter Centen CTO Nathan Warmtepompen en WKO: Toekomstperspectieven Peter Centen CTO Nathan EPC - Nieuwbouw Energielabels - Bestaande bouw Brandstofverbruik(primair) per sector Bron: Publicatie CE Delft december 2015 Beleiden

Nadere informatie

Energieproject Hoog Dalem Pionierend een bijdrage leveren aan de energietransitie

Energieproject Hoog Dalem Pionierend een bijdrage leveren aan de energietransitie Energieproject Hoog Dalem Pionierend een bijdrage leveren aan de energietransitie 10-12-2015 Michiel van Ierssel Wie ben ik? - Projectleider bij Heijmans SysteemIntegratie & Techniek (SIT) binnen Heijmans

Nadere informatie

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen SMART CITY UTRECHT Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen Brigitte Hulscher Program Manager Smart Cities, Marketing & Innovation Utrecht Jong en hoog opgeleid 334.862 inwoners, 20 % < 17, 18% 18-26,

Nadere informatie

De rol van thermische opslag voor systeemintegratie en voor stedelijke energievoorziening

De rol van thermische opslag voor systeemintegratie en voor stedelijke energievoorziening De rol van thermische opslag voor systeemintegratie en voor stedelijke energievoorziening Wilfried Ivens (wilfried.ivens@ou.nl) Herman Eijdems (h.eijdems@mijnwater.com) René Verhoeven (r.verhoeven@mijnwater.com)

Nadere informatie

PERSDOSSIER. Slimme energie voor A1 Bedrijvenpark Deventer

PERSDOSSIER. Slimme energie voor A1 Bedrijvenpark Deventer PERSDOSSIER Slimme energie voor A1 Bedrijvenpark Deventer Inleiding De gemeente Deventer heeft de ambitie een energieneutraal bedrijvenpark te ontwikkelen aan de A1 ten zuiden van Deventer. Op vrijdag

Nadere informatie

Lokale energiecoöperatie

Lokale energiecoöperatie Lokale energiecoöperatie Stuwende kracht achter de de duurzame energietransitie van onderaf 1 Inhoud I. Visie II. De Energie Coöperatie III. Eemflow Energie VOF 2 Van Klimaat beleid naar Energie transitie

Nadere informatie

Duwen en trekken aan het distributienet. 15 december 2010

Duwen en trekken aan het distributienet. 15 december 2010 Duwen en trekken aan het distributienet 15 december 2010 Ontwikkelingen Verduurzaming energie: better city, better life Toename e-vraagkant: Warmtepompen in plaats van gasketels E-auto in plaats van benzineauto

Nadere informatie

FLEXINES ARCHITECTUUR

FLEXINES ARCHITECTUUR Flexines architectuur Introductie Het doel van het Flexines project is om een Energie Management Systeem (EMS) te ontwikkelen voor huishoudens. Figuur 1 geeft de scope van het EMS aan. GUI Energy Management

Nadere informatie

Inventarisatie activiteiten energiebesparing met betrekking tot de slimme meter

Inventarisatie activiteiten energiebesparing met betrekking tot de slimme meter Inventarisatie activiteiten energiebesparing met betrekking tot de slimme meter Activiteit Toelichting Categorie Doelgroep In samenwerking met Initiatief geplaatst onder Financiering activiteit Zelf Energie

Nadere informatie

Integrale energiestrategie UU. Fréderique Houben, Universiteit Utrecht

Integrale energiestrategie UU. Fréderique Houben, Universiteit Utrecht Integrale energiestrategie UU Fréderique Houben, Universiteit Utrecht Integraal en Samen! 2 3-10-2017 Integrale energiestrategie UU Universiteit Utrecht Opgericht in 1636 30.000 studenten en 7.500 medewerkers

Nadere informatie

BIJLAGE 18: INSTALLATIE EN AANPASSING HUISHOUDELIJKE APPARATUUR

BIJLAGE 18: INSTALLATIE EN AANPASSING HUISHOUDELIJKE APPARATUUR Installatie en aanpassing huishoudelijke apparatuur De Flexines demonstrator is gebaseerd op het concept van het huishouden van de toekomst. Zo n huishouden bezit een aantal energie consumerende en energie

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

6 Pijler 4: Het energietransportnetwerk gereedmaken

6 Pijler 4: Het energietransportnetwerk gereedmaken 6 Pijler 4: Het energietransportnetwerk gereedmaken 6.1 Aanpassingen van de infrastructuur in Nederland De energietransitie kan ingrijpende gevolgen hebben voor vraag en aanbod van energie en voor de netwerken

Nadere informatie

Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego)

Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego) Bijlage 4.2.8., behorende bij artikel 4.2.57 van de Regeling nationale EZ-subsidies (Programmalijnen ideego) Aanleiding De paragrafen voor Solar Energy, EnerGO en Smart Grids zijn in 2015 gecombineerd

