Predistributieplan Jodiumprofylaxe fase 3

Predistributieplan Jodiumprofylaxe fase 3 Datum Versie Status Bewerkt Bijzonderheden 130826 0.1 Concept J.J. Rotte, teamleider Concept opzet na DTMT over rapportage huis-aan-huis predistributie 130912 0.2 Concept J.J. Rotte, teamleider Aanvullingen na overleg met directeur PG 131022 0.3 Concept J.J. Rotte, teamleider Aanvullingen na overleg met directeur PG (inhoud) en bestuursondersteuning (proces) 131202 0.4 Concept J.J. Rotte, teamleider Aanvullingen na overleg met directeur PG (inhoud) n.a.v. behandeling in DT/MT VRZ

Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 2 2. OPDRACHTGEVER... 2 4. DOELGROEP.... 3 5. MAATREGELENZONES... 3 5.1. Jodiumprofylaxezone... 3 5.2. Decentrale opslagzones (DOP-zones)... 3 5.3. SELECTIE POSTCODEGEBIEDEN IN DE MAATREGELENZONES... 4 5.4 BENODIGDE AANTAL JODIUMTABLETTEN... 4 5.5 VERANTWOORDELIJKHEDEN... 5 5.6 PREDISTRIBUTIE... 5 5.7 UITVOERING DISTRIBUTIE KWETSBARE OBJECTEN EN HULPDIENSTEN... 5 6. VOORLICHTING EN COMMUNICATIE... 6 6.1 DOELGROEPEN, COMMUNICATIEMIDDELEN EN HANDELWIJZE... 6 6.1.1 Medewerkers, cliënten en leerlingen van zorginstellingen, kinderdagverblijven en scholen... 6 6.1.2 Medewerkers en gedetineerden Torentijd... 6 6.1.3 Medewerkers hulpdiensten... 6 7. EVALUATIE... 7 8. TIJDPAD... 7 7. KOSTEN... 7 LITERATUUR, BRONNEN... 8 BIJLAGE 1: JODIUMPROFYLAXE- EN DOP-ZONES... 9 BIJLAGE 2: SELECTIE VAN DE POSTCODEGEBIEDEN IN DE JODIUMPROFYLAXE- EN DOP-ZONES... 10 BIJLAGE 3: POSTCODEGEBIEDEN IN DE JODIUMPROFYLAXE- EN DOP-ZONES... 12 BIJLAGE 4: JODIUMPROFYLAXE... 15 BIJLAGE 5: EISEN AAN DECENTRALE OPSLAG VAN KALIUMJODAATTABLETTEN... 16 1

1. Inleiding Op 28 september 2011 heeft het Bestuur van de Veiligheidsregio Zeeland het Rampenbestrijdingsplan Nucleaire Installaties (RBPNI), versie 1.0, vastgesteld. Een onderdeel van dit plan is de maatregel Jodiumprofylaxe. De voorbereiding en uitvoering van deze maatregel is hiermee een expliciete verantwoordelijkheid van VRZ. Waarom Jodiumprofylaxe? Bij het splijtingsproces in het reactorvat van een kerncentrale ontstaan verschillende radioactieve splijtingsproducten. Indien door een ongeval een lozing optreedt, zal een deel van deze producten in de lucht komen. Hierbij vormt het vrijkomende jodium (I-131) de grootste stralingsbelasting. Voor de centrales in Borssele en Doel zijn zones bepaald waarin bij een ernstig ongeval maatregelen nodig kunnen zijn. Het werkelijke gebied daarbinnen is afhankelijk van hoeveelheid, windrichting en weersgesteldheid. Vrijgekomen radioactief jodium zal via de luchtwegen en bloedsomloop in de schildklier terecht komen. Door de schildklier tijdig met jodium te verzadigen kan bestraling van de schildklier worden gereduceerd. Het effect van de jodiumtabletten is afhankelijk van het moment van inname. Inname 12 uur voor blootstelling geeft een vrijwel volledige blokkade. Zes uur na blootstelling bereikt men nog een 50% reductie. De maatregel Jodiumprofylaxe beoogt het bestralingsrisico van radioactief jodium maximaal te reduceren In voorgaande jaren is getracht bescherming tegen radioactief jodium te bereiken door de doelgroep op te roepen jodiumtabletten op te komen halen. Het resultaat van deze methode varieert per gemeente tussen de 3 en 25%. Deze mate van bescherming is onvoldoende. Om de doelgroep voldoende te bescherming is directe beschikbaarheid van de tabletten noodzakelijk en zal er verstrekt moeten worden op het niveau van huishoudens en verblijfslocaties. De belangrijkste redenen om tot op locatieniveau te predistribueren zijn: - Tijdens een incident met een kerncentrale worden de maatregelen schuilen en inname jodiumtabletten (vrijwel) gelijktijdig afgekondigd. Deze maatregelen zijn tegengesteld: binnenblijven en tabletten ophalen. - De hulpverleningsdiensten zijn qua omstandigheden en capaciteit niet in staat om tijdens een incident met de kerncentrale de bevolking tijdig te voorzien van jodiumtabletten. - De respons op de afgekondigde maatregelen is onzeker. Mogelijke nadelen van predistributie zijn: kwijtraken van de jodiumtabletten, het innemen van de jodiumtabletten na een gerucht en kinderen die de jodiumtabletten zelf pakken. Goede informatie en instructies voor de burgers zijn daarom noodzakelijk. 2. Opdrachtgever Het bestuur van de veiligheidsregio Zeeland is de opdrachtgever voor de distributie. Op verzoek van het bestuur van de veiligheidsregio Midden-West Brabant wordt de regie en coördinatie voor kernongevallenbestrijding voor hun regio door de Veiligheidsregio Zeeland ingevuld. 2

