Epilepsie. en rijgeschiktheid

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Epilepsie. en rijgeschiktheid"

Transcriptie

1 Epilepsie en rijgeschiktheid

2 Wat is epilepsie? Epilepsie is een hersenaandoening die zich uit in de vorm van aanvallen. Deze aanvallen zijn het gevolg van een plotselinge, tijdelijke verstoring van het elektrisch evenwicht in de hersenen. De soort aanvallen verschilt van persoon tot persoon. De één is bewusteloos, valt en gaat schokken met armen en benen. De ander voelt vreemde tintelingen, hoort vreemde geluiden en het bewustzijn daalt. Of iemand staart een korte periode alleen voor zich uit en is niet aanspreekbaar. De verschijnselen bij de aanvallen hangen af van de oorzaak en de plaats in de hersenen waar de elektrische verstoring optreedt. De prognose van epilepsie wordt bepaald door de oorzaak, de soort en de hoeveelheid aanvallen. Een aantal vormen van epilepsie is leeftijdsgebonden. Dat wil zeggen dat de aanvallen in een bepaalde leeftijdsperiode voorkomen en met het ouder worden kunnen verdwijnen. Veel vormen van epilepsie worden echter veroorzaakt door aanleg, een hersenziekte of een hersenbeschadiging. Die aanvallen verdwijnen meestal niet spontaan. Er is pas sprake van epilepsie als iemand meerdere epileptische aanvallen heeft gehad. Een eenmalige epileptische aanval kan bijvoorbeeld zijn uitgelokt door bepaalde omstandigheden. Vaak is het mogelijk om de situatie te vermijden waardoor de aanval werd uitgelokt. Voorbeelden zijn extreem slaaptekort of alcoholgebruik. Een aanval kan ook het gevolg zijn van een andere aandoening. Als die aandoening wordt behandeld, kunnen de aanvallen verdwijnen. Pas als de diagnose 'epilepsie' is gesteld, kan gekeken worden naar de behandeling. De meest gangbare manier om epilepsie te behandelen, is met medicijnen. maart 2011

3 In deze brochure Rijbewijs halen met epilepsie 4 Al een rijbewijs en dan epilepsie 10 Klein rijbewijs (groep 1: A, B, E kleine aanhanger) 10 Groot rijbewijs (groep 2: C, D, E grote aanhanger) 16 Rijden en medicijnen tegen epilepsie 18 Overige informatie 20 De verzekering 20 Rechtsmiddelen 21 Vorderingsprocedure 22 Veelgestelde vragen 24 Informatiemateriaal en adressen 28 Adres en afdelingen CBR 29 Bijlage: Regeling eisen geschiktheid Inleiding Het rijbewijs is voor de meeste mensen erg belangrijk. Het betekent namelijk mobiliteit en vooral zelfstandigheid. Maar wat als je epilepsie hebt? Een epileptische aanval tijdens het auto- of motorrijden kan ernstige gevolgen hebben. Iemand met epilepsie kan daarom minder geschikt zijn om een motorvoertuig te besturen. In de wet zijn regels opgenomen over rijden en epilepsie. Iedere burger wordt geacht de wet te kennen. Als u epilepsie hebt of een epileptische aanval hebt gehad, is het dus goed de regels door te lezen (zie de bijlage). Of mensen met epilepsie mogen deelnemen aan het gemotoriseerde verkeer kan alleen worden uitgemaakt aan de hand van officiële keuringseisen. Deze zijn gebaseerd op het type aanval en de kans op herhaling van een aanval binnen een bepaalde tijd. Als u uw rijbewijs wilt halen of al in het bezit bent van een rijbewijs maar sinds kort epilepsie hebt, is het verstandig hierover met uw neuroloog te praten. Hij of zij kan specifieke vragen over uw situatie beantwoorden en advies geven.

4 Rijbewijs halen met epilepsie 4 Om in aanmerking te komen voor een rijbewijs hebt u twee verklaringen nodig. De Verklaring van rijvaardigheid krijgt u als u slaagt voor uw rijexamen. U hebt dan aangetoond dat u goed kunt rijden. Bij de Verklaring van rijgeschiktheid gaat het erom of u lichamelijk en geestelijk geschikt bent om veilig een auto of motor te besturen. Eigen verklaring De Verklaring van rijgeschiktheid vraagt u aan met een speciaal formulier, de zogenoemde Eigen verklaring, bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). De Eigen verklaring is te koop op het gemeentehuis, bij het CBR en meestal ook bij de rijschool. De Eigen verklaring kost 23,05 (tarief 2011), maar sommige gemeenten of rijscholen rekenen extra administratiekosten. Op de Eigen verklaring moet u een tiental vragen over uw gezondheid De verklaring van rijgeschiktheid vraagt u aan met een speciaal formulier Laat uw rijgeschiktheid beoordelen vóórdat u rijlessen gaat nemen beantwoorden. In geval van epilepsie zullen vraag 1 en vraag 3 altijd met ja beantwoord moeten worden. Als u deze vragen niet eerlijk beantwoordt, loopt u kans dat de verzekering niets vergoedt als u een ongeluk krijgt. Ook als het niet uw schuld was. Bovendien bent u strafbaar als u de Eigen verklaring niet naar waarheid invult. Informatie Eigen verklaring Gewoonlijk wordt een Eigen verklaring ingevuld wanneer u het rijexamen aanvraagt. Als u epilepsie hebt, is het verstandig om uw rijgeschiktheid te laten beoordelen vóórdat u rijlessen gaat nemen. Ook als uw behandelend neuroloog van mening is dat u goedgekeurd zult worden. Door eerst uw rijgeschiktheid te laten beoordelen, kunt u teleurstelling en onnodige kosten voorkomen. Het beoordelen van uw rijgeschiktheid doet u met

5 U wilt uw rijbewijs halen en hebt epilepsie. In het kort geldt: Koop voordat u rijlessen neemt een Eigen verklaring, vul hem in en stuur hem op naar het CBR. Het CBR wijst een onafhankelijk neuroloog aan voor een medische keuring. Op basis van de medische keuring kent de medisch adviseur van het CBR een geschiktheidtermijn toe op basis van de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage). Neem rijlessen en doe rijexamen. Als u geslaagd bent voor uw rijexamen, stuurt het CBR de Verklaring van rijvaardigheid en rijgeschiktheid naar het Centraal Rijbewijzen- en Bromfietscertificatenregister (CRB). U kunt uw rijbewijs aanvragen bij de gemeente. Houd de termijn van geschiktheid in de gaten en stuur vier maanden voor het verlopen ervan weer een Eigen verklaring in. 5 een Informatie Eigen verklaring. Dit is een gewone Eigen verklaring, waarop u in de rechterbovenhoek Info moet schrijven. Normaal gesproken moet, wanneer een vraag met ja is beantwoord, een arts een aantekening plaatsen op de Eigen verklaring, waaruit de aard en de ernst van de aandoening blijkt. In het geval van epilepsie is zo n aantekening echter niet nodig, omdat het CBR u zal doorverwijzen naar een onafhankelijk neuroloog voor een specialistisch medisch rapport. Het is daarom voldoende als u de Eigen verklaring opstuurt naar het CBR met daarbij aangegeven dat het om epilepsie of een epileptische aanval gaat, onder opgave van de datum van de laatste aanval. Hoewel de keuring volgens de regels moet geschieden door een onafhankelijk U bent strafbaar als u de Eigen verklaring niet naar waarheid invult

6 Rijbewijs halen met epilepsie 6 neuroloog, is uw eigen neuroloog mogelijk bereid om (in overleg met u) direct een rapport bij de Eigen verklaring te schrijven. Vermeld dan op de Eigen verklaring dat de neuroloog een eigen rapport schrijft. Soms is keuring via het CBR dan niet meer nodig. De medisch adviseur van het CBR beoordeelt dat. Hebt u uw rijbewijs ook beroepsmatig nodig, leest u dan de tekst onder beroepsmatig rijden (code 100/101). Medische keuring De ingevulde Eigen verklaring stuurt u in de bijgeleverde retourenveloppe naar het CBR. Zodra de Eigen verklaring binnen is, verwijst de medisch adviseur van het CBR u door naar een neuroloog voor een medische keuring. De kosten van die keuring zijn voor uw rekening. De Nederlandse Zorgautoriteit stelt de maximumtarieven vast, zie Als u medisch geschikt wordt bevonden, mag u rijexamen doen In 2011 bedragen de kosten voor een medische keuring door een neuroloog max. 138,48 exc. btw. Beoordeling Bij het bezoek aan de neuroloog voor de medische keuring moet u een legitimatiebewijs meenemen. De keurend neuroloog moet het verslag eerst aan u voorleggen voordat het naar het CBR gaat. Het verslag wordt door een arts van het CBR beoordeeld. Het CBR hanteert daarbij de officiële eisen die zijn gepubliceerd door de Minister van Infrastructuur en Milieu: de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage). De algemene regel is dat mensen met epilepsie een jaar aanvalsvrij moeten zijn, voordat zij weer mogen auto- of motorrijden. Of deze regel op u van toepassing is, is afhankelijk van een aantal factoren, zoals het type aanval en de kans op herhaling van een aanval binnen een bepaalde tijd. Als u medisch geschikt wordt bevonden, mag u uw rijexamen afleggen. De examinator is meestal niet op de hoogte van het feit dat u epilepsie hebt. Als hij dat in

