Samen maken we het groen! 10 tips voor meer natuur in je omgeving Een groene omgeving is leuk om naar te kijken, maar ook gezonder om in te leven en wonen en beter voor het klimaat. Planten en bomen houden de omgeving koel tijdens een hittegolf, vangen water op tijdens een natte periode, en vormen woning en voedsel voor dieren en insecten. Reden genoeg dus voor meer groen! En daar kun je gemakkelijk zelf aan meehelpen. Hoe? Dat lees je in dit boekje.
Spiegeltje spiegeltje Het vierkante stukje grond onder een boom heet een boomspiegel. Deze boomspiegel mag je adopteren, er plantjes in zetten, en er zelf iets moois van maken. Sommige gemeentes hebben hier spelregels voor gemaakt. Vraag dus even bij je gemeente na voordat je begint. Zo mag je in Leeuwarden de boomspiegel ophogen met goede grond, en kun je een witte tegel aanvragen om bij de groenbeheerders aan te geven dat jij die spiegel beheert (en dat ze dus niet hoeven te schoffelen!). Als je een boomspiegel adopteert, moet je hem zelf verzorgen en water geven. Tip: alle spelregels en meer info vind je hier: http://www.leeuwarden.nl/nl/groen Een leuke combinatie voor zo'n boomspiegel is: bonen of doperwten, maïs, en pompoen. De maïs zorgt ervoor dat de bonen een stok hebben om tegenaan te klimmen en pompoen houdt met zijn grote bladeren het licht weg zodat onkruid geen kans krijgt om op te komen.
Samen tuinieren is dubbel plezier! Zijn je buren ook enthousiast over groen in de buurt, en wil je samen aan de slag? Dat is goed nieuws! Veel gemeentes hebben projecten waarbij ze je kunnen helpen met het aanleggen van een groene plek. Kijk bijvoorbeeld eens of je plan kan aansluiten bij Shared Grien Space of Groene Loper (http://www.friesemilieufederatie.nl/wat-doen-wij/mensen-natuur/de-groene-loper/). Wijkpanels in Leeuwarden hebben vaak wat budget om spulletjes voor een gedeelde tuin te kopen, zoals gereedschap, bankjes of insectenhotels.
Ga de hoogte in Voor een mooie groene omgeving heb je niet veel ruimte nodig. Een gevel of raamtuin bijvoorbeeld, neemt bijna geen plek in beslag. Een geveltuin is een smalle tuin langs de gevel van een particuliere woning op gemeentegrond. Je mag een rij van ongeveer één tegel breed voor je huis weghalen en hier plantjes in zetten. Neem wel even contact op met de gemeente. Heb je geen gevel? Een mooie raamtuin langs een groot zonnig raam kan ook. Zo kun je van zelfgekweekte groentes en kruiden genieten, zonder dat het veel ruimte kost.
Think big! Ook in een gewone tuin, buurtmoestuin, of guerrilla garden kan verticaal tuinieren je extra ruimte bieden. Zo kun je een klein stukje grond omtoveren tot een prachtige oase. Denk bijvoorbeeld eens aan een uitbundige clematis die je langs een gebouw of schuurtje kunt leiden, en die voeding biedt aan bijen en andere insecten. Of een rij tomatenplanten langs een zonnige muur. Of denk nog groter: in de Nieuwe Oosterstraat in Leeuwarden vind je een indrukwekkend stuk natuur, helemaal op het verticale vlak. Neem zeker eens een kijkje! http:// www.greenfortune.nl/blog/ de-eerste-plantenmuur-vanleeuwarden/39/
(Bloem)zaden strooien op braakliggende grond zorgt voor biodiversiteit en trekt insecten zoals bijen en vlinders aan. Kies altijd zo veel mogelijk voor inheemse bloemen, en zaai niet waar veel gras is of erg droge grond, daar komen de zaadjes niet op. Zaaien kun je ook met zaadbommen doen. Zaadbommen maak je met een mengsel van potgrond, klei en zaden. Hiervan maak je een dikke pasta die je tot kleine balletjes kneedt. De balletjes gooi je op moeilijk bereikbare plaatsen, om hier een bloemenpracht te ontketenen. Meer info over zaadbommen: http://www.bakkertuin.nl/zelfzaadbommen-maken/ Onze favoriete zaden: http://www.cruydthoeck.nl/ Maak je eigen bijenweide
De hangende tuinen van Babylon De winnaar van de wedstrijd wie heeft de meest bijvriendelijke tuin van 2015 was een daktuin Zo kan het dus ook! Op het platte dak boven een garage heeft Jacqueline de Booij een prachtige bloemenoase gemaakt. De tuin is voorzien van: vogelhuisjes, vijvertjes, zitplekken en natuurlijk ontelbare planten. Echt een paradijsje midden in de stad!
