Visiedocument SamenThuis 2012-2015 Stimuleren van Sociale cohesie in een kleurrijk Hofwijk!
Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 1.1 Doelstelling... 3 1.2 Eigen gebouw... 3 1.3 Pilotfase... 3 1.4 Vrijwilligers... 4 2 Onze missie... 4 2.1 Onderbouwing missie... 4 2.1.1 Landelijke Ontwikkelingen... 4 2.1.2 Gevolgen... 5 3 Waar staat onze stichting... 5 3.1 Stadia organisatie... 5 4 Meerwaarde stichting SamenThuis... 6 4.1 Meerwaarde vanuit de activiteiten... 6 5 Visie voor de jaren 2012-2015... 6 5.1 Inventariseren van mogelijkheden voor komende jaren.... 6 5.1.1 Samenwerking en uitbreiden lokaal netwerk... 6 5.1.2 Grenzen aan ondersteuning en hulp... 7 5.1.3 Zorgdragen voor financiële continuïteit... 7 5.1.4 Huisvesting... 7 6 Uitwerking van de visie... 7 6.1 Te bereiken doelen voor de komende jaren tot 2015.... 7 6.2 Bereiken van doelstellingen op korte termijn, tot eind 2012... 8 6.3 Bereiken van doelstelling op lange termijn, van 2013-2015... 8 6.4 Rol van stichting Samen Thuis na pilotfase... 8 7 Tot slot...9 Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 2 / 9
Voorwoord Samen Thuis is een organisatie ontstaan in 2006. Op verzoek van de Gemeente Zaanstad ging een groep vrijwilligers in de Hofwijk aan de slag. De wijk is samengesteld uit een groot aantal nationaliteiten. Veel mensen die er wonen, leven aan de onderkant van de samenleving. Dat maakt de wijk kwetsbaar. Tussen 2006 en 2009 organiseerden vrijwilligers activiteiten die bijdroegen aan de leefbaarheid in de wijk. Dankzij deze activiteiten zijn veel nieuwe contacten ontstaan in de wijk. De activiteiten waren zo succesvol dat besloten werd verder te gaan op een professionele wijze. Om deze reden werd de stichting Samen Thuis opgericht in 2009. In deze notitie wil het bestuur haar visie tot en met 2015 uiteenzetten. Bij deze visie hoort onlosmakelijk een activiteitenplan en een financiële onderbouwing van de beschreven activiteiten. Wij hebben ervoor gekozen dit separaat bij te voegen. 1 Inleiding 1.1 Doelstelling Door middel van buurtwerk probeert Samen Thuis de sociale cohesie onder de wijkbewoners te stimuleren en de maatschappelijke participatie en zelfredzaamheid van bewoners te vergroten. Daartoe organiseert zij laagdrempelige zorg en sociaal samenbindende activiteiten in de Hofwijk in Zaandam. Praktische hulp gaat hand in hand met een luisterend oor en sociale en/of maatschappelijke hulp. 1.2 Eigen gebouw Om bovenstaande doelen te bereiken is het noodzakelijk te beschikken over een eigen gebouw. Dit gebouw kan dienen als ontmoetingscentrum voor volwassenen en jongeren. Gedurende de opstartfase maken we gebruik van enkele lokalen bij Fluxus (Centrum voor Kunsten) en het buurtbureau. Dat is geen ideale situatie! Met behulp van een ontmoetingscentrum wil Samen Thuis duidelijk zichtbaar zijn voor buurtbewoners. Het is een plek waar allerlei activiteiten plaatshebben en waar je gezellig een kop koffie kunt drinken, maar ook een plek waar je kunt aankloppen voor raad en daad. 1.3 Pilotfase Onze stichting is nog relatief jong. In de pilotfase versterken wij de positie van Samen Thuis. Deze fase zal eind 2012 worden afgerond. Deze drie jaar beschouwen wij als pioniersfase, in praktische en in financiële zin. Tijdens de pilotfase willen we een betrokken achterban opbouwen die ons in praktische en financiële zin steunt. Een verdere uitwerking van dit punt vindt u in de financiële paragraaf die apart is bijgevoegd. Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 3 / 9