7 uitzonderingsgevallen wel is, dan heeft hij een afgeleid beroepsgeheim. Dat wil zeggen dat hij niet bevoegd is om met anderen over uw aandoening te praten. De medische stukken blijven in het medisch archief van het CBR. Uw privacy is zodoende optimaal gewaarborgd. Beroepsmatig rijden (code 100/101) Het rijbewijs dat na de medische keuring en het slagen voor het rijexamen wordt toegekend heeft de code 100. De vermelding van code 100 op het rijbewijs betekent dat het rijbewijs slechts geschikt is voor privégebruik. Hebt u het rijbewijs ook beroepsmatig nodig dan kan op verzoek in individuele gevallen een uitzondering worden gemaakt op de beperking tot privégebruik. Hiervoor moet u een aanvullend schriftelijk verzoek indienen voor de code 101 bij het CBR (adresgegevens achterin deze brochure). U krijgt dan een formulier toegestuurd dat u door uw werkgever moet laten invullen en ondertekenen. Dit verzoek voor code 101 stuurt u vervolgens naar het CBR. Na toekenning krijgt u code 101 op uw rijbewijs. Het rijbewijs kan dan ook beroepsmatig gebruikt worden, maar dan wel in een beperkte vorm, maximaal vier uur per dag. Dit mag geen beroepsmatig vervoer van personen zijn (bus, taxi) of het onder toezicht laten besturen door derden (autorijles geven). Hiervoor gelden andere eisen (zie onder groot rijbewijs). Geslaagd Als u voor uw rijexamen bent geslaagd, stuurt het CBR de Verklaring van rijvaardigheid en de Verklaring van geschiktheid digitaal door naar het Centraal Rijbewijzenen Bromfietscertificatenregister (CRB). De Verklaring van rijvaardigheid is drie jaar geldig, de Verklaring van geschiktheid een jaar. Enkele dagen na het examen kunt u tegen betaling en inlevering van een pasfoto bij het gemeentehuis in uw woonplaats uw rijbewijs aanvragen. 7

8 Rijbewijs halen met epilepsie 8 Voorwaarden bij de Verklaring van geschiktheid Bij toekenning van de Verklaring van geschiktheid dient u met de volgende voorwaarden rekening te houden: Zolang u medicijnen tegen epilepsie gebruikt, moet u onder regelmatige (neurologische) controle blijven (minimaal één keer per jaar). Ook moet u zich houden aan de gegeven adviezen, met name wat betreft medicijngebruik. Krijgt u toch een aanval, dan mag u niet langer auto- of motorrijden en dient u contact op te nemen met uw neuroloog. Bij wijziging van uw medicatie moet u met uw neuroloog overleggen of er gevolgen zijn voor deelname aan het gemotoriseerde verkeer. Zo ja, vraag hem of haar dan hoe lang u niet mag rijden. Kijk ook bij 'Rijden en medicijnen tegen epilepsie' op pagina 18. Bij epilepsie geeft het CBR een Verklaring van geschiktheid af met een beperkte geldigheidsduur Termijnen geldigheidsduur Bij epilepsie geeft het CBR bij gebleken geschiktheid een Verklaring van geschiktheid af met een beperkte geldigheidsduur: eerst voor een periode van één jaar, daarna (bij blijvende aanvalsvrijheid) voor respectievelijk drie jaar, vijf jaar en tenslotte onbeperkt. 'Het rijbewijs is geldig tot en met de datum die op de Verklaring van geschiktheid staat' Het rijbewijs dat u krijgt, zal geldig zijn tot en met de datum die het CBR op de Verklaring van geschiktheid heeft aangegeven. Wanneer de geldigheidsduur van uw rijbewijs beperkt is, adviseert het CBR om tijdig, vier maanden voor het verstrijken van de geldigheidsduur, opnieuw een Eigen verklaring in te sturen. U moet dan opnieuw gekeurd worden door een door het CBR aangewezen keuringsarts. De kosten voor de Eigen verklaring en

9 de keuring zijn voor uw rekening. Het CBR streeft ernaar om alle aanvragen van een Verklaring van geschiktheid zo spoedig mogelijk af te handelen, met een maximumtermijn van vier maanden. Voor een nieuw rijbewijs bent u de gebruikelijke kosten verschuldigd. Het kan voorkomen dat het CBR besluit dat u niet geschikt bent om aan het gemotoriseerde verkeer deel te nemen. Het CBR weigert u dan de Verklaring van geschiktheid. Niet eens met beslissing: rechtsmiddelen Wanneer u het niet eens bent met de beslissing van de medisch adviseur van het CBR dat u geen Verklaring van geschiktheid krijgt of alleen een Verklaring van geschiktheid voor een beperkte termijn, kunt u gebruikmaken van de u ten dienste staande rechtsmiddelen. In de voetnoot bij het schriftelijke besluit van het CBR kunt u daarover lezen. Ook kunt u er meer over lezen in de paragraaf over rechtsmiddelen op pagina 21. 9

10 Al een rijbewijs en dan epilepsie 10 Rijbewijzen zijn gewoonlijk tien jaar geldig. Vernieuwen van het rijbewijs is normaal gesproken tot uw zeventigste slechts een administratieve kwestie. In het verleden hebt u uw rijexamen gehaald en daarmee aangetoond dat u rijvaardig bent. Ook hebt u toen aangetoond dat u medisch geschikt (rijgeschikt) bent om te rijden. Als er niets aan uw medische situatie verandert, kunt u tot uw zeventigste eenvoudig uw rijbewijs laten vernieuwen. Hebt u één of meer epileptische aanvallen gehad dan ligt het anders. Een epileptische aanval tijdens het auto-of motorrijden kan immers ernstige gevolgen hebben Overleg met uw neuroloog Als u na een epileptische aanval of met epilepsie door blijft rijden, neemt u een groot risico. U kunt zelf niet beoordelen welke risico s wel of niet verantwoord zijn. Doet u dat wel, dan brengt u uzelf en anderen in gevaar. In de wet zijn regels opgenomen over auto- en motorrijden en epilepsie. Iedere burger wordt geacht de wet te kennen. Als u epilepsie hebt of een epileptische aanval hebt gehad, is het dus goed de regels door te lezen (zie de bijlage). Wanneer u geconfronteerd wordt met epilepsie, kunt u het beste bespreken met de behandelend neuroloog of deelname aan het gemotoriseerde verkeer voor u al dan niet verantwoord is. De algemene regel is dat mensen met epilepsie een jaar aanvalsvrij moeten zijn, voordat zij weer mogen autoof motorrijden. Of deze regel op u van toepassing is, is afhankelijk van een aantal factoren, zoals het type aanval en de kans op herhaling van een aanval binnen een bepaalde tijd. In de wet zijn regels opgenomen over auto- en motorrijden en epilepsie Melden bij het CBR Na overleg met uw neuroloog kunt u uw epilepsie melden bij het CBR. Wettelijk bent u niet verplicht uw epilepsie bij het CBR te melden. Meldt u het niet dan gaat u niet zonder meer vrijuit als u betrokken raakt bij een ongeluk. Al bij het eerste vermoeden van epilepsie

