Programma-aanbod basisonderwijs 2016-2017 1
Lezen is leuk, spannend en belangrijk De programma s, activiteiten, boekencollecties en deskundigheid die wij aanbieden ondersteunen het taal- en leesonderwijs op school. Ze zijn afgestemd op de kerndoelen van het basisonderwijs en gericht op: bevorderen van leesplezier vergroten van mediavaardigheden Inschrijven In deze brochure vindt u per groep een kort overzicht van de activiteiten en projecten. Het overzicht van de kosten staat op de laatste pagina. Een uitgebreide beschrijving van alle activiteiten vindt u op onze website www.bibliocenter.nl Ga naar Scholen en instellingen en kies voor Basisonderwijs. Daar staat bij elk product afzonderlijk het digitale inschrijfformulier. Meer informatie nodig? Neem contact op met onze jeugdspecialisten of uw eigen leesconsulent. Marianne Grosveld tel: 088-2432016 Thea van Pol tel: 088-2432036 e-mail: basisonderwijs@bibliocenter.nl 2
Groep 1 en 2 Botje Bij Bij Botje Bij staat het verband tussen ontluikend programmeren, ontluikend (gedichten) lezen en het stimuleren van de verbeelding bij kinderen centraal. De Bee-Bot is een programmeerbare robot waarmee kinderen zelf een bepaalde route kunnen uitstippelen, instellen en doorlopen. Leerlingen luisteren naar gedichten en verhalen en leren deze te begrijpen. Stimuleer de verbeelding van leerlingen door lege plekken in gedichten en verhalen op te laten vullen met eigen verhalen. 50 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Schatjesdag Kikker vindt een schat van Max Velthuijs is het uitgangspunt van Schatjesdag. In het boek gaan Kikker en Beertje schatgraven. De kuil wordt dieper en dieper maar vinden ze ook een schat? In de klas staat een kleine schatkist met vijf prentenboeken. In de vijf opeenvolgende weken staat elke week een prentenboek centraal. Samen met de leerlingen gaat u op zoek naar de verstopte schat in elk boek. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Kom eens kijken in de bieb: verwenbezoek Een leuke, leerzame rondleiding, gericht op een kennismaking met de bibliotheek. Vanzelfsprekend wordt eerst voorgelezen uit een prachtig prentenboek, want voorlezen hoort erbij. 45 minuten in de bibliotheek door medewerker Bibliocenter Mannetje Jas Leesbevorderingsproject naar het boek Mannetje Jas van Sieb Posthuma. Er was eens een mannetje dat het altijd koud had: Mannetje Jas! Mannetje Jas kleedt zich steeds dikker aan. Jas over jas over jas Hij draagt zoveel jassen dat hij er in kan wonen! Maar dan ontmoet hij Vrouwtje Jas, die het net zo koud heeft Alle jassen kunnen uit! 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter 3
Groep 1 en 2 Nog 100 nachtjes slapen Activiteit naar het boek Nog 100 nachtjes slapen van Milja Praagman. Dorus kan niet wachten tot ze jarig is, dus maakt ze zelf een feestje. Het prentenboek wordt interactief voorgelezen. Er is een constante afwisseling tussen een stukje luisteren en kijken naar het verhaal en de beleving verwerken in een muzikale activiteit die ondersteund wordt door bewegingen. Taal en muziek zijn niet van elkaar te onderscheiden. Voorlezen lijkt op zingen: het is een spel van woorden en melodie. 45 minuten in de klas door Claudia van Roij van Atelier Muziek Spel Beweging. Tijdstip: in overleg op donderdag Fiet wil rennen Leesbevorderingsproject naar het boek Fiet wil rennen van Bibi Dumon Tak. Fiet wil rennen. Daar houdt hij van. Maar die dag denkt de wind er anders over. Hij waait en blaast en Fiet komt maar niet vooruit. Fiet geeft niet zomaar op. Leenperiode: 4 weken Boer Boris gaat naar zee Leesbevorderingsproject naar het boek Boer Boris gaat naar zee van Ted van Lieshout. Boer Boris heeft vakantie. Boer Boris gaat naar zee. Hij pakt zijn kleine koffertje. Maar wat neemt Boer Boris mee? Leenperiode: 4 weken Krrrr okodil Leesbevorderingsproject naar het boek Krrrr.okodil van Catherine Rayner. Het is heel rustig op de oevers van de rivier. Iedereen geniet van de zon. Totdat O-oh! Daar komt KRRRR OKODIL! Hij spettert en spattert en de modder vliegt alle kanten op. Leenperiode: 4 weken 4
