chapter 10 Nederlandse samenvatting (Dutch summary)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "chapter 10 Nederlandse samenvatting (Dutch summary)"

Transcriptie

1 Nederlandse samenvatting (Dutch summary) De bloedstolling speelde in de prehistorie al een grote rol om te voorkomen dat de jagende mens bij een bloeding geveld zou raken. Ook zorgde het stollingssysteem ervoor dat een vrouw tijdens het baren van een kind niet doodbloedde. Het stollingssysteem is een complex systeem, dat bij een beschadiging aan een bloedvat een keten in werking laat treden om te voorkomen dat de bloeding verergert. Nadat er schade is ontstaan aan een bloedvat, worden de aanwezige bloedplaatjes geactiveerd en hechten ze zich aan de vaatwand en elkaar om het lek dicht te maken. Er ontstaat een stolsel dat het lek helemaal afsluit. Het stollingssysteem wordt in gang gezet om een netje te vormen dat de bloedplaatjes bij elkaar houdt. Het bloedvat krijgt de gelegenheid te helen en het gevaar van te veel bloedverlies is geweken. Hierna wordt het stolsel opgeruimd door het zogenaamde fibrinolytische systeem. Naast de bloedplaatjes bestaat nog een aantal ingrediënten dat nodig is voor de bloedstolling, namelijk stollingsfactoren, remmende stollingsfactoren en de vaatwand. Al deze factoren dienen in goed evenwicht te zijn om te voorkomen dat er een bloeding ontstaat of juist een bloedstolsel. Bij het tekortschieten van stollingsfactoren kan er een grotere kans zijn op bloedingen, zoals het geval is bij patiënten met hemofilie, die één van de stollingsfactoren missen (bijvoorbeeld factor VIII bij Hemofilie A). Bij juist te veel stollingsfactoren of te weinig remmende stollingsfactoren kan er sprake zijn van het ontstaan van een bloedstolsel, dat zich klinisch kan uiten als een trombose. Dit proefschrift behandelt (het gebrek aan) de remmende stollingsfactoren. Deze remmende stollingsfactoren houden bij normaal functioneren enkele stollingsfactoren in bedwang, waardoor het eerder genoemde evenwicht wordt behouden. Het gaat om het tekort aan proteïne S, proteïne C of antitrombine. In sommige families kan er sprake zijn van een erfelijk tekort aan één van deze stollingsremmers, waardoor de neiging tot bloedstolling dus meer aanwezig is dan in families zonder deze afwijking. In deze families hebben veel mensen een veneuze trombose (bloedstolling in een ader) of een arteriële trombose (bloedstolling in een slagader) doorgemaakt. Het gevaarlijke van een bloedstolsel in een ader of slagader is dat de organen en spieren die achter dit stolsel liggen geen bloed meer krijgen of dat de afvoer hiervan wordt belemmerd. Een stolsel in een slagader, zoals bijvoorbeeld de kransslagader van het hart, kan leiden tot een hartinfarct en een stolsel in een ader kan leiden tot een longembolie. 157

2 Om de erfelijk belaste families in kaart te brengen is in het UMC te Groningen het DESCARTES-project (acroniem voor DEficiënties van proteïne S, proteïne C of Antitrombine en de Risico s op TromboEmboliSche complicaties) van start gegaan op de afdeling hematologie. Patiënten die een tekort aan één van de remmende stollingsfactoren blijken te hebben en die tevens een veneuze of een arteriële trombose hebben doorgemaakt, is gevraagd of alle eerste- en tweedegraads familieleden zich op wilden geven om deel te nemen aan het onderzoek. De patiënt aan wie is gevraagd zijn of haar familieleden op te geven, wordt indexpatiënt genoemd. De familieleden zijn vervolgens gescreend op het vóórkomen van dezelfde stollingsafwijking als de indexpatiënt. Tevens zijn nog enkele aanvullende stollingsonderzoeken bij zowel de indexpatiënt als de familieleden verricht. Al deze patiënten zijn jarenlang gevolgd. Uiteindelijk zijn er gedurende 9 jaar 172 families gevolgd en geanalyseerd. Het gebrek aan remmende stollingsfactoren kan ook worden aangeduid als risicofactoren, aangezien de aanwezigheid van deze afwijkingen het risico verhoogt op het doormaken van een trombose. De risicofactoren proteïne S-deficiëntie, proteïne C- deficiëntie en antitrombinedeficiëntie zijn zogenaamde sterke risicofactoren, omdat de risico s op een trombose bij deze afwijkingen zeer fors zijn. Het risico op een veneuze trombose bij deze afwijkingen varieert tussen de 1 tot 4 per 100 patiënten per jaar. Bij patiënten zonder deze afwijking is dit risico 0,1 per 100 patiënten per jaar. Dat is dus een 10- tot 40-voudig verhoogd risico bij de aanwezigheid van een sterke risicofactor. Naast deze sterke risicofactoren bestaan er ook milde risicofactoren, namelijk factor V Leiden, protrombine G20210A-mutatie, plasminogeendeficiëntie, hyperhomocysteïnaemie en hoge bloedspiegels van de stollingsfactor VIII, IX en X. Beide soorten risicofactoren kunnen erfelijk zijn. De milde risicofactoren zijn in het kader van het onderzoek wel belangrijk om te bekijken over zo n grote groep mensen; per individu zijn ze echter minder van belang. Voor de individuele patiënt is het vooral van belang om te weten wat het daadwerkelijke risico op een veneuze trombose (bijvoorbeeld een trombosebeen of een longembolie) of een arteriële trombose (bijvoorbeeld een hartinfarct of een herseninfarct) is bij één sterke risicofactor, eventueel in combinatie met milde risicofactoren. In het volgende deel van deze samenvatting zal per vraagstelling worden stilgestaan bij de resultaten van dit proefschrift. Is proteïne S-deficiëntie type III een risicofactor voor een veneuze of een arteriële trombose? Het eerste onderzoek dat is verricht, behandelt met name het tekort aan proteïne S (= proteïne S-deficiëntie). Slechts een gedeelte van proteïne S bevindt zich als vrije fractie in het bloed (het actieve gedeelte) terwijl het grootste gedeelte (60%) gebonden is aan een complementfactor. Een proteïne S-deficiëntie kan worden onderverdeeld in 3 types: type I, type II en type III. Er kan sprake zijn van een kwantitatief tekort van proteïne S (type I), een kwalitatief tekort (type II) of een tussenvorm waarbij vooral actief proteïne S verlaagd is (type III). Van type I is uit eerdere studies bekend dat het een risicofactor betreft voor het krijgen van een veneuze trombose. Nu bestaan er uit voor- 158