Een vaste locatie in de wijk en buurtwerkers zijn de twee pijlers van het project, waarmee we het buurtwerk van Samen Thuis verder willen ontwikkelen. 1.4 Vrijwilligers Vrijwilligers spelen een belangrijke rol in het werk van Samen Thuis. Bijna zestig mensen van 16 tot 70 jaar oud uit de Hofwijk en elders uit Zaandam zijn betrokken bij de organisatie. Eenmalig of structureel helpen ze mee bij het organiseren en uitvoeren van activiteiten als een sportweek, een buurtbarbecue etc. In het activiteitenplan geven wij een toelichting hoe ons beleid is met betrekking tot vrijwilligers. 2 Onze missie De Stichting Samen Thuis maakt onderdeel uit van de samenleving en wil daarin stimulerend aanwezig zijn voor mensen die hulp nodig hebben. Die hulp is gericht op vergroting van de sociale cohesie en streeft naar bevordering van de solidariteit in de wijk. Samen Thuis biedt daarom activiteiten met als doel de maatschappelijke participatie van burgers te vergroten en zelfredzaamheid te bevorderen. Het is geslaagd als wij activiteiten over kunnen dragen aan coördinatoren 1. In dit document leggen wij ons beleid voor de komende jaren vast. Dit biedt fondsen en anderen de gelegenheid inzicht te krijgen in onze werkwijze en uitgangspunten. Onze missie: wij willen de sociale cohesie onder de wijkbewoners stimuleren en de maatschappelijke participatie en zelfredzaamheid van bewoners vergroten. 2.1 Onderbouwing missie 2.1.1 Landelijke Ontwikkelingen De nationale overheid wil taken naar lagere overheden overhevelen en gemeenten protesteren hier tegen. Dit blijkt bijvoorbeeld uit het artikel Gemeenten sturen VNG - bestuur terug naar onderhandelingstafel in nrc.next van 8 juni 2011. De rijksoverheid wil: Een krachtige, kleine en dienstverlenende overheid, een overheid die zich tot de kerntaken beperkt en waarbij taken zo dicht mogelijk bij de burger worden gelegd. De wet Werken naar Vermogen zou het instrument zijn om mensen in moeilijke situaties te ondersteunen bij het zoeken van werk naar vermogen. Uit het artikel valt ook op te maken dat de VNG deze overheveling van taken ziet als een verzwaring van de financiële lasten bij gemeenten. Taken verschuiven naar gemeenten zonder compensatie. Daardoor moeten lagere overheden (gemeenten) zoeken naar oplossingen voor mogelijk optredende financiële tekorten. Van de lagere overheden wordt dus meer verwacht, maar ook van de burger wordt meer verwacht. Samen Thuis werkt in de Hofwijk waarin mensen wonen die aan de onderkant van de samenleving 1 Buurtbewoners worden gecoacht om zelf verantwoordelijkheid te dragen in de uitvoer van een activiteit. Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 4 / 9
leven. De druk op deze mensen zal door de grotere eigen verantwoordelijkheid hoger worden. Samen Thuis, wil de handschoen oppakken en er voor bewoners blijven. Sterker nog: zij wil uitbreiden naar andere wijken in Zaandam! 2.1.2 Gevolgen Samen Thuis kan door de bovenomschreven maatregelen voor de plaatselijke overheid een aantrekkelijk alternatief zijn. Stichting Samen thuis werkt goedkoop en laat goede prestaties zien. Samen Thuis is al vier jaar lang een vast gezicht in de wijk met uiteenlopende activiteiten, zoals buurtmaaltijden, kinderactiviteiten, Girls Only, etc. Daarnaast zijn er nieuwe initiatieven. Zo hebben wij contact gezocht met de Richard Krajicek Foundation die nu een Playground in de Hofwijk in Zaandam wil starten. Ook hebben wij contact gezocht met hulporganisatie Dorcas die nu een winkel van 1000 m² in de Hofwijk wil beginnen. Mensen uit de wijk kunnen hier als vrijwilliger werkervaring opdoen. Zaken die de sociale cohesie en de betrokkenheid van burgers kunnen vergroten! 