11 Klein rijbewijs (groep 1: A, B, E kleine aanhanger) U hebt uw rijbewijs, krijgt epilepsie en wilt het rijbewijs behouden. In het kort geldt: Lees de regels die voor epilepsie en rijden in de wet staan (zie de bijlage). Overleg met uw neuroloog welke termijn voor u geldt. Koop vlak voor het verstrijken van de termijn een Eigen verklaring, vul hem in en stuur hem op naar het CBR. Het CBR wijst een onafhankelijk neuroloog aan voor een medische keuring. Op basis van de medische keuring kent de medisch adviseur van het CBR een geschiktheidtermijn toe op basis van de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage). Het CBR stuurt de Verklaring rijgeschiktheid digitaal door naar het Centraal Rijbewijzen- en Bromfietscertificatenregister (CRB). U kunt uw rijbewijs aanvragen bij de gemeente. Houd de geldigheidsduur van geschiktheid in de gaten en stuur ongeveer vier maanden voor het verlopen ervan weer een Eigen verklaring in. 11 kunt u strafbaar zijn wegens onverantwoordelijk verkeersgedrag, wanneer u op eigen gezag blijft autoof motorrijden. Tenslotte is iemand die een ongeluk veroorzaakt door langdurig slaapgebrek of overmatig alcoholgebruik ook strafbaar. Ook de verzekeringsmaatschappij kan moeilijk doen in geval van een ongeluk waarbij sprake is van epilepsie. Controleer daarom goed hoe het bij uw verzekering geregeld is. De verzekeraar kan weigeren de schade te vergoeden. U bent dan zelf aansprakelijk voor de geleden materiële en letselschade van uzelf en de tegenpartij. Ook kan het voorkomen dat uw verzekeraar de schade wel vergoedt, maar deze vervolgens op u verhaalt. In de praktijk accepteren de meeste verzekeraars mensen met

12 Al een rijbewijs en dan epilepsie epilepsie op dezelfde voorwaarden als anders, als u door het CBR rijgeschikt bent verklaard. Eigen verklaring Mensen met een rijbewijs denken vaak dat zij bij een verandering in de gezondheidstoestand opnieuw rijexamen moeten doen. Dat is niet waar. Als u besluit uw epilepsie te melden bij het CBR, dan doet u dat door het invullen van een Eigen verklaring. Het formulier 12 Eigen verklaring is te koop op het gemeentehuis en bij het CBR. De Eigen verklaring kost 23,05 (tarief 2011), maar sommige gemeenten rekenen extra administratiekosten. U kunt dit het beste doen vlak voor het verstrijken van de wettelijke termijn dat u niet mag rijden. Op het formulier Eigen verklaring geeft u aan dat het gaat om een gewijzigde gezondheidstoestand en daaronder Door het invullen van een Eigen verklaring geeft u een verandering aan in uw gezondheidstoestand geeft u de categorieën rijbewijzen aan waarvoor u een Verklaring van geschiktheid aanvraagt. In geval van epilepsie zullen vraag 1 en vraag 3 van de Eigen verklaring altijd met ja beantwoord moeten worden. Als u deze vragen niet eerlijk beantwoordt, loopt u kans dat de verzekering niets vergoedt als u een ongeluk krijgt. Ook als het niet uw schuld was. Bovendien bent u strafbaar als u de Eigen verklaring niet naar waarheid invult. Het CBR streeft ernaar om alle aanvragen van een Verklaring van geschiktheid zo spoedig mogelijk af te handelen, met een maximumtermijn van vier maanden. Normaal gesproken moet, wanneer een vraag met ja is beantwoord, een arts een aantekening plaatsen op de Eigen verklaring, waaruit de aard en de ernst van de aandoening blijkt. In het geval van epilepsie is zo n aantekening echter niet nodig, omdat het CBR u zal doorverwijzen naar een onafhankelijk neuroloog voor een specialistisch medisch rapport. Het is daarom voldoende als u de Eigen verklaring opstuurt naar het CBR met daarbij aangegeven dat het om epilepsie of een epileptische

13 Klein rijbewijs (groep 1: A, B, E kleine aanhanger) aanval gaat, onder opgave van de datum van de laatste aanval. Hoewel de keuring volgens de regels moet geschieden door een onafhankelijk neuroloog, is uw eigen neuroloog mogelijk bereid om (in overleg met u) direct een rapport bij de Eigen verklaring te schrijven. Vermeld dan op de Eigen Verklaring dat de neuroloog een eigen rapport schrijft. Soms is keuring via het CBR dan niet meer nodig. De medisch adviseur van het CBR beoordeelt dat. De ingevulde Eigen verklaring stuurt u in de bijgeleverde retourenveloppe naar het CBR. Hebt u uw rijbewijs ook beroepsmatig nodig, leest u dan de tekst onder beroepsmatig rijden (code 100/101). Medische keuring Zodra de Eigen verklaring binnen is, verwijst de medisch adviseur van het CBR u door naar een onafhankelijk neuroloog voor een medische keuring. De kosten van die keuring zijn op grond van art. 101 van het Reglement Rijbewijzen voor uw rekening. De Nederlandse Zorgautoriteit stelt de maximumtarieven vast (www.nza.nl). In 2011 bedragen de kosten voor De medisch adviseur van het CBR stuurt u door naar een onafhankelijk neuroloog een medische keuring door een neuroloog max. 138,48 exc. btw. Beroepsmatig rijden (code 100/101) Het rijbewijs dat na de medische keuring wordt toegekend heeft de code 100. De vermelding van code 100 op het rijbewijs betekent dat het rijbewijs slechts geschikt is voor privégebruik. Hebt u het rijbewijs ook beroepsmatig nodig dan kan op verzoek in individuele gevallen een uitzondering worden gemaakt op de beperking tot privégebruik. Hiervoor moet u een aanvullend schriftelijk verzoek indienen voor de code 101 bij het CBR (adresgegevens achterin deze brochure). U krijgt dan een formulier toegestuurd dat u door uw werkgever moet laten invullen en ondertekenen. Dit verzoek voor code 101 stuurt u vervolgens naar het CBR. Na toekenning krijgt u code 101 op uw rijbewijs. Het rijbewijs kan dan 13

14 Al een rijbewijs en dan epilepsie 14 ook beroepsmatig gebruikt worden, maar dan wel in een beperkte vorm, maximaal vier uur per dag. Dit mag geen beroepsmatig vervoer van personen zijn (bus, taxi) of het onder toezicht laten besturen door derden (autorijles geven). Hiervoor gelden andere eisen (zie bij groot rijbewijs). Geschikt Bij het bezoek aan de neuroloog voor de medische keuring moet u een legitimatiebewijs meenemen. De keurend neuroloog moet het verslag eerst aan u voorleggen voordat het naar het CBR gaat. Het verslag wordt door een arts van het CBR beoordeeld. Het CBR hanteert daarbij de officiële eisen die zijn gepubliceerd door de Minister van Infrastructuur en Milieu: de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage). Als u wordt goedgekeurd krijgt u een Verklaring van geschiktheid die één jaar geldig is. Het CBR stuurt de Verklaring van geschiktheid digitaal door naar het Centraal Rijbewijzenen Bromfietscertificatenregister (CRB). Tegen inlevering van uw oude rijbewijs, inlevering van een pasfoto en betaling bij het gemeentehuis in uw woonplaats kunt u uw rijbewijs aanvragen. Bij epilepsie geeft het CBR bij gebleken geschiktheid een Verklaring van geschiktheid af met beperkte geldigheidsduur Voorwaarden Verklaring van geschiktheid Bij toekenning van de Verklaring van geschiktheid dient u met de volgende voorwaarden rekening te houden: Zolang u medicijnen tegen epilepsie gebruikt, moet u onder regelmatige (neurologische) controle blijven (minimaal één keer per jaar). Ook moet u zich houden aan de gegeven adviezen, met name wat betreft medicijngebruik. Krijgt u toch een aanval, dan mag u niet langer auto- of motorrijden en dient u contact op te nemen met uw neuroloog. Bij wijziging van uw medicatie moet u met uw neuroloog over-

15 Klein rijbewijs (groep 1: A, B, E kleine aanhanger) leggen of er gevolgen zijn voor deelname aan het gemotoriseerde verkeer. Zo ja, vraag hem of haar dan hoe lang u niet mag rijden. Kijk ook bij 'Rijden en medicijnen tegen epilepsie' op pagina 18. Termijnen geldigheidsduur Bij epilepsie geeft het CBR bij gebleken geschiktheid een Verklaring van geschiktheid af met een beperkte geldigheidsduur: eerst voor een periode van één jaar, daarna (bij blijvende aanvalsvrijheid) voor respectievelijk drie jaar, vijf jaar en tenslotte onbeperkt. Het rijbewijs dat u krijgt, zal geldig zijn tot en met de datum die het CBR op de Verklaring van geschiktheid heeft aangegeven. Wanneer de geldigheidsduur van uw rijbewijs beperkt is, adviseert het CBR om tijdig opnieuw, vier maanden voor het verstrijken van de geldigheidsduur, een Eigen verklaring in te sturen. U moet dan opnieuw gekeurd worden door een door het CBR aangewezen keuringsarts. De kosten voor de Eigen verklaring en de keuring zijn voor uw rekening. Het CBR streeft ernaar om alle aanvragen van een Verklaring van geschiktheid zo spoedig mogelijk af te handelen, met een maximumtermijn van vier maanden. Voor een nieuw rijbewijs bent u de gebruikelijke kosten verschuldigd. Het kan voorkomen dat het CBR besluit dat u niet geschikt bent om aan het gemotoriseerde verkeer deel te nemen. Het CBR weigert u dan de Verklaring van geschiktheid. Niet eens met beslissing: rechtsmiddelen Wanneer u het niet eens bent met de beslissing van de medisch adviseur van het CBR dat u geen Verklaring van geschiktheid krijgt of alleen een Verklaring van geschiktheid voor een beperkte termijn, kunt u gebruikmaken van de u ten dienste staande rechtsmiddelen. In de voetnoot bij het schriftelijke besluit van het CBR kunt u daarover lezen. Ook kunt u er meer over lezen in de paragraaf over rechtsmiddelen op pagina

