Jaarprogramma Binnenstad 2010
Inhoudsopgave Jaarprogramma 2010 Voorwoord wethouder Stienen pag. 02 Terugblik projectopdrachten 2009 pag. 03 Jaarprogramma 2010 pag. 04 H1 - Sociaal Maatschappelijk pag. 04 H2 - Ruimtelijk Fysiek pag. 08 H3 - Wijkeconomie en Werkgelegenheid pag. 13 H4 - Beheer pag. 15 H5 - Veiligheid pag. 17 H6 - Communicatie pag. 19 Overzicht lopende projecten pag. 21
Projectopdrachten 2009 Voordat een overzicht volgt van de opdrachten die in 2010 voorliggen, is een resumé opgesteld van projecten of activiteiten die in 2009 zijn afgerond of nagenoeg afgerond zijn in de Binnenstad van Helmond. Deze zijn ingebed in reguliere werkprocessen of zitten reeds in een nazorgfase. Inherent aan de fase waarin het programma op dit moment verkeert, is het langzamerhand toevoegen van meer aandacht voor beheer en handhaving. Dit alles naast de voortgezette inspanning om de oorspronkelijke programmaonderdelen te realiseren. Hieronder een overzicht: Het Kunstwerk/Fontein aan het Tolpostplein is in 2009 opgeleverd. Ook de herinrichting eerste fase Heistraat, van het Tolpostplein tot de Jan Stevensstraat is het afgelopen jaar afgerond. Het Bedrijvencentrum Heistraat (BCH) en 22 huurappartementen boven de bedrijfsunits zijn in december 2009 opgeleverd. Het succesvolle gevelverbetering project in de Heistraat is bijna afgerond. Een twintigtal panden is met subsidie van Gemeente Helmond opgeknapt. De verkoop van 24 koopwoningen aan het Wezelplein is in 2009 gestart. Blok L (38 koopappartementen aan het Willem Prinzenplein) is opgeleverd De Willem Prinzenstraat is defi nitief (her)ingericht. Hetzelfde geldt voor het Zonnehofplein. Er is een begin gemaakt met de bouw van 21 huurwoningen in Blok J. Het project Breed Preventie Team is geëvalueerd en wordt in 2010 doorgezet. Er is in 2009 voor 135.000 uitgegeven aan de Vogelaarinitiatieven. Het plan van aanpak voor de gezondheidsmakelaar is opgesteld. Het plan van aanpak voor de Leonardusbuurt is opgesteld. Het Centrum voor Jeugd en Gezin in de Leonarduskerk is opgeleverd. Onderstaand is analoog aan het Jaarprogramma 2009 een concreet overzicht gemaakt van de opdrachten die voor 2010 voorliggen. Overigens wordt niet alles projectmatig aangepakt. Veel zaken vallen onder de noemer regulier werk dat in iedere wijk plaats vindt (normaal onderhoud etc.). In dit overzicht zijn dus alleen die zaken aangegeven die additioneel zijn op bestaand beleid voor de wijk. In samenhang met dit Jaarprogramma wordt, stelselmatig via tussentijdse rapportages en overleg aan alle belanghebbenden, verantwoording afgelegd. Van belang is nogmaals vast te stellen dat naast Gemeente Helmond ook tal van andere partners een grote inbreng hebben en verantwoordelijkheid dragen in de wijkvernieuwing. 3
HOOFDSTUK 1 Sociaal Maatschappelijk Het sociaal maatschappelijk voorzieningenniveau is in de Binnenstad met de Fonkel, het Badhuis, de Leonarduskerk, het Baken en straks de opgeknapte Uilenburcht goed op orde. Ook wordt er al jaren fors ingezet door vele partners om het Sociaal Maatschappelijk klimaat te versterken. Het stedelijke maatschappelijk beleid van Gemeente Helmond wordt jaarlijks, voor het grootste deel, vertaald in het WMO subsidieprogramma. Dit geldt voor alle gesubsidieerde partners. In de Binnenstad en Helmond West is deze inzet fors hoger dan in andere wijken. Er is in de Binnenstad van Helmond een aantal concrete projecten opgestart en er gaat in 2010 nog een aantal projecten starten om de Sociaal Maatschappelijke structuur verder te verbeteren. De Leonardusbuurt verdient speciale aandacht omdat in deze buurt (nog) geen sprake is van herstructurering. Aandacht op het sociaal maatschappelijk-, beheer- en handhaving vlak krijgt de Leonarduswijk de komende jaren wel de nodige extra aandacht. Leefbare Leonardus Leefbare Leonardus zoals het project is genoemd, bestaat uit drie componenten. Op de lange termijn (rond 2015) zal Gemeente Helmond in samenwerking met Volksbelang een beslissing nemen over het wel of niet herstructureren van de wijk. Op de korte termijn zal door middel van beheer en handhaving de leefbaarheid in de wijk moeten toenemen. Op de middellange termijn wordt er op sociaal maatschappelijk vlak het één en ander aangepakt. Achter de Voordeur Eén van de projecten die daar een bijdrage aan moet leveren is het Achter de Voordeur project. Hierbij worden huisbezoeken afgelegd met een dubbel doel. Enerzijds het activeren van bewoners om mee te doen in de maatschappij. Anderzijds het opsporen en aanpakken van verborgen problemen. 4
