Good Manufacturing Practices Verschillende druktechnieken en drukinkten voor voedingsverpakkingen Dr. Ronny Borms HSE & Project Manager Arets Graphics NV ronny.borms@arets.com http://www.arets.com 1
Drukinkt is een onderdeel van het drukken Layout Afwerking Prepress Drukpers Druk vorm Drukinkt Drukker Substraat 2
Inhoud 1. Verschillende druktechnieken 2. Verschillende inkten voor voedingsverpakkingen 3. Wat betekent migratie van inkten? 4. Wat doen inktleveranciers? 5. Samenvatting 3
1. Verschillende druktechnieken k Offset Nat-offset t Hoogdruk/Typo Waterloos Flexo Diepdruk Zeefdruk Vlak Rotatie Digitaal Inkjet 4
NAT OFFSET 5
FLEXO 6
DIEPDRUK 7
2. Verschillende inkten voor voedings- verpakkingen Fysische processen : Solvent gebaseerde inkten Water gebaseerde inkten Chemische processen : Oxidatieve droging (oliegebaseerd) UV drogende inkten 8
Solvent gebaseerde inkten Samenstelling : Niet-reactieve harsen (bvb. nitrocellulose) Solvent(en) Pigmenten Additieven 9
solvent-droging solvent solvent Toepassing: flexo, zeefdruk en diepdrukd Substraten : Folies en papier 10
Voordelen : Prijs (/kg) Hechting op moeilijke substraten Chemische h bestendigheden d Flexibiliteit Nadelen : VOS-emissies Schadelijk voor mens en milieu Energie verbruik Houdbaarheid Hoger verzekeringspremies (Ontvlambaarheid) Kuisen 11
Bemerkingen: Nitrocellulose (NC) : Belangrijkste hars voor solvent-gebaseerde verpakkingsinkten Gebruik voor voedingsverpakkingen inkten: Mogelijk vorming van nitrosamines (cancerogenen) Vorming onder bepaalde omstandigheden (Zuur midden, Hoge temperatures (oven, microwave,...!) Solventen (100% verdamping?) Weekmakers: Ftalaten Fosfaten Adipaten Citraten 12
Watergebaseerde inkten Samenstelling: Niet-reactieve acryl harsen Water Ammoniak Pigmenten Additieven 13
Water-droging water water Toepassing: flexo Substraten : Karton en papier 14
Voordelen : Prijs (/kg) Geen VOS-emissies Flexibiliteit Nadelen : Productiviteit Hechting op moeilijke substraten Energie verbruik Houdbaarheid Bestendigheden Kuisen 15
Bemerkingen: Weekmakers: Ftalaten Fosfaten Adipaten Citraten 16
Oliegebaseerde inkten Samenstelling: Alkyds and s (Minerale) / vegetale olies Pigmenten Additieven (droogstoffen, ) Toepassing: offset Substraten : Karton en papier 17
Conventionele droging Harsen + Alkyds + Minerale olie Coating Papier Na 2 minuten Alkyds + Harsen Coating + Minerale olie Papier Na bvb. 48 uren Harsen+ Alkyds Coating + Minerale olie Papier
IR droging Harsen + Alkyds + Minerale olie Coating Papier Na 1 minuut Alkyds + Harsen Coating + Minerale olie Papier Na bvb. 24 uren Harsen + Alkyds Coating + Minerale olie Papier
Conventionele Olie gebaseerde inkten Chemicische droging C C - C - -C- C C -C- C - C C - -C- -O C -C H - C - - C - - C - O 2 C C C -C- -C O C - -C- -C- -C + energie + splitsingsproducten C - 20
Voordelen : Prijs (/kg) Geen VOS-emissies Flexibiliteit it Nadelen : Productiviteit/reactiviteit Hechting op moeilijke substraten Glans Poeder Houdbaarheid (open verpakking) Kuisen 21
Bemerkingen: Minerale Olie: Teruggevonden in tientallen gerrecycleerd kartons + voedingsprodukten (Tot 100 ppm!!). Veel meetings, presentaties, discussies voornamelijk in Duitsland en Zwitzerland. Duits federaal milieu agentschap wou het gebruik van minerale olie vrije kranteninkten initiëren. Vertegenwoordigers van de krantendrukkers en uitgevers weigerden. Droogstoffen? 22
UV Drogende inkten/lakken Droging door UV-licht energie (UV) Chemische reaktie Onmiddellijke reaktie Geen solvent emissies (100% vaste stof) Toepassing : offset, flexo, zeefdruk, diepdruk,... Substraten : Folies, papier, karton,. 23
Samenstelling van UV Inkten Pigmenten Monomeren Oligomeren Prepolymeren Additiven Foto-initiatoren 24
Monomeer reageert tot een oligomeer tot een prepolymeer tot finaal een polymeer Monomeer : één bouwsteentje Oligomeer : 3 tot 9 bouwstenen Prepolymeer : meer dan 9 bouwstenen Polymeer : één groot netwerk 25
UV droging - C = C - - C = C - -C = C - -C = C - -C = C - UV-licht + foto-initiator C -C -C- C C C - -C -C -C - -C -C - -C- -C -C -C -C- -C -C -C -C -C -C C -C -