3 gaande onderzoeken nogal wat tegenstrijdige onderzoeksuitkomsten of type III ook een risicofactor is voor een veneuze en/of een arteriële trombose. Vaak is in eerdere studies geen onderscheid gemaakt tussen proteïne S type I en type III en zijn beide varianten meegenomen in de risico-inschatting, waardoor mogelijk een vertekend beeld is ontstaan van de risico s van elk type proteïne S-deficiëntie afzonderlijk. In het DES- CARTES-project is het risico op een veneuze en een arteriële trombose vergeleken bij familieleden met een proteïne S-deficiëntie type I versus familieleden met een proteïne S-deficiëntie type III. Uit de analyses blijkt dat een familielid met een proteïne S-deficiëntie type I een fors risico op een veneuze trombose heeft, terwijl bij familieleden met een proteïne S-deficiëntie type III het risico op een veneuze trombose bijna vergelijkbaar is met het risico in de algehele bevolking. Verder blijkt dat bij de diagnostiek naar proteïne S-deficiëntie type I de accuraatheid sterk verbetert bij het hanteren van een veel lagere normaalwaarde voor vrij proteïne S dan voorheen gebruikt. Welke rol spelen milde risicofactoren en externe risicofactoren op het verkrijgen van een veneuze trombose, naast de sterke risicofactoren proteïne S-, proteïne C- en antitrombinedeficiëntie? Bij patiënten met een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine is de invloed van milde risicofactoren en externe factoren geanalyseerd op het krijgen van een eerste veneuze trombose. De milde trombofiele risicofactoren bestaan uit factor V Leiden, protrombine G20210A-mutatie, plasminogeendeficiëntie, hyperhomocysteïnaemie en hoge bloedspiegels van de stollingsfactor VIII, IX en X. De externe risicofactoren zijn operatieve ingrepen, vliegen, immobiliteit, de anti-conceptiepil, zwangerschap en het kraambed. Doordat een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine een autosomaal dominante aandoening is, erft 50% van de familieleden van een deficiënte patiënt deze aandoening. Hierdoor kunnen de afwijkende uitkomsten in de groep met deficiënte patiënten ten opzichte van de uitkomsten in de groep met niet-deficiënte patiënten tegenover elkaar worden gezet en worden geanalyseerd. De groep van familieleden zonder deficiëntie dient hierbij dus als controlegroep. Die controlegroep is belangrijk, want als de uitkomsten in deze groep hetzelfde zijn als de uitkomsten in de groep met deficiënte patiënten, dan is het duidelijk dat er geen verschil is in het risico op een veneuze trombose tussen patiënten mét een deficiëntie en patiënten zónder een deficiëntie. Als de uitkomsten in deze groep beduidend anders zijn, dan is er sprake van een duidelijk aanwijsbaar verschil in risico bij patiënten met een deficiëntie en bij patiënten zonder een deficiëntie. Met dezelfde analogie kunnen de patiënten ook worden onderverdeeld in milde risicofactoren of externe risicofactoren, met of zonder sterke risicofactor. De onderzoeksresultaten laten zien dat het risico op het krijgen van een veneuze trombose toeneemt naarmate een patiënt over meer milde risicofactoren beschikt. Dit beeld wordt versterkt indien ook wordt gekeken naar externe risicofactoren. Dit is de eerste uitgebreide studie die het bewijs heeft geleverd dat zowel meervoudige (erfelijke) milde risicofactoren als externe risicofactoren bijdragen aan een verhoogd risico op een veneuze trombose bij patiënten met een deficiëntie. 159

4 Om te achterhalen welke oorzakelijke factoren een rol spelen bij het krijgen van een eerste veneuze trombose, is tevens gekeken in een grote groep van patiënten die zich in het verleden in het ziekenhuis hebben gemeld met een veneuze trombose. Hieruit blijkt dat patiënten met een proteïne S-deficiëntie, een proteïne C-deficiëntie of een antitrombinedeficiëntie vaak een eerste veneuze trombose op jonge leeftijd doormaken (circa 29 jaar) en dat bij deze patiënten meer dan 20% van de eerstegraads familieleden ook een veneuze trombose heeft doorgemaakt. In vergelijking met patiënten met een milde risicofactor komt een veneuze trombose vaker voor bij de eerstegraads familieleden en ontstaat het op jongere leeftijd. Wat is het effect van voorzorgsmaatregelen in de vorm van medicamenteuze profylaxe bij patiënten met de sterke risicofactoren proteïne S-, proteïne C- of antitrombinedeficiëntie? Om een antwoord te krijgen op deze vraag, zijn zowel de patiënten met als zonder een deficiëntie, maar zonder een eerder doorgemaakte arteriële of veneuze trombose, in het DESCARTES-project gedurende 9 jaar gevolgd. In deze studie is gekeken naar het risico op een veneuze trombose indien preventief gebruik wordt gemaakt van tromboseprofylaxe (= antistollingsmedicatie die wordt gebruikt in situaties waarin het risico op het krijgen van een trombose zeer hoog is). Zoals eerder al is vermeld, is gebleken dat patiënten met een proteïne S-deficiëntie, proteïne C-deficiëntie of een antitrombinedeficiëntie een zeer hoog absoluut risico hebben op het krijgen van een eerste veneuze trombose. Nu is aangetoond dat het preventief gebruik van tromboseprofylaxe het risico op een veneuze trombose reduceert bij patiënten in een situatie waarin het risico op het krijgen van een veneuze trombose zeer hoog is. In deze studie is het belang van preventieve medicamenteuze behandeling bij deze patiëntengroep onderstreept. Wat is de kans op het herhaaldelijk vóórkomen van een veneuze trombose en wat is het effect van langdurige behandeling met antistollingsmedicatie bij patiënten met de sterke risicofactoren proteïne S-, proteïne C- of antitrombinedeficiëntie? Patiënten met een eerder doorgemaakte veneuze trombose en een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine zijn gedurende korte of lange tijd behandeld met antistollingsmedicatie. Deze medicatie betreft coumarinen, een middel dat de stolling beïnvloedt en ervoor zorgt dat het risico op een terugkerende trombose verlaagd wordt. Over de duur van de behandeling bestaat veel discussie in de literatuur, aangezien een ernstige bijwerking van coumarinen namelijk bestaat uit levensbedreigende bloedingen. De duur van de behandeling is afhankelijk van het risico op een bloeding versus het risico op een herhalende trombose. In het DESCARTES-project zijn patiënten met een eerste veneuze trombose gedurende langere tijd gevolgd. Hieruit blijkt dat het risico op een levensbedreigende bloeding veel lager is dan het risico op een terugkerende trombose indien geen behandeling (meer) plaatsvindt. Het is dus verdedigbaar om patiënten met een deficiëntie na een eerste trombose langdurig te behandelen met coumarinen. 160