Bijzondere verhuring Ook de pilot Bijzondere Verhuring dat in 2010 start, moet de Sociaal Maatschappelijke structuur in de Leonarduswijk verbeteren. Het idee is om leegstaande huurhuizen alleen nog toe te wijzen aan huurders die voldoen aan bepaalde criteria. Het hebben van een dagbesteding en een blank strafblad zijn daar voorbeelden van. Beide projecten lopen door tot 2015 met tussentijdse evaluaties. Breed Preventieteam Sociaal Maatschappelijke Interventies Om complexe sociaal maatschappelijke problemen in de Binnenstad van Helmond op te lossen, wordt sinds 2009 gewerkt met een breed team van professionals, het Brede Preventieteam. Centraal staat de uitvoering van lastige zaken in de wijk, waarvoor nauwe samenwerking tussen de maatschappelijke partners in de wijk vereist is. Situaties die een maatje te groot zijn voor de reguliere ondersteuningskanalen. Deze pilot is inmiddels omgezet in een doorlopend project. Uilenburcht De voormalige meisjesschool is sinds 2005 in het bezit van de gemeente en toegevoegd aan het plan Vossenberg. De Uilenburcht zal een culturele invulling krijgen. Zo worden er enkele atelierruimtes ingericht. Daar komt vanaf 2010 een aantal kunstenaars te werken die eerder in de (deels afgebrande) Cacaofabriek en later in de Molenstraat actief was. Het opknappen van het pand zal de leefbaarheid van de wijk Vossenberg doen laten toenemen. Het sociaal maatschappelijk klimaat wordt niet direct verbeterd, maar het biedt wel kansen voor de toekomst. Budget Bewonersinitiatieven Gemeente Helmond ontvangt ook voor 2010 een bewonersbudget van 270.000,- van Minister Eberhard van der Laan van Wonen Wijken en Integratie. Dit geld is bedoeld om initiatieven van wijkbewoners te ondersteunen, die bijdragen aan een verbetering van de leefbaarheid en saamhorigheid in de wijk. Binnenstad Oost is één van de wijken die gebruik mag maken van dit bewonersbudget. Een kwart van dat bedrag is beschikbaar voor de Binnenstad van Helmond. 5
Helmond Actief In november 2006 heeft Helmond Actief de nieuwe locatie in de Heistraat, op de hoek met de Wolfstraat in gebruik genomen. Ook in 2010 zal Helmond Actief zich sterk maken voor de Binnenstad van Helmond. Vanuit deze locatie, die gehuurd is van Woonpartners, ondersteunt, begeleidt en stimuleert Helmond Actief mensen in de richting van (regulier) werk en zolang dat niet mogelijk is naar optimale participatie. Helmond Actief beoogt voor alle (werkloze) mensen, wonend in de Binnenstad Oost, activerend te bemiddelen naar werk, sociale activering en/ of zorg. Er is met een breed scala aan instellingen en ketenpartners contact om op het juiste moment in de keten de juiste dienstverlening in te kunnen zetten. Ook WW-gerechtigden en WAO-ers worden doormiddel van een IRO-traject (UWV) met genoemde doelstellingen in traject genomen. Op deze wijze kunnen in beginsel alle werkloze werknemers integraal bemiddeld worden. Succesvolle projecten SWH De inzet van SWH is in de Binnenstad fors hoger op het thema sociale interactie en belangenbehartiging voor zowel jongeren als volwassenen als in andere wijken. Daarnaast is een aantal concrete projecten opgestart en gaat er in 2010 ook een aantal nieuwe projecten van start. Deze projecten zullen jaarlijks geëvalueerd worden om te bepalen of ze succesvol zijn, bijgesteld moeten worden of vervangen moeten worden. Coachingstraject Het coachingstraject is één van die projecten. Risicojongeren van het VMBO die dreigen uit school te vallen staan hierbij centraal. De coach begeleidt en coacht de leerling op drie leefgebieden (school, vrije tijd en thuissituatie) voor de duur van drie jaar. Het Matchmentorproject, een ander project van SWH dat zich richt op schoolkeuze, borduurt hierop voort. 6
Straathoekwerkers Extra inzet straathoekwerkers in aandachtswijken (jeugdpreventieprogramma): jongeren die als ernstige risicofactor in beeld komen, worden door een vaste gezinscoach weer in het gareel gezet. De nadruk ligt hierbij op doen, samenwerken met ouders en terugvoeren naar de eigen verantwoordelijkheid van het reguliere zorgkader. Centrum voor Jeugd en Gezin De Centra voor Jeugd en Gezin zijn een landelijk initiatief. Het streven van het kabinet is in 2011 een landelijk dekkend netwerk van CJG s te hebben gerealiseerd. Het CJG Helmond gaat in 2010 een belangrijke rol spelen in de volwaardige dienstverlening op het gebied van opvoeden en opgroeien in de Binnenstad. Het fysieke inlooppunt in de Leonarduskerk is begin 2010 geopend. Huiskamer van de Binnenstad Theo van Schijndel, beheerder van wijkhuis/brede school De Fonkel en Kitty Kolen, Teamleider SWH De Fonkel mag met recht de huiskamer van de Binnenstad worden genoemd. Je vindt er een diversiteit aan bezoekers. Zowel jongeren, ouderen, allochtonen en autochtonen uit de Binnenstad van Helmond weten de weg naar De Fonkel te vinden. De wijk heeft dit wijkgebouw vanaf de opening in 2005 meteen omarmd. De bezoekersaantallen groeien nog steeds. Net als het aantal bijeenkomsten. Een en ander zou niet te realiseren zijn zonder de hulp van vele vrijwilligers waar wij erg trots op zijn. 7
