SIMPLY CLEVER. ŠkodaRoomster INSTRUCTIEBOEKJE

Transcriptie

1 SIMPLY CLEVER ŠkodaRoomster INSTRUCTIEBOEKJE

2

3 Inleiding U hebt gekozen voor een Škoda - wij danken u hartelijk voor uw vertrouwen. Met uw nieuwe Škoda krijgt u een auto met ultramoderne techniek en talrijke opties, waarvan u vast en zeker bij dagelijks gebruik maximaal plezier zult beleven. Met het oog hierop adviseren wij u dan ook, dit instructieboekje aandachtig door te lezen, zodat u uw auto snel en grondig leert kennen. Mocht u verdere vragen met betrekking tot uw auto of eventuele problemen hebben, verzoeken wij u contact op te nemen met een Škoda-dealer/vakgarage of de importeur. Daar zijn vragen, opmerkingen en kritiek altijd welkom. Afwijkende nationale wettelijke regelingen hebben voorrang, op de informatie gegeven in deze handleiding. Wij wensen u veel plezier met uw Škoda en altijd een goede reis. Uw Škoda Auto

4 2 Inleiding Wagendocumentatie In de meegeleverde documentatie van uw auto vindt u naast dit instructieboekje ook een serviceplan en aanwijzingen voor hulp onderweg. Bovendien kunnen al naargelang het model en de uitvoering verschillende gebruiksaanwijzingen en extra aanwijzingen aanwezig zijn (bijv. radio-instructieboekje). Als u één van bovengenoemde documenten mist, verzoeken wij u direct contact op te nemen met een Škoda-dealer, waar men u graag zal helpen. Er moet rekening mee worden gehouden dat de gegevens op het kenteken steeds voorrang hebben op de gegevens in dit instructieboekje. instructieboekje Dit instructieboekje beschrijft de huidige omvang van de uitrusting. Enkele van de hier genoemde uitrustingen worden later geïntroduceerd of zijn alleen bedoeld voor bepaalde exportlanden. De afbeeldingen kunnen in enkele onbelangrijke details afwijken van uw auto; de afbeeldingen moeten echter alleen maar worden gezien als algemene informatie. Naast de informatie met betrekking tot de bediening staan in het instructieboekje ook belangrijke gebruiks- en onderhoudstips ten behoeve van uw veiligheid alsmede voor het behouden van de inruilwaarde van uw auto. Hier staan belangrijke tips en helpinformatie in. Bovendien staat hierin hoe u met uw auto veilig, economisch en milieuvriendelijk kunt rijden. Let, met het oog op de veiligheid, ook beslist op de informatie met betrekking tot accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen bladzijde 208. is bovendien in de meeste gevallen één van de voorwaarden voor het recht op een garantieaanspraak. Het serviceplan Bevat: gegevens van de auto; onderhoudsintervallen; overzicht van de onderhoudswerkzaamheden; servicebewijs; bevestiging van de mobiliteitsgarantie (geldt alleen in bepaalde landen); belangrijke aanwijzingen met betrekking tot de garantie. De bevestigingen van de uitgevoerde onderhoudswerkzaamheden zijn een van de voorwaarden voor een eventuele garantieaanspraak. Geef het serviceplan dan ook altijd af als u uw auto bij een servicedealer afgeeft. Als het serviceplan is zoekgeraakt of op is, neem dan contact op met de Škoda-dealer waar u de auto regelmatig voor onderhoud aanbiedt. Hier ontvangt u dan een duplicaat waarin de tot nu toe uitgevoerde onderhoudsbeurten worden bevestigd. Hulp onderweg Hierin staan de belangrijkste telefoonnummers in bepaalde landen en de adressen en telefoonnummers van de Škoda-importeurs. Maar ook de andere hoofdstukken van dit instructieboekje zijn belangrijk, want een vakkundige behandeling van de auto draagt - naast regelmatig onderhoud - bij aan het behouden van een goede inruilwaarde en

5 Inhoudsopgave 3 Inhoudsopgave Structuur van dit instructieboekje (toelichtingen) Bediening Cockpit Overzicht De beknopte informatie Basisfuncties en belangrijke aanwijzingen Instrumenten en controlelampjes Overzicht instrumentenpaneel Toerenteller Koelvloeistoftemperatuurmeter* Brandstofmeter* Kilometertotaalteller Service-interval-indicatie Digitale klok Multi-functie-indicatie (boordcomputer)* Informatiedisplay* Auto-Check-Control Controlelampjes Ontgrendelen en vergrendelen Sleutel Vergrendelen Kinderslot Centrale vergrendeling* Afstandsbediening* Alarmsysteem* Interieurbewaking* en afsleepbewaking*... Elektrische ruitbediening* Panoramadak* Verlichting en zicht Verlichting Binnenverlichting Zicht Ruitenwisser- en ruitensproeier Achteruitkijkspiegel Zitten en opbergen Voorstoelen Hoofdsteunen Voorstoelverwarming* Achterstoelen Pedalen Bagageruimte Variable laadvloer* Fietsendrager* Imperiaal* Bekerhouder voor Bekerhouder achter* Bonhouder Asbak* Sigarettenaansteker* en stopcontacten* Opbergvakken (dashboardkastjes) Verwarming en airconditioning Luchtuitstroomroosters Circulatiefunctie Verwarming Climatic (halfautomatische airconditioning)*... Climatronic (automatische airconditioning)*.... Wegrijden en rijden Stuurwielstanden instellen Contactslot Motor starten Motor afzetten Schakelen (schakelbak) Handrem Parkeerhulp* Snelheidsregelsysteem (SRS)* Automatische versnellingsbak Automatische 6-versnellingsbak* Communiceren Radio bedienen Radio- en telefoonbediening Universele telefoonvoorbereiding met spraakbesturing* Telefoon met de adapter aanbrengen* Telefoonbediening Spraakcommando's Pincode intoetsen Nummer kiezen Herhalen Interne gesproken telefoonboek* Bluetooth * Mobiele telefoons en mobilofoon Ingang AUX-IN* Cd-wisselaar* Veiligheid Passieve veiligheid Principes Juiste zitpositie Veiligheidsgordels Waarom veiligheidsgordels? Het natuurkundige principe van een frontale aanrijding Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

6 4 Inhoudsopgave Belangrijke veiligheidsinstructies bij de omgang met veiligheidsgordels Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Gordelspanner Airbagsysteem Beschrijving van het airbagsysteem Voorairbags Zijairbags* Hoofdairbags* Airbags uitschakelen Veilig vervoer van kinderen Wat u moet weten als u kinderen vervoert!..... Kinderzitje Bevestiging kinderzitje met ISOFIX -systeem*... Bevestiging kinderzitje met het Top Tether -systeem Aanwijzingen voor het rijden... Intelligente techniek Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP)* Remmen Rembekrachtiger Antiblokkeersysteem (ABS)* Remassistent (remkrachtverhoger)* Elektrohydraulische stuurbekrachtiging Bandenspanningscontrolesysteem* Roetfilter* (dieselmotor) Rijden en milieu De eerste kilometer en daarna Katalysator Economisch en milieubewust rijden Milieu-aspecten Rijden in het buitenland Voorkomen van schade aan de auto Rijden met aanhangwagen Gebruik aanhangwagen Raadgevingen voor het gebruik Verzorging en reiniging van de auto Algemeen Verzorging buitenzijde auto Verzorging binnenzijde auto Brandstof Benzine Diesel Tanken Controleren en bijvullen motorruimte Motorolie Koelsysteem Remvloeistof Accu Ruitensproeiersysteem Wielen en banden Wielen Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen Accessoires en onderdelen Technische wijzigingen Auto's van de groep N Raad en daad Raad en daad Verbanddoos* en Gevarendriehoek* Brandblusser* Boordgereedschap Bandenreparatieset* Reservewiel* Wiel verwisselen Starthulp Weg- en aanslepen Zekeringen en gloeilampen Elektrische zekeringen Gloeilampen Praktijk Praktijk Bevestigingsogen Verstelbare scheidingswand achter de voorstoelen Bevestiging van de laadvloer Verstelling van de scheidingswand Noodontgrendeling van de laadruimteklep..... Technische gegevens Technische gegevens Algemene aanwijzingen Gebruikte afkortingen Kilometrages Gewichten Identificatiegegevens Brandstofverbruik volgens voorschrift (99/100/EU) Afmetingen Motoroliespecificaties ,2 l/51 kw - EU 4/EU 2DDK ,4 l/63 kw - EU 4/EU 2DDK ,6 l/77 kw - EU 4/EU 2DDK ,4 l/51 kw TDI PD - EU ,4 l/59 kw TDI PD - EU ,9 l/77 kw TDI PD - EU Roomster - auto's van de groep N Scout - auto's van de groep N Trefwoordenlijst

7 Inhoudsopgave 5 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

8 6 Structuur van dit instructieboekje (toelichtingen) Structuur van dit instructieboekje (toelichtingen) Dit instructieboekje is systematisch opgebouwd om het vinden en opnemen van de benodigde informatie te vergemakkelijken. Hoofdstuk, inhoudsopgave en trefwoordenregister De tekst van dit instructieboekje is in relatief korte paragrafen ingedeeld, die in overzichtelijke hoofdstukken zijn samengevoegd. Het actuele hoofdstuk staat rechtsonder op de pagina geaccentueerd. De aan de hand van de hoofdstukken ingedeelde inhoudsopgave en het uitgebreide trefwoordenregister achter in het instructieboekje helpen u de gewenste informatie snel te vinden. Symboolverklaring * De zo gekenmerkte onderdelen behoren seriematig alleen bij bepaalde modellen of zijn alleen bij bepaalde modellen als extra leverbaar. Eind van een hoofdstuk. Het hoofdstuk gaat op de volgende bladzijde verder. Aanwijzingen Alle vier de typen aanwijzingen die in de tekst worden gebruikt staan altijd aan het einde van het betreffende hoofdstuk vermeld. Hoofdstukken De meeste alinea's gelden voor alle auto's. Omdat de uitvoeringsvarianten echter zeer veelvuldig kunnen zijn, is het niet te voorkomen, dat ondanks de indeling in alinea's soms ook uitvoeringen worden genoemd waar uw auto niet mee is uitgerust. De met een * gemarkeerde uitrustingen behoren alleen standaard bij bepaalde modeluitvoeringen of zijn alleen voor bepaalde modellen als meeruitvoering leverbaar. Samenvatting en uitleg Elke alinea is voorzien van een kop. Er volgt beknopte informatie (in groot cursief schrift) waarover het in deze alinea gaat. De afbeelding wordt meestal gevolgd door een uitleg (in relatief groot schrift) die in klare taal uitlegt hoe u te werk moet gaan. Uit te voeren handelingen worden aangegeven met een koppelteken. Richtingaanwijzingen Alle richtingaanwijzingen zoals links, rechts, voor, achter zijn gebaseerd op de rijrichting van de auto. De belangrijkste aanwijzingen worden aangeduid met de kop Attentie. Deze attentie-aanwijzingen attenderen op een ernstige kans op ongevallen of letsel. In de tekst vindt u vaak een dubbele pijl die wordt gevolgd door een klein attentiesymbool. Dit symbool attendeert op een attentie-aanwijzing aan het einde van de alinea die beslist moet worden opgevolgd. Voorzichtig! Een voorzichtig-aanwijzing attendeert op mogelijke defecten aan uw auto (bijv. defecte versnellingsbak), of attendeert op de kans op een ongeval. Milieu Een milieu-aanwijzing attendeert op de milieubescherming. Hier vindt u bijv. adviezen voor een lager brandstofverbruik. Aanwijzing Een normale aanwijzing attendeert op algemene en belangrijke informatie.

9 Structuur van dit instructieboekje (toelichtingen) 7 Richtingaanwijzingen Alle richtingaanwijzingen zoals links, rechts, voor, achter zijn gebaseerd op de rijrichting van de auto. Eenheden In enkele landen kunnen Britse eenheden zijn aangegeven. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

10 8 Structuur van dit instructieboekje (toelichtingen)

11 9 Bediening Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

12 10 Cockpit Afb. 1 Een aantal op de foto weergegeven uitrustingen gelden alleen maar voor bepaalde type-uitvoeringen of zijn als optie leverbaar.

13 Cockpit 11 Cockpit Overzicht Door dit overzicht zult u snel vertrouwd raken met de meters/controlelampjes en de bedieningselementen. A1 elektrische ruitbediening* A2 A3 A4 A5 A6 A7 A8 Elektrische buitenspiegelverstelling* Luchtuitstroomroosters Multifunctiemodule* Hendel voor multifunctieschakelaar: knipperlicht, groot licht en parkeerlicht, grootlichtsignaal... Snelheidsregelsysteem* Claxon, bestuurdersairbag Instrumentenpaneel: Instrumenten en controlelampjes Hendel voor multifunctieschakelaar: Multi-functie-indicatie* Ruitenwissers en -sproeiers A9 Schakelaar voor achterruitverwarming A10 Afhankelijk van de uitrusting: Schakelaar voor ESP* A11 A12 A13 A14 Schakelaar voor ASR* Luchtuitstroomroosters Schakelaar voor alarmlichten Controlelampje voor uitschakeling airbag voorpassagier*..... Afhankelijk van de uitrusting: Bediening voor verwarming Bediening voor Climatic* Bediening voor Climatronic* A15 A16 Opbergvakken aan de voorpassagierszijde* Airbag voorpassagier* A17 Schakelaar voor airbag(s) voorpassagier* A18 Schakelaar, afhankelijk van de uitrusting: A19 A20 Kofferdeksel ontgrendelen* Interieurbewaking* Zekeringenhouder in dashboard Lichtschakelaar en draaiknop voor lichtbundelhoogteverstelling , 55 A21 Ontgrendelingshendel voor motorkap A22 Hendel voor stuurwielverstelling A23 Contactslot A24 Radio* A25 A26 A27 A28 A29 Tuimelschakelaar voor de verwarming van de bestuurdersstoel* Schakelaars voor centrale vergrendeling* Afhankelijk van de uitrusting: versnellingshendel (schakelbak) Keuzehendel (6-traps automatische versnellingsbak)* Tuimelschakelaar voor de verwarming van de passagiersstoel* Afhankelijk van de uitrusting: Asbak* Opbergvak A30 Cd-wisselaar* Aanwijzing De met een * gemarkeerde uitrustingen behoren alleen standaard bij bepaalde modeluitvoeringen of zijn alleen voor bepaalde modellen als meeruitvoering leverbaar. Bij auto's die af fabriek met een radio, of navigatiesysteem zijn uitgerust, is een aparte handleiding voor de bediening van deze apparaten bijgevoegd. Bij auto's met stuur rechts wijkt de plaatsing van de bedieningselementen voor een deel af van de op bladzijde 10, afb. 1 weergegeven plaatsing. De symbolen komen echter overeen met die op de bedieningselementen van auto's met stuur links. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

14 12 De beknopte informatie De beknopte informatie Basisfuncties en belangrijke aanwijzingen Stuurwielstand instellen Inleiding Het hoofdstuk 'De beknopte informatie' dient alleen voor een snelle kennismaking met de belangrijkste bedieningselementen van de auto. Alle aanwijzingen in de volgende hoofdstukken van de handleiding moeten beslist in acht genomen worden. Auto ont- en vergrendelen Afb. 3 Verstelbaar stuurwiel: Hendel op de stuurkolom Afb. 2 Radiografische afstandsbediening A1 Auto ontgrendelen A2 Kofferklep ontgrendelen A3 Auto vergrendelen A4 Sleutel uitklappen/inklappen Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 47, Auto ont- en vergrendelen. Afb. 4 De juiste afstand van de bestuurder ten opzichte van het stuurwiel De stand van het stuurwiel is in hoogte en lengterichting instelbaar. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 100, Stuurwielstanden instellen. Stel het stuurwiel zo af dat de afstand tussen het stuurwiel en het borstbeen minstens 25 cm bedraagt afb. 4. Als deze minimale afstand niet

15 De beknopte informatie 13 Vervolg wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Het stuurwiel mag nooit tijdens de rit worden versteld! Om veiligheidsredenen moet de hendel altijd vast naar boven zijn gedrukt zodat de stand van het stuurwiel onder het rijden niet onbedoeld kan wijzigen - kans op ongevallen! Voorstoel instellen Gordelhoogte-instelling Afb. 6 Bedieningspaneel op stoel A1 Stoel in lengterichting instellen A2 Zittinghoogte instellen* A3 Hoek van de rugleuning instellen Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 64, Voorstoelen instellen. Afb. 5 Voorstoel: Gordelhoogte-instelling Druk voor het instellen op de doorvoerplaat en schuif deze naar boven of naar beneden afb. 5. Na het instellen controleert u door met korte rukken aan de gordel of de geleiderand zeker vergrendeld is. Stel de bestuurdersstoel alleen bij stilstaande auto in - kans op ongevallen! Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 137. Stel de hoogte van de gordel zo in, dat de schoudergordel ongeveer over het midden van de schouder - maar in geen geval langs de hals - loopt! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

16 14 De beknopte informatie Elektrische verstelling buitenspiegel* Verlichting in- en uitschakelen Afb. 7 Binnenzijde portier: Draaiknop Afb. 8 Dashboard: lichtschakelaar Buitenspiegelverwarming Linkerbuitenspiegel instellen Buitenspiegel rechts instellen Bediening uitschakelen Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 62, Achteruitkijkspiegel. Alle verlichting uitschakelen Stadslicht inschakelen Dimlicht en groot licht inschakelen Mistlampen* Mistachterlicht Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 53, Verlichting in- en uitschakelen.

17 De beknopte informatie 15 Knipperlicht- en grootlichtschakelaar A A0 A1 A2 A3 A4 A5 Intervalschakelaar Wissen uitgeschakeld Interval-wissen Langzaam wissen Snel wissen Eénmaal wissen Wis-/wasautomaat Afb. 9 De knipperlicht- en grootlichtschakelaar A Knipperlicht rechts AB Knipperlicht links AC Omschakelen tussen dim- en groot licht AD Lichtsignaal Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 56, De richtingaanwijzer- en grootlichtschakelaar. Achterruitenwisser* A6 Interval wissen - iedere 6 seconden A7 Wis-/wasautomaat Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 60, Ruitenwisser. Elektrische ruitbediening* Ruitenwisserschakelaar Afb. 11 Schakelaars in bestuurdersportier Afb. 10 Ruitenwisserschakelaar A schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het bestuurdersportier AB schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het rechter voorportier AC schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het rechter achterportier* AD schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het linker achterportier* Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

18 16 De beknopte informatie AS veiligheidsschakelaar* Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 49, Toetsen voor elektrische ruitbediening. Tanken Schroef de tankdop linksom los en plaats de tankdop van bovenaf op de tankdopklep afb. 13. Tankdop sluiten Schroef de tankdop rechtsom tot deze hoorbaar wordt vergrendeld. Vergrendel de tankdop van de brandstofvulopening door de autosleutel naar rechts te draaien en verwijder de sleutel. Druk de tankdopklep dicht. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 186, Tanken. Ontgrendeling van de motorkap Afb. 12 Rechterachterzijde: Tankdopklep Afb. 14 Ontgrendelingshendel voor motorkap Afb. 13 Tankdopklep met losgeschroefde tankdop Tankdopklep openen Maakt u de tankklep met de hand open De tankdop van de vulpijp met behulp van de contactsleutel naar links toe ontgrendelen. Trek aan de ontgrendelingshendel onder het dashboard aan de bestuurderszijde afb. 14. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 188, Ontgrendeling van de motorkap.

19 De beknopte informatie 17 Motorkap openen Motoroliepeil controleren Afb. 15 Radiateurgrille: Vergrendelingshendel Afb. 17 Oliepeilstok Aa Motorolie mag niet bijgevuld worden. Ab Motorolie mag bijgevuld worden. Ac Motorolie moet bijgevuld worden. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 191. Afb. 16 Borging van de motorkap met behulp van de motorkapsteun Trek de vergrendelingshendel afb. 15, de motorkap wordt ontgrendeld. Neem de motorkapsteun uit de klem en zet hem in de daarvoor bestemde opening afb. 16. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 188. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

20 18 Instrumenten en controlelampjes Instrumenten en controlelampjes Overzicht instrumentenpaneel Afb. 18 Instrumentenpaneel A1 A2 A3 A4 A5 A6 A7 Toerenteller bladzijde 18 Display: met digitale klok bladzijde 22 met kilometertotaalteller bladzijde 20 Snelheidsmeter Koelvloeistoftemperatuurmeter* bladzijde 19 Display: met service-interval-indicatie bladzijde 20 met multi-functie-indicatie* bladzijde 22 met informatiedisplay* bladzijde 25 Klok-instelknop/terugstelknop Brandstofmeter* bladzijde 19 Bij ingeschakelde verlichting is het instrumentenpaneel verlicht. Al naargelang de uitrusting is de uitvoering van het instrumentenpaneel verschillend. Toerenteller Het begin van het rode vlak op de toerenteller A1 afb. 18 geeft voor alle versnellingen het maximaal toegestane motortoerental van de ingereden en bedrijfswarme motor aan. Schakel, voor het bereiken van dit bereik in de volgende versnelling resp. wissel bij automatische versnellingsbak in de keuzehendelstand D. In een lagere versnelling moet men pas terugschakelen als de motor niet meer mooi rond draait.

21 Instrumenten en controlelampjes 19 Tijdens het inrijden en wanneer de motor zijn bedrijfstemperatuur nog niet heeft bereikt, hoge motortoerentallen voorkomen bladzijde 167. Voorzichtig! De wijzer van de toerenteller mag in geen geval in het rode vlak van de schaal komen - kans op motorschade! Milieu Op tijd opschakelen helpt brandstof te besparen, verlaagt de geluidsproductie en ontziet het milieu en is goed voor de levensduur en betrouwbaarheid van de motor. Koelvloeistoftemperatuurmeter* De koelvloeistoftemperatuurmeter A4 bladzijde 18, afb. 18 werkt alleen maar bij ingeschakeld contact. Neem, om schade aan de motor te voorkomen, de volgende aanwijzingen in acht met betrekking tot temperatuurbereiken op de meter: Bereik voor koude motor Als de wijzer in het linkergedeelte van de meterschaal* staat heeft de motor zijn bedrijfstemperatuur nog niet bereikt. Vermijd hoge motortoerentallen, vol gas en zware motorbelastingen. Bereik bedrijfswarme motor De motor heeft zijn bedrijfstemperatuur pas bereikt als de wijzer het middelste gedeelte van de meterschaal* bereikt. Bij sterke motorbelasting en hoge buitentemperaturen kan de wijzer ook verder naar rechts lopen. Dit kan geen kwaad zolang het waarschuwingssymbool in het instrumentenpaneel niet knippert. Als het symbool op het instrumentenpaneel knippert, is of de koelvloeistof temperatuur te hoog of het koelvloeistof peil te laag. Let op de aanwijzingen bladzijde 32, Koelvloeistoftemperatuur/koelvloeistofpeil. Neem de waarschuwingsaanwijzingen in acht bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte voordat u de motorkap opent en het koelvloeistofpeil controleert. Voorzichtig! Verstralers en andere aanbouwdelen voor de verseluchtinlaat verslechteren de koelwerking van de koelvloeistof. Bij hoge buitentemperaturen en zware motorbelasting is de kans aanwezig dat de motor oververhit raakt! Brandstofmeter* De brandstofmeter A7 bladzijde 18, afb. 18 werkt alleen maar bij ingeschakeld contact. De tankinhoud bedraagt ca. 55 liter. Als de wijzer in de reservestand zinkt, gaat op het instrumentenpaneel het waarschuwingssymbool branden. Er zit nog ca. 7 liter brandstof in de tank. Dit symbool herinnert eraan, dat u moet tanken. Op het informatiedisplay* verschijnt: PLEASE REFUEL (S.V.P. TANKEN) Als extra waarschuwingssignaal klinkt een pieptoon. Voorzichtig! Rijd de tank nooit helemaal leeg! De onregelmatige brandstofvoorziening kan tot het uitblijven van een ontbranding leiden. Er kan dan onverbrande brandstof in het uitlaatsysteem terechtkomen en de katalysator beschadigen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

22 20 Instrumenten en controlelampjes Kilometertotaalteller Storingindicatie Als er sprake is van een storing in het instrumentenpaneel, wordt op het display van de dagteller def continu weergegeven. Laat de storing zo snel mogelijk door een Škoda-dealer opheffen. Waarschuwing bij snelheidsovertreding* Bij het overschrijden van de rijsnelheid van 120 km/h klinkt een akoestisch waarschuwingssignaal. Als de snelheid weer terugloopt tot onder deze snelheidsgrens, wordt het akoestische waarschuwingssignaal uitgeschakeld. Deze functie geldt alleen voor enkele landen. Afb. 19 Display: Kilometertotaalteller De indicatie van de afgelegde afstand vindt plaats in kilometers (km). Bij een aantal modeluitvoeringen gebeurt de weergave in mijlen. Bij uitgeschakeld contact verschijnt op het display van de kilometertotaalteller de totaal afgelegde afstand. Na het inschakelen van het contact verschijnt op het display van de kilometerdagteller de afgelegde afstand. Met behulp van de terugstelknop kan worden gekozen tussen de kilometerdagteller en de kilometertotaalteller. Terugstelknop Door het even indrukken van de terugstelknop A6 bladzijde 18, afb. 18 kunt u kiezen tussen de kilometerdag- en de kilometertotaalteller. Om te herkennen welke teller op het display wordt weergegeven verschijnt op de dagteller boven de indicatie van de gereden afstand trip afb. 19. Houd de terugstelknop A6 ca. 1 seconde ingedrukt, de kilometerdagteller wordt teruggezet op nul. Als u de terugstelknop A6 langer dan 3 seconden ingedrukt houdt, verschijnt een indicatie over de nog af te leggen kilometers en het aantal dagen tot aan de eerstvolgende onderhoudsbeurt (de kilometerdagteller wordt hierbij niet teruggezet). Verstel in verband met uw eigen veiligheid de kilometerdagteller nooit tijdens het rijden. Aanwijzing Voor auto's met informatiedisplay worden op het display de beide tellers gelijktijdig weergegeven. Service-interval-indicatie Afb. 20 Service-intervalindicatie: Opmerking

23 Instrumenten en controlelampjes 21 Al naargelang de uitrusting van de auto kan de indicatie op het display in geringe mate afwijken. Service-interval-indicatie Ca. 30 dagen voor het verstrijken van het service-interval verschijnt op het display van de kilometertotaalteller een sleutelsymbool bladzijde 20, afb. 20. Naast het sleutelsymbool wordt gedurende 10 seconden de resterende afstand en daarna de resterende tijd in dagen tot aan de Grote Onderhoud Service weergegeven. Op het informatiedisplay* verschijnt: SERVICE IN... KM OR... DAYS (SERVICE NA... KM OF... DAGEN) De kilometerindicatie of de dagindicatie loopt voor de servicebeurt in stappen van 100 km of hele dagen terug. Als het service-interval is bereikt, verschijnt op het display een knipperend sleutelsymbool en een text: INSP Op het informatiedisplay* verschijnt: SERVICE NOW (SERVICE NU) De indicatie verdwijnt binnen 20 seconden na het inschakelen van het contact. De dagtellerstand wordt ook na het indrukken van de terugstelknop voor de dagteller (langer dan 1 seconde) weergegeven. Indicatie over de nog af te leggen afstand en dagen tot aan de eerstvolgende onderhoudsbeurt U kunt op elk moment de nog af te leggen afstand en het aantal dagen tot aan de eerstvolgende onderhoudsbeurt als volgt laten weergeven: Druk de resettoets A6 langer dan 3 seconden in. Op het display van de kilometertotaalteller verschijnt een sleutelsymbool. Naast het sleutelsymbool wordt gedurende 10 seconden de resterende afstand en daarna de resterende tijd in dagen tot aan de Grote Onderhoud Service weergegeven. Service-interval-indicatie resetten Het terugstellen van de service-intervalindicatie kan pas worden uitgevoerd als op het display van het combi-instrument een servicemelding of ten minste een voorafgaande waarschuwing wordt weergegeven. Wij adviseren het resetten door een Škoda-dealer te laten uitvoeren. De dealer: zet na de betreffende Grote Onderhoud Service het geheugen van de indicatie terug; noteert de onderhoudsbeurt in het serviceplan; plakt de sticker, met de aantekening voor de volgende onderhoudsbeurt aan de zijkant van het instrumentenpaneel aan de bestuurderszijde. De service-interval-indicatie kan ook met behulp van de terugstelknop A6 als volgt worden teruggesteld: Druk bij uitgeschakeld contact de terugstelknop in en houd deze ingedrukt. Schakel het contact in, laat de terugstelknop los en draai de terugstelknop naar rechts. De service-interval-indicatie wordt daardoor gereset (teruggesteld). Voorzichtig! Wij adviseren de service-interval-indicatie niet zelf te resetten omdat dit kan leiden tot een verkeerde instelling van de service-interval-indicatie, waardoor er storingen in de auto kunnen optreden. Aanwijzing Reset de indicatie nooit tussen de onderhoudsintervallen in omdat er anders verkeerde gegevens worden weergegeven. Bij losgekoppelde autoaccu blijven de waarden van de service-interval-indicatie bewaard. Als een instrumentenpaneel bij een reparatie wordt vervangen, moet de service-interval-indicatie opnieuw worden gecodeerd. Deze werkzaamheden worden door een Škoda-dealer uitgevoerd. Na het resetten van de indicatie met verlengde flexibele onderhoudsintervallen (QG1) door middel van de terugstelknop worden de gegevens net zoals bij auto's Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

24 22 Instrumenten en controlelampjes met verlengde vaste onderhoudsintervallen (QG2) weergegeven. Om deze reden adviseren we de service-interval-indicatie alleen door een servicedealer te laten resetten, die het resetten uitvoert met behulp van een elektronicatester. Uitgebreide informatie met betrekking tot de onderhoudsintervallen - zie brochure Serviceplan. Digitale klok Voor het instellen van de tijd is linksonder naast de snelheidsmeter een terugstelknop aangebracht bladzijde 18, afb. 18. Uren instellen Draai de terugstelknop naar links. Minuten instellen Draai de terugstelknop naar rechts. Buitentemperatuur bladzijde 24 Actieradius bladzijde 24 Actueel brandstofverbruik bladzijde 24 Gemiddeld brandstofverbruik bladzijde 24 Rijtijd bladzijde 25 Afgelegde afstand bladzijde 25 Gemiddelde snelheid bladzijde 25 Aanwijzing In bepaalde exportuitvoeringen worden de waarden in het Engelse stelsel weergegeven. Geheugen De tijd mag om veiligheidsredenen niet tijdens de rit, maar alleen bij een stilstaande auto worden ingesteld. Multi-functie-indicatie (boordcomputer)* Inleiding De multi-functie-indicatie wordt, afhankelijk van de uitrusting van de auto, op het display afb. 21 of op het informatiedisplay weergegeven bladzijde 25, afb. 24. De multi-functie-indicatie biedt een reeks nuttige informatie. Afb. 21 Instrumentenpaneel: Multi-functie-indicatie De multi-functie-indicatie is uitgevoerd met twee automatisch werkende geheugens. In het midden van het displayveld wordt het gekozen geheugen weergegeven afb. 21. De gegevens van het ritgeheugen (geheugen 1) worden weergegeven als op het display een 1 verschijnt. Als er een 2 verschijnt worden de gegevens van het reisgeheugen (geheugen 2) weergegeven.

25 Instrumenten en controlelampjes 23 Het schakelen tussen de geheugens wordt uitgevoerd met behulp van toets afb. 22. Ritgeheugen (geheugen 1) Het ritgeheugen verzamelt de rij-informatie vanaf het inschakelen tot aan het uitschakelen van het contact. Als de rit binnen 2 uur na het uitschakelen van het contact wordt voortgezet worden de er dan nog bijkomende waarden meegenomen in de berekening van de actuele rij-informatie. Bij een onderbreking van de rit met meer dan 2 uur wordt het geheugen automatisch gewist. Reisgeheugen (geheugen 2) Een reisgeheugen verzamelt de rijgegevens van een willekeurig aantal ritten tot een totale rijtijd van 100 uur of een afstand van km. Als een van de genoemde waarden wordt overschreden, wordt het geheugen gewist en start de berekening opnieuw. Het reisgeheugen wordt, in tegenstelling tot het ritgeheugen, niet na een onderbreking van 2 uur van de rit gewist. Aanwijzing Als de autoaccu wordt losgekoppeld, worden alle waarden in het geheugen gewist. Bediening AB De tuimelschakelaar A en de toets AB bevinden zich in de ruitenwisserschakelaar afb. 22. Geheugen kiezen Door het even aantippen van de toets AB kiest u het gewenste geheugen. Kiezen van de functies Druk aan de boven- of onderzijde op de tuimelschakelaar A. Daarna roept u na elkaar de individuele functie's van de multi-functie-aanduiding op. Functie op nul zetten Kies het gewenste geheugen. Druk de knop AB langer dan 1 seconde in. De volgende waarden van het gekozen geheugen worden met behulp van de knop AB op nul gezet: gemiddeld brandstofverbruik; afgelegde afstand; gemiddelde snelheid; rijtijd. De multi-functie-indicatie kan alleen bij ingeschakeld contact worden bediend. Na het inschakelen van het contact wordt de functie weergegeven die voor het uitschakelen als laatste werd gekozen. Als de buitentemperatuur terugloopt tot onder +4 C, verschijnt de temperatuurindicatie met een ijskristalsymbool (waarschuwing tegen gladheid) bladzijde 24, afb. 23 en klinkt er gedurende 10 seconden een waarschuwingssignaal*. Het ijskristalsymbool attendeert de bestuurder op de mogelijke vorming van ijzel. Het display schakelt na 10 seconden automatisch terug naar de laatst gekozen functie. Afb. 22 Multi-functie-indicatie: Bedieningselementen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

26 24 Instrumenten en controlelampjes Buitentemperatuur Actieradius Op het display wordt de geschatte actieradius in kilometers weergegeven. Deze waarde geeft aan welke afstand uw auto met de huidige brandstofvoorraad en met dezelfde rijstijl nog kan afleggen. De weergave vindt plaats in sprongen van 10 km. Bij de berekening van de actieradius wordt het brandstofverbruik van de laatste 50 km als basis genomen. Als u zuiniger rijdt, wordt de actieradius groter. Als de indicatie wordt gereset (na het loskoppelen van de accukabels), moet 50 km worden gereden, zodat de betreffende waarde weer wordt aangegeven. Afb. 23 Multi-functie-indicatie: de buitentemperatuur De buitentemperatuur wordt bij ingeschakeld contact op het display weergegeven. De correcte waarde wordt met een vertraging van 5 minuten weergegeven. Bij een stilstaande auto (of bij zeer lage rijsnelheden) kan de aangegeven temperatuur door stralingswarmte van de motor iets hoger zijn dan de werkelijke buitentemperatuur. Als de buitentemperatuur terugloopt tot onder +4 C, verschijnt de temperatuurindicatie met een ijskristalsymbool (waarschuwing tegen gladheid) afb. 23 en klinkt er gedurende 10 seconden een waarschuwingssignaal*. Ga er niet alleen op basis van de buitentemperatuurindicatie vanuit dat er geen sprake is van ijzel. Denk eraan dat ook bij buitentemperaturen van rond +4 C er sprake kan zijn van ijzel - waarschuwing tegen ijzel! Aanwijzing Bij de weergave van navigatiegegevens (routering) wordt de buitentemperatuur niet weergegeven. Deze moet vanuit het menu worden opgevraagd (geldt voor auto's met navigatiesysteem en informatiedisplay). Momenteel brandstofverbruik Op het display wordt het huidige brandstofverbruik in l/100 km weergegeven. Met behulp van deze weergegeven gegevens kunt u uw rijgedrag aanpassen aan het gewenste verbruik. Bij een stilstaande of langzaam rijdende auto wordt het brandstofverbruik in l/h weergegeven. Gemiddeld brandstofverbruik Op het display verschijnt het gemiddelde brandstofverbruik in l/100 km sinds het geheugen voor de laatste keer is gewist bladzijde 22. Met behulp van deze weergegeven gegevens kunt u uw rijgedrag aanpassen aan het gewenste verbruik. Als u het gemiddelde brandstofverbruik voor een bepaalde periode wilt bepalen, moet u het geheugen bij het begin van de nieuwe meetperiode met behulp van de toets AB bladzijde 23, afb. 22 wissen. Na het wissen verschijnen gedurende de eerste 300 m streepjes op het display. Tijdens de rit wordt de weergegeven waarde elke 5 seconden geactualiseerd. Aanwijzing De verbruikte hoeveelheid benzine wordt niet weergegeven.

27 Instrumenten en controlelampjes 25 Rijtijd Op het display verschijnt de rijtijd die is verstreken sinds het geheugen voor de laatste keer is gewist bladzijde 22. Als u de rijtijd vanaf een bepaald tijdstip wilt tellen, dan wist u op dat moment het geheugen door de toets AB bladzijde 23, afb. 22 in te drukken. De maximale weergavewaarde in de beide schakelaarstanden bedraagt 99 uur en 59 minuten. Als deze waarde wordt overschreden, start de weergave weer vanaf nul. Informatiedisplay* Inleiding Afgelegde afstand Op het display verschijnt de afgelegde rijafstand sinds het geheugen voor de laatste keer bladzijde 22 is gewist. Als u de de gereden afstand vanaf een bepaald tijdstip wilt tellen, dan moet u het geheugen op dit moment door het indrukken van de toets AB bladzijde 23, afb. 22 wissen. De maximale weer te geven waarde in de beide schakelaarstanden is km. Als deze waarde wordt overschreden, start de weergave weer vanaf nul. Gemiddelde snelheid Op het display verschijnt de gemiddelde snelheid in km/h sinds het geheugen voor de laatste keer is gewist bladzijde 22. Als u de gemiddelde snelheid voor een bepaalde periode wilt bepalen, moet u het geheugen bij het begin van de nieuwe meetperiode met behulp van de toets AB bladzijde 23, afb. 22 wissen. Na het wissen verschijnen gedurende de eerste 100 m streepjes op het display. Afb. 24 Instrumentenpaneel: Informatiedisplay Het informatiedisplay informeert op comfortabele wijze over de actuele bedrijfstoestand van de auto. Bovendien levert het informatiedisplay (afhankelijk van de uitrusting van de auto) gegevens met betrekking tot de radio, multi-functie-indicatie en het navigatiesysteem. Bij ingeschakeld contact en tijdens het rijden worden in de auto altijd bepaalde functies en statussen gecontroleerd. Functiestoringen of noodzakelijke reparaties of andere informatie wordt door middel van rode symbolen bladzijde 28 en gele symbolen bladzijde 28 weergegeven. Het oplichten van de symbolen is gecombineerd met een akoestisch waarschuwingssignaal. Bovendien verschijnen op het display informatie- en waarschuwingsmeldingen bladzijde 29. De tekstmelding is in een van de volgende talen mogelijk: Tsjechisch, Engels, Duits, Frans, Italiaans, Spaans, Portugees. De betreffende talen kunt u kiezen in het menu van het informatiedisplay. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

28 26 Instrumenten en controlelampjes Op het display kunnen (al naargelang de uitrusting) de volgende gegevens worden weergegeven: Menu bladzijde 26 Portier-, kofferklep-, achterklep- en motorkapwaarschuwing bladzijde 27 Service-interval-indicatie bladzijde 20 Telefoon bladzijde 115 Keuzehendelstanden van de automatische 6-versnellingsbak bladzijde 109 Menu Afb. 26 Informatiedisplay: Bedieningselementen Het menu wordt geactiveerd door de tuimelschakelaar A afb. 26 langer dan 1 seconde in te drukken. Via de tuimelschakelaar A kunt u uit de menu's kiezen. Na het even indrukken van de toets AB of na loslaten van de tuimelschakelaar A (na ca. 4 seconden) wordt de gekozen informatie weergegeven. U kunt (al naargelang de uitrusting van de auto) de volgende menu's kiezen: Afb. 25 Informatiedisplay: Menu MFD (multi-functie-indicatie) bladzijde 22 CAR STATUS (VOERTUIGSTATUS) bladzijde 27 NAVIGATION (NAVIGATIE) LANGUAGE (TAAL) bladzijde 25 DISPLAY OFF (DISPLAY UIT) Na het kiezen van het menupunt DISPLAY OFF (DISPLAY UIT) wordt het display uitgeschakeld. Om het display weer in te schakelen, moet de tuimelschakelaar A langer dan 1 seconde worden ingedrukt. Als in de staat van de auto iets niet in orde is (bijv. waarschuwing voor te weinig brandstof), knippert in het menu een tekst CAR STATUS (VOERTUIGSTATUS). Na het omschakelen naar CAR STATUS (VOERTUIGSTATUS) wordt de eerste van de waarschuwingen weergegeven; vervolgens kunt u met de wiptoets ook andere bedrijfstatussen weergeven (bijv. ruitensproeiervloeistofpeil te laag).

29 Instrumenten en controlelampjes 27 De bediening van het af fabriek ingebouwde navigatiesysteem* staat in een aparte handleiding beschreven, die u bij de aankoop van de auto heeft verkregen. Portier-, achterklep- en motorkapwaarschuwing Afb. 27 Informatiedisplay: Portierwaarschuwing Het portierwaarschuwings-, kofferklep-/achterklep- en motorkapwaarschuwingssymbool gaat branden als minstens één portier, de kofferklep/achterklep of de motorkap niet is gesloten. Het symbool geeft aan welk portier, resp. of de kofferklep/achterklep of motorkap niet is gesloten afb. 27. Het symbool dooft zodra de portieren, de kofferklep/achterklep en de motorkap geheel zijn gesloten. Bij een geopend portier of kofferklep/achterklep en een snelheid boven de 6 km/h klinkt als extra waarschuwingssignaal nog een pieptoon. Functiestoringen, dringend noodzakelijke reparaties, onderhoudswerkzaamheden of andere meldingen worden op het display van het instrumentenpaneel weergegeven. Deze indicaties zijn al naargelang de prioriteit ingedeeld in rode en gele lichtsymbolen. De rode symbolen geven een gevaar aan (prioriteit 1) terwijl de gele een waarschuwing aangeven (prioriteit 2). Daarnaast verschijnen als aanvulling op de symbolen aanwijzingen voor de bestuurder bladzijde 29. Controleer de aangegeven storingmeldingen zo snel als mogelijk is. Als meerdere storingmeldingen gelijktijdig aanwezig zijn, verschijnen de symbolen na elkaar en branden steeds gedurende circa 10 seconden. De storingmeldingen worden in het menu CAR STATUS (VOERTUIGSTATUS) weergegeven en in het geheugen opgeslagen. Knippert in het menu de tekst CAR STATUS (VOERTUIGSTATUS), dan is er ten minste een foutmelding. Als er meerdere storingmeldingen zijn, gaat op het display bijv. STATUS 1/2 (STATUS 1/2) branden. De indicatie betekent dat de eerste van in totaal twee meldingen wordt weergegeven. Bedien de tuimelschakelaar A, om de afzonderlijke storingmeldingen een voor een op te vragen. Als er een storing optreedt, klinkt naast de weergave van het symbool en de tekst ook een waarschuwingssignaal: Prioriteit 1 - drie waarschuwingstonen; Prioriteit 2 - één waarschuwingstoon. Auto-Check-Control Toestand auto De Auto-Check-Control controleert de staat van bepaalde functies en autocomponenten. De controle vindt bij ingeschakeld contact continu plaats, zowel bij stilstaande auto alsook tijdens het rijden. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

30 28 Instrumenten en controlelampjes Rode symbolen Een rood symbool geeft een gevaar aan. Als er tegelijkertijd sprake is van meerdere functiestoringen met prioriteit 1, dan verschijnen deze symbolen na elkaar en zijn ze steeds gedurende circa 5 seconden zichtbaar. Gele symbolen Een geel symbool geeft een waarschuwing aan. Afb. 28 Informatiedisplay: lage oliedruk Als op het display een rood symbool verschijnt, moet u als volgt handelen: Stoppen. Zet de motor af. Controleer de aangegeven functies. Doe, in geval van nood een beroep op de vakkundige hulp van uw Škoda-dealer. Betekenis van de rode symbolen: Koelvloeistofpeil te laag/koelvloeistoftemperatuur te hoog bladzijde 32 Motoroliedruk te laag bladzijde 33 Als er een rood symbool verschijnt, weerklinken drie opeenvolgende waarschuwingstonen. Betekenis van de gele symbolen: Afb. 29 Informatiedisplay: Weinig brandstof Weinig brandstof bladzijde 33 Motoroliepeil controleren, motoroliesensor defect bladzijde 33 Ruitensproeiervloeistofpeil laag bladzijde 34 Als er een geel symbool verschijnt, weerklinkt één waarschuwingssignaal. Als er tegelijkertijd sprake is van meerdere functiestoringen met prioriteit 2, verschijnen deze symbolen na elkaar en zijn ze steeds gedurende circa 10 seconden zichtbaar. Controleer de betreffende functie zo snel mogelijk.

31 Instrumenten en controlelampjes 29 Controlelampjes Overzicht De controlelampjes geven bepaalde functies, resp. storingen aan. Afb. 30 Instrumentenpaneel met controlelampjes Knipperlichten (links) bladzijde 30 Knipperlichten (rechts) bladzijde 30 Groot licht bladzijde 31 Dimlicht bladzijde 31 Mistachterlicht bladzijde 31 Dynamo bladzijde 31 Mistlampen* bladzijde 31 Bochtverlichting* bladzijde 31 Elektrohydraulische stuurbekrachtiging bladzijde 31 Controle van de motorelektronica (benzinemotor) bladzijde 32 Voorgloeisysteem (dieselmotor) bladzijde 32 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

32 30 Instrumenten en controlelampjes Knipperlichtinstallatie voor auto's met aanhangwagen* bladzijde 32 Koelvloeistoftemperatuur/koelvloeistofpeil bladzijde 32 Elektronische startonderbreking (wegrijdblokkering) bladzijde 33 Brandstofreserve bladzijde 33 Motoroliedruk bladzijde 33 Motoroliepeil bladzijde 33 Portier open* bladzijde 34 Vloeistofpeil in ruitensproeierinstallatie* bladzijde 34 Controlesysteem voor uitlaatgassen bladzijde 34 Aandrijf-slipregeling (ASR)* bladzijde 35 Bandenspanning* bladzijde 35 Keuzehendelblokkering* (automatische versnellingsbak) bladzijde 35 Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP)* bladzijde 35 Anti-blokkeer systeem (ABS)* bladzijde 36 Remsysteem bladzijde 36 Airbagsysteem bladzijde 37 Roetfilter* (dieselmotor) bladzijde 38 Gordelwaarschuwingslampje* bladzijde 38 Als de brandende controlelampjes en de betreffende beschrijvingen en waarschuwingsaanwijzingen worden genegeerd, kan dit tot ernstig letsel of tot schade aan de auto leiden. De motorruimte van de auto is een gevaarlijke omgeving. Bij werkzaamheden in de motorruimte, bijv. controleren en bijvullen van de bedrijfsvloeistoffen, kunnen letsel, verbrandingen, ongevallen en brand ontstaan. Neem beslist de waarschuwingsaanwijzingen in acht bladzijde 189. Aanwijzing De plaatsing van de controlelampjes is afhankelijk van het model en het motortype. De in de volgende beschrijving van de functie weergegeven symbolen vindt u als controlelampje op het instrumentenpaneel. Functiestoringen worden op het display van het combi-instrument door middel van rode symbolen (prioriteit 1 gevaar) of gele symbolen (prioriteit 2 waarschuwing) weergegeven. Knipperlichtinstallatie Afhankelijk van de stand van de knipperlichtschakelaar knippert het linker of rechter controlelampje. Als er een gloeilamp voor een knipperlicht uitvalt, knippert het controlelampje bijna twee keer zo snel. Dit geldt niet bij het rijden met aanhangwagen. Bij ingeschakelde alarmlichten knipperen alle knipperlichten alsmede de beide controlelampjes.

