Nieuwsbrief Deltapoort

nummer 01, juli 2010, jaargang 01 inhoud 02 Antoin Scholten: Creatief zijn en slimme combinaties maken Nieuwsbrief Deltapoort 04 Nieuws uit de werkgroepen 06 Meest gestelde vragen en antwoorden over Deltapoort 08 Planning 08 Organisatie 08 Agenda / Colofon Partners Deltapoort In de Stuurgroep Deltapoort werken samen: de Gemeenten Rotterdam, Dordrecht, Ridderkerk, Hendrik- Ido-Ambacht, Zwijndrecht en Barendrecht, de Stadsregio Rotterdam, de Regio Drechtsteden, het Havenbedrijf Rotterdam, het Recreatieschap IJsselmonde, het Waterschap Hollandse Delta, de Provincie Zuid-Holland en de Ministeries van VROM en LNV. meer informatie Programmabureau Deltapoort Postbus 90602 2509 LP Den Haag e-mail deltapoort@pzh.nl website www.zuidvleugel.nl Voorzitter Stuurgroep, Hamit Karakus In 2010 moeten we doorpakken De Stuurgroep Deltapoort bestaat nu ruim drie jaar. Wethouder Karakus is sinds het begin voorzitter van de Stuurgroep Deltapoort. Hij is wethouder Ruimtelijke Ordening voor de gemeente Rotterdam. Wat is er bereikt in de afgelopen jaren? Het begon allemaal in 2007 toen de gemeentes Rotterdam en Dordrecht afspraken gezamenlijk de verrommeling in het gebied tussen de gemeentes te stoppen en tegelijkertijd een verbinding tussen de steden te leggen. Deze samenwerking vond zijn weerslag in Zuidvleugelverband en al snel werd het project gesteund door verschillende ministeries, namelijk LNV, VROM, EZ en V&W. Vervolgens sloten het Havenbedrijf, de Stadsregio Rotterdam en de regio Drechtsteden zich aan en vonden alle partijen elkaar op het gebied van vorm, samenwerking en richting. Zij formuleerden gezamenlijk een visie voor economie, groen, water en infrastructuur. Dankzij de strakke samenwerking en de sterke visie werd het project een prioriteit bij het rijk. Ten slotte sloten eind 2009 de gemeenten Zwijndrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Barendrecht en Ridderkerk zich aan. Zo werken we nu met veertien partijen samen. Zij steunen allen de uitgangspunten die we in de stuurgroepvergadering van juni 2010 nogmaals hebben bekrachtigd. De vereniging van veertien partijen werkt dat? Hoe zorg je ervoor dat alle neuzen dezelfde kant op blijven wijzen? Werken met zoveel partijen kan knelpunten opleveren, maar ik ervaar dat niet als obstakel. Geen enkele

02 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 2 nieuwsbrief deltapoort 01, juli 2010 gemeente in de stuurgroep zal zeggen: Verrommeling staan we toe. Iedereen wil dat tegengaan. Daarom moeten we nu dus van de planfase snel over naar concrete uitvoeringsplannen. Is dat ook het thema van 2010? Ja, we moeten doorpakken: een visie alleen is niet voldoende. Dus we moeten nu niet langer discussiëren over de opgave, maar snel de uitgangspunten vastleggen in een gebiedsvisie. Met zoveel partijen is het nog best lastig om het tempo erin te houden. Waarom is Deltapoort voor u als wethouder van Rotterdam van belang? Rotterdam is de grote broer binnen de stuurgroep en gedraagt zich daar ook naar. De stad levert nu haar bijdrage zodat in de toekomst ook de Rotterdammers van het ontwikkelde gebied kunnen genieten. Wat verwacht u van het nieuwe kabinet ten aanzien van Deltapoort? Ik heb hoge verwachtingen: de ministeries zijn namelijk niet alleen nodig voor financiering, maar vooral ook voor regie en regels. Zij hebben de regie op het gebied van ruimtelijke ordening en dus op het voorkomen van verrommeling. Dat kúnnen gemeenten niet alleen. Daarom moet Deltapoort de ministeries steeds betrokken houden. Wat is uw wens voor Deltapoort? Ik hoop dat iedereen inziet dat het programma Deltapoort het algemeen