Groep 1 en 2 Vertellen met een Kamishibai Een Kamishibai is een klein verteltheatertje of vertelkastje. Van oorsprong komt het uit Japan. Het vertelkastje maakt voorlezen en vertellen extra leuk. Bij elk prentenboek is een handleiding toegevoegd voor het werken met de Kamishibai en het betreffende prentenboek. U heeft de keuze uit onderstaande titels. Vertelplaten schrijver titel Onderwerp Dematons, C. Ik ben mijn moeder kwijt dieren Donnio, S. Ik zou wel een kindje lusten Emmet, J. Ik wil de maan maan Hest, A. En nu lekker slapen, Sam slapen Hest, A. Dat ben jij, Kiki! gezin, grootouders Horáçek, P. Kleine muis zoekt een huis wonen Könnecke, O. Anton kan toveren toveren Praagman, M. Nog honderd nachtjes slapen feesten Root, P. Wat nu, Olivier? verdwalen, herfst Schubert, I. Ophelia verliefdheid Slegers, L. Piep, het is Pasen Pasen Van Genechten, G. Kleine Kangoeroe gezin Van Genechten, G. De wiebelbillenboogie gezin, dansen Van Genechten, G. Rikki helpt Sinterklaas Sinterklaas Van Genechten, G. Rikki en de eekhoorn dood, herfst Vries, A. de Raf knuffels, reizen Leenperiode: 4 weken 5
Groep 3 en 4 De ongelooflijk bijzondere boekeneter voor groep 3 Het project De ongelooflijk bijzondere boekeneter is gebaseerd op het gelijknamige boek van Oliver Jeffers. Harry vindt boeken letterlijk om op te eten. Dit staat garant voor hilarische momenten. Met een variatie aan activiteiten wordt de gelaagdheid van het prentenboek actief verkend. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Piepelotheek: rondleiding voor groep 3 Een groepsbezoek dat vooral gericht is op kinderen die (net) leren lezen. Na het voorlezen van het prentenboek Piepelotheek, over een muis die een spannend avontuur beleeft in de bibliotheek, gaan de kinderen aan de slag met letters en woorden. Ze ontdekken dat de bibliotheek een plek is vol verhalen, waar veel informatie te vinden is. 45 minuten in de bibliotheek door medewerker Bibliocenter De verhalenparel voor groep 3 In de klas komt een schelp met daarin een wonderlijke verhalenparel. Deze kan in een viertal kleuren oplichten. Deze kleuren worden gekoppeld aan verschillende verhalenthema s. Als je over de verhalenparel wrijft en een spreuk uitspreekt, geeft de parel een bepaalde kleur licht. Bij elke kleur hoort een boek dat aansluit bij een thema. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Biebtective voor groep 4 In de bibliotheek staat de biebtective de kinderen al op te wachten. Er is namelijk iets gebeurd en niemand weet wat. Overal in de bibliotheek zijn mysterieuze sporen achtergelaten. Op deze manier maken de kinderen kennis met de verschillende soorten boeken; prentenboeken en leesboeken, informatieve boeken, stripboeken en gedichtenboeken. 45 minuten introductie in de bibliotheek door medewerker Bibliocenter 6
Groep 3 en 4 Ik lees kilometers voor groep 4 Ik lees kilometers is erop gericht om het leesniveau wat behaald is in groep 3 te verhogen. Hierbij is het vooral van belang om meters te maken en het AVI-lezen te stimuleren. Het project start in de bibliotheek of op school. De kinderen krijgen uitleg en gaan aan de slag met de pictogrammen op de boeken. In een periode van een aantal maanden lezen de kinderen minimaal 15 boeken. Na elk gelezen boek maken ze een kleine opdracht in hun werkboekje. 1 uur introductie in de bibliotheek of school door leerkracht / medewerker Bibliocenter Bij introductie door de leerkracht vervalt het bibliotheekbezoek Projectduur: 10 weken Hoe ontwerp ik een hoofdpersonage? voor groep 3 t/m 8 Yoeri Slegers laat je zien hoe je een personage maakt voor een kinderboek. Dat er simpele trucjes zijn om ze tot leven te wekken. En dat iedereen dat kan! Hij illustreert ze ter plekke, dus deelt hij zijn trucjes. De workshop is vooral gericht op de kinderen die denken dat ze niet zo goed kunnen tekenen. Degene die het wel kunnen, krijgen een nieuwe invalshoek op tekenen. De workshop wordt aangepast aan elke leeftijdsgroep. 1 uur op school door Yoeri Slegers Tijdstip: in overleg op donderdag of vrijdag 7