33 Instrumenten en controlelampjes 31 Zie voor nog meer aanwijzingen met betrekking tot de knipperlichtinstallatie bladzijde 56. Groot licht Het controlelampje brandt bij ingeschakeld groot licht of bij ingeschakeld lichtsignaal. Zie voor nog meer aanwijzingen met betrekking tot het grootlichtsysteem bladzijde 56. Dimlicht Het controlelampje brandt bij ingeschakeld dimlicht bladzijde 53. Mistachterlicht Het controlelampje brandt bij ingeschakelde mistachterlichten bladzijde 55. Dynamo Het controlelampje gaat branden na het inschakelen van het contact. Het controlelampje moet na het aanslaan van de motor uitgaan. Als het controlelampje na het starten van de motor niet uitgaat of tijdens het rijden gaat branden moet u de dichtstbijzijnde Škoda-dealer bezoeken. Omdat daarbij de autoaccu wordt ontladen, moet u alle niet beslist noodzakelijke stroomverbruikers uitschakelen. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: ALTERNATOR WORKSHOP! (DYNAMO WERKPLAATS!) Voorzichtig! Als tijdens het rijden behalve het controlelampje ook nog het controlelampje (koelsysteemstoring) op het display gaat branden, moet direct worden gestopt en de motor worden afgezet - kans op motorschade! Mistlampen* Het controlelampje brandt bij ingeschakelde mistlampen bladzijde 54. Bochtverlichting* Als het controlelampje tijdens de rit of na het inschakelen van het contact 1 minuut knippert en er een waarschuwingssignaal klinkt, wordt er een storing gesignaleerd. Zie voor meer informatie bladzijde 54. Als er zich een storing in de bochtverlichting voordoet, wordt de koplamp automatische in de noodstand gekanteld. Hiermee wordt ook de lengte van de verlichte rijbaan ingekort. Rijd dan ook voorzichtig en neem zo snel mogelijk contact op met een Škoda-dealer. Elektrohydraulische stuurbekrachtiging Het controlelampje gaat bij het inschakelen van het contact enkele seconden branden. Als het controlelampje na het inschakelen van het contact of tijdens de rit constant brandt, is er sprake van een storing in de elektrohydraulische stuurbekrachtiging. Als de gele controlelamp brandt, is er sprake van een gedeeltelijke of totale uitval van de stuurbekrachtiging en kunnen de krachten nodig voor de besturing hoger zijn. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

34 32 Instrumenten en controlelampjes Zie voor meer informatie bladzijde 164. Als de stuurbekrachtiging is uitgevallen, neem dan contact op met een Škoda-dealer. Aanwijzing Als nadat de motor opnieuw is gestart en nadat even is gereden de gele controlelamp uitgaat, is het niet nodig contact op te nemen met een Škoda-dealer. Als de accukabels werken losgemaakt en weer werden aangesloten, zal na het inschakelen van het contact het gele controlelampje gaan branden. Na even te hebben gereden moet het controlelampje uitgaan. Bij het wegslepen met stilstaande motor of bij een defecte stuurbekrachtiging is er geen servobekrachtiging aanwezig. De auto blijft echter volledig bestuurbaar. Voor het sturen is echter aanzienlijk meer kracht nodig. Controle van de motorelektronica (benzinemotor) Het controlelampje (Electronic Power Control) gaat bij het inschakelen van het contact gedurende een aantal seconden branden. Als het controlelampje niet uitgaat resp. tijdens het rijden gaat branden of knipperen, is er sprake van een storing in de motorregeling. Het door de motorregeling gekozen noodprogramma stelt u in staat voorzichtig naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer te rijden. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: ENGINE FAULT WORKSHOP! (MOTORSTORING WERKPLAATS!) Voorgloei-installatie (dieselmotor) Bij een koude motor gaat het controlelampje bij het inschakelen van het contact (voorgloeistand) 2 branden bladzijde 101. Nadat het controlelampje is uitgegaan kan de motor worden gestart. Bij een op bedrijfstemperatuur zijnde motor of bij buitentemperaturen boven +5 C gaat het voorgloeicontrolelampje slechts ca. 1 seconde branden. Dat betekent dat de motor direct kan worden gestart. Als het controlelampje niet gaat of permanent blijft branden, is er sprake van een storing in het voorgloeisysteem, ga zo snel mogelijk naar een Skoda-dealer. Als het controlelampje tijdens het rijden begint te knipperen, is er sprake van een storing in het motormanagement. Het door de motorregeling gekozen noodprogramma stelt u in staat voorzichtig naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer te rijden. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: ENGINE FAULT WORKSHOP! (MOTORSTORING WERKPLAATS!) Knipperlichtinstallatie voor auto's met aanhangwagen* Alleen wanneer een aanhangwagen aan de auto hangt knippert het controlelampje samen met de knipperlichtinstallatie. Als op de aanhangwagen of op de auto een knipperlicht niet functioneert, knippert het controlelampje niet. Koelvloeistoftemperatuur/koelvloeistofpeil Na het inschakelen van het contact brandt het controlelampje blauw tot de motor bedrijfstemperatuur bereikt 1). Vermijd hoge motortoerentallen, vol gas en zware motorbelastingen. Na het bereiken van de bedrijfstemperatuur dooft het blauwe controlelampje. Als het controlelampje rood brandt of tijdens het rijden gaat knipperen, is de koelvloeistoftemperatuur te hoog of het koelvloeistofpeil te laag. Als extra waarschuwingssignaal klinken drie pieptonen. Stop in dat geval, zet de motor af en controleer het koelvloeistofpeil en vul zo nodig vloeistof bij bladzijde 194, Koelvloeistof bijvullen. 1) Geldt niet voor auto's met informatiedisplay.

35 Instrumenten en controlelampjes 33 Als onder de gegeven omstandigheden het bijvullen van koelvloeistof niet mogelijk is, mag de reis niet worden vervolgd. Laat de motor uitgeschakeld en roep de hulp in van een Škoda-dealer, omdat dit anders kan leiden tot zware motorschade. Als het koelvloeistofpeil binnen het voorgeschreven bereik ligt, kan een te hoge temperatuur zijn veroorzaakt door een storing aan de koelluchtventilator. Controleer de zekering voor de koelluchtventilator en vervang deze zo nodig bladzijde 225, Zekeringenoverzicht op de accu (versnellingsbak). Als het controlelampje niet uitgaat terwijl het koelvloeistofpeil en ook de ventilatorzekering in orde zijn, mag de reis niet worden vervolgd. roep de hulp van een Škoda-dealer in. Neem de verdere aanwijzingen in acht bladzijde 193, Koelsysteem. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: STOP CHECK COOLANT OWNER'S MANUAL! (STOP CONTROLEER KOELVLOEISTOFPEIL INSTRUCTIEBOEKJE) Als om technische redenen moet worden gestopt, parkeer de auto dan op een veilige afstand ten opzichte van het verkeer, zet de motor af en schakel de alarmlichten in bladzijde 56, Schakelaar voor alarmlichten. Let bij het openen van de motorkap en het controleren van het koelvloeistofpeil op de aanwijzingen bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Draai voorzichtig de dop op het koelvloeistofexpansiereservoir los. Bij hete motor staat het koelsysteem onder druk - er is kans op verbrandingsgevaar. Laat de motor daarom afkoelen voordat u de dop losdraait. Raak de koelluchtventilator niet aan! De koelluchtventilator kan ook bij uitgeschakeld contact vanzelf worden ingeschakeld. Elektronische wegrijbeveiliging (wegrijblokkering) Bij het inschakelen van het contact vindt er een datavergelijking plaats tussen de contactsleutel en het regelapparaat. Als de contactsleutel is geautoriseerd, zal het controlelampje enkele seconden gaan branden. Als er een niet-geautoriseerde sleutel wordt gebruikt (bijv. een verkeerde contactsleutel), gaat het controlelampje over op continu knipperen. De motor kan dan niet worden gestart bladzijde 40. Uw motor kan alleen maar met een passend gecodeerde originele Škoda-sleutel worden gestart. Brandstofreserve Het controlelampje brandt, zodra er minder dan 7 liter in de brandstoftank aanwezig is. Als extra waarschuwingssignaal klinkt een pieptoon. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: PLEASE REFUEL (S.V.P. TANKEN) Motorolie Het controlelampje knippert rood (lage oliedruk) Het controlelampje gaat bij het inschakelen van het contact enkele seconden branden. 2) Als het controlelampje na het starten van de motor niet uitgaat of tijdens het rijden gaat knipperen, stop dan en zet de motor af. Controleer het oliepeil en vul zo nodig motorolie bij bladzijde 191. Als extra waarschuwingssignaal klinken drie pieptonen. 2) Bij auto's met informatiedisplay zal na het inschakelen van het contact het controlelampje niet branden, dit brandt alleen als er een storing aanwezig is of als het motoroliepeil te laag is. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

36 34 Instrumenten en controlelampjes Als onder de gegeven omstandigheden het bijvullen van motorolie niet mogelijk is, mag de reis niet worden vervolgd. Laat de motor uitgeschakeld en roep de hulp in van een Škoda-dealer, omdat dit anders kan leiden tot zware motorschade. Als het controlelampje knippert niet verder rijden, ook al is de oliehoeveelheid in orde. Laat de motor ook niet stationair draaien. Roep de hulp van de dichtstbijzijnde Škoda-dealer in. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: STOP OIL PRESS. ENGINE OFF! OWNER'S MANUAL! (STOP OLIEDRUK MOTOR AF! HANDLEIDING) Het controlelampje brandt geel* (te weinig olie) Als het controlelampje geel brandt, is er waarschijnlijk te weinig olie. Controleer zo snel mogelijk het oliepeil, resp. vul olie bij bladzijde 191. Als extra waarschuwingssignaal klinkt een pieptoon. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: CHECK OIL LEVEL (OLIEPEIL CONTROLEREN) Als de motorkap langer dan 30 seconden open blijft staan, gaat het controlelampje uit. Als er geen motorolie wordt bijgevuld, gaat het controlelampje na ongeveer 100 km weer branden. Het controlelampje knippert geel* (Motoroliepeilsensor defect) Als er een storing aan de motoroliepeilsensor optreedt, wordt dit na het inschakelen van het contact bovendien door een akoestisch signaal en het meerdere malen gaan branden van het controlelampje aangegeven. De motor direct door een Škoda-dealer laten controleren. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: OIL SENSOR WORKSHOP! (OLIESENSOR WERKPLAATS!) Als om technische redenen moet worden gestopt, parkeer de auto dan op een veilige afstand ten opzichte van het verkeer, zet de motor af en schakel de alarmlichten in bladzijde 56. Vervolg Het rode oliedrukcontrolelampje werkt niet als oliepeilindicatie! Daarom moet het oliepeil regelmatig, bij voorkeur bij elke tankstop, worden gecontroleerd. Let bij het openen van de motorkap en het controleren van het koelvloeistofpeil op de aanwijzingen bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Open portier* Het controlelampje gaat branden bij het openen van een of meerdere portieren, de motorkap of de achterklep. Dit controlelampje brandt ook bij uitgeschakeld contact. Als een of meerdere portieren, de motorkap of de achterklep/kofferklep openstaan, gaat het controlelampje 5 minuten na het afzetten van het contact uit. Na het sluiten van alle portieren gaat het controlelampje uit. Ruitensproeiervloeistofpeil* Het controlelampje brandt bij ingeschakeld contact bij een te laag vloeistofpeil in het ruitensproeierreservoir. Ruitensproeiervloeistof bijvullen bladzijde 200. Als extra waarschuwingssignaal klinkt een pieptoon. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: REFILL WASHER LIQUID (RUITENSPROEIERVLOEISTOF BIJVULLEN) Uitlaatgascontrolesysteem Het controlelampje gaat branden na het inschakelen van het contact. Als het controlelampje na het starten van de motor niet uitgaat of tijdens de rit brandt of knippert, is er sprake van een storing in een uitlaatgasrelevant compo-

37 Instrumenten en controlelampjes 35 nent. Het door de motorregeling gekozen noodprogramma stelt u in staat voorzichtig naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer te rijden. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: EXHAUST WORKSHOP! (UITLAATGAS WERKPLAATS!) Aandrijf-slipregeling (ASR)* Het controlelampje gaat bij het inschakelen van het contact enkele seconden branden. Bij het regelproces knippert het controlelampje tijdens de rit. Bij uitgeschakelde ASR of bij een storing ervan brandt het controlelampje continu. Omdat het ASR-systeem met het ABS werkt, brandt bij het uitvallen van het ABS ook het ASR-controlelampje. Als het controlelampje gelijk na het starten van de motor gaat branden, kan het ASR-systeem om technische redenen zijn uitgeschakeld. In dit geval kunt u het ASRsysteem door het uit- en inschakelen van het contact opnieuw inschakelen. Als het controlelampje uitgaat, is het ASR-systeem weer volledig bedrijfszeker. Verdere informatie met betrekking tot de ASR bladzijde 160. Aanwijzing Als de accukabels werden losgemaakt en weer werden aangesloten, zal na het inschakelen van het contact het gele controlelampje gaan branden. Na even te hebben gereden moet het controlelampje uitgaan. Bandenspanning* Het controlelampje gaat branden, als in één van de banden de bandenspanning wezenlijk is teruggelopen. Verlaag de snelheid en controleer, resp. corrigeer zo snel mogelijk de bandenspanning van alle banden bladzijde 202. Als extra waarschuwingssignaal klinkt een pieptoon. Bij een knipperend controlelampje is er sprake van een systeemstoring. Neem contact op met een Škoda-dealer en laat de storing opheffen. Meer details met betrekking tot het bandenspanningscontrolesysteem bladzijde 164. Bij een brandend controlelampje moet direct de snelheid worden verlaagd en heftige stuur- en remmanoeuvres moeten worden vermeden. Bij de eerste mogelijkheid stoppen en de staat van de banden en de bandenspanning controleren. Onder bepaalde omstandigheden (bijv. bij een sportieve rijstijl, op gladde of onverharde wegen) kan het controlelampje vertraagd of helemaal niet gaan branden. Het bandenspanningscontrolesysteem ontslaat de bestuurder niet van zijn verantwoordelijkheid voor de juiste bandenspanning. Aanwijzing Als de accukabels werken losgemaakt, zal na het inschakelen van het contact het gele controlelampje gaan branden. Na even te hebben gereden moet het controlelampje uitgaan. Keuzehendelblokkering* (automatische versnellingsbak) Als het controlelampje brandt, moet het rempedaal worden ingedrukt. Dit is nodig om de keuzehendel vanuit de stand P of N in een andere stand te kunnen plaatsen. Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP)* Het controlelampje gaat bij het inschakelen van het contact enkele seconden branden. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

38 36 Instrumenten en controlelampjes Tot het ESP-systeem behoren ook de aandrijf-slipregeling (ASR), het elektronische sperdifferentieel (EDS) en het antiblokkeersysteem (ABS). Bij het regelproces knippert het controlelampje tijdens de rit. Bij uitgeschakeld ESP of bij een storing ervan brandt het controlelampje continu. Omdat het ESP-systeem met het ABS werkt, brandt bij het uitvallen van het ABS ook het ESP-controlelampje. Meer details met betrekking tot het ESP bladzijde 159, Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP)*. Elektronisch sperdifferentieel (EDS)* EDS maakt deel uit van het ESP. Een EDS-storing wordt door het gaan branden van het ESP-controlelampje op het instrumentenpaneel aangegeven. Neem direct contact op met de Škoda-dealer. Zie voor nog meer aanwijzingen met betrekking tot het EDS bladzijde 161. Antiblokkeersysteem (ABS)* Het controlelampje geeft de bedrijfszekerheid van het ABS aan. Het controlelampje gaat na het inschakelen van het contact of tijdens het starten enkele seconden branden. Het lampje gaat uit, nadat een automatische testprocedure is beëindigd. Storingen in het ABS Als het ABS-controlelampje binnen enkele seconden na het inschakelen van het contact niet uitgaat of helemaal niet gaat branden of tijdens het rijden gaat branden, is het systeem niet in orde. De auto wordt met het normale remsysteem afgeremd. Neem zo snel mogelijk contact op met een Škoda-dealer en pas uw rijstijl aan de storing aan, omdat u niet weet hoe ernstig de storing is of hoe de ABS beïnvloed wordt. Als in het ABS een grotere storing optreedt, klinken bovendien drie waarschuwingstonen. Meer details met betrekking tot het ABS bladzijde 163, Antiblokkeersysteem (ABS)*. Storing in het gehele remsysteem Als het ABS-controlelampje samen met het remsysteemcontrolelampje (bij niet aangetrokken handrem) gaat branden, is niet alleen het ABS maar ook een ander deel van het remsysteem defect. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: STOP BRAKE FAULT OWNER'S MANUAL! (STOP STORING REMMEN INSTRUCTIEBOEKJE) Als het remsysteemcontrolelampje samen met het ABS-controlelampje gaat branden, stop dan direct en controleer het remvloeistofpeil in het remvloeistofreservoir bladzijde 195, Remvloeistof. Als het vloeistofpeil tot onder de MIN-markering is gedaald, rijd dan niet verder - kans op ongevallen! Roep deskundige hulp in. Let bij het openen van de motorkap en het controleren van het remvloeistofpeil op de aanwijzingen bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Als het remvloeistofpeil in orde is, is de regelfunctie van het ABSsysteem uitgevallen. De achterwielen kunnen dan bij het remmen zeer snel blokkeren. Dit kan onder bepaalde omstandigheden tot het uitbreken van de achterkant van de auto leiden - slipgevaar! Rijd voorzichtig naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer en laat de storing opheffen. Remsysteem Het controlelampje knippert, resp. brandt bij een te laag remvloeistofpeil, bij een storing in het ABS of bij een aangetrokken handrem. Als het controlelampje knippert (terwijl de handrem niet is aangetrokken), stop dan en controleer het remvloeistofpeil. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: STOP BRAKE FLUID SERVICE MANUAL (STOP REMVLOEISTOF INSTRUCTIEBOEKJE)

39 Instrumenten en controlelampjes 37 Bij een ABS-storing die ook betrekking heeft op de werking van het remsysteem (bijv. de remdrukverdeling), gaat het ABS-controlelampje samen met het remsysteemcontrolelampje branden. Houd er rekening mee dat niet alleen het ABS, maar ook een ander deel van het remsysteem defect is. Als extra waarschuwingssignaal klinken drie pieptonen. Op weg naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer moet rekening worden gehouden met een hogere rempedaaldruk, een langere remweg en een grotere vrije slag van het rempedaal. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: STOP BRAKE FAULT OWNER'S MANUAL! (STOP STORING REMMEN INSTRUCTIEBOEKJE) Zie voor nog meer aanwijzingen met betrekking tot het remsysteem bladzijde 162, Remmen. Aangetrokken handrem Het controlelampje brandt ook bij een aangetrokken handrem. Bovendien wordt een akoestische waarschuwing gegeven als u met de auto minstens 3 seconden met een snelheid van meer dan 6 km/h hebt gereden. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: HANDBRAKE ON (HANDREM AANGETROKKEN) Let bij het openen van de motorkap en het controleren van het remvloeistofpeil op de aanwijzingen bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Als het remsysteemcontrolelampje enkele seconden na het inschakelen van het contact niet uitgaat of tijdens het rijden gaat branden, stop dan direct en controleer het remvloeistofpeil in reservoir bladzijde 195, Remvloeistof. Als het vloeistofpeil tot onder de MIN-markering is gedaald, rijd dan niet verder - kans op ongevallen! Roep deskundige hulp in. Airbagsysteem Controle van het airbagsysteem Het controlelampje gaat bij het inschakelen van het contact enkele seconden branden. Als het controlelampje niet uitgaat of tijdens het rijden gaat branden of knipperen, is er sprake van een systeemstoring. Dat geldt ook als het controlelampje na het inschakelen van het contact niet gaat branden. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: AIRBAG FAULT (AIRBAG STORING) De paraatheid van het airbagsysteem wordt elektronisch gecontroleerd, ook als een airbag is uitgeschakeld. Airbag voorpassagier of ook de zijairbag voorpassagier met behulp van de elektronicatester uitgeschakeld: Het controlelampje gaat na het inschakelen van het contact gedurende 3 seconden branden en knippert aansluitend hierop 12 seconden met een interval van 2 seconden. Als de voorairbag voor de voorpassagier, resp. ook de zijairbag voor de voorpassagier met behulp van de schakelaar (uitschakelen van de airbags)* aan de voorzijde van het dashboard aan de voorpassagierszijde werd uitgeschakeld: licht het controlelampje na het inschakelen van het contact gedurende 3 seconden op, het uitschakelen van de airbags wordt dit op het middenstuk van het dashboard door het gaan branden van het controlelampje (Airbag uitgeschakeld) aangegeven bladzijde 148. Als er sprake is van een storing, moet het airbagsysteem direct door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Anders is de kans aanwezig dat de airbags bij een aanrijding niet worden geactiveerd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

40 38 Instrumenten en controlelampjes Aanwijzing Meer informatie met betrekking tot het uitschakelen van de airbags bladzijde 147, Airbags uitschakelen. Voorzichtig! Zolang het controlelampje brandt, moet rekening worden gehouden met een hoger brandstofverbruik en met een gereduceerd motorvermogen. Roetfilter* (dieselmotor) Als het controlelampje gaat branden, geeft dit aan dat door het frequent rijden van korte ritten het roetfilter met roet is verstopt. Om het roetfilter te reinigen moet zo snel mogelijk als de verkeerssituatie dit toelaat, gedurende ca. 15 minuten of tot aan het uitgaan van het controlelampje met een ingeschakelde 4e of 5e versnelling met een snelheid van minimaal 60 km/h bij motortoerentallen van /min worden gereden. Let hierbij altijd op de geldende snelheidsbeperkingen. Nadat het roetfilter met succes is gereinigd gaat het controlelampje uit. Als het filter niet met succes werd gereinigd, gaat het controlelampje niet uit en begint het controlelampje te knipperen. Op het informatiedisplay* staat ENGINE FAULT WORKSHOP! (MOTORSTORING - WERKPLAATS!). Hierna schakelt het motorregelapparaat het noodprogramma voor de motor in, waarin slechts een beperkt motorvermogen beschikbaar is. Na het uitschakelen en weer inschakelen van het contact gaat het controlelampje branden. Neem direct contact op met de Škoda-dealer. Aanwijzing Meer informatie met betrekking tot het roetfilter bladzijde 166, Roetfilter* (dieselmotor). Gordelwaarschuwingslampje* Het controlelampje gaat na het inschakelen van het contact branden, om u eraan te herinneren de veiligheidsgordel om te doen. Als de veiligheidsgordel bij een snelheid boven de 25 km/h niet zijn vastgegespt, knippert het controlelampje en klinkt er gedurende ca. 90 seconden een akoestisch waarschuwingssignaal. Op het informatiedisplay* weergegeven tekst: FASTEN SEAT BELT (GORDEL OMDOEN) Meer informatie met betrekking tot de veiligheidsgordels bladzijde 134, Waarom veiligheidsgordels?. Als u het controlelampje dat weer gaat branden, en de hierbij behorende beschrijvingen en waarschuwingen negeert, kan dit leiden tot letsel of tot schade aan de auto. Pas uw snelheid altijd aan aan de weersomstandigheden, de staat van het wegdek en het terrein en aan de verkeerssituatie. De via het controlelampje kenbaar gemaakte adviezen mogen u er nooit toe verleiden de wetteljke regelingen in het wegverkeer te negeren.

41 Ontgrendelen en vergrendelen 39 Ontgrendelen en vergrendelen Sleutel Beschrijving Sleutelhanger Op de sleutelhanger staan de voor het nabestellen beslist noodzakelijke sleutelnummers. Aan de hand van deze nummers kunnen bij servicedealers reservesleutels worden besteld. De sleutelhanger met het nummer moet apart en veilig worden bewaard want alleen aan de hand van dit nummer kunnen bij verlies of beschadiging sleutels worden vervangen. Overhandig daarom bij de verkoop van de auto ook deze hanger aan de koper. Afb. 31 Sleutelset zonder afstandsbediening Als u de auto verlaat - ook al is het maar voor even - haal dan in ieder geval de sleutel uit het contactslot. Dat geldt vooral als er kinderen in de auto achterblijven. De kinderen zouden anders de motor kunnen starten of elektrische systemen (bijv. elektrisch bediende ruiten) kunnen bedienen - kans op ongevallen! Haal de contactsleutel pas uit het contactslot als de auto tot stilstand is gekomen! Het stuurslot zou anders ongewild kunnen vergrendelen - kans op ongevallen! Afb. 32 Radiografische afstandsbediening De auto wordt geleverd met twee sleutels zonder afstandsbediening afb. 31 of met twee sleutels met afstandsbediening* afb. 32. Deze sleutels passen op alle autosloten. Voorzichtig! Elke sleutel bevat elektronische componenten, bescherm de sleutels dan ook tegen vocht en harde schokken. Houd de groef in de sleutel absoluut schoon omdat verontreinigingen (textielvezels, stof e.d.) de werking van de slotcilinders alsmede van het contactslot negatief kunnen beïnvloeden. Aanwijzing Neem bij verlies van een sleutel contact op met een servicedealer die zorgt voor de levering van een reservesleutel. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

42 40 Ontgrendelen en vergrendelen Sleutelbatterij vervangen Neem de lege batterij uit het deksel van de behuizing. Plaats de nieuwe batterij. Let erop dat het + teken op de batterij naar onderen moet wijzen. De goede poling is op het deksel van de zenderbehuizing aangegeven. Deksel met de aangebrachte batterij achter op de zenderbehuizing aanbrengen en dan de beide delen samendrukken. Plaats de zenderbehuizing zodanig op het sleutelgedeelte dat de beide delen in elkaar klikken. Afb. 33 Sleutel met radiografische afstandsbediening Milieu De lege batterij moet op milieuvriendelijke wijze worden afgevoerd. Aanwijzing De vervangingsbatterij moet qua specificatie overeenkomen met de originele batterij. Als u na de vervanging van de batterij de auto niet met de afstandsbediening kunt openen of sluiten, moet het systeem worden gesynchroniseerd bladzijde 48. Afb. 34 Deksel zenderbehuizing Elke radiografische afstandsbediening heeft een batterij die in het deksel AB van de zenderbehuizing afb. 33 is ondergebracht. Wij adviseren de sleutelbatterij door een servicedealer te laten vervangen. Als u toch zelf lege batterijen wilt vervangen, ga dan als volgt te werk: Klap de sleutel uit. Druk het sleutelgedeelte A afb. 33 met een schroevendraaier voorzichtig van de zenderbehuizing AB af. Verwijder het deksel van de zenderbehuizing afb. 34 in de richting van de pijl. Elektronische Wegrijbeveiliging (wegrijblokkering) De elektronische wegrijbeveiliging voorkomt het gebruik van uw auto door onbevoegden. In de kop van de sleutel bevindt zich een elektronische chip. Met behulp hiervan wordt de wegrijbeveiliging gedeactiveerd als de sleutel in het contactslot wordt gestoken. Als u de contactsleutel uit het contactslot trekt, wordt de elektronische wegrijbeveiliging automatisch geactiveerd. Aanwijzing Uw motor kan alleen maar met een passend gecodeerde originele Škoda-sleutel worden gestart bladzijde 33.

43 Ontgrendelen en vergrendelen 41 Vergrendelen Voor auto's zonder centrale vergrendeling geldt: Vergrendeling van buitenaf Bij het ontgrendelen of vergrendelen gaat de vergrendelingsknop in het portier naar boven of naar beneden. Vergrendeling van binnenuit Alle gesloten autoportieren worden door het naar beneden drukken van de vergrendelingsknoppen van binnenuit vergrendeld. Als de vergrendelingsknoppen zijn ingedrukt, kunnen de portieren ook van buitenaf niet worden geopend. De autoportieren kunnen als volgt van binnenuit worden geopend: door aan de portierkruk te trekken wordt het portier ontgrendeld; Door nogmaals aan de portierkruk te trekken gaat het portier open. Aanwijzing Het geopende bestuurdersportier kan niet met behulp van de vergrendelingsknop worden vergrendeld. Hierdoor wordt voorkomen dat de sleutel eventueel achter kan blijven in de afgesloten auto. De openstaande achterportieren en het rechter voorportier kunnen door het indrukken van de vergrendelingsknop en door het dichtslaan van het portier worden vergrendeld. Let op de veiligheidsaanwijzingen in Beschrijving op bladzijde 42. Kinderslot Het kinderslot voorkomt dat de achterportieren van binnenuit kunnen worden geopend. Afb. 35 Kinderslot op achterportieren De achterportieren zijn met een kinderslot uitgerust. Het kinderslot wordt met de autosleutel in- en uitgeschakeld. Kinderslot inschakelen Steek de contactsleutel in de sleuf in het achterportier en draai de contactsleutel in de richting van de pijl afb. 35. Kinderslot uitschakelen Draai de sleuf met de autosleutel naar rechts tegen de pijlrichting in. Bij ingeschakeld kinderslot is de hendel voor het openen van de portieren van binnenuit geblokkeerd. U kunt het portier alleen maar van buitenaf openen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

44 42 Ontgrendelen en vergrendelen Centrale vergrendeling* Beschrijving Bij het openen en sluiten worden alle portieren tegelijkertijd door de centrale vergrendeling ontgrendeld of vergrendeld. De kofferbakklep wordt bij het openen ontgrendeld. Deze kan door het indrukken van de handgreep boven de kentekenplaat worden geopend. De centrale vergrendeling kan worden bediend: van buitenaf met de contactsleutel bladzijde 43; met behulp van de toetsen voor de centrale vergrendeling bladzijde 44; met de afstandsbediening bladzijde 46. Controlelampje in bestuurdersportier bij auto's zonder alarmsysteem Na het vergrendelen van de auto gaat na 2 seconden het controlelampje knipperen. Na het vergrendelen van de auto met een gedeactiveerde Safe-beveiliging gaat het controlelampje pas na 30 seconden knipperen. Controlelampje in bestuurdersportier bij auto's met alarmsysteem Na het afsluiten van de auto knippert het controlelampje gedurende 2 seconden snel, daarna langzamer. Als de auto is vergrendeld en de safe-beveiliging bladzijde 43 is niet actief, knippert het controlelampje in het bestuurdersportier ca. 2 seconden snel, gaat uit en begint na ca. 30 seconden langzaam te knipperen. Als het controlelampje eerst ca. 2 seconden lang snel knippert, daarna ca. 30 seconden gaat branden en aansluitend hierop langzaam gaat knipperen, is er in het systeem van de centrale vergrendeling of van de interieurbewaking* bladzijde 49 sprake van een storing. Neem contact op met een Škoda-dealer. Comfortschakeling ruiten Bij het ontgrendelen en vergrendelen van de auto kunnen de elektrisch bediende ruiten worden geopend en gesloten bladzijde 51, Ruitcomfortbediening. Eén portier openen* Via deze functie is het mogelijk alleen het bestuurdersportier te ontgrendelen. De andere portieren blijven vergrendeld en worden pas ontgrendeld nadat nogmaals het commando (openen) is gegeven. Het openen van één portier kan alleen maar door het omcoderen van het regelapparaat van de centrale vergrendeling worden geactiveerd. Dit werk wordt door een dealer uitgevoerd die u hierover nadere informatie kan verstrekken. Automatische vergrendeling* Alle portieren en de kofferklep/achterklep worden vanaf een snelheid van ca. 15 km/h automatisch vergrendeld. Als de contactsleutel uit het contactslot wordt getrokken, wordt de auto automatisch weer ontgrendeld. Bovendien kan de auto door de bestuurder worden ontgrendeld door het indrukken van de centralevergrendelingstoets of door aan de portierkruk te trekken. Indien gewenst kunt u de mogelijkheid tot het automatisch sluiten door een Škodadealer/vakgarage laten activeren. De vergrendeling van de portieren voorkomt onwillekeurig openen in een ongewone situatie (ongeval). Vergrendelde portieren voorkomen ook het ongewenst binnendringen van buitenstaanders - bijv. op kruispunten. Ze maken het hulpverleners in geval van nood echter moeilijker in de auto te komen - levensgevaar! Aanwijzing Bij een aanrijding waarbij de airbag(s) is (zijn) geactiveerd worden de vergrendelde portieren automatisch ontgrendeld om hulpverleners toegang tot de auto te verschaffen. Bij het uitvallen van de centrale vergrendeling kunnen alleen de voorportieren met de sleutel worden ont- en vergrendeld. De achterportieren kunnen handmatig worden bediend. Noodvergrendeling van het portier bladzijde 45.

45 Ontgrendelen en vergrendelen 43 Safe-beveiliging De centrale vergrendeling is met een Safe-beveiliging 3) uitgerust. Als u de auto van buitenaf afsluit, worden de portiersloten automatisch geblokkeerd. Het controlelampje in het bestuurdersportier knippert. Met de portierhandgreep kunnen de portieren noch van buitenaf, noch van binnenuit worden geopend. Daardoor wordt het openbreken van de auto bemoeilijkt. De Safe-beveiliging kan worden uitgeschakeld. Daarvoor moet de auto met de sleutel of met de radiografische afstandsbediening binnen 2 seconden tweemaal worden vergrendeld. Als de auto weer wordt is ont- en vergrendeld, is de Safe-beveiliging weer in werking. Als de auto is vergrendeld en de Safe-beveiliging is gedeactiveerd, kunnen de portieren als volgt van binnenuit worden geopend: door aan de portierkruk te trekken wordt het portier ontgrendeld; Door nogmaals aan de portierkruk te trekken gaat het portier open. Bij van buitenaf vergrendelde auto's met geactiveerde Safe-beveiliging mogen geen personen en huisdieren in de auto achterblijven omdat van binnenuit noch de portieren, noch de ruiten kunnen worden geopend. De vergrendelde portieren maken het hulpverleners in geval van nood moeilijk in de auto te komen - levensgevaar! Met behulp van de sleutel ontgrendelen Afb. 36 Sleutelbewegingen voor het ont- en vergrendelen Draai de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier voor het openen A afb. 36 naar links. Trek aan de portierhandgreep en open voorzichtig het portier. Alle portieren worden ontgrendeld. De kofferklep/achterklep wordt ontgrendeld. De via het portiercontact geschakelde binnenverlichting gaat branden. De Safe-beveiliging wordt gedeactiveerd. De ruiten gaan open zolang de sleutel in de ontgrendelingsstand wordt gehouden. Het controlelampje in het bestuurdersportier stopt met knipperen als de auto niet met een alarmsysteem * bladzijde 48 is uitgerust. Aanwijzing Als de auto is voorzien van een alarmsysteem* moet na het ontgrendelen van het portier binnen 15 seconden de sleutel in het contactslot worden gestoken en moet het contact worden ingeschakeld om het alarmsysteem te deactiveren. Als binnen 15 seconden het contact niet wordt ingeschakeld, wordt alarm gegeven. 3) Deze uitrusting geldt alleen voor enkele landen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

46 44 Ontgrendelen en vergrendelen Met behulp van de sleutel vergrendelen Draai de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier voor het sluiten AB bladzijde 43, afb. 36 naar rechts. Alle portieren en de kofferklep/achterklep worden vergrendeld. De via het portierslot geschakelde binnenverlichting gaat uit. De ruiten gaan dicht zolang de sleutel in de vergrendelingsstand wordt gehouden. De Safe-beveiliging wordt direct geactiveerd. Het controlelampje in het bestuurdersportier begint te knipperen. Aanwijzing De geopende voorportieren kunnen niet worden vergrendeld. Deze moet na het sluiten apart worden vergrendeld. Schakelaar centrale vergrendeling* Alle portieren en de kofferklep/achterklep vergrendelen Druk op de schakelaar A1 afb. 37. Het symbool in de toets gaat branden. Alle portieren en de kofferklep/achterklep ontgrendelen Druk op de schakelaar A2 afb. 37. In de schakelaar gaat het symbool uit. Als uw auto met behulp van de schakelaar A1 werd vergrendeld, geldt het volgende: Het openen van de portieren en de kofferklep/achterklep van buitenaf is niet mogelijk (vanuit veiligheidsoogpunt, bijv. bij het stoppen bij een kruispunt). U kunt de portieren van binnenuit ontgrendelen en openen door aan de portierkruk te trekken. Indien het bestuurdersportier is geopend, kan deze niet vergrendeld worden; zodat er niets/niemand onbedoeld in de auto opgesloten kan worden. Na het sluiten moet dit portier apart worden vergrendeld. Bij een aanrijding waarbij de airbag(s) is (zijn) geactiveerd worden de van binnenuit vergrendelde portieren automatisch ontgrendeld om hulpverleners toegang tot de auto te verschaffen. Afb. 37 Schakelaar voor centrale vergrendeling Als de auto niet van buitenaf werd vergrendeld, kan deze met behulp van de schakelaars A1 en A2 ont-, resp. worden vergrendeld, ook als het contact is uitgeschakeld. De centrale vergrendeling werkt ook bij uitgeschakeld contact. Alle portieren en de kofferklep/achterklep worden vergrendeld. Omdat echter bij vergrendelde portieren in geval van nood hulpverlening van buitenaf wordt bemoeilijkt, moeten kinderen nooit zonder toezicht in de auto worden achtergelaten. Vergrendelde portieren maken het hulpverleners in geval van nood moeilijk in de auto te komen - levensgevaar! Aanwijzing Als de safe-beveiliging is geactiveerd, zijn de portierkruk en de schakelaar voor de centrale vergrendeling altijd uitgeschakeld.

47 Ontgrendelen en vergrendelen 45 Noodvergrendeling van de portieren Kofferklep Afb. 38 Noodvergrendeling van het portier Afb. 39 Kofferdeksel ontgrendelen Aan de voorzijde van de achterportieren bevindt zich een noodvergrendelingsmechanisme dat na het openen van het portier zichtbaar is (geldt alleen voor auto's met centrale vergrendeling). Vergrendeling Bouw de afdekplaat A uit afb. 38. Steek de sleutel in de opening onder de afdekplaat en druk de arrêteerarm AB tot aan de aanslag naar binnen. Breng de afdekplaat weer aan. Na het sluiten van het portier kan dit van buitenaf niet meer worden geopend. Bij een niet-ingeschakeld kinderslot is het mogelijk het portier van binnenuit te openen door tweemaal de portierkruk uit te trekken. Bij een ingeschakeld kinderslot is het nodig, naast het twee keer uittrekken van de portierkruk, het portier ook van buitenaf nog te openen. Openen van de kofferklep/achterklep Druk de handgreep boven de kentekenplaat in en til gelijktijdig de kofferklep op. Sluiten van de kofferklep/achterklep Trek de kofferklep/achterklep naar beneden en sluit deze met een lichte zwaaiende beweging. Bij auto's zonder centrale vergrendeling wordt de kofferklep door het indrukken van de toets in het bestuurdersportier afb. 39 ontgrendeld. Bij auto's met centrale vergrendeling wordt de kofferklep door het indrukken van de handgreep boven de kentekenplaat ontgrendeld. Op de bekleding aan de binnenzijde van de kofferklep/achterklep bevindt zich een handgreep, die het sluiten vergemakkelijkt. Controleer of de kofferklep/achterklep na het sluiten goed is vergrendeld. Anders zou de kofferklep/achterklep tijdens het rijden plotseling open kunnen gaan, ook als het slot van de kofferklep/achterklep werd vergrendeld - kans op ongelukken! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

48 46 Ontgrendelen en vergrendelen Vervolg Rijd nooit met een openstaande of net niet gesloten kofferklep omdat er dan uitlaatgassen in het interieur kunnen komen - kans op vergiftiging! Druk bij het sluiten van de kofferklep/achterklep niet op de achterruit, deze zou kunnen springen - kans op letsel! Aanwijzing Na het sluiten van de kofferklep/achterklep wordt deze binnen 1 seconden automatisch vergrendeld en wordt het alarmsysteem* geactiveerd. Dit geldt alleen, als de auto voor het sluiten van de kofferklep/achterklep was vergrendeld. Bij het wegrijden, vanaf een snelheid boven 5 km/h, wordt de werking van de handgreep boven de kentekenplaat gedeactiveerd. Na het stoppen en openen van een portier wordt de werking van de handgreep weer geactiveerd. Houd bij het openen de kofferklep vast. Noodontgrendeling van de kofferklep/achterklep Klap een van de buitenste achterbankzittingen naar voren. Druk met behulp van een smal voorwerp, bijv. een schroevendraaier, de bedieningsarm tot aan de aanslag in de richting van de pijl; de kofferklep wordt ontgrendeld. Open van buitenaf de kofferklep/achterklep. Afstandsbediening* Beschrijving Met de afstandsbediening kunt u: de auto ont- en vergrendelen; de kofferklep/achterklep ontgrendelen. De zender met de batterij is in de handgreep van de hoofdsleutel ondergebracht. De ontvanger bevindt zich in het interieur van de auto. Het bereik van de afstandsbediening bedraagt ca. 10 m. Bij zwakke batterijen is het bereik van de afstandsbediening minder. De hoofdsleutel heeft een uitklapbare sleutelbaard die wordt gebruikt voor het handmatig ont- en vergrendelen van de auto en voor het starten van de motor. Bij de vervanging van een verloren sleutel en na reparatie of vervanging van de ontvanger moet het systeem door een servicedealer worden aangepast. Pas dan kunt u de afstandsbediening weer gebruiken. Afb. 40 Noodontgrendeling van de kofferklep/achterklep In geval van een storing aan de centrale vergrendeling kunt u de kofferklep/achterklep als volgt openen: Aanwijzing Bij ingeschakeld contact wordt de afstandsbediening automatisch gedeactiveerd. De werking van de afstandsbediening kan door beïnvloeding door zenders die zich in de buurt van de auto bevinden en op dezelfde frequentie werken (bijv. gsm's, tv-zenders) tijdelijk worden gestoord. Als de centrale vergrendeling of het alarmsysteem pas op een afstand van minder dan 3 m op de afstandsbediening reageert, moet de batterij worden

49 Ontgrendelen en vergrendelen 47 vervangen, wij adviseren de batterij door een Škoda-dealer te laten vervangen. Wij adviseren de accu door een Škoda-dealer/servicedealer te laten vervangen. Auto ont- en vergrendelen De sleutel met radiografische afstandsbediening is al naargelang de uitrusting van de auto verschillend uitgevoerd. Auto ontgrendelen Druk ongeveer 1 seconde lang op knop A1. Auto vergrendelen Druk ongeveer 1 seconde lang op knop A3. Afb. 41 Radiografische afstandsbediening Safe-beveiliging deactiveren Druk tweemaal binnen 2 seconden de schakelaar A3 in. Zie voor meer informatie bladzijde 42. Ontgrendeling van de kofferklep/achterklep Druk de schakelaar A2 ongeveer 1 seconde lang afb. 41 in. Uitklappen van de sleutel Druk op toets A4. Inklappen van de sleutel Druk op toets A4 en klap de sleutelbaard in het huis. Het ontgrendelen van de auto wordt aangegeven door het tweemaal knipperen van de knipperlichten. Als u de auto met de knop A1 ontgrendelt en daarna binnen 30 seconden geen portier of kofferklep/achterklep opent, wordt de auto automatisch weer vergrendeld. Hierdoor wordt ongewild ontgrendelen van de auto voorkomen. Gedurende deze 30 seconden is de Safe-beveiliging met het alarmsysteem* echter buiten werking. Bij het openen en sluiten van de auto wordt de via de portiercontacten geschakelde binnenverlichting automatisch in- of uitgeschakeld. De correcte vergrendeling van de auto wordt door het eenmaal knipperen van de knipperlichten aangegeven. Als de knipperlichten niet oplichten, controleer dan de portieren, de motorkap en de kofferklep/achterklep. Als de portieren, de motorkap of de kofferklep/achterklep bij een geactiveerd alarmsysteem* open blijven staan, gaan de knipperlichten pas knipperen nadat deze zijn gesloten. Bij van buitenaf vergrendelde auto's met geactiveerde Safe-beveiliging mogen geen personen in de auto achterblijven omdat van binnenuit noch de portieren, noch de ruiten kunnen worden geopend. De vergrendelde portieren maken het hulpverleners in geval van nood moeilijk in de auto te komen - levensgevaar! Aanwijzing Gebruik de radiografische afstandsbediening alleen als de portieren en de kofferklep/achterklep zijn gesloten en als u visueel contact met de auto hebt. In de auto mag u de vergrendelingstoets van de hoofdsleutel niet indrukken als de sleutel nog niet in het contactslot is gestoken, zodat de auto niet onbedoeld Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

50 48 Ontgrendelen en vergrendelen wordt gesloten en daarbij het alarmsysteem* wordt ingeschakeld. Als dat toch mocht gebeuren, druk dan op de ontgrendelingsknop van de hoofdsleutel. Synchronisatie van de afstandsbediening Als de auto bij het indrukken van de afstandsbediening niet wordt ontgrendeld, is het mogelijk dat de code van de sleutel en het regelapparaat in de auto niet meer met elkaar corresponderen. Dat kan gebeuren als de knoppen van de afstandsbediening meerdere malen buiten het werkingsgebied van het systeem zijn ingedrukt of als de batterij van de afstandsbediening is vervangen. Daarom is het nodig de code als volgt te synchroniseren: Druk een willekeurige toets op de afstandsbediening in; na het indrukken van de toets moet het portier binnen 1 minuut met behulp van de sleutel worden ontgrendeld. Alarmsysteem* Het alarmsysteem verhoogt de beveiliging tegen inbraak in de auto. Het systeem activeert akoestische en optische waarschuwingssignalen bij een poging tot inbraak in de auto. Hoe wordt het alarmsysteem ingeschakeld? Het alarmsysteem wordt bij het afsluiten van de auto met de sleutel op het bestuurdersportier of door het vergrendelen met de radiografische afstandsbediening automatisch geactiveerd. Het systeem is na circa 30 seconden na het vergrendelen geactiveerd. Hoe wordt het alarmsysteem uitgeschakeld? Het alarmsysteem wordt bij het ontgrendelen van de auto alleen bij gebruikmaking van de afstandsbediening uitgeschakeld. Als de auto niet binnen 30 seconden na het versturen van het radiosignaal wordt geopend, wordt het alarmsysteem weer geactiveerd. Als de auto met behulp van een sleutel via het bestuurdersportier wordt ontgrendeld, moet binnen 15 seconden na het ontgrendelen van het portier de sleutel in het contactslot worden gestoken en het contact worden ingeschakeld om het alarmsysteem te deactiveren. Als binnen 15 seconden het contact niet wordt ingeschakeld, wordt alarm gegeven. Wanneer wordt alarm gegeven? Van de vergrendelde auto worden de volgende onderdelen bewaakt: Motorkap; Achterklep; Portieren; Contactslot; Interieur* bladzijde 49; Hellingshoek van de auto*; Spanningsval in het boordnet. Als één van de beide accupolen bij een ingeschakeld alarmsysteem wordt losgekoppeld, wordt onmiddellijk alarm gegeven. Hoe wordt het alarm uitgeschakeld? Het alarm wordt uitgeschakeld als u de auto met behulp van de radiografische afstandsbediening opent of als u het contact inschakelt. Aanwijzing De levensduur van de batterij voor de alarmclaxon bedraagt 5 jaar. Verdere informatie bekomt u bij een vakbedrijf. Om er zeker van te zijn dat het alarmsysteem helemaal goed functioneert, moet voor het verlaten van de auto worden gecontroleerd of alle portieren en ruiten zijn afgesloten. De codering van de radiografische afstandsbediening en de ontvanger sluit het gebruik van de radiografische afstandsbediening van andere auto's uit.