5 Hoe hoog is het risico op het krijgen van een arteriële trombose bij patiënten met een proteïne S-, proteïne C- of antitrombinedeficiëntie? En welke andere risicofactoren spelen hierbij nog een rol? In enkele studies en met name case-reports wordt beschreven dat het risico op een arteriële trombose hoger is bij patiënten met een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine. Een aantal andere onderzoekers vindt juist geen relatie. Uit analyses van DESCARTES blijkt dat patiënten met een proteïne S-deficiëntie en patiënten met een proteïne C-deficiëntie een verhoogd risico hebben op het krijgen van een arteriële trombose vóór hun 55e levensjaar, onafhankelijk van een eerder doorgemaakte veneuze trombose. Na deze leeftijd spelen vooral klassieke risicofactoren zoals roken, een verhoogd cholesterolgehalte en suikerziekte een grotere rol dan de erfelijke deficiëntie. Uit de analyses blijkt dat voor patiënten met een antitrombinedeficiëntie dit verhoogde risico niet geldt. Wat is het risico op een arteriële of een veneuze trombose bij patiënten met Systemische Lupus Erythematosus en wat voor rol spelen milde en sterke risicofactoren hierbij? Systemic Lupus Erythematosus (SLE) is een systeemziekte waarbij het risico op het doormaken van een veneuze en een arteriële trombose fors verhoogd is. Uit voorgaand onderzoek is gebleken dat dit met name komt door de aanwezigheid van de sterke niet-trombofiele risicofactoren lupus anticoagulant (LA) en anticardiolipide antistoffen (ACA s). Er is echter maar weinig bekend over het effect van andere (trombofiele) risicofactoren en externe risicofactoren op dit risico. Hiertoe is de invloed van deficiënties van proteïne S, proteïne C of antitrombine, factor V Leiden, protrombine G20210A-mutatie en APC-resistentie onderzocht bij deze patiëntengroep. Bij SLEpatiënten blijkt het risico op een veneuze trombose toe te nemen naarmate er meer risicofactoren en externe risicofactoren aanwezig zijn. Met name factor V Leiden en de protrombine G20210A-mutatie zorgen al dan niet afzonderlijk dan wel samen met de LA en de ACA s voor een 20- tot 30-voudig verhoogd risico op een veneuze trombose. Het risico op een arteriële trombose, dat door de aanwezigheid van LA en ACA s is verhoogd, wordt overigens niet beïnvloed door trombofiele risicofactoren. Aanbevelingen Uit de voorgaande onderzoeksresultaten uit het DESCARTES-project kan een aantal aanbevelingen worden gedaan. Deze aanbevelingen zijn vooral van belang voor de praktiserende arts en kunnen een richtlijn zijn voor in de praktijk. Tevens vormen zij een aanleiding om verder onderzoek te verrichten. Proteïne S-deficiëntie type I is een duidelijke risicofactor voor een veneuze trombose, in tegenstelling tot proteïne S-deficiëntie type III. In de diagnostiek naar een proteïne S-deficiëntie type I dient rekening te worden gehouden met valkuilen. Om de diagnostiek van een proteïne S- deficiëntie type I te verbeteren zullen andere, lagere, normaalwaarden van vrij proteïne S in acht moeten worden genomen. 161

6 De screening van een eerstegraads familielid van een patiënt met een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine wordt aanbevolen, gezien de hoge risico s op een eerste trombose. Die screening is met name relevant als behandeling met tromboseprofylaxe wordt overwogen in het geval van een deficiëntie. Zodoende kan een screening bijdragen aan het voorkómen van een eerste veneuze trombose. Hierbij dient wel rekening te worden gehouden met de psychische belasting, het bloedingsrisico, de gebruikte laboratoriumtesten en de kosten hiervan. Dit laatste aspect is in de voorgaande studies niet onderzocht. Het verdient aanbeveling om een kosten-baten analyse hieromtrent te verrichten. Het risico op een eerste veneuze trombose is hoog bij patiënten met een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine. Dit risico wordt verder versterkt door de aanwezigheid van meerdere milde of externe risicofactoren. Dit is klinisch gezien relevant, gezien het risico op een eerste trombose het risico kan overstijgen van een bloeding bij anticoagulante behandeling. Een jonge patiënt met een eerste veneuze trombose en met een hoog aantal doorgemaakte veneuze tromboses bij de eerstegraads familieleden, dient getest te worden op een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine. Een minimale behandelingsduur van 5 tot 10 jaar met coumarinen na een eerste veneuze trombose bij patiënten met een deficiëntie van proteïne S, proteïne C of antitrombine wordt aanbevolen. Screening op deficiënties van proteïne S, proteïne C of antitrombine wordt aanbevolen bij patiënten die op jonge leeftijd een onverklaarde arteriële trombose hebben doorgemaakt. De precieze rol van trombofilie bij patiënten met een arteriële trombose verdient meer aandacht en onderzoek in deze richting wordt dan ook sterk aanbevolen. 162

7

8

Samenvatting en Discussie

Samenvatting en Discussie 101 102 Pregnancy-related thrombosis and fetal loss in women with thrombophilia Samenvatting Zwangerschap en puerperium zijn onafhankelijke risicofactoren voor veneuze trombose. Veneuze trombose is een

Nadere informatie

Trombof iliescreening

Trombof iliescreening Trombofiliescreening Doel. Een trombofiliescreening is een gericht en gefaseerd bloedonderzoek naar mogelijke oorzaken en/of aanleg van tromboseneiging. Het doel is de oorzaak van de trombose op te sporen

Nadere informatie

hoofdstuk 3 hoofdstuk 4

hoofdstuk 3 hoofdstuk 4 Samenvatting Samenvatting Veneuze trombose is een veel voorkomende ziekte. Jaarlijks krijgt ongeveer 1 op de 1000 mensen een trombosebeen of een longembolie wat neerkomt op ongeveer 16 duizend gevallen

Nadere informatie

Samenvatting Vitamine K antagonisten zijn antistollingsmiddelen in tabletvorm. Ze worden voorgeschreven voor de behandeling en preventie van trombose.