Groep 5 en 6 Gids in boekenland voor groep 5 Ben jij wel eens de weg kwijt? En is het wel eens moeilijk om boeken te kiezen? Pak de landkaart erbij en word Gids in boekenland! De leerlingen gaan met elkaar in gesprek over boeken en worden elkaars gids bij het maken van keuzes. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Kilometerlezen voor groep 6 Kinderen stimuleren tot het maken van veel leeskilometers! Daardoor ontwikkelen zij hun eigen smaak en zijn ze in staat om de gelezen boeken op hun waarde te beoordelen. Competitie, uitdaging, beloning en actie Het komt in dit project allemaal terug. Kilometerlezen is een leesbevorderingsproduct met online mediaondersteuning. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter InternetMemorie voor groep 5 en 6 Steeds jongere kinderen gaan online. Ze denken vaak niet goed na wat ze daar doen. Met behulp van het InternetMemoriespel kun je op eenvoudige manier hierover een groepsgesprekdiscussie aangaan. Het stimuleert de kinderen om na te denken over hun internetgedrag. 50 minuten in de klas door medewerker Bibliocenter 8
Groep 5 en 6 Kraak de code voor groep 5 en 6 Kraak de code bestaat uit een spannend kluisje en een cijferslot. Ontcijfer de combinatie en klik de kluis gaat open. Wat zit er in? De leerlingen krijgen de code natuurlijk niet zomaar cadeau. Daarvoor moeten ze boeken lezen. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Hoe ontwerp ik een hoofdpersonage? voor groep 3 t/m 8 Yoeri Slegers laat je zien hoe je een personage maakt voor een kinderboek. Dat er simpele trucjes zijn om ze tot leven te wekken. En dat iedereen dat kan! Hij illustreert ze ter plekke, dus deelt hij zijn trucjes. De workshop is vooral gericht op de kinderen die denken dat ze niet zo goed kunnen tekenen. Degene die het wel kunnen, krijgen een nieuwe invalshoek op tekenen. De workshop wordt aangepast aan elke leeftijdsgroep. 1 uur op school door Yoeri Slegers Tijdstip: in overleg op donderdag of vrijdag 9
Groep 7 en 8 Zoek en vind voor groep 7 Soms zoeken kinderen informatie voor een werkstuk of spreekbeurt. Of hebben zij een hobby waar zij meer over willen weten. Maar waar kun je in de bibliotheek de juiste informatie vinden die ook nog eens betrouwbaar is? Oftewel: hoe worden leerlingen goede informatiezoekers? Met dit project maken kinderen op speelse wijze kennis met informatieve materialen in de bibliotheek. Aan de orde komen weetjes, zoeken in boeken en in de catalogus en zoeken op internet. 75 minuten in de bibliotheek door medewerker Bibliocenter 1 tegen allen voor groep 8 Een uitdagingsspel tussen de bibliotheek en de klas. De bibliotheek gaat met de klas de uitdaging aan om opdrachten uit te voeren. De bibliotheek en de klas tekenen voor dit spel een contract waarin een tegenprestatie van de verliezer wordt vastgelegd. 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Wereldleziger voor groep 7 en 8 De wereld lezen in 101 opdrachten. Met dit (online) opdrachtenspel worden leerlingen op meerdere momenten in de week gestimuleerd en geïnspireerd om te lezen en daarover te praten. Op Wereldleziger.nl vind je een gevarieerd aanbod van (lees)opdrachten die verschillende zintuigen prikkelen. Waar denk je aan als je kijkt, ruikt, proeft, voelt of hoort? Weet jij wat een broodje aap is? En is er één woord dat in alle talen hetzelfde is? Heb je wel eens een zintuigengedicht gemaakt? 30 minuten introductie in de klas door leerkracht / medewerker Bibliocenter Projectduur: het project kan gedurende het hele schooljaar worden gedaan Nationale Voorleeswedstrijd voor groep 7 en 8 De Nationale Voorleeswedstrijd is een leesbevorderingsproject voor kinderen uit de twee hoogste groepen van de basisschool. Alle basisscholen in Nederland kunnen meedoen. Dus ook scholen voor speciaal onderwijs en scholen met meerdere locaties. Als uw basisschool wil meedoen, meld uw schoolkampioen dan voor 1 december 2016 aan via de website www.denationalevoorleeswedstrijd.nl en via de website van Bibliocenter: www.bibliocenter.nl 10