51 Ontgrendelen en vergrendelen 49 Interieurbewaking* en afsleepbewaking* De interieurbewaking en de afsleepbewaking registreren bewegingen in het interieur en schakelen aan de hand hiervan het alarm in. Aanwijzing U kunt de interieurbewaking en de afsleepbewaking ook uitschakelen door de safe-beveiliging te deactiveren bladzijde 43. Als de contactsleutel uit het slot wordt getrokken, of als er een portier wordt geopend, licht het symbool in de schakelaar rood op. Het gaan branden van het symbool in de schakelaar geeft niet aan dat de interieurbewaking en de afsleepbewaking zijn ingeschakeld. Elektrische ruitbediening* Toetsen voor elektrische ruitbediening Afb. 42 Knop van de interieurbewaking Met behulp van de schakelaar worden de interieurbewaking en de afsleepbewaking geactiveerd. Schakel de interieurbewaking en de wegsleepbeveiliging uit, als de mogelijkheid aanwezig is dat het alarm wordt geactiveerd door bewegingen (bijv. door kinderen of huisdieren) in het interieur of als de auto wordt vervoerd (bijv. per spoor of boot) of moet worden weggesleept. Interieurbewaking en wegsleepbewaking uitschakelen Schakel het contact uit. Druk de toets op het bestuurdersportier in afb. 42. Vergrendel de auto binnen 30 seconden. De interieurbewaking en de afsleepbewaking zijn uitgeschakeld. De interieurbewaking en de wegsleepbewaking worden automatisch weer ingeschakeld bij de eerstvolgende vergrendeling van de auto. Afb. 43 Schakelaars in bestuurdersportier Afb. 44 Toets in het achterportier Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

52 50 Ontgrendelen en vergrendelen De elektrische ruitbediening werkt alleen bij ingeschakeld contact. Ruiten openen De ruit wordt geopend door licht op de betreffende toets in het portier te drukken. Als de toets wordt losgelaten, wordt de procedure gestopt. Bovendien kunt u de ruit door het indrukken van de schakelaar tot aan de aanslag automatisch openen (volledig open). Bij het opnieuw indrukken van de toets blijft de ruit direct staan. Ruiten sluiten De ruit wordt gesloten door voorzichtig aan de betreffende toets te trekken. Als de toets wordt losgelaten, wordt de sluitprocedure gestopt. Bovendien kunnen de ruiten door de schakelaar tot aan de aanslag uit te trekken automatisch worden gesloten (volledig sluiten). Bij het opnieuw uittrekken van de toets blijft de ruit direct staan. De toetsen voor de elektrisch bediende ruiten bevinden zich in het bedieningspaneel in het bestuurdersportier bladzijde 49, afb. 43, het rechter voorportier en in de achterportieren*. Zodra de schakelaar in de achterportieren buiten werking zijn gesteld brandt het controlelampje in de veiligheidsschakelaar AS. De toetsen voor de ruitbediening in het bedieningspaneel in het bestuurdersportier A schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het bestuurdersportier AB schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het rechter voorportier AC schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het rechter achterportier* AD schakelaar voor de elektrisch bediende ruit in het linker achterportier* AS veiligheidsschakelaar* Veiligheidsschakelaar* Door het indrukken van de veiligheidsschakelaar AS bladzijde 49, afb. 43 kunnen de toetsen voor de ruitbediening in de achterportieren worden uitgeschakeld. Door het opnieuw indrukken van de veiligheidsschakelaar AS zullen de toetsen voor de ruitbediening in de achterportieren weer functioneren. Als u de auto van buitenaf afsluit, mogen er geen personen in de auto achterblijven omdat de ruiten in geval van nood niet van binnenuit kunnen worden geopend. Het systeem is met een krachtbegrenzing uitgerust. Als tijdens het sluiten weerstand wordt ondervonden, wordt het sluiten onderbroken en gaat de ruit enkele centimeters terug. Sluit daarna de ruit voorzichtig! U zou anders letsel kunnen toebrengen! Als er op de achterbankzittingen kinderen worden vervoerd, wordt geadviseerd de elektrische ruitbediening van de achterportieren uit te schakelen (veiligheidsschakelaar) AS bladzijde 49, afb. 43. Als de ruiten zijn bevroren, moet eerst het ijs bladzijde 180 worden verwijderd en mag pas daarna de ruitbediening worden ingeschakeld, omdat anders het ruitbedieningsmechanisme kan worden beschadigd. Aanwijzing Als u het contact uitschakelt, kunt u de ruiten nog ca. 10 minuten openen of sluiten. Gedurende deze tijd werkt de automatische ruitbediening niet. Als u het bestuurders- of voorpassagiersportier opent, is de elektrische ruitbediening helemaal uitgeschakeld. Maak voor het ventileren van het interieur tijdens het rijden bij voorkeur gebruik van het geïnstalleerde verwarmings-, airconditioning- en ventilatiesysteem. Als de ruiten openstaan, kan er stof of ander vuil in de auto terechtkomen en bovendien kan bij bepaalde snelheden windgeruis ontstaan.

53 Ontgrendelen en vergrendelen 51 Krachtbegrenzing van de ruitbediening De elektrisch bediende ruiten zijn uitgevoerd met een krachtbegrenzing. Deze reduceert het gevaar van letsel bij het sluiten van de ruit. Als tijdens het sluiten weerstand wordt ondervonden, wordt het sluiten onderbroken en gaat de ruit enkele centimeters terug. Als u de ruit binnen 10 seconden weer probeert te sluiten, hoewel het obstakel nog niet is weggenomen, zal de ruit weer stoppen. Binnen deze tijd is het niet mogelijk de ruit automatisch te sluiten. De krachtbegrenzing is nog ingeschakeld. De krachtbegrenzing is pas uitgeschakeld als binnen de volgende 10 seconden wordt geprobeerd de ruit te sluiten - de ruit wordt nu met volle kracht gesloten! Als u langer dan 10 seconden wacht, is de krachtbegrenzing weer ingeschakeld. Sluit de ruiten voorzichtig! Als dit wordt nagelaten kan letsel door inklemmen worden veroorzaakt! Ruitcomfortbediening Bij het ont- en vergrendelen van de auto kunnen de elektrisch bediende ruiten als volgt worden geopend en gesloten. Ruiten met de sleutel openen Houd de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier in de ontgrendelingsstand totdat alle ruiten zijn geopend. Ruiten met de sleutel sluiten Houd de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier in de vergrendelingsstand totdat alle ruiten zijn gesloten. Als u de sleutel loslaat kunt u het openen of sluiten van de ruiten direct onderbreken. Tijdens de comfortschakeling is de krachtbegrenzing niet actief in Toetsen voor elektrische ruitbediening op bladzijde 49. Sluit de ruiten voorzichtig! Als dit wordt nagelaten kan letsel door inklemmen worden veroorzaakt! Functiestoringen Elektrische ruitbediening uitgevallen Als de autoaccu is losgekoppeld en daarna weer is aangesloten, werkt de elektrische ruitbediening niet. Het systeem moet worden geactiveerd De functie moet als volgt weer worden geactiveerd: Houd de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier in de vergrendelingsstand totdat alle ruiten zijn gesloten; Laat de sleutel los; Houd de sleutel nog eens ca. 3 seconden in de vergrendelingsstand. Rijden in de winter In de winter kan ijsvorming bij het sluiten van de ruiten tot een extra weerstand leiden waardoor de ruit bij het sluiten stopt en enkele centimeters terugkeert. Om de ruit toch te kunnen sluiten, moet als volgt te werk worden gegaan: Houd de sleutel in de slotcilinder van het bestuurdersportier in de vergrendelingsstand totdat alle ruiten zijn gesloten; Herhaal deze cyclus als de ruit stopt. Tijdens het sluiten van de ruiten is de krachtbegrenzing niet actief in Toetsen voor elektrische ruitbediening op bladzijde 49. Sluit de ruiten voorzichtig! Als dit wordt nagelaten kan letsel door inklemmen worden veroorzaakt! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

54 52 Ontgrendelen en vergrendelen Panoramadak* Afb. 45 Panoramadak: Zonnerolscherm openen Door het panoramadak van getint glas kan het interieur worden verlicht. Het panoramadak kan met behulp van het zonnerolscherm worden afgedekt of vrijgegeven afb. 45. Voor het volledig afdekken van het panoramadak moet het zonnerolscherm tot in de eindstand worden uitgeschoven. Als er bagage of lading op het dak moet worden vervoerd, moet op het volgende worden gelet in Daklading op bladzijde 81.

55 Verlichting en zicht 53 Verlichting en zicht Verlichting Verlichting in- en uitschakelen Druk de grootlichthendel voor het inschakelen van het grote licht naar voren bladzijde 56, afb. 51. Alle verlichting uitschakelen Draai de lichtschakelaar in stand O. Stadslicht inschakelen Draai de schakelaar afb. 46 in stand. Dim- en groot licht inschakelen Draai de schakelaar in stand. Afb. 46 Dashboard: lichtschakelaar Afb. 47 Zekeringenhouder: Schakelaar voor dagrijverlichting Dagrijverlichting inschakelen* Neem de afdekkap van de zekeringenhouder, links op het dashboard, weg bladzijde 222. Draai de lichtschakelaar in stand O afb. 46. Schakel de schakelaar voor de dagrijverlichting in afb. 47. Na het inschakelen van het contact wordt het stads- en dimlicht ingeschakeld. Na het starten van de motor brandt het stads- en dimlicht. Dagrijverlichting uitschakelen* Schakel de schakelaar voor de dagrijverlichting uit afb. 47. Schakel de verlichtingsschakelaar in de stand stadslicht of dimlicht afb. 46. Tijdens het starten van de motor wordt het stads- en dimlicht automatisch uitgeschakeld. Bij auto's met stuur rechts* wijkt de plaatsing van de schakelaars voor een deel af van de in afb. 46 weergegeven plaatsing. De symbolen die de schakelaarstanden aangeven, zijn evenwel gelijk. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

56 54 Verlichting en zicht Rijd nooit met stadslicht - kans op ongevallen! Het stadslicht is niet fel genoeg om het wegdek voor u voldoende te verlichten of om door andere verkeersdeelnemers te worden gezien. Schakel daarom in het donker of bij slecht zicht altijd het dimlicht in. Aanwijzing Als u bij ingeschakelde verlichting de contactsleutel uit het contactslot trekt en het bestuurdersportier opent, klinkt er een akoestisch signaal. Met het sluiten van het bestuurdersportier (contact uit) wordt het akoestische waarschuwingssignaal via het portiercontact uitgeschakeld. De auto kan met ingeschakeld stadslicht worden geparkeerd. Als u de auto langere tijd parkeert, adviseren wij de verlichting uit te schakelen of alleen het stadslicht aan te laten. Het inschakelen van de hiervoor beschreven verlichting mag alleen in overeenstemming met de wettelijke voorschriften plaatsvinden. Bij koel of vochtig weer kunnen de koplampen aan de binnenzijde tijdelijk beslaan. Verantwoordelijk hiervoor is het temperatuurverschil tussen de binnen- en buitenzijde van het koplampglas. Bij een ingeschakeld dimlicht is het strooiglas na korte tijd al vrij van condensaanslag. Het is nog mogelijk dat het koplampglas bij de randen nog is beslagen. Dit geldt ook voor het achterlicht en de richtingaanwijzers. De condensvorming heeft geen invloed op de levensduur van de verlichting. Bochtverlichting* Voor een betere verlichting van de bocht wordt de bochtverlichting, afhankelijk van de rijsnelheid en de stuuruitslag in de optimale stand geplaatst. Als het controlelampje tijdens de rit of na het inschakelen van het contact 1 minuut knippert en er een waarschuwingssignaal klinkt, wordt er een storing gesignaleerd. Als er een storing in de bochtverlichting aanwezig is, knippert het controlelampje op het instrumentenpaneel. De bochtverlichting wordt automatisch in een noodstand geklapt, die een eventuele verblinding van het tegemoet komende verkeer voorkomt. Hiermee wordt ook de lengte van de verlichte rijbaan ingekort. Rijd dan ook voorzichtig en neem zo snel mogelijk contact op met een Škoda-dealer. Mistlampen* Afb. 48 Dashboard: lichtschakelaar Inschakelen van de mistlampen Draai eerst de lichtschakelaar in de stand of afb. 48. Trek de lichtschakelaar tot de eerste vergrendelstand A1 naar buiten. Bij ingeschakelde mistlampen brandt op het instrumentenpaneel het controlelampje bladzijde 29.

57 Verlichting en zicht 55 Mistlicht met de functie Corner * Mistlampen met de functie Corner verlichten plaatsen in de nabijheid van de auto gedurende het afbuigen, parkeren enz. De mistlichten met de functie Corner worden na het kantelwiel, resp. na het inschakelen van het knipperlicht 4) onder volbrenging van de volgende bedieningen geregeld: de auto staat stil en de motor loopt of het beweegt met een snelheid van max. 40 km/h; het dagrijlicht is niet ingeschakeld; ingeschakeld dimlicht; achteruitversnelling niet ingeschakeld; alarmknipperlichten niet ingeschakeld. Een fout in het systeem van de mistlampen met de functie Corner wordt door het oplichten of knipperen van het controlelampje gesignaliseerd. Aanwijzing Als de mistlampen zijn ingeschakeld, is de functie van de lampen Corner niet actief. Als de auto niet is uitgevoerd met mistlampen* wordt het mistachterlicht ingeschakeld zodra de lichtschakelaar in de stand wordt gedraaid en direct in de stand A2 wordt uitgetrokken. Deze schakelaar kent geen twee, maar slechts een stand. Bij ingeschakeld mistachterlicht brandt op het instrumentenpaneel het controlelampje bladzijde 29. Als de auto is uitgerust met een originele Škoda-trekhaak en er met een aanhangwagen met ingeschakeld mistachterlicht wordt gereden, brandt alleen het mistachterlicht van de aanhangwagen. Voorzichtig! U mag het mistachterlicht alleen maar bij slecht zicht inschakelen zodat het achteropkomende verkeer niet wordt verblind (neem de betreffende wettelijke bepalingen in acht). Lichtbundelhoogteverstelling van de koplampen Bij ingeschakeld dimlicht kunt u het bereik van de lichtbundel van de koplampen aan de belasting van de auto aanpassen. Mistachterlicht Inschakelen van het mistachterlicht Draai eerst de lichtschakelaar in de stand of bladzijde 54, afb. 48. Trek de lichtschakelaar tot aan de tweede vergrendelingsstand A2 uit. Gelijktijdig branden ook de mistlampen*. 4) Bij een conflict van de beide inschakelvarianten, b.v. wanneer het stuurwiel naar links gedraaid is en het rechtse knipperlicht ingeschakeld is, heeft het knipperlicht de hogere prioriteit. Afb. 49 Dashboard: Lichtbundelhoogteverstelling Verdraai de draaiknop afb. 49 zo lang dat het dimlicht zo is ingesteld dat de andere verkeersdeelnemers niet worden verblind. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

58 56 Verlichting en zicht Instelstanden De standen komen ongeveer overeen met de volgende beladingstoestand: A- auto voorin bezet, bagageruimte leeg. A1 auto volledig bezet, bagageruimte leeg. A2 auto volledig bezet, bagageruimte beladen. A3 bestuurdersstoel bezet, bagageruimte beladen. Voorzichtig! Stel de lichtbundelhoogteverstelling zodanig in dat het tegemoetkomende verkeer niet wordt verblind. Aanwijzing Schakel de alarmlichten in als u bijvoorbeeld: de staart van een file bereikt; pech hebt of in geval van nood, De richtingaanwijzer- en grootlichtschakelaar Met behulp van de knipperlicht- en grootlichtschakelaar schakelt u ook het stadslicht en het lichtsignaal in. Schakelaar voor alarmlichten Afb. 51 De knipperlicht- en grootlichtschakelaar Afb. 50 Dashboard: schakelaar voor alarmlichten Druk de schakelaar afb. 50 in om de alarmlichten in- of uit te schakelen. Bij ingeschakelde alarmlichten knipperen alle knipperlichten van de auto gelijktijdig. Het controlelampje voor de knipperlichten en het controlelampje in de schakelaar knipperen eveneens. Het alarmsysteem kunt u ook bij uitgeschakeld contact inschakelen. Let bij het gebruik van de alarmlichten op de wettelijke bepalingen. De knipperlicht- en grootlichtschakelaar heeft de volgende functies: Knipperlicht rechts en links Druk de schakelaar naar boven of naar beneden afb. 51. Als u slechts driemaal wilt knipperen (het zogenaamde comfortknipperen*), druk dan de schakelaar even tegen het bovenste of onderste drukpunt en laat de schakelaar daarna weer los. Knipperen voor het wisselen van rijbaan - druk de richtingaanwijzerhendel alleen tot aan het drukpunt naar boven of naar beneden en houd hem vast, om slechts kortstondig te knipperen.

59 Verlichting en zicht 57 Groot licht Schakel het dimlicht in. Druk de hendel naar voren - groot licht en controlelampje op het instrumentenpaneel branden. Trek de schakelaar weer terug in de uitgangsstand om het grote licht weer uit te schakelen. Lichtsignaal Trek de hendel naar het stuurwiel toe (geveerde stand) - groot licht en controlelampje op instrumentenpaneel branden. Aanwijzing Gebruik de hierboven beschreven verlichtings- en signaalsystemen alleen in overeenstemming met de wettelijke bepalingen. Binnenverlichting Interieurverlichting, voor, en verlichting van opbergvak aan voorpassagierszijde Stadslicht Schakel het contact uit. Druk de hendel naar boven of naar beneden - het rechter- of linkerparkeerlicht wordt ingeschakeld. Aanwijzingen met betrekking tot de lichtfuncties De knipperlichten werken alleen maar bij ingeschakeld contact. Het betreffende controlelampje of op het instrumentenpaneel knippert mee. Aan het einde van een bocht wordt het knipperlicht automatisch uitgeschakeld. Bij ingeschakeld parkeerlicht brandt het stadslicht en het achterlicht aan de betreffende zijde van de auto. Het parkeerlicht brandt alleen maar bij ingeschakeld contact. Als de hendel bij het uit het contactslot trekken van de contactsleutel niet in de middelste stand staat, klinkt na het openen van het bestuurdersportier een akoestisch waarschuwingssignaal. Zodra het bestuurdersportier is gesloten, wordt het akoestische waarschuwingssignaal uitgeschakeld. Voorzichtig! Gebruik het grote licht of het lichtsignaal alleen maar als de andere verkeersdeelnemers daardoor niet worden verblind. Portierschakelaar (voor- en achter* portieren) Druk de schakelaar A naar rechts in de stand afb. 52. Bij uitvoeringen zonder leeslampjes moet de schakelaar A in de middenstand worden gedrukt. Binnenverlichting inschakelen Druk de schakelaar A naar links in de stand. Binnenverlichting uitschakelen Druk de schakelaar A in de middenstand O. Afb. 52 Uitsnede van het dakraam: binnenverlichting vóór Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

60 58 Verlichting en zicht Bij de uitvoering zonder leeslampjes de schakelaar A naar rechts drukken, het symbool O verschijnt. Binnenverlichting achter* Leeslampjes Druk op één van de schakelaars AB bladzijde 57, afb. 52 om het rechter- of linkerleeslampje in of uit te schakelen. Verlichting dashboardkastje Bij het openen van de klep van het dashboardkastje gaat het lampje in het dashboardkastje branden. De lamp wordt bij ingeschakeld stadslicht automatisch ingeschakeld en zal bij het sluiten van de klep weer worden uitgeschakeld. Bij auto's met centrale vergrendeling wordt na het ontgrendelen van de auto, na het openen van een portier of na het lostrekken van de contactsleutel de binnenverlichting ca. 20 seconden ingeschakeld (indien de corresponderende schakelaar in de portiercontactstand staat). Na het inschakelen van het contact gaat de binnenverlichting direct uit. Bij auto's zonder centrale vergrendeling blijft de binnenverlichting door de uitschakelvertraging* na het sluiten van de portieren enkele seconden ingeschakeld. Na het inschakelen van het contact gaat de binnenverlichting direct uit. Bij geopend portier wordt de binnenverlichting na ongeveer 30 minuten uitgeschakeld om te voorkomen dat de autoaccu wordt ontladen. De binnenverlichting, achter afb. 53 wordt door het verschuiven van de schakelaar op het symbool, O of in de middenstand bediend. Voor de binnenverlichting achter gelden dezelfde principes als voor de binnenverlichting voor bladzijde 57. Aanwijzing Wij adviseren de gloeilampen door een Škoda-dealer te laten vervangen. Bagageruimteverlichting Afb. 53 Plafonnière achter De verlichting wordt bij het openen van de kofferklep/achterklep automatisch ingeschakeld. Als de achterklep langer dan 30 minuten open blijft staan, wordt de verlichting automatisch weer uitgeschakeld.

61 Verlichting en zicht 59 Zicht Achterruitverwarming Zonnekleppen Het gebruik van zonnekleppen kan leiden tot een grotere verkeersveiligheid. Afb. 54 Schakelaar voor achterruitverwarming Afb. 55 Zonneklep: opzij klappen Druk op de schakelaar afb. 54 om de achterruitverwarming in te schakelen. De achterruitverwarming werkt alleen bij draaiende motor. Als de achterruitverwarming is ingeschakeld, brandt in de schakelaar een controlelampje. Na 20 minuten schakelt de achterruitverwarming automatisch uit. Als de schakelaar opnieuw wordt ingedrukt, wordt de achterruitverwarming permanent ingeschakeld - de automatische uitschakeling wordt hiermee opgeheven. Milieu Zodra de ruit ontdooid is moet de verwarming uitgeschakeld worden. Het daardoor lagere stroomverbruik heeft een gunstig effect op het brandstofverbruik bladzijde 171, Stroom sparen. De zonnekleppen voor de bestuurder of de voorpassagier kunnen uit de houder worden getrokken en in de richting van de pijl A1 afb. 55 naar de portieren worden gezwenkt. In de zonnekleppen van bestuurder en voorpassagier is een make-up-spiegel* geïntegreerd, die een afdekking heeft. Schuif de afdekkap in de richting van de pijl A2. De zonnekleppen mogen niet naar de zijruiten worden gezwenkt in het werkingsgebied van de hoofdairbags als er voorwerpen aan zijn bevestigd, zoals bijv. een ballpoint. Als de hoofdairbags worden geactiveerd, zouden dan de inzittenden gewond kunnen raken. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

62 60 Verlichting en zicht Ruitenwisser- en ruitensproeier Ruitenwisser Met de ruitenwisserschakelaar bedient u de ruitenwissers en de wis- /wasautomaat. Snel wissen Druk de hendel naar boven in de stand A3. Wis-/wasautomaat voor de voorruit Trek de hendel naar het stuurwiel toe in de stand A5, de ruitenwisser en de ruitensproeierinstallatie zijn ingeschakeld - verende stand. Laat de hendel los. De ruitensproeier stopt en de wissers wissen nog 1 tot 3 keer (afhankelijk van de tijd dat de ruitensproeier was ingeschakeld). Achterruitenwisser* Druk de hendel weg van het stuurwiel in de stand A6 afb. 56, de ruitenwisser wist elke 6 seconden. De ruitenwisserschakelaar afb. 56 kent de volgende standen: Tip-wissen Druk de hendel naar beneden in stand A4 als u slechts even wilt wissen - verende stand. Intervalwissen Druk de hendel naar boven in de stand A1. Stel met behulp van de schakelaar A de gewenste pauze tussen de afzonderlijke wisbewegingen in. Langzaam wissen Druk de hendel naar boven in de stand A2. Afb. 56 Ruitenwisserschakelaar Wis-/wasautomaat voor de achterruit* Druk de hendel weg van het stuurwiel in de stand A7, de ruitenwisser en de ruitensproeiers zijn ingeschakeld - verende stand. Na het loslaten van de hendel stopt de ruitensproeier en wist de wisser nog 1 tot 3 keer (afhankelijk van de tijd dat de ruitensproeier was ingeschakeld). Na het loslaten blijft de hendel in de stand A6 staan. Ruitenwissers uitschakelen Zet de hendel weer in de basisstand A0. De ruitenwissers en de ruitensproeiers werken alleen maar bij ingeschakeld contact. Na het inschakelen van de achteruitversnelling wordt bij ingeschakelde ruitenwisser de achterruit eenmaal gewist. De ruitensproeiers voor de voorruit worden bij ingeschakeld contact verwarmd*. Bijvullen van de ruitensproeiervloeistof bladzijde 200.

63 Verlichting en zicht 61 Voor helder zicht en veilig rijden zijn goede ruitenwisserbladen beslist noodzakelijk bladzijde 61. Gebruik de ruitensproeierinstallatie niet bij lage temperaturen voordat vooraf de voorruit werd verwarmd. De ruitensproeiervloeistof zou anders kunnen vastvriezen op de voorruit en het zicht naar voren beperken. Als zich op de ruiten ijs heeft afgezet, moet eerst het ijs bladzijde 180 worden verwijderd en daarna pas de ruitenwisser worden ingeschakeld, omdat anders de ruitenwisserbladen kunnen worden beschadigd. Voorzichtig! Bij vorst moet u, voordat u de ruitenwissers voor de eerste keer inschakelt, controleren of de ruitenwisserbladen niet zijn vastgevroren! Als de ruitenwissers worden ingeschakeld terwijl de ruitenwisserbladen zijn vastgevroren, kunnen zowel de wisserbladen als de ruitenwissermotor worden beschadigd! Koplampsproeiers* De koplampen worden gereinigd na elke vijfde keer inschakelen van de ruitenwissers van de voorruit en als het dim- of grote licht is ingeschakeld en de ruitenwisserhendel ca. 1 seconde in de stand A5 bladzijde 60, afb. 56 wordt gehouden. Met regelmatige tussenpozen, bijv. na het tanken, moet hardnekkig vastzittend vuil (bijv. insectenresten) van het koplampglas worden verwijderd. Let op de volgende aanwijzingen bladzijde 180, Koplampglazen. Om ook in de winter een goede werking te kunnen garanderen moet u met een ontdooiingsspray sneeuw en ijs van de sproeierhouders verwijderen. Wisserbladen voor voorruit vervangen Afb. 57 Wisserblad voor voorruit Wisserblad verwijderen Kantel de ruitenwisserarm weg van de ruit. Druk de borging, om het wisserblad te ontgrendelen, in en trek deze in de richting van de pijl weg. Wisserblad bevestigen Schuif het wisserblad tot aan de aanslag in de wisserarm. Controleer of het wisserblad goed is bevestigd. Klap de wisserarm terug op de ruit. Voor goed zicht zijn in goede staat verkerende wisserbladen beslist noodzakelijk. Wisserbladen mogen niet door stof, insectenresten en conserveringswas zijn verontreinigd. Schrapen of het trekken van strepen door de ruitenwisserbladen kan te wijten zijn aan wasresten die op de ruit achterblijven bij het wassen van de auto in een automatische wasstraat. Daarom moeten, steeds nadat de auto in een automatische wasstraat is gewassen, waarbij tevens was is aangebracht, de lippen van de ruitenwisserbladen worden ontvet. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

64 62 Verlichting en zicht Als met de ruitenwissers niet voorzichtig wordt omgegaan, is de kans op beschadiging van de voorruit aanwezig. Om streepvorming te voorkomen moet u de wisserbladen regelmatig met een ruitenreiniger reinigen. Bij sterke vervuiling, bijv. insectenresten, moeten de ruitenwisserbladen met een spons of een doek worden schoongemaakt. Om veiligheidsredenen moet u de wisserbladen jaarlijks een- tot tweemaal vervangen. De wisserbladen zijn leverbaar bij de servicedealer. Wisserblad bevestigen Plaats het wisserblad op de wisserarm en vergrendel de borging A. Controleer of het wisserblad goed is bevestigd. Hier gelden dezelfde opmerkingen als bladzijde 61. Achteruitkijkspiegel De buitenspiegels kunnen elektrisch worden ingesteld*. Wisserblad voor achterruit vervangen Afb. 59 Binnenzijde portier: Draaiknop Afb. 58 Wisserblad voor achterruit Wisserblad verwijderen Klap de ruitenwisserarm weg van de ruit en zet het wisserblad haaks op de wisserarm afb. 58. Houd de wisserarm met een hand bij het bovenste deel vast. Ontgrendel met de andere hand de borging A in de richting van de pijl en neem het wisserblad uit de wisserarm. De buitenspiegel moet voor het begin van de rit zo worden ingesteld, dat het zicht naar achteren is gewaarborgd. Dimbare binnenspiegel Druk de hendel aan de onderzijde van de spiegel naar achteren (bij de basisstand van de binnenspiegel moet de hendel naar voren zijn gericht). Buitenspiegelverwarming* Zet de draaiknop in de stand afb. 59.

65 Verlichting en zicht 63 Linkerbuitenspiegel instellen* Zet de draaiknop in de stand. De beweging van de spiegel is identiek aan de beweging van de draaiknop. Buitenspiegel rechts instellen* Zet de draaiknop in de stand. De beweging van de spiegel is identiek aan de beweging van de draaiknop. De auto kan zijn voorzien van een tweede binnenspiegel* die boven de binnenhoofdspiegel is aangebracht. De tweede binnenspiegel* zorgt voor een beter zicht op de achterbanken, bijv. voor het controleren van de daar plaatsnemende personen. Deze kan zowel in de horizontale als de verticale richting onafhankelijk van de hoofdbinnenspiegel worden versteld. De buitenspiegelverwarming werkt alleen bij draaiende motor. Convexe (bolvormige) of asferische (verschillende bollingen) buitenspiegels vergroten het gezichtsveld. Voorwerpen in de spiegel lijken echter wel kleiner. Daarom zijn deze spiegels maar in beperkte mate geschikt voor het inschatten van de afstand ten opzichte van de van achteren naderende auto. Gebruik, indien mogelijk de binnenspiegel om de afstand van de van achteren komende auto te bepalen. Aanwijzing Raak de spiegelvlakken van de buitenspiegels niet aan als de spiegelverwarming is ingeschakeld. Mocht de elektrische instelling een keer uitvallen, dan kunt u beide buitenspiegels met de hand instellen door op de rand van het spiegelvlak te drukken. Neem bij een storing aan de elektrische spiegelinstelling contact op met een Škoda-dealer. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

66 64 Zitten en opbergen Zitten en opbergen Voorstoelen Principes De voorstoelen kunnen op vele manieren worden ingesteld en daardoor aan de lichaamsbouw van de bestuurder en de voorpassagier worden aangepast. De juiste instelling van de stoelen is bijzonder belangrijk voor: het veilig, snel bereiken van de bedieningselementen; een ontspannen, niet-vermoeiende lichaamshouding; de maximale bescherming door de veiligheidsgordels en het airbagsysteem. In de volgende hoofdstukken wordt beschreven op welke wijze u de stoelen kunt instellen. Vervolg Voor de bestuurder en de voorpassagier is het belangrijk dat een afstand van minstens 25 cm van het stuurwiel, resp. van het dashboard wordt aangehouden. Als deze minimale afstand niet wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Bovendien moeten de voorstoelen en de hoofdsteunen altijd in overeenstemming met de lichaamsgrootte zijn ingesteld. Zorg ervoor dat zich geen voorwerpen in de voetenruimte bevinden omdat deze voorwerpen bij een rij- of remactie tussen de pedalen kunnen komen. U zou dan niet in staat zijn te koppelen, te remmen of gas te geven. Voorstoelen instellen Neem nooit meer personen mee dan het aantal zitplaatsen dat uw auto telt. Elke inzittende moet de bij de zitplaats behorende veiligheidsgordel correct dragen. Kinderen moeten met behulp van een hiervoor geschikt kinderzitje zijn beveiligd bladzijde 150, Veilig vervoer van kinderen. De voorstoelen en alle hoofdsteunen moeten altijd overeenkomstig de lichaamsgrootte worden ingesteld, terwijl ook de veiligheidsgordels altijd correct moeten worden gedragen om u en uw passagiers een optimale bescherming te bieden. Houd de voeten tijdens het rijden altijd in de voetenruimte - leg de voeten nooit op het dashboard, in de ruitsponning of op de zittingen! Dat geldt vooral voor de passagiers. Bij een remactie of een aanrijding stelt u zich dan aan een verhoogd letselrisico bloot. Bij een inschakeling van de airbag kunt u door de verkeerde zithouding dodelijk letsel oplopen! Afb. 60 Bedieningspaneel op stoel Stoel in lengterichting instellen Trek de hendel A1 afb. 60 omhoog en schuif daarbij de stoel in de gewenste positie. Laat de hendel A1 los en verschuif de stoel totdat de vergrendeling hoorbaar inklikt.

67 Zitten en opbergen 65 Zittinghoogte instellen* Als u de stoel hoger wilt zetten, trek de hendel A2 dan naar boven of maak pompbewegingen met de hendel. Als u de stoel lager wilt zetten, druk de hendel A2 dan naar beneden of maak pompbewegingen met de hendel. Hoofdsteunen Hoek van de rugleuning instellen Ontlast de leuning (leun niet tegen de rugleuning) en draai aan het handwiel A3 om de schuine stand van de rugleuning in te stellen. De bestuurdersstoel moet zo worden afgesteld dat de pedalen met licht gebogen knieën geheel kunnen worden ingedrukt. De leuning van de bestuurdersstoel moet zo worden ingesteld dat het bovenste punt van het stuurwiel met licht gebogen armen kan worden bereikt. Afb. 61 Hoofdsteun instellen Stel de bestuurdersstoel alleen bij stilstaande auto in - kans op ongevallen! Ga voorzichtig te werk bij het instellen van de stoelen! Door ondoordachte instellingen kan letsel door knellen ontstaan. Tijdens het rijden mag de leuning niet te schuin naar achteren staan, omdat anders de werking van de veiligheidsgordels en de airbags in negatieve zin worden beïnvloed - kans op letsel! Afb. 62 Hoofdsteunen eruit trekken De optimale bescherming wordt verkregen als de bovenkant van de hoofdsteun op dezelfde hoogte ligt als het bovenste deel van uw hoofd. Hoogte van de hoofdsteunen instellen Pak de hoofdsteun met beide handen aan de zijkant vast en schuif de hoofdsteun in de hartrichting van de metalen geleidestangen, in de richting van de pijl afb. 61 naar boven of naar beneden. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

68 66 Zitten en opbergen Als de hoofdsteun naar beneden moet worden verschoven, moet de borgknop worden ingedrukt bladzijde 65, afb. 62 en met de andere hand de hoofdsteun naar beneden worden gedrukt. Hoofdsteunen uit- en inbouwen Trek de hoofdsteun tot aan de aanslag uit de leuning. Druk de borgknop in de pijlrichting bladzijde 65, afb. 62 en trek de hoofdsteun los. Voor het weer inbouwen de hoofdsteun zo ver naar beneden in de leuning duwen dat de borgknop hoorbaar inklikt. De stand van de voorste, achterste, buitenste hoofdsteunen en van de achterste middelste hoofdsteun* is in hoogte verstelbaar. De hoofdsteunen moeten zijn ingesteld in overeenstemming met de lichaamsgrootte. Correct afgestelde hoofdsteunen bieden samen met de veiligheidsgordels een effectieve bescherming voor de inzittenden bladzijde 130. De hoofdsteunen moeten correct zijn ingesteld om de inzittenden bij een aanrijding effectief te kunnen beschermen. Rijd nooit met uitgebouwde hoofdsteunen - kans op letsel! Voorstoelverwarming* Afb. 63 Tuimelschakelaar: Stoelverwarming, voor Zitting en rugleuning van zowel de linker als de rechter voorstoel kunnen bij ingeschakeld contact worden verwarmd. Voorstoelen Door het indrukken van de tuimelschakelaar in de stand A1 of A2 wordt de stoelverwarming, voor, voor 25% of voor 100% van zijn capaciteit ingeschakeld afb. 63. Voor het uitschakelen van de verwarming moet de tuimelschakelaar in de horizontale stand worden geplaatst. Als u of een passagier een beperkte pijn- en/of temperatuurwaarneming hebt/heeft, b.v. door gebruik van medicijnen, verlamming of op grond van chronische aandoeningen (b.v. diabetes), adviseren wij, geen gebruik te maken van de stoelverwarming van de bestuurders- of voorpassagiersstoel. Dit zou kunnen leiden tot moeilijk te genezen brandwonden aan rug, zitvlak en benen. Als u de stoelverwarming toch wilt gebruiken, adviseren wij, bij langere ritten regelmatig een pauze in te lassen, zodat het lichaam zich kan herstellen van de belasting die tijdens het rijden ontstaat. Neem voor de

69 Zitten en opbergen 67 Vervolg beoordeling van uw concrete situatie contact op met de u behandelende arts. Wanneer er voorwerpen op de stoel bevestigd of geplaatst zijn, zoals b.v. een kinderzitje, een tas o.i.d., gebruikt u dan de verwarming niet. Er kan een storing in het systeem van de stoelverwarming optreden. Voorzichtig! Om de verwarmingselementen van de stoelverwarming niet te beschadigen, mag u niet op de stoelen knielen en moet puntbelasting worden voorkomen. Reinig de stoelen niet met vocht bladzijde 182. Aanwijzing Wij adviseren, de stoelverwarming alleen bij draaiende motor in te schakelen. Daardoor wordt er een minder groot beroep op de accucapaciteit gedaan. Achterstoelen Stoel in lengterichting afstellen Afb. 65 Ontgrendeling achter Voor het vergroten van de bagageruimte kunnen de buitenste achterstoelen naar voren worden geschoven, geheel worden opgeklapt of worden uitgebouwd. Stoelen in lengterichting verschuiven Trek de hendel afb. 64 naar boven of trek aan de ontgrendelingslus afb. 65 en verschuif de stoel in de gewenste stand. Aanwijzing Let op de volgende aanwijzingen bladzijde 132, Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen. Afb. 64 Ontgrendeling voor Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

70 68 Zitten en opbergen Instelling van de rugleuning Afb. 68 De naar voren geklapte stoel borgen Hoek van de rugleuning instellen Trek aan de hendel afb. 66 en stel de gewenste hoek van de rugleuning in. Stoel naar voren klappen Afb. 66 Instelling van de rugleuning Stoel compleet naar voren klappen en borgen Trek de geleidelus voor de veiligheidsgordel aan de kant van de buitenste stoel los en steek de slotgesp in de opening van de betreffende zijbekleding - veiligheidsstand. Verschuif de stoel zo ver mogelijk naar achteren bladzijde 67. Trek de hendel uit afb. 66 en klap de rugleuning volledig naar voren. Trek de hendel afb. 67 naar boven en klap daarna de stoel geheel naar voren. Borg de ingeklapte stoel met behulp van de bevestigingsriem aan een van de stangen van de hoofdsteun van de voorstoel afb. 68. Afb. 67 Stoel compleet naar voren klappen Borg beslist de naar voren geklapte stoel met behulp van de bevestigingsriem aan een van de geleidestangen van de hoofdsteun van de voorstoel - anders is er kans op letsel zodra de auto gaat rijden. Als de stoel niet in de achterste eindstand staat, kunnen bij het ontgrendelen van de stoel de vergrendelingspennen worden beschadigd.

71 Zitten en opbergen 69 Aanwijzing Let op de volgende aanwijzingen bladzijde 132, Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen. Stoelen uitbouwen Neem de stoel met behulp van de handgreep op de zitting uit de auto afb. 70. Aanwijzing De buitenste stoelen kunnen onderling niet worden verwisseld. Aan de achterzijde is de linkerstoel gecodeerd met een L en de rechterstoel met een R. Let op de volgende aanwijzingen bladzijde 132. Stoelen in dwarsrichting instellen Afb. 69 Ontgrendeling van de neergeklapte stoel Afb. 71 Vergrendeling van de stoel Afb. 70 Draaggreep aan de zitting Stoel ontgrendelen en uitbouwen De neergeklapte stoel door het indrukken van de stoelvergrendelingen in de richting van de pijl ontgrendelen afb. 69. Stoelen in dwarsrichting verschuiven Bouw de middelste stoel uit bladzijde 69. Klap de buitenste stoel naar voren bladzijde 68 en ontgrendel deze afb. 69. Verschuif de naar voren geklapte en ontgrendelde stoel via de geleider tot aan de aanslag naar het midden. Vergrendel de stoel op het uiteinde van de geleiders afb. 71. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

72 70 Zitten en opbergen Stoelen in de uitgangspositie brengen Vervolg De rugleuningen moeten goed zijn vergrendeld, zodat er bij plotseling remmen geen voorwerpen vanuit de bagageruimte in de passagiersruimte kunnen glijden - kans op letsel! Bij het opklappen van de rugleuning moet altijd worden gecontroleerd of deze werkelijk goed is vergrendeld, dit wordt aangegeven door de stand en een zichtbare codering op de afdekkap van de hendel. Afb. 72 Rugleuning terugklappen Stoel vergrendelen en terugklappen Als de stoel is uitgebouwd, moet deze eerst in de geleiders worden geplaatst en daarna worden vergrendeld bladzijde 69, afb. 71. Controleer, door aan de stoel te trekken. of deze correct is vergrendeld. Klap de stoel in de horizontale stand tot deze hoorbaar vastklikt. Overtuig u door de stoel omhoog te trekken, dat de stoel niet meer opgetild kan worden. Druk de hendel in afb. 72 en klap de rugleuning terug. Controleer of de rugleuning is vergrendeld. Neem de slotgesp uit de veiligheidshouder. Sluit de geleidelus van de veiligheidsgordel aan de zijde van de buitenste stoel tot deze hoorbaar vastklikt. Na het terugklappen van de zitvlakken en leuningen moeten de gordelsloten en de gordels zich in hun oorspronkelijke posities bevinden - ze moeten direct kunnen worden gebruikt. Aanwijzing De veiligheidsgordels van de buitenste stoelen moeten altijd door de geleidelussen naast de hoofdsteunen worden geleid. Anders kunnen de veiligheidsgordels achter de stoel glijden. Opklapbaar tafeltje op de middelste rugleuning* U kunt de middelste rugleuning naar voren klappen bladzijde 68, Stoel naar voren klappen en deze als armleuning of tafel met een bekerhouder gebruiken afb. 73. In de holtes kunnen twee blikjes worden geplaatst. Afb. 73 Achterbank: Armleuning

73 Zitten en opbergen 71 Aanwijzing Als de middelste, achterste rugleuning langere tijd wordt ingeklapt, moet erop worden gelet dat de gordelsloten hier niet onder liggen - deze kunnen de bekleding blijvend beschadigen. Pedalen Er mogen alleen maar voetmatten worden gebruikt die de pedalen vrijlaten en niet kunnen verglijden. Wij adviseren, alleen gebruik te maken van de vloermatten uit het originele Škodaaccessoireprogramma. De pedalen moeten zonder belemmeringen kunnen worden bediend! Storingen aan het remsysteem kunnen tot een langere pedaalslag leiden. Geen matten of andere extra vloerbedekking in de buurt van de pedalen leggen omdat alle pedalen volledig moeten kunnen worden ingetrapt en ongehinderd in hun uitgangsstand moeten kunnen terugkomen - kans op ongevallen! Er mogen daarom geen voorwerpen op de vloer worden gelegd die onder de pedalen kunnen glijden. U zou dan niet meer in staat zijn te remmen, te koppelen of gas te geven - kans op ongevallen! Bagageruimte Bagageruimte beladen In het belang van goede rijeigenschappen moet op het volgende worden gelet: Verdeel de bagage zo gelijkmatig mogelijk. Zware voorwerpen zo ver mogelijk naar voren leggen Zet de bagage vast met de bevestigingsogen of met het bevestigingsnet* bladzijde 72. Bij een aanrijding krijgen kleine en lichte voorwerpen een zo hoge kinetische energie, dat zij ernstig letsel kunnen veroorzaken. De grootte van de kinetische energie is afhankelijk van de rijsnelheid en het gewicht van het voorwerp. De rijsnelheid is hierbij de meest beslissende factor. Voorbeeld: Een niet-vastgezet voorwerp met een gewicht van 4,5 kg krijgt bij een frontale aanrijding met een snelheid van 50 km/h een energie die 20 keer zo groot is als zijn eigen gewicht. Dit betekent dat er een kracht van ca. 90 kg ontstaat. U kunt zich voorstellen wat voor letsel er zou ontstaan als deze door het interieur vliegende kei een inzittende raakt. Berg voorwerpen op in de bagageruimte en zet bagage vast met de bevestigingsogen. Losse voorwerpen in het interieur kunnen bij een plotselinge manoeuvre of bij een aanrijding naar voren vliegen en de inzittenden of andere verkeersdeelnemers verwonden. Dit gevaar wordt nog groter als rondvliegende voorwerpen door een opblazende airbag worden geraakt. In dit geval kunnen de teruggeworpen voorwerpen de inzittenden verwonden - levensgevaar. Realiseert u zich dat bij het transport van zware voorwerpen de rijeigenschappen zich wijzigen door de verplaatsing van het zwaartepunt. Snelheid en manier van rijden moeten daarom daaraan worden aanpast. De lading moet op zo'n manier in de bagageruimte worden ondergebracht dat bij plotselinge rij- en remacties geen voorwerpen naar voren kunnen glijden - kans op letsel! Bij het transport van vastgezette scherpe, gevaarlijke voorwerpen in de vergrote bagageruimte die is ontstaan door het neerklappen of uitbouwen van de achterstoelen, moet beslist worden gelet op de waarborging van de Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

74 72 Zitten en opbergen Vervolg veiligheid van de op de resterende achterstoelen zittende personen bladzijde 132, Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen. Als de achterstoelen naast de naar voren geklapte stoel zijn bezet, houd dan rekening met de waarborging van de veiligheid, bijv. door de te vervoeren goederen zo aan te brengen dat het terugklappen van de stoel bij een aanrijding van achteren wordt voorkomen. Rijd nooit met een openstaande of net niet gesloten kofferklep omdat er dan uitlaatgassen in het interieur kunnen komen - kans op vergiftiging! Overschrijd in geen geval de toegestane asbelasting en het toegestane totaalgewicht van de auto - kans op ongevallen! Laat nooit personen plaatsnemen in de bagageruimte. Voorzichtig! Let erop dat de verwarmingsdraden van de achterruitverwarming niet door schurende voorwerpen kunnen worden beschadigd. Aanwijzing De bandenspanning moet aan de belading worden aangepast bladzijde 202, afb De luchtcirculatie in de auto helpt, het beslaan van de ruiten te verminderen. De gebruikte lucht ontwijkt door ventilatiegleuven in de bagageruimte onder de bumper. Controleer of de ventilatiegleuven niet zijn afgedekt. Bevestigingselementen Afb. 74 Bagageruimte: Bevestigingsogen en bevestigingselementen Aan de zijkanten van de bagageruimte bevinden zich ogen voor het vastsjorren van de bagagestukken afb. 74. Aan deze ogen kunnen ook bevestigingsnetten* voor het vastzetten van kleine voorwerpen worden bevestigd. De bevestigingsnetten* bevinden zich samen met de montagehandleiding in de bagageruimte gelegd. De te vervoeren lading moet zodanig bevestigd worden, dat ze tijdens de rit en het remmen niet kan bewegen. Als de bagage of voorwerpen met een hiertoe niet geschikte of beschadigde bevestigingsriem wordt vastgezet, kan bij het remmen of bij een aanrijding letsel ontstaan. Om te voorkomen dat de bagage naar voren kan schuiven, moet altijd worden gebruikgemaakt van hiertoe geschikte riemen die veilig aan de bevestigingsogen zijn bevestigd. Zet nooit een kinderzitje vast aan de bevestigingsogen!