HOOFDSTUK 2 Ruimtelijk Fysiek De laatste jaren is er in de Binnenstad van Helmond veel gebeurd op ruimtelijk fysiek vlak. Ook in 2010 wordt op veel plekken gebouwd en verbouwd. De buurten Zonnekwartier en Vossenberg naderen inmiddels hun voltooiing. Ook de nieuwe Heistraat begint vorm te krijgen. De volgende buurt die een flinke opknapbeurt krijgt is Weverspoort, het gebied rondom de Karel Raijmakersstraat. Vossenberg Uilenburcht De voormalige meisjesschool de Uilenburcht wordt in opdracht van Gemeente Helmond in ere hersteld. Deze zal een culturele invulling krijgen. De verbouwing start in februari. Naar verwachting wordt de vernieuwde Uilenburcht in het najaar van 2010 opgeleverd. Blok 3 en Bakelsedijk 9 Blok 3 en de oude locatie van Den Dries aan de Bakelsedijk 9 worden door Stichting Woonpartners herontwikkeld tot zeven huur- en tien koopwoningen. De bouw start in het najaar van 2010. Eind 2011 worden blok 3 en Bakelsedijk 9 opgeleverd. Qua stijl wordt aangesloten op de architectuur zoals deze waarneembaar is in de rest van Vossenberg. Blok 8 De bouw van de 24 koopwoningen aan het Wezelplein (blok 8) start begin 2010. De woningen die door Stichting Woonpartners worden gerealiseerd zijn vergelijkbaar met de vlakbij gelegen huizen aan de Hermelijnstraat. De woningen van blok 8 worden verkocht via de Slimmer Financieren regeling. Met deze regeling kunnen kopers onder een aantal voorwaarden tien jaar lang twintig procent korting krijgen op de hypotheekrente. Niet verkochte koopwoningen worden bij oplevering tijdelijk verhuurd door Woonpartners. Hierdoor treedt geen leegstand op. 8
Blok 12 Najaar 2010 wordt door Woonpartners een start gemaakt met de bouw van een appartementencomplex aan de Burgemeester van Houtlaan. Het gaat daarbij om 30 huur- en 29 koopappartementen. Medio 2012 verwacht Woonpartners het complex op te leveren. Qua stijl wordt aangesloten op de architectuur zoals deze waarneembaar is in de rest van Vossenberg. Het ontwerp is inmiddels goedgekeurd door de Welstandscommissie. Zonnekwartier Blok J In juni 2009 is gestart met de realisatie van blok J, dat direct achter de winkelpanden aan de Heistraat ligt. Dit woningblok, met in totaal 21 huurwoningen wordt eigendom van Volksbelang. De oplevering van blok J is gepland voor de bouwvak van 2010. Hiermee is de herstructurering van het Zonnekwartier voltooid. Pater Nicodémusplein Met de oplevering van de woontoren aan het Willem Prinzenplein kan in het voorjaar van 2010 begonnen worden met de defi nitieve inrichting van het Pater Nicodémusplein. Hier is al wel een boom geplant welke verplaatst is vanuit de Willem Beringsstraat. Herinrichting Lithoyenseweg De herinrichting van de Lithoyenseweg vindt begin 2010 plaats. Het gaat hierbij om een nieuwe waterleiding én om nieuwe bestrating. In het voorjaar moet de defi nitieve inrichting afgerond zijn. Onderdeel van de herinrichting vormt het opknappen van de speelplek Kindervreugde. 9
Heistraat Herinrichting 2e fase Heistraat Het stuk Heistraat tussen de Jan Stevensstraat en de Lithoyenseweg wordt in het najaar van 2010 afgerond. Naast het vernieuwen van kabels en leidingen wordt een aantal maatregelen genomen om de snelheid van het autoverkeer te vertragen. Zo wordt de straat een 30 km-zone en worden er drempels en verkeersheuvels geplaatst. Het nieuwe profi el, de gebakken klinkers en de nieuwe verlichting zoals gerealiseerd in de 1e fase, worden doorgetrokken in de 2e fase. Herinrichting 3e fase Heistraat Na afronding van de tweede fase is het laatste stuk Heistraat (Lithoyenseweg tot Zuidende) aan de beurt. Ook hier worden kabels en leidingen vervangen en worden er maatregelen genomen om de snelheid van het autoverkeer te vertragen. De voorbereidingen starten in 2010. De uiteindelijk oplevering vindt eind 2011 plaats. Noord- en Zuidwand Winkelplein De ontwikkeling van het Winkelplein vormt een belangrijke pijler van de herstructurering van de Heistraat. Het Winkelplein omvat straks wijkgebonden winkels. De bouwstart van de Noordzijde van het Winkelplein is voorzien in het voorjaar van 2010. De Noordzijde bestaat op de begane grond uit commerciële ruimte, met daarboven dertig huurappartementen ten behoeve van Woningbouwvereniging Volksbelang. Medio 2011 moet de Noordwand opgeleverd worden. De Zuidzijde van het Winkelplein wordt in 2010 verder ontwikkeld. Heistraat 58/66 In het najaar van 2010 start Adriaans van Bussel Vastgoed met de bouw van tien appartementen plus driehonderd vierkante meter commerciële ruimte aan de Heistraat 58/66. Naar verwachting wordt het project eind 2011 opgeleverd. Gevelverbetering Heistraat In het kader van het gevelverbeteringsproject Heistraat worden in 2010 nog de laatste panden afgerond. Voor een aantal ondernemers was de subsidiemogelijkheid voor de gevel aanleiding om de hele winkel onder handen te nemen. In totaal zijn er dan zo n twintig winkels opgeknapt en wordt deze subsidieregeling succesvol beëindigd. 10