3. Doel Het doel is een 100% beschikbaarheid van jodiumtabletten voor de doelgroep, personen t/m 45 jaar, in woningen en locaties waar personen uit de doelgroep verblijven. Het betreft het gebied zoals beschreven in het RBPNI. Dit wordt bereikt door het gefaseerd uitvoeren van de volgende maatregelen; Fase 1 - Predistributie van jodiumtabletten bij zogenoemde noodstopbedrijven. Dit is begin 2013 gerealiseerd. Fase 2 - Predistributie van jodiumtabletten per huishouden. Dit is medio 2013 succesvol afgerond. Fase 3 - Predistributie van jodiumtabletten bij kwetsbare objecten. Het betreft, bijvoorbeeld, scholen, zorginstellingen, kinderdagverblijven en de gevangenis. Tevens wordt in deze fase predistributie voorzien aan (onderdelen van) de hulpdiensten brandweer, politie en ambulancezorg. Fase 4 Decentrale opslagzones; zie paragraaf 5.2 hierna. 4. Doelgroep. Inname van radioactief jodium verhoogt de kans op het krijgen van schildklierkanker bij kinderen en jongeren. De toename van de kans is het grootst bij kinderen. Bij volwassenen is de toename van de kans op schildklierkanker zeer gering en bij mensen boven 40 jaar is er geen verhoogd risico op schildklierkanker aangetoond. Het innemen van jodiumtabletten heeft echter wel nadelen omdat op oudere leeftijd de schildklier gevoeliger is voor bijwerkingen ten gevolge van extra jodium, zoals schildklierfunctiestoornissen. Conform de notitie van (destijds) VROM zal volwassenen boven de leeftijd van 45 jaar ontraden worden om de jodiumprofylaxe in te nemen. De leeftijd van 45 jaar is gekozen om te harmoniseren met omringende landen. 5. Maatregelenzones 5.1. Jodiumprofylaxezone Jodiumtabletten zijn namens de gemeente per huishouden verstrekt binnen de jodiumprofylaxezones. Voor de kerncentrale Borssele is dit binnen een straal van 10 km en voor Doel binnen een straal van 20 km. In deze cirkels vallen de volgende gemeenten: Middelburg, Vlissingen, Goes (één postcodegebied), Borsele, Terneuzen (één postcodegebied) en Sluis (één postcodegebied) voor de kerncentrale Borssele en de gemeenten: Hulst, Reimerswaal, Woensdrecht, Zoom en Roosendaal (één postcodegebied) voor de kerncentrale Doel. 5.2. Decentrale opslagzones (DOP-zones) Gezien de kwetsbaarheid van de leeftijdsgroep 0-18 jaar is destijds op basis van het RIVMrapport (Leenders, 2004) geadviseerd om in de zogenaamde DOP zones (Decentrale Opslagzones) strategische locaties te voorzien van een voorraad jodiumtabletten voor, vooral, scholen en kinderopvangcentra. Voor Doel heeft deze zone een straal van 35 km en voor Borssele 20 km. Echter, landelijke ontwikkelingen geven aanleiding het bestuur te adviseren om voorlopig geen specifiek besluit voor regio s westelijk Noord-Brabant en Zeeland te nemen. De reden hiervan is dat begin september 2013 een ambtelijke werkgroep bestaande uit vertegenwoordigers van ministeries VWS, EZ en ILT en van regionale en landelijke GHOR en GGDbureaus, overlegd heeft over de aanpak en uitvoering van jodiumprofylaxe en DOP-zones. Gevolg hiervan is dat de minister van EZ geadviseerd wordt een besluit te nemen over (het 3