75 Zitten en opbergen 73 Inklapbare haken Afb. 77 Bevestigingsnet: dubbele langstassen Aan beide zijden van de bagageruimte bevinden zich inklapbare haken voor de bevestiging van kleinere bagagestukken zoals tassen e.d. afb. 75. Aan de haken kunnen bagagestukken met een gewicht tot 10 kg worden vastgehaakt. Bevestigingsnetten - netprogramma* Afb. 75 Bagageruimte: Inklapbare haken Bevestigingsvoorbeelden van de bevestigingsnet als dubbele dwarstas, vloerbevestigingsnet afb. 76 en dubbele langstassen afb. 77. De bevestigingsnetten* bevinden zich samen met de montagehandleiding in de bagageruimte gelegd. Door de sterkte van het net is het mogelijk de tas te beladen met voorwerpen tot 1,5 kg. Zwaardere voorwerpen worden niet voldoende beveiligd - kans op letsel en beschadiging van het net! De te vervoeren lading moet zodanig bevestigd worden, dat ze tijdens de rit en het remmen niet kan bewegen. Voorzichtig! Plaats in de netten geen voorwerpen met scherpe randen - kans op beschadiging van het net. Afb. 76 Bevestigingsnet: dubbele dwarstas, vloerbevestigingsnet Vloerbedekking van de bagageruimte vastzetten De opgetilde vloerbedekking kunt u, bijv. om bij het reservewiel* te kunnen komen, tussen de leuning van de achterbank en de hoedenplank plaatsen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

76 74 Zitten en opbergen Hoedenplank De hoedenplank achter de hoofdsteunen achterin kan alleen worden gebruikt voor het deponeren van lichte voorwerpen. Bij het weer inbouwen de hoedenplank eerst in de houders A2 schuiven en daarna de bevestigingsbanden A1 vasthaken aan de kofferklep. U kunt de hoedenplank ook in de onderste stand op de steunen plaatsen afb. 79. De montage gebeurt op dezelfde manier als de demontage. De hoedenplank is bedoeld voor het opbergen van kleine voorwerpen tot 2,5 kg. Afb. 78 Uitbouwen van de hoedenplank Op de hoedenplank mogen geen voorwerpen worden neergelegd, die de inzittenden in gevaar zouden kunnen brengen bij plotseling remmen of bij een aanrijding. Voorzichtig! Let erop dat de verwarmingsdraden van de achterruitverwarming niet beschadigd raken door op de achterklep neergelegde voorwerpen. Afb. 79 Hoedenplank in de onderste stand Aanwijzing Bij het openen van de kofferklep/achterklep wordt tevens de bagageruimteafdekking opgetild - let erop dat de hierop geplaatste voorwerpen naar voren kunnen glijden! Als u grotere stukken bagage wilt vervoeren, kan zo nodig de hoedenplank worden uitgebouwd. Haak de bevestigingsbanden bij de kofferklep los A1 afb. 78. Klap de hoedenplank iets op. Neem de hoedenplank uit de houder A2 door deze naar achteren te trekken of door voorzichtig aan de onderzijde tegen de hoedenplank te tikken.

77 Zitten en opbergen 75 Statisch scheidingsnet* Plaats de dwarsstang in de opname AB eerst aan de ene zijde en druk de dwarsstang naar voren. Op dezelfde wijze wordt ook de dwarsstang aan de andere zijde bevestigd, opname AB afb. 80. Haak de karabijnhaak AC in het uiteinde van de riem in de bevestigingsogen achter de achterstoelen. Trek de riem door de spanner, eerst aan de ene en daarna aan de andere zijde. Afb. 80 Gebruik van het scheidingsnet achter de achterbank Afb. 81 Gebruik van het scheidingsnet achter de voorstoelen Het scheidingsnet kan achter de voorstoelen of de achterbank gemonteerd worden. Statisch scheidingsnet achter de achterbank inbouwen Bouw de hoedenplank uit. Verwijder het scheidingsnet uit de huls. Klap beide onderdelen van de dwarsstang uit tot deze hoorbaar vastklikken. Statisch scheidingsnet achter de achterbank uitbouwen Maak de riemen aan beide zijden los en maak de karabijnhaken AC los afb. 80. Schuif de dwarsstang eerst aan de ene zijde en vervolgens aan de andere zijde naar achteren. Verwijder de dwarsstang uit de opnames AB. Statisch scheidingsnet inpakken Druk op de rode knop van scharnier A - zo wordt deze losgemaakt. Plaats het gevouwde scheidingsnet in de huls en sluit deze. Bevestig de huls m.b.v. de kunststof karabijnhaken aan de ogen op de linker of rechter hoedenplank. Het in- en uitbouwen van het statisch scheidingsnet achter de voorstoelen afb. 81 gebeurt op dezelfde manier als achter de achterbank. Voor het vasthaken van de karabijnhaken de ogen achter de voorstoelen gebruiken. Om de bagageruimte te vergroten kunt u de achterbank uitbouwen. Het inbouwen en uitbouwen van het statisch scheidingsnet achter de achterbank met variable laadvloer* bladzijde 76 gebeurt op dezelfde manier als achter de achterbank zonder variable laadvloer. Voor het vasthaken van de karabijnhaken de onderste ogen bij de bevestigingswiggen op het voorste gedeelte van de variable laadvloer gebruiken. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

78 76 Zitten en opbergen Variable laadvloer* Variable laadvloer verwijderen Door de borgbouten AB ca. 180 naar links te draaien wordt de laadvloer ontgrendeld afb. 82. Door in pijlrichting te bewegen klapt u de laadvloer samen. Til de laadvloer in pijlrichting A1 op afb. 83 en verwijder de laadvloer door in pijlrichting A2 te trekken afb. 83. Afb. 82 Bagageruimte: Variable laadvloer samenklappen Variable laadvloer inbouwen Plaats de samengevouwen laadvloer op de draagrails. Klap de laadvloer uit. Door de borgbouten AB afb. 82 ca. 180 naar rechts te draaien wordt de laadvloer vergrendeld. Bevestig de lussen van de elastische scheidingswand aan de bevestigingspunten. Let bij het inbouwen erop dat de draagrails en de variable laadvloer juist bevestigd zijn, anders kan er gevaar voor de inzittenden ontstaan. Afb. 83 Bagageruimte: variable laadvloer verwijderen Aanwijzing Wanneer de variable laadvloer* ingebouwd is, kan geen flexibel opbergvak resp. bevestigingsnet* ingebouwd worden. De variable laadvloer maakt de omgang met grotere bagagestukken makkelijker en vormt bij neergeklapte achterstoelen een vlakke bagageruimtebodem. De maximaal toegestane belasting van de variable laadvloer bedraagt 75 kg. Variable laadvloer uitbouwen Verwijder de lussen A afb. 82 van het elastisch scheidingswand uit de bevestigingspunten.

79 Zitten en opbergen 77 Draagrails verwijderen Druk bij iedere draagrails het borgpunt tot de aanslag in. Controleer, door aan de draagrails te trekken, of deze goed vastzit. Let bij het inbouwen erop dat de draagrails en de variable laadvloer juist bevestigd zijn, anders kan er gevaar voor de inzittenden ontstaan. Dwarsdraagrails en bevestigingswiggen verwijderen Afb. 84 Bagageruimte: Borgpunten losmaken Afb. 85 Bagageruimte: Draagrails verwijderen Afb. 86 Bagageruimte: Dwarsdraagrails verwijderen Draagrails uitbouwen Maak de borgpunt AB op de draagrails los met de autosleutel resp. met een vlakke schroevendraaier afb. 84. Grijp de draagrails A afb. 85 en verwijder deze door in pijlrichting te trekken. Bij het uitbouwen van de draagrails aan de andere zijde van de bagageruimte dezelfde stappen uitvoeren. Draagrails inbouwen Plaats de draagrails aan de zijde van de bagageruimte. Afb. 87 Bagageruimte: Bevestigingswiggen verwijderen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

80 78 Zitten en opbergen Dwarsdraagrails en bevestigingswiggen uitbouwen Grijp de dwarsdraagrails bladzijde 77, afb. 86 en verwijder deze door in pijrichting te trekken. Grijp de bevestigingswig bladzijde 77, afb. 87 en verwijder deze door in pijrichting te trekken. Voor het uitbouwen van de bevestigingswig aan de andere zijde van de bagageruimte dezelfde stappen uitvoeren. Dwarsdraagrails en bevestigingswiggen inbouwen Plaats de bevestigingswiggen op de bevestigingspunten en druk deze to de aanslag in de richting van de bagageruimte. Plaats de dwarsdraagrails schuin in de bevestigingswiggen en druk deze tot de aanslag. Controleer, door aan de dwarsdraagrails te trekken, of deze goed vastzit. Bagageruimte m.b.v. variable laadvloer* indelen Afb. 88 Bagageruimte indelen De bagageruimte kan m.b.v. de variable laadvloer ingedeeld worden. Til een gedeelte van de laadvloer bij de greep op en borg deze door in de groeven te schuiven afb. 88. Fietsendrager* Dwarsdrager inbouwen Afb. 89 Dwarsdrager inbouwen Bouw de achterstoelen uit, klap de stoelen geheel naar voren, om de benodigde plaats in de bagageruimte te verkrijgen bladzijde 69. Ontgrendel de houders AB aan de uiteinden van de dwarsdragers door de bevestigingsbouten AC iets naar boven te trekken. Plaats de dwarsdrager met het vaste (niet uittrekbare) deel op het (vanuit de rijrichting gezien) rechterbevestigingsoog en daarna het uittrekbare deel A in het linkerbevestigingsoog. Borg de houder AB aan beide zijden en laat de bevestigingsbouten AC in de vergrendelingen vallen. Draai de bevestigingsbouten AC tot aan de aanslag vast. Controleer, door aan de dwarsdrager te trekken, of deze goed vastzit.

81 Zitten en opbergen 79 Let er bij het vervoeren van fietsen in de bagageruimte op dat de veiligheid van de op de achterstoelen zittende personen niet in gevaar wordt gebracht bladzijde 132, Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen. Fiets in de fietsendrager plaatsen Fietsendrager inbouwen Afb. 91 Fiets aanbrengen Afb. 90 Fietsendrager inbouwen Plaats de vrijgegeven fietsendrager op de dwarsdrager, nadat de bout A naar boven is getrokken en schuif de langsdrager (aluminium deel) naar de dwarsdrager en draai de bout A in de moer afb. 90. De bout AB op het verschuifbare deel van de fietsendrager losdraaien en hieruit trekken, daarna het verschuifbare deel van de drager, al naargelang de maat van de fiets, in een van de drie mogelijk standen plaatsen. De bout AB in de gewenste stand aanbrengen en vastdraaien. Afb. 92 Bevestiging van de vooras Voor de montage van de fiets in de auto, moet het voorwiel worden uitgebouwd. De snelspanner op de bevestigingsas van de fietsdrager losmaken en afstellen op de vorkbreedte van de fiets. De fietsvork op de bevestigingsas plaatsen en vastzetten met behulp van de snelspanner afb. 91. Het uitgebouwde voorwiel wordt met de bevestigingsriem in het interieur bevestigd, zodat dit de bagageruimte, de fiets of neergelegde voorwerpen niet kan beschadigen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

82 80 Zitten en opbergen Aanwijzing Als het voorwiel is uitgerust met een schijfrem, moet het wiel zo worden bevestigd, dat de remschijf van het frame is afgewend. Stabiliteit van de fietsen met behulp van een riem waarborgen Plaats de klem, met het rubberdeel naar voren gericht (in de rijrichting gezien) zo ver mogelijk onder de zadelstang en druk de klem dicht afb. 93. Bij het vervoer van twee fietsen, moet de riem afb. 93 tussen de twee zadelstangen worden gespannen. Haak de karabijnhaak in het uiteinde van de riem in de bevestigingsogen achter de achterstoelen. Trek de riem door de spanner, eerst aan de ene en daarna aan de andere zijde. Indien noodzakelijk, kan bovendien de stand van de fietsen in de auto worden gecorrigeerd. Afb. 93 Beveiliging van de fietsen met klemmen Bij het meenemen van personen en voorwerpen waarbij de stoelen naar voren moeten worden geklapt, moet erop worden gelet dat de veiligheid van de op de achterstoelen zittende personen wordt gewaarborgd bladzijde 132, Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen. Plaats de fietsen in de fietsendrager in een zodanige stand dat de sturen niet in contact kunnen komen met de achterruit. Afb. 94 Beveiliging van de fiets met een riem Voor het losdraaien van het rubberdeel van de klem, de beide delen tegen elkaar drukken en de klem losmaken.

83 Zitten en opbergen 81 Imperiaal* Dakreling* Aanwijzing Als een auto af fabriek niet is uitgevoerd met een dakreling kan deze bij de Škodadealers/vakgarages worden verkregen, die de montage vakkundig uitvoeren. Daklading Afb. 95 Dakreling Verdeel de belading gelijkmatig over de imperiaal. De toegestane dakbelasting (inclusief het imperiaalsysteem) van 75 kg en het toegestane totaalgewicht van de auto mogen niet worden overschreden. Bij gebruik van imperiaalsystemen met een geringere belastbaarheid kunt u niet volledig profiteren van de toegestane dakbelasting. In die gevallen mag u de imperiaal maar belasten tot de maximale gewichtsgrens die in de montagehandleiding wordt genoemd. Als er bagage of lading op het dak moet worden vervoerd, moet op het volgende worden gelet: Voor de auto werd een speciaal imperiaalsysteem ontwikkeld, met het oog hierop kunnen alleen door Škoda Auto vrijgegeven imperialen worden gemonteerd. De Dakreling vormt de basis van een compleet Škoda-imperiaalsysteem. Voor het transport van bagage, fietsen, surfplanken, ski's en boten zijn om veiligheidsredenen de bijbehorende extra componenten nodig. De basisuitvoering van het imperiaalsysteem en de andere componenten zijn als accessoire bij de servicedealer leverbaar. De lading op het dak moet goed worden bevestigd - kans op ongevallen! U mag de toegestane daklading, de toegestane asbelasting en het toegestane totaalgewicht van uw auto in geen geval overschrijden - kans op ongevallen! Realiseert u zich goed dat de rijeigenschappen wijzigen bij het vervoeren van zware, resp. omvangrijke voorwerpen op de imperiaal door de verplaatsing van het zwaartepunt, resp. door het grotere aangrijpingsvlak van de wind - kans op ongevallen! Pas uw rijstijl en de snelheid daarom beslist aan de omstandigheden aan. Voorzichtig! Let erop dat de geopende kofferklep niet tegen de lading op het dak stoot. Milieu Door de hogere luchtweerstand neemt het brandstofverbruik toe. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

84 82 Zitten en opbergen Bekerhouder voor Bekerhouder achter* Afb. 96 Middenconsole, voor: Bekerhouder Afb. 97 Middenconsole: Bekerhouder In de holtes kunnen twee blikjes worden geplaatst afb. 96. In de uitholling kan een beker worden geplaatst afb. 97. Plaats geen bekers met hete drank in de bekerhouder. Als de auto rijdt, kan de hete drank worden gemorst - kans op brandwonden! Gebruik geen breekbare bekers (bijv. glas, porselein). U zou daardoor bij een aanrijding gewond kunnen raken. Plaats geen bekers met hete drank in de bekerhouder. Als de auto rijdt, kan de hete drank worden gemorst - kans op brandwonden! Gebruik geen breekbare bekers (bijv. glas, porselein). U zou daardoor bij een aanrijding gewond kunnen raken. Voorzichtig! Laat de flesjes in de bekerhouder tijdens het rijden niet openstaan. Drank kan bijv. bij het remmen, hieruit stromen en hierbij de elektrische componenten of de bekleding aantasten. Voorzichtig! Laat de flesjes in de bekerhouder tijdens het rijden niet openstaan. Drank kan bijv. bij het remmen, hieruit stromen en hierbij de elektrische componenten of de bekleding aantasten.

85 Zitten en opbergen 83 Bonhouder Afb. 100 Middenconsole: Asbak achter Afb. 98 Voorruit: Parkeerkaarthouder De bonhouder dient b.v. ter bevestiging van de parkeerbon op parkeerplaatsen waar moet worden betaald. Voor het begin van de rit moet de bon altijd worden verwijderd, zodat het zicht van de bestuurder niet wordt gehinderd. Asbak wegnemen Neem de asbak afb. 99 naar boven toe weg. Bij het wegnemen de asbak niet bij het deksel vasthouden - kans op breuk. Asbak plaatsen Breng de asbak in de verticale stand aan. Asbak* Leg nooit brandbare voorwerpen in de asbak - brandgevaar! Afb. 99 Middenconsole: Asbak voor Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

86 84 Zitten en opbergen Sigarettenaansteker* en stopcontacten* Sigarettenaansteker Het stopcontact van de sigarettenaansteker kan ook voor andere elektrische apparaten worden gebruikt. Wees voorzichtig bij het gebruik van de sigarettenaansteker! Door ondoordacht of ongecontroleerd gebruik van de sigarettenaansteker kunnen verbrandingen ontstaan. De sigarettenaansteker en het stopcontact werken ook bij uitgeschakeld contact en als de contactsleutel uit het contact is getrokken. Laat daarom nooit kinderen zonder toezicht in de auto achter! Voorzichtig! Gebruik, om beschadiging van het stopcontact te voorkomen alleen passende stekers, die voldoen aan de norm DIN - ISO Afb. 101 Middenconsole: Sigarettenaansteker Bediening van de sigarettenaansteker Druk de knop van de sigarettenaansteker naar binnen afb Wacht totdat de knop weer naar buiten springt. Neem de sigarettenaansteker er direct uit en gebruik hem. Steek de sigarettenaansteker weer in het stopcontact. Gebruikg van het stopcontact Verwijder de sigarettenaansteker. Steek de steker van het elektrische apparaat in het stopcontact van de sigarettenaansteker. Het 12 V stopcontact kan ook voor andere elektrische accessoires met een vermogen tot 180 watt worden gebruikt. Aanwijzing Bij stilstaande motor en ingeschakelde verbruikers wordt de autoaccu ontladen - kans op een lege accu! Stopcontact in bagageruimte Open het afdekkapje van het stopcontact afb Afb. 102 Bagageruimte: stopcontact Steek de steker van het elektrische apparaat in het stopcontact.

87 Zitten en opbergen 85 Het stopcontact dat voldoet aan de DIN-norm - ISO 4165 mag alleen maar voor aansluitingen van goedgekeurde elektrische accessoires met een opgenomen vermogen tot 240 watt worden gebruikt. Bij stilstaande motor wordt daarbij echter de accu ontladen. Hier gelden dezelfde opmerkingen als bladzijde 84, Sigarettenaansteker. Zie voor verdere aanwijzingen bladzijde 208, Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen. Opbergvakken (dashboardkastjes) Vervolg Let erop dat er tijdens het rijden geen voorwerpen vanuit de middenconsole of vanuit andere opbergruimten in de voetruimte terecht kunnen komen. U zou dan niet meer in staat zijn te remmen, te koppelen of gas te geven - kans op ongevallen! dashboardkastje aan de voorpassagierszijde* Overzicht In uw auto treft u de volgende opbergruimtes aan: dashboardkastje aan de voorpassagierszijde* bladzijde 85 opbergvak aan de bestuurderszijde bladzijde 86 Brillenkoker* bladzijde 86 opbergvak in middenconsole bladzijde 87 Opbergvak in voorstoel* bladzijde 87 armleuning van voorstoel met opbergvak* bladzijde 87 Opbergvak in de voorportieren bladzijde 88 opbergvakken in de bagageruimte bladzijde 88 Variabel opbergvak* bladzijde 89 kledinghaakjes* bladzijde 89 Leg niets op het dashboard. Deze voorwerpen zouden tijdens de rit (bij accelereren of rijden in de bocht) kunnen verschuiven of vallen en uw aandacht van de verkeerssituatie afleiden - kans op ongevallen! Bij sommige auto's hebben de opbergvakken geen deksel. Dashboardkastje aan voorpassagierszijde openen en sluiten Trek de handgreep van de klep in de richting van de pijl afb. 103 en klap deze op. Draai de klep zo ver dat deze hoorbaar vastklikt. Aan de binnenzijde van de klep is een pennenhouder aangebracht. Afb. 103 Dashboard: dashboardkastje aan de voorpassagierszijde Om veiligheidsredenen moet het opbergvak tijdens het rijden altijd zijn gesloten. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

88 86 Zitten en opbergen Koeling dashboardkastje voorpassagierszijde* Het dashboardkastje kan bij auto's met airconditioning worden uitgerust met een afsluitbare toevoer voor de gekoelde lucht. opbergvak aan de bestuurderszijde Afb. 105 Dashboard: opbergvak aan de bestuurderszijde Afb. 104 Opbergvak: bediening van de koeling Met de draaiknop afb. 104 schakelt u de koeling in, resp. uit. Als de luchttoevoer bij een uitgeschakelde airconditioning wordt geopend, stroomt er aangezogen verse lucht of lucht vanuit het interieur in het dashboardkastje. Het dashboardkastje wordt alleen tijdens het koelen afgekoeld. Als de verwarming is ingeschakeld, of als u niet gebruikmaakt van de koeling van het opbergvak adviseren wij de koeling uit te schakelen (de opening wordt afgesloten) Niet afsluitbaar vak links onder het stuurwiel. Brillenkoker* Afb. 106 Uitsnede van het dakraam: Brillenkoker Druk op het deksel van het opbergvak, het deksel klapt naar beneden toe open afb. 106.

89 Zitten en opbergen 87 Om veiligheidsredenen moet het opbergvak tijdens het rijden altijd zijn gesloten - kans op hoofdletsel. opbergvak in middenconsole Het opbergvak is bedoeld voor het opbergen van kleine voorwerpen tot 1 kg. Trek voor het openen de sluiting omhoog en trek de klep open afb Voor het sluiten van de klep de sluiting omhoogtrekken en de klep dichtdrukken. Armleuningen van de voorstoelen met opbergvak* Afb. 107 Middenconsole: opbergvak Niet afsluitbaar vak in de middenconsole. Afb. 109 Armleuning: opbergvak Opbergvak in voorstoel* Afb. 110 Opbergvak openen Afb. 108 Voorstoel: opbergvak Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

90 88 Zitten en opbergen Armleuning opklappen Voor het opklappen van de armleuning de onderste knop aan de voorzijde van de armleuning indrukken bladzijde 87, afb Klap de armleuning neer en laat de toets weer los. Opbergvak openen In de armleuning bevindt zich een opbergvak. Door het indrukken van de bovenste knop wordt het opbergvak ontgrendeld, waarna dit kan worden geopend. Om ervoor te zorgen dat de werking van de zijairbags niet kan worden beïnvloed mag het deel A afb. 111 van het opbergvak alleen worden gebruikt voor het opbergen van voorwerpen die niet uitsteken. opbergvakken in de bagageruimte Aanwijzing Bij neergeklapte armleuning kan de bewegingsruimte van de armen zijn beperkt. In het stadsverkeer mag de armleuning niet worden neergeklapt. Opbergvak in de voorportieren Afb. 112 Opbergvakken in de zijbekleding Aan beide zijden van de bagageruimte zijn opbergvakken afb De opbergvakken zijn bedoeld voor het opbergen van kleine voorwerpen tot 1,5 kg. Afb. 111 Opbergvak in de portierbekleding Bij AB van het opbergvak van het voorportier bevindt zich een flessenhouder.

91 Zitten en opbergen 89 Variabel opbergvak* Zorg ervoor dat opgehangen kleding het zich naar achteren niet belemmert. Hang alleen maar lichte kleding op en let erop dat er geen zware of scherpe voorwerpen in de zakken zitten. De maximale toelaatbare belasting van de haakjes bedraagt 2 kg. Gebruik geen kleerhaken voor het ophangen van de kleding omdat dan de effectiviteit van de hoofdairbags* nadelig wordt beïnvloed. Afb. 113 Variabel opbergvak Aan de rechterzijde van de bagageruimte bevindt zich een variabel opbergvak. Het variabele opbergvak is bedoeld voor het opbergen van kleine voorwerpen tot 8 kg. Uitbouwen Pak het flexibele opbergvak bij de beide bovenste hoeken vast. Druk de bovenste hoeken naar binnen en ontgrendel het opbergvak door dit naar boven te trekken. Door naar het midden van de auto te trekken kunt u deze verwijderen. Aanbrengen Plaats de beide uiteinden van het variabele opbergvak in de openingen van de rechter zijbekleding van de bagageruimte en schuif dit naar beneden tot het wordt vergrendeld. Kledinghaakje* De kledinghaakjes bevinden zich op de greep van de dakhemel boven de achterportieren. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

92 90 Verwarming en airconditioning Verwarming en airconditioning Luchtuitstroomroosters Uit de geopende luchtuitstroomroosters stroomt al naargelang de stand van de draaiknop A bladzijde 91, afb. 115 en al naargelang de buitentemperatuur verwarmde of niet-verwarmde lucht. Circulatiefunctie Bij de circulatiefunctie wordt de lucht uit het interieur aangezogen en hier ook weer ingeblazen. Bij de circulatiefunctie wordt voorkomen dat verontreinigde buitenlucht in het interieur terechtkomt, b.v. tijdens het rijden door een tunnel of in een file. Afb. 114 Luchtuitstroomroosters Luchtuitstroomroosters openen Draai de draaiknop in de bovenste stand. Luchtuitstroomroosters sluiten Draai de draaiknop in de onderste stand. Luchtstroom wijzigen De horizontale, alsmede de verticale richting van de luchtstroom wordt met behulp van de handgreep in het midden van het luchtuitstroomrooster ingesteld. De luchttoevoer voor de afzonderlijke uitstroomroosters wordt met behulp van de luchtverdeelknop AC ingesteld, bladzijde 91, afb De luchtuitstroomroosters 3 en 4 kunnen apart worden geopend en gesloten. Circulatiefunctie inschakelen Druk de knop in, het knopsymbool gaat branden bladzijde 91, afb Circulatiefunctie uitschakelen Druk opnieuw de toets in, het symbool in de toets gaat uit. Als de luchtverdeelknop AC in de stand bladzijde 91, afb. 115 staat, wordt de circulatiefunctie automatisch uitgeschakeld. Door het opnieuw indrukken van de druktoets kan ook in deze stand de circulatiefunctie weer worden ingeschakeld. Laat de circulatiestand niet te lang ingeschakeld, omdat de verbruikte lucht kan leiden tot vermoeidheid van bestuurder en passagiers, de aandacht kan doen verslappen en kan leiden tot het beslaan van de ruiten. De kans op ongevallen neemt toe. Schakel de circulatiefunctie uit zodra de ruiten beginnen te beslaan.

93 Verwarming en airconditioning 91 Verwarming Bediening Het verwarmingssysteem zorgt voor de lucht in het interieur en verwarmt dit naar behoefte. Regeling voor de luchtverdeling Met de luchtverdeelknop AC wordt de juiste richting van de uitstromende lucht geregeld bladzijde 90. Het luchtinlaatrooster vóór de voorruit moet vrij zijn van ijs, sneeuw of bladeren zodat de verwarming en ventilatie goed kunnen functioneren. Alle bedieningselementen, behalve de draaiknop AB, kunt u op elke willekeurige tussenstand instellen. De verwarmingscapaciteit is afhankelijk van de temperatuur van de koelvloeistof, de maximale verwarmingscapaciteit wordt dan ook pas bij bedrijfswarme motor geleverd. Om het beslaan van de ruiten te voorkomen moet de aanjager steeds zijn ingeschakeld. Afb. 115 Verwarming: Bedieningselementen Temperatuur instellen Draai de draaiknop A afb. 115 naar rechts om de temperatuur te verhogen. Draai de draaiknop A naar links om de temperatuur te verlagen. Aanjager regelen Draai de aanjagerschakelaar AB in één van de standen 1 t/m 4 om de aanjager in te schakelen. Draai de aanjagerschakelaar AB in de stand 0 om de aanjager uit te schakelen. Door het indrukken van de toets A1 wordt de circulatiestand ingeschakeld - circulatiestand. Laat de circulatiestand niet te lang ingeschakeld, omdat de verbruikte lucht kan leiden tot vermoeidheid van bestuurder en passagiers, de aandacht kan doen verslappen en kan leiden tot het beslaan van de ruiten. De kans op ongevallen neemt toe. Schakel de circulatiefunctie uit zodra de ruiten beginnen te beslaan. Aanwijzing Als de luchtverdeling op ruiten wordt gericht, wordt de gehele luchthoeveelheid gebruikt voor het ontwasemen van de ruiten en wordt er geen lucht in de voetenruimte aangevoerd. Hierdoor kan het verwarmingscomfort iets worden aangetast. De verbruikte lucht ontsnapt via ontluchtingsopeningen achter in de bagageruimte. Het reinigen van de airconditioning door een geautoriseerde dealer laten uitvoeren. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

94 92 Verwarming en airconditioning Verwarming instellen Aanbevolen instellingen voor de verwarmingsbedieningselementen voor: Set-up (instellingen) Voorruit en zijruiten ontwasemen Voorruit en zijruiten van aanslag reinigen de snelste verwarming aangename verwarming Verseluchttoevoer - ventilatie tot de aanslag naar rechts gewenste temperatuur tot de aanslag naar rechts gewenste temperatuur tot bij de aanslag naar links Instelling van de draairegelaars A AB AC Toets A1 Luchtventielen 3 Luchtventielen 4 3 niet inschakelen Sluiten 2 of 3 niet inschakelen Sluiten openen en naar de zijruit richten openen en naar de zijruit richten 3 kort inschakelen Openen Openen 2 of 3 niet inschakelen Sluiten Openen gewenste stelling niet inschakelen Openen Openen

95 Verwarming en airconditioning 93 Climatic (halfautomatische airconditioning)* Beschrijving Climatic is gecombineerd koel- en verwarmingssysteem met elektronische regeling van de comforttemperatuur in het interieur. Dit maakt een optimale regeling van de luchttemperatuur in elk jaargetijde mogelijk. Beschrijving van de Climatic Een storingvrije werking van de Climatic is belangrijk voor uw veiligheid en het rijcomfort. De airconditioning werkt als de schakelaar AC bladzijde 94, afb. 116 AE is ingedrukt en aan de volgende voorwaarden is voldaan: motor draait, buitentemperatuur hoger dan +2 C en aanjagerschakelaar ingeschakeld (stand 1 t/m 4). Bij ingeschakelde koeling (airco) neemt de temperatuur en de luchtvochtigheid in de auto af. Daardoor wordt bij hoge buitentemperaturen en een hoge luchtvochtigheid het welzijn van de inzittenden van de auto vergroot. In het koude jaargetijde wordt het beslaan van de ruiten voorkomen. De verwarmingscapaciteit is afhankelijk van de temperatuur van de koelvloeistof, de maximale verwarmingscapaciteit wordt dan ook pas bij bedrijfswarme motor geleverd. Om het koelende effect te vergroten, kan kortstondig voor de circulatiefunctie worden gekozen. Uit de luchtuitstroomroosters kan bij ingeschakelde koeling (airco) onder bepaalde omstandigheden lucht met een temperatuur van ca. 5 C stromen. Bij langdurige en ongelijkmatige verdeling van de luchtstroom uit de luchtuitstroomroosters (vooral bij de benen) en grote temperatuurverschillen, bijv. bij het uitstappen uit de auto, kunnen personen die hier vatbaar voor zijn last krijgen van verkoudheidsverschijnselen. Het luchtinlaatrooster vóór de voorruit moet vrij zijn van ijs, sneeuw of bladeren, zodat verwarming en ventilatie goed kunnen functioneren. Na het inschakelen van de airconditioning kan er condenswater van de verdamper druppelen en onder de auto een plas vormen. Dat is normaal en geen teken van lekkage! Voor de verkeersveiligheid is het van belang dat alle ruiten vrij zijn van ijs, sneeuw en condens. Lees daarom goed hoe de verwarming en ventilatie moeten worden bediend, hoe de ruiten moeten worden ontwasemd en ontdooid en hoe het interieur moet worden afgekoeld. Laat de circulatiestand niet te lang ingeschakeld, omdat de verbruikte lucht kan leiden tot vermoeidheid van bestuurder en passagiers, de aandacht kan doen verslappen en kan leiden tot het beslaan van de ruiten. De kans op ongevallen neemt toe. Schakel de circulatiefunctie uit zodra de ruiten beginnen te beslaan. Aanwijzing Wij adviseren bij ingeschakelde circulatiefunctie niet te roken in de auto omdat de uit het interieur van de auto aangezogen rook op de verdamper van de airconditioning neerslaat. Dat leidt tijdens het gebruik van de Climatic tot permanente geurtjes die alleen maar met grote moeite en hoge kosten (vervanging van de verdamper) ongedaan kunnen worden gemaakt. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

96 94 Verwarming en airconditioning Bediening Door het opnieuw indrukken van de schakelaar AC, wordt de koeling (airco) uitgeschakeld. Het symbool in de schakelaar gaat uit. Afb. 116 Climatic: Bedieningselementen Temperatuur instellen Draai de draaiknop A afb. 116 naar rechts om de temperatuur te verhogen. Draai de draaiknop A naar links om de temperatuur te verlagen. Aanjager regelen Draai de aanjagerschakelaar AB in één van de standen 1 t/m 4 om de aanjager in te schakelen. Draai de aanjagerschakelaar AB in de stand 0 om de aanjager uit te schakelen. Door het indrukken van de toets wordt de circulatiestand ingeschakeld - circulatiestand. Regeling voor de luchtverdeling Met de luchtverdeelknop AC wordt de juiste richting van de uitstromende lucht geregeld bladzijde 90. De ingestelde temperatuur wordt automatisch aangehouden, behalve wanneer de draaiknop tegen de linker- of rechteraanslag staat: rechteraanslag - maximale verwarmingscapaciteit. linkeraanslag - maximale koelcapaciteit. De bedieningselementen A en AC kunnen in elke willekeurige tussenstand worden ingesteld. Om het beslaan van de ruiten te voorkomen moet de aanjager steeds zijn ingeschakeld. Aanwijzing Voor het ontwasemen van de voorruit en de zijruiten wordt de gehele verwarmingscapaciteit gebruikt. Er wordt geen warme lucht naar de beenruimte geleid. Hierdoor kan het verwarmingscomfort iets worden aangetast. De verbruikte lucht ontsnapt via ontluchtingsopeningen achter in de bagageruimte. Als de koeling (airco) gedurende een langere periode niet is ingeschakeld, kunnen op de verdamper geuren ontstaan ten gevolge van afzettingen. Schakel de airconditioning - ook in het koude jaargetijde - minstens eenmaal per maand gedurende circa 5 minuten in de hoogste aanjagerstand in om deze luchtjes te doen verdwijnen. Open gelijktijdig even een ruit. Neem de aanwijzingen met betrekking tot de circulatiefunctie in acht bladzijde 90. Het reinigen van de airconditioning door een geautoriseerde dealer laten uitvoeren. Koeling in- en uitschakelen Druk op de toets AC. Het symbool in de schakelaar gaat branden.

97 Verwarming en airconditioning 95 Climatic instellen Geadviseerde instellingen voor de Climatic-bedieningselementen voor de betreffende functies: Set-up (instellingen) Voorruit en zijruiten ontwasemen Voorruit en zijruiten van aanslag reinigen Instelling van de draairegelaars Toets A AB AC AD AE aanbevolen 22 C 3 niet inschakelen uitgeschakeld gewenste temperatuur 2 niet inschakelen ingeschakeld Luchtventielen 4 openen en naar de zijruit richten openen en naar de zijruit richten de snelste verwarming aanbevolen 22 C 3 kort inschakelen uitgeschakeld Openen aangename verwarming gewenste temperatuur 2 of 3 niet inschakelen uitgeschakeld Openen snelste afkoeling aanbevolen 22 C kort 4, dan 2 of 3 kort inschakelen ingeschakeld Openen optimale afkoeling Verseluchttoevoer - ventilatie gewenste temperatuur tot bij de aanslag naar links 1, 2 resp. 3 niet inschakelen ingeschakeld openen en naar het dak richten gewenste stelling niet inschakelen uitgeschakeld Openen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

98 96 Verwarming en airconditioning Economisch gebruik van de airconditioning In de koelstand vraagt de compressor van de Climatic motorvermogen, en heeft daardoor invloed op het brandstofverbruik. Als het interieur van de geparkeerde auto door de zonnestraling sterk is opgewarmd, adviseren wij de ruiten of portieren even te openen om de warme lucht te laten ontsnappen. De koeling (airco) bij voorkeur niet tijdens het rijden inschakelen als de ruiten openstaan. Als de gewenste temperatuur in het interieur ook kan worden bereikt zonder de koeling (airco) in te schakelen moet worden gekozen voor verseluchttoevoer. Milieu Als u brandstof bespaart, vermindert u ook de uitstoot van schadelijke stoffen. Functiestoringen Als de koeling (airco) bij buitentemperaturen van meer dan +2 C niet werkt, is er sprake van een storing. Dat kan de volgende oorzaken hebben: De zekering voor de Climatic is defect. Controleer de zekering en vervang deze zo nodig bladzijde 222. De koeling (airco) wordt automatisch tijdelijk uitgeschakeld, omdat de koelvloeistoftemperatuur van de motor te hoog is opgelopen bladzijde 19. Als u de storing niet zelf kunt opheffen of als de koelcapaciteit terugloopt, schakel dan de koeling (airco) uit. Neem contact op met een Škoda-dealer. Als er een storing in de Climatronic aanwezig is, knipperen na het inschakelen van het contact gedurende 15 seconden alle symbolen op het display. Neem contact op met een Škoda-dealer. Climatronic (automatische airconditioning)* Beschrijving De Climatronic is een automatisch werkend verwarmings-, ventilatie-, en koelsysteem dat zorgdraagt voor een maximaal comfort voor de inzittenden. De Climatronic houdt een eenmaal ingestelde temperatuur volautomatisch constant. Hiertoe worden de temperatuur van de uitstromende lucht, de aanjagerstanden en de luchtverdeling automatisch gewijzigd. De installatie houdt ook rekening met toename van de temperatuur door zonnestralen zodat met de hand naregelen overbodig is. De automatische regeling bladzijde 98 zorgt voor maximaal welzijn in elk jaargetijde. Beschrijving van de Climatronic De koeling (airco) werkt alleen als aan de volgende voorwaarden is voldaan: motor draait, buitentemperatuur hoger dan +2 C, de ECON -toets is niet ingedrukt. Bij ingeschakelde koeling (airco) neemt de temperatuur en de luchtvochtigheid in de auto af. Daardoor wordt bij hoge buitentemperaturen en een hoge luchtvochtigheid het welzijn van de inzittenden van de auto vergroot. In het koude jaargetijde wordt het beslaan van de ruiten voorkomen. De verwarmingscapaciteit is afhankelijk van de temperatuur van de koelvloeistof, de maximale verwarmingscapaciteit wordt dan ook pas bij bedrijfswarme motor geleverd. Om het koelende effect te vergroten, kan kortstondig voor de circulatiefunctie worden gekozen. Het luchtinlaatrooster vóór de voorruit moet vrij zijn van ijs, sneeuw of bladeren, zodat verwarming en ventilatie goed kunnen functioneren. Om bij een hoge belasting van de motor de koeling te garanderen, wordt de aircocompressor bij een hoge koelvloeistoftemperatuur uitgeschakeld.

99 Verwarming en airconditioning 97 Na het inschakelen van de airconditioning kan er condenswater van de verdamper druppelen en onder de auto een plas vormen. Dat is normaal en geen teken van lekkage! Aanbevolen instelling voor alle jaargetijden: Stel de temperatuur in op 22 C. Druk op de toets AUTO afb Stel de luchtuitstroomroosters 3 en 4 zo in dat de luchtstroom iets naar boven is gericht bladzijde 90, afb Omschakelen tussen graden Celsius en graden Fahrenheit Druk de toetsen ECON en AUTO afb. 117 in en houd ze vast. Op het display verschijnen de meldingen in de gewenste temperatuureenheid. Aanwijzing Als de koeling (airco) gedurende een langere periode niet is ingeschakeld, kunnen op de verdamper geuren ontstaan ten gevolge van afzettingen. Schakel de koeling - ook in het koude jaargetijde - minstens eenmaal per maand gedurende circa 5 minuten in de hoogste aanjagerstand in om deze geurtjes te voorkomen. Open gelijktijdig even een ruit. Wij adviseren bij ingeschakelde circulatiefunctie niet te roken in de auto omdat de uit het interieur van de auto aangezogen rook op de verdamper van de airconditioning neerslaat. Dat leidt tijdens het gebruik van de airconditioning tot permanente geurtjes die alleen maar met grote moeite en hoge kosten (vervanging van de verdamper) ongedaan kunnen worden gemaakt. De verbruikte lucht ontsnapt via ontluchtingsopeningen achter in de bagageruimte. Economisch gebruik van de koeling bladzijde 96. Functiestoringen bladzijde 96. Overzicht van de bedieningselementen Voor de verkeersveiligheid is het van belang dat alle ruiten vrij zijn van ijs, sneeuw en condens. Lees daarom goed hoe de verwarming en ventilatie moeten worden bediend, hoe de ruiten moeten worden ontwasemd en ontdooid en hoe het interieur moet worden afgekoeld. Laat de circulatiestand niet te lang ingeschakeld, omdat de verbruikte lucht kan leiden tot vermoeidheid van bestuurder en passagiers, de aandacht kan doen verslappen en kan leiden tot het beslaan van de ruiten. De kans op ongevallen neemt toe. Schakel de circulatiefunctie uit zodra de ruiten beginnen te beslaan. Afb. 117 Climatronic: Bedieningselementen Knop/draaiknop A1 Instelling van het aanjagertoerental De indicaties A2 Ingesteld aanjagertoerental A3 Buitentemperatuur A4 Diagnoseapparatuur aansluiten A5 Luchtstroom gericht op de ruiten A6 Modus circulatielucht A7 Luchtstroom gericht op hoofd, bovenlichaam en voeten A8 Indicatie van de gekozen interieurtemperatuur, hier: +20 C Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

100 98 Verwarming en airconditioning A9 Automatische stand A10 ECON-stand Knop/draaiknop A11 Instelling van de interieurtemperatuur A12 Luchtstroom gericht op de ruiten A14 Automatische stand A15 Luchtstroom in de voetenruimte A16 Luchtstroom op het bovenlichaam A17 Luchtstroom op het hoofd A18 Toets voor airconditioning uitschakelen A19 Modus circulatielucht Aanwijzing In het onderste deel van het aggregaat is de interieurtemperatuursensor A13 geplaatst. Plak of dek deze sensor niet af, omdat dan de werking van de Climatronic negatief kan worden beïnvloed. Automatische stand De automatische stand dient ertoe de temperatuur constant te houden en te voorkomen dat de ruiten aan de binnenzijde beslaan. Automatische stand inschakelen Stel de temperatuur in tussen +18 C en +29 C. Stel de luchtuitstroomroosters 3 en 4 bladzijde 90, afb. 114 zo in dat de luchtstroom iets naar boven is gericht. Druk de toets AUTO in, op het display verschijnt AUTO. De automatische stand wordt uitgeschakeld door een toets voor de luchtverdeling in te drukken of door het aanjagertoerental te verhogen of te verlagen. De temperatuur wordt desondanks toch afgeregeld. ECON-stand In de ECON-stand is het koelsysteem (airco) uitgeschakeld - verwarming en ventilatie worden automatisch geregeld. ECON-stand inschakelen Druk de toets ECON in, op het display verschijnt ECON. Stel de temperatuur in tussen +18 C en +29 C. Circulatie in ECON-stand Druk de toets in, op het display verschijnt AUTO. Druk dan de toets ECON in, op het display verschijnt ECON. De ECON-stand werkt alleen maar in het regelbare temperatuurbereik van +18 C tot +29 C. Door het indrukken van de toets of wordt de ECON-stand uitgeschakeld. Realiseert u zich dat in de ECON-stand de binnentemperatuur niet lager kan zijn dan de buitentemperatuur. Er vindt geen koeling plaats en er wordt geen vocht aan de lucht onttrokken. Neem de aanwijzingen met betrekking tot de circulatiefunctie in acht bladzijde 90, Circulatiefunctie. Voorruit ontwasemen Voorruit ontwasemen - inschakelen Druk op de toets bladzijde 97, afb Voorruit ontwasemen - uitschakelen Druk opnieuw op de toets of de toets AUTO. De temperatuurregeling vindt automatisch plaats. Uit de luchtuitstroomroosters 1 en 2 stroomt meer lucht.

101 Verwarming en airconditioning 99 Temperatuur instellen Na het inschakelen van het contact kan met behulp van de draaiknop A11 de gewenste interieurtemperatuur worden ingesteld. De interieurtemperatuur kan tussen +18 C en +29 C worden ingesteld. Binnen dit bereik wordt de interieurtemperatuur automatisch geregeld. Als er een temperatuur onder de +18 C wordt gekozen, verschijnt op het display LO. Als er een temperatuur boven de +29 C wordt gekozen, verschijnt op het display HI. In beide eindstanden draait de Climatronic met maximale koel-, resp. verwarmingscapaciteit. Hierbij vindt geen temperatuurregeling plaats. Bij langdurige en ongelijkmatige verdeling van de luchtstroom uit de luchtuitstroomroosters (vooral bij de benen) en grote temperatuurverschillen, bijv. bij het uitstappen uit de auto, kunnen personen die hier vatbaar voor zijn last krijgen van verkoudheidsverschijnselen. De verbruikte lucht kan tot vermoeidheid leiden bij bestuurder en passagiers, de aandacht doen verslappen en in bepaalde gevallen leiden tot het beslaan van de ruiten. De kans op ongevallen neemt toe. Schakel de Climatronic niet langer dan noodzakelijk is uit. Schakel de Climatronic direct in zodra de ruiten beginnen te beslaan. Aanjager regelen Er zijn zeven aanjagerstanden beschikbaar. De Climatronic regelt automatisch de aanjagerstanden op basis van de interieurtemperatuur. De aanjagerstanden kunt u echter ook met de hand aan uw behoeftes aanpassen. Draai de draaiknop A1 bladzijde 97, afb. 117 naar links (aanjagertoerental verlagen), resp. naar rechts (aanjagertoerental verhogen). Als de aanjager wordt uitgeschakeld, wordt de Climatronic uitgeschakeld en op het display verschijnt OFF. Het ingestelde aanjagertoerental wordt door het gaan branden van het betreffende aantal controlelampjes naast de draaiknop A1 weergegeven. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

102 100 Wegrijden en rijden Wegrijden en rijden Stuurwielstanden instellen Druk daarna de hendel naar boven tegen de stuurkolom totdat hij vergrendelt. Afb. 118 Verstelbaar stuurwiel: Hendel onder de stuurkolom Het stuurwiel mag nooit tijdens de rit worden versteld! De bestuurder moet een minimale afstand van 25 cm ten opzichte van het stuur aanhouden afb Als deze minimale afstand niet wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Om veiligheidsredenen moet de hendel altijd vast naar boven zijn gedrukt zodat de stand van het stuurwiel onder het rijden niet onbedoeld kan wijzigen - kans op ongevallen! Als het stuurwiel meer in de richting van het hoofd wordt versteld, zal bij een aanrijding de bestuurdersairbag minder bescherming bieden. Controleer of het stuurwiel naar de borst is gericht. Houd tijdens het rijden het stuurwiel met de beide handen aan de zijkant op de buitenrand in de stand van 9 uur en 3 uur vast. Houd het stuurwiel nooit in de 12-uursstand of in een andere stand vast (bijv. in het midden of aan de binnenste stuurwielrand). In een dergelijk geval zou, bij het activeren van de bestuurdersairbag, letsel kunnen worden opgelopen aan armen, handen en hoofd. Afb. 119 Veilige afstand tot het stuurwiel De stand van het stuurwiel is in hoogte en lengterichting instelbaar. Stel de bestuurdersstoel in bladzijde 64. Klap de hendel onder de stuurkolom afb. 118 naar beneden. Plaats het stuurwiel in de gewenste stand (hoogte en hoek).