16 Al een rijbewijs en dan epilepsie 16 Als u voor uw werk afhankelijk bent van uw rijbewijs kan het krijgen van epilepsie ingrijpende gevolgen hebben. Bijvoorbeeld als u werkt als chauffeur in de transportsector of als buschauffeur. Maar ook als u voor uw beroep personen vervoert, bijvoorbeeld als taxichauffeur, dan gelden andere regels. Mensen die beroepsmatig personen vervoeren, worden in geval van epilepsie gekeurd volgens de criteria van groep 2. De procedure van het aanvragen van de Verklaring van geschiktheid verloopt hetzelfde als voor het klein rijbewijs (groep 1). Kijk voor deze procedure op pagina 10. Voor de keuring hanteert het CBR de officiële eisen voor groep 2 die zijn gepubliceerd door de Minister van Infrastructuur en Milieu: de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage). Strengere regels Voor een groot rijbewijs zijn de regels strenger dan voor het kleine rijbewijs. U kunt zich ongetwijfeld voorstellen wat de gevolgen zouden kunnen zijn, wanneer een bus- of vrachtwagenchauffeur onderweg een epileptische aanval krijgt. Na een eerste epileptische aanval is iemand in principe permanent rijongeschikt om grote voertuigen te besturen. Er zijn enkele uitzonderingen: na één aanval moet iemand twee jaar aanvalsvrij zijn zonder medicijnen en zonder EEG-afwijkingen op een standaard-, slaaponthoudings- en slaap-eeg en geen afwijkingen op een recente MRI-scan. Heeft iemand meer aanvallen gehad dan dient hij vijf jaar aanvalsvrij te zijn, zonder medicijnen en zonder EEG-afwijkingen op een standaard-, slaaponthoudingsen slaap-eeg en geen afwijkingen op een recente MRI-scan. Voor een groot rijbewijs zijn de regels strenger dan voor het kleine rijbewijs Als u ondanks het gevaar voor u en uw medeweggebruikers toch besluit uw epilepsie te verzwijgen, dient u er rekening mee te houden dat alle chauffeurs met een groot rijbewijs sinds 1 oktober 2004 iedere tien jaar medisch gekeurd worden. Overleg altijd met uw neuroloog.

17 Groot rijbewijs (groep 2: C, D, E grote aanhanger) Taxichauffeurs Taxichauffeurs moeten voor het verkrijgen van een chauffeurspas onder andere een geneeskundige Verklaring overleggen opgemaakt door een gecertificeerde Arbo-dienst of BIG-geregistreerde bedrijfsarts, met specialisme arbeid en gezondheid, bedrijfsgeneeskunde. Daar gaat niet het CBR over, maar de Inspectie Verkeer en Waterstaat (www.ivw.nl). 17

18 Rijden en medicijnen tegen epilepsie 18 Bepaalde medicijnen kunnen een negatieve invloed op de rijvaardigheid hebben. Toch wordt algemeen aangenomen dat langdurig en regelmatig gebruik van de meeste medicijnen tegen epilepsie bij een normale dosering niet tot aantoonbare sufheid of evenwichtsstoornissen leidt. Het is de bedoeling dat er een onderzoek naar medicijnen en rijgeschiktheid komt, maar voorlopig gelden onderstaande regels. Rijden met anti-epileptica Volgens de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage, paragraaf 10.7) geldt voor categorie III medicijnen dat iemand deze een jaar moet slikken voordat hij/ zij weer een motorvoertuig mag besturen. Tot categorie III horen de volgende anti-epileptica: fenytoïne (Diphantoïne, Epanutin ), fenobarbital (Luminal ), primidon (Mysoline ), carbamazepine (Tegretol ), meer dan 600 mg per dag. In bijna alle gevallen zal deze termijn samenvallen met de wettelijke termijn van één jaar dat mensen met epilepsie aanvalsvrij moeten zijn, voordat ze weer mogen rijden. De andere anti-epileptica horen tot categorie II medicijnen waarvoor het advies geldt om tijdens de eerste week na start van slikken geen motorvoertuig te besturen. Bij epilepsie zal dit bijna altijd vallen binnen de wettelijke periode dat iemand niet mag autorijden vanwege recente aanvallen. Overleg bij twijfel met uw behandelend arts. Op kunt u opzoeken of het veilig is om met medicijnen te rijden. Als u medicijnen tegen epileptische aanvallen gebruikt, mag u onder geen beding een groot voertuig (bus of vrachtwagen) besturen. Overleg bij twijfel met uw arts Wijzigen en afbouwen Soms is het verstandig om de auto of motor te laten staan, wanneer uw medicijngebruik wordt verhoogd, gewijzigd of afgebouwd. Overleg bij wijzigingen van uw medicijngebruik

19 altijd met uw behandelend neuroloog. Voor het wijzigen of afbouwen van medicatie zijn regels opgenomen in de Regeling eisen geschiktheid 2000 (zie de bijlage, paragraaf 7.3). Het komt erop neer dat het afhankelijk is van de aanvalsvrije periode welke termijn voor u geldt. Bent u twee jaar of meer aanvalsvrij dan mag u gewoon rijden tijdens de afbouw van de medicijnen en de periode daarna. Bent u nog niet twee jaar aanvalsvrij dan mag u tijdens het afbouwen én drie maanden daarna niet autorijden. Als u tijdens het wijzigen of afbouwen een aanval krijgt dan mag u drie maanden niet autorijden, mits de medicatie meteen is aangepast. Als de medicatie niet direct is aangepast dan gelden de regels die gelden bij (een) eerste epileptische aanval(len). Alcohol en anti-epileptica Bij gebruik van anti-epileptica is de gevoeligheid voor alcohol groter en de werking ervan sterker. Hierdoor wordt u sneller dronken. Het besturen van gemotoriseerde voertuigen in combinatie met anti-epileptica en alcohol wordt daarom sterk afgeraden. 19

20 Veelgestelde herhaling Overige informatie hoofdkop vragen 20 De verzekering Epilepsie kan consequenties hebben voor uw verzekering als er niet langer sprake is van (medische) geschiktheid. Dit kan zowel problemen opleveren als u met epilepsie betrokken raakt bij een ongeluk, als bij het afsluiten van een verzekering. Uw motorvoertuig moet verzekerd zijn tegen Wettelijke Aansprakelijkheid (WA). Als u uw epilepsie niet gemeld hebt bij het CBR en u bent (mede)veroorzaker van een ongeval als gevolg van uw epilepsie dan kan de verzekeraar weigeren de schade te vergoeden. U bent dan zelf aansprakelijk voor de geleden materiële en letselschade van de tegenpartij. Ook kan het voorkomen dat uw verzekeraar de schade wel vergoedt, maar deze vervolgens op u verhaalt. Dit kan een belangrijke reden zijn om het eventueel optreden van epilepsie bij het CBR te melden. Afsluiten motorrijtuigenverzekering Elke verzekeraar zal het risico dat u voor de maatschappij betekent, beoordelen op grond van de informatie op het aanvraagformulier. Ook de medische vragen dient u naar waarheid te beantwoorden. Of u geaccepteerd wordt, hangt sterk af van het oordeel van de medisch adviseur van de verzekeringsmaatschappij. Deze kan toestemming vragen om nadere inlichtingen in te winnen bij uw behandelend arts. Op grond van deze gegevens beslist de verzekeraar of uw aanvraag geaccepteerd wordt (eventueel met aangepaste premie en/of voorwaarden). In de praktijk 'De risico's van acceptatie zijn alleen in te schatten op basis van correcte informatie' accepteren de meeste verzekeraars mensen met epilepsie op dezelfde voorwaarden als anders, als u door het CBR rijgeschikt bent verklaard. Correcte informatie Een verzekeringsmaatschappij