Samenvatting Vitamine K antagonisten zijn antistollingsmiddelen in tabletvorm. Ze worden voorgeschreven voor de behandeling en preventie van trombose. 1 Samenvatting Samenvatting Vitamine K antagonisten zijn antistollingsmiddelen in tabletvorm. Ze worden voorgeschreven voor de behandeling en preventie van trombose. Zowel arteriële trombose (trombose

Nadere informatie

Diep veneuze trombose

Diep veneuze trombose Diep veneuze trombose Wat is trombose? Trombose is een bloedstolsel (bloedprop) in een bloedvat. Door groei van het stolsel kan het bloedvat verstoppen en uiteindelijk volledig afgesloten raken. Van dit

Nadere informatie

S. Kuipers. Chapter 9. Samenvatting

S. Kuipers. Chapter 9. Samenvatting S. Kuipers Chapter 9 Veneuze trombose is een aandoening waarbij zich een bloedstolsel vormt op de verkeerde plaats, meestal in een van de venen van het been. Hierdoor wordt de terugvloed van het bloed

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/28736 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Debeij, Jan Title: The effect of thyroid hormone on haemostasis and thrombosis

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/23449 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Roach, Rachel Elizabeth Jo Title: Sex-specific aspects of venous thrombosis Issue

Nadere informatie

Trombose. Een klein bloedpropje met (soms) grote gevolgen

Trombose. Een klein bloedpropje met (soms) grote gevolgen Trombose Een klein bloedpropje met (soms) grote gevolgen Bijna een op de twee Nederlanders sterft direct of indirect aan de gevolgen van trombose. Sommigen krijgen trombose als gevolg van hun leefstijl,

Nadere informatie

Diep veneuze trombose

Diep veneuze trombose Diep veneuze trombose Inhoudsopgave Wat is trombose... 1 Wat is diep veneuze trombose... 1 Oorzaken van diep veneuze trombose... 2 Verschijnselen van diep veneuze trombose... 2 Diagnose stellen bij diep

Nadere informatie

Samenvatting en Discussie

Samenvatting en Discussie en Discussie 131 Veneuze trombose is een veel voorkomende ziekte met een jaarlijkse incidentie van 1.5 per 1000 individuen. De ziekte wordt veroorzaakt door activatie van het stollingsysteem, gevolgd door

Nadere informatie

Samenvatting voor niet-ingewijden

Samenvatting voor niet-ingewijden Samenvatting 188 Samenvatting Samenvatting voor niet-ingewijden Diabetes mellitus type 2 (DM2), oftewel ouderdomssuikerziekte is een steeds vaker voorkomende aandoening. Dit heeft onder andere te maken

Nadere informatie

Patiënten - handleiding* Actieve. *voor patiënten die een heup- of knievervangende operatie ondergaan

Patiënten - handleiding* Actieve. *voor patiënten die een heup- of knievervangende operatie ondergaan Patiënten - handleiding* Actieve trombosepreventie *voor patiënten die een heup- of knievervangende operatie ondergaan 2 Colofon Uitgegeven door: Bayer B.V., Divisie Bayer Schering Pharma, Postbus 80,

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Nederlandse Samenvatting Nederlandse samenvatting In dit proefschrift wordt het gebruik van aspirine (een bloedverdunner in tabletvorm) en laag-moleculair-gewicht heparine (een injectie die zorgt voor

Nadere informatie

UvA-DARE (Digital Academic Repository) Thrombophilia Coppens, M. Link to publication

UvA-DARE (Digital Academic Repository) Thrombophilia Coppens, M. Link to publication UvA-DARE (Digital Academic Repository) Thrombophilia Coppens, M. Link to publication Citation for published version (APA): Coppens, M. (2008). Thrombophilia General rights It is not permitted to download

Nadere informatie

(hoofdstuk 2) vatting Samen

(hoofdstuk 2) vatting Samen The Multiple Environmental and Genetic Assessment of risk factors for venous thrombosis (MEGA studie) is een groot patiënt-controle onderzoek naar risicofactoren voor veneuze trombose. In deze studie zijn

Nadere informatie

Thromboembolic disease of the venous and the arterial system Mahmoodi, Bakhtawar Khan

Thromboembolic disease of the venous and the arterial system Mahmoodi, Bakhtawar Khan Thromboembolic disease of the venous and the arterial system Mahmoodi, Bakhtawar Khan IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's version (publisher's PDF) if you wish to cite from it. Please

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Appendix I Nederlandse Samenvatting - 139 - Popular Summary in Dutch NEDERLANDSE SAMENVATTING Bij langdurige antistollingsbehandeling wordt gebruik gemaakt van vitamine K antagonisten. Vitamine K is een

Nadere informatie

Bespreking van de ingezonden resultaten

Bespreking van de ingezonden resultaten RESULTATEN EN BESPREKING CASUS MEI 2012 SECTIE STOLLING SKML Beschrijving van de casus Een 23-jarige vrouw wordt door de huisarts verwezen naar de SEH voor verder onderzoek i.v.m. pijn op de borst vastzittend

Nadere informatie

Chapter 10 C H A P T E R. Nederlandse Samenvatting

Chapter 10 C H A P T E R. Nederlandse Samenvatting Chapter 10 C H P R ederlandse Samenvatting 10 175 S M V I G Haemostase Hartinfarct en beroerte zijn het gevolg van trombi (bloed stolsels) die belangrijke vaten afsluiten en daardoor weefsel beschadiging

Nadere informatie

Trombose en Longembolie

Trombose en Longembolie Trombose en Longembolie 2 De arts heeft bij u trombose en/of een longembolie geconstateerd. Deze folder geeft algemene informatie over trombose, longembolie en de behandeling. Het is goed u te realiseren

Nadere informatie

Operatie wegens vernauwing beenslagader

Operatie wegens vernauwing beenslagader Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Operatie wegens vernauwing beenslagader Operatie wegens een afsluiting of vernauwing van een of meerder beenslagaders (femoro-popliteale / -crurale bypass) Inleiding Bij

Nadere informatie

Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen.

Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen. Sinustrombose Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen. Hoe vaak komt een sinustrombose voor bij kinderen? Een sinustrombose komt bij een op 200.000-300.000

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING

NEDERLANDSE SAMENVATTING Chapter 9 NEDERLANDSE SAMENVATTING Boezemfibrilleren is een zeer frequent voorkomende hartritmestoornis en daardoor een belangrijk klinisch probleem. Onder de westerse bevolking is de kans op boezemfibrilleren

Nadere informatie

Langdurige behandeling van diep veneuze trombose bij patiënten met kanker (Longheva) Academisch Medisch Centrum, Amsterdam (AMC)

Langdurige behandeling van diep veneuze trombose bij patiënten met kanker (Longheva) Academisch Medisch Centrum, Amsterdam (AMC) Titel studie: Opdrachtgever: Langdurige behandeling van diep veneuze trombose bij patiënten met kanker (Longheva) Academisch Medisch Centrum, Amsterdam (AMC) Hoofdonderzoeker: Dr. K. Meyer Introductie

Nadere informatie

Patiënten informatie poli HVC

Patiënten informatie poli HVC Patiënten informatie poli HVC Wat is diep veneuze trombose? Diep veneuze trombose (ongewenste stolselvorming in de aderen van een been), ook wel trombosebeen genoemd, is een aandoening die bij ongeveer