Groep 7 en 8 Mediawijsheid 1. Cyberpesten voor groep 7 en 8 Pesten is van alle tijden. Bij digitaal pesten of cyberpesten heeft het terrein zich verplaatst naar internet. Veel kinderen hebben ervaring met digitaal pesten. Door het bespreekbaar te maken, kan er meer begrip ontstaan tussen pesters en kinderen die gepest worden. Uiteindelijk kun je door te praten over goed gedrag op internet zorgen dat digitaal pesten niet uit de hand loopt. 1 les van 60 minuten in de klas door medewerker Bibliocenter 2. Grooming voor groep 7 en 8 Kinderlokkers gebruiken internet om in contact te komen met kinderen. Grooming betekent letterlijk 'versieren' of 'mooi maken'. Op internet is grooming de term die we gebruiken voor digitaal kinderlokken. Met de komst van internet is grooming makkelijker geworden. Er wordt contact gezocht via bijv. sociale media. Het kind wordt op zijn/haar gemak gesteld en er ontstaat een vriendschap. Het kind voelt zich speciaal en is daardoor snel geneigd om iets voor de ander te doen. Soms vindt seksueel misbruik plaats via de webcam. Soms worden afspraakjes gemaakt om elkaar fysiek te ontmoeten. Het is zaak om kinderen hiertegen te wapenen. 1 les van 60 minuten in de klas door medewerker Bibliocenter 3. Privacy op het net voor groep 7 en 8 Internet wordt veelvuldig gebruikt om contacten te onderhouden. Via sociale netwerksites en andere internetdiensten kun je iedereen laten weten waar je bent en wat je doet. Je kunt berichten versturen, foto s en filmpjes plaatsen en chatten. Internet kan ook tegen je gebruikt worden. Gelukkig kun je er zelf veel aan doen om problemen te voorkomen. De kinderen krijgen tips om hun online privacy te beschermen. 1 les van 60 minuten in de klas door medewerker Bibliocenter 11
Groep 7 en 8 De leerling aan het Woord voor groep 8 Dit programma biedt leerlingen de mogelijkheid om hun eigen nieuws en ideeën in de vorm van een online nieuwsuitzending te kunnen schrijven, presenteren, publiceren en met elkaar te delen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van Newsmaker. Het maken van een nieuwsuitzending verloopt in drie stappen. Eerst verplaatst de leerling zich in de rol van een nieuwsverslaggever, als hij of zij een nieuwsbericht voorbereidt en schrijft. Leerlingen kunnen samenwerken in een groep om verschillende verhalen te schrijven voor hun nieuwsproductie. Leerkrachten kunnen leerlingen helpen bij het schrijven van verschillende tekststijlen, zoals verhalend, informatief, betoog en uitleg. Bij stap twee wordt de leerling een nieuwslezer, met behulp van webcam en microfoon. De tekst die de leerling bij de eerste stap heeft geschreven, verschijnt op de autocue. Daarna kan de leerling visuele effecten toevoegen om de nieuwsproductie wat luchtiger te maken, zoals een interactieve achtergrond, teksten op afbeeldingen en een ondertiteling. Als de leerling helemaal klaar is, kan de uitzending gepubliceerd worden. 90 minuten in de bibliotheek Weert door medewerker Bibliocenter Hoe ontwerp ik een hoofdpersonage? voor groep 3 t/m 8 Yoeri Slegers laat je zien hoe je een personage maakt voor een kinderboek. Dat er simpele trucjes zijn om ze tot leven te wekken. En dat iedereen dat kan! Hij illustreert ze ter plekke, dus deelt hij zijn trucjes. De workshop is vooral gericht op de kinderen die denken dat ze niet zo goed kunnen tekenen. Degene die het wel kunnen, krijgen een nieuwe invalshoek op tekenen. De workshop wordt aangepast aan elke leeftijdsgroep. 1 uur op school door Yoeri Slegers Tijdstip: in overleg op donderdag of vrijdag 12
