ADVIES Beoordeling brandoverslag Opdrachtgever: Ravestein Bouwmanagement B.V. Utrechtsestraatweg 36 3445 AS Woerden De heer ing. P. Dunnewold Architect: Kolpa Architecten B.V. Strevelsweg 700/406 3083 AS Rotterdam De heer G. Zeck Project: Betatoren te Leiden Projectnummer: 16.02/1261 Auteur: ing. G.J.M. Kragting Datum: 21 april 2016 Buro BOV Bouwregelgeving Ondersteuning & Vergunningen Postbus 655 4870 AR Etten-Leur T (076) 504 04 32 I www.bov.nl E info@bov.nl
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Beschrijving project... 3 3. Gebruikte tekeningen... 3 4. Uitgangspunten... 3 5. Samenvatting en conclusies... 4 6. Brandoverslag... 5 Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 2
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden 1. Inleiding Het project Betatoren te Leiden is globaal getoetst aan de nieuwbouw-eisen met betrekking tot brandveiligheid van het Bouwbesluit 2012. Bij de toetsing aan de nieuwbouw-eisen van het Bouwbesluit 2012 is er gekeken naar hoofdzaken als brandcompartimentering, rookcompartimentering, vluchten en ruimte-indeling; zaken die van grote invloed kunnen zijn op het ontwerp. Per onderdeel is kort aangegeven hoe te voldoen aan de regelgeving, zodat daar bij verdere ontwerpbeslissingen rekening mee kan worden gehouden. 2. Beschrijving project Het project betreft het bouwen van een multifunctioneel gebouw bestaande uit een commerciële plint met bergingen ten behoeve van de appartementen verdeeld over de begane grond en de entresol en appartementen verdeeld over de 1e tot en met 17e verdieping. Het hoogste verblijfsgebied (op de bovenste woonlaag) van de woningen ligt op meer dan 50 meter boven het meetniveau en de begane grond ligt op het meetniveau (peil=0). situatie 3. Gebruikte tekeningen Dit onderzoek is gebaseerd op het Concept DO Betatoren, Leiden van Kolpa Architecten, te weten: - 2 e t/m 8 e verdieping - 9 e t/m 17 e verdieping - doorsnede BB, CC - gevelaanzichten zuid & west - nieuwe situatie. Allen gedateerd d.d. 15 april 2016. 4. Uitgangspunten Voor de beoordeling brandoverslag wordt uitgegaan van NEN 6068 en het Bouwbesluit 2012. Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 3
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden gevelbeeld 5. Samenvatting en conclusies Uit bijgaande rapportage en berekeningen blijkt dat, indien de aangegeven maatregelen worden toegepast, er voldaan kan worden aan het aspect brandoverslag tussen de verschillende (sub)brandcompartimenten. Etten-Leur, 21 april 2016 Buro BOV ing. G.J.M. Kragting Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 4
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden 6. Brandoverslag (Berekening volgens NEN 6068) Inleiding Dit rapport betreft het onderzoek naar de kans op brandoverslag tussen de verschillende aanwezige (sub)brandcompartimenten. Het doel van dit rapport is de kans op verticale brandoverslag tussen de compartimenten via de raampartijen in de gevels van het gebouw inzichtelijk te maken. Uitgangspunt hierbij is dat de openingen in de gevels van de brandruimte en de openingen van de ruimten in de directe omgeving zonder brandwerendheid zijn uitgevoerd. Als er kans op brandoverslag is, moet worden onderzocht welke voorzieningen moeten worden getroffen ter voorkoming van brandoverslag. Regelgeving In het Bouwbesluit worden eisen gesteld aan de weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag (WBDBO) tussen brandcompartimenten. Met branddoorslag wordt de uitbreiding van brand door (inwendige) scheidingsconstructies bedoeld, terwijl met brandoverslag de uitbreiding van brand via gevelopeningen via de buitenlucht door de straling van de brand (en uitslaande vlammen) wordt bedoeld. De weerstand tegen branddoorslag geldt dus voor inwendige scheidingsconstructies en kan experimenteel worden bepaald met de zogenaamde 'brandwerendheidsproef' zoals omschreven in NEN 6069. Voor relatief eenvoudige constructies kan de brandwerendheid ook rekenkundig worden vastgesteld met behulp van de betreffende normen. Aan de hand van NEN 6068 is het mogelijk om de weerstand tegen brandoverslag door straling tussen brandcompartimenten via de buitenlucht te bepalen. Met behulp van deze rekenmethode is het mogelijk om het stralingsniveau op een bedreigde ruimte/gevelopening als gevolg van een brand te bepalen; het betreft warmtestraling vanuit de brandruimte en de warmtestraling van de uitslaande vlammen uit de gevelopeningen van de brandruimte. De brandoverslag kan plaatsvinden binnen één gebouw naar een hoger gelegen brandcompartiment (brandoverslag omhoog), naar een naastgelegen brandcompartiment (brandoverslag opzij) of naar een brandcompartiment in een ander gebouw (brandoverslag tegenover). De brandoverslag naar een spiegelsymmetrisch gebouw is