Opportuniteiten en nieuwe tendensen voor een lager verbruik Kurt Stockman Hogeschool West-Vlaanderen, Kortrijk Winst door energie-efficiëntie: ook voor KMO s? Agoria workshop 12 juni 2012
Inleiding Maatschappelijk belang KMO s in Vlaanderen hoe zit het met het energieverbruik? wijzigend energielandschap Reductie van het energieverbruik productieomgeving Product Wetgeving en steunmaatregelen Besluit
Maatschappelijkbelang Kyoto: opwarming van de aarde UitdagendestrategischedoelstellingenbinnenEuropa : 20/20/20 en 2050 objectievenvooreenco 2 neutralemaatschappij! Hoe? Inzettenop CO 2 neutraleenergiebronnen Beperken energieverbruik Europa telt ongeveer 23 miljoen KMO sgoedvoor99% van het aantal bedrijven.
432.000 in 2009 KMO sin Vlaanderen aantal werknemers 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 geen 379.562 377.596 376.657 468.757 380.184 385.994 396.817 412.054 423.286 432.845 1 tot 4 47.337 47.450 48.451 50.778 51.012 51.866 53.135 50.510 51.456 53.026 5 tot 9 12.564 12.875 13.062 13.680 13.527 13.957 14.162 13.945 14.309 14.615 10 tot 19 7.789 7.949 7.851 8.081 8.053 8.026 8.178 7.908 8.097 8.192 20 tot 49 5.455 5.549 5.547 5.587 5.503 5.544 5.656 5.555 5.655 5.584 TOTAAL 452.707 451.419 451.568 546.883 458.279 465.387 477.948 489.972 502.803 514.262 BRON: UNIZO - GRAYDON Energieverbruik in Vlaamse KMO s bron Unizo
HetKMO standpunt? Energiebesparing is(meestal) nog geen prioriteit binnen het businessmodel Omzeten winstzijnvan tel Energiebesparende maatregelen vergen investeringen Tendens: toenemende eisen van de klanten EN16001 en ISO14001 (Environmentalmanagement systems), PDCA strategie voor grote bedrijven maar ook voor hun supply chains! Relatie eindproduct en energieverbruik worden steeds meer in vraag gesteld(bvb machinebouw, labeling systemen)
De KMO en hetsmart grid Variabel aanbod van energie Beschikbaarheid Kostprijs Evolutie van verbruiker naar producent Is dit een opportuniteit?
Hoeenergieverbruikreduceren? Energie als onderdeel van de strategie Verantwoordelijkheid toekennen Inzicht verwerven in het energieverbruik: energie audit Opsporen van de low hanging fruits, quick wins: 15% energie reductie! Ingrijpende aanpassingen met aanzienlijke investeringen Expertise nodig Eigen personeel Consultants, leveranciers Studenten Opvolging van de resultaten
Energie audit Onderscheid tussen ontwerp en productie! Werkwijze Energie noden in kaart brengen Elektrische energie, warmte vraag, perslucht, hydraulische systemen, Analyse van de energiefactuur Verbruik, rendement en overdimensioneringvan machines inschatten Motormanagement, monitoring Verliezen identificeren persluchtlekken, machines in standby, onnodig transport van goederen, Restenergie opsporen: restwarmte, remenergie bij aandrijvingen,
Reductieenergieverbruikproductie Energie monitoring Klassieke meettechnieken Gebruik van MES systemen Energievraag optimaliseren WKK indien aanzienlijke en constante warmtevraag Perslucht» netten op verschillende drukken indien mogelijk» buffers voorzien Elektrische energie» Inzetten van hernieuwbare energie Load sheduling, peak shaving,» Hoogrendementsmachines Procesparameters in vraag stellen Restenergie opsporen restwarmte: Organic Rankine Cycles remenergie bij aandrijvingen benutten Verliezen identificeren persluchtlekken, machines in standby, overdimensionering Retrofit van oude installaties eerder dan componentvervanging
Reductieenergieverbruikproductie Gebruik van MES systemen Load sheduling, peak shaving, Demand side management Procesparameters in vraag stellen Retrofitvan oudeinstallatieseerderdan componentvervanging
Product innovatie Machinebouw Moderne ontwerptools Simulatiepakketten voor energieverbruik CAD en motion control Energie efficiënte elektromechanische aandrijfsystemen Hoogrendementsmotoren Totale retrofit aandrijfsysteem Virtuele componenten: design forenergy (Bron: Techniline 2, 2012, FMTC) Productie van consumer goods Energie zuinige componenten(energy harvesting sensors) Communicatie: PLC, wireless Integratie van energie functies
Wetgevingen steunmaatregelen? Energie-intensieve bedrijven(> 0,1 PJ of 11,1 GWh elektrisch) Besluit energieplanning(2004) Benchmarkingconvenant, auditconvenant, Niet energie-intensieveondernemingen(< 0,1 PJ): geen wettelijke verplichtingen Enkel sensibilisering en stimulering Vlaamse Ecologiepremie Plus (vanaf 2011)
Wetgevingen steunmaatregelen? Vlaamse Ecologiepremie Plus (vanaf 2011) Lijst limitatieve technologieën Absorptiekoeling D Intelligente verlichting D Geavanceerde sturing compressoren D Permanent magneet motoren op compressoren D Restwarmterecuperatie(ORC, ) A Hernieuwbare energie(a) www.agentschapondernemen.be/themas/ecologiepremie
Besluit Bewustwording binnen de KMO wereld groeit Energie optimalisatie Lean production Product innovatie Ruim aanbod aan producten en diensten om de KMO s hierbij te helpen Beperkte subsisiemogelijkheden
AUGentenergy technology research AUGent promotes application focused research and industrial collaborations translating research results into economic activities through clustering of research groups working on common themes, and providing a single point of contact We are a member of the Sustainable Energy Technologies(SET) cluster More information: www.set.ugent.be 0471/58 88 32 jeroen.demaeyer@ugent.be
Enkelereferenties ENGINE : Energy EfficientTechnologies for Industry and Best Practice Intelligent Energy Europe 56 energy checks www.engine-sme.eu EDF: Saving energy; saving money Stappenplan http://www.energiesparen.be/kmo Zelfscan Referentie databank De Vlaamseenergietransitie: monitoringprojectkmo energieprestaties, editie 2012, Unizo studiedienst project energiecoach