Epilepsie. en rijgeschiktheid

Epilepsie. en rijgeschiktheid Epilepsie en rijgeschiktheid Wat is epilepsie? Epilepsie is een aandoening die zich uit in de vorm van aanvallen. Deze aanvallen zijn het gevolg van een plotselinge, tijdelijke verstoring van het elektrisch

Nadere informatie

STAATSCOURANT. Nr. 25761

STAATSCOURANT. Nr. 25761 STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 25761 14 december 2012 Regeling van de Minister van Infrastructuur en Milieu, van 11 december 2012, nr. IENM/BSK-2012/245200,

Nadere informatie

Met een handicap veilig achter het stuur

Met een handicap veilig achter het stuur Met een handicap veilig achter het stuur Een rijbewijs betekent mobiliteit en vooral zelfstandigheid. Maar wat als u afhankelijk bent van een rolstoel? Of een arm of been niet goed kunt gebruiken? Kunt

Nadere informatie

Rijvaardigheid met of na een hersentumor

Rijvaardigheid met of na een hersentumor Rijvaardigheid met of na een hersentumor Inleiding Een aandoening aan de hersenen kan gevolgen hebben voor uw rijvaardigheid. Deze folder is bestemd voor patiënten die een hersentumor hebben (gehad) en

Nadere informatie

Autorijden na een CVA of een TIA

Autorijden na een CVA of een TIA Autorijden na een CVA of een TIA AUTORIJDEN NA EEN CVA OF TIA Het rijbewijs is voor de meeste mensen een groot goed, want het staat voor mobiliteit en vooral voor zelfstandigheid. Bij het behalen van

Nadere informatie

H.264339.0715. Autorijden na een beroerte (CVA) of een TIA

H.264339.0715. Autorijden na een beroerte (CVA) of een TIA H.264339.0715 Autorijden na een beroerte (CVA) of een TIA Inleiding Het rijbewijs is voor de meeste mensen een groot goed, want het staat voor mobiliteit en vooral voor zelfstandigheid. Bij het behalen

Nadere informatie

Autorijden na een TIA of beroerte

Autorijden na een TIA of beroerte Autorijden na een TIA of beroerte U heeft recentelijk een TIA of een beroerte gehad. Dit heeft gevolgen voor uw bevoegdheid om een auto, motor, vrachtwagen of bus te besturen. U mag tijdelijk geen auto

Nadere informatie

Met een handicap veilig achter het stuur

Met een handicap veilig achter het stuur Met een handicap veilig achter het stuur Een rijbewijs betekent mobiliteit en vooral zelfstandigheid. Maar wat als je afhankelijk bent van een rolstoel? Of een arm of been niet goed kunt gebruiken? Kun

Nadere informatie

CBR en rijgeschiktheid

CBR en rijgeschiktheid CBR en rijgeschiktheid Helmut van der Smitte Deskundige Praktische Rijgeschiktheid Breda, 5 februari 2015 Onderwerpen 1. Het CBR kerntaken 2. Rijgeschiktheid mobiliteit: wet- en regelgeving en praktische

Nadere informatie

Het besturen van een voertuig na een TIA of beroerte

Het besturen van een voertuig na een TIA of beroerte Het besturen van een voertuig na een TIA of beroerte Albert Schweitzer ziekenhuis afdeling Neurologie februari 2012 pavo 0594 Inleiding U heeft een TIA of een beroerte gehad. Waarschijnlijk wilt u weer

Nadere informatie

Autorijden na een neurologische aandoening

Autorijden na een neurologische aandoening Neurologie en Neurochirurgie Autorijden na een neurologische aandoening www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl NEU014 / Autorijden na een neurologische

Nadere informatie

Rijvaardigheid na een hersenbloeding

Rijvaardigheid na een hersenbloeding Rijvaardigheid na een hersenbloeding Inleiding Een aandoening aan de hersenen kan gevolgen hebben voor uw rijvaardig heid. Deze folder is bestemd voor pa tiënten die een hersenbloeding hebben gehad en

Nadere informatie

De Verklaring van geschiktheid na een rijtest

De Verklaring van geschiktheid na een rijtest De Verklaring van geschiktheid na een rijtest Sommige aanpassingen aan het voertuig zijn beter mondeling uit te leggen dan op papier. Onze deskundige zal dit met u bespreken. 1 Verklaring van geschiktheid

Nadere informatie

Autorijden na een CVA of een TIA

Autorijden na een CVA of een TIA Autorijden na een CVA of een TIA AUTORIJDEN NA EEN CVA OF TIA Het rijbewijs is voor de meeste mensen een groot goed, want het staat voor mobiliteit en vooral voor zelfstandigheid. Bij het behalen van uw

Nadere informatie

Revalidatie Autorijden

Revalidatie Autorijden Revalidatie Autorijden Inleiding Deze informatie is bestemd voor revalidanten (en familie) die meer willen weten over het zelf weer gaan autorijden na ziekte of handicap. Meer informatie kunt u lezen in

Nadere informatie

Autorijden na een TIA

Autorijden na een TIA Autorijden na een TIA Inleiding U heeft pasgeleden een TIA gehad. Een TIA is een kortdurende beroerte waarbij uitvalsverschijnselen, zoals een verlamming of een spraak- en/of taalstoornis, binnen 24 uur

Nadere informatie

Autorijden. na een ziekte of met een handicap

Autorijden. na een ziekte of met een handicap Autorijden na een ziekte of met een handicap Deze folder is bestemd voor revalidanten (en hun familie) die meer willen weten over het zelf weer gaan autorijden na een ziekte of met een handicap. Is mijn

Nadere informatie

Autorijden na een beroerte

Autorijden na een beroerte Autorijden na een beroerte Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2014 Pavo 1027 Inleiding U heeft pasgeleden een beroerte gehad. Als iemand een beroerte heeft gehad, gelden er wettelijke regels voor het

Nadere informatie

Autorijden na uw zeventigste?

Autorijden na uw zeventigste? Autorijden na uw zeventigste? Uitleg over de verplichte keuring Ga wijs op weg, blijf veilig mobiel! Ga wijs op weg, blijf veilig mobiel! Ook nu u wat ouder wordt, wilt u actief blijven. U doet blijven

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 13121 24 augustus 2010 Regeling houdende wijziging van de Regeling eisen geschiktheid 2000 met betrekking tot de geschiktheid

Nadere informatie

Gezondheidsraad. Aan de minister van Infrastructuur en Milieu

Gezondheidsraad. Aan de minister van Infrastructuur en Milieu Gezondheidsraad Health Council of the Netherlands Aan de minister van Infrastructuur en Milieu Onderwerp : Briefadvies Rijgeschiktheid bij epilepsie Uw kenmerk : IENM/BSK-2011/176176 Ons kenmerk : I-1152/12/CP/cn/861-E

Nadere informatie

Beoordeling. h2>klacht

Beoordeling. h2>klacht Rapport 2 h2>klacht Verzoekers klagen erover dat de Dienst Wegverkeer (RDW) hen met de zinsnede "met de Eigen Verklaring gaat u naar een (Arbo-)arts voor een medisch onderzoek" bij brief van 10 augustus

Nadere informatie

Autorijden na ziekte of met een handicap

Autorijden na ziekte of met een handicap Autorijden na ziekte of met een handicap 1 Inhoud Inleiding 3 Is mijn rijbewijs nog geldig? 4 Rijvaardigheid 4 Eigen verklaring 4 Verandering gezondheid 4 Wie beslist of ik weer mag autorijden? 5 Wat is

Nadere informatie

het rijbewijs en de rij-examens. De meeste veranderingen

het rijbewijs en de rij-examens. De meeste veranderingen c Met ingang van 1 juni 1996 veranderen er regels rondom het rijbewijs en de rij-examens. De meeste veranderingen hebben te maken met het halen van een rijbewijs. Nieuw is bijvoorbeeld dat per voertuigcategorie

Nadere informatie

Hersentumoren en rijbewijs. Naam: prof. dr. Jan J.Heimans Functie: Neuroloog VU medisch centrum

Hersentumoren en rijbewijs. Naam: prof. dr. Jan J.Heimans Functie: Neuroloog VU medisch centrum Hersentumoren en rijbewijs Naam: prof. dr. Jan J.Heimans Functie: Neuroloog VU medisch centrum Gezondheidsproblemen kunnen de rijvaardigheid beïnvloeden. Hiervoor zijn twee redenen: 1. Het vermogen om