3 Waar staat onze stichting 3.1 Stadia organisatie Op dit moment bevindt Samen Thuis zich nog in de fase van het pionieren (zie ook het schema hieronder): Stadia organisatie 2 vitaliteit terugval Pionieren Uitbouwen Continueren Stabiliseren Fase De pioniersfase loopt tot eind 2012. Deze fase loopt langzaam uit in de uitbouwfase en we komen nu dus voor de vraag te staan of wij onze stichting willen continueren. Daar hoort een belangrijke vraag bij: kan en wil ons bestuur verder gaan met Samen Thuis. Het antwoord hierop heeft het bestuur gegeven op haar bestuursvergadering van 6 juni 2011. En luidt: ja, wij willen doorgaan. We hebben gezien hoe het werk van de stichting vruchten afwerpt, hoe bewoners de meerwaarde van onze stichting taxeren. Dit visiedocument moet antwoord geven op de vraag hoe wij het continueren van de stichting Samen Thuis zien. 2 Overgenomen uit presentatie House of Hope, Rotterdam Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 5 / 9
4 Meerwaarde stichting SamenThuis 4.1 Meerwaarde vanuit de activiteiten Samen Thuis is van mening (en wij merken aan reacties van buurtbewoners dat zij dit ondersteunen) dat zij een meerwaarde heeft. En wel om de volgende redenen: Wij zijn duidelijk herkenbaar geworden in de wijk, met zinvolle en goed bezochte activiteiten; De activiteiten die wij oppakken spreken aan en zijn bekend, zoals buurtmaaltijden, activiteiten voor vrouwen in de wijk en Girls Only 3. Er wordt daadwerkelijk sociale cohesie bevorderd. Dit wordt zichtbaar door de betrokkenheid van bewoners in de Hofwijk die zelfstandig taken overnemen. (Denk bijvoorbeeld aan het organiseren van buurtmaaltijden, creatieve avonden etc.) In de Hofwijk werken we samen met partners als Parteon, Rochdale, Gemeente Zaanstad, Vluchtelingenwerk en Welsaen. Dit zijn partners die door heel Zaanstad actief zijn en ons zien als meerwaarde. De reden is dat onze kosten relatief laag zijn en wij kunnen beschikken over een groot aantal vrijwilligers die zich graag inzet voor de wijk. De gemeente Zaanstad ervaart ons als meerwaarde voor de wijk, maar is op dit moment niet bij machte dit om te zetten naar een structureel financiële bijdrage vanuit bijvoorbeeld WMO. 5 Visie voor de jaren 2012-2015 5.1 Inventariseren van mogelijkheden voor komende jaren. 5.1.1 Samenwerking en uitbreiden lokaal netwerk Wij denken dat continuering en uitbreiding van onze activiteiten mogelijk moet zijn door samenwerking met maatschappelijke organisaties. Wij denken ook dat het vasthouden aan onze identiteit en onze manier van werken `niet praten maar doen` instrumenten zijn om anderen te overtuigen van nut en noodzaak van Samen Thuis. Dat is het eigen beeld waarmee Samen Thuis tot nu toe sterk is geweest. Het opbouwen en onderhouden van een netwerk van partners, fondsen en lokale partijen zien wij als een belangrijk onderdeel van ons bestuurswerk. Ook wil Samen Thuis blijvend investeren in vrijwilligers uit de Hofwijk en de naamsbekendheid van Samen Thuis in de wijken daarbuiten uitbreiden. Daarbij willen wij aansluiten bij reeds bestaande activiteiten en vrijwilligers die al actief zijn. Wij merken dat er binnen diverse 3 Girls Only voor Super Woman! speciaal programma voor meiden van 12 tot 16 jaar. Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 6 / 9