belang dient. Goede ontwikkeling van het gebied komt ten goede aan alle inwoners, ongeacht waar je woont. Antoin Scholten, namens Drechtsteden lid Stuurgroep Creatief zijn en slimme combinaties maken Antoin Scholten is burgemeester van Zwijndrecht en portefeuillehouder economie voor Regio Drechtsteden. Vanuit Drechtsteden is hij sinds het bestaan van Deltapoort lid van de Stuurgroep. Welke kansen biedt Deltapoort voor de Drechtsteden? Deltapoort maakt de verbinding tussen de Rotterdamse regio en Drechtsteden en het versterkt de zuidelijke entree van Rotterdam. Van een gebied dat dreigt te verrommelen tot caravanstalling maken we een gebied waar inwoners op adem kunnen komen. Het gebied wordt beter toegankelijk en de overloop naar het stedelijk gebied wordt natuurlijker. Mensen kunnen er dan lekker fietsen en een pannenkoek eten. Niet alles krijgt een recreatiebestemming, maar we hopen dat er wel wat extra attracties komen. Het recreatieschap IJsselmonde is al heel actief in het gebied. Zo is er een afwisselende fietsroute waarbij je gebruik maakt van pontjes om waters over te steken en je uren onderweg kan zijn zonder een auto tegen te komen. Maar dat is deels onbekend. Er is nog veel meer te halen. En voor Zwijndrecht? Zwijndrecht ligt aan de rand van Oost-IJsselmonde, met het NSrangeer terrein Kijfhoek als barrière. Voor inwoners is het belangrijk om daartegenover een groen uitloopgebied te hebben waar men bijvoorbeeld lekker kan picknicken. Wat moet er volgens u bereikt worden in 2010? Waar moet het accent liggen? We moeten met elkaar en anderen concrete projecten aanwijzen om die uit te gaan voeren. Naast deze gebiedsaanpak is de verbinding tussen Rotterdam- Zuid en Drechtsteden belangrijk. Samen met onder meer de ondernemers van Ik zit op Zuid (hierover meer in de

03 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 3 volgende nieuwsbrief) moeten we kijken naar de economische mogelijkheden. De gemeenten en regio s moeten kijken wat ze ondernemers kunnen bieden. Daarbij moeten de gemeente- en regiogrenzen geslecht worden. Zo kan het verbeteren van bedrijventerreinen gezamenlijk aangepakt worden in bijvoorbeeld Zuidvleugelverband. Hoe zorg je ervoor dat alle neuzen dezelfde kant op blijven wijzen? Het is belangrijk om alle partijen enthousiast te maken. De regio s zorgen ervoor dat de gemeenten goed betrokken zijn. In de Rotterdamse regio is dat wat later gebeurd dan in de Drechtsteden, maar nu zijn alle partijen aan boord. De volgende stap is een nieuwe taakverdeling maken. Wat verwacht u van het nieuwe kabinet ten aanzien van Deltapoort? Het zal niet werken om naar Den Haag toe te gaan en te vragen om de geldkraan open te draaien. Dat werk niet. Deltapoort moet daarom nog inventiever in de realisatie van projecten. We moeten creatief zijn en slimme combinaties maken waarbij we vooral het totale plaatje in gedachten houden. Noemt u eens een voorbeeld van zo n slimme combinatie: Het Waterschap heeft bepaalde taken. Als zij die gaan uitvoeren is het zaak dat zij dat mede in belang van de recreant doen. Dat geldt ook voor het aanpakken van Kijfhoek: daar kan gelijk een attractie van worden gemaakt. Treinliefhebbers genieten immers van een uitzichtpunt op dit unieke rangeerterrein. Wat is uw wens voor Deltapoort? Ik hoop dat we bestuurskracht kunnen maken in plaats van bestuurlijke drukte. De partners moeten nog meer mede-eigenaar worden van het onderwerp en zich als ambassadeur opstellen. We doen dit voor de volgende generatie. De volgende generatie dat klinkt toch als lange termijn denken? Dat klopt, maar voor die lange termijn visie moet je nú handelen.