103 Wegrijden en rijden 101 Contactslot Benzinemotoren A1 - contact uitgeschakeld, motor afgezet A2 - contact ingeschakeld A3 - motor starten Afb. 120 Contactslotstanden Dieselmotoren A1 - onderbreking van de brandstoftoevoer, contact uitgeschakeld, motor afgezet, de stuurinrichting kan worden geblokkeerd A2 - motor voorgloeien, contact ingeschakeld Tijdens het voorgloeien mogen er geen grotere elektrische verbruikers zijn ingeschakeld - anders wordt de autoaccu onnodig belast. A3 - motor starten Voor alle auto's geldt: Stand A1 Voor het blokkeren van de stuurinrichting terwijl de contactsleutel uit het slot is genomen moet het stuurwiel worden verdraaid tot de blokkeerpen hoorbaar in de vergrendeling valt. In principe moet u altijd de stuurinrichting blokkeren (op slot zetten) als u uw auto verlaat. Zo wordt een eventuele diefstal van uw auto bemoeilijkt. Stand A2 Als de contactsleutel niet of slechts met moeite in deze stand kan worden gedraaid, draai dan het stuurwiel iets heen en weer - de stuurblokkering wordt daardoor ontlast. Stand A3 In deze stand wordt de motor gestart. Gelijktijdig worden het ingeschakelde dimof grote licht of andere elektrische verbruikers met een hoog verbruik kortstondig uitgeschakeld. Na het loslaten van de sleutel keert de contactsleutel weer terug in stand A2. Elke keer als de motor weer moet worden gestart, moet de contactsleutel in stand A1 worden teruggedraaid. De startherhalingsblokkering in het contactslot voorkomt dat de startmotor bij draaiende motor in de starterkrans grijpt en daardoor wordt beschadigd. Tijdens het rijden met een stilstaande motor moet de contactsleutel altijd in stand A2 (contact ingeschakeld) staan. Deze stand wordt door het gaan branden van de controlelampjes aangegeven. Als dit niet het geval is, kan onverwacht het stuurwiel worden vergrendeld - kans op ongevallen! Haal de contactsleutel pas uit het contactslot als de auto tot stilstand is gekomen. Het stuurwielslot kan direct aangrijpen - kans op ongevallen! Als u de auto verlaat - ook al is het maar voor even - neem dan in ieder geval de sleutel uit het contactslot. Dat geldt vooral als er kinderen in de auto achterblijven. De kinderen zouden anders de motor kunnen starten of elektrische systemen (bijv. elektrisch bediende ruiten) kunnen bedienen - kans op ongevallen! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

104 102 Wegrijden en rijden Motor starten Algemeen U kunt de motor alleen maar met de originele contactsleutel starten. Voor het starten de versnellingshendel in de vrijstand plaatsen en de handrem aantrekken. Tijdens het starten het koppelingspedaal geheel intrappen - de startmotor hoeft dan alleen maar de motor rond te draaien. Zodra de motor aanslaat, de contactsleutel direct loslaten - anders zou de startmotor kunnen worden beschadigd. Na het starten van de koude motor kan er even sprake zijn van extra motorgeluid, omdat er eerst oliedruk moet worden opgebouwd in de hydraulische klepstoters. Dat is een normaal effect en heeft dan ook geen enkele betekenis. Als de motor niet aanslaat... Als starthulp kunt u de accu van een andere auto gebruiken bladzijde 217. Alleen auto's met een schakelbak kunnen worden aangesleept. De sleepafstand mag niet meer dan 50 meter bedragen bladzijde 221. Laat de motor nooit in een ongeventileerde of afgesloten ruimte draaien. De uitlaatgassen van de motor bevatten onder andere het geur- en kleurloze koolmonoxide, een giftig gas - levensgevaarlijk! Koolmonoxide kan leiden tot bewusteloosheid en zelfs tot de dood. Laat nooit uw auto met draaiende motor onbeheerd achter. Voorzichtig! De startmotor mag alleen worden ingeschakeld (contactsleutelstand A3 ) als de motor stilstaat. Als de startmotor direct na het uitzetten van de motor wordt ingeschakeld, kan de startmotor of de motor worden beschadigd. Vermijd hoge toerentallen, vol gas en sterke motorbelasting zolang de motor zijn bedrijfstemperatuur nog niet heeft bereikt - kans op motorschade! Bij auto's met katalysator mag de motor niet worden gestart door de auto aan te slepen over een afstand van meer dan 50 meter. Milieu Laat de motor nooit warmdraaien terwijl de auto stilstaat. Rijd direct weg. Bij het rijden komt de motor sneller op bedrijfstemperatuur en is de uitstoot aan schadelijke stoffen geringer. Benzinemotoren Deze motoren zijn uitgevoerd met een inspuitsysteem dat automatisch bij elke buitentemperatuur het juiste benzine-luchtmengsel levert. Geef voor en tijdens het starten van de motor geen gas. Als de motor niet aanslaat, de startprocedure na ca. 10 seconden onderbreken en na ca. een halve minuut herhalen. Als de motor desondanks nog niet aanslaat, kan de zekering voor de elektrische benzinepomp defect zijn. Controleer de zekering en vervang deze zo nodig bladzijde 222. Als de motor ook hierna niet aanslaat, neem dan contact op met de dichtstbijzijnde Škoda-dealer. Bij zeer hete motor kan het na het aanslaan van de motor nodig zijn, iets gas te geven. Dieselmotoren Voorgloei-installatie Dieselmotoren zijn met een voorgloei-installatie uitgerust waarvan de voorgloeitijd automatisch wordt geregeld op basis van de koelvloeistof- en buitentemperatuur. Na het inschakelen van het contact gaat het voorgloeicontrolelampje branden. Tijdens het voorgloeien mogen er geen grotere elektrische verbruikers zijn ingeschakeld - anders wordt de autoaccu onnodig belast.

105 Wegrijden en rijden 103 Direct nadat het voorgloeicontrolelampje is uitgegaan, moet de motor worden gestart. Bij een op bedrijfstemperatuur zijnde motor, resp. bij buitentemperaturen boven de +5 C zal het voorgloeicontrolelampje slechts ca. 1 seconde branden. Dat betekent dat de motor direct kan worden gestart. Als de motor niet aanslaat, de startprocedure na ca. 10 seconden onderbreken en na ca. een halve minuut herhalen. Als de motor desondanks nog niet aanslaat, kan de zekering voor het dieselvoorgloeisysteem defect zijn. Controleer de zekering en vervang deze zo nodig bladzijde 222. Roep de hulp van de dichtstbijzijnde Škoda-dealer in. Starten van de motor nadat de brandstoftank is leeggereden Als de brandstoftank geheel is leeggereden, kan het starten na het tanken van de dieselolie langer duren dan gebruikelijk - tot zo'n 1 minuut -. Dat komt omdat het brandstofsysteem tijdens het starten eerst moet worden gevuld. Motor afzetten Voorzichtig! Na een langdurige hoge motorbelasting moet u aan het einde van de rit de motor niet direct afzetten maar deze nog ongeveer 2 minuten stationair laten draaien. Zo voorkomt u het ophopen van de warmte bij de afgezette motor. Aanwijzing Na het afzetten van de motor kan ook bij uitgeschakeld contact de koelluchtventilator nog ca. 10 minuten doordraaien. De koelluchtventilator kan zichzelf echter ook na enige tijd weer inschakelen, als de koelvloeistoftemperatuur door de stuwwarmte oploopt of als bij warme motor de motorruimte door sterke zonnestraling nog eens extra wordt verwarmd. Bij werkzaamheden in de motorruimte is dan ook de grootste voorzichtigheid geboden bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Schakelen (schakelbak) De motor zet u door de contactsleutel in de stand A1 te draaien uit bladzijde 101, afb Zet nooit de motor af, voordat de auto stilstaat - kans op ongevallen! De rembekrachtiger werkt alleen bij draaiende motor. Bij afgezette motor is meer kracht nodig voor het indrukken van het rempedaal. Omdat u hierbij niet, zoals gewend, kunt stoppen, zou dit kunnen leiden tot een ongeval en ernstig letsel. Afb. 121 Schakelpatroon: 5 versnellingsschakelbak Schakel de achteruitversnelling alleen maar bij stilstaande auto in. Trap het koppelingspedaal in en houd dat helemaal ingetrapt. Wacht een ogenblik voordat u de achteruitversnelling inschakelt om schakelgeluiden te voorkomen. Bij ingeschakelde achteruitversnelling en ingeschakeld contact branden de achteruitrijlampen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

106 104 Wegrijden en rijden Schakel tijdens het rijden nooit de achteruitversnelling in - kans op ongevallen! Aanwijzing Tijdens het rijden mag de hand niet op de versnellingshendel rusten. De druk van de hand wordt overgebracht op de schakelvorken in de versnellingsbak. Dit kan op den duur leiden tot voortijdige slijtage van de schakelvorken. Druk het koppelingspedaal bij het schakelen altijd geheel in, om onnodige slijtage en beschadigingen te voorkomen. Handrem Druk de hendel met ingedrukte knop helemaal naar beneden. Bij aangetrokken handrem en ingeschakeld contact brandt het handremcontrolelampje. Als per vergissing met aangetrokken handrem wordt weggereden, weerklinkt een waarschuwingstoon en op het informatiedisplay* verschijnt de aanwijzing: HANDBRAKE ON (HANDREM AANGETROKKEN) De handremwaarschuwing wordt actief als langer dan 3 seconden met een snelheid boven de 6 km/h wordt gereden. Zorg ervoor dat de aangetrokken handrem volledig is gelost. Een maar gedeeltelijk geloste handrem kan tot oververhitting van de achterremmen leiden en daardoor de werking van het remsysteem negatief beïnvloeden - kans op ongevallen! Bovendien leidt dit tot voortijdige slijtage van de remvoering, achter. Laat nooit kinderen zonder toezicht in de auto achter. De kinderen zouden dan bijvoorbeeld de handrem los kunnen zetten of de auto in de vrijstand kunnen zetten. De auto zou zich in beweging kunnen zetten - kans op ongevallen! Afb. 122 Middenconsole: Handrem Voorzichtig! Als de auto tot stilstand is gekomen, altijd eerst de handrem aantrekken en daarna als extra een versnelling inschakelen (schakelbak) of de keuzehendel in de stand P plaatsen (automaat). Handrem aantrekken Trek de handremhendel helemaal naar boven. Handrem lossen Trek de handremhendel iets naar boven en druk gelijktijdig de blokkeerknop afb. 122 in.

107 Wegrijden en rijden 105 Parkeerhulp* De parkeerhulp waarschuwt voor obstakels achter de auto. De parkeerhulp kan de aandacht van de bestuurder niet vervangen. De verantwoording bij het parkeren en dergelijke rijmanoeuvres ligt bij de bestuurder. Controleer daarom voor het achteruitrijden of er zich achter de auto geen kleine obstakels, bijv. een steen, klein paaltje, aanhangwagendissel o.i.d. bevindt. Dit obstakel zou buiten het gedetecteerde gebied kunnen liggen. Afb. 123 Parkeerhulp: Bereik van de sensoren De akoestische parkeerhulp bepaalt met behulp van ultrasone sensoren de afstand tussen de achterbumper en een obstakel achter de auto. De sensoren bevinden zich in de achterbumper. Bereik van de sensoren De afstandswaarschuwing start bij een afstand van ongeveer 160 cm tot aan het obstakel (bereik A afb. 123). Als de afstand korter wordt, worden ook de tussenpozen tussen de toonimpulsen korter. Vanaf een afstand van ca. 30 cm (bereik AB ) is een constante toon hoorbaar - gevarenzone. Vanaf hier moet u niet verder achteruit rijden! Activeren De parkeerhulp wordt bij ingeschakeld contact bij het inschakelen van de achteruitversnelling automatisch geactiveerd. Dit wordt door een korte bevestigingstoon aangegeven. Deactiveren De parkeerhulp wordt door het uit de achteruitversnelling nemen gedeactiveerd. Aanwijzing Bij het rijden met een aanhangwagen zal de parkeerhulp niet functioneren. Als ongeveer vijf seconden na het inschakelen van het contact en bij ingeschakelde achteruitversnelling een waarschuwingssignaal weerklinkt en er zich geen obstakel in de buurt van de auto bevindt, is er sprake van een systeemstoring. Laat de storing door een Škoda-dealer opheffen. De sensoren moeten schoon en ijsvrij worden gehouden zodat de parkeerhulp kan functioneren. Als de parkeerhulp is geactiveerd en de keuzehendel van de automatische versnellingsbak in de stand AP staat, wordt de akoestische signalering onderbroken (de auto kan niet rijden). Snelheidsregelsysteem (SRS)* Inleiding Het snelheidsregelsysteem (SRS) houdt de ingestelde snelheid, hoger dan 30 km/h, constant, zonder dat het gaspedaal hoeft te worden ingedrukt. Dit gebeurt natuurlijk alleen maar in de mate waarin motorvermogen, resp. motorremvermogen dit mogelijk maken. Met behulp van het snelheidsregelsysteem kunt u - vooral op lange afstanden - de gaspedaalvoet ontlasten. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

108 106 Wegrijden en rijden Om veiligheidsredenen mag het snelheidsregelsysteem bij intensief verkeer en een slechte staat van het wegdek (zoals bijv. bij gladheid, split) niet worden gebruikt kans op ongevallen! Om een onbedoeld gebruik van het snelheidsregelsysteem te voorkomen, moet dit systeem na het gebruik steeds worden uitgeschakeld. Aanwijzing Auto's met schakelbak: Als u bij een ingeschakeld snelheidsregelsysteem de vrijstand van de versnellingsbak inschakelt, moet u altijd het koppelingspedaal intrappen! Anders zou de motor onbedoeld met een te hoog toerental kunnen gaan draaien. Bij het rijden op steilere hellingen kan het snelheidsregelsysteem de snelheid niet constant houden. Door het eigen gewicht van de auto neemt de snelheid toe. Schakel daarom tijdig terug naar een lagere versnelling of rem de auto met de voetrem af. Bij auto's met automatische versnellingsbak kan het snelheidsregelsysteem niet worden ingeschakeld als de keuzehendel in stand P, N of R staat. Snelheid opslaan Het snelheidsregelsysteem wordt bediend met behulp van de schakelaar A en de tuimelschakelaar AB in de linkerhendel van de multifunctieschakelaar. Druk de schakelaar A afb. 124 in de stand ON. Na het bereiken van de gewenste snelheid drukt u de tuimelschakelaar AB in de stand SET- - de huidige snelheid wordt in het geheugen opgeslagen. Na het loslaten van de tuimelschakelaar AB vanuit de stand SET-, wordt de in het geheugen opgeslagen snelheid zonder het gaspedaal aan te raken constant aangehouden. U kunt de snelheid door het indrukken van het gaspedaal verhogen. Na het loslaten van het pedaal loopt de snelheid weer terug naar de eerder opgeslagen waarde. Dit geldt echter niet als u de snelheid gedurende een periode van langer dan 5 minuten met meer dan 10 km/h overschrijdt. De opgeslagen snelheid wordt uit het geheugen gewist. De snelheid moet opnieuw worden opgeslagen. De snelheid kan men op de gebruikelijke wijze verlagen. Door het indrukken van het rem- of koppelingspedaal wordt het systeem tijdelijk uitgeschakeld bladzijde 107. De in het geheugen opgeslagen snelheid mag alleen weer worden hervat als deze voor de dan bestaande verkeersomstandigheden niet te hoog is. Afb. 124 Bedieningshendel: Tuimel- en schuifschakelaar van het snelheidsregelsysteem

109 Wegrijden en rijden 107 Opgeslagen snelheid wijzigen De snelheid kunt u ook zonder het gaspedaal in te drukken wijzigen. Sneller De opgeslagen snelheid kunt u zonder dat het gaspedaal hoeft te worden ingedrukt of worden losgelaten door het indrukken van de tuimelschakelaar AB bladzijde 106, afb. 124 in de stand RES+ verhogen. Als u de tuimelschakelaar in de stand RES+ ingedrukt houdt, wordt de snelheid continu verhoogd. Na het bereiken van de gewenste snelheid laat u de tuimelschakelaar los. Daardoor wordt de nieuw bereikte snelheid in het geheugen opgenomen. Langzamer De opgeslagen snelheid kunt u door de tuimelschakelaar AB in de stand SET- te drukken verlagen. Als de druktoets in de stand SET- ingedrukt wordt gehouden, wordt de snelheid continu verlaagd. Na het bereiken van de gewenste snelheid laat u de tuimelschakelaar los. Daardoor wordt de nieuw bereikte snelheid in het geheugen opgenomen. Als de tuimelschakelaar bij een lagere snelheid dan 30 km/h wordt losgelaten, wordt de snelheid niet meer in het geheugen opgeslagen, het geheugen wordt gewist. De snelheid moet na een snelheidsverhoging tot boven de 30 km/h opnieuw door het indrukken van de tuimelschakelaar AB in de stand SET- in het geheugen worden opgeslagen. De in het geheugen opgeslagen snelheid blijft in het geheugen staan. Voor het hervatten van de in het geheugen opgeslagen snelheid na het loslaten van het koppelings- of rempedaal, moet de tuimelschakelaar AB in de stand RES+ worden gedrukt. De in het geheugen opgeslagen snelheid mag alleen weer worden hervat als deze voor de dan bestaande verkeersomstandigheden niet te hoog is. Snelheidsregelsysteem volledig uitschakelen Druk de schakelaar A bladzijde 106, afb. 124 naar rechts in de stand OFF. Snelheidsregelsysteem tijdelijk uitschakelen U kunt het snelheidsregelsysteem tijdelijk uitschakelen, door het rem- of koppelingspedaal in te drukken. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

110 108 Automatische versnellingsbak Automatische versnellingsbak Automatische 6-versnellingsbak* Inleiding Uw auto is uitgerust met een elektronisch geregelde automatische 6-versnellingsbak. Er wordt automatisch over- en teruggeschakeld. Het betreft hier een conventionele automatische versnellingsbak. De maximumsnelheid wordt bereikt in de 6e versnelling. De 6e versnelling dient als economisch rijprogramma wat erop is gericht het brandstofverbruik te reduceren. Aanwijzingen voor het rijden met een automatische versnellingsbak Het op- en terugschakelen gebeurt automatisch. U kunt de versnellingsbak echter ook in de Tiptronic-stand zetten. In deze stand is het mogelijk handmatig te schakelen bladzijde 111. Wegrijden en rijden Trap op het rempedaal en houd dit ingedrukt. Houd de blokkeerknop (knop in handgreep van keuzehendel) ingedrukt, zet de keuzehendel in de gewenste stand, bijv. D bladzijde 109 en laat de blokkeerknop weer los. Wacht een ogenblik tot de versnellingsbak heeft geschakeld (lichte inschakelschok voelbaar). Laat het rempedaal los en geef gas. Tijdelijk stoppen Bij een tijdelijke stop, bijv. voor een kruising, hoeft de keuzehendel niet in stand N te worden geplaatst. Het is voldoende, de auto met behulp van het rempedaal tegen te houden. De motor mag hierbij alleen stationair draaien. Parkeren Trap op het rempedaal en houd dit ingedrukt. Trek de handrem vast aan. Houd de blokkeerknop in de keuzehendel ingedrukt en zet de keuzehendel in de stand P en laat de blokkeerknop los. De motor kan alleen maar in de keuzehendelstand P of N worden gestart bladzijde 102. Bij het parkeren op een vlakke weg is het voldoende de keuzehendelstand P in te schakelen. Bij een aflopende weg moet eerst de handrem worden aangetrokken en daarna pas de keuzehendelstand P worden ingeschakeld. Daardoor bereikt u dat het blokkeermechanisme niet al te sterk wordt belast en de keuzehendel gemakkelijker uit stand P kan worden gehaald. Als per ongeluk tijdens het rijden de keuzehendel in de stand N is geplaatst, moet het gaspedaal worden losgelaten en moet worden gewacht tot de motor stationair draait, voordat de keuzehendel weer in een rijstand kan worden geplaatst. Geef geen gas als u bij stilstaande auto en draaiende motor de keuzehendelstand wilt wijzigen - kans op ongevallen! Schakel tijdens het rijden nooit de keuzehendel in stand R of P - kans op ongevallen! Bij een stilstaande auto en draaiende motor is het in alle keuzehendelstanden (behalve P en N) nodig, de auto met het rempedaal tegen te houden

111 Automatische versnellingsbak 109 Vervolg omdat ook bij stationair toerental de krachtoverbrenging niet geheel wordt onderbroken - de auto kruipt. Keuzehendelstanden P - parkeerblokkering In deze stand zijn de aangedreven wielen mechanisch geblokkeerd. De parkeerblokkering mag alleen maar bij stilstaande auto worden ingeschakeld. Om de keuzehendel in deze stand te zetten of weer uit deze stand te nemen moet de blokkeerknop in de keuzehendel en gelijktijdig het rempedaal worden ingedrukt. R - achteruitversnelling De achteruitversnelling mag alleen bij stilstaande auto en stationair toerental worden ingeschakeld. Voor het inschakelen van de stand R vanuit de standen P of N moet het rempedaal worden ingetrapt en moet gelijktijdig de blokkeerknop worden ingedrukt. Als het contact is ingeschakeld en de keuzehendel in de stand R staat, branden de achteruitrijlampen. Afb. 125 Keuzehendel Afb. 126 Informatiedisplay: Keuzehendelstanden De ingeschakelde keuzehendelstand wordt op het informatiedisplay van het instrumentenpaneel door oplichting van het betreffende versnellingssymbool zichtbaar gemaakt afb In de standen D en S verschijnt op het display bovendien de zojuist ingeschakelde versnelling. N - neutraal (vrijstand) In deze stand staat de versnellingsbak in de vrijstand. Als u de keuzehendel vanuit de stand N (als de keuzehendel langer dan 2 seconden in deze stand stond) wilt verplaatsen naar de stand D, moet bij snelheden beneden de 5 km/h, alsmede bij een stilstaande auto en bij ingeschakeld contact het rempedaal worden ingedrukt. Als u de keuzehendel vanuit de stand N (als de keuzehendel langer dan 2 seconden in deze stand stond) wilt verplaatsen naar de stand R, moet bij snelheden beneden de 5 km/h, alsmede bij een stilstaande auto en bij ingeschakeld contact het rempedaal worden ingedrukt. D - permanente stand voor vooruitrijden In deze stand worden de vooruitversnellingen afhankelijk van motorbelasting, rijsnelheid en dynamisch schakelprogramma automatisch op- en teruggeschakeld. Voor het inschakelen van stand D vanuit N moet bij snelheden lager dan 5 km/h, resp. bij stilstaande auto het rempedaal worden ingetrapt. Onder bepaalde omstandigheden (bijv. bij het rijden in de bergen of met een aanhangwagen) kan het zinvol zijn, tijdelijk op het handschakelprogramma Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

112 110 Automatische versnellingsbak bladzijde 111 over te gaan om de overbrengingsverhouding met de hand aan de rijomstandigheden aan te passen. S-stand voor sportief rijden Door laat opschakelen wordt het vermogenspotentieel van de motor volledig benut. Het terugschakelen vindt bij hogere motortoerentallen plaats dan in de stand D. In de stand S wordt de 6e versnelling niet ingeschakeld, omdat de topsnelheid in de 5e versnelling wordt bereikt. Bij het plaatsen van de keuzehendel in stand S vanuit stand D moet de blokkeerknop in de handgreep van de keuzehendel worden ingedrukt. Schakel tijdens het rijden nooit de keuzehendel in stand R of P - kans op ongevallen! Bij een stilstaande auto en draaiende motor is het in alle keuzehendelstanden (behalve P en N) nodig, de auto met het rempedaal tegen te houden omdat ook bij stationair toerental de krachtoverbrenging niet geheel wordt onderbroken - de auto kruipt. Als bij stilstaande auto een rijversnelling is ingeschakeld mag in geen geval achteloos gas worden gegeven (bijv. met de hand vanuit de motorruimte). De auto zal dan direct gaan rijden - soms ook als de handrem vast is aangetrokken - kans op ongevallen! Voordat u of andere personen de motorkap openen en aan de draaiende motor gaan werken, moet de keuzehendel in stand P worden geplaatst en de handrem stevig worden aangetrokken - kans op ongevallen! Neem beslist de waarschuwingsaanwijzingen in acht bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Keuzehendelblokkering Automatische keuzehendelblokkering Bij ingeschakeld contact is de keuzehendel in de standen P en N geblokkeerd. Om de hendel vanuit deze stand te deblokkeren moet het rempedaal worden ingedrukt. Als herinnering voor de bestuurder gaat bij de keuzehendelstanden P en N het controlelampje bladzijde 35 op het instrumentenpaneel branden. Het tijdvertragingselement zorgt ervoor dat bij het vlot schakelen door de stand N (bijv. van R naar D) de keuzehendel niet wordt geblokkeerd. Hierdoor is het bijv. mogelijk een vastzittende auto door snel naar voren/naar achteren te rijden los te rijden. Als de keuzehendel bij niet-ingedrukt rempedaal langer dan 2 seconden in de stand N staat, grijpt de keuzehendelblokkering aan. De keuzehendelblokkering werkt alleen bij stilstaande auto en bij snelheden tot 5 km/h. Bij hogere snelheden wordt de blokkering in de stand N automatisch uitgeschakeld. Blokkeerknop De blokkeerknop in de handgreep van de keuzehendel voorkomt dat er per vergissing enige versnellingen kunnen worden ingeschakeld. Als u de blokkeerknop indrukt, wordt de keuzehendelblokkering opgeheven. Blokkering contactsleutel tegen uittrekken uit contactslot 5) U kunt de contactsleutel na het uitschakelen van het contact alleen maar uit het contactslot trekken als de keuzehendel in stand P staat. Bij een uit het contactslot getrokken sleutel is de keuzehendel in de stand P geblokkeerd. Aanwijzing Bij auto's met automatische versnellingsbak kunt u de contactsleutel na het uitschakelen van het contact in een willekeurige positie van de keuzehendel lostrekken. 5) Deze functie geldt alleen voor enkele landen.

113 Automatische versnellingsbak 111 Kick-downfunctie De kick-downfunctie maakt maximale acceleratie mogelijk. Als het gaspedaal geheel wordt ingedrukt, wordt, om het even welk rijprogramma is ingeschakeld, de kick-downfunctie geactiveerd. Deze functie is boven het rijprogramma geplaatst, zonder rekening te houden met de actuele keuzehendelstand (D, S of Tiptronic), en dient voor de maximale acceleratie van de auto, waarbij volledig wordt gebruikgemaakt van het maximale vermogen van de motor. De versnellingsbak schakelt, afhankelijk van de rijstand, een of zelfs meerdere versnellingen terug en de auto accelereert. Het overschakelen naar ee hogere versnelling gebeurt pas als het maximaal voorgeschreven motortoerental wordt bereikt. Denk erom dat bij een glad, glibberig wegdek de aangedreven wielen door het inschakelen van het kick-downsysteem kunnen doordraaien - slipgevaar! rijsnelheid, waardoor vlot accelereren mogelijk is (bijv. bij het inhalen) zonder dat het gaspedaal tot aan de kick-downstand hoeft te worden ingetrapt. Nadat de bak weer is opgeschakeld, wordt bij de dan geldende rijstijl het oorspronkelijke programma weer ingesteld. Bij het rijden in de bergen wordt de keuze van de versnellingen aangepast aan de hellingen en afdalingen. Daardoor wordt voorkomen dat de bak bij bergopwaarts rijden tussen de versnellingen heen en weer gaat schakelen. Bij het bergafwaarts rijden is het mogelijk in de Tiptronic-stand terug te schakelen om volledig gebruik te kunnen maken van het remmoment van de motor. Tiptronic De Tiptronic stelt de bestuurder in staat de versnellingen ook met de hand in te schakelen. Dynamisch schakelprogramma De automatische versnellingsbak van uw auto wordt elektronisch gestuurd. Het open terugschakelen van de versnellingen gebeurt automatisch op basis van het vooraf ingestelde rijprogramma. Bij een ingehouden rijstijl kiest de versnellingsbak het meest economische rijprogramma. Door vroegtijdig opschakelen en laat terugschakelen wordt het brandstofverbruik gunstig beïnvloed. Bij een sportieve rijstijl met snelle gaspedaalbewegingen, bij snel accelereren en vaak wisselende snelheden, bij het volledig gebruiken van de topsnelheid, zal na het indrukken van het gaspedaal (kick-downfunctie) de versnellingsbak zich aan deze rijstijl aanpassen en zal eerder terugschakelen, vaak ook met meerdere versnellingen dan in de conventionele rijstijl. De keuze van het meest gunstige programma is een continu verlopend proces. Onafhankelijk daarvan is het echter mogelijk door het gaspedaal snel in te drukken, een dynamischer schakelprogramma te selecteren of terug te schakelen. Daarbij schakelt de versnellingsbak terug naar een versnelling die overeenkomt met de Afb. 127 Keuzehendel: met de hand schakelen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

114 112 Automatische versnellingsbak Noodprogramma Bij een systeemstoring is een noodprogramma beschikbaar. Bij storingen aan de elektronica van de versnellingsbak werkt de versnellingsbak met een hierbij behorend noodprogramma. Dit wordt aangegeven door het oplichten, resp. uitgaan van alle segmenten op het display. Afb. 128 Informatiedisplay: met de hand schakelen Overschakelen naar handmatig schakelen Druk de keuzehendel vanuit stand D naar rechts. Na het omschakelen verschijnt op het display , waarbij de ingeschakelde versnelling onderstreept is. Opschakelen Tik de keuzehendel (in de Tiptronic-stand) naar voren afb. 127 A+. Terugschakelen Tik de keuzehendel (in de Tiptronic-stand) naar achteren A-. Het omschakelen naar handmatig schakelen kan zowel bij stilstaande auto als tijdens het rijden gebeuren. Bij het accelereren schakelt de bak in de versnellingen 1, 2, 3, 4 en 5 vlak voor het bereiken van het maximaal toegestane motortoerental automatisch naar de hogere versnelling. Als een lagere versnelling dan de huidige wordt gekozen, schakelt de automaat pas terug als de motor niet meer met een te hoog toerental kan draaien. Als het kick-downsysteem wordt geactiveerd, schakelt de versnellingsbak op basis van snelheid en motortoerental naar een lagere versnelling. Alle keuzehendelstanden blijven inschakelbaar. In de standen D en S blijft de versnellingsbak in de 3e versnelling staan. In stand R kan de achteruitversnelling worden gebruikt. Het handmatige schakelprogramma (Tiptronic) is in de noodstand uitgeschakeld. Als de versnellingsbak is omgeschakeld naar het noodprogramma dient u zo snel mogelijk een Škoda-dealer op te zoeken om de storing te laten opheffen. Aan- en wegslepen Aanslepen Bij auto's met een automatische versnellingsbak kan de motor niet worden gestart door het aanslepen of aanduwen. Bij een ontladen autoaccu kan, met behulp van startkabels, de accu van een andere auto worden gebruikt voor het starten bladzijde 217. Wegslepen Als u de auto moet afslepen, moeten beslist de aanwijzingen in acht worden genomen bladzijde 219.

115 Communiceren 113 Communiceren Radio bedienen Toets Radio CD A4 A5 A6 frequentie zoeken achteruit zender zoeken vooruit muteschakeling inlezen van de vorige cd inlezen van de volgende cd De toetsen gelden steeds voor de modus waarin de radio staat. Afb. 129 Multifunctiemodule: Toetsen voor de bediening van de radio Om ervoor te zorgen dat de bestuurder bij het bedienen van de radio zo min mogelijk wordt afgeleid van het verkeersgebeuren zijn de schakelaars voor een gemakkelijke bediening van de basisfuncties van de radio aangebracht op de multifunctionele module*, achter het stuurwiel afb Dit geldt echter alleen, als uw auto vanuit de fabriek is uitgerust met een radio. De radio kunt u natuurlijk verder ook direct bedienen. Een beschrijving vindt u in de handleiding van uw radio. Door het indrukken van de toetsen kunnen de volgende functies worden geactiveerd: Aanwijzing De luidsprekers in de auto zijn qua constructie afgestemd op een uitgangsvermogen van 30 W. Toets Radio CD A1 A2 A3 Draaiknop voor in geheugen opgeslagen zenders vooruit achteruit Titel zoeken vooruit achteruit Geluidsvolume verhogen Geluidsvolume verlagen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

116 114 Communiceren Radio- en telefoonbediening Afb. 130 Multifunctiemodule: Toetsen voor radio- en telefoonbediening Om ervoor te zorgen dat de bestuurder bij het bedienen van de radio en telefoon zo min mogelijk wordt afgeleid van het verkeersgebeuren zijn de schakelaars voor een gemakkelijke bediening van de basisfuncties van de radio en telefoon aangebracht op de multifunctionele module* achter het stuurwiel afb Dit geldt echter alleen, als uw auto vanuit de fabriek is uitgerust met een radio telefoonvoorbereiding. De radio en telefoon kunnen natuurlijk ook verder direct bediend worden. Een beschrijving vindt u in de handleiding van uw radio. Door het indrukken van de toetsen kunnen de volgende functies worden geactiveerd: Toets Radio CD Telefoon A1 A2 A3 A4 A5 A6 Draaiknop voor in geheugen opgeslagen zenders vooruit achteruit n.v.t. n.v.t. Titel zoeken vooruit achteruit De toetsen gelden steeds voor de modus waarin de radio staat. Geluidsvolume verhogen Geluidsvolume verlagen Omschakelen tussen radio en telefoon Bladeren met behulp van de draaiknop Gesprek beginnen, aannemen, menu PHONE (TELEFOON) opvragen, menukeuze bevestigen / / activeringstoets/deactiveringstoets voor spraakbesturing (toets PTT) Aanwijzing De bediening van de telefoon met behulp van de multifunctiemodule* is alleen bij enkele telefoontypes mogelijk. Verdere informatie bekomt u bij een vakbedrijf.

117 Communiceren 115 Universele telefoonvoorbereiding met spraakbesturing* Afb. 131 Toets voor het inschakelen van de spraakbesturing Afb. 132 Afbeelding: Adapter met twee toetsen De spraakbesturing wordt al naargelang de uitrusting van de auto door het indrukken van de toets PTT (push to talk) op de adapter afb. 131 of de toets op de multifunctiemodule* bladzijde 114 geactiveerd. Op sommige adapters is er behalve de PTT toets een SOS toets afb Deze toets heeft geen functie. Bestanddeel van de telefoonvoorbereiding met spraakbesturing is een intern telefoonboek. In het interne telefoonboek zijn vrije geheugenplaatsen beschikbaar. Dit interne telefoonboek kunt u, afhankelijk van het type mobiele telefoon gebruiken. Bij auto's met multifunctiemodule* kan de bediening worden uitgevoerd via de functietoetsen op de module bladzijde 114. Daarnaast kan het geluidsvolume op elk moment individueel met behulp van de volumeknop op de radio of bij auto's met multifunctiemodule* met behulp van de functietoetsen op de module worden gewijzigd. Als het systeem komt met de melding the phone is not ready (telefoon niet actief), moet de status van de telefoon als volgt worden gecontroleerd: Is de telefoon ingeschakeld? Is de pincode ingetoetst? Dialoog De periode waarin het telefoonsysteem in staat is spraakcommando's aan te nemen en de spraakcommando's uit te voeren wordt DIALOOG genoemd. Het systeem geeft akoestische (gesproken) terugmeldingen en leidt u zo nodig door de betreffende functies. U kunt op elk gewenst moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets starten of beëindigen. De dialoog wordt beëindigd met het spraakcommando CANCEL. De dialoog wordt altijd na het uitvoeren van een handeling automatisch beëindigd, bijv. na het wissen van een naam uit het telefoonboek. Bij een inkomend gesprek wordt de dialoog direct onderbroken en kunt u het gesprek met de toets aannemen. Als een spraakcommando niet wordt herkend, antwoordt het systeem met Pardon? en kunt u opnieuw invoeren. Na de 3e poging volgt het antwoord Cancel en de dialoog wordt beëindigd. De optimale verstaanbaarheid van de spraakcommando's is afhankelijk van de volgende factoren: Spreek met een normale toon zonder overmatige klemtoon en pauzes. Vermijd een verkeerde uitspraak. Sluit de portieren, de ruiten en het schuifdak, om storende buitengeluiden te dempen of tegen te gaan. Bij hogere snelheden adviseren wij, harder te praten, om boven het hogere omgevingsgeluid uit te komen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

118 116 Communiceren Voorkom tijdens de dialoog andere geluiden in de auto, bijv. door gelijktijdig pratende inzittenden. Niet praten als het systeem een mededeling geeft. De microfoon voor de spraakcommando's is gericht naar de bestuurder en de voorpassagier. Hierdoor kunnen zowel de bestuurder als de voorpassagier de telefoon bedienen. Telefoon met de adapter aanbrengen* Besteed in eerste instantie uw aandacht aan het verkeer! Als bestuurder draagt u de volle verantwoordelijkheid voor verkeersveiligheid. Gebruik het telefoonsysteem alleen dan als u uw auto op elk moment volledig onder controle hebt. Voorzichtig! Het uit de adapter nemen van de mobiele telefoon tijdens het gesprek kan leiden tot het verbreken van de verbinding. Door het uit de adapter nemen wordt de verbinding met de af fabriek gemonteerde antenne onderbroken, waarmee de kwaliteit van de zend- en ontvangstsignalen terugloopt. Bovendien wordt het laadproces van de accu van de telefoon onderbroken. Aanwijzing Neem de verdere aanwijzingen in acht bladzijde 124, Mobiele telefoons en mobilofoon. Als u nog vragen heeft, verzoeken wij u contact op te nemen met uw Škodadealer. De spraakbesturing van de telefoon is alleen mogelijk bij adapters met PTTtoets. De passende adapters verkrijgt u bij een vakbedrijf. Afb. 133 Universele voorbereiding voor de telefoon Af fabriek wordt alleen een telefoonhouder* meegeleverd. Een adapter voor de telefoon kunt u bij uw Škoda dealer uit het originele Škoda accessoireprogramma kopen. Telefoon met de adapter aanbrengen Schuif eerst de adapter A in de richting van de pijl afb. 133 tot aan de aanslag in de houder. Druk de adapter voorzichtig naar beneden tot deze goed vastklikt. Plaats de telefoon in de adapter A (volgens de handleiding van de fabrikant). Telefoon met adapter uit houder nemen Druk gelijktijdig de vergrendelingen aan de zijkant van de houder in en neem de telefoon met de adapter hieruit afb Op deze manier kunt u volledig profiteren van de voordelen van een gewone telefoon ( handsfree bellen via een in de auto ingebouwde microfoon, optimale transmissiemogelijkheden met buitenantenne enz.). Bovendien wordt de accu van de telefoon voortdurend geladen.

119 Communiceren 117 Telefoonbediening Afb. 134 Multifunctiemodule: Bedieningstoetsen Indien u op het informatiedisplay het menupunt PHONE (TELEFOON) kiest en de telefoon niet in de adapter geplaatst is, wordt op het display INSERT PHONE (TELEFOON PLAATSEN) getoond. Na het voor de eerste keer aanbrengen van de telefoon in de adapter, begint het systeem het telefoonboek vanuit de telefoon en vanuit de SIM-kaart in het informatiedisplay te laden. Bij het hierna weer voor de eerste keer aanbrengen van de telefoon vindt alleen een actualisering van het betreffende telefoonboek plaats. Deze actualisering duurt enkele minuten, op het informatiedisplay verschijnt als eerste het laatst ingelezen telefoonboek. Nieuwe in het geheugen opgeslagen telefoonnummers worden pas na beëindiging van de actualisering weergegeven. De telefoonnummers worden al naargelang de datum dat zij naar het geheugen werden weggeschreven, uit de telefoon, te beginnen met de oudste inschrijving overgenomen. Zodra het aantal telefoonnummers boven de 1500 komt, worden de nieuw opgeslagen telefoonnumers uit de telefoon niet overgenomen. Als in het telefoonboek onder één naam meerdere telefoonnummers staan vermeld, worden alle telefoonnummers altijd met dezelfde naam stuk voor stuk overgenomen. Als tijdens de actualisering de telefoon wordt gebruikt (bijv. binnenkomend of uitgaand gesprek, dialoog via spraakbediening) wordt de actualisering onderbroken. Na beëindiging van het telefoongebruik begint de actualisering opnieuw. Op het display verschijnt achtereenvolgend: PLEASE WAIT (A.U.B. WACHTEN) LOADING... LAST CALLS (LADEN... LAATSTE OPROEPEN) LOADING... ACCEPTED CALLS (LADEN... GEACCEPTEERDE OPROEPEN) LOADING... MISSED CALLS (LADEN... GEMISTE OPROEPEN) LOADING... PHONE BOOK (LADEN... TELEFOONBOEK) Na het afsluiten van het laadproces verschijnt op het display het telefoonboek, de laatste oproepen, beantwoorde oproepen, gemiste oproepen en het geheugen. Bediening Door het langzaam draaien van de draaiknop A afb. 134 kan het telefoongeheugen op naam of menu's worden doorgebladerd. Door snel verdraaien van de draaiknop A naar beneden of naar boven kunt u in het telefoongeheugen van A tot Z, resp. van Z tot A bladeren. Door het lang indrukken van de toets AB in de bovenste stand komt u in het eerstvolgende hogere menu van het informatiedisplay. Door het even indrukken van de toets AB wordt het gekozen menu weergegeven. Overzicht van de mogelijke functies en indicaties: Activiteit Oproep beëindigd Nummer bezet geen netwerk gevonden Pincode intoetsen Weergave op display INCOMING CALL TERMINATED (OPROEP BEËINDIGD) LINE BUSY (LIJN BEZET) NO SERVICE (GEEN NETWERK) ENTER PIN (PIN INTOETSEN) De telefoon kunt u via de spraakherkenning bladzijde 115 of via de toetsen van de multifunctiemodule* bladzijde 114 bedienen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

120 118 Communiceren Aanwijzing Als op het informatiedisplay een geel waarschuwingssymbool brandt, kan het menu Telefoonboek niet worden gekozen. Spraakcommando's Spraakcommando's voor bediening telefoon Spraakcommando ENTER PIN/ENTER PIN CODE DIAL NUMBER REDIAL Activiteit Na dit commando kan de pincode van de telefoon worden ingetoetst bladzijde 119. Na dit commando kan een telefoonnummer worden gegeven waarmee de verbinding met de gewenste deelnemer tot stand wordt gebracht bladzijde 119. Na dit commando wordt het laatst gekozen telefoonnummer opnieuw gekozen bladzijde 120. Spraakcommando's voor de bediening van het interne telefoonboek Spraakcommando Activiteit Na dit commando kan een naam met het telefoonnummer in het geheugen van het interne telefoon- STORE/SAVE/NAMES/N AME/NUMBER boek worden opgeslagen bladzijde 120. Na dit commando kan een telefoonnummer, dat met de genoemde naam in het geheugen van het interne DIAL NAMES/NAME telefoonboek werd opgeslagen, worden gekozen bladzijde 121. Na dit commando kan een naam in het interne telefoonboek worden gewist bladzijde 121. DELETE NAMES/NAME LISTEN/PLAY PHONE- Na dit commando kan het interne telefoonboek worden beluisterd bladzijde 121. BOOK Na dit commando kan het complete interne telefoonboek of een naam worden gewist DELETE PHONEBOOK bladzijde 122. Andere mogelijke commando's Spraakcommando DIAL STORE/SAVE REDIAL Activiteit Het telefoonnummer wordt gekozen. De naam en het telefoonnummer worden in het interne telefoonboek opgeslagen, resp. de ingevoerde pincode wordt in het geheugen opgeslagen. De ingetoetste naam of het telefoonnummer wordt herhaald. Het systeem vraagt vervolgens om eventueel please proceed cijfers of commando's in te voeren.

121 Communiceren 119 Spraakcommando BACK DELETE CANCEL Pincode intoetsen Voor de ingebruikneming van het systeem moet er een pincode worden ingevoerd. Druk op de PTT-toets. Na de toon moet het commando ENTER PIN/ENTER PIN CODE worden gegeven. Na dit commando kan de pincode worden ingevoerd. Het invoeren van de pincode is alleen mogelijk als: het contact ingeschakeld is; de telefoon zijn ingeschakeld. Activiteit De ingevoerde naam of de laatst ingevoerde serie cijfers wordt gewist. De vooraf ingevoerde cijferblokken worden herhaald. Het systeem vraagt vervolgens om eventueel please proceed cijfers of commando's in te voeren. Alle ingevoerde cijfers worden gewist. Het systeem vraagt vervolgens per spraakcommando The number is deleted. The number please om het invoeren van cijfers of een commando. De dialoog wordt beëindigd. Toegestaan zijn de cijfers nul tot negen Het systeem herkent geen samengevoegde cijfercombinaties zoals bijv. drieëntwintig, maar alleen afzonderlijk gesproken cijfers (twee, drie). Na elke cijfervolgorde (gescheiden door een korte pauze) worden de herkende cijfers herhaald. Aanwijzingen voor het invoeren van de pincode Bij het invoeren van een pincode met meer dan 8 cijfers meldt het systeem zich met The PIN is too long. Bij het invoeren van een verkeerde pincode meldt het systeem zich met The PIN is incorrect. Als drie keer achter elkaar de verkeerde pincode wordt ingevoerd, wordt deze kaart geblokkeerd. Met behulp van de persoonlijke deblokkeringscode PUK (Personal Unblock Key) kan de SIM-kaart worden gedeblokkeerd. De deblokkeringscode kan alleen via het telefoontoetsenpaneel en niet via spraak worden ingevoerd. Voorbeeld voor het invoeren van de pincode Spraakcommando Mededeling ENTER PIN/ENTER PIN CODE The PIN please? bijv. ZERO ONE TWO THREE Zero One Two Three Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. Possible commands are: store, repeat, back, delete, or more digits The PIN is saved STORE/SAVE (einde dialoog) U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Nummer kiezen Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando DIAL NUMBER in. Na het invoeren van dit commando vraagt het systeem u een telefoonnummer in te voeren. Het telefoonnummer kan als een aaneengesloten gesproken cijferreeks (volledig nummer), in de vorm van cijferreeksen (gescheiden door korte spraakpauzes) of door afzonderlijk ingesproken cijfers worden ingevoerd. Na elke cijfervolgorde (gescheiden door een korte pauze) worden de herkende cijfers herhaald. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

122 120 Communiceren Toegestaan zijn de cijfers nul tot negen Het systeem herkent geen samengevoegde cijfercombinaties zoals bijv. drieëntwintig, maar alleen afzonderlijk gesproken cijfers (twee, drie). Wanneer u meer dan 20 nummers ingeeft, meldt het systeem: The number is too long. Voor de 20 cijfers kan voor een internationaal gesprek als extra een plus (+) worden aangebracht. Voorbeeld voor het invoeren van een telefoonnummer Spraakcommando Mededeling DIAL NUMBER The number please bijv. ZERO SIX ZERO THREE Zero Six Zero Three Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. Possible commands are: dial, repeat, back, delete, or more digits Five Seven Two FIVE SEVEN TWO DIAL U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Herhalen The number is being dialled Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando REDIAL in. Na dit gesproken commando wordt het laatste via spraakcommando gekozen nummer opnieuw gekozen. Voorbeeld van opnieuw kiezen van het nummer Spraakcommando REDIAL U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Interne gesproken telefoonboek* Naam opslaan Mededeling The number is being dialled Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando STORE/SAVE NAMES/NAME/NUMBER Na het uitspreken van dit commando vraagt het systeem u een naam en een telefoonnummer in te spreken, die in het interne gesproken telefoonboek moeten worden opgeslagen. In het interne gesproken telefoonboek kunnen maximaal 50 nummers/namen worden opgeslagen. Het telefoonnummer kan als een aaneengesloten gesproken cijferreeks (volledig nummer), in de vorm van cijferreeksen (gescheiden door korte spraakpauzes) of door afzonderlijk ingesproken cijfers worden ingevoerd. Na elke cijfervolgorde (gescheiden door een korte pauze) worden de herkende cijfers herhaald. Toegestaan zijn de cijfers nul tot negen Het systeem herkent geen samengevoegde cijfercombinaties zoals bijv. drieëntwintig, maar alleen afzonderlijk gesproken cijfers (twee, drie). Wanneer u meer dan 20 nummers ingeeft, meldt het systeem: The number is too long. Voor de 20 cijfers kan bovendien een plus (+) worden aangebracht. Het in het geheugen opgeslagen nummer wordt op het informatiedisplay* met een pijl voor de naam weergegeven.