Pistoriusstraat Aan de Pistoriusstraat wordt op dit moment door Volksbelang gebouwd aan twaalf koopwoningen en vier ruime huurwoningen. De zijstraat van de Heistraat krijgt zo een verrassend nieuwe uitstraling waarin diversiteit en kwaliteit centraal staan. Eind 2010 worden de woningen opgeleverd. Poortgebouw Tolpost Met de oplevering van het Poortgebouw op de hoek van de Heistraat met het Tolpostplein begin 2010, is de eerste concrete bouw van Weverspoort een feit. Het pand, dat tijdelijk dienst doet als huisvesting van de Wijkontwikkelingsmaatschappij (WOM) zal in een later stadium onderdak bieden aan detailhandel. Weverspoort Van den Dungenstraat Aan de Van den Dungenstraat wordt in opdracht van de Wijkontwikkelingsmaatschappij gebouwd aan twaalf huurwoningen. Deze worden, net als de andere vierhonderd nog te bouwen huizen in Weverspoort, gebouwd in de Amsterdamse School bouwstijl. De vorige bewoners van de woningen aan de Van den Dungenstraat keren na oplevering voor een groot deel weer terug. Zij zitten tot de oplevering eind 2010 tijdelijk in een wisselwoningen. 11
Blok 3 Zorgcomplex Aan de Pastoor van Leeuwenstraat, recht tegenover wijkhuis/brede school De Fonkel wordt in het najaar van 2010, in opdracht van de Wijkontwikkelingsmaatschappij gestart met de bouw van een appartementencomplex. De 44 appartementen, die verdeeld zijn over vier bouwlagen moeten onderdak bieden aan cliënten van De Zorgboog. Naar verwachting wordt het zorgcomplex in het voorjaar van 2012 opgeleverd. Buurtpark Gedurende 2010 zal een start gemaakt worden met de planontwikkeling van het buurtpark. Dit park neemt straks een belangrijke plaats in, in Weverspoort. Het park wordt ruim anderhalve hectare groot. Bewoners van de nieuwe wijk worden nauw betrokken bij de ontwikkeling van het buurtpark. Wonen in de Binnenstad Wil van den Heuvel, directeur van de Wijkontwikkelingsmaatschappij Weverspoort wordt de parel van de Binnenstad. Het wordt hier geweldig wonen met een prachtig buurtpark, verschillende winkels en mooie huizen. En dat alles in de Amsterdamse School bouwstijl. Weverspoort vormt het laatste puzzelstukje van de herstructurering Binnenstad. Het maakt de vernieuwde Helmondse Binnenstad helemaal af. Ik weet wel waar ik zou willen wonen! 12
HOOFDSTUK 3 Wijkeconomie en werkgelegenheid Het imago van de Heistraat is de laatste jaren flink afgebrokkeld. In de Herstructurering Helmond Binnenstad is daarom óók een plan voor de Heistraat opgenomen. Oude huizen zijn inmiddels met de grond gelijk gemaakt en winkelpanden gesloopt. Daar komen nieuwe, specialistische winkels en huizen voor in de plaats die voldoen aan alle eisen die vandaag de dag worden gehanteerd. Ook in 2010 staat er het nodige op het programma. Gevelverbetering Er is de laatste jaren al veel gebeurd en veranderd in de Heistraat. Zo is het gevelverbeteringstraject inmiddels bijna afgerond. Veel ondernemers hebben gebruik gemaakt van de mogelijkheid om hun gevels met subsidie van Gemeente Helmond aan te pakken. In totaal gaat het om een twintigtal panden. Deze ondernemers slaan hun handen ineen om de Heistraat een sterker imago te geven. Ondernemende straat Projecten als deze moeten bijdragen aan de economie van de Heistraat. Het moet een ondernemende straat blijven, liefst met veel nieuwe winkels. Verder heeft de Heistraat een belangrijke wijkfunctie. Die moet ook in de toekomst behouden blijven. Als inwoner van de binnenstad moet je in de Heistraat je dagelijkse boodschappen kunnen doen. De komst van een nieuw bestuur van de Ondernemersvereniging is een positieve ontwikkeling. Net als het aantrekken van een straatmanager. Deze partijen kunnen gezamenlijk met Gemeente Helmond optrekken om de Heistraat nieuw leven in te blazen. Ontwikkelingskader Heistraat Vanaf 2002 heeft Gemeente Helmond in diverse documenten beleid geformuleerd dat kaders biedt voor de ontwikkeling van de Heistraat. Er is in deze periode echter nooit een integrale visie opgesteld voor dit gebied. Het is van belang dat er overeenstemming bestaat tussen de ondernemers en de gemeente over de doelstellingen en ambities ten aanzien van de ontwikkeling van de Heistraat. Op dit moment wordt daarom in nauwe samenwerking met de Ondernemersvereniging Heistraat een ontwikkelingskader voor de Heistraat geformuleerd. Dit kader dient onder andere als basis voor de geplande actualisatie van de geldende bestemmingsplannen en de verdere toekomstige ontwikkelingen in en rondom de Heistraat. 13
