WaterINNovatiebron WINN Innovatieprogramma voor de watertaken van Rijkswaterstaat Kunstrif als verborgen veiligheid
Inhoud Waarom een WINN-Kunstrif Hoe werkt het concept Percepties bij stakeholders Verkenning Scheveningen Rifconcept Dubai
Bescherming tegen overstroming Normveiligheid vastgelegd in de Wet op de Waterkering Zuid Holland: 1/10.000ste faalkans waterkeringen Werkelijke kans op inundatie factor 10 kleiner Controle op veiligheid: eens per vijf jaar APKkeuring van alle dijken Thermometergedachte: scherp toetsen en robuust ontwerpen Maatregelen nemen op basis van resultaten toetsing
Bescherming tegen overstroming Huidige status veiligheid primaire waterkeringen (bron: landelijke rapportage toetsing) 45% 40% 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% voldoet voldoet niet geen oordeel Toetsing 1996-2001 Toetsing 2001-2006
Handhaving duinenkust 3e Kustnota: dynamisch handhaven Credo: zacht waar kan, hard waar moet Handhaven Basiskustlijn en Momentane kustlijn Doel: vasthouden kustlijnpositie 1 januari 1990, tegengaan verdere versteiling van de kust Methode: tekorten aan zand aanvullen d.m.v. suppletie Hoeveel nodig om de kust nu en in de toekomst in stand te houden?
Handhaving duinenkust Nu jaarlijks nu ca. 14.000.000 m3 nodig om de kust in stand te houden
Handhaving duinenkust Bij stijgende zeespiegel jaarlijks tot 60.000.000 m3 nodig om de kust in stand te houden IPCC scenario s stijging zeespiegel Berekening invloed op suppletiebehoefte
Druk op de kust neemt toe Meervoudig gebruik ruimte; combineren van functies in de kust Verkenning naar buitendijks bouwen, veiligheid in afslagzone handhaven (Poelmann) Discussie bijstellen normveiligheid / andere risicobenadering
Druk op de kust neemt toe Knelpunten handhaving zachte kust: 1.) Smalle duinrichels waar dynamiek niet meer acceptabel is 2.) Kustbadplaatsen waarbij zeewaartse uitbreiding ongewenst is, en de ruimte voor landwaartse versterking beperkt is
Hoe omgaan met bedreigingen? Scenario 1: vluchten; bedreiging uit de weg gaan
Hoe omgaan met bedreigingen? Scenario 2: niets doen
Hoe omgaan met bedreigingen? Scenario 3: innoveren Luctor et emergo; ik worstel en kom boven
Innovatie kustveiligheid Brede benadering kustveiligheid Niet alleen kust versterken en ophogen, ook belasting structureel verlagen Terugbrengen kans op overstromen én beperken gevolgschade Voor Kustbadplaatsen en Boulevards Bescherming bieden tegen kusterosie Toestaan meervoudig gebruik waterkeringzone Functiecombinatie bescherming tegen extreme condities én meerwaarde voor iedere dag
Inhoud Waarom een WINN-Kunstrif Hoe werkt het concept Percepties bij stakeholders Verkenning Scheveningen Rifconcept Dubai
Werking van het kunstrif Artist impression Noordzee rif
WINN Kunstrif Ongevraagd idee van Royal Haskoning Opgepakt door Rijkswaterstaat binnen WINN 2005 Intentieverklaring 2006 Principewerking Perceptie van stakeholders 2007 Ontwikkeling casus Scheveningen Doel: Kunstrif als extra middel om de kustveiligheid te waarborgen verder ontwikkelen
Principewerking 95% van de tijd per jaar: golven blijven hetzelfde 5% van de tijd per jaar: golven bij de kust worden lager en korter
Uitgangspunten Noordzee rif Blijft altijd onder water, en werkt alleen tijdens zware stormen Minimaal enkele kilometers uit de kust Zorgt voor minder duinafslag bij zware stormen, beschermt onze dijken Onderhoudsvrij door gebruik harde materialen
Werking aangetoond Schaalproeven Scheldegoot WL Delft Hydraulics Talud variaties: verticaal, 1:2, 1:5 Waterstandvariaties: vrijboord 1 tot 6 meter Golven: Hs van 6-8 meter, Tp 11 tot 17 seconden
Conclusies schaalproeven Achter het rif nemen golfhoogte (30-50%) én golfperiode af (20-30%) Gemiddelde piekperiode neemt achter het rif met 10 tot 15% af Afname golfhoogte afhankelijk van rifdimensies en de waterstand boven het rif Beïnvloeding van de golfperiode vrijwel onafhankelijk van de waterstand boven het rif
Inhoud Waarom een WINN-Kunstrif Hoe werkt het concept Percepties bij stakeholders Verkenning Scheveningen Rifconcept Dubai