inrichten van) decentrale opslagzones voor geheel Nederland. Dit besluit wordt eind 2013 verwacht. Hierna, is de verwachting, zal de minister van VWS begin 2014 besluiten hoe een en ander uitgewerkt wordt. Ter informatie: Het ministerie VWS beheert de bulkvoorraad van ca. 7.000.000 jodiumtabletten. Deze zijn in Zoetermeer opgeslagen. VRZ/GHOR beheert een werkvoorraad van 200.000 jodiumtabletten die in Middelburg is opgeslagen. 5.3. Selectie postcodegebieden in de maatregelenzones In overeenstemming met de jodiumprofylaxe- en DOP-zones zijn 4-cijferige postcodegebieden geselecteerd. Als de zone door een deel van een woonplaats gaat zijn alle postcodegebieden van de desbetreffende woonplaats geselecteerd. Het kan voorkomen dat een postcodegebied slechts voor een zeer klein deel binnen de zone valt. Het wel of niet meenemen van deze twijfelgevallen zal overgelaten worden aan de betreffende gemeente. In bijlage 3 staan de geselecteerde postcodegebieden in de profylaxeen DOP-zones. 5.4 Benodigde aantal jodiumtabletten Personen van 4 t/m 45 jaar nemen twee tabletten en dat betekent dat voor de jodiumprofylaxezone, inclusief decentrale opslag, ongeveer 1,4 miljoen jodiumtabletten nodig zijn. Doelgroep/Decentrale opslag Noodstopbedrijven en huishoudens Decentrale opslag werkvoorraad Middelburg Scholen, kinderdagverblijven, zorginstellingen, hulpdiensten Decentrale opslag (incl. toeristen, bezoekers) - toekomstig Totaal ca. 700.000 personen Aantal Status personen 240.000 Maatregelzone jodiumprofylaxe gereed, zie rapportage 200.000 Gereed 60.000 Plan gereed voor besluitvorming 200.000 Nader te bepalen, relatie met landelijke besluitvorming, daarna besluit VRZ/MWB 4

Figuur 1: Selectie van 4-cijferige postcodegebieden en woonplaatsen in de jodiumprofylaxezone rondom de kerncentrale Borssele. 5.5 Verantwoordelijkheden Bij de predistributie van de jodiumprofylaxe zijn verschillende instanties betrokken. De verantwoordelijke taken zien er als volgt uit: - Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) levert de jodiumtabletten. - VRZ en MWB zijn eindverantwoordelijk voor eigen regio. - De gemeenten distribueren de tabletten per huishouden. - VRZ en MWB distribueren naar de kwetsbare objecten en hulpdiensten. - De woordvoering en overige communicatie verlopen via VRZ. - De medisch adviseur VRZ is verantwoordelijk voor het toezicht en beheer van de opslag van de jodiumtabletten. Zie bijlage 5. 5.6 Predistributie Predistributie bij noodstopbedrijven en bij huishoudens binnen de jodiumprofylaxezone, fasen 1 en 2, is uitgevoerd. Nieuwe inwoners van de betreffende gemeenten worden bij inschrijven voorzien van jodiumtabletten, informatiefolder en brief. Gemeenten vragen aanvullende voorraad aan bij VRZ. 5.7 Uitvoering distributie kwetsbare objecten en hulpdiensten In fase 3 is de verspreiding van jodiumtabletten onder zorg- en onderwijsinstellingen, kinderdagverblijven, hulpdiensten en de penitentiaire inrichting Torentijd aan de orde. Uitvoering van fase 3 draagt bij aan een maximale predistributie bij de doelgroep. De totale doelgroep in de maatregelzone wordt geschat op circa 60.000 personen. Dit betreft overigens voor een groot deel dezelfde personen, vooral scholieren, die al in de huis-aan-huis distributie zijn meegenomen. Zorginstellingen (inclusief huisartsenpraktijken), onderwijsinstellingen, kinderdagverblijven en Torentijd behoren tot het netwerk van de GGD-en in Zeeland en Brabant. Tussen deze 5