een bijzonder geval van brandoverslag naar een tegenoverliggend gebouw. De WBDBO wordt bepaald volgens NEN 6068. De branddoorslagcomponent wordt op bouwkundige wijze gerealiseerd, de brandoverslagcomponent door middel van een berekening volgens NEN 6068. Volgens paragraaf 6.3.5 van deze norm is de weerstand tegen brandoverslag tussen de beschouwde (sub)brandcompartimenten - uitgedrukt in minuten - in getalwaarde ten minste gelijk aan de beschouwde vuurbelasting (= Vref) - uitgedrukt in kg vurenhout per m² vloeroppervlakte - indien de maximale waarde van de stralingsflux niet groter is dan 15 kw/m². NEN 6068 geeft voorwaarden met betrekking tot de bepalingsmethode voor de weerstand tegen brandoverslag. Hieronder worden enkele voorwaarden genoemd die tevens van belang zijn voor de uitvoering van het onderhavig plan: De gevel van het gebouw waarin de ruimte is gelegen van waaruit de weerstand tegen brandoverslag wordt bepaald, moet aan de buitenzijde bestaan uit bouwmateriaalcombinaties die ten minste voldoen aan klasse 2 van de bijdrage tot de brandvoortplanting, bepaald volgens hoofdstuk 3 van NEN 6065. Het dak van de ruimte van waaruit de weerstand tegen brandoverslag wordt bepaald, mag niet brandgevaarlijk zijn in de zin van hoofdstuk 3 van NEN 6063. Gevels en daken moeten, uitgezonderd de gevel- en dakopeningen en de mogelijk als gevelopeningen aan te merken constructieonderdelen, in de richting waarin de brandoverslag wordt beschouwd, een brandwerendheid met betrekking tot de scheidende functie hebben van ten minste 30 minuten. Indien de brandwerendheid met betrekking tot bezwijken van de constructieonderdelen waarmee het te beschouwen constructieonderdeel een onlosmakelijk geheel vormt, lager is dan de brandwerendheid met betrekking tot de scheidende functie van het beschouwde constructieonderdeel is de brandwerendheid met betrekking tot de scheidende functie van het te beschouwen Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 5
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden constructieonderdeel ten hoogste gelijk aan die van de brandwerendheid met betrekking tot bezwijken. Balkonplaten en/of overstekken moeten een brandwerendheid met betrekking tot bezwijken, uitgedrukt in minuten, bezitten die in getalwaarde ten minste gelijk is aan de in punt 3 bedoelde vuurbelasting (= Vref), uitgedrukt in kg vurenhout per m² vloeroppervlakte. Indien aan deze voorwaarde niet wordt voldaan, moet de balkonplaat en/of overstek als niet aanwezig worden beschouwd. Het totaal aan gevel- of dakopeningen of gevel- en dakopeningen samen mag niet groter zijn dan 0,5 maal de vloeroppervlakte van het brandcompartiment. Berekening De berekeningen voor de brandoverslag zijn uitgevoerd met het softwareprogramma Pintegraal (versie 6.0c_standaard) en is gebaseerd op de norm NEN 6068 (versie 2016). Op basis van de invoergegevens (brandruimte, gevels, gevelopeningen) berekent het programma de condities in de brandruimte en de eigenschappen van de uitslaande vlammen. Op basis van deze gegevens kan de stralingsintensiteit in observatiepunten worden berekend. Een rekenscenario bestaat uit de locatie van de brand, de bedreigde gevelopening als mede de positie op de gevelopening waar de stralingsintensiteit berekent moet worden. Het programma rekent op basis van de brand- en vlamgegevens de straling van de afzonderlijke gevelopeningen van de brandende brandruimte, en telt de bijdragen van deze (brandende) gevelopeningen bij elkaar op. De straling van de vlammen en de straling vanuit de brandruimte via die gevelopening worden berekend. De berekeningen worden uitgevoerd met een nauwkeurigheid die ruim voldoet aan de eisen die in NEN 6068 worden gesteld. Voor de stralingsbijdrage van elke gevelopening wordt bepaald welk deel van de gevelopening en de uitslaande vlammen zichtbaar is, en welke (gedeeltelijk) worden geblokkeerd door andere gevels. Bij de berekening van de stralingsbijdrage van een gevelopening(vlammen) wordt er van uitgegaan dat alle gevels de invallende straling blokkeren, met uitzondering van de gevel gekoppeld aan de brandende gevelopening, de gevel gekoppeld aan de observatieopening als mede gevels op minder dan 0,1 m afstand (loodrecht op de betreffende gevel gemeten) van het betreffende observatiepunt. Bij de berekeningen wordt er geen rekening gehouden met het feit dat in bijzondere gevallen de vlam van de ene gevelopening de straling van een andere gevelopening(vlam) gedeeltelijk kan afschermen/absorberen; dit is een veilige benadering. Scenario s Voor de bepaling van de verschillende scenario s, is uitgegaan van de naar verwachting ongunstigste situatie. Gezien het repeterend karakter van de gevels van het gebouw kunnen de berekende situaties voor alle woningen in het woongebouw als