Bedrijvencentrum Heistraat Op 18 december is het nieuwe Bedrijvencentrum (BCH) voor creatieve startende ondernemers in de Heistraat opgeleverd. Tot op heden was er in Helmond geen gezamenlijke ruimte voor creatieve starters. Veel van deze starters werkten voorheen vanuit thuis. Vanaf nu is het ook voor hen mogelijk om de krachten te bundelen. In het BCH zitten o.a. webdesigners, een vormgever, tekstschrijver, illustrator etc. Het BCH is inmiddels vol in bedrijf. De meeste creatieven zijn al aan het werk vanuit hun werkunit. Toch moet er ook in 2010 nog een hoop gebeuren. Het is van belang de ondernemers zo te begeleiden dat ze hun eerste jaren zonder kleerscheuren doorkomen. Gemeente Helmond gaat ze intensief begeleiden met zowel een zakelijke- als een personal coach. Ook is het belangrijk het BCH zelf te positioneren het komende jaar. Door middel van rondleidingen, een open huis en een open dag zal de bekendheid van het gebouw het komende jaar verder toenemen. Startende ondernemers in de Binnenstad Sandra van den Berg, eigenaar van Studio BLOOOS De voornaamste reden dat ik heb gekozen voor het BCH is de samenwerking met andere creatieve ondernemers. Er vindt volop kruisbestuiving plaats. Je kunt gebruik maken van elkaars kwaliteiten. Daarnaast had ik er genoeg van om alleen thuis te zitten. Ik woonde en werkte hiervoor vanuit mijn huis in Brandevoort. Een prachtige, maar erg stille wijk. Ik miste de levendigheid. Die vind ik hier in de Binnenstad wel. De verschillende culturen, de leuke winkeltjes, het is één bruisend geheel. Ik zou hier niet meer weg willen! 14
HOOFDSTUK 4 Beheer Nu de wijken Vossenberg en Zonnekwartier hun voltooiing naderen, zal de focus van Gemeente Helmond hier in 2010 komen te liggen op beheer. Om het leefklimaat voor de bewoners van de nieuwbouwwijken zo aangenaam mogelijk te houden, is beheer noodzakelijk. Ook in Weverspoort, waar het komende jaar veel gesloopt gaat worden is het van belang om problemen voor te zijn. Regelmatige schoonmaakacties en het inzetten van buurtbeheerder en conciërges moeten daar onder andere voor gaan zorgen. Omslag begeleidings- naar beheersgroepen Bij het begin van de herstructurering van Vossenberg en Zonnekwartier zijn twee begeleidingsgroepen opgezet. Deze groepen bestaan uit wijk- en bewonersorganisaties, projectontwikkelaars, de betrokken corporaties, Stichting Welzijn Helmond (SWH) en ambtenaren van Gemeente Helmond. De begeleidingsgroepen houden zich onder meer bezig met de voortgang van de projecten, maar ook met problemen die spelen in de wijken in opbouw. Nu Vossenberg en Zonnekwartier hun voltooiing naderen, is een bezinning op hun toekomstige functie noodzakelijk. De nadruk komt meer te liggen op groepen die zich bekommeren om de sociale cohesie in de wijk, de beheersgroepen. Deze kunnen bij kleine pijntjes direct handelen. Tevens zijn deze beheersgroepen het directe aanspreekpunt van zowel bewoners als gemeente. Leefbare Leonardus De gebieden die vooralsnog buiten de herstructurering vallen, zullen in 2010 ook de nodige aandacht krijgen. Zo ook de Leonardusbuurt. Daarvoor is onder anderen in het kader van het project Leefbare Leonardus besloten het beheer te intensiveren. Door het actief onderhouden van de wijk, die ligt ingesloten tussen de Wethouder Ebbenlaan, de Uiverlaan en de Willem Prinzenstraat probeert Gemeente Helmond een leefklimaat te creëren dat niet verder achteruit gaat. 15
Weverspoort Het komende jaar zal er in de wijk Weverspoort veel gesloopt gaan worden. Oude huizen maken plaats voor nieuwe. Tot die tijd is het van belang om het leefklimaat voor de huidige bewoners zo aangenaam mogelijk te houden, ondanks alle sloopwerkzaamheden. Beheer is dan van groot belang. Als er zich problemen voordoen, pakt Gemeente Helmond deze in samenwerking met haar partners zo snel mogelijk aan. Het inzetten van buurtbeheerders en conciërges die een oogje in het zeil houden is daar een goed voorbeeld van. Winkelen in de Binnenstad Maryam Azarfane, lid van de Werkgroep Salaam We hadden als Werkgroep Salaam geluiden opgevangen uit de wijk dat mensen de Heistraat Braderie graag terug zouden willen zien na ruim tien jaar van afwezigheid. Een goed idee, vonden wij. We hebben er toen voor gekozen om de braderie aan te passen aan deze tijd. De Heistraat ziet er anders uit dan pakweg twintig jaar terug. Het is een echte multicultistraat geworden. De straat had last van een negatief imago en een evenement als dit kan daar verandering in brengen. Ik zie het als een nieuwe, frisse start. 16