partijen bestaan veel contacten, denk aan jeugdzorg, inspectie kinderdagverblijven en forensische geneeskunde. Dit netwerk kan heel goed worden benut voor predistributie. Medewerking is al toegezegd door de directies publieke gezondheid. Predistributie bij hulpdiensten richt zich vooral op het personeel en vrijwilligers van brandweer- en politieposten in de maatregelzone. Uitzondering hierop zijn de leden van de meetploegen van de brandweer, zij kunnen immers ergens anders uit de regio worden ingezet binnen of in de buurt van de maatregelzone. Zowel VRZ als politie Zeeland-Midden West Brabant beschikken over een logistieke organisatie die ingezet kan worden om de predistributie uit te voeren. De Regionale Ambulance Voorziening (RAV) is weliswaar een zorginstelling maar heeft tevens een taak als hulpdienst. De medewerkers kunnen zich uiteraard in de (buurt van de) maatregelzone bevinden. Voorgesteld wordt de ambulanceposten in regio s Zeeland en westelijk Brabant van jodiumtabletten te voorzien. 6. Voorlichting en communicatie Op communicatief gebied is het van belang om de boodschap consistent te laten zijn met de inhoud van de brief en de folder die voorjaar 2013 zijn verstuurd naar inwoners. Tijdens de huis-aan-huis predistributie was de voorlichtingscampagne beperkt tot de maatregelzone. Dat wordt in fase 3 niet anders. Daarbij geldt dat de informatie voor de doelgroep niet nieuw is en heel gericht kan worden aangeboden. De informatie zal, opnieuw en nog steeds, via verschillende mediakanalen verspreid worden. Informatiefolder De informatiefolder informeert over het nut van jodiumtabletten. Daarnaast bevat deze folder ook de informatie over de verspreiding van jodiumtabletten. Begeleidende brief Bij de informatiefolder is een begeleidende brief toegevoegd met concrete informatie over de tabletten. Website Alle informatie is ook te lezen op website www.zeelandveilig.nl. 6.1 Doelgroepen, communicatiemiddelen en handelwijze 6.1.1 Medewerkers, cliënten en leerlingen van zorginstellingen, kinderdagverblijven en scholen De instellingen en scholen worden voorzien van pakketten met jodiumtabletten, folders en begeleidende brieven. Zij worden gevraagd om binnen de eigen instelling via de voor hen gebruikelijk kanalen, het onderwerp jodiumprofylaxe onder de aandacht te brengen en hierover afspraken te maken. Denk hierbij aan ouder- of cliëntenraad en medezeggenschap. Uiteraard is het aan de ouders zelf te besluiten of hun kind jodiumtabletten mag gebruiken. 6.1.2 Medewerkers en gedetineerden Torentijd De overheid is verantwoordelijk voor de zorg voor gedetineerden. Ook Torentijd wordt voorzien van jodiumprofylaxe met het verzoek aan de leiding om een en ander intern te organiseren. 6.1.3 Medewerkers hulpdiensten Korpsleiding politie, directies VR MWB, VRZ en RAV s dragen er zorg voor dat communicatie over het onderwerp eenduidig en bij voorkeur gelijktijdig, wordt uitgevoerd. Afstemming hierover kan binnen de Veiligheidsdirectie Zeeland plaatsvinden. 6