Nadere informatie

Onderzoek naar de rijvaardigheid

Onderzoek naar de rijvaardigheid naar de rijvaardigheid en plichten in de vorderingsprocedure U hebt op een risicovolle manier aan het verkeer deelgenomen. Dit heeft de politie aan ons gemeld. Het CBR vermoedt daarom dat u onvoldoende

Nadere informatie

Rapport. Datum: 27 december 2005 Rapportnummer: 2005/401

Rapport. Datum: 27 december 2005 Rapportnummer: 2005/401 Rapport Datum: 27 december 2005 Rapportnummer: 2005/401 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat de Stichting Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) zijn verzoek om verwijdering van de stukken betreffende

Nadere informatie

Patiënten Informatie Dossier. Cerebro Vasculair Accident (CVA) Onderdeel AUTORIJDEN NA EEN BEROERTE. CVA Autorijden na CVA

Patiënten Informatie Dossier. Cerebro Vasculair Accident (CVA) Onderdeel AUTORIJDEN NA EEN BEROERTE. CVA Autorijden na CVA Patiënten Informatie Dossier Cerebro Vasculair Accident (CVA) Onderdeel AUTORIJDEN NA EEN BEROERTE CVA na CVA 2 INHOUDSOPGAVE na een beroerte...5 Procedure via het CBR...5 Waar haal ik een Eigen verklaring?...6

Nadere informatie

Rapport. Datum: 13 juli 2006 Rapportnummer: 2006/242

Rapport. Datum: 13 juli 2006 Rapportnummer: 2006/242 Rapport Datum: 13 juli 2006 Rapportnummer: 2006/242 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen, regio Zuid te Eindhoven hem niet heeft geïnformeerd over het positieve

Nadere informatie

Epilepsie NEUROLOGIE. Leefregels

Epilepsie NEUROLOGIE. Leefregels NEUROLOGIE Epilepsie Leefregels U bent momenteel opgenomen in het Laurentius ziekenhuis in verband met epilepsie. Wanneer u met ontslag gaat, is het belangrijk dat u goed op de hoogte bent van de leefregels

Nadere informatie

Op de vragen van het lid Slob over de procedures en kosten bij verlenging van rijbewijzen, kan ik u als volgt antwoorden.

Op de vragen van het lid Slob over de procedures en kosten bij verlenging van rijbewijzen, kan ik u als volgt antwoorden. > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA)

Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA) Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA) U bent aangehouden omdat u reed onder invloed van alcohol. Het kan ook zijn dat u hebt geweigerd mee te werken aan een bloed- of adem onderzoek. Mogelijk bent

Nadere informatie

Rapport. Datum: 13 oktober 2004 Rapportnummer: 2004/401

Rapport. Datum: 13 oktober 2004 Rapportnummer: 2004/401 Rapport Datum: 13 oktober 2004 Rapportnummer: 2004/401 2 Klacht Het niet opnemen van een rechtsmiddelenclausule conform artikel 3:45 van de Algemene wet bestuursrecht in de beslissing van 17 december 2003

Nadere informatie

Je rijbewijs halen, ook als je autisme of ADHD, hebt. Het Kan!

Je rijbewijs halen, ook als je autisme of ADHD, hebt. Het Kan! Uitgebreid Artikel Rijles, autisme, adhd Je rijbewijs halen, ook als je autisme of ADHD, hebt. Het Kan! Inleiding Tegenwoordig kun je al starten met lessen als je 16,5 jaar bent. Iedere jongere wil wel

Nadere informatie

Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA)

Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA) Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA) U bent aangehouden omdat u reed onder invloed van alcohol. Om ervoor te zorgen dat u niet nog eens deelneemt aan het wegverkeer onder invloed van alcohol

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11250 20 juli 2010 Wijziging van de Regeling eisen geschiktheid 2000 met betrekking tot de geschiktheid bij doorbloedingsstoornissen

Nadere informatie

Thuis verder na een CVA of TIA

Thuis verder na een CVA of TIA Thuis verder na een CVA of TIA U bent in het St. Anna Ziekenhuis te Geldrop opgenomen vanwege een beroerte, ook wel een Cerebro Vasculair Accident (CVA) genoemd. Een beroerte is een ongeluk in de bloedvaten

Nadere informatie

Rijgeschiktheid. St Anna Ziekenhuis Geldrop. Ruud Bredewoud, arts hoofd medische zaken CBR. 10 februari 2014

Rijgeschiktheid. St Anna Ziekenhuis Geldrop. Ruud Bredewoud, arts hoofd medische zaken CBR. 10 februari 2014 Rijgeschiktheid St Anna Ziekenhuis Geldrop 10 februari 2014 Ruud Bredewoud, arts hoofd medische zaken CBR Disclosure belangen sprekers (Potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk

Nadere informatie

F. Kovács Januari 2011

F. Kovács Januari 2011 Regeling CBR-rijgeschiktheidseisen F. Kovács Januari 2011 Centraal neurologische aandoeningen Het officiële document Regeling Eisen Geschiktheid 2000 over het autorijden blijft een complex en op punten

Nadere informatie

Ontheffing autogordel

Ontheffing autogordel Ontheffing autogordel U wilt voor het dragen van een autogordel. Het CBR beoordeelt deze aanvragen altijd kritisch. Dit doen we omdat het veiliger is om een autogordel te dragen. Daarom raden we altijd

Nadere informatie

Epilepsie. Informatie over leefregels

Epilepsie. Informatie over leefregels Epilepsie Informatie over leefregels In het verleden werd door huisartsen en specialisten vaak veel nadruk gelegd op een regelmatige, rustige leefwijze voor mensen met epilepsie. Voldoende slaap, medicijnen

Nadere informatie

Vier keer gezakt... dan een onderzoek rijvaardigheid

Vier keer gezakt... dan een onderzoek rijvaardigheid Vier keer gezakt... dan een onderzoek rijvaardigheid Niet iedereen slaagt in één keer voor het rijexamen. Sterker nog, ruim de helft van de kandidaten heeft één of meer herkansingen nodig om het examen

Nadere informatie

A Postbus 11, 1620 AA Hoorn T 088 700 7700 E info@preventix.nl W www.preventix.nl

A Postbus 11, 1620 AA Hoorn T 088 700 7700 E info@preventix.nl W www.preventix.nl B E T E R D O O R G E W O O N T E D O E N A Postbus 11, 1620 AA Hoorn T 088 700 7700 E info@preventix.nl W www.preventix.nl Voor ieders veiligheid Voor de eigen veiligheid en die van anderen, moeten sommige

Nadere informatie

Aan jaren geen gebrek!

Aan jaren geen gebrek! Aan jaren geen gebrek! Autorijden ondanks fysieke beperkingen Ga wijs op weg, blijf veilig mobiel! Ga wijs op weg, blijf veilig mobiel! Ook nu u wat ouder wordt, wilt u actief blijven. U doet bood- Ouder

Nadere informatie

Inhoud presentatie. Procedure CBR. Kerntaken CBR. Diabetes mellitus en het rijbewijs. Eigen Verklaring

Inhoud presentatie. Procedure CBR. Kerntaken CBR. Diabetes mellitus en het rijbewijs. Eigen Verklaring Inhoud presentatie Diabetes mellitus en het rijbewijs Kerntaken CBR Procedure aanvraag rijbewijs Vorderingsprocedure Regeling eisen geschiktheid 2000 in het bijzonder art 5.2 DM Rol diabetesverpleegkundige

Nadere informatie

BESLUIT OM EEN EDUCATIEVE MAATREGEL ALCOHOL EN VERKEER (EMA) OP TE LEGGEN

BESLUIT OM EEN EDUCATIEVE MAATREGEL ALCOHOL EN VERKEER (EMA) OP TE LEGGEN Datum 1 mei 2014 Nummer 0000000000 Onderwerp Vorderingsprocedure volgens de artikelen 130-134a Wegenverkeerswet 1994 BESLUIT OM EEN EDUCATIEVE MAATREGEL ALCOHOL EN VERKEER (EMA) OP TE LEGGEN De heer ,

Nadere informatie

Epilepsie. Informatie over leefregels

Epilepsie. Informatie over leefregels Epilepsie Informatie over leefregels In het verleden werd door huisartsen en specialisten vaak veel nadruk gelegd op een regelmatige, rustige leefwijze voor mensen met epilepsie. Voldoende slaap, medicijnen

Nadere informatie

Examen doen voor de brommobiel

Examen doen voor de brommobiel Examen doen voor de brommobiel Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Vanaf 1 maart 2010 moet u voor het halen van rijbewijs voor de brommobiel een theorie- en een praktijkexamen afleggen.