Nadere informatie

Infections, inflammation and venous thrombosis; an epidemiological perspective Tichelaar, Ynse Ieuwe Gerardus Vladimir

Infections, inflammation and venous thrombosis; an epidemiological perspective Tichelaar, Ynse Ieuwe Gerardus Vladimir University of Groningen Infections, inflammation and venous thrombosis; an epidemiological perspective Tichelaar, Ynse Ieuwe Gerardus Vladimir IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's

Nadere informatie

STICHTING OPSPORING FAMILIAIRE HYPERCHOLESTEROLEMIE (StOEH) BEVOLKINGSONDERZOEK ERFELIJK VERHOOGD CHOLESTEROLGEHALTE IN FAMILIES

STICHTING OPSPORING FAMILIAIRE HYPERCHOLESTEROLEMIE (StOEH) BEVOLKINGSONDERZOEK ERFELIJK VERHOOGD CHOLESTEROLGEHALTE IN FAMILIES STICHTING OPSPORING FAMILIAIRE HYPERCHOLESTEROLEMIE (StOEH) BEVOLKINGSONDERZOEK ERFELIJK VERHOOGD CHOLESTEROLGEHALTE IN FAMILIES De StOEH heeft ten doel personen met deze Familiaire Hypercholesterolemie

Nadere informatie

Vraag screenend laboratorium hemostase onderzoek. 2. pas maar op dat die bloedneus niet gaat groeien. 3. Griekenland, 32 C en een Hermes schotel

Vraag screenend laboratorium hemostase onderzoek. 2. pas maar op dat die bloedneus niet gaat groeien. 3. Griekenland, 32 C en een Hermes schotel Vraag 1 Een corpulente minister van financiën stapt met een koffertje op het vliegtuig naar Griekenland en is geheel toevallig bij terugkomst enige kilo s bagage kwijt. Tevens heeft hij bij terugkomst

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Kransslagadervernauwing en hartklachten Kransslagadervernauwing is een van de belangrijkste ziekten in de westerse wereld. De kransslagaderen zijn de bloedvaten die het hart van

Nadere informatie

Informatie over een bloedtransfusie

Informatie over een bloedtransfusie Informatie over een bloedtransfusie Bij het tot stand komen van deze folder is gebruik gemaakt van de volgende folders: Bloedtransfusie voor patiënten - Stichting Sanquin Bloedvoorziening. Bloedtransfusie

Nadere informatie

Een bloeding tussen de hersenvliezen (subarachnoïdale bloeding of SAB) is

Een bloeding tussen de hersenvliezen (subarachnoïdale bloeding of SAB) is Samenvatting 229 230 Samenvatting Een bloeding tussen de hersenvliezen (subarachnoïdale bloeding of SAB) is een vorm van beroerte die vaak op jonge leeftijd optreedt en meestal ernstige gevolgen heeft:

Nadere informatie

THROMBOgen Test. Trombose. Risico s in kaart. Diep-veneuze trombose

THROMBOgen Test. Trombose. Risico s in kaart. Diep-veneuze trombose THROMBOgen Test Trombose Prof Dr. B. Weber Laboratoires Réunis Risico s in kaart De THROMBOSEgen test biedt u de mogelijkheid uw persoonlijk risico en predispositie op trombose te bepalen. In deze brochure

Nadere informatie

Doel van deze studie

Doel van deze studie 141 Achtergrond Cholesterol is nodig voor de opbouw en instandhouding van de wand van de cel, het celmembraan, en voor de produktie van hormonen. In het bloed wordt cholesterol vervoerd in kleine bolletjes,

Nadere informatie

Trombosedienst Leiden en omstreken

Trombosedienst Leiden en omstreken Trombosedienst Leiden en omstreken Saskia van Foeken Verpleegkundige Trombosedienst Leiden Doelstelling Met deze voorlichting willen we bereiken: Dat de cliënt een zo optimaal mogelijke antistollingsbehandeling

Nadere informatie

Chapter 11. Samenvatting

Chapter 11. Samenvatting Chapter 11 Samenvatting 11. Samenvatting Hoge plasmaspiegels van von Willebrand factor (VWF) en stollingsfactor VIII (FVIII) zijn geassocieerd met een verhoogd risico op het krijgen van zowel arteriële

Nadere informatie

nederlandse samenvatting

nederlandse samenvatting Nederlandse Samenvatting NEDERLANDSE SAMENVATTING Inleiding Hartfalen is een syndroom, waarbij de pompfunctie van het hart achteruitgaat en dat onder andere gepaard kan gaan met klachten van kortademigheid

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/19768 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/19768 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/19768 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Langevelde, Kirsten van Title: Are pulmonary embolism and deep-vein thrombosis

Nadere informatie

Screening op aneurysmata in families met subarachnoïdale bloedingen

Screening op aneurysmata in families met subarachnoïdale bloedingen Screening op aneurysmata in families met subarachnoïdale bloedingen Dr Y Ruigrok, neuroloog 29 november 2014 Belangenverstrengeling Geen - # 2 Inhoud Inleiding Onderzoek naar familiair voorkomen en screening?

Nadere informatie

Chirurgie. Operatie wegens een afsluiting of vernauwing van liesof beenslagaderen

Chirurgie. Operatie wegens een afsluiting of vernauwing van liesof beenslagaderen Chirurgie Operatie wegens een afsluiting of vernauwing van liesof beenslagaderen Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer arterieel (slagaderlijk)

Nadere informatie

Antistolling & vitamine K, hoe zit dat?

Antistolling & vitamine K, hoe zit dat? Even tijd voor uw gezondheid! Antistolling & vitamine K, hoe zit dat? Vitamine-K-wijzer voor mensen die acenocoumarol of fenprocoumon gebruiken Boerenkool Snijbiet Rapen Broccoli Spruitjes Botersla Peterselie

Nadere informatie

longembolie patiënteninformatie

longembolie patiënteninformatie patiënteninformatie longembolie Bij u is het vermoeden van en longembolie, of is de diagnose longembolie gesteld. Wat is een longembolie eigenlijk? Hoe ontstaat een longembolie en hoe kan het worden behandeld?