kerkelijke organisaties behoefte is iets voor de medemens te betekenen. We sluiten aan bij die behoefte om de sociale cohesie ook buiten de Hofwijk te verbeteren. Hierbij is het vertrouwen winnen van de inwoners en de overige partners een belangrijk speerpunt. 5.1.2 Grenzen aan ondersteuning en hulp In de uitvoer van activiteiten worden alle doelgroepen bereikt. Wij zijn echter niet in staat mensen met psychische problemen te ondersteunen. Ook zullen wij geen taken uitvoeren die vallen onder het Algemeen Maatschappelijk werk. Naar onze mening zijn hier voldoende professionele organisaties voor. Natuurlijk willen wij wel mensen opvangen en doorverwijzen. Door onze activiteiten te evalueren is het mogelijk om inhoudelijk de programma s aan te passen aan de behoefte van de bewoners. 5.1.3 Zorgdragen voor financiële continuïteit De taak van het bestuur is uiteraard ook zorg te dragen voor een goede en gezonde financiële dekking. Door de eerder omschreven maatschappelijke ontwikkelingen is de zorg voor financiële zekerheid van de stichting een speerpunt. Door goede, in de wijk noodzakelijke, activiteiten te leveren in overleg met bewoners én door onderscheidend te zijn, denken wij dit te bereiken. We zullen, meer dan voorheen, onze doelgroep helder moeten definiëren. Daarop zal de fondswerving ook gebaseerd moeten zijn. We laten ons bijstaan door deskundigen op dit punt én we zullen zoeken naar een medewerker die zich meer specifiek met fondswerving bezighoudt. In de financiële bijlage geven wij meer inzicht in hoe wij dit denken te bereiken. De stichting zal er zorg voor dragen dat er elk jaar een degelijke financiële verantwoording richting fondsen en overige financiers (bedrijven, particulieren) zal zijn. In de communicatie naar hen willen we investeren door middel van nieuwsbrieven en persoonlijke contacten. Wij realiseren ons daarbij dat de druk op fondsen en bedrijven groot is en het persoonlijk contact nader ingevuld moet worden. 5.1.4 Huisvesting De huisvesting voor onze medewerkers moet beter georganiseerd worden. Goede huisvesting zal zeker bijdragen aan het bereiken van onze doelen. Wij zijn daarover in gesprek met de gemeente Zaanstad, woningbouwcorporaties en ontwikkelaars. 6 Uitwerking van de visie 6.1 Te bereiken doelen voor de komende jaren tot 2015. 1. De Stichting SamenThuis heeft een herkenbaar gezicht in de Hofwijk en in de gemeente Zaanstad gekregen en beperkt zich niet alleen tot de Hofwijk. 2. Er is een duidelijk aanlooppunt, waarbij eigen huisvesting een belangrijke voorwaarde is. 3. Meer samenwerking zoeken met kerken, o.a. door het werven van medewerkers en vrijwilligers voor het kernteam, vanuit de gelederen van deze kerken. 4. Hoewel uitbreiding van onze werkzaamheden geen doel op zich is, wordt door de Gemeente Zaanstad verzocht ons werk uit te breiden naar andere wijken in Zaanstad. Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 7 / 9
Wij verwachten daarom dat onze begroting van ca. 150.000 naar 200.000 in de jaren 2012 tot 2015 moet worden uitgebreid. 5. Uitbreiden van het bestuur met ca. 2 à 3 leden, tot maximaal 7. Er zijn nu 4 bestuursleden. Graag zien wij dat er bestuursleden bijkomen die in het locale bedrijfsleven werkzaam zijn. 6. Aanstellen van een professionele kracht die meer tijd kan besteden aan het werven van fondsen en het bestuur kan ondersteunen (projectleider). 7. Meer direct contact met fondsen en netwerken van potentiële financiers. In het bestuur mensen met een bruikbaar lokaal netwerk, met kennis inzake besturen van een stichting. 8. De communicatie naar buiten is versterkt en daardoor is een breder draagvlak gecreëerd ten gunste van onze financiële positie. 9. Uitbreiden van het personeelsbestand. 