Juridische aspecten van e- commerce
2
Juridisch kader Algemeen verbintenissenrecht Wet Marktpraktijken en consumentenbescherming Wet elektronische handel (informatie en doorzichtigheid) Wet elektronische handel (reclame) en Spam-KB Privacywet (persoonsgegevens) 3
Algemeen verbintenissenrecht Geldigheid Toestemming Volwaardig Rechtsgevolgen beogend Geuit Ten aanzien van de tegenpartij Handelingsbekwaamheid Voorwerp (duidelijke productomschrijving) Oorzaak 4
Algemeen verbintenissenrecht Consensualisme (akkoord van de partijen over zaak en prijs) Plaats en tijd totstandkoming (real time communicatie) Plaats en tijdstip waarop de aanbieder de aanvaarding vernam of kon vernemen Het contract is de wil van de partijen (artikel 1134 B.W.) = herroepingsrecht Bindende kracht 5
Contractsvrijheid! Openbare orde en goede zeden! Dwingend recht Algemene consumentenbescherming Voorlichting consument Onrechtmatige bedingen Opleggen algemene voorwaarden 6
Wet Marktpraktijken Toepassingsgebied: overeenkomsten op afstand In verhouding verkoper consument (B2C) Systematiek en regelmaat vereist Geen gelijktijdige fysieke aanwezigheid partijen (bij sluiten overeenkomst) 7
Wet Marktpraktijken Verkoop Van goederen of diensten Via een verkoopssysteem van de verkoper (! ebay, Kapaza, ) Zonder gelijktijdige fysieke aanwezigheid Door middel van communicatietechnieken op afstand 8
Algemene informatieplicht Identiteit onderneming en het geografisch adres Belangrijkste kenmerken goed of dienst Prijs Leveringskosten Wijze van betaling, levering, uitvoering Herroepingsrecht (ook indien niet van toepassing) Procedure van terugneming of teruggave met vermelding van de daaraan verbonden kosten Kosten van de techniek voor communicatie op afstand (bv. 0900, sms) Geldigheidsduur aanbod of prijs Minimumduur overeenkomst 9
Specifieke informatieplicht Wat? Bevestiging van de bestelling Hoe? Inhoud? Wanneer? Schriftelijke/duurzame drager (website?) Identiteit, prijs, leveringskost, wijze van betaling, levering, uitvoering overeenkomst, herroepingsrecht, minimumduur OVK, omschrijving goed/dienst, adres, dienst na verkoop, waarborg, opzegging Uiterlijk bij de levering (goederen)/ vóór de uitvoering (diensten) Sanctie? Verlening bedenktermijn tot geen betaling meer kunnen eisen 10
Sancties Sancties informatieplicht Bij uitoefening herroepingsrecht: kosten terugzenden niet bij koper Verlening herroepingstermijn tot 3 maanden i.p.v. 14 kalenderdagen Sancties bij niet vermelden herroepingsrecht Er is herroepingsrecht afgedwongen aankoop! Er is geen herroepingsrecht toch 3 maanden (betwist RL) 11
Herroepingsrecht Recht van de consument om de overeenkomst te beëindigen zonder betaling van boete of opgave van motief Binnen de 14 kalenderdagen Voor goederen: vanaf de dag na de levering Voor diensten: vanaf de dag na afsluiten overeenkomst 12
Herroepingsrecht Voor opeenvolgende leveringen begint de herroepingstermijn te lopen de dag na de eerste levering Termijn minimaal 14 kalenderdagen! Bij sanctiemechanisme : te rekenen vanaf de dag van 13
Herroepingsbeding De consument heeft het recht aan de verkoper mee te delen dat hij afziet van de aankoop, zonder betaling van een boete en zonder opgave van motief binnen 14 kalenderdagen vanaf de dag die volgt op de levering van het product of het sluiten van de dienstenovereenkomst 14
Uitzonderingen op herroepingsrecht Levering van diensten waarvan uitvoering begonnen is voor het einde van de herroepingstermijn (consultatie online databank) Goederen op maat van de klant of die door hun aard niet kunnen worden teruggezonden, snel kunnen bederven of verouderen Dagbladen, tijdschriften, magazines Weddenschappen en loterijen Audio- video-opnamen en softwaredownloads Home caddy/collivery Diensten logies, vervoer, restaurantbedrijf en vrijetijdsbesteding 15
Uitzondering op herroepingsrecht In de uitzonderingsgevallen gevallen dient de onderneming overeenkomst volgende clausule te vermelden: De consument beschikt niet over het recht om van de aankoop af te zien 16
Voorschot en betaling door de consument Principe: Handelaar kan een voorschot of integrale betaling eisen voor het verstrijken van de herroepingstermijn 17
Uitvoering van de overeenkomst Bestelling uitvoeren binnen de 30 dagen Geen uitvoering binnen 30 dagen klant heeft mogelijkheid overeenkomst te ontbinden Uitzondering onderneming heeft goed al verzonden of heeft al aanvang genomen met het verstrekken van de dienst 18