04 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 4 nieuwsbrief deltapoort 01, juli 2010 Nieuws uit de werkgroepen Werkgroep Integratiekader De werkgroep Integratiekader maakt het Integratiekader Deltapoort. Zij is in de periode februari tot en met mei van dit jaar 6 keer samengekomen. De Stuurgroep heeft het Integratiekader Deltapoort op 4 juni 2010 besproken en aangegeven in te stemmen met de hoofdlijnen. Dit houdt in dat de Stuurgroep zich vooral richt op de thema s bereikbaarheid en externe veiligheid, water, economie en groen en landschap. Op het bovenregionale schaalniveau worden deze onderwerpen afgestemd en geagendeerd; op het regionale schaalniveau ligt de focus op visievorming en uitvoering. De colleges van B en W krijgen een aangepast Integratiekader voorgelegd. Deze versie is licht gewijzigd op basis van een aantal kanttekeningen. Verder vindt consultatie over het Integratiekader plaats met niet-overheidspartijen. Hiervoor wordt medio september 2010 een bijeenkomst georganiseerd (zie Agenda). verbeteren van bestaande kwaliteit gaat het om verbreding en vernieuwing. Een belangrijk onderdeel van de gebiedsvisie zal worden gevormd door het Landschaps OntwikkelingsPlan (LOP) dat voor het hele buitengebied wordt opgesteld. Hiervoor is een subsidieaanvraag bij het Ministerie van LNV ingediend. Het plan van aanpak voor de gebiedsvisie wordt eind oktober aan de stuurgroep voorgelegd. Werkgroep Glas De werkgroep glastuinbouw Deltapoort verricht een studie naar de toekomst van verspreide glastuinbouw in het gebied. Het dient beschikbaar te zijn vóór het opstellen van de gebiedsvisie. Door het programma Mooi Nederland (Ministerie VROM) is Deltapoort als een van de 10 voorbeeldprojecten benoemd én er is subsidie gekregen om een impuls te geven aan de saneringsopgave. traject toe te lichten. Eind juni organiseren we een bijeenkomst voor de betrokken wethouders van de gemeenten om de voortgang toe te lichten, maar ook om te horen wat zij belangrijk vinden bij de start van dit proces. De werkgroep glastuinbouw heeft de volgende leden: Ron Boom (Ridderkerk), Daan Groenenboom (Hendrik-Ido- Ambacht), Annet ten Cate (programmabureau Deltapoort, agendalid) en Lisette Louwman (Zwijndrecht, voorzitter). Werkgroep Economie De werkgroep economie is inmiddels weer vol aan de slag gegaan. Hoofddoelstellingen van de werkgroep zijn de afstemming van bestaande economische strategieën en ontwikkeling van een gezamenlijke visie op de toekomstige economische segmentering binnen Deltapoort. De werkgroep economie zorgt hiervoor door antwoord te geven op de volgende vragen: Werkgroep Integrale Gebiedsvisie Deze zomer wordt een plan van aanpak voor het opstellen van een gebeidsvisie gemaakt. Op regionale schaal zal deze visie voor de periode tot 2040 beschrijven hoe en welke ontwikkelingen de partners in het gebied een plek willen geven. Zorgvuldig omgaan met de ruimte wordt een belangrijke leidraad. In het plan van aanpak wordt beschreven hoe de gebiedsvisie tot stand komt en welke onderwerpen er aan bod zullen komen. De gebiedsvisie gaat verder waar de verkenning voor het Park Deltapoort ophoudt. Naast het Binnen de werkgroep glastuinbouw is afgesproken dat Ridderkerk Barendrecht vertegenwoordigt. Voor de studie willen we graag een projectleider inhuren die het communicatietraject met de sector oppakt, inventariseert welke oplossin - gen / scenario s en quickwins er zijn en vervolgens de visie uitwerkt in nauw overleg met de (nog te benoemen) verantwoordelijk portefeuillehouder. Dit gebeurt natuurlijk in nauwe samenwerking met de werkgroep glastuinbouw en de tuinders zelf. In mei is daarvoor een offerteverzoek uitgezet bij drie adviesbureaus, welke we op dit moment beoordelen en we hopen snel te