123 Communiceren 121 Bij gelijkluidende namen moeten bovendien extra gegevens (bijv. voornaam) worden opgeslagen. Voorbeeld voor het opslaan in het interne gesproken telefoonboek Spraakcommando Mededeling STORE/SAVE/NAMES/NAM E/NUMBER The name please FIRMA XYZ Please repeat the name FIRMA XYZ The number please ZERO ONE TWO THREE Zero One Two Three FOUR FIVE SIX Four Five Six Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. Possible commands are: store, repeat, back, delete, or more digits STORE/SAVE The name FIRMA XYZ is saved U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Naam kiezen Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando DIAL NAMES/NAME in. Na het geven van dit commando is er de mogelijkheid een in het geheugen opgeslagen nummer/naam uit het interne gesproken telefoonboek te kiezen. Voorbeeld voor het kiezen van een naam/nummer uit het interne gesproken telefoonboek Spraakcommando Mededeling DIAL NAMES/NAME The name please FIRMA XYZ Firma XYZ Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. Possible commands are: dial, redial, back DIAL The number is being dialled U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Gesproken telefoonboek afluisteren Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando LISTEN/PLAY PHONE- BOOK in. Na het uitspreken van dit commando wordt het interne gesproken telefoonboek door het systeem voorgelezen. Door het indrukken van de PTT-toets bij het uitspreken van de gewenste naam wordt het betreffende telefoonnummer gekozen, het systeem meldt: The number is being dialled (het nummer wordt gekozen). Naam wissen Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando DELETE NAMES/NAME in. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

124 122 Communiceren Na het uitspreken van dit commando is er de mogelijkheid een in het geheugen opgeslagen nummer/naam in het interne telefoonboek te wissen. Voorbeeld voor het wissen van een naam/nummer uit het interne gesproken telefoonboek Spraakcommando DELETE NAMES/NAME FIRMA XYZ YES Mededeling The name please U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Als de gebruiker antwoordt met NO, antwoordt het systeem met Cancel en de dialoog wordt beëindigd. Gesproken telefoonboek wissen Do you want to delete the entry Firma XYZ? Delete? Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. YES Possible commands are: yes, no, repeat, back The name is deleted Druk op de PTT-toets. Spreek na de signaaltoon het commando DELETE PHONEBOOK in. Na het uitspreken van dit commando bestaat de mogelijkheid het complete interne gesproken telefoonboek of losse opgeslagen namen uit het interne telefoonboek te wissen. Voorbeeld voor het wissen van het complete gesproken telefoonboek Spraakcommando DELETE PHONEBOOK Mededeling Do you want to delete the whole phonebook? Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. YES YES Possible commands are: yes, no, repeat Are you sure? The phonebook is deleted U kunt op elk moment de dialoog door het indrukken van de PTT-toets of door middel van het spraakcommando CANCEL onderbreken. Voorbeeld voor het wissen van een enkele naam uit het interne gesproken telefoonboek Spraakcommando DELETE PHONEBOOK Mededeling Do you want to delete the whole phonebook? Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling. NO Bij het dicteren van de te wissen invoer drukt u de PTT-toets in. Possible commands are: yes, no, repeat Het telefoonboek wordt voorgelezen. Do you want to delete the entry (naam)? Als er geen invoer plaatsvindt, verschijnt na ca. 5 seconden de volgende mededeling.

125 Communiceren 123 Spraakcommando YES Zolang het gesproken telefoonboek wordt voorgelezen, kunnen door het indrukken van de PTT-toets meerdere namen worden gewist. U kunt op elk moment de dialoog door middel van het spraakcommando CANCEL beëindigen. Bluetooth * Mededeling Possible commands are: yes, no The name is deleted Het voorlezen van het telefoonboek wordt vervolgd. De Bluetooth-technologie dient voor koppeling zonder bekabeling van een mobiele telefoon aan het handsfreesysteem van uw auto. Om een mobiele telefoon met behulp van Bluetooth aan het handsfreesysteem te koppelen is het noodzakelijk de telefoon en het handsfreesysteem aan elkaar aan te passen. Specifiekere informatie hieromtrent staat in de handleiding van uw mobiele telefoon. In principe moeten de volgende stappen voor de koppeling van de mobiele telefoon worden uitgevoerd: Schakel het contact in. Schakel zo nodig uw mobiele telefoon in. Selecteer op de mobiele telefoon Bluetooth en het menu waarmee uw mobiele telefoon naar Bluetooth apparaten zoekt. Als het handsfreesysteem zich op het display van de mobiele telefoon meldt met Skoda UHV, moet binnen 30 seconden de PIN 1234 worden ingevoerd en moet worden gewacht tot de koppeling tot stand is gebracht. 6) In het moderne zakenleven alsmede in de privé-sfeer wint de mobiele communicatie steeds meer aan betekenis. Met behulp van de Bluetooth-technologie kunnen mobiele telefoons van verschillende fabrikanten worden gekoppeld aan het handsfreesysteem. Tijdens de koppeling mag er gaan andere mobiele telefoon via Bluetooth met het handsfreesysteem zijn verbonden. Tot maximaal vier mobiele telefoons kunnen via Bluetooth-techniek worden gekoppeld aan het handsfreesysteem, waarbij alleen een mobiele telefoon via Bluetooth kan communiceren met het handsfreesysteem. Als een vijfde mobiele telefoon aan het handsfreesysteem wordt gekoppeld, wordt die telefoon ontkoppeld die de langste tijd niet aan het handsfreesysteem via Bluetooth was gekoppeld. Tot stand brengen van de Bluetooth-koppeling Na het inschakelen van het contact wordt de Bluetooth-koppeling bij de al aangepaste mobiele telefoons automatisch tot stand gebracht 6). Uit de luidsprekers van de auto klinkt een in volume toenemende toonreeks. Verbreken van de Bluetooth-koppeling Nadat de contactsleutel uit het contactslot is genomen, wordt de Bluetooth-koppeling verbroken. Uit de luidsprekers van de auto klinkt een in volume afnemende toonreeks. Besteed in eerste instantie uw aandacht aan het verkeer! Als bestuurder draagt u de volle verantwoordelijkheid voor verkeersveiligheid. Gebruik het telefoonsysteem alleen dan als u uw auto op elk moment volledig onder controle hebt - kans op ongevallen! Bij het transport door de lucht moet de Bluetooth-functie van het handsfreesysteem door een Škoda-dealer worden uitgeschakeld. 6) De meeste mobiele telefoons beschikken over een menu waarbij de machtiging voor de Bluetooth-verbinding plaatsvindt door het invoeren van een code. Als de invoer voor de autorisering nodig is, moet deze altijd bij het opnieuw herstellen van de Bluetooth-verbinding plaatsvinden. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

126 124 Communiceren Voorzichtig! Het uit de adapter nemen van de mobiele telefoon tijdens het gesprek kan leiden tot het verbreken van de verbinding. Door het uit de adapter nemen wordt de verbinding met de af fabriek gemonteerde antenne onderbroken, waarmee de kwaliteit van de zend- en ontvangstsignalen terugloopt. Bovendien wordt het laadproces van de accu van de telefoon onderbroken. Aanwijzing Geldt niet voor alle mobiele telefoons die kunnen communiceren via Bluetooth. Gebruik uw mobiele telefoon uitsluitend met de hiertoe geschikte adapter, om de straling in de auto zo gering mogelijk te houden. Het plaatsen van de mobiele telefoon in de adapter garandeert een optimale zend- en ontvangstcapaciteit en biedt gelijktijdig het voordeel van het continu laden van de batterij. Als u de mobiele telefoon in de adapter plaatst, wordt de koppeling via de interface in de adapterset tot stand gebracht en wordt de Bluetooth-verbinding verbroken. Uit de luidsprekers van de auto klinkt een in volume afnemende toonreeks. Houd er rekening mee dat de reikwijdte van de Bluetooth-verbinding met het handsfreesysteem is beperkt tot het interieur van de auto. De reikwijdte is ook van lokale omstandigheden, zoals bijv. obstakels tussen de apparaten en van de interferentie met andere apparatuur afhankelijk. Als de mobiele telefoon bijv. in de binnenzak van een jack zit, kan dit tot problemen bij het tot stand brengen van de Bluetooth-koppeling met het handsfreesysteem of bij de dataoverdracht leiden. Als u op het informatiedisplay de Portugese taal hebt ingesteld, wordt voor de telefoonbediening automatisch die taal gebruikt die bij de codering van het handsfreesysteem werd voorgeschreven. Bij enkele mobilofoons met een operating system is het allereerst nodig op de telefoon een applicatie van de telefoonfabrikant te installeren, die de overname van het interne telefoonboek via Bluetooth mogelijk maakt. Mobiele telefoons en mobilofoon Het inbouwen van mobiele telefoons en mobilofoons mag alleen door een Škodadealer worden uitgevoerd. Škoda Auto staat het gebruik van mobiele telefoons en mobilofoons met een deskundig geïnstalleerde buitenantenne en een maximaal zendvermogen tot 10 watt toe. Over mogelijkheden voor de montage en het bedrijf van telefoons en zendapparatuur met een vermogen van meer dan 10 W kunt u zich bij de servicedealer informeren. Daarin staat, welke technische mogelijkheden er zijn om mobiele telefoons en mobilofoons naderhand in te bouwen. Bij het gebruik van mobiele telefoons of mobilofoons kunnen storingen in de elektronica van uw auto optreden. De oorzaak hiervan kan zijn: geen buitenantenne; verkeerd geïnstalleerde buitenantenne; Zendvermogen van meer dan 10 Watt. Daarom mogen mobiele telefoons of mobilofoons zonder buitenantenne of met een verkeerd geïnstalleerde buitenantenne niet binnen in de auto worden gebruikt. Bovendien moet zich ervan bewust zijn dat alleen met een buitenantenne de apparatuur optimaal kan presteren. Het gebruik van mobiele telefoons of mobilofoons zonder speciale buitenantenne resp. verkeerd geïnstalleerde buitenantenne kan tot een verhoging van de sterkte van de elektromagnetische velden in het interieur leiden. Svp geef voornamelijk attentie op het besturen van uw voertuig! Mobilofoons, mobiele telefoons of houders mogen niet op de afdekkappen van de airbags of binnen hun werkingsgebied worden gemonteerd. Bij een aanrijding zou dit tot persoonlijk letsel kunnen leiden.

127 Communiceren 125 Aanwijzing Neem de bedieningsaanwijzingen van de mobiele telefoons en mobilofoons in acht. Cd-wisselaar* Cd-wisselaar bedienen* Ingang AUX-IN* De ingang voor een externe audiobron AUX-IN bevindt zich rechts naast de handrem en is gecodeerd met. De ingang AUX-IN dient voor de overdracht van audio-signalen van aangesloten externe audiobronnen (b.v. ipod of mp3-player) en voor het afspelen van de muziek van deze apparaten via de af fabriek ingebouwde radio*. De ingang AUX-IN is* alleen gemonteerd in combinatie met een af fabriek ingebouwde radio. De beschrijving voor de bediening van de AUX-IN* staat in de betreffende handleiding van de radio*. Aanwijzing Als via AUX-IN* een externe audiobron is aangesloten die beschikt over een aparte voeding kan dit leiden tot een storing van de audiosignalen. Afb. 135 Cd-wisselaar Een cd laden Tip de toets AC aan en schuif de cd (compact disk) in de cd-lade AB. De cd wordt automatisch in de eerst volgende vrije positie in de cdwisselaar geladen. De LED in de betreffende toets AD stopt met knipperen. Cds laden Houd de toets AC ingedrukt en schuif de cd's achtereenvolgend in de cd-lade AB. De LED's in de toetsen AD knipperen niet meer. Een cd op een bepaalde positie laden Tip de toets AC kort aan. De LED's in de toetsen AD branden bij de al bezette posities en knipperen bij de vrije posities. Tip de gewenste toets AD aan en schuif de cd in de cd-lade AB. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

128 126 Communiceren Een cd uitwerpen Tip de toets A kort in om een cd uit te werpen. Voor de bezette plaatsen branden nu de LED's in de toetsen AD. Tip de betreffende toets AD aan. De cd wordt uitgeworpen. Alle cd's uitwerpen Houd de toets A langer dan 2 seconden ingedrukt om de cd's uit te werpen. Alle cd's in de cd-wisselaar worden achtereenvolgend uitgeworpen. Aanwijzing Schuif de cd in de cd-lade AB altijd met de bedrukte zijde naar boven gericht. Druk de cd nooit met geweld in de cd-lade, de cd wordt automatische in de lade getrokken. Na het laden van een cd in de cd-wisselaar moet u even wachten tot de LED van de betreffende toets AD gaat branden. Hierna is de cd-lade AB voor het laden van de volgende cd vrijgegeven. Als u een positie hebt gekozen waar zich al een cd bevindt, wordt deze cd uitgeworpen. Neem de uitgeworpen cd weg en laadt de gewenste cd. In het magazijn kunnen zes standaard-cd's (diameter 12 cm) worden geplaatst. Gebruik geen 8 cm- single-cd's! Om storingen aan de cd-wisselaar te voorkomen, adviseren wij niet gebruik te maken van een cd-beschermfolie of stabilisator (in de handel als cd-accessoire leverbaar). In dit instructieboekje staan alleen de benodigde handelingen voor het gebruik van de cd-wisselaar beschreven. Meer informatie met betrekking tot het instelmenu vindt u in het instructieboekje voor de radio. Tips voor het gebruik van de cd-wisselaar Let op de volgende aanwijzingen met betrekking tot het gebruik van de cd-wisselaar. Om een correcte, kwalitatief hoogwaardige cd-weergave te kunnen garanderen, mogen alleen schone cd's zonder krassen en beschadigingen worden gebruikt. Geen stickers op de cd's plakken. Niet-gebruikte cd's altijd in de originele inklapbare boxen bewaren. Cd's nooit blootstellen aan direct zonlicht. Voor het schoonmaken van de cd's een zachte niet-pluizende doek gebruiken. Daarbij de cd rechtlijnig vanuit het midden naar buiten toe afvegen. Sterke verontreiniging met een gebruikelijke cd-reiniger te lijf gaan. Gebruik nooit vloeistoffen zoals benzine, thinner of een grammofoonplaatreiniger, omdat deze het oppervlak van de cd kunnen aantasten. Voorzorgsmaatregelen bij laserapparatuur Laserapparaten zijn volgens DIN IEC 76 (CO) 6/VDE 0837 ingedeeld in veiligheidsklassen 1-4. De Škoda-cd-wisselaar valt in de veiligheidsklasse 1. De bij de apparaten van de klasse 1 gebruikte laser is zo energiearm, resp. afgeschermd, dat bij reglementair gebruik geen gevaar aanwezig is. Svp geef voornamelijk attentie op het besturen van uw voertuig! Aanwijzing De afdekkap van het apparaat niet wegnemen. Het apparaat bevat geen onderdelen, die door de gebruiker kunnen worden onderhouden.

129 Communiceren 127 Garantie Voor onze af fabriek gemonteerde radio gelden dezelfde garantievoorwaarden als voor nieuwe auto's. Aanwijzing Een defect in de zin van de garantie mag niet door een ondeskundige behandeling van het systeem of door ondeskundige reparatiepogingen zijn ontstaan. Bovendien mag ook geen uitwendige beschadiging aanwezig zijn. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

130 128 Communiceren

131 Passieve veiligheid 129 Veiligheid Passieve veiligheid Principes Veiligheid komt op de eerste plaats Passieve veiligheidsmaatregelen verlagen het risico op letsel in ongevalssituaties. In dit hoofdstuk vindt u belangrijke informatie, tips en aanwijzingen met betrekking tot het thema passieve veiligheid in uw auto. We hebben hier alles samengevat wat u bijvoorbeeld over veiligheidsgordels, airbags, kinderstoeltjes en de veiligheid van kinderen moet weten. Neem daarom de aanwijzingen en waarschuwing in dit hoofdstuk in acht in uw eigen belang en in het belang van de mede-inzittenden. In dit hoofdstuk staat belangrijke informatie voor de bestuurder en diens passagiers voor de omgang met de auto. Meer informatie met betrekking tot de veiligheid die uw en uw mede-inzittenden aangaan, vindt u in het volgende hoofdstuk in dit instructieboekje. De complete documentatie moet altijd in de auto aanwezig zijn. Dit is vooral belangrijk als u de auto verhuurt of verkoopt. Veiligheidsuitrustingen De veiligheidsuitrustingen maken deel uit van de bescherming voor de inzittenden en kunnen de kans op letsel bij een ongeval reduceren. reduceren. Bij de onderstaande opsomming staat een deel van de veiligheidsuitrusting die in uw auto is aangebracht: driepunts-veiligheidsgordels voor alle zitplaatsen; gordelkrachtbegrenzer voor voorstoelen; gordelspanner voor voorstoelen; instelling gordelhoogte voor de voorstoelen; voorairbag voor de bestuurder en de voorpassagier*; zijairbags*; hoofdairbags*; verankeringspunten voor kinderzitjes met het ISOFIX -systeem; verankeringspunten voor kinderzitjes met het Top Tether -systeem; in hoogte instelbare hoofdsteunen; instelbare stuurkolom. De genoemde veiligheidsuitrustingen werken samen om u en uw passagiers in een gevaarlijke situatie de best mogelijke bescherming te bieden. De veiligheidsuitrustingen helpen u of uw passagier niet als u of uw passagiers een verkeerde zithouding innemen of deze uitrustingen niet correct afstellen of gebruiken. Met het oog hierop geven wij u de informatie waarom deze uitrustingen zo belangrijk zijn, hoe zij bescherming bieden, waar bij het gebruik op moet worden gelet en hoe u en uw passagiers het meest effectief gebruik kunnen maken van de aanwezige veiligheidsuitrustingen. Deze handleiding bevat belangrijke waarschuwingen, waarop uw en uw passagiers moeten letten om de kans op letsel te verkleinen. Veiligheid geldt voor iedereen! Uw veiligheid en de veiligheid van uw passagiers mag u niet op het spel zetten. In het geval van een aanrijding kunnen de veiligheidsuitrustingen de kans op letsel Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

132 130 Passieve veiligheid Voor elke rit De bestuurder draagt altijd de verantwoording voor zijn passagiers en voor de bedrijfszekerheid van de auto. Voor uw eigen veiligheid en voor de veiligheid van uw passagiers moet voor elke rit op de onderstaande punten worden gelet. Controleer of de verlichting en de knipperlichten correct functioneren. Controleer de bandenspanning. Zorg ervoor dat alle ruiten een goed zicht naar buiten bieden. Zet de meegevoerde bagage goed vast bladzijde 71, Bagageruimte beladen. Controleer of er geen voorwerpen zijn die de bediening van de pedalen kunnen beïnvloeden. Stel de spiegel, de voorstoel en de voorstoel op uw lichaamsgrootte af. Wijs uw passagiers erop dat zij de hoofdsteunen aanpassen aan hun lichaamsgrootte. Bescherm kinderen door een geschikt kinderzitje en een juist gedragen veiligheidsgordel bladzijde 150, Veilig vervoer van kinderen. Neem de juiste zitpositie in. Attendeer uw passagiers erop dat ook zij een goede zithouding aannemen. Doe de veiligheidsgordel op de juiste wijze om. Wijs ook uw passagiers erop dat zij de veiligheidsgordel op de juiste wijze moeten dragen bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Wat beïnvloedt de rijveiligheid? De rijveiligheid wordt in hoge mate bepaald door de rijstijl en het gedrag van alle inzittenden. Laat uw aandacht niet van het verkeer afleiden, bijv. door passagiers of door een telefoongesprek. Neem nooit plaats achter het stuur als uw rijvaardigheid, bijv. door medicamenten, alcohol, drugs of iets dergelijks wordt beïnvloedt. Houdt u zich aan de verkeersregels en de voorgeschreven snelheden. Pas de rijsnelheid steeds aan de staat van het wegdek, alsmede aan de verkeers- en weersomstandigheden aan. Las tijdens een lange rit regelmatig een pauze in - uiterlijk om de twee uur. Juiste zitpositie Juiste zithouding van de bestuurder De juiste zitpositie van de bestuurder is belangrijk voor veilig en ontspannen rijden. Afb. 136 De juiste afstand van de bestuurder ten opzichte van het stuurwiel Als bestuurder bent u voor uzelf en uw passagiers verantwoordelijk. Als uw rijveiligheid wordt beïnvloed brengt u niet alleen uzelf maar ook de andere verkeersdeelnemers in gevaar. Let dan ook op de volgende aanwijzingen.

133 Passieve veiligheid 131 Vervolg Voor uw eigen veiligheid en om de kans op letsel bij een aanrijding te verkleinen adviseren wij de volgende instelling. Stel het stuurwiel zo af dat de afstand tussen het stuurwiel en het borstbeen minstens 25 cm bedraagt bladzijde 130, afb Stel de bestuurdersstoel in lengterichting zodanig in dat de pedalen met licht gebogen knie geheel kunnen worden ingetrapt. Stel de leuning zo af dat u het stuurwiel op het bovenste punt met licht gebogen armen kunt vastpakken. Stel de hoofdsteun zo af dat de bovenzijde van de hoofdsteun, indien mogelijk, op dezelfde hoogte als het bovenste deel van uw hoofd ligt afb Doe de veiligheidsgordel op de juiste wijze om bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Instelling bestuurdersstoel bladzijde 64, Voorstoelen instellen. Afb. 137 De juiste instelling van de hoofdsteun van de bestuurder De voorstoelen en alle hoofdsteunen moeten altijd overeenkomstig de lichaamsgrootte worden ingesteld, terwijl ook de veiligheidsgordels altijd correct moeten worden gedragen om u en uw passagiers een optimale bescherming te bieden. De bestuurder moet een minimale afstand van 25 cm ten opzichte van het stuur aanhouden bladzijde 130, afb Als deze minimale afstand niet wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Houd tijdens het rijden het stuurwiel met de beide handen aan de zijkant op de buitenrand in de stand van 9 uur en 3 uur vast. Houd het stuurwiel nooit in de 12-uursstand of in een andere stand vast (bijv. in het midden of aan de binnenste stuurwielrand). In een dergelijk geval zou, bij het activeren van de bestuurdersairbag, letsel kunnen worden opgelopen aan armen, handen en hoofd. Tijdens het rijden mag de leuning niet te schuin naar achteren staan, omdat anders de werking van de veiligheidsgordels en de airbags in negatieve zin worden beïnvloed - kans op letsel! Zorg ervoor dat zich geen voorwerpen in de voetenruimte bevinden omdat deze voorwerpen bij een rij- of remactie tussen de pedalen kunnen komen. U zou dan niet in staat zijn te koppelen, te remmen of gas te geven. Juiste zitpositie van de voorpassagier De voorpassagier moet een minimale afstand van 25 cm ten opzichte van het dashboard aanhouden zodat de airbag bij een activering de grootst mogelijke veiligheid biedt. Voor de veiligheid van de voorpassagier en om de kans op letsel bij een aanrijding te verkleinen adviseren wij de volgende instelling. Zet de stoel van de voorpassagier zo ver mogelijk naar achteren. Stel de hoofdsteun zo af dat de bovenzijde van de hoofdsteun, indien mogelijk, op dezelfde hoogte als het bovenste deel van uw hoofd ligt afb Doe de veiligheidsgordel op de juiste wijze om bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Bij wijze van uitzondering kunt de airbag voor de voorpassagier uitschakelen bladzijde 147, Airbags uitschakelen. Voorpassagiersstoel instellen bladzijde 64, Voorstoelen instellen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

134 132 Passieve veiligheid De voorstoelen en alle hoofdsteunen moeten altijd overeenkomstig de lichaamsgrootte worden ingesteld, terwijl ook de veiligheidsgordels altijd correct moeten worden gedragen om u en uw passagiers een optimale bescherming te bieden. De voorpassagier moet een minimale afstand van 25 cm ten opzichte van het dashboard aanhouden. Als deze minimale afstand niet wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Houd de voeten tijdens het rijden altijd in de voetenruimte - leg de voeten nooit op het dashboard, in de ruitsponning of op de zittingen! Bij een remactie of een aanrijding stelt u zich dan aan een verhoogd letselrisico bloot. Bij een inschakeling van de airbag kunt u door de verkeerde zithouding dodelijk letsel oplopen! Tijdens het rijden mag de leuning niet te schuin naar achteren staan, omdat anders de werking van de veiligheidsgordels en de airbags in negatieve zin worden beïnvloed - kans op letsel! Juiste zithouding voor de passagiers op de achterbankzittingen De passagiers op de achterbankzittingen moeten rechtop zitten, de voeten in de voetenruimte houden en de veiligheidsgordels op de juiste wijze dragen. Om de kans op letsel bij plotseling remmen of bij een aanrijding te voorkomen moeten de passagiers op de achterbankzittingen op het volgende letten. Stel de hoofdsteunen zo af dat de bovenzijde van de hoofdsteun, indien mogelijk, op dezelfde hoogte als het bovenste deel van uw hoofd ligt bladzijde 131, afb Doe de veiligheidsgordel op de juiste wijze om bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Maak gebruik van een geschikt kinderzitjesysteem als u kinderen in de auto meeneemt bladzijde 150, Veilig vervoer van kinderen. De hoofdsteunen moeten altijd overeenkomstig de lichaamsgrootte worden ingesteld om u en uw passagiers een optimale bescherming te bieden. Houd de voeten tijdens het rijden altijd in de voetenruimte - leg de voeten nooit op ruitsponningen of op de zittingen. Bij een remactie of een aanrijding stelt u zich dan aan een verhoogd letselrisico bloot. Bij het activeren van de hoofdairbag* neemt de kans op letsel bij een verkeerde zithouding toe, de kans op dodelijk letsel is zelfs niet uitgesloten! Als de passagiers op de achterbankzittingen niet rechtop zitten, neemt door het niet goed zitten van de veiligheidsgordel de kans op letsel toe. Tijdens het rijden mag de leuning niet te schuin naar achteren staan, omdat anders de werking van de veiligheidsgordels en de airbags in negatieve zin worden beïnvloed - kans op letsel! Voorbeelden van een verkeerde zitpositie Een verkeerde zitpositie kan voor de inzittenden leiden tot ernstig letsel of zelfs tot de dood. Veiligheidsgordels kunnen alleen als deze op de juiste wijze worden gedragen hun optimale bescherming bieden. Verkeerde zithoudingen reduceren de beschermende werking van de veiligheidsgordel aanzienlijk en verhoogt de kans op letsel door een verkeerde loop van de veiligheidsgordel. Als bestuurder bent u voor uzelf en uw passagiers verantwoordelijk, en vooral voor meerijdende kinderen. Sta nooit toe dat een passagier tijdens het rijden een verkeerde zithouding aanneemt. De volgende opsomming bevat een aantal voorbeelden van welke zithoudingen gevaarlijk zijn voor de inzittenden. Deze opsomming is niet compleet, maar wij willen graag uw interesse voor dit thema opwekken. Daarom nooit tijdens de rit: in de auto gaan staan; op de zittingen staan; op de zittingen knielen;

135 Passieve veiligheid 133 de leuning vlak naar achteren leggen; op het dashboard leunen; op de achterbank gaan liggen; alleen op het voorste deel van de zitting gaan zitten; naar opzij gericht plaatsnemen; uit de ruitsponning hangen; de voeten buiten de ruitsponning houden; de voeten op het dashboard leggen; de voeten op het stoelkussen leggen; iemand in de voetenruimte mee laten rijden; zonder omgelegde veiligheidsgordel meerijden; zich in de bagageruimte ophouden. Door een verkeerde zithouding stelt de inzittende zich bloot aan levensgevaarlijk letsel als de airbag wordt geactiveerd en hem hierbij raakt. Neem voor het begin van de rit de juiste zitpositie in en wijzig deze zithouding tijdens de rit niet. Wijs uw passagiers erop dat zij een juiste zithouding aannemen en deze houding ook tijdens de rit niet wijzigen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

136 134 Veiligheidsgordels Veiligheidsgordels Waarom veiligheidsgordels? Bij het vervoer van kinderen moet u rekening houden met speciale veiligheidsaspecten bladzijde 150, Veilig vervoer van kinderen. Doe de gordel vóór elke rit, ook in stadsverkeer, altijd om! Dat geldt ook voor de mede-inzittenden op de achterbankzittingen - kans op letsel! Ook zwangere vrouwen moeten altijd de veiligheidsgordel dragen. Alleen dat biedt de beste bescherming voor het ongeboren kind bladzijde 136, Driepunts-veiligheidsgordels omdoen. Het verloop van de gordelband is voor de beschermende werking van de veiligheidsgordel van grote betekenis. Hoe de veiligheidsgordel moet worden gedragen staat op de volgende bladzijden beschreven. Afb. 138 Bestuurder met veiligheidsgordel Het is bewezen dat veiligheidsgordels goede bescherming bieden bij ongelukken afb In de meeste landen is het gebruik van veiligheidsgordels daarom wettelijk voorgeschreven. Veiligheidsgordels die correct worden gedragen, houden de inzittenden van de auto in de juiste zitpositie afb De gordels reduceren de bewegingsenergie in aanzienlijke mate. Verder voorkomen ze ongecontroleerde bewegingen die op zich al zwaar letsel tot gevolg kunnen hebben. Auto-inzittenden met correct gedragen veiligheidsgordels profiteren in sterke mate van het feit dat de bewegingsenergie optimaal via de gordels wordt opgevangen. Ook waarborgen de structuur van de voorzijde van de auto en andere passieve veiligheidskenmerken van uw auto, zoals bijv. het airbagsysteem, een reducering van de bewegingsenergie. De ontstane energie wordt daardoor verminderd en het risico van letsel kleiner. Ongevalsstatistieken bewijzen dat goed zittende gordels het risico van letsel verkleinen en de kans op overleven bij een zware aanrijding vergroten bladzijde 135. Aanwijzing Neem bij het gebruik van de veiligheidsgordels de afwijkende wettelijke bepalingen in acht.

137 Veiligheidsgordels 135 Het natuurkundige principe van een frontale aanrijding Afb. 139 De bestuurder zonder gordel vliegt naar voren kinetische energie hangt in belangrijke mate af van de snelheid en het gewicht van de auto en de inzittenden van de auto. Bij toenemende snelheid en toenemend gewicht moet bij een aanrijding meer energie worden geabsorbeerd. De snelheid van de auto is echter toch de belangrijkste factor. Als de snelheid bijvoorbeeld van 25 km/h tot 50 km/h wordt verdubbeld, wordt de bewegingsenergie verviervoudigd. De veelgehoorde mening dat het mogelijk is het lichaam bij een lichte aanrijding met de handen tegen te houden, is verkeerd. Al bij geringe aanrijdingssnelheden worden krachten op het lichaam werkzaam die niet meer kunnen worden opgevangen. Ook al rijdt u maar met een snelheid van 30 km/h tot 50 km/h, dan nog zijn bij een ongeluk krachten op het lichaam werkzaam die gemakkelijk meer dan N (Newton) kunnen bedragen. Dat komt overeen met een gewichtsbelasting van één ton (1000 kg). Bij een frontale aanrijding worden inzittenden die geen gordel dragen naar voren geslingerd en klappen zonder controle tegen delen van de auto in het interieur zoals stuurwiel, dashboard, voorruit afb De inzittenden zonder gordel kunnen onder bepaalde omstandigheden zelfs uit de auto worden geslingerd. Dit kan leiden tot dodelijk letsel. Ook voor de passagiers op de achterbank is het belangrijk een gordel te dragen, omdat zij bij een aanrijding zonder controle door de auto worden geslingerd. Een mede-inzittende op de achterbankzitting die geen gordel draagt brengt niet alleen zichzelf in gevaar, maar ook degene die vóór hem zit afb Afb. 140 De mede-inzittende zonder gordel op de achterbankzitting vliegt naar voren Het natuurkundige principe van een frontale aanrijding is eenvoudig te verklaren: Zodra de auto in beweging is, ontstaat zowel bij de auto als bij de inzittenden van de auto bewegingsenergie, de zogenaamde kinetische energie. De grootte van de Belangrijke veiligheidsinstructies bij de omgang met veiligheidsgordels De juiste omgang met de veiligheidsgordels verkleint aanzienlijk de kans op letsel! De gordelband mag niet zijn ingeklemd of verdraaid of langs scherpe kanten schuren. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

138 136 Veiligheidsgordels Vervolg Het verloop van de gordelband is voor de maximale beschermende werking van de veiligheidsgordel van grote betekenis bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Met een veiligheidsgordel mogen nooit twee personen gelijktijdig (ook geen kinderen) worden vastgemaakt. De veiligheidsgordels bieden alleen maar maximale bescherming in de juiste zitpositie bladzijde 130, Juiste zitpositie. De gordelband mag niet over vaste of breekbare voorwerpen (bijv. bril, ballpoint, bos sleutels enz.) lopen omdat daardoor letsel kan ontstaan. Dikke kleding (bijv. een regenjas over het colbertjasje) heeft een negatieve invloed op het correct dragen en de werking van de veiligheidsgordels. Het gebruik van klemmen of andere voorwerpen voor het instellen van de veiligheidsgordels (bijv. voor het inkorten van de gordels bij kleinere personen) is verboden. De slotgesp mag alleen in het bij de betreffende zitting behorende slotdeel worden gestoken. Het verkeerd omdoen van de veiligheidsgordel beïnvloedt de beschermende werking hiervan en de kans op letsel neemt toe. De leuningen mogen niet te ver naar achteren staan, omdat anders de werking van de veiligheidsgordel teniet kan worden gedaan. De gordelband moet schoon worden gehouden. Een vuile gordelband kan de werking van de gordeloprolautomaat nadelig beïnvloeden bladzijde 183, Veiligheidsgordels. De geleider van de slotgesp mag niet door papier of iets dergelijks zijn verstopt omdat dan de gordelgesp niet vast kan klikken. Controleer regelmatig de staat van uw veiligheidsgordels. Als de gordel, de gordelverbindingen, de oprolautomaten of het slotdeel is beschadigd, moet de betreffende veiligheidsgordel door een Škoda-dealer worden vervangen. De veiligheidsgordels mogen niet worden uitgebouwd een ook mag er niet op enige wijze wijzigingen aan worden aangebracht. Probeer niet de veiligheidsgordel zelf te repareren. Vervolg Beschadigde veiligheidsgordels die bij een aanrijding zijn belast en daardoor zijn uitgerekt, moeten worden vervangen - bij voorkeur door een Škoda-dealer. Bovendien moeten ook de gordelbevestigingspunten worden gecontroleerd. In een aantal landen kunnen veiligheidsgordels worden gebruikt waarvan de werking afwijkt van de op de volgende bladzijden beschreven veiligheidsgordels. Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen? Driepunts-veiligheidsgordels omdoen Eerst de gordel omdoen, daarna starten! Afb. 141 Gordelbandverloop van de schouder- en heupgordel

139 Veiligheidsgordels 137 Vervolg Afb. 142 Gordelbandverloop bij zwangere vrouwen Stel de stoel en de hoofdsteun goed in voordat de gordel wordt omgedaan bladzijde 130, Juiste zitpositie. Trek de gordelband langzaam aan de slotgesp over borst en bekken. Steek de slotgesp in het bij de stoel horende gordelslot totdat hij hoorbaar inklikt. Trek bij wijze van proef aan de gordel om te controleren of de gordel goed in het slot is vergrendeld. Elke driepunts-veiligheidsgordel is met een oprolautomaat uitgerust. Deze automaat waarborgt volledige bewegingsvrijheid als er langzaam aan de gordel wordt getrokken. Bij plotseling remmen blokkeert de automaat evenwel. De gordels blokkeren ook bij het accelereren, bij het rijden in de bergen en door bochten. Ook zwangere vrouwen moeten altijd veiligheidsgordels dragen. Het schoudergordeldeel mag nooit over de hals lopen maar moet ongeveer over het midden van de schouder lopen en goed tegen het bovenlichaam aanliggen. Het heupgordeldeel moet vóór het bekken worden gelegd, mag niet over de buik lopen en moet altijd strak tegen het lichaam aanliggen bladzijde 136, afb De gordel zo nodig uitlijnen. Bij zwangere vrouwen moet de heupgordel zo diep mogelijk tegen het bekken aanliggen zodat er geen druk op de onderbuik ontstaat. Let altijd op het goede verloop van de veiligheidsgordels. Een verkeerd gedragen veiligheidsgordel kan zelfs bij een lichte aanrijding tot letsel leiden. Een te los gedragen veiligheidsgordel kan tot letsel leiden, omdat uw lichaam bij een ongeval door de bewegingsenergie verder naar voren komt en dan abrupt door de gordel wordt afgeremd. Steek de slotgesp alleen maar in het bij de betreffende zitplaats horende slotdeel. Als u dat niet doet, heeft dat een negatieve invloed op de beschermende werking en neemt het verwondingsrisico toe. Gordelhoogte-instelling op de voorstoelen Afb. 143 Voorstoel: Gordelhoogte-instelling Met behulp van de gordelhoogte-instelling kan het verloop van de voorste driepunts-veiligheidsgordel ter hoogte van de schouder aan het lichaam worden aangepast. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

140 138 Veiligheidsgordels Druk voor het instellen op de doorvoerplaat en schuif deze naar boven of naar beneden afb Na het instellen controleert u door met korte rukken aan de gordel of de geleiderand zeker vergrendeld is. Stel de hoogte van de gordel zo in, dat de schoudergordel ongeveer over het midden van de schouder - maar in geen geval langs de hals - loopt. Aanwijzing Voor het aanpassen van het verloop van de gordelband kan op de voorstoelen ook de stoelhoogteverstelling* worden gebruikt. Veiligheidsgordels afdoen Afb. 144 Losmaken van de slotgesp van het gordelslot Druk op de rode knop in het gordelslot afb De slotgesp springt door veerdruk naar buiten. Leid de gordel met de hand terug zodat de oprolautomaat de gordelband ten slotte gemakkelijk kan oprollen. Een kunststofknop in de gordel houdt de gordelgesp zo dat hij makkelijk kan worden vastgepakt. Driepunts-veiligheidsgordel voor de middelste zitting achter De driepunts-veiligheidsgordel voor de middelste zitting achter is bij de bagageruimte aan de linkerzijde van de dakhemel verankerd. Uw auto is standaard uitgerust met een driepunts-veiligheidsgordel. Veiligheidsgordel omdoen Trek de gordel met de twee slotgespen uit de hemelbekleding. Steek de slotgesp op het einde van de gordel in het gordelslot aan de linkerzijde tot deze hoorbaar vastklikt. De tweede slotgesp, die verschuifbaar is op de gordel, moet over de borst worden getrokken en in het gordelslot aan de rechterzijde worden gestoken tot deze hoorbaar vastklikt. Trek bij wijze van proef aan de gordel om te controleren of de beide slotgespen goed zijn vastgeklikt in de sloten. De slotgespen van de driepunts veiligheidsgordel voor de achterste, middelste zitting hebben een verschillende vorm, zodat zij alleen in het betreffende gordelslot passen. Als het niet lukt de slotgesp in het gordelslot te steken, is dit waarschijnlijk te wijten aan het feit dat het verkeerde gordelslot wordt gebruikt. Veiligheidsgordel afdoen Doe de veiligheidsgordel in omgekeerde volgorde af. De driepunts-veiligheidsgordel voor de middelste zitting achter kan alleen goed functioneren als de rugleuningen van de achterbankzittingen correct zijn vergrendeld bladzijde 67.

141 Veiligheidsgordels 139 Vervolg Na het ontgrendelen de veiligheidsgordel vasthouden en deze langzaam laten oprollen, tot de twee slotgespen tegen de hemelbekleding liggen en met een magneet worden geborgd - kans op letsel. Ontgrendel nooit de beide slotgespen gelijktijdig. Bij het verschroten van de auto of van afzonderlijke onderdelen van het systeem moeten beslist de betreffende veiligheidsvoorschriften in acht worden genomen. Deze voorschriften zijn bij de Škoda-dealers/vakgarages bekend en daar kunt u ook uitvoerige informatie krijgen. Bij het verschroten van de auto of delen van het veiligheidssysteem is het belangrijk op de nationale wettelijke veiligheidsvoorschriften te letten. Gordelspanner De veiligheid van de bestuurder en de voorpassagier die een gordel dragen wordt door de gordelspanners op de oprolautomaten van de voorste driepunts veiligheidsgordels vergroot. Bij frontale aanrijdingen vanaf een bepaalde zwaarte worden de driepunts-veiligheidsgordels automatisch strak gespannen. De gordelspanner wordt ook geactiveerd als de veiligheidsgordel niet wordt gedragen. Bij lichte frontale aanrijdingen, aanrijdingen van opzij of van achteren, bij over de kop slaan en bij ongevallen waarbij geen aanzienlijke krachten van voren komen, worden de gordelspanners niet geactiveerd. Alle werkzaamheden aan het gordelspannersysteem of in de nabijheid hiervan, zoals het uit- en inbouwen van systeemdelen met het oog op andere reparatiewerkzaamheden, mogen alleen door een Škoda-dealer worden uitgevoerd. Het systeem biedt slechts bescherming bij één aanrijding. Als de gordelspanners zijn geactiveerd, moet het hele systeem worden vervangen. Als de auto wordt verkocht moet deze bedieningshandleiding aan de koper worden meegegeven. Aanwijzing Bij het activeren van de gordelspanners komt rook vrij. Dat is geen teken dat de auto in brand staat. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

142 140 Airbagsysteem Airbagsysteem Beschrijving van het airbagsysteem Algemene aanwijzingen met betrekking tot het airbagsysteem Het voorairbagsysteem biedt in aanvulling op de driepunts-veiligheidsgordels extra bescherming voor hoofd en borst van de bestuurder en voorpassagier bij middelzware frontale aanrijdingen. Bij aanrijdingen van opzij verminderen de zijairbags de kans op letsel voor de inzittenden aan het naar de zijde van de aanrijding gerichte deel van het lichaam. Het airbagsysteem staat alleen na het inschakelen van het contact paraat. De paraatheid van het airbagsysteem wordt elektronisch gecontroleerd. Elke keer als het contact wordt ingeschakeld, gaat het airbagcontrolelampje enkele seconden branden. Het airbagsysteem bestaat (al naargelang de uitrusting van de auto) uit: een elektronisch regelapparaat; de voorairbags voor de bestuurder en de voorpassagier bladzijde 141; de zijairbags bladzijde 144; hoofdairbags bladzijde 145; een airbagcontrolelampje op het instrumentenpaneel bladzijde 37; een schakelaar voor de airbag van de voorpassagier* bladzijde 148; een controlelampje voor uitschakeling airbag voor de voorpassagier* op het middenstuk van het dashboard bladzijde 148. Er is sprake van een storing aan het airbagsysteem als: bij het inschakelen van het contact het airbagcontrolelampje niet gaat branden; na het inschakelen van het contact het airbagcontrolelampje na ca. 3 seconden niet uitgaat; na het inschakelen van het contact het airbagcontrolelampje uitgaat en weer gaat branden; het airbagcontrolelampje tijdens het rijden gaat branden of knippert; het airbagcontrolelampje van de uitgeschakelde airbag voor de voorpassagier* op het middenstuk van het dashboard knippert. Opdat de inzittenden van de auto bij activering van de airbags maximale bescherming genieten, moeten de voorstoelen overeenkomstig de lichaamsgrootte correct zijn ingesteld bladzijde 130, Juiste zitpositie. Als u tijdens het rijden geen veiligheidsgordels draagt, te ver naar voren leunt of een andere verkeerde zithouding aanneemt, stelt u zich bij een aanrijding aan een verhoogd risico op letsel bloot. Als er sprake is van een storing, moet het airbagsysteem direct door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Anders loopt u het risico dat de airbags bij een aanrijding niet worden geactiveerd. Aan de onderdelen van het airbagsysteem mogen geen wijzigingen worden aangebracht. Het is verboden de afzonderlijke delen van het airbagsysteem te manipuleren omdat dan de kans bestaat dat een airbag wordt geactiveerd. Het airbagsysteem biedt slechts bescherming voor één ongeval. Als de airbag is geactiveerd, moet het airbagsysteem worden vervangen. Het airbagsysteem is gedurende de gehele levensduur onderhoudsvrij. Geef bij verkoop van de auto de complete autodocumentatie aan de koper mee. Denk eraan dat ook de documenten met betrekking tot een eventueel uitgeschakelde voorpassagiersairbag daarbij horen! Bij het verschroten van de auto of afzonderlijke onderdelen van het airbagsysteem moeten beslist de daarvoor geldende veiligheidsvoorschriften in acht worden genomen. Deze voorschriften zijn bij de servicedealers bekend. Bij het verschroten van de auto of onderdelen van het airbagsysteem moeten de nationaal geldende voorschriften beslist in acht worden genomen.

143 Airbagsysteem 141 Wanneer worden de airbags geactiveerd? Het airbagsysteem is zodanig ontworpen dat bij middelzware frontale aanrijdingen de bestuurders- en voorpassagiersairbag* worden geactiveerd. Bij krachtige aanrijdingen van opzij worden de zijairbags* in de voorstoel en de hoofdairbag* aan de zijde van de aanrijding geactiveerd. In bijzondere ongevalssituaties kunnen zowel de voor- alsook de zij- en hoofdairbags* tegelijk worden geactiveerd. Bij lichte frontale aanrijdingen of aanrijdingen van opzij, bij staartbotsingen en bij het over de kop slaan van de auto worden de airbags niet geactiveerd. Activeringsfactoren Het is niet mogelijk in grote lijnen voor elke situatie geldende activeringsvoorwaarden voor het airbagsysteem vast te leggen omdat de omstandigheden bij ongevallen zeer verschillend zijn. Een belangrijke rol spelen hierbij bijvoorbeeld factoren, zoals de aard van het voorwerp waar de auto tegenaan rijdt (hard, zacht), aanrijdingshoek, snelheid van de auto enz. Beslissend voor de activering van de airbags is de bij een aanrijding optredende vertraging. Het regelapparaat analyseert het verloop van de aanrijding en activeert het betreffende veiligheidssysteem. Als de tijdens de aanrijding optredende en gemeten vertragingswaarden van de auto onder de in de regeleenheid vastgelegde referentiewaarden blijven, worden de airbags niet geactiveerd hoewel de auto door de aanrijding wel degelijk sterk kan zijn vervormd. Als bij een ongeval de airbags worden geactiveerd: gaat de binnenverlichting branden (als de schakelaar voor de binnenverlichting in de portiercontactstand staat); worden de alarmlichten ingeschakeld; worden alle portieren ontgrendeld. Voorairbags Beschrijving van de voorairbags Het airbagsysteem is geen vervanging voor de veiligheidsgordel! Afb. 145 Bestuurdersairbag in het stuurwiel De airbags worden niet geactiveerd bij: uitgeschakeld contact; lichte frontale aanrijding; lichte aanrijding van opzij; aanrijding van achteren; over de kop slaan. Aanwijzing Bij het opblazen van de airbag komt een grijswit of rood, onschadelijk gas vrij. Dat is absoluut normaal en duidt niet op brand in de auto. Afb. 146 Voorpassagiersairbag in het dashboard Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

144 142 Airbagsysteem De voorairbag voor de bestuurder is in het stuurwiel ondergebracht bladzijde 141, afb De voorairbag voor de voorpassagier* is in het dashboard boven het dashboardkastje ondergebracht bladzijde 141, afb Beide inbouwplaatsen zijn met het opschrift AIRBAG gemarkeerd. Het voorairbagsysteem biedt in aanvulling op de driepunts-veiligheidsgordels extra bescherming voor hoofd en borst van de bestuurder en voorpassagier bij middelzware frontale aanrijdingen in Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot het voorairbagsysteem op bladzijde 143. De airbag is geen vervanging van de veiligheidsgordel, maar maakt deel uit van het totale passieve veiligheidsconcept van de auto. Bedenk wel dat de maximale beschermende werking van de airbag alleen wordt verkregen in combinatie met veiligheidsgordels die ook daadwerkelijk worden gedragen. De veiligheidsgordels hebben naast hun normale functie ook nog de taak de bestuurder en de voorpassagier bij een frontale aanrijding in een zodanige positie te houden dat de voorairbag maximale bescherming kan bieden. Daarom moeten de veiligheidsgordels niet alleen op grond van wettelijke voorschriften maar ook om veiligheidsredenen altijd worden gedragen bladzijde 134, Waarom veiligheidsgordels?. Voorzichtig! Na het activeren van de voorairbag voor de voorpassagier moet het dashboard worden vervangen. Werking van de voorairbags De kans op letsel voor het bovenlichaam wordt door de volledig opgeblazen airbags verminderd. Afb. 147 Gasgevulde airbags Het airbagsysteem is zodanig ontworpen dat bij middelzware frontale aanrijdingen de bestuurders- en voorpassagiersairbag* worden geactiveerd. In speciale ongeval omstanigheden kunnen de voor-, zij- en hoofdairbag gelijktijdig ingeschakeld worden. Als de airbags worden geactiveerd, worden de luchtzakken met drijfgas gevuld en ontvouwen ze zich vóór de bestuurder en de voorpassagier afb Het opblazen van de airbag gebeurt in fracties van seconden en met hoge snelheid om bij een aanrijding extra bescherming te kunnen bieden. Als de bestuurder en voorpassagier in de volledig opgeblazen luchtzak duiken, wordt hun beweging gedempt en de kans op letsel voor hoofd en bovenlichaam verminderd. De speciaal ontwikkelde luchtzak laat gecontroleerd wegstromen van het gas toe (afhankelijk van de belasting door de betreffende persoon) om hoofd en bovenlichaam op te vangen. Na een aanrijding is de luchtzak daardoor zo ver leeggestroomd dat het zicht naar voren weer vrij is. Bij het opblazen van de airbag komt een grijswit, onschadelijk gas vrij. Dat is absoluut normaal en duidt niet op brand in de auto.