Analyse belanghebbenden Interviews kansen en bedreigingen kunstrif met: Beleidsdirecties Regionale overheden Kennisinstituten Bedrijven/branches
Kansen Noordzee rif Veiligheid Biedt toegevoegde waarde t.o.v. huidige methoden van kustversterking Morfologie Kan het benodigde kustonderhoud positief beïnvloeden Ecologie & Visserij Biedt kansen voor nieuwe soorten; verhoging biodiversiteit Kansen voor aquacultuur Recreatie Duiktoerisme
Bedreigingen Noordzee rif Veiligheid Zijn de effecten wel hoge waterstanden wel merkbaar aan de kust? Morfologie Zorgt het rif niet voor een toename van het kustonderhoud? Ecologie & Visserij Trekt niet gebiedseigen soorten aan Nog meer verlies aan visgronden Recreatie Beperking vaarroutes
Onderzoeksvragen Welke invloed heeft de rifbreedte en afstand vanaf de kust op de golfbelasting op de kust. Welke reductie levert een optimaal aangelegd rif op de golfbelasting op de dijken en duinen? Wat is de optimale rifvorm vanuit constructief en economisch oogpunt Welke invloed heeft een kunstrif op de erosie en sedimentatieprocessen bij de kust In welke mate beïnvloedt een kunstrif het kustlangse sedimenttransport Welke invloed heeft een kunstrif op de kustrivier en het larventransport richting de Waddenzee In hoeverre kan een kunstrif een verdere versteilling van de kust tegengaan? In hoeverre blokkeert een kunstrif de golfcondities onder normale omstandigheden die belangrijk zijn voor het afzetten van zand op de stranden.
Inhoud Waarom een WINN-Kunstrif Hoe werkt het concept Percepties bij stakeholders Verkenning Scheveningen Rifconcept Dubai
Verkenning Scheveningen WAAROM SCHEVENINGEN? Lange termijn opties versterking Boulevard Scheveningen: 1.) Ophoging waterkering + bebouwing 2.) Duin voor de boulevard 3.) Verlaging belasting op boulevard -> Kunstrif
Verkenning Technisch Fase 1: Technische Haalbaarheid Deel 1: Ontwikkeling instrumentarium Aanpassing SWAN Randvoorwaarden ontwerp Beperken geografische zoekruimte Deel 2: Aanscherpen beoordelingskader Opzetten beoordelingskader fase 1 en 2 Afstemmen/prioritering beoordelingskader Mini-workshop criteria + indicatoren fase 1
Verkenning Technisch Deel 3: Ontwerp kunstrifvarianten Schetsen hoofdrichtingen Optimalisatie o.b.v effectiviteit Workshop keuze varianten Deel 4: Kwantitatieve effectbepaling Effecten SWAN/WAQUA, Morfologie Bepaling effect op indiciatoren + expert judgement Kostenberekening, Invullen beoordelingsmatrix Deel 5: Conclusies en rapportage Conclusies met projectteam Afstemmen met experts, klankbord Rapportage
Verkenning Meerwaarde Fase 2: Maatschappelijke meerwaarde Invloed rif op ecologie, visserij, recreatie Invloed rif op investeringsklimaat Kansen tot functiecombinatie Rif als bron voor energieopwekking Opslag afvalmaterialen Basis voor ecofarming Rif als surfrif / duikrif
Verkenning rifdoorsneden Van zandrif tot beschermd rif zandlichaam beschermd met geotubes harde toplaag Criteria: Maximale flexibiliteit Economisch optimum Steile rifhelling Robuust en duurzaam
Preview golfberekeningen Golfhoogte in meters Normale condities Wind: Zuidwest Waterstand NAP
Preview golfberekeningen Golfperiode in seconden Normale condities Wind: Zuidwest Waterstand NAP
Preview golfberekeningen Golfhoogte in meters Storm condities Wind: Noordwest Waterstand NAP+4.5
Preview golfberekeningen Golfperiode in seconden Storm condities Wind: Noordwest Waterstand NAP+4.5
Inhoud Waarom een WINN-Kunstrif Hoe werkt het concept Percepties bij stakeholders Verkenning Scheveningen Rifconcept Dubai
Dubai kunstrif The World
Dubai, rif als bescherming
Dubai, rif als bescherming Palm Jebel Ali 15km The World 25km Palm Jumeirah 11 km
Dubai, ontwerpeisen Eisen: Golfhoogte achter rif maximaal 50 cm Natuurlijke uitstraling Contact met de zee (laag, vrij uitzicht) Natuurlijke materialen (zand, rots)
Dubai, rif als bescherming Voorbeeld doorsnede Shamal Rif
Dubai, schaalproeven werking Schaalproef Scheldegoot WL Delft
Dubai, Uitvoering rif