Opleiding Duurzaam gebouw: Diagnosetools voor renovatie Leefmilieu Brussel DIAGNOSETOOLS VOOR HET ELEKTRICITEITSVERBRUIK Jonas MOERMAN écoconso
Doelstellingen van de presentatie Een diagnose van het elektriciteitsverbruik in woongebouwen kunnen uitvoeren De juiste vragen stellen voorafgaand aan een aankoop/renovatie Vakmensen uit de bouwsector de nodige tools aanreiken om deze diagnose uit te voeren 2
Plan van de uiteenzetting 1. Aandeel van elektriciteit in het verbruik van de woningen 2. Bijzonderheden van het elektriciteitsverbruik 3. Gemiddeld verbruik De privégedeelten De gemeenschappelijke gedeelten 4. Facturen en meters 5. Zelf meten 3
Verdeling van het eindverbruik in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest in 2012. Bron: Energiebalans 2012, verschenen in juni 2014 4
Energieverbruik van de residentiële sector per energiedrager en per gebruikstoepassing Bron: Energiebalans 2012, verschenen in juni 2014
Evolutie van de energieprijs Grafiek: Evolutie van de energieprijzen de laatste vijf jaar In huidige valuta Elektriciteit enkel tarief (3.500 kwh) Brussel Elektriciteit enkel tarief (3.500 kwh) Vlaanderen Elektriciteit enkel tarief (3.500 kwh) Wallonië Aardgas (23.260 kwh) Stookolie (> 2000 l) Bron: http://apere.org/observatoire-des-prix Houtpellets of -korrels (bulk) Houtblokken (1 jaar gedroogd) Houtsnippers (RH 30%) Propaan in bulk 1 m³ aardgas =~10 kwh 1 l stookolie =~ 10 kwh 2 kg hout =~ 10 kwh
Primaire energie / finale energie (Percentages nuttige energie uitgaande van 100) Voor 1 KWh elektriciteit is gemiddeld 2,5 kwh tot 3 kwh van een andere energiebron nodig!
Evolutie van het energieverbruik van de residentiële sector Bron: Energiebalans 2012, verschenen in juni 2014
Evolutie van het elektriciteitsverbruik van woningen Bron: Energiebalans 2012, verschenen in juni 2014
Voorbeelden van vermogen en overeenkomstige energie Vermogen Energie = vermogen x tijd Gloeilamp 10 W 10 kwh/jaar (3 u/dag) Waterketel Huishoudelijke verwarmingsketel op gas of stookolie Tihange 1 2.000 W of 2 kw 60 kwh/jaar (5 min/dag) 20 kw 15.000 kwh/jaar of 1.500 liter stookolie 962 MW 962.000 kw 1 kw = 1000 W 1 MW = 1000 kw 1 GW = 1000 MW 1 TW = 1000 GW 6,8 TWh 6,8 miljard kwh in 2013 (komt overeen met 7.150 bedrijfsuren)
Verbruik van de privégedeelten
Verdeling volgens gebruik Verbruik van een gemiddeld Brussels gezin totaal = 15558 kwu/jaar (bron : energiebalans 2012, verschenen in juni 2014) Gemiddelde energiefactuur van een Brussels gezin totaal = 1600 /jaar (bron : energiebalans 2012, verschenen in juni 2014) Warm w ater (2303 kwh) 15% Verlichting en elektrische toestellen (1642 kwh) 11% Koken (554 kwh) 4% Extra verw arming (195 kwh) 1% Verlichting en elektrische toestellen (385 ) 24% Extra verw arming (25 ) 2% Koken (86 ) 6% Verw arming (908 ) 56% Verw arming (10864 kwh) 69% Warm w ater (201 ) 13% Bron: Energiebalans 2012, verschenen in juni 2014
De basistools: de facturen Aantal dagen in rekening genomen voor de berekening van uw verbruik: 340 dagen Voor de periode: Verbruik daluren Verbruik piekuren Uw totaal verbruik (kwh) Onvoldoende gegevens om een beeld te krijgen: het verbruik hangt af van het aantal mensen in het gebouw en de toepassingen
Verbruiksprofielen Elektriciteit www.brusim.be (simulator Brugel)
Typische klanten: geïnstalleerd vermogen Presentatie van de CWAPE (Waalse regulator) SRBE Déplacement des charges électriques 22/01/2013
Typologie van het elektricteitsverbruik
De basistools: de meters Aanwezig bij (bijna) alle gezinnen Maandelijkse/wekelijkse opmetingen Zwak seizoensgebonden karakter (indien geen elektrische verwarming) Lastig: meters niet altijd bereikbaar, vereist berekeningen
Onlinerekentools (FR/NL) www.eandis.be www.energuide.be/app (Energy Manager Electrabel) www.energieid.be
Onlinerekentools www.energieid.be
Onlinerekentools: energuide (kwh/dag) Aparte grafieken dag/nacht www.energids.be/app (Sibelga)
Enkele elektrische toestellen die veel verbruiken kwh/jaar* kwh/jaar* kwh/jaar* kwh/jaar* Bron: ADEME Réduire sa facture d électricité (elektriciteitsfactuur verminderen) kwh/jaar* kwh/jaar* kwh/jaar* Veel toestellen die weinig verbruiken
Elektriciteitsverbruik 280 cycli/jaar 220 kwh/jaar 160 cycli/jaar 500 kwh/jaar 2.000 kopjes 40 kwh/jaar 30 min./week 50 kwh/jaar 80 liter/dag 1.500 kwh/jaar 220 cycli/jaar 180 kwh/jaar 40 kwh/jaar 50 u/jaar 60 kwh/jaar 15 min./week 10 kwh/jaar
Elektriciteitsverbruik 15 min./week 20 kwh/jaar 1 u/week 80 kwh/jaar 30 min./dag gedurende 4 maanden 120 kwh/jaar 700 kwh/jaar voor 4 personen 1,5 u/week 200 kwh/jaar 30 min./dag 40 kwh/jaar
