Handhaving consumentenbescherming Een toelichting op de Wet handhaving consumentenbescherming Prof. mr. W.H. van Boom
Inhoudsopgave VOORWOORD AFKORTINGEN VII IX 1. INLEIDING 1 2. DE EUROPESE AANLEIDING: VO. 2006/2004 1 2.1. AANLEIDING EN DOELSTELLING 1 2.2. WERKINGSBEREIK VAN Vo. 2006/2004 3 2.3. UITVOERING DOOR NATIONALE INSTANTIES 5 2.4. BEVOEGDHEDEN EN TAKEN VAN DE INSTANTIES 6 3. DE NATIONALE CONTEXT: HET HANDHAVINGSTEKORT 8 4. DE WHC EN HAAR BELANGRIJKSTE KENMERKEN 10 4. 1. WHCALS UITVOERINGSWET VO. 2006/ 2004 10 4.2. PUBLIEK TOEZICHT OP NALEVING PRIVAATRECHTELUKE NORMEN 12 4.3. COMMUNAUTAIRE REGELS EN OORSPRONKELIJK NATIONALE REGELGEVING 13 4.4. INTRACOMMUNAUTAIRE INBREUK EN ZUIVER NATIONALE INBREUK 15 5. BETROKKEN INSTANTIES IN DE WHC 15 5.1. EÉN INSTANTIE OF SECTORSGEWIJZE VERDELING VAN TAKEN? 15 5.2. DE BEVOEGDHEIDSVERDELING IN NEDERLAND 17 5.2.1. Algemeen 17 5.2.2. Zes 'bevoegde autoriteiten'. 20 5.2.3. Vier 'andere overheidsinstanties' 21 6. DE CONSUMENTENAUTORITEIT NADER BESCHOUWD 22 6.1. ALGEMEEN 22 6.2. BEVOEGDHEIDSAFBAKENING 24 6.2.1. Collectieve consumentenbelangen 24 6.2.2. Consumentenacquis 27 6.3. POSITIE VAN DE CA 28 6.3.1. CA als (onzelfstandig) bestuursorgaan 28 6.3.2. Uitoefenen beleidsvrijheid, prioritering 30 6.3.3. Behoorlijk bestuur; maatschappelijke betamelijkheid 30 6.3.4. Mensen en middelen 31 6.4. TOEZICHT EN HANDHAVING; ALGEMEEN 31 6.4.1. Algemeen 31 6.4.2. Handhaving als ultimum remedium 32 6.4.3. Proceszorgvuldigheid: scheiding toezicht en handhaving 33 6.4.4. Toezicht 34 6.5. HET DUALE HANDHAVINGSSTELSEL 35 6.5.1. Totstandkomingsgeschiedenis 35
6.5.2. Handhaving na inwerkingtreding van de Wet OHP 40 6.5.2.1. Algemene opmerkingen 40 6.5.2.2. Geen privaatrechtelijke handhaving van de Wet OHP 41 6.5.2.3. Het amendement-vos onder nr. 14 42 6.5.3. Gedragscodes en handhaving 46 6.5.4. Samenloop OHP en ander consumentenacquis 47 6.6. BESTUURSRECHTELIJKE HANDHAVINGSINSTRUMENTEN 48 6.6.1. Algemeen 48 6.6.2. Wat voorafgaat: toezicht en onderzoeksrapport 48 6.6.3. Last onder dwangsom 48 6.6.4. Boetes; algemeen 49 6.6.5. Hoogte van de bestuurlijke boete bij de Wet OHP 50 6.6.6. Overtreder, verwijtbaarheid en toerekening van gedragingen 50 6.6.7. Noemen van namen en openbaar maken van sanctiebesluiten 52 6.6.8. Toezeggingen om de overtreding te staken 52 6.6.9. Verhouding tot het strafrecht 53 6.7. CIVIELRECHTELIJKE HANDHAVING 55 6.7.1. Dagvaarding en verzoekschrift 55 6.7.2. Afwikkeling massaschade 58 6.8. HANDHAVING BIJ INTRACOMMUNAUTAIRE INBREUKEN 59 6.8.1. Bevoegde autoriteiten 59 6.8.2. Toepasselijk recht 61 6.9. RECHTSBESCHERMING TEGEN DE CONSUMENTENAUTORITEIT 64 6.9.1. Klachten 64 6.9.2. Bezwaar en beroep 64 6.9.3. Cassatie in het belang der wet 67 6.9.4. Civielrechtelijke rechtsbescherming 67 6.9.5. Omgaan met gevoelige (bedrijfs)gegevens 68 