Een plek voor insecten Insecten hebben het niet zo gemakkelijk. In de stad is er steeds meer steen, waardoor insecten moeilijk aan eten kunnen komen. Op het platteland zijn er grote akkers met maar één soort gewas, en worden er pesticiden gebruikt, wat de insecten ook niet ten goede komt. Gelukkig kun je deze beestjes wel wat helpen! Om insecten te helpen zorg je voor bloeiende planten en bloemen, en fijne schuilplekjes. Dat kan een speciaal insectenhotel zijn, maar ook je tuin een beetje rommelig houden helpt heel goed. In oude bladeren, takjes en snoeiafval vinden insecten een fijne rustplek. Tip: meer weten over welke planten je precies kunt gebruiken om insecten voldoende voeding te bieden? http:// www.tuinadvies.nl/artikels/ plantkeuze_bij_tuinaanleg.htm
Wedstrijd wie heeft de hoogste zonnebloem? Doe eens een wedstrijdje zonnebloemen kweken! Zonnebloemen komen makkelijk op, en zien er fantastisch uit. Het gemakkelijkst is zonnebloemen gelijk buiten zaaien, maar ook leuk is om op de vensterbank te beginnen en je zonnebloem rond half mei buiten te planten. Goed voor zorgen, en wie weet heb je in de zomer wel de hoogste zonnebloem! In de herfst kun je je zonnebloemen oogsten en de pitten verzamelen om te eten, aan de vogels te geven, of volgend jaar nog eens een wedstrijdje te doen.
Delen en ruilen: samen heb je meer Een zakje zaad is best duur. Als je van plan bent een grote tuin aan te leggen kan het je aardig wat geld kosten. Maar het kan ook anders. Veel bloemen geven zaden af als ze zijn uitgebloeid. Verzamel bij vrienden, kennissen en wildvreemden-met-mooie-tuin (wel eerst vragen!) zaden van mooie bloemen. Heel gemakkelijk gaat dat van bijvoorbeeld zonnebloemen, stokrozen, klaprozen, en goudsbloemen. Van sommige groentes kun je zelf de zaden verzamelen en gebruiken. Bijvoorbeeld van biologische tomaten, pepertjes en pompoenen. In je eigen moestuin kun je planten laten doorschieten (bijvoorbeeld broccoli, kool of wortel) om zo deze zaden te verzamelen. Veel van het een, niets van het ander? Er zijn tegenwoordig veel zadenmarkten waar je makkelijk en gratis je zaden met een ander kunt ruilen. Kijk op: http://noordelijkzadennetwerk.nl/website/? page_id=9
Tuinboon je mee? Een vergroenings-actie hoeft niet altijd groots en meeslepend te zijn. Laat wat tuinbonen een dag in water liggen en voorkiemen. Stop ze in de grond op saaie plekjes. Kies een plek die voldoende zon en regen krijgt en waar niet te actief geschoffeld wordt. Tuinbonen groeien snel, binnen twee maanden kun je al een tuinbonensoepje eten.
Zo makkelijk maak je je eigen omgeving groen! We hopen dat deze tips je wat inspiratie hebben gegeven. Samen maken we Friesland groener! Meer informatie: www.fmf.frl