Nadere informatie

Diep veneuze trombose

Diep veneuze trombose Diep veneuze trombose Inleiding In verband met uw klachten is er een echo van uw bloedvaten gemaakt. De echo heeft bevestigd dat een diep gelegen ader afgesloten wordt door een bloedprop. In medische termen

Nadere informatie

Aneurysma Aorta Abdominalis. (Verwijding van de grote buikslagader)

Aneurysma Aorta Abdominalis. (Verwijding van de grote buikslagader) Aneurysma Aorta Abdominalis (Verwijding van de grote buikslagader) Bij toeval is ontdekt, dat uw lichaamsslagader, de aorta, verwijd is. Deze verwijding noemen we een aneurysma. De arts heeft u hier van

Nadere informatie

Inleiding Doel en benadering

Inleiding Doel en benadering Inleiding Veneuze trombose is een aandoening waarbij een stolsel (bloedprop) gevormd wordt in één van de venen (aderen) van de bloedsomloop. Jaarlijks worden één tot drie op de duizend personen getroffen

Nadere informatie

aneurysma van de buikslagader

aneurysma van de buikslagader patiënteninformatie aneurysma van de buikslagader U heeft met uw arts gesproken over een verwijding van de buikslagader. Een andere benaming hiervoor is aneurysma van de aorta abdominalis, ook wel AAA

Nadere informatie

Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm

Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm Zwangerschap bij chronische ontstekingsziekten van de darm Inleiding Zwanger worden als je een chronische ontstekingsziekte van de darm (IBD = inflammatory Bowel disease) hebt zoals de ziekte van Crohn

Nadere informatie

Preventie van veneuze trombo-embolie bij zwangere vrouwen

Preventie van veneuze trombo-embolie bij zwangere vrouwen Preventie van veneuze trombo-embolie bij zwangere vrouwen Een van de objectieven van de «Thrombosis Guidelines Group of the BSTH (Belgian Society on Thrombosis and Haemostasis) and the BWGA (Belgian Working

Nadere informatie

ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954

ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954 ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer arterieel vaatlijden. Het is goed dat u zich realiseert dat bij het vaststellen

Nadere informatie

Trombose en erfelijkheid

Trombose en erfelijkheid Trombose en erfelijkheid Inhoudsopgave Pagina Inleiding 3 Oorzaken van trombose 3 Erfelijke risicofactoren 4 Erfelijke oorzaken van trombose 5 Tekort aan antitrombine, proteïne C en proteïne S 5 Factor

Nadere informatie

Trombosebeen en/of longembolie. Behandeling en begeleiding op de Trombosepolikliniek

Trombosebeen en/of longembolie. Behandeling en begeleiding op de Trombosepolikliniek Trombosebeen en/of longembolie Behandeling en begeleiding op de Trombosepolikliniek Inleiding U heeft van de arts gehoord dat u een trombosebeen en/of longembolie heeft waarvoor u behandeld gaat worden

Nadere informatie

Het antifosfolipiden syndroom (APS)

Het antifosfolipiden syndroom (APS) Het antifosfolipiden syndroom (APS) NVLE www.nvle.org Het antifosfolipiden syndroom Het antifosfolipiden syndroom is een auto-immuunziekte en kenmerkt zich door verhoogde bloedstolling, waadoor trombose

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting Veneuze trombose is een aandoening waarbij een bloedprop (stolsel) ontstaat in één van de bloedvaten van het lichaam. Een dergelijk stolsel ontstaat meestal in de bloedvaten

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden 1

Arterieel vaatlijden 1 Arterieel vaatlijden 1 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat bij het vaststellen van

Nadere informatie

TRANSMURAAL PROTOCOL DIEPE VENEUZE TROMBOSE

TRANSMURAAL PROTOCOL DIEPE VENEUZE TROMBOSE TRANSMURAAL PROTOCOL Inleiding De incidentie van diepe veneuze trombose () is ongeveer 2 per 1.000 patiënten per jaar. Voor longembolie gelden vergelijkbare getallen. De huisarts wordt dan ook niet vaak

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/26110 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Raps, Marjolein Title: Effectiveness and side effects of hormonal contraceptives

Nadere informatie

Zwangerschap en bevalling na een eerdere keizersnede

Zwangerschap en bevalling na een eerdere keizersnede Zwangerschap en bevalling na een eerdere keizersnede 1 van 5 Deze folder is bedoeld voor zwangere vrouwen die eerder via een keizersnede bevallen zijn. In Nederland bevalt 1 op de 5 vrouwen met een keizersnede.

Nadere informatie

Wanneer mag men Fem7 50µg, Fem7 75µg en Fem7 100µg niet gebruiken? U mag Fem7 niet gebruiken:

Wanneer mag men Fem7 50µg, Fem7 75µg en Fem7 100µg niet gebruiken? U mag Fem7 niet gebruiken: BIJSLUITER FEM7 50µg/ FEM7 75µg / FEM7 100µg (14-05-2001) blz. 1 Bijsluiter Fem7 50µg / Fem7 75µg / Fem7 100µg Informatie voor de gebruikster Samenstelling Fem7 50µg, Fem7 75µg en Fem7 100µg zijn pleisters

Nadere informatie

hoofdstuk 1 Hoofdstuk 2

hoofdstuk 1 Hoofdstuk 2 Samenvatting In dit proefschrift wordt het gebruik van de trombinegeneratie test beschreven voor het controleren van therapie met antistollingsmiddelen (anticoagulantia). De trombinegeneratie (TG) test

Nadere informatie

Nascholing Antistolling

Nascholing Antistolling Nascholing Antistolling Algemene module nivo 1 en 2 Een initiatief van de Stuurgroepketen Antistollingsbehandeling Dr. R. Fijnheer, versie 1, november 2011 doel antistollings therapie behandelen van arteriële

Nadere informatie

Operatie wegens vernauwing/ afsluiting van bekkenslagader

Operatie wegens vernauwing/ afsluiting van bekkenslagader Operatie wegens vernauwing/ afsluiting van bekkenslagader Chirurgie Beter voor elkaar Aortofemorale of femorofemorale bypass Bij u is een ernstige vernauwing of afsluiting van één van beide bekkenslagaders

Nadere informatie

Cover Page. Author: Musallam, Khaled Mousa Saleh and Taher, Ali Taher Title: β-thalassemia intermedia : morbidity uncovered Issue Date:

Cover Page. Author: Musallam, Khaled Mousa Saleh and Taher, Ali Taher Title: β-thalassemia intermedia : morbidity uncovered Issue Date: Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/19124 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Musallam, Khaled Mousa Saleh and Taher, Ali Taher Title: β-thalassemia intermedia

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/29692 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Bonten, Tobias N. Title: Time for aspirin : blood pressure and reactivity Issue

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies 01. Inleiding U (of uw kind) krijgt binnenkort een behandeling of een ingreep. De kans bestaat dat u (of uw kind) daarbij bloed toegediend

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting 198 Het eerste deel van dit proefschrift beschrijft de effectiviteit van clopidogrel en tirofiban in patiënten met een acuut hart infarct verwezen voor een spoed dotter behandeling. In hoofdstuk 1 werd