Nadere informatie

Examen doen voor de brommobiel

Examen doen voor de brommobiel Examen doen voor de brommobiel Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Voor het rijbewijs voor de brommobiel moet u slagen voor een theorie- en een praktijkexamen. Deze examens zijn ingevoerd

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 7 april 2009 (OR. en) 8558/09 LIMITE TRA S 145

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 7 april 2009 (OR. en) 8558/09 LIMITE TRA S 145 Conseil UE RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 7 april 2009 (OR. en) PUBLIC 8558/09 LIMITE TRA S 145 I GEKOME DOCUME T van: de Europese Commissie ingekomen: 6 april 2009 aan: het secretariaat-generaal van

Nadere informatie

Examen doen voor de brommobiel

Examen doen voor de brommobiel Examen doen voor de brommobiel Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Voor het rijbewijs voor de brommobiel moet u slagen voor een theorie- en een praktijkexamen. Deze examens zijn ingevoerd

Nadere informatie

Protocol Verzekeringskeuringen: als u een medische keuring moet ondergaan naar aanleiding van uw gezondheidsverklaring. U moet worden gekeurd! En nu?

Protocol Verzekeringskeuringen: als u een medische keuring moet ondergaan naar aanleiding van uw gezondheidsverklaring. U moet worden gekeurd! En nu? Protocol Verzekeringskeuringen: als u een medische keuring moet ondergaan naar aanleiding van uw gezondheidsverklaring U moet worden gekeurd! En nu? U moet worden gekeurd! En nu? Inhoud Voor wie is deze

Nadere informatie

Examen doen voor de auto

Examen doen voor de auto Examen doen voor de auto Voor het autorijbewijs (categorie B) moet u theorieexamen en praktijkexamen doen. Het theorie-examen test of u beschikt over voldoende verkeersinzicht en kennis van de regels.

Nadere informatie

Examen doen voor de brommobiel

Examen doen voor de brommobiel Examen doen voor de brommobiel Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Vanaf 1 maart 2010 moet u voor het halen van het rijbewijs voor de brommobiel een theorie- en een praktijkexamen afleggen.

Nadere informatie

Epilepsie en rijbewijs

Epilepsie en rijbewijs N E U R O L O G I E Epilepsie en rijbewijs Keuringseisen T R E F W O O R D E N E PILEPSIE; RIJBEWIJS; KEURINGSEISEN; N EDERLAND. door A.E.H. Sonnen Samenvatting Epilepsie is voor de verkeersveiligheid

Nadere informatie

Nieuwe regels voor het rijbewijs. Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn

Nieuwe regels voor het rijbewijs. Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn Nieuwe regels voor het rijbewijs Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn Wilt u binnenkort uw rijbewijs halen voor een of meerdere categorieën? Of beschikt u al over een

Nadere informatie

Veelgestelde vragen en antwoorden

Veelgestelde vragen en antwoorden Veelgestelde vragen en antwoorden 2toDrive (begeleid rijden) Algemeen Wat is 2toDrive? 2toDrive is een experiment waarbij een 17-jarige onder begeleiding van een coach rijervaring opdoet. Jongeren en beginnende

Nadere informatie

Arbeidsongeschikt en nu?

Arbeidsongeschikt en nu? AEGON Arbeidsongeschiktheidsverzekering Arbeidsongeschikt en nu? Als u arbeidsongeschikt raakt, heeft u veel te regelen. U bent niet alleen bezig met beter worden, maar u heeft daarnaast nog de zorg over

Nadere informatie

U moet worden gekeurd! En nu?

U moet worden gekeurd! En nu? Protocol Verzekeringskeuringen: als u een medische keuring moet ondergaan door de hoogte van het bedrag dat u wilt verzekeren U moet worden gekeurd! En nu? 2 U moet worden gekeurd! En nu? Inhoud Voor wie

Nadere informatie

De verzekering aanvragen

De verzekering aanvragen De verzekering aanvragen 1 De verzekering aanvragen Inzicht in het acceptatieproces Met het sluiten van een arbeidsongeschiktheidsverzekering neemt de verzekeraar uw financiële risico over voor het geval

Nadere informatie

Leefregels bij epilepsie

Leefregels bij epilepsie Leefregels bij epilepsie Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te gaan. Baden 1 Sporten 2 Zwemmen 2 Werken 2 Doorademkussen 2 Disco 2 Alcohol / Drugs 2 Roken 3 Fietsen / Brommer rijden 3 Kinderen

Nadere informatie

Schadevergoeding van het Waarborgfonds Motorverkeer?

Schadevergoeding van het Waarborgfonds Motorverkeer? Schadevergoeding van het Waarborgfonds Motorverkeer? www.wbf.nl Waarborgfonds kan uitkomst bieden Het kan iedereen overkomen: u wordt aangereden door een motorvoertuig dat onbekend is (omdat de dader is

Nadere informatie

Rijbewijs verlengen. Herkeuring voor mensen met ADHD? Rapport over een onderzoek naar de informatieverstrekking door het CBR.

Rijbewijs verlengen. Herkeuring voor mensen met ADHD? Rapport over een onderzoek naar de informatieverstrekking door het CBR. Rapport Rijbewijs verlengen. Herkeuring voor mensen met ADHD? Rapport over een onderzoek naar de informatieverstrekking door het CBR. Oordeel Op basis van het onderzoek vindt de gedraging van het Centraal

Nadere informatie

[In het kader hieronder vindt u voor welke diploma's vrijstelling kan worden verkregen.]

[In het kader hieronder vindt u voor welke diploma's vrijstelling kan worden verkregen.] 1. Kunt u mij iets vertellen over (het invoeren van) het verplichte examen of (het invoeren van) een vakbekwaamheidseis (exameneisen) voor taxichauffeurs? De minister heeft na overleg met de branche besloten

Nadere informatie

Arbeidsongeschikt. En dan? Klantbrochure

Arbeidsongeschikt. En dan? Klantbrochure Arbeidsongeschikt. En dan? Klantbrochure Voor wie is deze folder bedoeld? Deze folder is voor u van belang als u een aanvraag tot uitkering wilt indienen op uw arbeidsongeschiktheidsverzekering. Als u

Nadere informatie

Arbeidsongeschikt. En dan?

Arbeidsongeschikt. En dan? Arbeidsongeschikt. En dan? Inhoud Voor wie is deze folder bedoeld? 5 Ik heb een aanvraag tot uitkering ingediend. Wat gebeurt er nu? 5 Beroepsarbeidsongeschiktheid 5 Passende arbeid 5 Gangbare arbeid

Nadere informatie

AANVRAAGFORMULIER GEHANDICAPTENPARKEERKAART (GPK)

AANVRAAGFORMULIER GEHANDICAPTENPARKEERKAART (GPK) AANVRAAGFORMULIER GEHANDICAPTENPARKEERKAART (GPK) Aan: Ondergetekende, Naam en voorletters (voluit) Geboren op Te Adres Postcode en woonplaats Telefoonnummer (overdag) Nummer legitimatiebewijs Verzoekt

Nadere informatie

Adviezen na een hersenoperatie

Adviezen na een hersenoperatie Adviezen na een hersenoperatie Informatie voor patiënten F0982-3415 januari 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

UGP-folder. Rijgeschikt: u ook?

UGP-folder. Rijgeschikt: u ook? UGP-folder Rijgeschikt: u ook? Als u met de auto rijdt, is het belangrijk dat u in het bezit bent van het wettelijk verplicht rijbewijs maar ook dat u rijgeschikt bent. Als u een ziekte of een andere beperking

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 7333 20 maart 2015 Regeling van de Minister van Infrastructuur en Milieu, van 19 maart 2015, nr. IENM/BSK-2015/53614,

Nadere informatie

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs. Informatie over het theorie- en het praktijkexamen

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs. Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Voor het bromfietsrijbewijs moet u theorie-examen en praktijkexamen doen. test of u beschikt over voldoende verkeersinzicht

Nadere informatie

Informatieboekje. Verkeersschool Eddy Bouwhuis

Informatieboekje. Verkeersschool Eddy Bouwhuis Informatieboekje Verkeersschool Eddy Bouwhuis 1 Verkeersschool Eddy Bouwhuis Adres : Hugo de Grootstraat 6 7942 HA MEPPEL Telefoon : 0522 24 22 22 Fax : 0522 240 250 E-mail Website : info@eddybouwhuis.nl

Nadere informatie

Epilepsie. en werk. Nationaal Epilepsie Fonds

Epilepsie. en werk. Nationaal Epilepsie Fonds Epilepsie en werk Nationaal Epilepsie Fonds Wat is epilepsie? Epilepsie is een hersenaandoening die zich uit in de vorm van aanvallen. Deze aanvallen zijn het gevolg van een plotselinge, tijdelijke verstoring

Nadere informatie

HOE SLUIT U ONZE AOV?