representatief worden beschouwd. De volgende 4 scenario s zijn onderzocht: Scenario + Locatie Van naar... --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 1: pleinzijde, noord-west; tussen stramien 7 en 8 van de 3 e naar de 4 e verdieping (verticaal) 2: campuszijde, zuid-west; op stramien B van de 3 e naar de 4 e verdieping (verticaal) 3: pleinzijde, noord-west; tussen stramien 7 en 8 van de 10 e naar de 11 e verdieping (verticaal) 4: campuszijde, zuid-west; op stramien B van de 10 e naar de 11 e verdieping (verticaal) -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Bij de berekeningen is, met een vuurbelasting van 60 kg vurenhout per m² vloeroppervlakte, uitgegaan van een worst-case scenario. Aangezien er constructieonderdelen hoger dan 20 m zijn gelegen is er conform NEN 6068 gerekend met een niet-gereduceerde brand. De uitkomsten van de berekeningen en de invoergegevens zijn in de bijlagen opgenomen. De straling is steeds berekend voor het punt in het midden, resp. links, resp. rechts van de onderzijde van het bovenliggende raam (observatiepunt). Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 6
Projectnummer: 16.02/1261 Datum: 21 april 2016 Advies Beoordeling brandoverslag Betatoren te Leiden Samenvatting Uit de verschillende berekeningen volgt dat de stralingsintensiteit in enkele situaties (net iets) hoger is dan 15 kw/m². Hierdoor ontstaat er kans op brandoverslag naar het bovengelegen (sub)brandcompartiment. Er dienen derhalve extra brandwerende maatregelen te worden genomen. Een oplossing om brandoverslag tegen te gaan is deze kozijnen uit te voeren als 30 minuten brandwerend (zowel het kozijn als de beglazing). Een andere mogelijkheid kan zijn het verhogen van de borstwering onder de kozijnen. In de overige situaties is de stralingsintensiteit nergens hoger dan 15 kw/m² en dus is de weerstand tegen brandoverslag tussen de beschouwde brandcompartimenten ten minste gelijk aan 60 minuten (de beschouwde vuurbelasting). Er wordt daarmee voor de component brandoverslag ruimschoots voldaan aan de eis van 30 minuten Wbdbo. In de overige situaties is de stralingsintensiteit nergens hoger dan 15 kw/m² en dus is de weerstand tegen brandoverslag tussen de beschouwde (sub)brandcompartimenten ten minste gelijk aan 60 minuten (de beschouwde vuurbelasting) mits aan het gestelde in de paragraaf Regelgeving wordt voldaan. Bijlagen Berekeningen en afbeeldingen diversen brandscenario s. Buro BOV - Postbus 655-4870 AR Etten-Leur pagina 7
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren.NPR Print datum : 20-4-2016 10:52:14 ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0001.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0002.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 11
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren.NPR Print datum : 20-4-2016 10:52:14 ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0003.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0004.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 12
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren.NPR Print datum : 20-4-2016 10:52:14 ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0005.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0006.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 13
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren.NPR Print datum : 20-4-2016 10:52:14 ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0007.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren_0008.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 14
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2.NPR Print datum : 20-4-2016 11:28:22 ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0001.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0002.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 11
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2.NPR Print datum : 20-4-2016 11:28:22 ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0003.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0004.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 12
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2.NPR Print datum : 20-4-2016 11:28:22 ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0005.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0006.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 13
Figuren rekenmodel brandoverslag NEN 6068 Bestand : E:\MIEK\Bureau toetz\werken dwg\2016\zf16-30 BO Betatoren Leiden\ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2.NPR Print datum : 20-4-2016 11:28:22 ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0007.jpg ZF16-30 Pintegraal Betatoren situatie 2_0008.jpg Pintegraal versie : V6.0c_standaard PeutzData 2001, 2016 Licentie : Buro Toetz Kwadendamme 1 : 14