6.10. AFSTEMMING EN SAMENWERKING 69 6.10.1. Algemeen 69 6.10.2. Uitwisseling van informatie 70 6.10.3. Afstemming met private belanghebbenden 72 6.10.4. Maatschappelijk overleg 73 6.10.5. Verhouding 'maatschappelijk overleg' tot SER CZ-overleg 74 7. BEVOEGDHEDEN VAN DE AFM 76 7.1. ALGEMEEN 76 7.2. AFMENWETOHP 77 8. BEVOEGDHEDEN VAN PRIVATE BELANGENORGANISATIES 77 8.1. DRIE CIVIELRECHTELIJKE WEGEN 77 8.2. OVERZICHT 82 9. ARTIKELGEWUS COMMENTAAR WHC 83 9.1. HOOFDSTUK 1 WHC (ART. 1.1) DEFINITIES 83 xii
9.2. HOOFDSTUK 2 WHC (ART. 2.1-2.24) DE CONSUMENTENAUTORITEIT 93 9.3. HOOFDSTUK 3 WHC (ART. 3.1-3.13) ANDERE BEVOEGDE AUTORITEITEN 122 9.4. HOOFDSTUK 4 WHC (ART. 4.1-4.5) ANDERE OVERHEIDSINSTANTIES 134 9.5. HOOFDSTUK 5 WHC (ART. 5.1) SAMENWERKING 142 9.6. HOOFDSTUK 6 WHC (ART. 6.1-6.3) CONSUMENTENORGANISATIES EN INSTANTIES MET EEN RECHTMATIG BELANG 1 4 4 9.7. HOOFDSTUK 7 WHC (ART. 7.1-7.2) RECHTSBESCHERMING 150 9.8. HOOFDSTUK 8 (ART. 8.1-8.9) CONSUMENTENBESCHERMING 155 9.9. HOOFDSTUK 9 WHC - WIJZIGING IN ANDERE WETTEN 166 9.10. HOOFDSTUK 10 WHC (ART. 10.1-10.6) SLOTBEPALINGEN 176 9.11. BIJLAGE BIJ DE WET 181 9.11.1. Onderdeel a 181 9.11.2. Onderdeel b 185 9.11.3. Onderdeel c 187 9.11.4. Onderdeel d 188 9.11.5. Onderdeel e 189 9.11.6. Onderdeelf 190 9.11.7. Onderdeel g 190 9.11.8. Onderdeel h 191 10. BIJLAGEN: VERORDENING 2004/2006 192 11. BIJLAGEN: UITVOERINGSVOORSCHRIFTEN 200 11.1. AANWIJZING INZAKE HET SLUITEN VAN MASSASCHADE-OVEREENKOMSTEN 200 11.2. AANWIJZING TOEZICHTHOUDERS AMBTENAREN CONSUMENTENAUTORITEIT 201 11.3. INSTRUCTIE INZAKE INFORMATIEVERSTREKKING AAN CONSUMENTEN 202 11.4. BESLUIT AANWIJZING INSTANTIES MET EEN RECHTMATIG BELANG 203 11.5. BESLUIT KLACHTENFUNCTIONARIS CONSUMENTENAUTORITEIT 203 11.6. SAMENWERKINGSPROTOCOL AFM 205 11.7. SAMENWERKINGSPROTOCOL INSPECTIE VERKEER EN WATERSTAAT 208 11.8. SAMENWERKINGSPROTOCOL INSPECTIE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG 211 11.9. SAMENWERKINGSPROTOCOL COMMISSARIAAT VOOR DE MEDIA 214 11.10. SAMENWERKINGSPROTOCOL VOEDSEL EN WAREN AUTORITEIT 218 11.11. SAMENWERKINGSPROTOCOL HET JURIDISCH LOKET 221 11.12. SAMENWERKINGSPROTOCOL CONSUMENTENBOND 222 11.13. SAMENWERKINGSPROTOCOL SGC EN SGB 226 11.14. SAMENWERKINGSPROTOCOL OPTA 228 11.15. SAMENWERKINGSPROTOCOL NZA 232 11.16. SAMENWERKINGSPROTOCOL STICHTING RECLAME CODE 236 11.17. SAMENWERKINGSPROTOCOL COLLEGE BESCHERMING PERSOONSGEGEVENS 239 11.18. SAMENWERKINGSPROTOCOL OPENBAAR MINISTERIE (COLLEGE P-G) 241 12. BULAGEN: MATERIEEL RECHT 245 12.1. BURGERLIJK WETBOEK 245 12.2. COLPORTAGEWET 268 xiii
12.3. GENEESMIDDELENWET 269 12.4. MEDIAWET 272 12.5. PRIJZENWET 278 12.6. TABAKSWET 279 12.7. TELECOMMUNICATIEWET 280 12.8. WET FINANCIEEL TOEZICHT 281 TREFWOORDENREGISTER 283 REGISTER BESLUITEN CONSUMENTENAUTORITEIT 288 REGISTER BESLUITEN AFM 288 RECHTSPRAAK 288 BIBLIOGRAFIE 289