Thema- en wisselcollecties en abonnementen Themacollecties en collecties leesboeken Vergroot het leesplezier van kinderen. Besteed aandacht aan een rijke leesomgeving met een gevarieerd boekenaanbod en stimuleer het praten over boeken. Leen een themacollectie. Deze kan bestaan uit: informatieve en verhalende boeken, dvd s rond een bepaald thema of onderwerp. Een collectie leesboeken kan bestaan uit: leesboeken voor één bepaalde groep of uit boeken geschikt voor de hele school. De aanvraagtermijn: 4 weken Uitsluitend aanvragen via de website: www.bibliocenter.nl Wisselcollecties Wilt u uw schoolbibliotheek tijdelijk uitbreiden of een extra impuls geven aan het leesonderwijs op uw school? Een ruim aanbod van aantrekkelijke en actuele boeken is voor leerlingen een goede stap om enthousiast aan het lezen te gaan. Dit is een mooie manier om uw schoolbibliotheek een kwaliteitsimpuls te geven. De collectie kan bestaan uit: prentenboeken, voorleesboeken, eerste leesboekjes, A-leesboeken, B-leesboeken, Makkelijk Lezen boeken, stripboeken, luisterboeken en informatieve boeken. Abonnementen Abonnementen die voor 1 augustus zijn aangevraagd via de website worden uiterlijk in de laatste week van de schoolvakantie per post op school bezorgd. A. Groepsabonnement 35 materialen voor 6 weken Geen extra kosten als u de materialen te laat inlevert Thema- en wisselcollecties zijn losgekoppeld van de abonnementen en per thema aan te vragen via de website B. Leerkrachtabonnement 12 materialen voor 3 weken Te laat geld voor boeken: 0,10 per dag Te laat geld voor dvd en game: 0,50 per dag Thema- en wisselcollecties zijn losgekoppeld van de abonnementen en per thema aan te vragen via de website Bibliocenter besteedt elk jaar aandacht aan de landelijke leesbevorderingsactiviteiten voor de jeugd. Voor het programma en de activiteiten zie www.bibliocenter.nl 13
Deskundigheidsbevordering Workshop Kinderboekenweek 2016: Voor altijd jong! Thema: Opa s en oma s. Bespreking van bekroonde boeken, tips over kinderboeken rond het thema en praktische werkvormen voor de groepen 1 t/m 8. Tevens wordt er aandacht gegeven aan ideeën voor de opening van de Kinderboekenweek. Datum: woensdag 14 september 2016 van 14.00 uur tot 16.00 uur Cursus Open Boek voor leescoördinatoren "Leesplezier is dat je ogen gaan twinkelen" Leerkrachten worden geschoold om de taak van leescoördinator op hun eigen school uit te voeren. De leescoördinator brengt meer eenheid in het leesonderwijs aan, vanuit het perspectief van leesbevordering. Juist de ervaring hoe je gepakt wordt door een verhaal en wat dit met je doet, stimuleert kinderen om het lezen goed onder de knie te krijgen en een vaardige lezer te worden. De cursus bestaat uit vier studiebijeenkomsten op woensdagavond van 19.00 22.00 uur en een afsluitende bijeenkomst. Afgewisseld met huiswerkopdrachten. De slotopdracht van de cursus betreft een leesactiviteitenplan om op een actieve manier met leesbevordering op school aan de slag te gaan. Data: 9 november 2016 / 7 december 2016 / 11 januari 2017 / 8 februari 2017. De afsluitende bijeenkomst vindt plaats op 29 maart 2017. Deskundigheidsbevordering leescoördinatoren Als vervolg op de cursus Open Boek organiseert Bibliocenter bijeenkomsten voor leescoördinatoren. Inhoud van de bijeenkomsten: - actuele informatie over lezen en leesmotiverende activiteiten - aandacht voor nieuwe boeken - aspecten uit de cursus Open Boek verdiepen en vernieuwen - uitwisseling van ervaringen uit de dagelijkse praktijk - workshop rondom een thema. Drie bijeenkomsten op woensdagavond van 19.00-21.30 uur Data: 16 november 2016 / 8 maart 2017 / 17 mei 2017 14
Deskundigheidsbevordering Lezingen over jeugdboeken: voor ouders of leerkrachten Een medewerker van de bibliotheek kan voor uw team, voor een ouderavond of een andere bijeenkomst, een lezing verzorgen over het belang van lezen, het belang van voorlezen, taalontwikkeling of over jeugdboeken. Daarbij richten we een boekpresentatie in, zodat u de boeken zelf ook kunt bekijken. Mediawijsheid voor leerkrachten Weet u wat met mediawijsheid precies bedoeld wordt? Weet u wat uw leerlingen doen op het internet? Wat weet u van cyberpesten? Hoe gaat u als leerkracht om met Nieuwe Media? Wilt u meer weten over sociale media? De mediacoach kan voor u een lezing of workshop geven. U geeft zelf aan waarover u meer wilt weten en wat u aan bod wilt laten komen. 15