7. Evaluatie Zoals in de rapportage Jodiumprofulaxe is aangegeven heeft het AB VRZ ingestemd met het advies een projectevaluatie uit te voeren van de predistributie. Het idee is om in een plan van aanpak incl. begroting, een bestuursevaluatie op te zetten met daarin herkenbare en praktische onderzoeksvragen en uitgangspunten en die ter instemming aan het DTMT VRZ voor te leggen. Voorgesteld wordt dit bij de afdeling bestuursondersteuning VRZ te beleggen. Daarnaast zijn voorbereidingen getroffen om naast een bestuursevaluatie ook een evaluatie onder burgers uit te voeren. Op initiatief van de directeur publieke gezondheid heeft GGD Zeeland een onderzoeksopzet gemaakt. Voor de uitvoering van dit onderzoek is al een subsidieaanvraag ingediend en (voorlopig) toegekend. Onderzoeksvragen kunnen zich richten op de risicoperceptie van Zeeuwen en Brabanders van grootschalige incidenten met een kerncentrale. Bewoners kunnen gevraagd worden welke handelingsperspectieven zij zien in de acute fase van een grootschalig nucleair incident. Ook de langetermijneffecten van predistributie kunnen onderwerp van onderzoek zijn door bijvoorbeeld de feitelijke beschikbaarheid van jodiumtabletten bij de doelgroep om de paar jaar te peilen. Voorgesteld wordt in te stemmen met het evaluatie onderzoek onder burgers. 8. Tijdpad Datum Oktober 2013 December 2013 Vanaf januari 2013 Juni 2013 Vanaf juni 2013 Activiteit Voorbereiding besluitvorming bestuur, vooroverleg partijen Besluitvorming bestuur (fase 3, evaluaties en beleid DOP-zones) Uitvoering fase 3 en (verwacht) nieuw landelijk beleid DOP zones Fase 3 afgerond Onderhoudsfase jodiumprofylaxe 7. Kosten Van het in 2013 beschikbare budget resteert nog ruim 9.000 bij VRZ en een soortgelijk bedrag bij MWB. De inschatting is dat dit voldoende is om de kosten van fase 3 en de evaluaties te dekken. Predistributie fase 3: Omdat voorzien is dat gebruik gemaakt wordt van bestaande functionele en logistieke netwerken van VRZ, MWB, politie en GGD en kunnen de werkzaamheden tijdens het dagelijks werk worden uitgevoerd. In die zin worden geen extra kosten verwacht. De voorraad jodiumtabletten, folders en brieven is voorlopig voldoende om te starten met fase 3. Bestuursevaluatie: Kosten hiervan zijn nog niet duidelijk want afhankelijk van eventuele bestuursopdracht en daarop volgende werkwijze. Evaluatie onder burgers: Onderzoeksopzet voorbereid, uitvoering afhankelijk van bestuursbesluit, kosten kunnen worden gesubsidieerd. DOP zones: nog niet bekend, mede afhankelijk van landelijk beleid, zie paragraaf 5.2. 7

Literatuur, bronnen Bader S. en H. Slaper - Inventarisatie en classificatie van maatregelzones bij Kernongevallen, RIVM Rapport 610790003, 2008. Beek P. van - Notitie Jodiumprofylaxe, onderbouwing maatregel Jodiumprofylaxe, VRZ, 2008. Leenders M.E.C. et all - Jodiumprofylaxe bij kernongevallen. RIVM-rapport nr. 348804004, 2004. Bergstra A.D. - Projectplan predistributie Jodiumprofylaxe Zeeland en Midden- West Brabant, VRZ, 2009. Kamerstuk - Notitie Wijziging enkele uitgangspunten voorbereding ongevalbestrijding, Min VROM, 20 maart 2008. Rampenbestrijdingsplan Nucleaire Installaties, VRZ, 28 september 2011 Bouziani G. Rapport Rapportage Jodiumprofylaxe predistributie huis-aan-huis, VRZ, 26 juni 2013. Verslag landelijke werkgroep distributie Jodiumtabletten, Min VWS, GGD en GHOR Nederland, 3 september 2013. 8

Bijlage 1: Jodiumprofylaxe- en DOP-zones 9

Bijlage 2: Selectie van de postcodegebieden in de jodiumprofylaxe- en DOP-zones Figuur 1: Jodiumprofylaxezone Borssele Figuur 2: Jodiumprofylaxezone Doel