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Bypassoperatie. Bloedvatoverbruggingsoperatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Bypassoperatie. Bloedvatoverbruggingsoperatie PATIËNTEN INFORMATIE Bypassoperatie Bloedvatoverbruggingsoperatie 2 PATIËNTENINFORMATIE Deze folder geeft een globaal overzicht van de operatieve behandeling bij arterieel vaatlijden aan de benen. Uw persoonlijke

Nadere informatie

Risicofactoren die een rol spelen in het proces van atherosclerose zijn:

Risicofactoren die een rol spelen in het proces van atherosclerose zijn: Arterieel vaatlijden Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer (slagaderlijk) arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk

Nadere informatie

Operatie bloedvat hals. Het ontstaan van een vernauwing. Klachten

Operatie bloedvat hals. Het ontstaan van een vernauwing. Klachten Operatie bloedvat hals De belangrijkste slagaders in het hoofd zijn de linker- en rechter halsslagader. Ze ontspringen vlak boven het hart uit de grote lichaamsslagader (aorta) en lopen voor in de hals

Nadere informatie

p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 2

p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 2 Longembolie Inleiding U bent opgenomen in het ziekenhuis en de arts heeft bij u de diagnose longembolie gesteld. De informatie in deze brochure is bedoeld als aanvulling op het gesprek met uw arts. In

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/33063 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Tan, Melanie Title: Clinical aspects of recurrent venous thromboembolism Issue

Nadere informatie

NRLP-12 Gerelateerde Terugkerende Koorts

NRLP-12 Gerelateerde Terugkerende Koorts www.printo.it/pediatric-rheumatology/be_fm/intro NRLP-12 Gerelateerde Terugkerende Koorts Versie 2016 1. WAT IS NRLP-12 GERELATEERDE TERUGKERENDE KOORTS 1.1 Wat is het? NRLP-12 gerelateerde terugkerende

Nadere informatie

Arteriosclerose. Ziekenhuis Gelderse Vallei

Arteriosclerose. Ziekenhuis Gelderse Vallei Arteriosclerose Ziekenhuis Gelderse Vallei U hebt een folder in handen met daarin uitleg over de klachten en de behandeling van arteriosclerose. Het is goed u te realiseren dat de situatie voor u anders

Nadere informatie

Herhaalde miskraam. Patiënteninformatie Herhaalde miskraam

Herhaalde miskraam. Patiënteninformatie Herhaalde miskraam Herhaalde miskraam Patiënteninformatie Herhaalde miskraam Inhoudsopgave 1 inleiding 2 Wat is een miskraam? 3 en wat is een herhaalde miskraam? 4 De kans op nog een miskraam 5 Oorzaken 5.1 Hogere leeftijd

Nadere informatie

Informatie voor deelnemers aan de Groninger Antitrombine Studie

Informatie voor deelnemers aan de Groninger Antitrombine Studie Informatie voor deelnemers aan de Groninger Antitrombine Studie Geachte heer, mevrouw, Bij u of een van uw familieleden is een antitrombine gebrek vastgesteld. Dat is een aandoening die een verhoogde kans

Nadere informatie

beleid bij pre-operatieve stollingsstoornissen

beleid bij pre-operatieve stollingsstoornissen beleid bij pre-operatieve stollingsstoornissen Prof. Dr. Cees Th. Smit Sibinga, FRCP Edin, FRCPath ID Consulting for International Development of Transfusion Medicine (IDTM) University of Groningen, NL

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD)

PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD) PATIËNTEN INFORMATIE BRIEF PROSPECTIEVE DATA REGISTRATIE VAN PATIËNTEN MET EEN AANGEBOREN ZELDZAME STOLLINGSAFWIJKING (PRO-RBDD) Geachte mevrouw / mijnheer, Uw behandelend arts heeft u geïnformeerd over

Nadere informatie

aneurysma van de buikslagader

aneurysma van de buikslagader patiënteninformatie aneurysma van de buikslagader U heeft met uw arts gesproken over een verwijding van de buikslagader. Een andere benaming hiervoor is aneurysma van de aorta abdominalis, ook wel AAA

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING (DUTCH SUMMARY)

NEDERLANDSE SAMENVATTING (DUTCH SUMMARY) NEDERLANDE AMENVATTING (DUTCH UMMARY) 189 Nederlandse amenvatting (Dutch ummary) trekking van proefschrift Patiënten met een chronische gewrichtsontsteking, waaronder reumatoïde artritis (RA), de ziekte

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden. Chirurgie. Beter voor elkaar

Arterieel vaatlijden. Chirurgie. Beter voor elkaar Arterieel vaatlijden Chirurgie Beter voor elkaar Arterieel vaatlijden Er is bij u een afwijking in één van de slagaders vastgesteld. Deze afwijking is het gevolg van de afzetting van vet in de wand en

Nadere informatie

Voorkom bloedingen. de achtergrond van antistollingsmiddelen, interacties en risicofactoren. Eindhoven, 19 juni 2014

Voorkom bloedingen. de achtergrond van antistollingsmiddelen, interacties en risicofactoren. Eindhoven, 19 juni 2014 Voorkom bloedingen de achtergrond van antistollingsmiddelen, interacties en risicofactoren Eindhoven, 19 juni 2014 dr. M.R. Nijziel, internist-hematoloog Indeling stollingssysteem oude antistollingsmiddelen

Nadere informatie

Operatie wegens een verwijding van de grote buikslagader aneurysma van de aorta abdominalis

Operatie wegens een verwijding van de grote buikslagader aneurysma van de aorta abdominalis Patiënteninformatie Operatie wegens een verwijding van de grote buikslagader aneurysma van de aorta abdominalis rkz.nl Inleiding Bij u is een verwijding van de grote buikslagader vastgesteld (zie afbeelding

Nadere informatie

Vernauwing van de halsslagader (carotisstenose)

Vernauwing van de halsslagader (carotisstenose) Vernauwing van de halsslagader (carotisstenose) Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Waarom moet u behandeld worden? 1 De operatie 2 Mogelijke complicaties tijdens en na de operatie

Nadere informatie

Vernauwde halsslagader

Vernauwde halsslagader Chirurgie Vernauwde halsslagader (Arteria carotis) Inhoudsopgave Inleiding Wat is een vernauwing in de halsslagader? Hoe wordt de diagnose gesteld? Welke behandelingen zijn mogelijk? Hoe gaat de operatie?

Nadere informatie

Addendum. Nederlandse Samenvatting

Addendum. Nederlandse Samenvatting Addendum A Nederlandse Samenvatting 164 Addendum Cardiovasculaire ziekten na hypertensieve aandoeningen in de zwangerschap Hypertensieve aandoeningen zijn een veelvoorkomende complicatie tijdens de zwangerschap.