Nadere informatie

Positioning paper Warmtepompen in smart grids

Positioning paper Warmtepompen in smart grids Positioning paper Warmtepompen in smart grids Maart 2013 2 Positioning paper Dit document is bedoeld om beslissers en beleidsmakers binnen netwerkbeheerders, centrale en decentrale overheden, grotere installatiebedrijven,

Nadere informatie

Uitdagingen van de energie transitie

Uitdagingen van de energie transitie Uitdagingen van de energie transitie Presentatie Congres Energy Next Dordrecht 10 december 2015 Remko Bos Directeur Energie ACM Vicepresident CEER 1 ACM als toezichthouder ACM bevordert kansen en keuzes

Nadere informatie

Inpassing van duurzame energie

Inpassing van duurzame energie Inpassing van duurzame energie TenneT Klantendag Erik van der Hoofd Arnhem, 4 maart 2014 doelstellingen en projecties In de transitie naar duurzame energie speelt duurzame elektriciteit een grote rol De

Nadere informatie

Op weg naar het net van de toekomst. Evaluatie Dali pilot. Vught. 21 april 2016

Op weg naar het net van de toekomst. Evaluatie Dali pilot. Vught. 21 april 2016 Op weg naar het net van de toekomst Evaluatie Dali pilot Vught 21 april 2016 Welkom Agenda - Dali pilot Enexis en evaluatie - Leveranciers; Alfen en Hager - Pauze - Leveranciers; Datawatt en Phoenix -

Nadere informatie

Gelijkstroomnet in Nederland

Gelijkstroomnet in Nederland CONCEPT TER DISCUSSIE Gelijkstroomnet in Nederland Publieke gelijkstroomdienst mogelijk maken Plan van Aanpak AM Realisatie & Aanbesteding Programma Gelijkstroom CONCEPT TER DISCUSSIE Again a war of currents?

Nadere informatie

De slimme meter. Informatie over de nieuwe energiemeter

De slimme meter. Informatie over de nieuwe energiemeter De slimme meter Informatie over de nieuwe energiemeter De slimme meter in vogelvlucht Alle huishoudens in Nederland krijgen een nieuw soort energiemeter aangeboden: de zogenaamde slimme meter. Deze digitale

Nadere informatie

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving Gezocht: Multifunctionele energie renovatie Multifunctionele energie renovatie kunnen we samen versnellen Programma TKI

Nadere informatie

Intelligente netten & energieopslag

Intelligente netten & energieopslag Intelligente netten & energieopslag Samenvatting Door de opkomst van decentrale opwekkers worden elektriciteitsnetten steeds complexer en moeilijker om technisch te beheersen. ICT kan hier uitkomst bieden

Nadere informatie

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting,

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting, / solution partner of the at TU/e De vraag Samenhangende vraagstellingen mbt openbare verlichting: Mogelijke vervanging van 21.000 lichtmasten in de stad Strategie die breder kijkt dan energiebesparing

Nadere informatie

DE WAARDE VAN OPSLAG IN EEN SLIM ENERGY SYSTEEM. Zoetermeer 1 juni 2017

DE WAARDE VAN OPSLAG IN EEN SLIM ENERGY SYSTEEM. Zoetermeer 1 juni 2017 DE WAARDE VAN OPSLAG IN EEN SLIM ENERGY SYSTEEM Zoetermeer 1 juni 2017 Agenda voor vandaag Introductie Veranderingen in energiemarkt Locale flexibiliteit als game-changer Het energiesysteem USEF en opslag

Nadere informatie

INNOVATIECONTRACT SMART GRIDS. New Energy Business Community Groningen, 7 juni 2012. Frits Verheij DNV KEMA Voorzitter Innovatietafel Smart Grids

INNOVATIECONTRACT SMART GRIDS. New Energy Business Community Groningen, 7 juni 2012. Frits Verheij DNV KEMA Voorzitter Innovatietafel Smart Grids INNOVATIECONTRACT SMART GRIDS New Energy Business Community Groningen, 7 juni 2012 Frits Verheij DNV KEMA Voorzitter Innovatietafel Smart Grids 7 juni 2012 Topteam Energie Agenda 1. Het belang van Smart

Nadere informatie

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen Eneco Groep Duurzame energie voor iedereen Duurzame koploper Eneco is het grootste energiebedrijf van Nederland in publieke handen. Onze missie is betaalbare duurzame energie mogelijk maken die altijd,

Nadere informatie

Van Beek. Grip op energie

Van Beek. Grip op energie Van Beek Grip op energie Van Beek: grip op energie Van Beek is specialist in het vertalen van meetgegevens naar concrete managementinformatie en adviezen. Wij doen dit bij uiteenlopende bedrijfsprocessen,

Nadere informatie

achtergrond Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. FORUM 25.09.14

achtergrond Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. FORUM 25.09.14 Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. 18 De stroom valt uit. Eén dag windstilte plus een flink wolkendek en de stroomtoevoer stokt. Ineens zitten we zonder licht, computers,

Nadere informatie

Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2

Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2 Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2 Energietransitie Papierketen De ambities binnen Energietransitie Papierketen: Halvering van het energieverbruik per eindproduct in de keten per