Figuur 3: DOP-zones conform Rampenbestrijdingsplan Nucleaire Installaties 11

Bijlage 3: Postcodegebieden in de Jodiumprofylaxe- en DOP-zones Tabel 1: Postcodegebieden die binnen de jodiumprofylaxe zone vallen Gemeente Postcode Leeftijd 0-25j Leeftijd 25-45j Leeftijd 45+ Totaal Middelburg 4336 2315 1985 3270 7570 Middelburg 4337 2315 2180 2970 7465 Middelburg 4338 25 10 35 70 Middelburg 4339 335 345 640 1320 Middelburg 4341 1995 1480 1920 5395 Subtotaal 6985 6000 8835 21820 Vlissingen 4388 2940 2685 4830 10455 Vlissingen 4389 180 130 270 580 Subtotaal 3120 2815 5100 11035 Reimerswaal 4411 940 875 1185 3000 Reimerswaal 4413 1630 1125 1625 4380 Reimerswaal 4414 525 345 380 1250 Reimerswaal 4415 235 120 130 485 Subtotaal 3330 2465 3320 9115 Borsele 4436 200 205 315 720 Borsele 4437 90 115 205 410 Borsele 4438 145 170 235 550 Borsele 4441 325 300 570 1195 Borsele 4443 170 145 310 625 Borsele 4451 1620 1370 2410 5400 Borsele 4453 515 530 885 1930 Borsele 4454 545 400 490 1435 Borsele 4455 410 310 465 1185 Borsele 4456 500 450 820 1770 Subtotaal 4520 3995 6705 15220 Goes 4458 465 355 825 1645 Sluis 4513 185 200 400 785 Terneuzen 4521 <425 <410 <830 <1660 Hulst 4561 2305 2400 5190 9895 Hulst 4562 360 345 195 900 Hulst 4564 835 800 1515 3150 Hulst 4565 70 95 210 375 Hulst 4566 295 300 535 1130 Hulst 4567 640 705 1180 2525 Hulst 4568 275 315 445 1035 Hulst 4569 225 245 440 910 Hulst 4581 525 535 910 1970 Hulst 4583 125 140 245 510 Hulst 4584 70 60 135 265 Hulst 4585 185 200 360 745 Hulst 4586 145 135 270 550 Hulst 4587 830 755 1660 3245 Hulst 4588 95 85 190 370 Hulst 4589 70 85 180 335 12

Subtotaal 7050 7200 13660 27910 Zoom 4611 1705 2300 4110 8115 Zoom 4612 80 80 85 245 Zoom 4613 1300 1115 1635 4050 Zoom 4614 2020 1835 3450 7305 Zoom 4615 1520 1475 2660 5655 Zoom 4617 2620 2360 2875 7855 Zoom 4621 1560 1415 1845 4820 Zoom 4622 110 105 185 400 Zoom 4623 1165 1095 1790 4050 Zoom 4624 1650 1500 2890 6040 Zoom 4625 915 885 1235 3035 Subtotaal 14645 14165 22760 51570 Woensdrecht 4631 2380 2365 4125 8870 Woensdrecht 4634 440 440 695 1575 Woensdrecht 4635 615 545 1070 2230 Woensdrecht 4641 1350 1345 2515 5210 Woensdrecht 4645 890 925 1920 3735 Subtotaal 5675 5620 10325 21620 Roosendaal 4725 350 280 575 1205 Tabel 2: Postcodegebieden die binnen de DOP-zone vallen (exclusief jodiumprofylaxezone) Gemeente Postcodes Middelburg 4331, 4332, 4333, 4334, 4335, 4384 Veere 4351, 4352, 4353, 4354, 4356, 4357, 4361, 4363, 4364, 4365, 4371, 4373, 4374 Reimerswaal 4401, 4416, 4417 Kapelle 4421, 4423, 4424 Borsele 4431, 4433, 4434, 4435, 4444 Goes 4461, 4462, 4463, 4464, 4465, 4471, 4474, 4475, 4481 Noord-Beveland 4484, 4485, 4486, 4491, 4493, 4494 Sluis 4501, 4503, 4504, 4505, 4507, 4508, 4511, 4515 Terneuzen 4531, 4532, 4533, 4535, 4536, 4537, 4538, 4539, 4541, 4542, 4543, 4551, 4553, 4554, 4571, 4574, 4575, 4576 Vlissingen 4381, 4382, 4383, 4384. 4385, 4386, 4387 Steenbergen 4651, 4652, 4655, 4671, 4681 Zoom 4661, 4664, Tholen 4691, 4693, 4694, 4695, 4696, 4697, 4698, 4675 Roosendaal 4701, 4702, 4703, 4704, 4705, 4706, 4707, 4708, 4709, 4724, 4726, 4727 Halderberg 4731, 4751, 4754, 4744 13