Nadere informatie

Iedereen ervaart wel eens lichamelijke klachten. Soms is hiervoor een duidelijke oorzaak, zoals een beschadiging of een ontsteking, maar vaak is er ge

Iedereen ervaart wel eens lichamelijke klachten. Soms is hiervoor een duidelijke oorzaak, zoals een beschadiging of een ontsteking, maar vaak is er ge LEKENSAMENVATTING Iedereen ervaart wel eens lichamelijke klachten. Soms is hiervoor een duidelijke oorzaak, zoals een beschadiging of een ontsteking, maar vaak is er geen duidelijke medische verklaring

Nadere informatie

HOOFDSTUK 13 SAMENVATTING EN DISCUSSIE

HOOFDSTUK 13 SAMENVATTING EN DISCUSSIE HOOFDSTUK 13 SAMENVATTING EN DISCUSSIE 146 Hoofdstuk 13 13.1 SAMENVATTING Het wordt steeds duidelijker dat veneuze trombo-embolie vaak optreedt insamenhang met erfelijke en/of exogene risicofactoren. Het

Nadere informatie

CHAPTER 10 NEDERLANDSE SAMENVATTING

CHAPTER 10 NEDERLANDSE SAMENVATTING CHAPTER 10 NEDERLANDSE SAMENVATTING 167 168 Systemische lupus erythematosus (SLE) is een chronische auto-immuunziekte waarbij auto-antilichamen een ontstekingsreactie door het gehele lichaam kunnen veroorzaken.

Nadere informatie

Herhaalde miskraam. Verloskunde Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde. Inhoud

Herhaalde miskraam. Verloskunde Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde. Inhoud Verloskunde Centrum voor Voortplantingsgeneeskunde Herhaalde miskraam Inhoud Inleiding Oorzaken Belangrijkste oorzaken Hogere leeftijd Ongezonde leefstijl Chromosoomafwijkingen Antifosfolipidensydroom

Nadere informatie

Citation for published version (APA): Sneeboer, M. M. S. (2016). Coagulation and fibrinolysis in patients with asthma

Citation for published version (APA): Sneeboer, M. M. S. (2016). Coagulation and fibrinolysis in patients with asthma UvA-DARE (Digital Academic Repository) Coagulation and fibrinolysis in patients with asthma Sneeboer, Marlous Link to publication Citation for published version (APA): Sneeboer, M. M. S. (2016). Coagulation

Nadere informatie

Trombosebeen (behandeling met een VKA)

Trombosebeen (behandeling met een VKA) Trombosebeen (behandeling met een VKA) U heeft een trombosebeen (diepveneuze trombose) en krijgt hiervoor een vitamine-k-antagonist (VKA) voorgeschreven. In deze folder vindt u informatie over het ontstaan,

Nadere informatie

Wat is hemofilie? Matige vorm: Bloedingen na aanwijsbare oorzaak (bijv. sport)

Wat is hemofilie? Matige vorm: Bloedingen na aanwijsbare oorzaak (bijv. sport) Hemofilie Voorwoord Sinds de invoering van de Wet Ondersteuning Onderwijs Zieke Leerlingen (1999) is de eigen school verantwoordelijk voor de inhoud en de organisatie van het onderwijs aan de zieke leerling.

Nadere informatie

Essentiële Trombocytose

Essentiële Trombocytose Essentiële Trombocytose Uw hoofdbehandelaar is: hematoloog dr. Uw specialist is op werkdagen tussen 08.30 17.00 uur bereikbaar via de polikliniek Interne geneeskunde, tel. (078) 654 64 64. Inleiding U

Nadere informatie

Veneuze trombose: 1 Heeft u ooit een periode van trombose doorgemaakt? Nee/Ja (bv. In uw been, arm, buik oog)

Veneuze trombose: 1 Heeft u ooit een periode van trombose doorgemaakt? Nee/Ja (bv. In uw been, arm, buik oog) VERSIE 2: 02-06-2010 VRAGENLIJST INF-BEAST Naam includeerder: Pt wil meedoen: Ja/nee Taalbarrière: Ja/nee Nuchter: Ja/ Nee Naam patiënt Geboortedatum UMCG nummer Datum: Studienummer: Veneuze trombose:

Nadere informatie

Pre-eclampsie en HELLP syndroom (zwangerschapsvergiftiging)

Pre-eclampsie en HELLP syndroom (zwangerschapsvergiftiging) Pre-eclampsie en HELLP syndroom (zwangerschapsvergiftiging) Zwangerschapsvergiftiging een serieuze zaak Pre-eclampsie en HELLP syndroom Inleiding 3 Ernstige vormen van zwangerschaps hoge bloeddruk; complicaties

Nadere informatie

Herhaalde miskraam. Poli Gynaecologie

Herhaalde miskraam. Poli Gynaecologie 00 Herhaalde miskraam Poli Gynaecologie De inhoud van deze voorlichtingsfolder is mede samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder is zeer volledig en

Nadere informatie

Hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3

Hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3 Samenvatting 11 Samenvatting Bloedarmoede, vaak aangeduid als anemie, is een veelbesproken onderwerp in de medische literatuur. Clinici en onderzoekers buigen zich al vele jaren over de oorzaken en gevolgen

Nadere informatie

UvA-DARE (Digital Academic Repository) Premature atherosclerosis: Sounds familial? Mulders, T.A. Link to publication

UvA-DARE (Digital Academic Repository) Premature atherosclerosis: Sounds familial? Mulders, T.A. Link to publication UvA-DARE (Digital Academic Repository) Premature atherosclerosis: Sounds familial? Mulders, T.A. Link to publication Citation for published version (APA): Mulders, T. A. (2013). Premature atherosclerosis:

Nadere informatie

Chapter Fourteen. General discussion Samenvatting Summary Dankwoord List of publications Curriculum Vitae

Chapter Fourteen. General discussion Samenvatting Summary Dankwoord List of publications Curriculum Vitae Chapter General discussion Samenvatting Summary Dankwoord List of publications Curriculum Vitae Het eerste deel van dit proefschrift beschrijft de gevolgen op de lange termijn bij een subarachnoïdale bloeding

Nadere informatie

Inleiding Wat zijn etalagebenen Klachten

Inleiding Wat zijn etalagebenen Klachten Etalagebenen Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en behandelingsmogelijkheden van etalagebenen. Het is goed om u te realiseren dat de situatie voor u persoonlijk anders

Nadere informatie

Translating science into better healthcare. Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling

Translating science into better healthcare. Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling Translating science into better healthcare Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling In deze folder leest u de resultaten van een groot onderzoek naar bloedstolling. Onderzoekers, bedrijven

Nadere informatie