HOOFDSTUK 5 Veiligheid Veiligheid is één van de speerpunten van Gemeente Helmond. Uit onderzoek blijkt echter dat ondanks de afname van criminaliteit nog teveel inwoners van met name de Binnenstad zich onveilig voelen in hun leefomgeving. Er is Gemeente Helmond veel aan gelegen dat veiligheidsgevoel in 2010 te doen laten toenemen. Deelveiligheidsplan Binnenstad Een van de projecten die daar een bijdrage aan moet leveren is het Masterplan Integrale Veiligheid. Dit plan beschrijft op hoofdlijnen de Helmondse veiligheidsaanpak in de periode 2010 tot en met 2014. Ook de Binnenstad van Helmond komt ruimschoots aan bod. Onderdeel van het Masterplan Integrale Veiligheid wordt het Deelveiligheidsplan Binnenstad. Dit plan op wijkniveau moet ervoor zorgen dat de onveiligheid, overlast en verloedering in de Helmondse Binnenstad vermindert. De focus zal met name komen te liggen op de Heistraat en de omliggende straten. Dit plan wordt in 2010 verder vorm gegeven. Voortzetting HIT-activiteiten Het komende jaar zullen de HIT-activiteiten in de Binnenstad van Helmond ook weer doorgang vinden. Het project blijkt zo succesvol dat dit wordt voortgezet als reguliere aanpak in voorkomende gevallen. In april 2006 is het Helmond Interventieteam (HIT) opgericht. HIT is onderdeel van het Veiligheidshuis. Doel van het HIT- Team is om ernstige leefbaarheids- en veiligheidsproblemen in de Binnenstad aan te pakken en op te lossen. Denk daarbij aan hennep, gestolen goederen, bedrog met uitkeringen, illegale vreemdelingen, onjuiste GBAinschrijvingen of kamerverhuur zonder vergunning. In het HIT-Team werken gemeente, politie, milieudienst, brandweer, sociale recherche, team mensenhandel en vreemdelingenpolitie nauw met elkaar samen. HIT richt zich op panden in de Binnenstad die een probleem zijn in het kader van de veiligheid en leefbaarheid. 17
Complete aanpak Hierbij is het belangrijk te vermelden dat bij een pand waar HIT mee aan de slag gaat, alle geconstateerde problemen tegelijk aangepakt worden. Het betreft een complete aanpak van dader en pand. Liggen bepaalde oplossingen niet binnen het bereik van de partners die bij HIT aangesloten zijn, dan worden de juiste instanties van de problemen in kennis gesteld met het verzoek het probleem aan te pakken. Multidisciplinair én creatief De aanpak van HIT is multidisciplinair en creatief én er wordt doorgepakt. De input komt uit diverse kanalen. Zo kunnen burgers direct met hun klachten bij HIT terecht. De verschillende disciplines uit het team maken gebruik van de mogelijkheden en informatie van de teamleden. Daar waar belemmeringen zich aandienen wordt bewust naar nieuwe benaderingsmethoden gezocht. Dat betekent, met een open, brede blik en met kennis van verschillende juridische mogelijkheden en processen naar een probleempand wordt gekeken. Hierbij worden niet altijd direct juridische procedures aangewend, maar ze worden ook niet geschuwd. Werkgebied Het HIT-Team is actief in heel Helmond. De praktijk laat wel zien dat een fl ink aantal panden dat een bezoekje krijgt in de Binnenstad ligt. HIT voert regelmatig acties uit bij zowel woningen als bedrijven waarvan sterk het vermoeden bestaat dat er een veelheid aan misstanden is. Voortzetting toezicht stadswacht en politie De ingezette lijn van aanpak van overlast door middel van extra toezicht door Stichting Stadswacht en Politie is succesvol gebleken en wordt ook in 2010 voortgezet. In 2010 wordt bekeken of de inzet meer kan verschuiven naar de late avonduren, de nacht en het weekend. Inzet beveiligingsbedrijf Veel woningen in Weverspoort staan leeg. Dat zorgt ervoor dat de sociale controle in de buurt afneemt. Om de veiligheid van de bewoners en objecten toch te kunnen blijven waarborgen, is gekozen om naast de inzet van stadswachten en politie een beveiligingsbedrijf in te huren. De kosten van deze extra beveiligingsmaatregel worden de komende jaren gezamenlijk gedragen door Gemeente Helmond en de woningcorporaties Volksbelang en Woonpartners. De beveiliging zal met name in de avond en nacht aanwezig zijn. Werken in de Binnenstad Bert van Eyck, eigenaar van Van Eyck Wijnkelders De Heistraat is een prachtige straat. De levendigheid van de straat met zijn, goede specialistische zaken en het multiculturele karakter spreken mij erg aan. Het is een straat met een hoop kansen. Het komende jaar zal echter duidelijk worden waar de gemeente heen wil met onze Heistraat. Ik heb geloof in die straat, maar blijf het proces wel kritisch volgen. Samen met Gemeente Helmond zijn wij verantwoordelijk voor de toekomst van de Heistraat. 18