kunnen kiezen. We zijn op bezoek geweest bij twee Zwijndrechtse tuinders, een uitnodiging die al langer lag, maar wat nu een mooi moment was om het 1. Welke economische ontwikkelingen komen er op het gebied af? 2. Op welke nieuwe, kansrijke markten wil Deltapoort zich in de toekomst profileren (hoe de kennis en diensteneconomie stimuleren ter verbreding van de traditionele haveneconomie) 3. Wat is ervoor nodig om de economische ontwikkelingen die op het gebied afkomen te faciliteren en de gewenste economische diversificatie te stimuleren? a. Wat te doen met bestaande terreinen (herstructureren, transformeren) b. Inventarisatie noodzaak van nieuwe terreinen (nat en droog) + waar te localiseren c. Economische segmentering (welke bedrijvigheid op welke plaats)

05 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 5 De eerste stappen zijn inmiddels gezet. Er is een inventarisatie gemaakt van de economische ontwikkelingen die op het gebied afkomen en de bestaande segmentering is in kaart gebracht. In de komende maanden wordt de gewenste economische segmentering in kaart gebracht en wordt bekeken wat dit voor gevolgen heeft voor bestaande en nieuwe werklocaties. De eerste resultaten worden medio oktober opgeleverd. waard Integraal beeld Uitvoeringskader Deltapoort Barendrecht A38 Ridderkerk N474 Hendrik-Ido-Ambacht N477 Nederlek Nieuw-Lekkerland Alblasserdam A915 Papendrecht Zwijndrecht Tot slot is het vermeldenswaardig dat er vanuit de werkgroep contacten zijn gelegd met een groep ondernemers uit de Rotterdamse regio, verenigd in het initiatief Ik Zit Op Zuid. Deze ondernemers benadrukken in een manifest ondermeer de noodzaak om in het gebied gelegen tussen Rotterdam Zuid en Dordrecht de aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt te verbeteren. Tijdens het overleg werd geconstateerd dat het initiatief Ik Zit Op Zuid en de inzet vanuit de Stuurgroep Deltapoort zeer goed op elkaar aansluiten. Afgesproken is dat de contacten verder zullen worden geïntensiveerd. Tevens is de afspraak gemaakt dat vanuit de Rotterdamse ondernemers contacten worden gelegd met ondernemers uit de Drechtsteden. Werkgroep Quick Wins De werkgroep Quick Wins brengt in kaart welke projecten de komende twee jaren, als onderdeel van de Deltapoort, in uitvoering kunnen worden genomen. Hierdoor kunnen de deelnemers van Deltapoort laten zien waarvoor Deltapoort bestaat en kan uitvoeringskracht voor projecten worden gemobiliseerd door gezamenlijk eventuele obstakels weg te nemen. Bij deze Quick Win N489 A29 N217 Binnenmaas projecten draait het uiteindelijk om concrete uitvoering en zichtbare resultaten in het gebied. De werkgroep werkt aan een kaart van Deltapoort met daarop ingetekend de relevante projecten. Relevante projecten zijn projecten die bijdragen aan de ambities en doelen van Deltapoort. Ieder project wordt voorzien van een projectbeschrijving. Deze beschrijving maakt duidelijk of het een project is waarvan de start van de uitvoering binnen twee jaar is of dat het een project is dat pas later in uitvoering komt. De werkgroep bestaat uit vertegenwoordigers van gemeenten, regio Drechtsteden, Stadsregio Rotterdam, provincie, waterschap en landinrichtingscommissie. De werkgroep is inmiddels een keer bijeen gekomen in een werksessie. Dit heeft geresulteerd in een groslijst van mogelijke uitvoeringsprojecten. Deze groslijst wordt de komende maanden in bilaterale gesprekken met initiatiefnemers verder uitgediept. Na de zomer wordt door de werkgroep een voorstel uitgewerkt van kansrijkste projecten waarop Deltapoort de komende jaren gaat inzetten. Werkgroep Communicatie De werkgroep Communicatie bestaat uit de woordvoerders van de diverse partners. Nog niet alle partners zijn vertegenwoordigd; hier