145 Airbagsysteem 143 Bij de activering ontwikkelt de airbag zulke grote krachten, dat bij een niet-correcte stoelinstelling of zithouding letsel kan ontstaan in Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot het voorairbagsysteem op bladzijde 143. Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot het voorairbagsysteem De juiste omgang met het airbagsysteem verkleint aanzienlijk de kans op letsel! Afb. 148 Veilige afstand tot het stuurwiel Neem kinderen nooit onbeveiligd op de voorstoel van de auto mee. Als de airbags bij een aanrijding worden geactiveerd, zouden kinderen ernstig letsel kunnen oplopen of zelfs worden gedood! Voor de bestuurder en de voorpassagier is het belangrijk dat er een afstand van minstens 25 cm ten opzichte van het stuurwiel, resp. het dashboard wordt aangehouden afb Als deze minimale afstand niet wordt aangehouden, kan het airbagsysteem u niet beschermen - levensgevaar! Bovendien moeten de voorstoelen en de hoofdsteunen altijd in overeenstemming met de lichaamsgrootte zijn ingesteld. Bij het gebruik van een kinderzitje op de stoel van de voorpassagier waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moet beslist Vervolg de airbag voor de voorpassagier worden uitgeschakeld bladzijde 147, Airbags uitschakelen. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zij- of hoofdairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Tussen de voorin zittende personen en het werkingsgebied van de airbag mogen zich geen andere personen, huisdieren of voorwerpen bevinden. Het stuurwiel en het oppervlak van de airbagmodule in het dashboard aan de voorpassagierszijde mag niet worden beplakt of van een bekledingslaag worden voorzien of anderszins worden bewerkt. Deze delen mogen alleen maar met een droge of met water bevochtigde doek worden gereinigd. Op de afdekkingen van de airbagmodules of in de onmiddellijke nabijheid daarvan mogen geen onderdelen worden gemonteerd zoals bekerhouders, telefoonhouders e.d. Aan de onderdelen van het airbagsysteem mogen geen wijzigingen worden aangebracht. Alle werkzaamheden aan het airbagsysteem en het uit- en inbouwen van de systeemcomponenten in verband met andere reparatiewerkzaamheden (bijv. het uitbouwen van het stuurwiel) mogen alleen door een Škoda-dealer/servicedealer worden uitgevoerd. Breng nooit wijzigingen aan de voorbumper of aan de carrosserie aan. Leg aan de voorpassagierszijde nooit voorwerpen bovenop het dashboard. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

146 144 Airbagsysteem Zijairbags* Beschrijving van de zijairbags De zijairbag verhoogt bij een aanrijding van opzij de bescherming voor de inzittenden. Werking van de zijairbags De kans op letsel voor het bovenlichaam wordt door de volledig opgeblazen airbags verminderd. Afb. 150 zijairbag geactiveerd Afb. 149 Bestuurdersstoel: Inbouwplaats van de airbag De zijairbags zijn in de leuningbekleding van de voorstoelen geplaatst en het middendeel voorzien van het opschrift AIRBAG afb Het zijairbagsysteem biedt in aanvulling op de driepunts-veiligheidsgordel extra bescherming voor het bovenlichaam (borst, buik en bekken) bij zware aanrijdingen van opzij in Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot de zijairbag op bladzijde 145. De veiligheidsgordels hebben naast hun normale functie ook nog de taak de bestuurder en de voorpassagier bij een aanrijding van opzij zo in positie te houden dat de zijairbag maximale bescherming kan bieden. Daarom moeten de veiligheidsgordels niet alleen op grond van wettelijke voorschriften maar ook om veiligheidsredenen altijd worden gedragen bladzijde 134, Waarom veiligheidsgordels?. Bij krachtige aanrijdingen van opzij worden de zijairbags in de voorstoel en de hoofdairbag aan de zijde van de aanrijding geactiveerd afb In speciale ongeval omstanigheden kunnen de voor-, zij- en hoofdairbag gelijktijdig ingeschakeld worden. Als een airbag wordt geactiveerd, wordt de luchtzak met drijfgas gevuld. Het opblazen van de airbag gebeurt in fracties van seconden en met hoge snelheid om bij een aanrijding extra bescherming te kunnen bieden. Bij het opblazen van de airbag komt een grijswit, onschadelijk gas vrij. Dat is absoluut normaal en duidt niet op brand in de auto. Als de inzittende in de volledig opgeblazen airbag duikt, wordt de op hem uitgeoefende belasting gedempt en wordt het verwondingsrisico voor het gehele bovenlichaam (borst, buik en bekken) aan de naar de deur gerichte zijde verminderd.

147 Airbagsysteem 145 Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot de zijairbag De juiste omgang met het airbagsysteem verkleint aanzienlijk de kans op letsel! Bij het gebruik van een kinderzitje op de stoel van de voorpassagier waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moet beslist de airbag voor de voorpassagier worden uitgeschakeld bladzijde 147, Airbags uitschakelen. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zijairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Uw hoofd mag zich nooit in het gebied bevinden waarin de zijairbags worden opgeblazen. U zou daardoor bij een ongeval zwaar letsel kunnen oplopen. Dit geldt vooral voor kinderen die zonder geschikt kinderstoeltje worden vervoerd bladzijde 152, Veiligheid van kinderen en zijairbag*. Als kinderen tijdens het rijden een verkeerde zitpositie innemen, staan ze bij een aanrijding bloot aan een hogere kans op letsel. Dit kan dodelijk letsel tot gevolg hebben bladzijde 150, Wat u moet weten als u kinderen vervoert!. Tussen de personen en het werkingsgebied van de airbag mogen zich geen andere personen, huisdieren of voorwerpen bevinden. Aan de portieren mag geen toebehoor zoals b.v. blikjeshouders aangebracht zijn. Aan de kledinghaken in de auto mag alleen maar lichte kleding worden opgehangen. Laat geen zware en scherpe voorwerpen in de zakken van de kledingstukken zitten. Oefen geen grote krachten op de stoelleuningen uit, door hier bijv. krachtig tegen te stoten of de voeten hier tegen af te zetten, omdat het systeem dan kan worden beschadigd. De zijairbags zouden dan eventueel niet kunnen worden geactiveerd! Vervolg U mag in geen geval hoezen over de bestuurders- of voorpassagiersstoel trekken die niet nadrukkelijk door Škoda Auto zijn vrijgegeven. Omdat de luchtzak uit de stoelleuning naar buiten komt, zou bij gebruik van niet-vrijgegeven stoel of stoelhoezen de beschermende werking van uw zijairbags aanzienlijk kunnen verminderen. Beschadigingen van de originele stoelbekleding in de buurt van de zijairbagmodules moeten direct door een Škoda-dealer worden gerepareerd. De airbagmodules in de voorstoelen mogen geen beschadigingen, scheuren of diepe krassen vertonen. Met geweld openen is niet toegestaan. Alle werkzaamheden aan de zijairbag en het uit- en inbouwen van systeemdelen in verband met andere reparatiewerkzaamheden (bijv. het uitbouwen van stoelen) mogen alleen door een Škoda dealer/škoda servicedealer worden uitgevoerd. Hoofdairbags* Beschrijving van de hoofdairbags De hoofdairbag zorgt bij een aanrijding van opzij samen met de zijairbag voor een betere bescherming van de inzittenden. Afb. 151 Inbouwplaats van de hoofdairbags Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

148 146 Airbagsysteem De hoofdairbags zijn aan beide zijden in het interieur boven de portieren aangebracht bladzijde 145, afb De inbouwplaatsen van de hoofdairbags zijn met het opschrift AIRBAG gemarkeerd. De hoofdairbag biedt samen met de driepunts-veiligheidsgordels en de zijairbags extra bescherming voor hoofd en hals van de inzittenden bij middelzware aanrijdingen van opzij in Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot de hoofdairbag op bladzijde 146. De veiligheidsgordels hebben naast hun normale functie ook nog de taak de bestuurder en de passagiers bij een aanrijding van opzij in een zodanige positie te houden dat de hoofdairbag maximale bescherming kan bieden. Daarom moeten de veiligheidsgordels niet alleen op grond van wettelijke voorschriften maar ook om veiligheidsredenen altijd worden gedragen bladzijde 134. In combinatie met andere constructieve elementen (bijv. dwarsverstevigingen in de stoelen, stabiele wagenstructuur) vormen de hoofdairbags de consequente doorontwikkeling van het systeem ter bescherming van de inzittenden bij aanrijdingen van opzij. Werking van de hoofdairbags Het verwondingsrisico voor hoofd en hals wordt bij aanrijdingen van opzij door de volledig opgeblazen airbags verminderd. Afb. 152 Gasgevulde hoofdairbag Bij een aanrijding van opzij wordt de hoofdairbag samen met de betreffende zijairbag aan de zijde van de aanrijding geactiveerd afb Als het systeem wordt geactiveerd, vullen de airbags zich met gas en bedekken de zijruit inclusief de portierstijl afb De hoofdairbag beschermt dus aan de zijde van de aanrijding zowel de voor- als de achterinzittende. De aanraking van het hoofd met interieurdelen of voorwerpen buiten de auto wordt door de opgeblazen hoofdairbag gedempt. Door vermindering van de belasting van het hoofd en door de minder sterke bewegingen van het hoofd wordt bovendien de belasting van het hoofd verminderd. In speciale ongeval omstanigheden kunnen de voor-, zij- en hoofdairbag gelijktijdig ingeschakeld worden. Het opblazen van de airbag gebeurt in fracties van seconden en met hoge snelheid om bij een aanrijding extra bescherming te kunnen bieden. Bij het opblazen van de airbag komt een grijswit, onschadelijk gas vrij. Dat is absoluut normaal en duidt niet op brand in de auto. Belangrijke veiligheidsaanwijzingen met betrekking tot de hoofdairbag De juiste omgang met het airbagsysteem verkleint aanzienlijk de kans op letsel! Bij het gebruik van een kinderzitje op de stoel van de voorpassagier waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moet beslist de airbag voor de voorpassagier worden uitgeschakeld bladzijde 147. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zij- of hoofdairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht.

149 Airbagsysteem 147 Vervolg In het gebied waarin de hoofdairbags worden opgeblazen, mogen zich geen voorwerpen bevinden die een belemmering vormen voor het opblazen van de airbags. Aan de kledinghaken in de auto mag alleen maar lichte kleding worden opgehangen. Laat geen zware en scherpe voorwerpen in de zakken van de kledingstukken zitten. Bovendien mogen voor het ophangen van kledingstukken geen klerenhangers worden gebruikt. Tussen de mensen en het werkingsgebied van de hoofdairbags mogen zich geen andere mensen (bijv. kinderen) of dieren bevinden. Bovendien mag geen van de inzittenden tijdens het rijden het hoofd uit het raam steken of armen en handen buiten het raam houden. De zonnekleppen mogen niet naar de zijruiten worden gezwenkt in het werkingsgebied van de hoofdairbags als er voorwerpen aan zijn bevestigd, zoals bijv. een ballpoint. Als de hoofdairbags worden geactiveerd, zouden dan de inzittenden gewond kunnen raken. Door het inbouwen van niet-voorziene accessoires ter hoogte van de hoofdairbags kan bij activering van de airbags de beschermende werking van de hoofdairbags aanzienlijk worden beperkt. Bij het uitvouwen van de geactiveerde hoofdairbag zouden onder bepaalde omstandigheden delen van de gemonteerde accessoires het interieur in kunnen worden geslingerd en daardoor de inzittenden verwonden bladzijde 208. Alle werkzaamheden aan de hoofdairbag alsmede het in- en uitbouwen van onderdelen van het airbagsysteem met het oog op andere reparatiewerkzaamheden (bijv. uitbouwen van de hemelbekleding) mogen alleen maar door een Škoda-dealer/vakgarage worden uitgevoerd. Airbags uitschakelen Airbags uitschakelen Laat uitgeschakelde airbags zo snel mogelijk weer inschakelen zodat ze hun beschermende werking weer kunnen uitoefenen. Uw auto heeft de technische mogelijkheid de voorairbag, de zij-* of de hoofdairbag* uit te schakelen (buitengebruikstelling). Laat het uitschakelen van de airbags dan ook door een Škoda-dealer uitvoeren. Bij auto's die zijn voorzien van een schakelaar voor het uitschakelen van de airbags kunnen de voorairbag voor de voorpassagier en de zijairbag voor de voorpassagier met behulp van deze schakelaar worden uitgeschakeld bladzijde 148. Het uitschakelen van de airbags is slechts in bepaalde gevallen wenselijk, bijv. als: U bij wijze van uitzondering een kinderzitje op de voorstoel moet plaatsen, waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in vele landen op basis van afwijkende wettelijke voorschriften als het kind in de rijrichting zit) bladzijde 150, Belangrijke veiligheidsinstructies bij de omgang met kinderzitjes ; u, ondanks een correcte bestuurdersstoelinstelling, geen afstand van minimaal 25 cm tussen het midden van het stuurwiel en het borstbeen kunt aanhouden. door invaliditeit speciale apparatuur in de buurt van het stuurwiel moet worden ingebouwd; u andere stoelen laat monteren (bijv. orthopedische stoelen zonder zijairbags). Controle van het airbagsysteem De paraatheid van het airbagsysteem wordt elektronisch gecontroleerd, ook als een airbag is uitgeschakeld. Als de airbag met behulp van een elektronicatester werd uitgeschakeld: Elke keer na het inschakelen van het contact zal op het instrumentenpaneel het airbagcontrolelampje ca. 3 seconden branden en aansluitend hierop ca. 12 seconden knipperen. Als de airbag met behulp van de airbagschakelaar* aan de zijkant op het dashboard werd uitgeschakeld: Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

150 148 Airbagsysteem na het inschakelen van het contact, zal op het instrumentenpaneel het airbagcontrolelampje circa 3 seconden gaan branden; als de airbags zijn uitgeschakeld wordt dit op het middendeel van het dashboard door het gaan branden van het controlelampje aangegeven bladzijde 148, afb Aanwijzing Bij uw servicedealer kunt u informeren of en welke airbags volgens de nationale wetgeving in uw auto moeten worden uitgeschakeld. Schakelaar voor airbag(s) voorpassagier* Afb. 153 Schakelaar voor airbag(s) voorpassagier Afb. 154 Controlelamp voor uitschakeling passagiersairbag De voor- alsmede de zijairbag voor de voorpassagier (als de auto is voorzien van zijairbags) worden met behulp van de schakelaar uitgeschakeld. Airbag uitschakelen Schakel het contact uit. Draai met behulp van de contactsleutel de sleuf van de airbagschakelaar in de richting van de pijl in de stand OFF afb Controleer of bij ingeschakeld contact het airbagcontrolelampje op het middenstuk van het dashboard brandt afb Airbag inschakelen Schakel het contact uit. Draai met behulp van de contactsleutel de sleuf van de airbagschakelaar tegen de richting van de pijl in in de stand ON afb Controleer of bij ingeschakeld contact het airbagcontrolelampje op het middenstuk van het dashboard niet brandt afb De airbag mag alleen bij wijze van uitzondering buiten gebruik worden gesteld bladzijde 147. Controlelampje (airbag uitgeschakeld) Het airbagcontrolelampje bevindt zich op het middenstuk van het dashboard afb Als de airbag is ingeschakeld zal na het inschakelen van het contact het airbagcontrolelampje enkele seconden gaan branden. Als de voor- resp. ook de zijairbag voor de voorpassagier zijn uitgeschakeld, zal na het inschakelen van het contact het airbagcontrolelampje enkele seconden gaan branden, na ca. 1 seconde uitgaan en weer gaan branden. Als het controlelampje knippert, is er een systeemstoring in de airbaguitschakeling.

151 Airbagsysteem 149 De bestuurder is verantwoordelijk voor het uit- of inschakelen van de airbags. Schakel de airbag alleen bij uitgeschakeld contact uit! Als dit wordt nagelaten kan dit leiden tot een storing in het airbagsysteem. Als het controlelampje (Airbag uitgeschakeld) knippert: Airbag voorpassagierszijde werd bij een aanrijding niet geactiveerd! Laat het systeem direct door een Škoda-dealer controleren. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

152 150 Veilig vervoer van kinderen Veilig vervoer van kinderen Wat u moet weten als u kinderen vervoert! Inleiding tot het thema Ongevalsstatistieken tonen aan dat het, in het algemeen gesproken, voor kinderen op de achterbankzitting veiliger is dan op de voorpassagiersstoel. Kinderen onder de 12 jaar horen normaal gesproken plaats te nemen op de achterbankzitting (let op eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften). Al naargelang leeftijd, lichaamslengte en gewicht moeten ze daar door een veiligheidssysteem voor kinderen of door de aanwezige veiligheidsgordels worden beschermd. Het kinderzitje moet om veiligheidsredenen achter de stoel voor de voorpassagier zijn gemonteerd. De natuurkundige wetten van een aanrijding gelden vanzelfsprekend ook voor kinderen bladzijde 135, Het natuurkundige principe van een frontale aanrijding. In tegenstelling tot volwassenen zijn de spieren en botten van kinderen nog niet helemaal volgroeid. Kinderen staan daarom bloot aan een hogere kans op letsel. Om deze kans op letsel te verkleinen, mogen kinderen alleen maar in de speciale kinderzitjes worden vervoerd! Gebruik alleen kinderzitjes die officieel zijn goedgekeurd, geschikt zijn voor kinderen en voldoen aan de ECE-R 44 norm, die de kinderzitjes indeelt in 5 groepen bladzijde 153, Indeling van de kinderzitjes in groepen. Veiligheidssystemen voor kinderen die zijn getest volgens de ECE-R 44 norm, hebben op het stoeltje een niet verwijderbaar keurmerk (grote E in een cirkel, daaronder het keuringsnummer). Wij adviseren, kinderzitjes uit het originele Škoda-accessoireprogramma te gebruiken. Deze kinderzitjes werden voor het gebruik in Škoda-auto's ontwikkeld en getest. Zij voldoen aan de ECE-R 44 norm. Voor het inbouwen en het gebruik van kinderzitjes moeten de nationale wettelijke voorschriften en de aanwijzingen van de betreffende kinderzitjesfabrikant in acht worden genomen in Belangrijke veiligheidsinstructies bij de omgang met kinderzitjes. Aanwijzing Afwijkende nationale wettelijke regelingen hebben voorrang, op de informatie gegeven in deze handleiding. Belangrijke veiligheidsinstructies bij de omgang met kinderzitjes De juiste omgang met de kinderzitjes verkleint aanzienlijk de kans op letsel! Alle inzittenden van een auto - vooral kinderen - moeten tijdens het rijden de gordel op de correcte manier dragen! Kinderen met een lichaamslengte onder de 1,50 m of lichter dan 36 kg mogen zonder kinderzitje niet gebruikmaken van een normale veiligheidsgordel, omdat deze letsel aan buik en hals zou kunnen veroorzaken. Let ook op de nationale voorschriften. In geen geval mogen kinderen ook geen baby's! op schoot worden meegenomen. U kunt een kind veilig laten meerijden in een geschikt kinderzitje bladzijde 153, Kinderzitje! Er mag in een kinderzitje maar één kind zijn vastgemaakt. Laat het kind nooit zonder toezicht in een kinderzitje zitten.

153 Veilig vervoer van kinderen 151 Vervolg Bij bepaalde, buiten heersende, klimatologische voorwaarden kunnen in de auto levensgevaarlijke temperaturen ontstaan Sta uw kind nooit toe dat hij niet vastzittend in een auto wordt meegenomen. Kinderen mogen tijdens het rijden ook nooit in de auto staan of op hun knieën zitten. Bij een aanrijding wordt het kind dan door de auto geslingerd en kan zichzelf en andere inzittenden daardoor levensgevaarlijk verwonden. Als kinderen tijdens het rijden naar voren leunen of een verkeerde zithouding innemen, staan ze bij een aanrijding bloot aan een hogere kans op letsel. Dat geldt vooral voor kinderen die op de voorpassagiersstoel worden vervoerd als het airbagsysteem bij een aanrijding wordt geactiveerd. Dit kan levensgevaarlijk of zelfs dodelijk letsel tot gevolg hebben. Het verloop van de gordelband is voor de maximale beschermende werking van de veiligheidsgordel van grote betekenis bladzijde 136, Hoe worden veiligheidsgordel goed gedragen?. Neem beslist de aanwijzingen van de fabrikant van het kinderzitje met betrekking tot het correcte verloop van de gordelband in acht. Een verkeerd gedragen veiligheidsgordel kan zelfs bij een lichte aanrijding tot letsel leiden. Er moet worden gecontroleerd of de veiligheidsgordels correct over het lichaam lopen. Bovendien moet erop worden gelet, dat de gordelband niet door eventuele scherpe randen kan worden beschadigd. Bij het gebruik van een kinderzitje op de stoel van de voorpassagier waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moet beslist de airbag voor de voorpassagier worden uitgeschakeld bladzijde 147. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zij- of hoofdairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Gebruik van kinderzitjes op de voorpassagiersstoel Kinderzitjes moeten altijd op de achterbankzitting worden bevestigd. Afb. 155 Sticker op de middelste carrosseriestijl aan de voorpassagierszijde Wij adviseren om veiligheidsredenen, veiligheidssystemen voor kinderen zo veel mogelijk op de achterbankzittingen te monteren. Als echter toch een kinderzitje op de voorpassagiersstoel moet worden gebruikt, moet u, overeenkomstig het ingebouwde airbagsysteem, op de volgende waarschuwingsaanwijzingen letten. Attentie - groot gevaar! Gebruik op de voorpassagiersstoel nooit een kinderzitje waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit. Dit kinderzitje bevindt zich in het gebied waarin de voorairbags voor de voorpassagier worden opgeblazen. De airbag kan bij activering het kind zwaar, zelfs levensgevaarlijk verwonden. Op dit feit attendeert een sticker die op de middenstijl aan de zijde van de voorpassagier is geplakt afb De sticker is na het openen van het portier voor de voorpassagier zichtbaar. Voor enkele landen is de sticker ook op de zonneklep van de voorpassagier aangebracht. Als u toch een kinderzitje op de voorpassagiersstoel wilt plaatsen waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moeten beslist de airbags voor de voorpassagier buiten gebruik worden gesteld Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

154 152 Veilig vervoer van kinderen Vervolg bladzijde 147, Airbags uitschakelen. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zij- of hoofdairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Als de voorairbag voor de voorpassagier met behulp van de elektronicatester door een Škoda-dealer wordt uitgeschakeld, blijft de zijairbag voor de voorpassagier* ingeschakeld. In enkele landen schrijven de nationale wettelijke bepalingen voor dat naast de voorairbag voor de voorpassagier ook de zij- of hoofdairbags van de voorpassagier worden uitgeschakeld. Neem de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Bij gebruik van een kinderzitje op de voorpassagiersstoel waarbij het kind in de rijrichting zit, moet de voorpassagiersstoel in de achterste en bovenste stand worden geplaatst. Plaats de leuning in de verticale stand. Zodra het kinderzitje op de voorpassagiersstoel niet meer wordt gebruikt, moeten de front-, resp zijairbags voor de voorpassagier weer worden ingeschakeld. Veiligheid van kinderen en zijairbag* Kinderen mogen zich nooit in het gebied bevinden waarin zij- en hoofdairbags worden opgeblazen. Afb. 156 Het niet goed beveiligde kind in een nietcorrecte zithouding - in gevaar gebracht door de zijairbag Afb. 157 Met een kinderzitje volgens voorschrift vastgemaakt kind De zijairbags* bieden de inzittenden van de auto bij aanrijdingen van opzij meer bescherming. Om deze bescherming ook daadwerkelijk te kunnen bieden, moet het opblazen van de zijairbag in een fractie van een seconde plaatsvinden bladzijde 144, Werking van de zijairbags. De airbag ontwikkelt hierbij zoveel kracht dat de inzittenden die niet goed in de auto hebben plaatsgenomen, ook letsel kunnen oplopen. Ook los liggende voorwerpen die zich ter hoogte van de zijairbags bevinden kunnen letsel veroorzaken.

155 Veilig vervoer van kinderen 153 Dit geldt vooral voor kinderen als deze niet volgens de wettelijke voorschriften worden vervoerd. Het kind is op de stoel met een voor zijn leeftijd geschikt kinderzitje beveiligd. Tussen het kind en het gebied waarin de zij- en hoofdairbags worden opgeblazen, is voldoende ruimte. De airbag biedt zo de maximaal mogelijke bescherming. Bij het gebruik van een kinderzitje op de stoel van de voorpassagier waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moet beslist de airbag voor de voorpassagier worden uitgeschakeld bladzijde 147. Als dit wordt nagelaten, het kind door de geactiveerde voorairbag voor de voorpassagier zwaar tot dodelijk letsel oplopen. In enkele landen verlangen de nationale wettelijke voorschriften ook het uitschakelen van de zij- of hoofdairbags voor de voorpassagier. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Ter voorkoming van zwaar letsel moeten kinderen altijd in de auto worden vastgezet met een veiligheidssysteem dat in overeenstemming is met de leeftijd, het gewicht en de lichaamslengte van het kind. Kinderen mogen zich nooit met het hoofd in het gebied bevinden waarin de zijairbags worden opgeblazen - kans op letsel! Geen voorwerpen in het werkingsgebied van de zijairbags leggen - kans op letsel! Kinderzitje Indeling van de kinderzitjes in groepen Er mogen alleen maar kinderzitjes worden gebruikt die officieel zijn goedgekeurd en voor het kind geschikt zijn. Klasse Gewicht kg bladzijde tot 13 kg bladzijde kg bladzijde kg bladzijde kg bladzijde 156 Kinderen met een lichaamslengte langer dan 150 cm kunnen zonder zitkussen van de in de auto aanwezige veiligheidsgordels gebruikmaken. Gebruik van kinderzitjes Overzicht van de bruikbaarheid van kinderzitjes op de betreffende stoelen volgens de ECE-R 44 norm: Kinderzitje volgens klasse Kinderzitjes die zijn getest volgens de ECE-R 44 norm, hebben op het stoeltje een niet verwijderbaar keurmerk (grote E in een cirkel en daaronder het keuringsnummer). De kinderzitjes zijn in 5 klassen ingedeeld: Voorpassagiersstoel Achterbank buitenste zitting Achterbankzitting midden 0 AU AU A+ AT a) AU AT 0+ AU AU A+ AT a) AU AT 1 AU AU A+ AT a) AU AT 2 en 3 AU AU AU a) Geldt slechts voor enkele landen. Voor kinderzitjes geldt de ECE-R 44 norm. ECE-R betekent: Norm Economic Commission of Europe - regeling. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

156 154 Veilig vervoer van kinderen AU universele categorie - stoel is geschikt voor alle toegelaten kinderzitjes. A+ De stoel kan met behulp van bevestigingsogen voor het ISOFIX* -systeem worden uitgevoerd. AT Het zitje is standaard uitgerust met het bevestigingssysteem Top Tether. Kinderzitjes volgens klasse 0/0+ Vervolg In enkele landen schrijven de nationale wettelijke bepalingen voor dat naast de voorairbag voor de voorpassagier ook de zij- of hoofdairbags van de voorpassagier worden uitgeschakeld. Neem de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Als dit niet wordt opgevolgd kan, bij de activering van de airbag voor de voorpassagier het kind op de voorpassagiersstoel zwaar tot dodelijk letsel oplopen. Zodra het kinderzitje op de voorpassagiersstoel niet meer wordt gebruikt, moet de voorpassagiersairbag weer worden ingeschakeld zodat deze weer functioneert. Kinderzitjes volgens klasse 1 Afb. 158 Kinderzitje volgens klasse 0/0+ Voor baby's tot ongeveer 9 maanden met een gewicht tot 10 kg, resp. kinderen tot ongeveer 18 maanden met een gewicht tot 13 kg zijn kinderzitjes waarbij het kind tegen de rijrichting in zit het meest geschikt afb Als de auto is uitgevoerd met een airbag voor de voorpassagier, mogen kinderzitjes waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit, op de voorpassagiersstoel niet worden gebruikt bladzijde 151, Gebruik van kinderzitjes op de voorpassagiersstoel. Als u bij wijze van uitzondering een kinderzitje op de voorpassagiersstoel wilt plaatsen waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moeten beslist de airbags voor de voorpassagier door een Škoda-dealer of met behulp van de schakelaar voor de airbag(s) voorpassagier* buiten gebruik worden gesteld bladzijde 148. Afb. 159 In een rijrichting geïnstalleerd kinderzitje met veiligheidskussen volgens klasse 1 op de achterbank Kinderzitjes volgens klasse 1 zijn bedoeld voor baby's en peuters tot ca. 4 jaar met een gewicht tussen 9-18 kg. Voor kinderen die behoren tot het onderste deel van deze groep zijn bij voorkeur kinderzitjes geschikt waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit. Voor kinderen die bovenin de groep 0+ vallen zijn bij voorkeur kinderzitjes geschikt waarbij het kind in de rijrichting zit afb Als de auto is uitgevoerd met een airbag voor de voorpassagier, mogen kinderzitjes waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit, op de voorpassa-

157 Veilig vervoer van kinderen 155 giersstoel niet worden gebruikt bladzijde 151, Gebruik van kinderzitjes op de voorpassagiersstoel. Kinderzitjes volgens klasse 2 Als u bij wijze van uitzondering een kinderzitje op de voorpassagiersstoel wilt plaatsen waarbij het kind met de rug in de rijrichting zit (in meerdere landen bij gebruik van een kinderzitje waarbij het kind in de rijrichting zit) moeten beslist de airbags voor de voorpassagier door een Škoda-dealer of met behulp van de schakelaar voor de airbag(s) voorpassagier* buiten gebruik worden gesteld bladzijde 148. In enkele landen schrijven de nationale wettelijke bepalingen voor dat naast de voorairbag voor de voorpassagier ook de zij- of hoofdairbags van de voorpassagier worden uitgeschakeld. Neem de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Als dit niet wordt opgevolgd kan, bij de activering van de airbag voor de voorpassagier het kind op de voorpassagiersstoel zwaar tot dodelijk letsel oplopen. Zodra het kinderzitje op de voorpassagiersstoel niet meer wordt gebruikt, moet de voorpassagiersairbag weer worden ingeschakeld zodat deze weer functioneert. Afb. 160 Een in de rijrichting ingebouwd kinderzitje volgens klasse 2 op de achterbankzitting Het meest geschikt voor kinderen tot ongeveer 7 jaar met een gewicht tussen kg zijn kinderzitjes in combinatie met de driepunts-veiligheidsgordels afb Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Laat, indien nodig, de airbag voor de voorpassagier door een Škoda-dealer uitschakelen of schakel deze met behulp van de schakelaar voor de airbag voorpassagier* bladzijde 148 uit. Het schoudergedeelte van de veiligheidsgordel moet ongeveer over het midden van de schouder lopen en stevig tegen het bovenlichaam aanliggen. Het mag in geen geval over de hals lopen. De heupgordel moet voor het bekken langs lopen en daar stevig tegenaan liggen. Deze mag in geen geval over de buik lopen. Trek zo nodig de heupgordel voor het bekken na. Neem de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

158 156 Veilig vervoer van kinderen Kinderzitjes volgens klasse 3 Bevestiging kinderzitje met ISOFIX -systeem* Afb. 161 Een in de rijrichting ingebouwd kinderzitje volgens klasse 3 op de achterbankzitting Afb. 162 Bevestigingsogen (ISOFIX-systeem) Het meest geschikt voor kinderen vanaf ongeveer 7 jaar met een gewicht tussen kg en een lichaamslengte korter dan 150 cm zijn kinderzitjes (zitkussentjes) in combinatie met de driepunts veiligheidsgordels bladzijde 156, afb Kinderen met een lichaamslengte langer dan 150 cm kunnen zonder zitkussen van de in de auto aanwezige veiligheidsgordels gebruikmaken. Neem bij het vervoer van een kind op de voorpassagiersstoel de betreffende nationale voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Laat, indien nodig, de airbag voor de voorpassagier door een Škoda-dealer uitschakelen of schakel deze met behulp van de schakelaar voor de airbag voorpassagier* bladzijde 148 uit. Het schoudergedeelte van de veiligheidsgordel moet ongeveer over het midden van de schouder lopen en stevig tegen het bovenlichaam aanliggen. Het mag in geen geval over de hals lopen. De heupgordel moet voor het bekken langs lopen en daar stevig tegenaan liggen. Deze mag in geen geval over de buik lopen. Trek zo nodig de heupgordel voor het bekken na. Neem de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften met betrekking tot het gebruik van kinderzitjes in acht. Afb. 163 Het ISOFIX-kinderzitje wordt in de gemonteerde montagegeleider geschoven Tussen de achterste buitenste leuningen en zittingen bevinden zich twee bevestigingsogen voor de bevestiging van een kinderzitje met het ISOFIX -systeem. Steek de montagegeleider A op de bevestigingsogen AB tussen leuning en zitting afb Schuif de vergrendelarm van het kinderzitje over de gemonteerde montagegeleider in de bevestigingsogen tot deze hoorbaar vergrendelt afb. 163.

159 Veilig vervoer van kinderen 157 Controleer aan beide zijden van het kinderzitje de montage door aan het kinderzitje te trekken. Kinderzitjes met het ISOFIX -systeem kunnen snel, gemakkelijk en veilig worden gemonteerd. Neem bij het in- en uitbouwen van het kinderzitje beslist de handleiding van de fabrikant van het kinderzitje in acht. Kinderzitjes met het ISOFIX -systeem kunnen in de auto met behulp van het ISOFIX -systeem alleen dan worden ingebouwd en bevestigd, als deze voor uw model volgens ECE-R 44 norm zijn vrijgegeven. Kinderzitjes met het bevestigingssysteem ISOFIX kunt u bij de originele Škodaaccessoires verkrijgen. Een exacte montage-instructie wordt met het kinderzitje meegeleverd. Bevestiging kinderzitje met het Top Tether -systeem Afb. 164 Achterbankzitting: Top Tether De bevestigingsogen zijn alleen voor kinderzitjes met het ISOFIX - systeem ontwikkeld. Bevestig daarom nooit andere kinderzitjes, gordels of voorwerpen aan de bevestigingsogen - dat is levensgevaarlijk! Vraag voor het gebruik van een kinderzitje met ISOFIX -systeem dat u voor een andere auto had aangeschaft, aan uw servicedealer of dit kinderzitje voor uw auto geschikt is. Enkele kinderzitjes met ISOFIX -systeem kunnen met behulp van normale driepunts-veiligheidsgordels worden bevestigd. Neem bij het inen uitbouwen van het kinderzitje beslist de handleiding van de fabrikant van het kinderzitje in acht. Aanwijzing Kinderzitjes met ISOFIX -systeem zijn op dit moment leverbaar voor kinderen met een lichaamsgewicht tot ca. 18 kg. Dit komt overeen met een leeftijd tot ca. 4jaar. De kinderzitjes kunnen ook met het Top Tether -systeem worden uitgerust bladzijde 157. De buitenste achterzittingen of ook de middelste zitting (geldt slechts voor enkele landen) zijn ter verhoging van de veiligheid voor meerijdende kinderen achter de rugleuning standaard voorzien van het bevestigingssysteem Top Tether afb Voer het in- en uitbouwen altijd volgens de meegeleverde handleiding van de fabrikant van het kinderzitje uit. Bevestig de kinderzitjes met behulp van het Top Tether -systeem alleen op de daarvoor bedoelde plaatsen afb In geen geval mag u de auto aanpassen, bijv. door bouten of andere bevestigingen te monteren. Let ook de belangrijke veiligheidsinstructies voor de omgang met kinderzitjes bladzijde 150. Aanwijzing Het overgebleven deel van de gordel van het Top Tether -systeem bergt u op in het textielen vak dat op het kinderzitje is aangebracht. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

160 158 Veilig vervoer van kinderen

161 Intelligente techniek 159 Aanwijzingen voor het rijden Intelligente techniek Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP)* Algemeen Afb. 165 ESP-schakelaar Algemeen Met behulp van het ESP wordt de controle over de auto in rijdynamische grenssituaties zoals bijv. bij een te hoge snelheid in de bocht verhoogd. Afhankelijk van de staat van het wegdek wordt het slipgevaar gereduceerd en zo de rijstabiliteit van de auto verbeterd. Dit geldt bij alle snelheden. In het elektronische stabiliteitsprogramma zijn de volgende systemen geïntegreerd: Elektronisch sperdifferentieel (EDS); Aandrijf-slipregeling (ASR); Anti-blokkeer systeem (ABS); Remassistent (remkrachtverhoger). Werking Het ESP schakelt bij het starten van de motor automatisch in en voert een zelftest uit. Het ESP-regelapparaat verwerkt de gegevens van de afzonderlijke systemen Het verwerkt bovendien extra meetgegevens die door de uiterst gevoelige sensoren worden aangeleverd: de giersnelheid van de auto om de topas, de acceleratie in dwarsrichting, de remdruk en de stuuruitslag. Op basis van de stuuruitslag en de rijsnelheid wordt de door de bestuurder gekozen rijrichting bepaald, die constant met het werkelijke gedrag van de auto wordt vergeleken. Bij afwijkingen, zoals bijv. bij de neiging tot slippen, remt het ESP het betreffende wiel automatisch af. Door de bij het afremmen van het wiel ontstane krachten wordt de auto weer gestabiliseerd. Bij overstuur (neiging tot het uitbreken van de achterzijde) vindt de remingreep hoofdzakelijk plaats in het voorwiel buiten in de bocht, en bij onderstuur (neiging tot het rechtuitschuiven uit de bocht) bij het achterwiel dat zich aan de binnenzijde van de bocht bevindt. Deze remingreep gaat gepaard met geluid. Het ESP werkt in combinatie met het ABS bladzijde 163, Antiblokkeersysteem (ABS)*. Bij een ABS-storing valt ook het ESP uit. Bij een storing aan het ESP brandt op het instrumentenpaneel dan ook het ESPcontrolelampje bladzijde 35. Uitschakelen U kunt het ESP indien nodig door het indrukken van de toets afb. 165 uit- en weer inschakelen. Bij een uitgeschakeld ESP brandt op het instrumentenpaneel het ESP-controlelampje bladzijde 35. Het ESP moet normaliter altijd zijn ingeschakeld. Alleen in bepaalde uitzonderingssituaties, als bijv. slip is gewenst, kan het zinvol zijn het systeem uit te schakelen. Voorbeelden: bij het rijden met sneeuwkettingen; bij het rijden in verse sneeuw of op een losse ondergrond; Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

162 160 Intelligente techniek bij het losrijden van een vastzittende auto. Aansluitend hierop moet u het ESP weer inschakelen. De natuurkundige grenzen kunnen ook door het ESP niet worden overwonnen. Ook bij auto's met ESP moet u uw rijstijl steeds aan de staat van het wegdek en de verkeerssituatie aanpassen. Dat geldt in het bijzonder op een glad en nat wegdek. De geboden hogere veiligheid mag geen aanleiding zijn tot het nemen van veiligheidsrisico's - kans op ongevallen. Aandrijf-slipregeling (ASR)* De aandrijf-slipregeling verhindert het doordraaien van de aangedreven wielen bij het accelereren. Aanwijzing Om de storingvrije werking van het ESP te garanderen moeten op alle vier de velgen dezelfde banden zijn gemonteerd. Onderlinge verschillen in de afrolomtrek van de band kunnen leiden tot een niet-gewenste reducering van het motorvermogen. Wijzigingen aan de auto (bijv. aan de motor, de remmen, het onderstel of een andere band-velgcombinatie ) kunnen de werking van het ESP beïnvloeden bladzijde 208, Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen. Afb. 166 ASR-schakelaar Algemeen Door de ASR wordt bij een in een slechte staat verkerend wegdek het wegrijden vanuit stilstand, het accelereren en het bergopwaarts rijden aanzienlijk vergemakkelijkt, resp. mogelijk gemaakt. Werking Het ASR schakelt bij het starten van de motor automatisch in en voert een zelftest uit. Het systeem controleert het toerental van de aangedreven wielen met behulp van de ABS-sensoren.. Als de wielen doorslippen, wordt door de automatische reducering van het motortoerental de aandrijfkracht aangepast aan de staat van het wegdek. Dit geldt bij alle snelheden. De ASR werkt in combinatie met het ABS bladzijde 163, Antiblokkeersysteem (ABS)*. Bij een ABS-storing valt ook de ASR uit. Bij een storing aan de ASR brandt op het instrumentenpaneel het ASR-controlelampje bladzijde 35.

163 Intelligente techniek 161 Uitschakelen U kunt de ASR indien nodig door het indrukken van de toets bladzijde 160, afb. 166 uit- en weer inschakelen. Bij een uitgeschakelde ASR brandt op het instrumentenpaneel het ASR-controlelampje bladzijde 35. De ASR moet normaliter altijd zijn ingeschakeld. Alleen in bepaalde uitzonderingssituaties, als bijv. slip is gewenst, kan het zinvol zijn het systeem uit te schakelen. Voorbeelden: bij het rijden met sneeuwkettingen; bij het rijden in verse sneeuw of op een losse ondergrond; bij het losrijden van een vastzittende auto. Aansluitend hierop moet het ASR weer worden ingeschakeld. De rijstijl moet altijd worden aangepast aan de staat van het wegdek en de verkeerssituatie. De geboden hogere veiligheid mag geen aanleiding zijn tot het nemen van veiligheidsrisico's - kans op ongevallen. Aanwijzing Om de storingvrije werking van de ASR te garanderen moeten op alle vier de velgen dezelfde banden zijn gemonteerd. Onderlinge verschillen in de afrolomtrek van de band kunnen leiden tot een niet-gewenste reducering van het motorvermogen. Wijzigingen aan de auto (bijv. aan de motor, de remmen, het onderstel of een andere band-velgcombinatie ) kunnen de werking van het ASR beïnvloeden bladzijde 208, Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen. Elektronisch sperdifferentieel (EDS)* Het elektronisch sperdifferentieel voorkomt het doorslippen van een van de aangedreven wielen. Auto's met ESP zijn uitgerust met een elektronisch sperdifferentieel (EDS). Algemeen Door de EDS wordt bij een in een slechte staat verkerend wegdek het wegrijden vanuit stilstand, het accelereren en het bergopwaarts rijden aanzienlijk vergemakkelijkt, resp. mogelijk gemaakt. Werking Het EDS werkt automatisch, d.w.z. zonder invloed van de bestuurder. Het systeem controleert m.b.v. de ABS-sensoren het toerental van de aangedreven wielen. Als op een gladde ondergrond het aangedreven wiel slechts aan één zijde doorslipt, zal er een verschil in toerental tussen de aangedreven wielen optreden. Het EDS remt het doordraaiende wiel af en het differentieel brengt een groter deel van de aandrijfkracht over op het andere aangedreven wiel. Deze regeling maakt zich door geluid kenbaar. Oververhitting van de remmen Om te voorkomen dat de schijfrem van het afgeremde wiel te warm wordt, schakelt het EDS bij een extreem sterke belasting automatisch uit. Er kan normaal met de auto worden gereden en deze heeft dezelfde eigenschappen als een auto zonder EDS. Zodra de schijfrem is afgekoeld, schakelt de EDS weer automatisch in. Bij het accelereren op een glad wegdek, bijv. bij ijzel en sneeuw, voorzichtig gas geven. De aangedreven wielen kunnen ondanks het EDS doorslippen en daardoor de rijstabiliteit beïnvloeden - kans op ongevallen! Ook bij auto's met EDS moet u uw rijstijl steeds aan de staat van het wegdek en de verkeerssituatie aanpassen. De geboden hogere veiligheid mag geen aanleiding zijn tot het nemen van veiligheidsrisico's - kans op ongevallen. Aanwijzing Als het ABS- of ASR- of ESP-controlelampje gaat branden, kan dit te wijten zijn aan een storing in het EDS. Neem zo snel mogelijk contact op met een Škodadealer. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

164 162 Intelligente techniek Wijzigingen aan de auto (bijv. aan de motor, de remmen, het onderstel of een andere band-velgcombinatie ) kunnen de werking van het EDS beïnvloeden bladzijde 208, Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen. Remmen Wat beïnvloedt de werking van de remmen in negatieve zin? Slijtage De slijtage van de remblokken is sterk afhankelijk van de gebruiksomstandigheden en de rijstijl. Als vaak in de stad wordt gereden of korte ritten worden gemaakt, of een zeer sportieve rijstijl wordt aangehouden, moet de remblokdikte ook tussen de onderhoudsintervallen door door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Vocht of strooizout In bepaalde situaties, zoals bijv. na het rijden door een diepe plas, bij hevige regenval of na het wassen van de auto, kunnen de remmen door vocht of door ijsvorming op de remschijven en de remblokken in de winter later aangrijpen. De remmen dienen dan ook zo snel mogelijk door meerdere keren te remmen te worden drooggeremd. Ook bij het rijden op wegen waarop strooizout is gestrooid kunnen de remmen later aangrijpen, als u langere tijd niet hebt geremd. Het laagje zout op de remschijven en de remblokken moet bij het remmen eerst worden weggeslepen. Corrosie Corrosie op de remschijven en vervuiling van de remblokken worden door het langdurig stilstaan en matig gebruik bevorderd. Als de remmen gedurende een langere periode maar matig worden gebruikt, alsmede bij eventuele corrosie, adviseren wij, door het meerdere malen sterk afremmen vanuit een hogere snelheid de remschijven schoon te remmen. Storingen in het remsysteem Als u merkt dat de remweg plotseling langer is en het rempedaal een langere slag maakt, is het mogelijk dat een remkring van het tweekringsremsysteem is uitgevallen. Rijd in dit geval direct naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer om de storing te laten verhelpen. Rijd op weg naar de dealer met een lagere snelheid en stel u erop in dat voor het remmen een hogere pedaaldruk nodig is. Laag remvloeistofpeil Bij een te laag remvloeistofpeil kunnen er storingen in het remsysteem optreden. Het remvloeistofpeil wordt elektronisch gecontroleerd bladzijde 36, Remsysteem. Rem de remmen alleen droog en schoon door vanaf een hogere snelheid af te remmen als de staat van het wegdek en de verkeerssituatie dit toestaan. Andere verkeersdeelnemers mogen niet in gevaar worden gebracht. Bij het naderhand monteren van een frontspoiler, van wielsierdoppen enz. moet worden veiliggesteld dat de luchttoevoer naar de voorremmen niet wordt beïnvloed, omdat het remsysteem anders te heet kan worden. Houd er rekening mee, dat nieuwe remblokken tot ca. 200 km nog niet de volle remcapaciteit leveren. Nieuwe remblokken moeten eerst inlopen, voordat zij de optimale frictie ontwikkelen. De iets lagere remcapaciteit kan door een hogere druk op het rempedaal worden gecompenseerd. Deze opmerking geldt ook voor op een later tijdstip vervangen remblokken. Voorzichtig! Laat nooit de remmen aanlopen door de voet op het rempedaal te houden als u niet hoeft te remmen. Dit leidt tot het oververhitten van de remmen en daardoor tot een langere remweg en een hogere slijtage. Verlaag de snelheid voordat u een helling met een hoog hellingspercentage afrijdt en schakel terug naar een lagere versnelling (schakelbak), resp. kies een lagere rijstand (automatische versnellingsbak). Op deze wijze gebruikt u de remwerking van de motor en ontlast u de remmen. Als u daarnaast toch nog moet remmen, houd dan de voet niet continu op het rempedaal, maar rem met intervallen.