HOOFDSTUK 6 Communicatie Het afgelopen jaar is er - evenals in 2008 - sterk ingezet op de leefbaarheid in de Helmondse Binnenstad. Ook op communicatief gebied. Een prettig leefbare wijk is een verantwoordelijkheid van zowel bewoners als maatschappelijke partners, waarbij Gemeente Helmond nauw samenwerkt met partners in de diverse projecten. Dat heeft in 2009 geleid tot goede initiatieven en acties in de wijk. Ook het komende jaar is het van groot belang om dat beleid voort te zetten. Verder zal de gebiedspromotie van Weverspoort en de Heistraat een belangrijke rol spelen. Communicatieteam Binnenstad Tal van andere communicatieve acties worden gecoördineerd door het Communicatieteam Binnenstad. Daarin participeren naast Gemeente Helmond de woningcorporaties Volksbelang en Woonpartners, de Combinaties Binnenstad (Hurks-Adriaans) en Janssen de Jong Projectontwikkeling. Inzet eigen media In de afgelopen jaren is een breed scala aan eigen media door het Communicatieteam opgezet om de bewoners van de Binnenstad te informeren over de laatste ontwikkelingen binnen hun wijk, te weten: Infocentrum In het Infocentrum aan de Heistraat wordt de stand van zaken omtrent de herstructurering van de Binnenstad nauwkeurig in kaart gebracht. De gemeente, de betrokken projectontwikkelaars en de woningbouwcorporaties geven ook in 2010 antwoord op vragen die leven bij bewoners. Het Infocentrum is vijf middagen per week geopend. Informatrices staan de mensen te woord en bieden hen tevens de mogelijkheid om de toekomstige plannen te bekijken of brochures mee te nemen. Daarnaast wordt het Infocentrum ingezet voor presentaties, overleggen en (inloop)bijeenkomsten. Internet Ook via het internet wordt aandacht geschonken aan de Helmondse Binnenstad. Zo biedt de website www. helmondbinnenstad.nl een uitgebreid overzicht van de ontwikkelingen in de wijk. Zowel op sociaal-maatschappelijk, economisch als ruimtelijk-fysiek vlak. Ook in 2010 wordt de website geregeld voorzien van nieuwe informatie. 19
Virtuele Binnenstad Virtuele Binnenstad is een vooruitstrevend project op het internet. In het virtuele Helmond krijgen bezoekers een realistisch beeld van alle ontwikkelingen in de Helmondse Binnenstad. Al wandelend door de wijk krijgt de bezoeker een indruk van de sfeer van de nieuwe en opgeknapte woningen, de pleinen en het aangelegde groen. Verder is het mogelijk om onderling van gedachten te wisselen in een chatruimte. Komend jaar wordt onder andere Weverspoort toegevoegd aan Virtueel Helmond. Virtueel Helmond zal een belangrijk communicatiemiddel zijn om burgerparticipatie te stimuleren. Tijdens bijeenkomsten en presentaties kunnen bijvoorbeeld diverse situaties op een realistische manier aan de burgers getoond worden. De 3D-beelden geven een duidelijk en tastbaar beeld en nemen direct een hoop vragen weg bij de bezoekers. Nieuwsbrief Ook in 2010 staan er weer enkele uitgaven van de inmiddels vertrouwde nieuwsbrief Binnenstad op het programma. Deze nieuwsbrieven staan vol met informatie over actuele ontwikkelingen in de wijk, zowel op sociaal-maatschappelijk, cultureel, economisch als ruimtelijk-fysiek terrein. Gebiedspromotie Weverspoort Zoals eerder genoemd zal de gebiedspromotie van Weverspoort in 2010 een aanzienlijke rol gaan spelen in de communicatie omtrent de Binnenstad. De bouw van de wijk start in 2010 en het is belangrijk dat de wijknaam een grote bekendheid krijgt en een positief imago. In nauwe samenwerking met de Wijkontwikkelingsmaatschappij (WOM) wordt een communicatieplan opgesteld, waarin gestructureerd en regelmatig aandacht wordt geschonken aan de ontwikkelingen via de bestaande eigen media en pers. Indien nodig worden specifi eke middelen voor Weverspoort ontwikkeld. Communicatiekalender 2010 Een overzicht van alle communicatieve acties omtrent de Helmondse Binnenstad staan opgesomd in de Communicatiekalender 2010. Deze is toegevoegd in de bijlage, achterin het Jaarprogramma. De communicatiekalender is een dynamisch model, waar in de loop van het jaar wijzigingen en aanvullingen op gedaan kunnen worden. Activiteiten in de Binnenstad Bea Kivits,actieve wijkbewoner in het Zonnekwartier Met een toegekend budget van de Bewonersinitiatieven en enkele sponsors hebben we als bewonersorganisatie Zonnekwartier het afgelopen jaar verschillende activiteiten georganiseerd in de wijk. De meest succesvolle was toch wel de bloembakkenactie. Alle bewoners in de wijk hebben fl eurige bloembakken gekregen. Die dag heeft eraan bijgedragen dat de sociale cohesie in de wijk is toegenomen. Ook het komende jaar willen we door middel van leuke activiteiten de leefbaarheid bevorderen in Zonnekwartier. 20