HOE SLUIT U ONZE AOV? HOE SLUIT U ONZE AOV? Wij zijn Movir. Een inkomensverzekeraar met een eigen kijk op aov. Onze aandacht gaat vooral uit naar het voorkomen en oplossen van arbeidsongeschiktheid. DE VERZEKERING AANVRAGEN

Nadere informatie

Quickscan Rapport. In opdracht van Rijksoverheid heeft Klinkende Taal op 08-08-2012 alle teksten op

Quickscan Rapport. In opdracht van Rijksoverheid heeft Klinkende Taal op 08-08-2012 alle teksten op Quickscan Rapport Samenvatting In opdracht van Rijksoverheid heeft Klinkende Taal op 08-08-2012 alle teksten op http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/rijbewijs gescand op taalniveau en leesbaarheid.

Nadere informatie

Epilepsie. Dr Tom J Snijders Neuroloog, UMC Utrecht Voorzitter redactieraad Hersentumor.nl

Epilepsie. Dr Tom J Snijders Neuroloog, UMC Utrecht Voorzitter redactieraad Hersentumor.nl Epilepsie Dr Tom J Snijders Neuroloog, UMC Utrecht Voorzitter redactieraad Hersentumor.nl Epilepsie: symptoom van de tumor Medicatie Status epilepticus Rijgeschiktheid Nieuwe ontwikkelingen Epilepsie:

Nadere informatie

Rijgeschiktheid van personen met chronische nierschade en nierfunctievervangende behandeling

Rijgeschiktheid van personen met chronische nierschade en nierfunctievervangende behandeling Rijgeschiktheid van personen met chronische nierschade en nierfunctievervangende behandeling Herziening van de regelgeving Dit advies is opgesteld door onderstaande leden van de Kwaliteitscommissie van

Nadere informatie

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Informatie over het theorie- en het praktijkexamen

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Informatie over het theorie- en het praktijkexamen www.cbr.nl Voor het verkrijgen van het bromfietsrijbewijs officieel het rijbewijs AM moet je vanaf 1 maart 2010

Nadere informatie

Voorstel voor een richtlijn (COM(2003)0621 C5-0610/2003 2003/0252(COD)) Amendement 87 Artikel 4, lid 1, categorie B. Motivering

Voorstel voor een richtlijn (COM(2003)0621 C5-0610/2003 2003/0252(COD)) Amendement 87 Artikel 4, lid 1, categorie B. Motivering 16.2.2005 A6-0016/87 AMENDEMENT 87 Amendement 87 Artikel 4, lid 1, categorie B - motorvoertuigen met een maximaal toegestane massa van ten hoogste 3 500 kg en waarin ten hoogste acht personen worden vervoerd,

Nadere informatie

Handleiding Aanvraag rijbewijs (niet) woonachtig in Nederland (3 E 0395)

Handleiding Aanvraag rijbewijs (niet) woonachtig in Nederland (3 E 0395) Handleiding Aanvraag rijbewijs (niet) woonachtig in Nederland (3 E 0395) Datum: 12 april 2016 3 B 0990p Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 1. Doelgroepen 3 2. Verklaring van Rijvaardigheid (doelgroep C, D en

Nadere informatie

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs

Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Examen doen voor het bromfietsrijbewijs Informatie over het theorie- en het praktijkexamen Voor het verkrijgen van het bromfietsrijbewijs officieel het rijbewijs AM moet je vanaf 1 maart 2010 zowel een

Nadere informatie

Patiëntgerichte Zorg voor Epilepsie. 23 oktober 2012 Willem-Jan Hardon, Neuroloog

Patiëntgerichte Zorg voor Epilepsie. 23 oktober 2012 Willem-Jan Hardon, Neuroloog Patiëntgerichte Zorg voor Epilepsie 23 oktober 2012 Willem-Jan Hardon, Neuroloog Patiëntgerichte Zorg voor Epilepsie + Algemeen + Diagnostiek + Behandeling + StartPoliEpilepsie + Marjolein Kalse, Epilepsieconsulent

Nadere informatie

INFORMATIE RIJ-OPLEIDING

INFORMATIE RIJ-OPLEIDING INFORMATIE RIJ-OPLEIDING VRACHTWAGEN & AANHANGWAGEN ACHTER VRACHTWAGEN Voor persoonlijke informatie Openingstijden kantoor Maandag Dinsdag Woensdag Donderdag Vrijdag REGULIERE RIJOPLEIDING CATEGORIE C

Nadere informatie

HET bromfiets- en motorrijbewijs * (rijbewijs A)

HET bromfiets- en motorrijbewijs * (rijbewijs A) HET bromfiets- en motorrijbewijs * (rijbewijs A) * vanaf 1 mei 2013 Ervaring en vertrouwen Een ontspannen tochtje op zondag. Een weekendje weg. Elke dag vlot door de files. Er zijn redenen te over waarom

Nadere informatie

Rapport. Rapport betreffende een klacht over het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (hierna: CBR) en de gemeente Leiderdorp (hierna: gemeente).

Rapport. Rapport betreffende een klacht over het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (hierna: CBR) en de gemeente Leiderdorp (hierna: gemeente). Rapport Rapport betreffende een klacht over het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (hierna: CBR) en de gemeente Leiderdorp (hierna: gemeente). Datum: 16 februari 2011 Rapportnummer: 2011/051 2 Klacht

Nadere informatie

AANVRAAGFORMULIER Gehandicaptenparkeerkaart

AANVRAAGFORMULIER Gehandicaptenparkeerkaart Zorgloket WaalwijkWijzer Correspondentieadres: T 0416-683456 Postbus 10150 F 0416-683438 5140 GB waalwijk E zorgloket@waalwijk.nl W www.waalwijk.nl Bezoekadres: Taxandriaweg 6 5141 PA Waalwijk (bezoekersingang

Nadere informatie

Neurologie. Eerste hulp en leefregels bij epilepsie.

Neurologie. Eerste hulp en leefregels bij epilepsie. Neurologie Eerste hulp en leefregels bij epilepsie. Inleiding U bent onder behandeling van een neuroloog in het Groene Hart Ziekenhuis in verband met epilepsie. Het is belangrijk dat u kennis heeft van

Nadere informatie

Nieuwe regels voor het rijbewijs. Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn

Nieuwe regels voor het rijbewijs. Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn Nieuwe regels voor het rijbewijs Het rijbewijs na implementatie van de derde Europese rijbewijsrichtlijn Wilt u binnenkort uw rijbewijs halen voor een of meerdere categorieën? Of beschikt u al over een

Nadere informatie

Wijzigingen: AB 2000 no. 11; AB 2004 no. 47; AB 2010 no. 17; AB 2011 no. 41 ====================================================================

Wijzigingen: AB 2000 no. 11; AB 2004 no. 47; AB 2010 no. 17; AB 2011 no. 41 ==================================================================== Intitulé : LANDSBESLUIT, houdende algemene maatregelen, ter uitvoering van de artikelen 10, vierde lid, 16, derde lid, en 17 van de Landsverordening wegverkeer (AB 1997 no. 18) Citeertitel: Landsbesluit

Nadere informatie

Productkaart TVM transport AOV De Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers

Productkaart TVM transport AOV De Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers Productkaart TVM transport AOV De Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers Wat leest u in deze productkaart? In deze productkaart vindt u informatie over de TVM transport AOV. De informatie in

Nadere informatie

Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering

Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering Wat leest u in deze productwijzer? In deze productwijzer vindt u algemene informatie over de aansprakelijkheidsverzekering. Welke risico s dekt deze verzekering?

Nadere informatie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze direct bij de Inspectie SZW

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze direct bij de Inspectie SZW Meldingsplichtige arbeidsongevallen Meld ze direct bij de Inspectie SZW De Inspectie SZW werkt samen aan eerlijk, gezond en veilig werk en bestaanszekerheid voor iedereen 2 Meldingsplichtige arbeidsongevallen

Nadere informatie

Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering. Particulier (AVP)

Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering. Particulier (AVP) Productwijzer Aansprakelijkheidsverzekering Particulier (AVP) Wat leest u in deze productwijzer? In deze productwijzer vindt u algemene informatie over de aansprakelijkheidsverzekering. Welke risico s

Nadere informatie