Nadere informatie

Elektrische opslag van energie in de residentiële sector Door: Erik de Leeuw, directeur SOLARWATT Benelux

Elektrische opslag van energie in de residentiële sector Door: Erik de Leeuw, directeur SOLARWATT Benelux SOLARWATT Pagina 1 Elektrische opslag van energie in de residentiële sector Door: Erik de Leeuw, directeur SOLARWATT Benelux Pagina 2 Introductie SOLARWATT Pagina 3 SOLARWATT is pionier in de fotovoltaïsche

Nadere informatie

fudura-enexis.nl Fudura, de nieuwe naam in energievoorziening

fudura-enexis.nl Fudura, de nieuwe naam in energievoorziening fudura-enexis.nl Fudura, de nieuwe naam in energievoorziening Wat er ook gebeurt, uw bedrijf heeft continuïteit nodig. Daarom wilt u zeker weten dat uw energievoorziening goed geregeld is. Betrouwbaar

Nadere informatie

Energie van ons allemaal

Energie van ons allemaal VNO-NCW Themabijeenkomst Energietransitie Michael Fraats Trianel Energie B.V. 28 November 2011 1 Energie van ons allemaal 30-11-2011 2 Energie van ons allemaal is de essentie van Trianel Energie: Gericht

Nadere informatie

Hoorzitting Vlaams energienet in evenwicht

Hoorzitting Vlaams energienet in evenwicht Hoorzitting Vlaams energienet in evenwicht 24.02.2016 Marc Van den Bosch FEBEG Federatie van de Belgische Elektriciteits- en Gasbedrijven Fédération Belge des Entreprises Électriques et Gazières Federation

Nadere informatie

Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015

Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015 Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015 De laatste tijd worden we overspoeld door marketing verhalen over de slimme meter en het slimme energienet. Men stelt dat met de komst van de slimme meter

Nadere informatie

DE ENERGIE TRANSITIE

DE ENERGIE TRANSITIE DE ENERGIE TRANSITIE 1 DE ENERGIETRANSITIE In de huidige Europese energie sector zijn drie parallelle trends waar te nemen. Ten eerste decentralisatie, waarbij steeds groter wordende hoeveelheden decentrale

Nadere informatie

Tasten Smart Grids het bestaansrecht van de netbeheerder aan?

Tasten Smart Grids het bestaansrecht van de netbeheerder aan? Tasten Smart Grids het bestaansrecht van de netbeheerder aan? Steenwinkel Kruithof Associates (SKA) werpt met deze paper licht op invoeringsstrategieën voor Smart Grids met als doel de netbeheerder bewust

Nadere informatie

Sneller en goedkoper laden op 100% duurzame energie

Sneller en goedkoper laden op 100% duurzame energie PREFERRED DISTRIBUTOR Sneller en goedkoper laden op 100% duurzame energie SMART CHARGING CONTROLLER Maxem is de Smart Charging Controller in uw meterkast Laad uw elektrische auto sneller op Download gratis

Nadere informatie

HISTORIE Van steenkool naar mijnwater

HISTORIE Van steenkool naar mijnwater HISTORIE Van steenkool naar mijnwater Jaar Tot 1974 Actie Steenkoolwinning 1974 2003 Mijngangen vulden zich met grondwater, natuurlijke opwarming door aarde 2003 Diep gelegen water = warm (28 graden),

Nadere informatie

DC OR NOT DC EEN VISIE OP DE TOEKOMST VAN GELIJKSPANNING IN DE GEBOUWDE OMGEVING WORKSHOP KNX OVER IP EN DC-TECHNOLOGIE MAARSSEN, 16 MAART 2017

DC OR NOT DC EEN VISIE OP DE TOEKOMST VAN GELIJKSPANNING IN DE GEBOUWDE OMGEVING WORKSHOP KNX OVER IP EN DC-TECHNOLOGIE MAARSSEN, 16 MAART 2017 DC OR NOT DC EEN VISIE OP DE TOEKOMST VAN GELIJKSPANNING IN DE GEBOUWDE OMGEVING WORKSHOP KNX OVER IP EN DC-TECHNOLOGIE MAARSSEN, 16 MAART 2017 EVEN VOORSTELLEN Koos Kerstholt STAPPENPLAN Trends en ontwikkelingen

Nadere informatie

IS ENERGIEOPSLAG HET ANTWOORD?

IS ENERGIEOPSLAG HET ANTWOORD? IS ENERGIEOPSLAG HET ANTWOORD? JA! DE VOLGENDE STAP NAAR MEER ONAFHANKELIJKHEID WAAROM? 1. Eigen energie voorziening Geen impact meer van prijsstijgen en zelf in controle van je eigen elektriciteit, dag

Nadere informatie

Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft?

Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft? Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft? Netwerkbedrijf Endinet, de werkgever met energie Maar liefst 416.000 klanten in Zuidoost Brabant krijgen via kabels en leidingen van Endinet stroom

Nadere informatie