Overzicht lopende projecten 1. Sociaal Maatschappelijk Project Actoren Stand van zaken planning einde project Achter de voordeur Leonardus Volksbelang, Gemeente en maatschappelijke partners via BPT Start na bestuurlijke besluitvorming 2e kwartaal 2010. Start met offertetraject voor uitvoerende organisatie. Pilot in 2010-2011, hierna evaluatie. Bijzondere verhuring Breed Preventie Team Volksbelang & gemeente Gemeente, corporaties, maatschappelijke partners Binnenstad Start na bestuurlijke besluitvorming 2e kwartaal 2010. Gestart in 2009. Positieve evaluatie, doorstart in 2010. Pilot in 2010-2011, hierna evaluatie. Continu Opknappen Uilenburcht Gemeente Lopend Najaar 2010 Budget Bewonersinitiatieven Gemeente en wijkvereniging Gestart in 2009, wordt gecontinueerd in 2010 In principe (afhankelijk rijksbeleid) tot 2012. Helmond Actief re-integratiepartners Lopend Continu tijdens wijkontwikkeling Coachingstraject SWH Intensivering Continu Straakhoekwerkers BJ Brabant Intensivering Continu 21
2. Ruimtelijk Fysiek Project Actoren Stand van zaken planning einde project Vossenberg Vossenberg Vossenberg Vossenberg Uilenburcht Gemeente Oplevering medio 2010 Najaar 2010 Blok 3 / Bakelsedijk 9 Woonpartners Start bouw najaar 2010 Eind 2011 Blok 8 Woonpartners Oplevering eind 2010 Eind 2010 Blok 12 Woonpartners Start bouw najaar 2010 Medio 2012 Blok 13 en 14 Woonpartners Planontwikkeling in 2010 Medio 2012 Zonnekwartier Zonnekwartier Zonnekwartier Zonnekwartier Blok J Volksbelang Oplevering medio 2010 Medio 2010 Pater Nicodemusplein Gemeente Defi nitieve inrichting Voorjaar 2010 Aanpassing To Hölscherplein Gemeente Aanpassing inrichting Voorjaar 2010 Herinrinrichting Lithoyenseweg Gemeente Defi nitieve inrichting Voorjaar 2010 Heistraat Heistraat Heistraat Heistraat Herinrichting 2 e fase Heistraat Gemeente Defi nitieve inrichting Najaar 2010 Herinrichting 3 e fase Heistraat Gemeente Voorbereiding werkzaamheden Najaar 2011 Noordwand Winkelplein Combinatie Start bouw voorjaar 2010 Medio 2011 Zuidwand Winkelplein Combinatie Planontwikkeling Medio 2013 Heistraat 58/66 Adriaans van Start bouw najaar 2010 Najaar 2011 Bussel Vastgoed Pistoriusstraat Volksbelang In aanbouw Eind 2010 Poortgebouw Tolpost WOM Oplevering Begin 2010 Weverspoort Weverspoort Weverspoort Weverspoort Van den Dungenstraat WOM Start bouw Voorjaar 2010 Blok 3 zorgcomplex WOM Start bouw najaar 2010 Voorjaar 2012 Buurtpark Gemeente Planontwikkeling Najaar 2012 22
3. Wijkeconomie / werkgelegenheid Project Actoren Stand van zaken planning einde project Ontwikkelingsvisie Heistraat Gemeente, Lopend Medio 2010 OV Heistraat Bedrijvencentrum Heistraat Gemeente, Volksbelang Lopend Heel 2010 In werking treden brancheringscommissie winkelplein Continue begeleiding startende ondernemers BCH Gemeente, Combinatie Binnenstad, KvK en OV Al geïnstalleerd. Komend jaar in gang zetten. Heel 2010 Gemeente Lopend Heel 2010 4. Beheer Project Actoren Stand van zaken planning einde project Weverspoort Gemeente, WOM Lopend Heel 2010 Van begeleidings- naar beheersgroepen Leefbare Leonardus Gemeente Lopend Tot oplevering Weverspoort Gemeente, Lopend Tot 2015 Volksbelang 5. Veiligheid Project Actoren Stand van zaken planning einde project Wijkveiligheidsplan Binnenstad Gemeente Lopend Begin 2010 Voortzetting HIT-activiteiten Gemeente Lopend Heel 2010 Voorzetting toezicht Politie en Gemeente Lopend Heel 2010 Stadswacht Inzet veiligheidsbedrijf Gemeente, Woonpartners en Volksbelang Lopend Heel 2010 23
6. Communicatie Project Actoren Stand van zaken planning einde project Nieuwsbrief Gemeente Verschijnt drie keer Heel 2010 Weverspoort Gemeente Nader uitwerken communicatiemomenten Heel 2010 Lithoyenseweg / Speelplek Gemeente Start herinrichting Jan 2010 Kindervreugte Inlooppunt CJG Leonardusbuurt Gemeente Opening Jan 2010 Noordzijde winkelplein Heistraat Gemeente Start bouw Voorjaar 2010 Finale gevelverbetering Heistraat Gemeente Afronding laatste gevels Feb 2010 Herinrichten Heistraat 2e fase Gemeente Start van herstraten Jan/Nov 2010 Plan van aanpak Leonardusbuurt Gemeente Vaststellen en presenteren Feb/Mrt 2010 Leonardusbuurt Gemeente Presentatie April 2010 Lithoyenseweg / Speelplek Gemeente Oplevering Voorjaar 2010 Kindervreugde Uilenburcht Gemeente Oplevering Najaar 2010 Helmond Actief in de belangstelling Gemeente Nader uitwerken communicatiemoment Juni 2010 Van den Dungenstraat Gemeente, WOM Start bouw Eerste kwartaal 2010 Blok 12 Vossenberg Gemeente Start bouw Najaar 2010 Blok J / Eindfeest Zonnekwartier Gemeente, Volksbelang Oplevering Juni 2010 en Hurks Blok 8 Vossenberg Gemeente Oplevering Eind 2010 Pistoriusstraat: 12 koopwoningen Gemeente Oplevering Eind 2010 Blok 3/ Bakelsedijk 9: Gemeente Start bouw Sept 2010 17 woningen Sloop Heistraat 58-66 (Dickhof) Gemeente Sloop Okt 2010 Oplevering Den Dungenstraat Gemeente Oplevering Eind 2010 Nieuw accommodatiebeleid De Fonkel Gemeente Overgang, exploitatie, beheer en programmering naar bestuur Eind 2010 24