Rucphen 4711, 4714, 4715, 4721, 4735 Steenbergen 4756 Zundert 4881, 4882, 4884, 4885, 4891 Woensdrecht 4645 14

Bijlage 4: Jodiumprofylaxe Inname van radioactief jodium verhoogt de kans op het krijgen van schildklierkanker bij kinderen en jongeren. De toename van de kans is het grootst bij kinderen, die ten tijde van het binnenkrijgen van radioactief jodium jonger dan circa 10 jaar zijn. Bij volwassenen is de toename van de kans op schildklierkanker zeer gering en bij mensen boven 40 jaar is er geen verhoogd risico op schildklierkanker aangetoond. Om deze reden is jodiumprofylaxe voor personen boven de 40 jaar alleen zinvol bij het overschrijden van een zeer hoge dosis, namelijk 5 Gy. De toename van de kans op het krijgen van schildklierkanker is dan nog steeds zeer gering, maar schildklierfunctiestoornissen, dus deterministische effecten van radioactief jodium op de schildklier, zullen bij deze dosis optreden en moeten worden vermeden. Uit het voorgaande blijkt dat het geen voordelen heeft voor personen ouder dan 40 jaar om een jodiumtablet als profylaxe in te nemen. Het innemen heeft echter wel nadelen omdat op oudere leeftijd de schildklier gevoeliger is voor bijwerkingen ten gevolge van extra jodium, zoals schildklierfunctiestoornissen. Daarom wordt door het RIVM het innemen van jodiumtabletten aan personen ouder dan 40 jaar ontraden. Alleen oudere zwangere vrouwen moeten wel een jodiumtablet innemen om hun ongeboren kind te beschermen (Leenders, 2004). Vanwege harmonisatie met omringende landen is voor een leeftijdsgrens van 45 jaar gekozen. De mogelijke bijwerkingen van een eenmalige toediening van kaliumjodide en kaliumjodaattabletten zijn: misselijkheid (2%), huiduitslag (1%) en mogelijke anafylactische shock door jodiumovergevoeligheid. De incidentie van ernstige bijwerkingen van jodiumprofylaxe met kaliumjodide- of kaliumjodaattabletten wordt geschat op minder dan 1 per 10 miljoen voor kinderen en minder dan 1 per miljoen voor volwassenen (Leenders, 2004). In gebieden waar voldoende jodium in de voeding zit, is er een kans op een struma of hypothyreoïdie. Mensen met een multinodulair struma, de ziekte van Graves (hyperthyreoïdie) en auto-immuun thyreoïditis hebben meer kans op schildklierfunctiestoornissen. Personen met een bekende jodium-allergie, dermatitis herpetiformis en hypocomplementemische vasculitis, moeten beslist geen jodiumtabletten innemen. Na herhaalde toediening zou er bij oudere mensen met een struma en jodiumgebrek een thyreotoxicose (veel te snel werkende schildklier) kunnen ontstaan. 15

Bijlage 5: Eisen aan decentrale opslag van Kaliumjodaattabletten Versie 1.0 Datum: 13-8-09 1 Bron Onderstaande informatie m.b.t. de eisen die aan decentrale opslag van Kaliumjodaattabletten gesteld worden, is afkomstig van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ). De eisen die hieronder zijn geformuleerd zijn de eisen waarop de IGZ toetst, wanneer zij toezicht houdt op de opslagplaatsen. 2 Eisen 2.1 De tabletten dienen in een afgesloten ruimte opgeslagen te zijn. De burger mag geen toegang hebben tot deze ruimte. 2.2 Er moet een beheerder (en vervanger) aangewezen zijn, die verantwoordelijk zijn voor de opslagruimte en die toegang hebben tot de ruimte. 2.3 Er dient een sleutelplan te zijn, waarin staat wie verantwoordelijk is voor de ruimte en wie toegang hebben tot de sleutel en daarmee tot de ruimte. 2.4 De ruimte dient droog te zijn, relatieve luchtvochtigheid niet hoger dan 75%, en op kamertemperatuur (tussen 15 en 25 C); zo er opslagcondities zijn omschreven door de fabrikant van de tabletten dienen deze te worden opgevolgd. 2.5. Er dient een registratie te worden bijgehouden van de totale voorraad tabletten in de opslagruimte. 2.6. Er dient een signaleringssysteem te zijn voor vroegtijdige waarschuwing van expiratie van de Kaliumjodaattabletten. 16