Informatie voor ouders Kinderfolder plastraining 20150109 Kinderfolder plastraining.indd 1 02-10-15 09:37
Kinderfolder plastraining Plaspoli, Polikliniek Kindergeneeskunde, route 2.2 Telefoon (050) 524 6909 Inleiding Deze folder gaat over plassen. Het is bedoeld voor kinderen die moeite hebben met plassen, of die overdag wel eens een natte broek hebben. In deze folder leggen we je uit wat er in je lichaam gebeurt en wat je hier aan kunt doen. Dit kan je helpen tijdens je plastraining. Bij de plastraining word je begeleid door een kinderverpleegkundige. Deze verpleegkundige legt uit hoe de blaas werkt en wat plassen is. Ook vertelt ze waarom jij problemen hebt met plassen. Je krijgt ook meer informatie over drinken, het plassen en het poepen. Hoe werkt je blaas? Je blaas zit onder in je buik. Je plas wordt erin bewaard. Je blaas lijkt op een ballon, die groter en kleiner wordt. Aan het uiteinde van je blaas zitten de sluitspieren. Die spieren zorgen ervoor dat je plas in je blaas blijft. Als je gaat plassen trekt de blaas samen. De sluitspieren en de plasbuis ontspannen zich. Dan kun je plassen. Verpleegafdeling Kinderen 3
Je nieren maken plas. Als je je handen in je zij zet met je duimen naar achteren, zitten je nieren bij je duimen, net onder je ribben. Nieren zijn een soort zeefjes, die je bloed schoonmaken. Ze halen de stoffen die je niet nodig hebt uit je bloed. Dat zijn afvalstoffen. Je nieren sturen het vocht dat over is met de afvalstoffen naar je blaas. Dat is je plas. Officieel noemen we plas urine. Als er een beetje plas in je blaas zit, gaat er een seintje naar je hoofd. Dat gaat via je ruggenmerg. Hierin zitten een soort draden. De dokter noemt dat zenuwbanen. Ze lijken op stroomdraden. Deze zenuwbanen werken net als stroomdraden en geven seintjes van je blaas naar je hoofd. In je hoofd zit een soort plascomputer die het seintje van je blaas ontvangt: namelijk: er zit plas in mijn blaas. Jij kunt via de plascomputer twee seintjes teruggeven: 1. Er zit genoeg plas in mijn blaas, dus ik ga plassen, 2. Er zit nog niet genoeg plas in, ik hou het nog even op. Voelen Denken Je nieren werken altijd door. Dus als jij je plas nog even ophoudt, komt er meer plas in je blaas. Als je voelt dat er genoeg plas in je blaas zit (de seintjes worden steeds sterker), dan ga je plassen. Onder in je blaas zitten de sluitspieren. We noemen het ook wel de rem van je blaas. Je sluitspieren zijn een soort deurtjes die dicht zijn. Ze zorgen dat je plas niet zomaar in je broek loopt. De sluitspieren gaan pas open op het moment dat 4 Martini Ziekenhuis
je gaat plassen op de wc. Je blaas knijpt de plas eruit. Je hoeft zelf niet mee te drukken of te persen als je plast. Je blaas kan dat zelf. Als je heel nodig moet plassen, zodat je het bijna niet meer kunt houden, dan heb je nog een noodrem: je bekkenbodemspieren. Deze spieren gebruik je normaal gesproken alleen in noodgevallen. Meestal werkt de blaas op deze manier. Als we de plasfabriek uitleggen, gebruiken we een ballon. Een ballon lijkt namelijk op een blaas. Met onze vingers laten we zien hoe de sluitspier en de bekkenbodemspieren werken. De trainster legt je uit wat jij met jouw blaasprobleem kunt leren. Voldoende drinken Alles wat je drinkt, bestaat vooral uit water. Ook in je eten zit soms vocht. Denk aan een ijsje, vla of een appel. Het is goed om meer te drinken dan je lichaam nodig heeft. Drink daarom zeven glazen per dag. 1. Ontbijt 1 grote beker drinken 2. Pauze school 1 grote beker drinken 3. Middagpauze 2 bekers drinken 4. Na school / theetijd 2 bekers drinken 5. Avondeten 1 beker drinken 6. Voor het slapen Naar wens Drinken Kinderfolder plastraining 5