wordt aan gewerkt. De werkgroep is op 28 mei bijeengekomen en heeft afspraken gemaakt over het verzamelen van ondersteunend beeldmateriaal en het opstellen van een communicatiekalender. Deze kalender is van belang zodat alle betrokken partijen weten wie wanneer met anderen in gesprek is over Deltapoort of aanverwante thema s. Dit inzicht biedt de partners de mogelijkheid om van elkaar te weten waar aanknooppunten zijn. De werkgroep communicatie buigt zich ook over hoe gemeenteraadsleden het best betrokken kunnen worden bij de aanstaande samenwerkingsovereenkomst. En hoe de diverse gehanteerde gebiedsbegrippen zoals Deltapoort en Oost-IJsselmonde het best tot hun recht kunnen komen. A3

06 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 Meest gestelde vragen en antwoorden over Deltapoort 1. Wat is Deltapoort? Deltapoort is de zuidoostelijke toegang tot de Zuidvleugel. Het is een dynamisch gebied, mede dankzij de ligging in de corridor Rotterdam-Antwerpen en de economische ontwikkeling van West Brabant. Verstedelijking, toename van bedrijvigheid en aanleg van infrastructuur staan niet op zichzelf en kunnen niet om de lokale belangen heen. Daarom is Deltapoort een dynamisch en innovatief project. Dynamisch omdat er op alle schaalniveaus sprake is van verandering en groei. Innovatief omdat de lokale ontwikkelingen kunnen meeliften en samengaan met de nationale, regionale, en internationale doelen. Deltapoort staat ook voor duurzame gebiedsontwikkeling, met alternatieve en nieuwe verdienmodellen. Met als ambitie het vinden van de balans tussen economische dynamiek, infrastructuur en waterveiligheid, natuur, landbouw en recreatieve uitloopgebieden. 2. Waarom is het programma Deltapoort nodig? Het gebied tussen Rotterdam en Dordrecht kampt met verrommeling en versnippering die geen recht doen aan de aanwezige kwaliteit. Daarom zetten gemeenten, regio s en de provincie Zuid-Holland in op investeringen in de groenblauwe en ruimtelijke kwaliteit. Dit moet leiden tot een sterk woon-, werken verblijfsklimaat in de regio. Door meer leefkwaliteit zal aan de regio een economische impuls worden gegeven.

07 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 7 3. Wat is het doel van Deltapoort? Deltapoort verbetert het leefklimaat en versterkt de economische ontwikkeling in het gebied. De opdracht wordt uitgewerkt in vier samenhangende thema s: Groen, Water, Economie en Infrastructuur/Veiligheid. 4. Wie is de opdrachtgever van het programma? De opdrachtgever is een stuurgroep bestaande uit 14 partijen: gemeenten Rotterdam, Dordrecht, Ridderkerk, Hendrik Ido Ambacht, Zwijndrecht en Barendrecht, de provincie Zuid-Holland, de Stadsregio Rotterdam, de Regio Drechtsteden, het Havenbedrijf Rotterdam, het Recreatieschap IJsselmonde, het Waterschap Hollandse Delta en de ministeries van VROM en LNV. Daarnaast is er nauwe samenwerking met de gemeenten Alblasserdam, Papendrecht en Sliedrecht uit de Drechtsteden en de gemeente Albrandswaard uit de Stadsregio Rotterdam. 5. Wat staat er de aankomende maanden op de planning in het progamma? In juni 2010 heeft de Stuurgroep ingestemd met de hoofdlijnen van het Integratiekader en is de eerste aanzet voor de samenwerkingsovereenkomst voor het opstellen van een Integrale Gebiedsvisie Oost IJsselmonde besproken. De komende maanden wordt het Integratiekader besproken met een aantal maatschappelijke organisaties. In oktober 2010 verwacht de Stuurgroep de definitieve samenwerkingsovereenkomst vast te stellen en neemt zij een besluit over de Startnotitie voor de Integrale Gebiedsvisie. Dan begint het interactieve proces om in 2012 de Integrale Gebiedsvisie vast te kunnen stellen. 