Verzending en terugzending van de producten Risico bij verkoper Belang van algemene voorwaarden! Terugzending vragen per koerier of aangetekende zending? 19
Bewijslast Bestaan van voorafgaande info verkoper Eerbiediging termijnen verkoper Instemming consument verkoper 20
Rechtskeuze Principieel mogelijk Recht van lidstaat buiten EU nietig Indien de overeenkomst een nauwe band vertoont met grondgebied EU-lidstaat 21
Verbod op default opties = geen vooraf aangevinkte opties (bijkomende producten of diensten) Voorbeeld: de verkoper kan bij het boeken van een reis door een consument niet vooraf aanvinken dat de consument een bijkomende verzekering sluit en op die manier de consument die de verzekering niet wenst, te verplichten om de dienst weg te vinken 22
Wet Marktpraktijken (consumentenbescherming) =integraal van toepassing - soldenwetgeving/sperperiode (betwist) - prijsaanduiding - uitverkoop - aankondigingen van prijsverminderingen (betwist) - 23
Wet elektronische handel Algemene informatieplicht Naam of handelsnaam Elektronisch postadres BTW-nummer / ondernemingsnummer Toezichthoudende autoriteit (indien van toepassing) Onderschreven gedragscodes (eventueel) 24
Wet elektronische handel Voor gereglementeerde beroepen Beroepsvereniging of organisatie Beroepstitel Beroepsregels of deontologische code wijze van toegang tot deze regels (bv. url) 25
Wet elektronische handel Prijsaanduiding Duidelijk en ondubbelzinnig Vermelden of taks en leveringskosten zijn inbegrepen Wet marktpraktijken 26
Wet elektronische handel Specifieke regels bij afsluiten contract Vóór plaatsen van order door de consument Beschikbare talen Technische stappen contractsluiting Manier om invoerfouten te corrigeren Archiveren overeenkomst Algemene verkoopsvoorwaarden 27
28
Reclame en Spam = communicatie bestemd voor direct of indirect promoten van: Goederen en diensten Imago van een organisatie onderneming of persoon Die een commerciële, industriële of ambachtelijke activiteit of gereglementeerd beroep uitoefent. 29
Voorwaarden reclame Reclame is duidelijk en onmiddellijk als zodanig herkenbaar of in het bericht wordt letterlijke vermeld dar het om reclame gaat Duidelijke identificatie verzender Verkoopbevorderende aanbiedingen zijn duidelijk als zodanig herkenbaar en de voorwaarden om er gebruik van te maken zijn transparant en makkelijk te vervullen. 30
Voorwaarden reclame Reclame per elektronische post Wat? E-mail chat skype sms voicemail Beschemingsregeling? Voorafgaande toestemming ontvanger (opt-in) Verplichte mogelijkheid uitschrijving (opt-out) 31
Opt - in Toestemming is: Voorafgaand Vrij Specifiek Geïnformeerd 32
Soft opt - in Uitzonderingen op voorafgaande toestemming 1)Klanten Contactgegevens verkregen in het kader van een verkoop Gegevens worden uitsluitend gebruikt voor producten die men zelf levert (gelijkaardige producten) Mogelijkheid voor klanten om zich kosteloos te verzetten tegen het gebruik van hun gegevens 33
Soft opt in Uitzonderingen op voorafgaande toestemming 2) Rechtspersonen (bv. NV, BVBA, Comm.VA) Informatie moet voor rechtspersoon bedoeld zijn Verstuurd naar algemeen adres (bv. info@, sales@, bedrijf@,...) 34
Opt out = Mogelijkheid tot uitschrijven Kosteloos Zonder opgave van reden Verplichting dienstverlener Ontvangstbewijs opt-out doorsturen Maatregelen nemen om de wil van betrokken persoon na te leven Mailinglijsten updaten 35
Bewijslast Reclame Dienstverlener moet bewijzen dat de reclame via elektronische post door de ontvanger werd gevraagd 36
Privacy Privacyclausule Best practices apart vermelden Gegevens van de verantwoordelijke voor de verwerking Waarvoor ze worden gebruikt Gebruik voor direct marketing en procedure verzet (checkbox) Doorgave aan derden en procedure verzet (checkbox) Procedure voor aanpassing van de gegevens 37
Risico fraude met betaalkaarten Bij handelaar! - Chargeback door kredietkaartmaatschappij (vb. 60d) Tips 1. Installeer een anti-fraudemodule op uw website! 2. Maak gebruik van 3D secure oplossingen 3. Ondertekende leveringsbon 4. Wacht met het verzenden van duurdere goederen tot 48 uren nadat u betaling hebt ontvangen de 5. Onderzoek voorafgaand aan de verzending elke transacties die afwijkt van de gemiddelde aankoop 38
The audience was listening Antoon Schockaert Antoon Schockaert Unizo Studiedienst 39