6.2 Bereiken van doelstellingen op korte termijn, tot eind 2012 Om bovenstaande doelen te bereiken zijn verschillende stappen noodzakelijk. Voor de korte termijn, dat is de periode tot eind van onze pilotfase zien wij de volgende stappen: activiteiten worden volgens het jaarplan uitgevoerd en inhoudelijk verbeterd; contacten zijn gelegd en relaties zijn opgebouwd met buurtbewoners; de naamsbekendheid van Samen Thuis is vergroot en de stichting wordt nog meer erkend als een positieve organisatie in de Hofwijk; een goede relatie en samenwerking is opgebouwd met overige partners in de wijk; de participatie door buurtbewoners in de uitvoer van de activiteiten is toegenomen; jaarlijks worden er evaluaties van de activiteiten uitgevoerd; een stabiel vrijwilligersbestand is gecreëerd; vrijwilligers worden gecoacht om zelf verantwoordelijkheid te dragen in de uitvoer van een activiteit. 6.3 Bereiken van doelstelling op lange termijn, van 2013-2015 Voor de lange termijn, van 2013 tot 2015 zien wij de volgende stappen: De sociale cohesie is toegenomen, dit uit zich in interculturele activiteiten en betrokkenheid tot elkaar. De participatie van de bewoners in het organiseren van activiteiten is toegenomen. De zelfredzaamheid van de buurtbewoners is toegenomen. De buurtbewoners zijn op de hoogte van subsidiemogelijkheden om activiteiten voor de wijk te organiseren en hebben toegang tot subsidiemogelijkheden. 6.4 Rol van stichting Samen Thuis na pilotfase Op de verschillende activiteiten worden in 2012 bewoners in de wijk als activiteit coördinatoren ingezet. Als voorbeeld noemen wij de buurtmaaltijden, waar dat op dit moment is gerealiseerd. Deze activiteit coördinatoren formeren zich als commissie met als vaste plek het buurtbureau. De commissie fungeert als een activiteitencommissie van de wijk. De commissie is zelfredzaam in het aanvragen van subsidiemogelijkheden voor wijkactiviteiten en zetten de ontstane activiteiten voort. Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 8 / 9
Vertrouwen en toegang tot fondsen en subsidies is opgebouwd in de periode van 2010 2012. Van eind 2013 tot eind 2015 zal worden voortgebouwd op de bestaande mogelijkheden en nieuwe kansen. Eind 2015 zijn de uren die onze medewerkers besteden in de Hofwijk terug gebracht van 40 uur naar 20 uur per week. De overige 20 uur worden ingezet in een nieuwe wijk binnen Zaandam. De ondersteunende rol van Samen Thuis moet duidelijker neergezet worden aan de hand van een behoefteanalyse onder buurtbewoners. Door de inzet en medewerking van een stagiaire HBO Maatschappelijk werk en dienstverlening zal deze verbetering plaatsvinden. Psychische hulpverlening wordt zoals gemeld niet geboden. Samen Thuis wil de zelfredzaamheid van de inwoners vergroten in het vinden van hulpverlenende instanties. Overleg met stichting Welsaen hierin is belangrijk omdat een werknemer van Welsaen twee uur per week in de wijk werkzaam is met dezelfde doelstelling. Wij meten voortdurend de effecten van ons handelen. Een uitgebreide rapportage hierover verwachten wij te kunnen aanleveren in december 2012. Deze impactstudie wordt uitgevoerd door een student(e) sociologie/ antropologie. 7 Tot slot In de statuten is helder geformuleerd dat wij open staan voor iedereen, ongeacht leeftijd, ras, cultuur, geloof of stand. Wij hebben als doel de sociale cohesie in de wijk te verbeteren en de kansen van de bewoners te vergroten. Waar nodig staan wij klaar met een luisterend oor, voor advies of begeleiding. Ons motto is: niet praten maar doen! Visiedocument stichting SamenThuis 2012-2015 pagina 9 / 9