Aan de hand van gemiddelde waarden Waarbij 1kWh = 0,22 CHF
Wattmeter Alleen voor toestellen met een stekker die bereikbaar is (>< inbouwtoestellen) Geen gedetailleerd overzicht van verbruik /!\ nauwkeurigheid voor kleine vermogens Er is een basiskennis van de werking van toestellen nodig om de meting goed te begrijpen (een koeltoestel verbruikt geen 150 W x 24 u = 3,6 kwh/dag) 15-20
Aangesproken vermogen (W) Cyclus van een wasmachine Evolutie van het aangesproken vermogen van een wasmachine voor wasbeurten op een verschillende temperatuur Cyclus op 30-40 C: verbruik = 620 Wh/cyclys Cyclus op 60 C: verbruik = 1020 Wh/cyclys Cyclus op 90 C: verbruik = 1910 Wh/cyclys Bron: Enertech 2008 1 interval = 10 minuten Opwarming water/voorwas Was Uitzwieren
De vaatwasser Verbruiksprofiel van een vaatwasser (dagelijks programma van 50 C in ecomodus) http://ecorise.ch/profil-de-consommation-electrique-du-lave-vaisselle/
Vermogen in Watt De koelkast Verbruikscurve van een koelkast / 24 uur / 0,95 kwh http://consultant-energies.com/2014/06/electro-menager-consommations/
De televisie
Beste keuze voor koken? Koken op gas verbruikt minder primaire energie en is twee keer minder duur dan koken op elektriciteit. Bron: Test-Aankoop januari 2008
Besparen door feedback over verbruik Advanced Metering Initiatives and Residential Feedback Programs: A Meta-Review for Household Electricity-Saving Opportunities, ACEEE 2010
Weergave op verplaatsing: meter in de woonkamer Chacon Ecowatt Geeft het vermogen op dat moment en het totale elektriciteitsverbruik (geen details per toestel) Niet altijd makkelijk te installeren (amperemeterklem op hoofdbord) Current cost Betrouwbaarheid van de metingen? Verschil in % met meter van DNB Kostprijs: een honderdtal euro s
Volledigere feedback Rapport Chacon Ecowatt (computer) Current cost (app)
Meter zonder amperemeterklem Ongeveer 80 www.youless.nl
Verbeterde versie: Smappee Weergave op smartphone (monitoring op afstand) Geeft op basis van een meting (amperemeterklem) het verbruik per toestel. Kostprijs: 200 (enkelvoudig) tot 300 => niet echt rendabel (gebaseerd op een elektriciteitsbesparing van 12%) Bestaat ook in fotovoltaïsche versie: voor opvolging productie www.smappee.be
Smartmeter? In Frankrijk: proefneming met Linky 20% van de 1.000 bezetters is aangesloten op de website https://watt-etmoi.fr/ Begeleiding is nodig om de informatie te begrijpen
Verbruik van de gemeenschappelijke gedeelten
Elektriciteitsverbruik van de algemene diensten Verbruik voor 12 woningen: GMV: 7.500 kwh/jaar of 630 kwh/woning/jaar) Verlichting: 3.000 kwh/jaar of 250 kwh/woning/jaar Stookruimte: 1.700 kwh/jaar of 140 kwh/woning/jaar Lift: 1.400 kwh/jaar of 120 kwh/woning/jaar Beoordeling van de energie- en milieuprestaties van demonstratiegebouwen met hoge energieprestatie in de regio Rhône-Alpes (augustus 2012)
Verbruik van de liften Beoordeling van de energie- en milieuprestaties van demonstratiegebouwen met hoge energieprestatie in de regio Rhône-Alpes (augustus 2012)
Specifieke meters
Wat kan ik doen om minder elektriciteit te verbruiken? In het privégedeelte: Boiler: beter isoleren, timer plaatsen, richttemperatuur instellen op < 60 C, debiet aan de kranen verminderen Koken op elektriciteit: inductie verbruikt minder Huishoudtoestellen: warmwatertoevoer voorzien voor wasmachine en vaatwasser Verlichting: kies voor led en spaarlampen
Wat kan ik doen om minder elektriciteit te verbruiken? In het privégedeelte Ecobalansen in Copropriété: 3 Bilan Électricité, 2010 - ARC
Te onthouden uit de uiteenzetting Met de basistools (meter DNB, factuur leverancier en een van de websites) beschikt u over de nodige elementen om uw elektriciteitsverbruik te kennen. Indien u begrijpt dat energie = vermogen x tijd, kan de analyse nog verder worden uitgepuurd. Er bestaan tools die nog dieper graven, voor de echte fanaten, maar is de prijs nog te verantwoorden? 43
Referenties Gids Duurzame Gebouwen en andere bronnen: Gids duurzame gebouwen: http://gidsduurzamegebouwen.leefmilieubrussel.be Fiche G_ENE08 De optimale productie- en opslagwijze voor verwarming en sanitair warm water kiezen Fiche G_ENE11 Installaties voor de opwekking van hernieuwbare elektriciteit integreren 44
Nuttige tools, websites, : www.energuide.be (Sibelga) www.energybox.ch (verbruik van toestellen) www.topten.be (gids van de zuinigste toestellen) www.enertech.fr (energiestudies) http://www.energieplus-lesite.be/ 45
Contact Jonas MOERMAN Energieadviseur Rue Nanon 98 5000 NAMEN : 081 730 730 E-mail: jmoerman@ecoconso.be 46