6. Staat Deltapoort op zich? Nee, in diverse bestaande plannen zijn al eerder doelstellingen neergelegd. Deze zijn bijvoorbeeld te vinden in de Structuurvisie Randstad 2040, het Ontwerp Provinciale Structuurvisie, de gemeentelijke structuurvisies, de Kader Richtlijn Water, het Nationaal Bestuursakkoord Water, basisnet, landinrichting IJsselmonde, Deltanatuur, Regiopark Noordrand Hoekse Waard. De Stuurgroep Deltapoort zorgt voor afstemming en verbinding van bestaande plannen en initiatieven in het programma Deltapoort. 7. Wat vindt de rijksoverheid van Deltapoort? In 2008 heeft de rijksoverheid de opgave voor Deltapoort in box 9 van de Structuurvisie Randstad 2040 als volgt beschreven: Als de kansen en kwaliteiten kunnen worden benut, gloort er een toekomst voor Deltapoort waarin de dynamiek van de bedrijvigheid op een kwalitatieve manier in het landschap is ingepast waardoor er geen sprake meer is van verrommeling. Door herstructurering van bestaande bedrijventerreinen, aanleg van nieuwe terreinen en duurzaam en intensief ruimtegebruik, is er voldoende ruimte voor droge en natte bedrijvigheid. Er is een verkenning gedaan naar een metropolitaan park in de Deltapoort. Dat park kan mogelijk ook de deltalandschappen van Biesbosch, Groene Hart en Hoeksche Waard met elkaar verbinden en aansluiten op het recreatiegebied van Oost- IJsselmonde. Het park kan van grote waarde zijn voor dagrecreatie van bewoners van de Drechtsteden en de Rotterdamse regio. Door investeringen in de groenblauwe kwaliteit en de ruimtelijke kwaliteit van de regio zal een sterk woon- en leefkwaliteit ontstaan. Daarbij wordt op innovatieve wijze ingespeeld op de gevolgen van klimaatverandering met voldoende ruimte voor berging van water van de grote rivieren richting zee. Zo is een nieuw beleefbaar deltalandschap ontstaan, van Biesbosch tot Haringvliet De partijen in de regio hebben een belangrijke taak om actief vorm te geven aan deze toekomst door bestaande initiatieven te bundelen en nieuwe impulsen te geven aan de gebiedskwaliteiten.

08 nieuwsbrief deltapoort 01, JULI 2010 Agenda» september Bijeenkomst voor Colleges B&W Barendrecht, Ridderkerk en Drechtsteden» september Maatschappelijke conferentie Deltapoort over het Inte gratiekader» 28 oktober Stuurgroepvergadering Planning Onderstaand schema geeft het traject weer voor Deltapoort Bovenregionaal: integratiekader Opgaven 2010 2020 2040 Vergroten doorstroming Snelwegen Spoor Vergroten externe veiligheid Spoor Economische segmentering Klimaatbestendige delta Mirt Uitvoering colofon Deze nieuwsbrief is een uitgave van het programma bureau Deltapoort. Oost-IJsselmonde: Integrale gebiedsvisie Opstellen visie Uitvoeren quick wins Voor meer informatie of met vragen kunt u terecht bij: Programmabureau Deltapoort Postbus 90602 2509 LP Den Haag e-mail deltapoort@pzh.nl website www.zuidvleugel.nl Productiebegeleiding Bureau Mediadiensten, provincie Zuid-Holland Fotografie Landschappen: Claudia Dohm Portretten: Beeldbank Provincie Zuid-Holland Vormgeving Vorm Vijf, Den Haag Organisatie STUURGROEP COORDINATIE- OVERLEG Binnen het project Deltapoort werken veertien partijen samen. Dat vereist een goed gestructureerde organisatie en een heldere visie op de samenwerking. De belangrijkste onderdelen van de organisatie zijn de Stuurgroep Deltapoort, het (ambtelijk) coördinatieoverleg, de werkgroepen en het programmabureau Deltapoort. Vanaf zomer 2010 worden maatschappelijke organisaties betrokken. Op verschillende terreinen dragen experts inhoudelijk bij aan het project. Schematisch ziet de organisatie er als volgt uit: PROGRAMMA- BUREAU EXPERTS 149000 WG1 * WG2 * WG3 * WG4 * WG5 * WG6 * * WG1: Werkgroep Integratiekader, WG2: Werkgroep Integrale Gebiedsvisie, WG3: Werkgroep Landbouw, WG4: Werkgroep Economie, WG5: Werkgroep Quick Wins, WG6: Werkgroep Communicatie