Voordelen : Zeer snelle droging 100% droogstof gehalte Geen verdamping van solventen Perfecte stabileit it op de rollen en in de inktbak k Weinig energie en plaats vereist Zeer goede hechting op verschillende substraten De glans van UV-lakken is zeer hoog Goede chemische en temperatuursbestendigheden Lage dampspanning lage geur Zeer goede lipophobische (vet-afstotende) eigenschappen (belangrijk voor EG No 1935/2004) Nadelen : UV-licht Ozon vorming Irritatie 27
Bemerkingen: ITX case in 2005. Benzophenone/4-MBP case 2009. Veel gebruikte foto-initiator in UV inkten en vernissen (>30 jaar) SML : 0,6 mg/kg (= 600 ppb) 28
3. Wat betekent migratie van inkten? 1. 2. 3. Penetratie/Migratie Penetratie/Permeatie doorheen het substraat naar niet bedrukte zijde Set-off Migratie Overzetten van de bedrukte zijde naar de onbedrukte zijde wanneer vellen in de stapel liggen of substraat opgerold wordt(invisible set-off") Vapour phase Migration Vervluchtiging van componenten tijdens koken Inkt Substraat Inkt Substraat Inkt Substraat Inkt Substraat Condensatie Extractie 4. Condensatie Extractie van criticsche componenten tijdens Inkt Substraat koken/sterilisatie Migratie is een niet gewilde transfer van inktcomponenten, lijmen, vernissen, substraat of de omgeving naar de verpakte voedingsprodukten 29
4. Wat doen inktleveranciers? Informatie uitwisseling Selectie van grondstoffen De productie van inkten Opvolging en input wetgeving Druk op leveranciers voor Tox. data en deze in te dienen bij de correkte instanties. 30
Communicatie in de verpakkingsketen Vraag naar toxiciteit van gebruikte componenten in inkt Concrete specs: welle componenten zijn ok & niet ok, vs. Specifieke druk processen, design,... Concrete specs: vs. specifieke voedingsprodukten & vereiste lay-out & verpakkingsdesign 3 2 1 Grondstof Leverancier Inkt Producent Drukkers Voedingsverpakkers 4 5 6 Discussie betreffende veiligheidsaspect:en Geven info betreffende toxiciteit Info betreffende specifiek gebruik/beperkingen (TDS) Statement of Composition Verklaring van overeenstemming (Wettelijk, specs) on printed packaging 31
4. Wat doen inktleveranciers? De inktproducent is verantwoordelijke voor de samenstelling van de verpakkingsinkten i kt en moet de nodige relevante informatie verstrekken aan zijn klanten zodat de verpakkingsmaterialen kunnen gemaakt worden in overeenstemming met al de van toepassing zijnde regels De inktproducent kan GEEN certificaten of documenten van overeenstemming afleveren die alle wettelijke verantwoordelijkheden omvatten van de gehele verpakkingsketen 32
33
Selectie van grondstoffen Grondstof Toelating voor Direct Voedings- Contact JA Kan gebruikt worden NEEN Conform met uitsluitingscriteria NEEN NIET gebruiken JA NEEN Grondstof is een kleurstof JA In overeenstemming met zuiverheidseisen JA JA Migratie evaluatie NEEN Moleculair gewicht > 1000 Dalton YES Kan gebruikt worden Migratie < 10 ppb? JA Kan gebruikt worden NEEN JA Migratie < 50 ppb? JA negatieve mutageen testen beschikbaar? JA NEEN NEEN Risico beoordeling/ evaluatie Voldoende Tox. Data NEEN NIET gebruiken 34
4. Wat doen inktleveranciers? De inktproducent is verantwoordelijke voor de productie van zijn inkten/lakken volgens GMP en EuPIA guideline. De inktproducent is verantwoordelijke voor de naspeurbaarheid/ traceerbaarheid van zijn geproduceerde inkten/lakken (GMP) 35
4. Wat doen inktleveranciers? Opvolging g en input wetgeving g Zwitserse Ordinantie betreffende voedingscontactmaterialen SR 817.023.21 Duitse Inkt Ordinantie (In ontwikkeling) Druk op leveranciers voor Tox. data en deze in te dienen bij de correkte instanties. De inktindustrie doet een enorme inspanning om zoveel mogelijke toxicologische gegevens te verzamelen van alle chemische componenten die gebruikt worden in inkten voor voedingsverpakkingen. 36
5. Samenvatting De inktindustrie engageert zich als een verantwoordelijke partner in de voedings- verpakkingsketen. De inktindustrie voert kontinu onderzoek uit om inkten en lakken te maken met de hoogst mogelijk veiligheid voor de consument. Korrekte informatie/communicatie in de verpakkingsketen is essentieel. 37
Dank u wel voor uw aandacht! 38
?? VRAGEN?? 39