Wanneer ga je plassen? Het is belangrijk dat je zeven keer per dag naar de wc gaat om te plassen. Je kunt dit bijhouden in de trainingslijst. Zo kun je precies zien hoe vaak je die dag hebt geplast. 1. Direct na het opstaan 2. Ontbijt 3. Pauze school 4. Middagpauze 5. Na school / theetijd 6. Avondeten 7. Voor het slapen Plassen in de juiste houding Het belangrijk dat je een goede houding hebt bij het plassen. Zo zorg je ervoor dat alle plas uit je blaas komt. Er mag niets achterblijven in je blaas. Maar hoe moet je goed plassen? Deze tips kunnen je helpen: 1. Rechtop op de wc zitten in een ontspannen houding, met je schouders slap naar beneden 2. Voeten op de grond als je niet met je voeten bij de grond kunt komen, gebruik dan een voetenbankje 3. Wachten tot de plas komt en niet meepersen rustig blijven zitten wachten 4. Zachtjes neuriën of blazen zo ontspan je je blaas het beste 5. Wachten tot er geen plas meer uitkomt 6. Pas opstaan als de druppels eruit zijn je plasser drogen met wc-papier, zachtjes van voor naar achteren vegen 7. Handen wassen! 6 Martini Ziekenhuis
pfff Niet zo Doen 7 x per dag Recht zitten wanneer je plast. Als je even blaast ontspan je, en gaat plassen Broekcontrole Als je aan het trainen bent, moet je zelf goed opletten of je nog droog bent. Iedere keer als je naar de wc gaat, controleer je je onderbroek. Je vader of moeder zal af en toe ook controleren. Als er een natte plek in je onderbroek zit die groter is dan een munt van twee euro, dan telt het mee als nat. Als je nat bent, zet je dat direct op de lijst. Je gebruikt hiervoor trainingslijst 2. Aan het einde van de dag bekijk je samen met je vader of je moeder hoe de training die dag gegaan is. Zet in het laatste vakje of je droog of nat was. Eén van je ouders schrijft er dan ook iets positiefs bij. Maak er een wedstrijd van om zoveel mogelijk droge dagen te halen. Handige hulpjes om droog te blijven Alle kinderen kunnen wel wat hulp gebruiken. Spreek af wie jou mogen helpen om aan je training te denken. Zij mogen dan een geheime code tegen je zeggen. Die code is 1,2,3. Jij denkt dan bij jezelf: moet ik wel of moet ik niet. Je moet dan goed voelen en nadenken. Dan pas beslis je of je wel of niet gaat plassen. Vind jij het lastig om almaar aan je training te blijven denken? Help je zelf dan door een LET OP-teken te maken. Zo kun je bijvoorbeeld: een trainingsarmbandje maken of iets op je hand schrijven (bijvoorbeeld1-2-3) of een trainingsveter in je schoen doen Kinderfolder plastraining 7
Elke keer als je het LET OP-teken ziet, denk je aan de training. Dan weet je ook weer waar je op moet letten. Tijdens de training belt de trainster je vaak even op. Zij bespreekt met jou de lijsten. Zorg dat deze bij je in de buurt hebt. Je hoort van de trainster hoe je het hebt gedaan en hoe de training verder gaat. Na een aantal weken thuis trainen kom je weer naar het ziekenhuis. Neem je lijsten die je thuis hebt bijgehouden dan mee. Zorg dat je die dag met een volle blaas naar het ziekenhuis komt. Je moet dan namelijk een plas doen op de computer-wc. Elke dag poepen Elke dag poepen is ook belangrijk. Darmen vol met poep drukken extra op je blaas. Hierdoor past er minder vocht in je blaas en moet je vaker plassen. Het kan ook zijn dat je hierdoor de seintjes van je blaas niet goed voelt, waardoor je niet vaak genoeg gaat plassen. Of dat je niet helemaal leeg kunt plassen. Wat kun je hieraan doen? Een paar tips: Neem één keer per dag rustig de tijd om leeg te poepen. Bijvoorbeeld s morgens voordat je naar school gaat; Ga s avonds voor het douchen rustig met een boekje op de wc zitten. Doet het poepen pijn? Of komt je poep er heel moeilijk uit? Zorg dat je genoeg drinkt. Ook is het belangrijk dat je gezond eet, zoals bruin brood, groenten en fruit. Daar zitten veel vezels in waardoor het poepen makkelijker gaat. Goed onthouden! Wat moet je goed onthouden? We herhalen de belangrijkste regels nog een keer. 1. Wanneer moet je plassen? Als je het voelt! Let dus op de seintjes van je blaas en stel het plassen niet uit. 2. Hoe vaak moet je plassen? Zeven keer op een dag! 8 Martini Ziekenhuis
3. Hoe moet je plassen? Denk aan je plashouding! Tot slot Is alles duidelijk? Als je nog iets wilt vragen over wat er in de folder staat, kun je bellen met het secretariaat van de polikliniek Kindergeneeskunde, tel. (050) 524 6909. Wij zijn bereikbaar op werkdagen van 8.00 tot 16.30 uur. Kinderfolder plastraining 9
Ruimte voor eigen aantekeningen 10 Martini Ziekenhuis
Kinderfolder plastraining 11
Martini Ziekenhuis Postadres Postbus 30033 9700 RM Groningen Bezoekadres Van Swietenplein 1 Groningen Algemeen telefoonnummer (050) 524 5245 www.martiniziekenhuis.nl 20150109 09-2015