165 Intelligente techniek 163 Rembekrachtiger De rembekrachtiger versterkt de druk die met het rempedaal wordt opgewekt. De benodigde druk wordt alleen geleverd bij draaiende motor. Zet nooit de motor af, voordat de auto stilstaat. De rembekrachtiger werkt alleen bij draaiende motor. Bij afgezette motor is meer kracht nodig voor het indrukken van het rempedaal. Omdat u hierbij niet, zoals gewend, kunt stoppen, zou dit kunnen leiden tot een ongeval en ernstig letsel. Antiblokkeersysteem (ABS)* Het ABS verhindert het blokkeren van de wielen bij het remmen. Algemeen Het ABS levert een belangrijke bijdrage aan de actieve rijveiligheid. T.o.v. auto's zonder ABS-remsysteem blijft de auto bestuurbaar bij sterk afremmen op een gladde weg omdat de wielen niet blokkeren. U mag er echter niet van uitgaan, dat door het ABS onder alle omstandigheden de remweg korter wordt. De remweg kan bijv. op grind of verse sneeuw, ook als u voorzichtig en langzaam rijdt, iets langer worden. Werking Bij het bereiken van een rijsnelheid van ca. 20 km/h wordt de automatische testprocedure gestart, wat ca. 1 seconde lang hoorbaar is aan een pompgeluid. Als één wiel een t.o.v. de rijsnelheid te lage rotatiesnelheid bereikt en neigt te blokkeren, wordt de remdruk voor dit wiel verlaagd. Dit regelproces is duidelijk merkbaar aan de pulserende beweging van het rempedaal in combinatie met geluid. Hierdoor wordt u er als bestuurder op geattendeerd, dat de wielen neigen te blokkeren (ABS-regelbereik). Om ervoor te zorgen dat het ABS in dit gebied optimaal kan afregelen, moet het rempedaal ingedrukt blijven. In geen geval pompend remmen! Ook het ABS kan de natuurkundige wetten niet overwinnen. Houd hier rekening mee, vooral op een glad of nat wegdek. Als het ABS in het regelgebied komt, moet de snelheid direct worden aangepast aan de staat van het wegdek en de verkeerssituatie. Het hogere veiligheidspotentieel door het ABS mag geen aanleiding zijn tot het nemen van veiligheidsrisico's - kans op ongevallen! In geval van een storing aan het ABS blijft alleen het normale remsysteem functioneren. Neem zo snel mogelijk contact op met een Škodadealer en pas uw rijstijl aan de ABS-storing aan, omdat u niet weet hoe ernstig de storing is of hoe de remwerking beïnvloed wordt. Aanwijzing Als in het ABS een storing optreedt, wordt dit door een controlelampje weergegeven bladzijde 36. Wijzigingen aan de auto (bijv. aan de motor, de remmen, het onderstel of een andere band-velgcombinatie ) kunnen de werking van het ABS beïnvloeden bladzijde 208, Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen. Remassistent (remkrachtverhoger)* De remassistent (remkrachtverhoger) verhoogt bij sterk afremmen (bijv. in gevaarlijke situaties) de remkracht en maakt een snelle opbouw van de benodigde druk in het remsysteem mogelijk. De meeste bestuurders zullen in een gevaarlijke situatie op tijd remmen, maar drukken het rempedaal niet met genoeg kracht in. Hierdoor kan de maximale remvertraging niet worden bereikt waardoor de auto nog een extra afstand aflegt. De remassistent wordt door het zeer snel indrukken van het rempedaal geactiveerd. Hierdoor ontstaat een veel hogere remdruk dan bij normaal remmen. Hierdoor kan ook bij een verhoudingsgewijs geringe weerstand van het rempedaal binnen de kortste tijd een voldoende hoge druk in het remsysteem worden opge- Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

166 164 Intelligente techniek bouwd, die voor de maximale remvertraging nodig is. Voor het verkrijgen van de kortst mogelijke remweg moet het rempedaal blijvend worden ingedrukt. De remassistent draagt er in noodsituaties toe bij, door een snelle drukopbouw in het remsysteem, de remweg te verkorten. Dit systeem benut alle voordelen van het ABS. Na het loslaten van het rempedaal wordt de werking van de remassistent (remkrachtverhoger) automatisch uitgeschakeld en het remsysteem werkt weer op de gebruikelijke wijze. De remassistent (remkrachtverhoger) maakt deel uit van het ESP-systeem. Bij een storing aan het ESP valt ook de remassistent (remkrachtverhoger) uit. Meer details met betrekking tot het ESP bladzijde 159. Ook de remassistent (remkrachtverhoger) kan, wat betreft de remweg, de natuurkundige wetten niet overwinnen. Pas de rijsnelheid aan de staat van het wegdek en de verkeerssituatie aan. De hogere veiligheidsfactor, die de remassistent (remkrachtverhoger) biedt, mag niet leiden tot het nemen van grotere risico's. door de te lage boordspanning niet aanloopt. Dit wordt door het gaan branden van het controlelampje aangegeven. De servo-stuurbekrachtiging werkt weer als door het draaien van de motor de accu tot een bepaalde spanningswaarde is geladen. De stuurbekrachtiging werkt ook weer als de motor met de eigen accu kan worden gestart. Bij een storing aan de stuurbekrachtiging brandt op het instrumentenpaneel het controlelampje bladzijde 29. Voorzichtig! Draai het stuurwiel bij draaiende motor niet langer dan 15 seconden tegen de eindaanslag - kans op beschadiging van de stuurbekrachtiging! Aanwijzing Bij lekkage of bij een defect systeem moet, indien mogelijk, direct contact worden opgenomen met een Škoda-dealer. Bandenspanningscontrolesysteem* Elektrohydraulische stuurbekrachtiging Door de stuurbekrachtiging is voor het besturen minder kracht nodig. De stuurkarakteristiek kan door een Škoda-dealer worden gewijzigd. Als het stuurwiel bij stilstand tegen de eindaanslag wordt gedraaid, wordt de stuurbekrachtiging zeer zwaar belast. In deze stand zal de stuurbekrachtiging geluid produceren. Bij het uitvallen van de stuurbekrachtiging of bij niet-draaiende motor (wegslepen) blijft de auto volledig bestuurbaar. Voor het sturen is dan echter aanzienlijk meer kracht nodig. Als de accu is ontladen en de motor met behulp van startkabels moet worden gestart, kan het voorkomen dat de hydraulische pomp van de stuurbekrachtiging Afb. 167 Toets voor het instellen van de bandenspanningscontrolewaarde Het bandenspanningscontrolesysteem vergelijkt met behulp van de ABS-sensoren het toerental en zodoende de bandomtrek van de afzonderlijke wielen. Bij een aanzienlijke wijziging van de bandenspanning en daarmee de omvang van een

167 Intelligente techniek 165 band licht het controlelampje op het instrumentenpaneel op bladzijde 35. Het bandenspanningscontrolesysteem werkt met een vertraging of te gevoelig als: de structuur van de band is beschadigd, de auto eenzijdig of met een belasting op het dak is geladen, de wielen van één as zwaarder zijn belast (bijv. bij het rijden met een aanhangwagen of bij het bergopwaarts of bergafwaarts rijden), de auto gebruikt wordt bij ongunstige winterse omstandigheden of op een onverharde ondergrond, sneeuwkettingen of het noodwiel zijn gemonteerd, de bestuurder een sportieve rijstijl aanhoudt (met hoge acceleratie en hoge snelheid in bochten). Basisinstelling van het bandenspanningscontrolesysteem Na een wijziging van de bandenspanning of na het verwisselen van een of meerdere wielen moet de basisafstelling van het systeem als volgt worden uitgevoerd. Pomp alle banden op tot aan de voorgeschreven bandenspanning bladzijde 202. Schakel het contact in. Druk de toets bladzijde 164, afb. 167 langer dan 2 seconden in. Tijdens het indrukken van de toets brandt het controlelampje. Gelijktijdig worden de basiswaarden opgeslagen, wat bevestigd wordt door een akoestisch signaal en het aansluitend hierop uitgaan van het controlelampje. Als het controlelampje na de basisafstelling niet uitgaat, is er een storing in het systeem. Neem direct contact op met de Škoda-dealer. Beschrijving van de werking Op de basisafstelling van het systeem volgt het aanleren van de bandenspanning en daarna de bandenspanningscontrole in de afzonderlijke banden. Controlelampje knippert Bij een knipperend controlelampje is er sprake van een systeemstoring. Neem direct contact op met de Škoda-dealer. Bij een brandend controlelampje moet direct de snelheid worden verlaagd en heftige stuur- en remmanoeuvres moeten worden vermeden. Bij de eerste mogelijkheid stoppen en de staat van de banden en de bandenspanning controleren. Voor de correcte bandenspanning is de bestuurder verantwoordelijk. De bandenspanning moet dan ook regelmatig worden gecontroleerd. Onder bepaalde omstandigheden (bijv. bij een sportieve rijstijl, op gladde of onverharde wegen) kan het controlelampje vertraagd of helemaal niet gaan branden. Het bandenspanningscontrolesysteem ontslaat de bestuurder niet van zijn verantwoordelijkheid voor de juiste bandenspanning. Aanwijzing Het bandenspanningscontrolesysteem: vervangt de regelmatige bandenspanningscontrole niet, omdat het systeem een gelijkmatig drukverlies niet zal herkennen; kan bij een zeer snel teruglopen van de bandenspanning niet waarschuwen, bijv. bij een klapband. In dit geval probeert u de auto voorzichtig zonder heftige stuurbewegingen en zonder al te sterk afremmen tot stilstand brengen. Controlelampje brandt Als de bandenspanning van minimaal één wiel t.o.v. de in het geheugen opgeslagen basiswaarde aanzienlijk lager is, brandt het controlelampje. Vul alle banden tot de voorgeschreven bandenspanning bladzijde 202, Levensduur van de banden en voer daarna de basisafstelling van het systeem uit. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

168 166 Intelligente techniek Roetfilter* (dieselmotor) In het roetfilter worden de bij de verbranding van dieselolie gevormde roetdeeltjes verzameld en verbrand. Vervolg roetfilter of hitteschilden. Als de motor op bedrijfstemperatuur is, kunnen deze middelen ontsteken - brandgevaar! Aanwijzing Door het gebruik van dieselolie met een hoog zwavelpercentage kan de levensduur van het roetfilter aanzienlijk teruglopen. Bij uw dealer kunt u informeren in welke landen dieselolie met een hoog zwavelpercentage wordt geleverd. Afb. 168 Sticker met autogegevens Of uw auto is voorzien van een roetfilter herkent u aan de code 7GG, 7MB of 7MG op de sticker met wagengegevens, zie afb De sticker met autogegevens bevindt zich op de vloer van de bagageruimte en is ook in het serviceplan geplakt. Het roetfilter filtert de roetdeeltjes praktisch volledig uit de uitlaatgassen. Het roet wordt in het roetfilter opgeslagen en hier regelmatig verbrand. Om deze procedure te ondersteunen adviseren wij om het maken van korte ritten te vermijden. Een dichtgeslibd roetfilter of een storing wordt door het controlelampje aangegeven bladzijde 38, Roetfilter* (dieselmotor). Het roetfilter wordt zeer heet. Parkeer dan ook niet op plaatsen waarbij het hete filter direct in contact kan komen met droog gras of andere brandbare materialen - brandgevaar! Maak ook nooit gebruik van beschermingsmiddelen voor de wagenonderzijde of corrosiewerende middelen voor uitlaatpijpen, katalysatoren,

169 Rijden en milieu 167 Rijden en milieu De eerste kilometer en daarna Nieuwe motor Gedurende de eerste kilometer moet de motor worden ingereden. Tot km Rijd niet sneller dan 3/4 van de maximumsnelheid van de ingeschakelde versnelling, d.w.z tot 3/4 van het maximummotortoerental. Geef geen vol gas. Vermijd hoge toerentallen. Niet met een aanhangwagen rijden. Van tot km Verhoog de snelheid geleidelijk tot aan de maximumsnelheid van de ingeschakelde versnelling, d.w.z. tot aan het max.toerental. Gedurende de eerste uren heeft de motor een hogere inwendige weerstand dan later, als alle draaiende gedeeltes op elkaar zijn ingelopen. In hoeverre de motor goed wordt ingereden is sterk afhankelijk van de rijstijl tijdens de eerste km. Ook na de inrijperiode moet het rijden met onnodig hoge motortoerentallen worden voorkomen. Het maximumtoerental wordt aangegeven door het begin van het rode vlak op de wijzerschaal van de toerenteller. Bij auto's met schakelbak moet uiterlijk zodra het rode vlak wordt bereikt naar de eerst hogere versnelling worden overgeschakeld. Buitengewoon hoge motortoerentallen bij het accelereren (gas geven) worden automatisch begrenst, maar de motor is niet tegen te hoge toerentallen beschermd wanneer verkeerd lager geschakeld wordt, waardoor het motortoerental plotseling boven het toegestane maximum toerental kan komen en dus tot de beschadiging van de motor. Voor auto's met schakelbak geldt andersom ook: voorkom het rijden met een te laag toerental. Schakel terug als de motor niet meer mooi ronddraait. Voorzichtig! Alle snelheids- en toerentalgegevens gelden alleen bij een op bedrijfstemperatuur zijnde motor. Laat een koude motor nooit met een hoog toerental draaien - dit geldt zowel bij een stilstaande auto als bij het rijden in de diverse versnellingen. Milieu Rijd niet met onnodig hoge toerentallen - vroeg opschakelen helpt brandstof te besparen, verlaagt de geluidsproductie en ontziet het milieu en is goed voor de levensduur en betrouwbaarheid van de motor. Nieuwe banden Nieuwe banden moeten worden ingereden, omdat zij in nieuwe staat nog niet over een optimale grip beschikken. Met dit feit moet u tijdens de eerste 500 km rekening houden en bijzonder voorzichtig rijden. Nieuwe remblokken Houd er rekening mee, dat nieuwe remblokken tot ca. 200 km nog niet de volle remcapaciteit leveren. Nieuwe remblokken moeten eerst inlopen, voordat zij de optimale frictie ontwikkelen. De iets lagere remcapaciteit kan door een hogere druk op het rempedaal worden gecompenseerd. Deze opmerking geldt ook voor op een later tijdstip vervangen remblokken. Tijdens de inrijperiode moet ook worden voorkomen dat de remmen zwaar worden belast. Hiertoe rekenen wij o.a. extreem afremmen, vooral vanuit hoge snelheden zoals die bijv. kunnen ontstaan bij het rijden van passen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

170 168 Rijden en milieu Katalysator Een correcte werking van het uitlaatgasreinigingssysteem (katalysator) is voor een milieuvriendelijk gebruik van de auto van doorslaggevende betekenis. Let op de volgende aanwijzingen: Tank bij auto's met benzinemotor alleen loodvrije benzine bladzijde 185, Soort benzine. Rijd de tank nooit helemaal leeg. Schakel tijdens het rijden het contact niet uit. Vul niet te veel olie in de motor bij bladzijde 192, Motorolie bijvullen. Trek de auto niet over een afstand van meer dan 50 m aan bladzijde 221, Aanslepen. Als de auto in een land moet worden gebruikt waar geen loodvrije benzine leverbaar is, moet bij terugkeer of bij het invoeren in een land waar een katalysator is verplicht, de katalysator worden vervangen. In verband met de hoge temperaturen die rondom de uitlaatgaskatalysator kunnen ontstaan, moet de auto zo worden geparkeerd dat de katalysator niet met licht ontvlambare materialen onder de auto in aanraking kan komen - brandgevaar! Gebruik nooit beschermingsmiddelen voor de wagenonderzijde of anticorrosiemiddelen voor het uitlaatsysteem, de katalysatoren of hitteschilden. Tijdens het rijden kunnen deze materialen vlam vatten - brandgevaar! Voorzichtig! Bij auto's met katalysator mag de tank nooit geheel worden leeggereden. De onregelmatige brandstofvoorziening kan tot het uitblijven van een ontbranding leiden. Er kan dan onverbrande brandstof in het uitlaatsysteem terechtkomen en de katalysator beschadigen. Al één tankvulling met loodhoudende benzine leidt tot het uitvallen van de katalysator. Als u tijdens het rijden merkt dat de motor overslaat, het vermogen terugloopt of dat de motor onregelmatig draait, verlaag dan direct de snelheid en laat de auto door de dichtstbijzijnde Škoda-dealer controleren. De beschreven symptomen kunnen duiden op een storing in het ontstekingssysteem. Er kan dan onverbrande brandstof in het uitlaatsysteem terechtkomen en de katalysator beschadigen. Milieu Ook bij een correct functionerend uitlaatgassysteem kan onder bepaalde omstandigheden tijdens het draaien van de motor een zwavelachtige uitlaatgasgeur worden gevormd. Dit is afhankelijk van het zwavelpercentage in de brandstof. Meestal is de oplossing loodvrije benzine van een ander merk of op een ander tankstation te tanken. Economisch en milieubewust rijden Algemeen De persoonlijke rijstijl is een belangrijke factor. Het brandstofverbruik, de belasting van het milieu en de slijtage aan motor, remmen en banden is in belangrijke mate afhankelijk van drie factoren: persoonlijke rijstijl; individuele gebruikseisen; technische voorwaarden.

171 Rijden en milieu 169 Door een anticiperende en economische rijstijl kunt u het brandstofverbruik gemakkelijk zo'n 10-15% reduceren. Dit hoofdstuk moet met enkele tips ertoe bijdragen het milieu en gelijktijdig uw portemonnee te ontzien. Vanzelfsprekend wordt het brandstofverbruik ook door factoren bepaald waarop u als bestuurder geen invloed heeft. Het is bijv. normaal dat het verbruik in de winter of onder moeilijke omstandigheden, bij een slecht wegdek, gebruik van een aanhangwagen enz. oploopt. De auto heeft af fabriek de technische vereisten voor een zuinig brandstofverbruik en economisch gebruik. Bijzondere nadruk moet worden gelegd op een zo gering mogelijke belasting van het milieu. Om ervoor te zorgen dat deze eigenschappen optimaal worden gebruikt en behouden blijven, is het noodzakelijk, de aanwijzingen in dit hoofdstuk in acht te nemen. Anticiperend rijden Bij het accelereren gebruikt een auto de meeste brandstof. Voorkom onnodig accelereren en remmen Als u anticiperend rijdt, hoeft u minder te remmen en ten gevolge hiervan ook weer minder te accelereren. Laat de auto uitrollen indien dit mogelijk is, bijvoorbeeld als zichtbaar is dat het eerstvolgende verkeerslicht op rood staat. Energiebesparend schakelen Vroeg opschakelen spaart brandstof. Afb. 169 Brandstofverbruik in l/100 km en snelheid in km/h Schakelbak Rijd in de eerste versnelling slechts ca. één wagenlengte. Schakel altijd over naar de eerstvolgende hogere versnelling als het toerental ca tot /min bedraagt. Automatische versnellingsbak Druk het gaspedaal langzaam in. Druk het gaspedaal echter niet tot aan de kick-downstand in. Een effectieve wijze om brandstof te besparen, is vroegtijdig opschakelen. Wie tot aan de maximumversnelling de betreffende versnelling accelereert verbruikt onnodig veel brandstof. De afb. 169 toont de verhouding tussen het brandstofverbruik en de snelheid in de betreffende versnellingen. Het verbruik is in de 1e versnelling het hoogst en in de 5e versnelling het laagst. Aanwijzing Bij het accelereren moet het optimale motortoerental worden aangehouden om een hoog brandstofverbuik en resonanties van de auto te voorkomen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

172 170 Rijden en milieu Volg ook de informatie op de multi-functie-indicatie* op bladzijde 22. Vermijd vol gas Langzamer rijden heet brandstof besparen. Door met gevoel gas te geven wordt niet alleen het brandstofverbruik aanzienlijk verminderd, maar ook de belasting van het milieu en de slijtage aan de auto worden in positieve zin beïnvloed. De maximumsnelheid van uw auto nooit gebruiken. Het brandstofverbruik, de uitstoot van schadelijke stoffen en de rijgeluiden nemen bij hoge snelheden in onevenredige mate toe. De afb. 170 toont de verhouding van het brandstofverbruik ten opzichte van de snelheid. Als de mogelijke topsnelheid van uw auto slechts voor driekwart wordt benut, daalt het brandstofverbruik met ongeveer de helft. Stationair draaien reduceren Ook stationair draaien kost brandstof. Afb. 170 Brandstofverbruik in l/100 km en snelheid in km/h In de file, voor spoorbomen en bij verkeerslichten die langdurig op rood staan, is het zinvol de motor af te zetten. Al na een pauze van seconden is de brandstofbesparing groter dan de hoeveelheid brandstof die voor het opnieuw starten van de motor nodig is. Bij stationair toerental duurt het erg lang totdat de motor zijn bedrijfstemperatuur bereikt. Tijdens de warmdraaifase zijn echter slijtage en de uitstoot aan schadelijke stoffen zeer hoog. Rijd dan ook direct na het starten van de motor weg. Vermijd daarbij echter hoge toerentallen. Regelmatig onderhoud Een slecht afgestelde motor kost onnodig veel brandstof. Door regelmatig onderhoud door uw Škoda-dealer kunnen reeds voor het gebruik van uw auto de voorwaarden voor brandstofbesparing worden geschapen. De staat van het onderhoud van uw auto heeft niet alleen een gunstig effect op de verkeersveiligheid en het behoud van de waarde van uw auto, maar ook op het brandstofverbruik. Een slecht afgestelde motor kan tot zo'n 10 % hoger brandstofverbruik leiden! De geplande onderhoudswerkzaamheden moeten exact volgens het serviceplan door een Škoda-dealer worden uitgevoerd. Controleer ook het oliepeil na het tanken. Het olieverbruik is in belangrijke mate afhankelijk van de belasting en het toerental van de motor. Al naargelang de rijstijl kan het olieverbruik tot 0,5 l/1 000 km bedragen. Het is normaal dat het olieverbruik van een nieuwe motor pas na een bepaalde tijd zijn laagste waarde bereikt. Het olieverbruik van een nieuwe auto kan dan ook pas goed worden beoordeeld na een afstand van ca km. Milieu Door het gebruik van synthetische dunloopoliesoorten kan een extra reducering van het brandstofverbruik worden verkregen. Om lekkages in een vroeg stadium te kunnen opsporen, moet u de grond onder de auto regelmatig controleren. Als daar vlekken van olie of andere bedrijfsvloeistoffen te zien zijn, laat dan de auto door een Škoda-dealer controleren.

173 Rijden en milieu 171 Minder korte ritten Korte ritten kosten verhoudingsgewijs gezien veel brandstof Let op de bandenspanning Een correcte bandenspanning spaart brandstof. Let altijd op de juiste bandenspanning. Door een te lage bandenspanning neemt de rolweerstand toe. Hierdoor loopt niet alleen het brandstofverbruik op, maar ook de bandenslijtage neemt toe en de rijeigenschappen lopen terug. Controleer de bandenspanning altijd bij koude banden. Rijd met de winterbanden niet het gehele jaar, deze verhogen het brandstofverbruik met zo'n 10%. Bovendien produceren deze meer geluid. Vermijd bij koude motor ritten onder de 4 km. Afb. 171 Brandstofverbruik in l/100 km bij verschillende temperaturen De motor en de katalysator moeten eerst hun optimale bedrijfstemperatuur hebben bereikt, om het verbruik en de uitstoot van schadelijke stoffen op een effectieve wijze te reduceren. De koude motor verbruikt direct na de start ca l brandstof per 100 km. Na ca. één kilometer daalt het verbruik al tot 10 l/100 km. Pas na ca. 4 tot 10 kilometer is de motor op bedrijfstemperatuur (afhankelijk van de buitentemperatuur en van het type motor) en heeft het verbruik zich genormaliseerd. Korte ritten moeten dan ook, indien mogelijk, worden vermeden. Van doorslaggevende betekenis is in dit verband ook de omgevingstemperatuur. De afb. 171 geeft het brandstofverbruik voor dezelfde afstand, eenmaal bij +20 C en eenmaal bij -10 C weer. Uw auto gebruikt in de winter meer brandstof dan in de zomer. Geen onnodige ballast Het transport van ballast kost brandstof. Omdat elke kilo meer gewicht het brandstofverbruik verhoogt, loont het zich een blik in de bagageruimte te werpen, om onnodige ballast te voorkomen. Vooral in het stadsverkeer, wanneer er vaker moet worden geaccelereerd, beïnvloedt het gewicht van de auto het brandstofverbruik aanzienlijk. Als vuistregel geldt, dat per 100 kg gewicht het brandstofverbruik met ca. 1 l/100 km toeneemt. Vaak blijft echter ook een dakimperiaal voor het gemak gemonteerd, ofschoon deze niet meer nodig is. Door de verhoogde luchtweerstand verbruikt uw auto met een onbeladen imperiaal bij een snelheid van km ca. 1 l meer brandstof dan normaal. Stroom sparen Het opwekken van stroom kost brandstof. Schakel elektrische verbruikers uit als deze niet meer nodig zijn. Met behulp van de dynamo wordt bij draaiende motor stroom opgewekt en aan de verbruikers geleverd. Hoe zwaarder de dynamo door het inschakelen van elektrische verbruikers wordt belast, des te meer brandstof wordt er verbruikt. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

174 172 Rijden en milieu Schriftelijke controle van het brandstofverbruik Wie zijn brandstofverbruik wil controleren, moet een kilometerregistratie bijhouden. Dit kost relatief weinig tijd en is zeker de moeite waard. U kunt een wijziging (positief of negatief) vroegtijdig vaststellen en - indien nodig - maatregelen treffen. Als een te hoog brandstofverbruik wordt vastgesteld, moet u nagaan, hoe, waar en onder welke omstandigheden sinds de laatste tankstop is gereden. Milieu-aspecten Bij de constructie, de keuze van de materialen en de productie van uw nieuwe Škoda speelt de milieubescherming een beslissende rol. O.a. wordt aan de onderstaande punten veel aandacht besteed. Constructieve maatregelen Demontagevriendelijke uitvoering van de aansluitingen Vereenvoudigde demontage door de modulaire constructie Gebruik van zuiverder materialen Codering van alle kunststofdelen volgens VDA-richtlijn 260 Reductie brandstofverbruik en uitlaatgasemmissie CO 2 Minimalisering van de kans op ontsnappen van brandstof bij een aanrijding Vermindering van het geluid Materiaalkeuze Verdergaand gebruik van recyclebare materialen Airconditioning met fluorkoolwaterstofvrij koelmedium Geen cadmium Geen asbest Reducering van het uitdampen van kunststoffen Fabricage Oplosmiddelvrije conservering van holle ruimtes Oplosmiddelvrije conservering voor het transport van de fabrikant naar de klant Gebruik van oplosmiddelvrije lijmen Geen toepassing van fluorkoolwaterstoffen in de productie Geen gebruik van kwik Gebruik van watergedragen lakken Geen gebruik van zeswaardig chroom Terugname en verwerking van oude auto's Škoda Auto houdt zich aan de eisen die de markt stelt aan zijn producten met betrekking tot het milieu en zijn natuurlijke hulpbronnen. Alle nieuwe Škoda-auto's zijn voor 95 % recyclebaar (herbruikbaar) en kunnen in principe 7) worden teruggegeven. In vele landen worden landelijk dekkende terugnamesystemen opgebouwd waarbinnen u uw auto voor sloop kunt inleveren. Na de teruggave ontvangt u een bevestiging waarin de milieuverantwoorde verwerking wordt gedocumenteerd. Auto's met speciale op- en aanbouwen Technische documentatie over de uitgevoerde wijzigingen moet door de eigenaar van de auto worden bewaard, zodat deze later kan worden overhandigd aan de bewerker van de oude auto (sloopauto). Op deze wijze is een milieuverantwoorde verwerking gewaarborgd. Aanwijzing Meerdere informatie met betrekking tot de terugname en de verwerking van oude auto's (sloopauto's) krijgt u van uw Škoda dealer. 7) Behoudens het aanhouden van de nationale wettelijke voorschriften.

175 Rijden en milieu 173 Rijden in het buitenland Algemeen In het buitenland kunnen ook andere omstandigheden gelden. In bepaalde landen is het ook mogelijk dat het Škoda-dealernet slechts gedeeltelijk functioneert of nog niet volledig is uitgebouwd. Hierdoor kan het zijn dat bepaalde onderdelen moeilijker leverbaar zijn en dat het personeel van de Škoda-dealer slechts in beperkte mate reparaties kan uitvoeren. Škoda A.G. in de Tsjechische Republiek en de betreffende importeurs verstrekken echter graag alle gewenste inlichtingen inzake de benodigde technische voorbereiding van de auto, noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden en de reparatiemogelijkheden. Loodvrije benzine Aanwijzing Uitgebreidere informatie met betrekking tot het afplakken of het omschakelen van de koplampen verkrijgt u bij uw servicedealer. Voorkomen van schade aan de auto Op wegen met een slecht wegdek alsmede bij het tegen een stoeprand rijden, steile opritten e.d. moet u erop letten, dat de laagliggende delen zoals bijv. de spoiler en de uitlaat deze niet raken en daardoor worden beschadigd. Dit geldt vooral voor auto's met een verlaagd onderstel (sportonderstel) en bij een volle belading van de auto. Auto's met benzinemotor mogen alleen loodvrije benzine tanken bladzijde 168. Informatie met betrekking tot de mogelijkheden voor het tanken van loodvrije benzine kan worden opgevraagd bij automobielclubs. Koplampen Het dimlicht van de koplampen van uw auto is asymmetrisch ingesteld. Dit betekent dat de rand van het wegdek aan de zijde waarop u rijdt, sterker wordt verlicht. Als u in het buitenland op de andere weghelft moet rijden, verblindt u het tegemoetkomende verkeer. Om verblinding van het tegemoetkomende verkeer te voorkomen, is het nodig een bepaald gedeelte van de koplamp af te plakken. Koplampstickers zijn als onderdeel verkrijgbaar bij de servicedealer. De aanpassing van de koplampen met module (geldt voor auto's die voor links of rechts rijdend verkeer gemaakt zijn) wordt door het omschakelen van een afdekplaat in het module van het dimlicht bij een servicedealer uitgevoerd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

176 174 Rijden met aanhangwagen Rijden met aanhangwagen Gebruik aanhangwagen Technische voorwaarden De trekhaak moet aan bepaalde voorwaarden voldoen. Uw auto is voornamelijk bedoeld voor het vervoer van personen en bagage. Hij kan echter ook - bij de juiste technische uitrusting - worden gebruikt voor het trekken van een aanhangwagen. Als uw auto is uitgevoerd met een originele Škoda trekhaak voldoet deze aan alle technische en wettelijke eisen. Voor de elektrische aansluiting tussen de auto en de aanhangwagen is uw auto voorzien van een 13-polige contactdoos. Als de te trekken aanhangwagen is voorzien van een 7-polige steker kan worden gebruikgemaakt van een hiervoor bedoelde adapterkabel 8) uit het originele Škoda-accessoireprogramma. Het naderhand inbouwen van een trekhaak moet plaatsvinden aan de hand van de gegevens van de fabrikant. Details over het naderhand inbouwen van een trekhaak en over de vergroting van de capaciteit van het koelsysteem zijn bekend bij de servicedealers. Wij adviseren, de originele de Škoda-trekhaak door een servicedealer te laten inbouwen. Daar zijn alle relevante details met betrekking tot het naderhand inbouwen bekend. Bij een niet-vakkundige inbouw is de kans op ongevallen aanwezig! Gebruiksinstructies Bij het rijden met een aanhangwagen moet op enkele punten worden gelet. Aanhangwagengewicht Het toelaatbare aanhangwagengewicht mag in geen geval worden overschreden. Als het maximaal toelaatbare aanhangwagengewicht niet volledig wordt gebruikt, kunnen verhoudingsgewijs steilere hellingen worden genomen. Het aangegeven aanhangwagengewicht geldt alleen voor hoogtes tot 1000 m boven de zeespiegel. Bij benzinemotoren zonder belading geldt dat door de teruglopende luchtdichtheid bij een toenemende hoogte het motorvermogen terugloopt en daarmee ook het klimvermogen, daarom moet het aanhangwagengewicht met 10% worden verlaagd per aangevangen m verdere hoogtetoename. Het treingewicht is de som van het gewicht van de (beladen) auto en de (beladen) aanhangwagen. Bij het rijden op grotere hoogtes moet hiermee rekening worden gehouden. Benzinemotoren met belading hebben een luchtdrukcompensator zodat hun vermogen niet afhankelijk is van de hoogte boven de zeespiegel. De aanhangwagen- en kogeldrukgegevens op het typeplaatje van de trekhaak zijn slechts de testgegevens van de trekhaak. De gegevens die betrekking hebben op de auto en die vaak onder deze waarden liggen vindt u in de documentatie die bij de auto hoort. Verdeling van de belading Verdeel de belading van de aanhangwagen zo, dat de zware voorwerpen zich zo dicht mogelijk bij de as bevinden. Borg de voorwerpen zodat deze niet kunnen gaan schuiven. Bandenspanning Pas de bandenspanning van de auto aan aan de volle belading, bladzijde 202. Zie voor de bandenspanning van de aanhangwagen de adviezen van de fabrikant. 8) In enkele landen wordt de adapter met de trekhaak meegeleverd.

177 Rijden met aanhangwagen 175 Buitenspiegels Als de verkeerssituatie achter de aanhangwagen niet met de standaard spiegels kan worden overzien, moet u extra buitenspiegels laten aanbrengen. Beide buitenspiegels moeten op wegklapbare steunen worden bevestigd. Stel de spiegels zo af, dat deze voldoende zicht naar achteren bieden. Koplampen Controleer voor het begin van de rit bij een aangekoppelde aanhangwagen ook de afstelling van de koplampen. Corrigeer zo nodig de afstelling m.b.v. de lichtbundelhoogteverstelling bladzijde 55. Afneembare kogelkop De kogelkop is bij auto's met trekhaak af fabriek afneembaar en leverbaar als origineel Škoda-accessoire. Deze bevindt zich samen met een aparte montagehandleiding in de reservewielkom in de bagageruimte van de auto. Aanwijzing Wij adviseren bij regelmatig gebruik van een aanhangwagen uw auto ook tussen de onderhoudsintervallen door te laten controleren. Bij het aan- en loskoppelen van de aanhangwagen moet de handrem van de trekkende auto zijn aangetrokken. Aanwijzingen voor het rijden Het rijden met aanhangwagen vereist bijzondere voorzichtigheid. Rijd indien mogelijk niet met een lege trekkende auto en een volbeladen aanhangwagen. Rijd niet met de wettelijk toegestane maximumsnelheden. Dit geldt vooral op hellingen. Rem op tijd. Let bij hoge buitentemperaturen op de koelvloeistoftemperatuurmeter. Gewichtsverdeling Bij een lege auto en een beladen aanhangwagen is de gewichtsverdeling zeer ongunstig. Als toch met een dergelijke combinatie moet worden gereden, moet een lage snelheid worden aangehouden. Rijsnelheid Rijd voor de zekerheid niet sneller dan 80 km/h. Dit geldt ook voor landen waarin hogere snelheden zijn toegestaan. Omdat met een toenemende snelheid de rijstabiliteit van de combinatie terugloopt, moet bij ongunstige weg-, weers- en windverhoudingen, vooral op hellingen, worden afgezien van de wettelijk toegestane maximumsnelheid. In elk geval moet de snelheid direct worden verlaagd, zodra u ook maar de geringste slingerbeweging van de aanhangwagen bemerkt. Probeer in geen geval de combinatie door te accelereren recht te trekken. Rem op tijd! Bij een aanhangwagen met oplooprem eerst voorzichtig remmen en daarna vlot afremmen. Zo worden remschokken door blokkerende aanhangwagenwielen voorkomen. Schakel op een helling op tijd terug, zodat op de motor kan worden afgeremd. Oververhitting van de motor Als bij hoge buitentemperaturen op een lange helling in een lage versnelling met een hoog motortoerental moet worden gereden, moet vooral op de koelvloeistoftemperatuurmeter worden gelet bladzijde 19. Als de meter van de koelvloeistoftemperatuurmeter meer naar het rechter- of in het rode vlak loopt, moet de snelheid direct worden verlaagd. Als het controlelampje op het instrumentenpaneel knippert, stop dan en zet de motor af. Wacht enkele minuten en controleer het koelvloeistofpeil in het koelvloeistofexpansiereservoir bladzijde 193, Koelvloeistofpeil controleren. Let op de volgende aanwijzingen bladzijde 32, Koelvloeistoftemperatuur/koelvloeistofpeil. De koelvloeistoftemperatuur kan door het inschakelen van de verwarming worden verlaagd. Het verhogen van de koelcapaciteit van de koelluchtventilator is door het terugschakelen en door het verhogen van het motortoerental niet mogelijk - het Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

178 176 Rijden met aanhangwagen toerental van de koelluchtventilator is onafhankelijk van het motortoerental. Ook bij het rijden met een aanhangwagen moet dan ook niet worden teruggeschakeld zolang de motor op een helling zonder dat de snelheid sterk terugloopt blijft trekken.

179 Verzorging en reiniging van de auto 177 Raadgevingen voor het gebruik Verzorging en reiniging van de auto Algemeen Verzorging is het behoud van uw auto. Regelmatige, vakkundige verzorging van uw auto zorgt voor het behoud van zijn waarde. Bovendien kan dit ook één van de voorwaarden zijn voor het behouden van het recht op garantie bij eventuele corrosie en lakschade aan de carrosserie. Wij adviseren, de conserveringsmiddelen uit het originele Škoda-assortiment te gebruiken. Neem de gebruiksvoorschriften op de verpakking in acht. Bij verkeerde toepassing kunnen onderhoudsmiddelen schadelijk zijn voor de gezondheid. Onderhoudsmiddelen moeten dan ook buiten het bereik van kinderen worden bewaard - kans op vergiftiging! Milieu Kies bij de aanschaf van onderhoudsmiddelen voor de auto voor milieuvriendelijke producten. Resten van onderhoudsmiddelen horen niet bij het huisvuil. Verzorging buitenzijde auto Auto wassen Vaak wassen beschermt de auto. De beste bescherming van de auto tegen schadelijke invloeden van het milieu is vaak wassen en conserveren. Hoe vaak uw auto moet worden gewassen, hangt van veel factoren af zoals: gebruiksfrequentie; wijze van parkeren (garage, onder bomen etc.); tijd van het jaar; weersomstandigheden; milieu-invloeden. Hoe langer insectenresten, vogelpoep, hars van bomen, straat- en industriestof, teer, roetdeeltjes, wegenzout en andere agressieve afzettingen op de lak blijven zitten, des te sterker is het vernielende effect. Hoge temperaturen, bijv. door intensieve zonnestraling, versterken het etsende effect. Zo kan het onder bepaalde omstandigheden noodzakelijk zijn de auto wekelijks te wassen. Het is echter ook mogelijk dat een keer per maand wassen voldoende is als de auto van een goede waslaag is voorzien. Aan het einde van de strooiperiode moet ook de onderzijde van de auto beslist grondig worden afgespoeld. Wassen van de auto in de winter: Vocht en ijs in het remsysteem kunnen een nadelig effect op de remwerking hebben - kans op ongevallen! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

180 178 Verzorging en reiniging van de auto Automatische wasinstallaties De autolak heeft een zodanig weerstandsvermogen dat de auto onder normale omstandigheden probleemloos in automatische wasinstallaties kan worden gewassen. Wel is het zo dat de werkelijke belasting van de lak hoofdzakelijk afhankelijk is van de constructie van de wasinstallatie, de filtering van het waswater en de gebruikte was- en onderhoudsmiddelen. Als de lak er na het wassen mat uitziet of zelfs krassen vertoont, moet u de exploitant van de wasinstallatie hier direct op attenderen. Ga zo nodig naar een andere wasinstallatie. Voor het wassen van de auto in een automatische wasinstallatie hoeven, behalve de gebruikelijke voorzorgsmaatregelen (sluiten van de ruiten, de af fabriek ingebouwde antenne losmaken en neerklappen enz.) geen verdere maatregelen te worden genomen. Als uw auto is voorzien van speciale aanbouwdelen - bijv. spoilers, imperiaal, autotelefoonantenne -, kunt u het beste vooraf contact opnemen met de exploitant van de wasinstallatie. Na een wasbeurt in een automatische wasinstallatie met aansluitende conservering moeten de rubbers van de ruitenwisserbladen worden ontvet. Voorzichtig! Schroef de neergeklapte dakantenne voor het wassen in een automatische wasinstallatie niet vast - kans op beschadigingen! Met de hand wassen Bij het wassen met de hand moet het vuil eerst met veel water worden ingeweekt; daarna moet het vuil zo goed mogelijk worden afgespoeld. Daarna reinigt u de auto met een zachte spons, een washand of een wasborstel met geringe druk. Werk daarbij van boven naar beneden - te beginnen met het dak. Reinig de gespoten vlakken van de auto slechts met een geringe druk. Gebruik alleen bij hardnekkig vuil een autoshampoo. Spoel de spons of de washand regelmatig goed uit. Wielen, dorpels en dergelijke maakt u als laatste schoon. Gebruik hiervoor een tweede (andere) spons. Spoel de auto na het wassen goed af en wrijf hem aansluitend hierop droog met een zeem. Was de auto alleen bij uitgeschakeld contact - kans op ongevallen! Bescherm uw handen en armen tegen metaaldelen met scherpe randen als u de onderzijde, de binnenzijde van de wielkuipen of de wieldoppen reinigt - kans op snijwonden. Voorzichtig! Was uw auto niet in de felle zon - kans op lakschade. Als u de auto in de winter met een slang afspuit, let er dan op dat de waterstraal niet direct op de slotcilinders of op de naden van de portieren, de motorkap of de achterklep worden gericht - kans op bevriezen. Gebruik op gespoten delen geen insectensponsjes, ruwe keukensponzen of iets dergelijks - kans op beschadiging van de lak. Milieu Was uw auto alleen op de speciaal daarvoor bedoelde wasplaatsen. Daar wordt ervoor gezorgd dat eventueel met olie verontreinigd vuil water niet in de riolering komt. In bepaalde gebieden is het wassen van auto's buiten zulke wasplaatsen zelfs verboden. Wassen met behulp van een hogedrukreiniger Bij het wassen van de auto met een hogedrukreiniger moeten beslist de bedieningsaanwijzingen voor de hogedrukreiniger worden opgevolgd. Dat geldt vooral voor de druk en de spuitafstand. Houd voldoende afstand ten opzichte van zachte materialen, zoals rubberslangen of dempings-, isolatiemateriaal. Gebruik in geen geval rotorsproeiers of zogenaamde vuilfrezen.

181 Verzorging en reiniging van de auto 179 Vooral banden mogen nooit met rotorsproeiers worden gereinigd. Zelfs bij een relatief grote spuitafstand en een zeer korte inwerktijd kan er al schade optreden. Voorzichtig! De temperatuur van het water mag maximaal 60 C bedragen, omdat anders de auto kan worden beschadigd. Conserveren Een goede conservering beschermt de lak van de auto goed tegen schadelijke milieu-invloeden en lichte mechanische invloeden. De auto moet op zijn laatst met een hoogwaardig conserveringsmiddel op vastewasbasis worden behandeld, als op de schone lak geen waterdruppels meer worden gevormd. Er kan een nieuwe laag hoogwaardige harde was op de schone lak worden aangebracht als deze na het wassen goed droog is. Ook wanneer regelmatig wasconserveringsmiddelen worden toegepast, adviseren we de lak minstens tweemaal per jaar met harde was te beschermen. Voorzichtig! Zorg ervoor dat er geen was op de ruiten komt. Polijsten Pas als de lak van uw auto er niet meer goed uitziet en als met conserveringsmiddelen geen glans meer kan worden bereikt, is polijsten (cleanen) noodzakelijk. Als de gebruikte cleaner geen conserverende bestanddelen bevat, moet in aansluiting hierop een laag was op de lak worden aangebracht bladzijde 179, Conserveren. Wij adviseren, de conserveringsmiddelen uit het originele Škoda-assortiment te gebruiken. Voorzichtig! Matgespoten onderdelen of kunststofdelen mogen niet met cleaner of harde was worden behandeld. Poets de lak niet in een stoffige omgeving, omdat de lak zou kunnen worden beschadigd. Verchroomde delen Reinig de verchroomde delen eerst met een vochtige doek en poets deze daarna met een zachte droge doek weer glanzend. Als dit niet voldoende is, gebruik dan een chroomonderhoudsmiddel uit het originele Škoda-accessoireprogramma. Voorzichtig! Poets de verchroomde delen niet in een stoffige omgeving, omdat er anders krassen op kunnen worden gevormd. Lakbeschadigingen Kleine lakbeschadigingen zoals krassen, schrammen of beschadigingen door steenslag direct behandelen, voordat er zich roest kan vormen. Deze werkzaamheden kunnen uiteraard ook door de servicedealers worden uitgevoerd. Hiervoor kunnen de servicedealers de bij de kleur van uw auto passende lakstiften of spuitbussen leveren. Het nummer van de originele lak van uw auto staat op de sticker met autogegevens bladzijde 237. Als er toch corrosie is ontstaan, moet deze grondig worden verwijderd. Breng op die plek een anticorrosiegrondlaag en daarna de lak aan. Deze werkzaamheden kunnen uiteraard ook door de servicedealers worden uitgevoerd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

182 180 Verzorging en reiniging van de auto Kunststofdelen Kunststofdelen aan de buitenzijde worden door normaal wassen gereinigd. Als dat niet voldoende is, mogen kunststofdelen ook met speciale oplosmiddelvrije kunststofreinigingsmiddelen worden behandeld. Onderhoudsmiddelen voor lak zijn niet geschikt voor kunststofdelen. Voorzichtig! Oplosmiddel bevattende schoonmaakmiddelen tasten het materiaal aan en kunnen deze beschadigen. Ruiten Gebruik voor het verwijderen van sneeuw en ijs van de ruiten en spiegels alleen maar een plastic ijskrabber. Om daarbij beschadiging van het ruitoppervlak te voorkomen, moet de ijskrabber maar in één richting over de te reinigen ruit heen en weer worden bewogen. Resten van rubber, olie, vet, was of siliconen kunnen met een speciale ruitenreiniger, resp. met een speciale siliconenverwijderaar worden verwijderd. U moet de ruiten ook regelmatig aan de binnenzijde schoonmaken. Gebruik voor het drogen van de ruiten na het wassen van de auto niet de zeem die voor het drogen van de carrosserie is gebruikt. Resten van conserveringsmiddelen op de zeem kunnen de ruiten vuil maken en het zicht verminderen. Er mogen aan de binnenzijde geen stickers op de achterruit worden geplakt, om beschadiging van de verwarmingsdraden van de achterruitverwarming te voorkomen. Wij adviseren, de conserveringsmiddelen uit het originele Škoda-assortiment te gebruiken. Voorzichtig! Verwijder nooit sneeuw of ijs van de ruiten door middel van warm of heet water - kans op scheurvorming in het glas! Let erop dat bij het verwijderen van ijs en sneeuw op de ruiten en de spiegelglazen de lak van de auto niet wordt beschadigd. Koplampglazen Gebruik voor het reinigen van de koplampen geen agressieve reinigings- of chemische oplosmiddelen - kans op beschadiging van de kunststofglazen. Maak gebruik van zeep en schoon, warm water. Voorzichtig! Veeg de koplampen nooit droog af en gebruik voor het reinigen van de kunststofglazen geen scherpe voorwerpen, dit kan tot beschadiging van de beschermcoating en in aansluiting daarop tot scheurtjes in de koplampglazen leiden, bijv. door invloed van chemische middelen. Afdichtrubbers De afdichtrubbers van portieren, kleppen en ruiten blijven soepel en hebben een langere levensduur als deze af en toe met een onderhoudsmiddel voor rubber (bijv. een siliconenvrije oliespray) worden behandeld. Bovendien wordt zo voortijdige slijtage van de afdichtrubbers voorkomen en daarmee lekkages. De portieren gaan gemakkelijker open. Goed onderhouden afdichtrubbers vriezen in de winter niet vast. Slotcilinder Voor het ontdooien van slotcilinders adviseren wij de spray, die smeermiddel en anticorrosiemiddel bevat, uit het originele Škoda-accessoireprogramma te gebruiken. Aanwijzing Let erop dat er bij het wassen van de auto zo min mogelijk water in de slotcilinders komt.

183 Verzorging en reiniging van de auto 181 Wielen Stalen velgen Bij het regelmatig wassen van de auto moeten ook de velgen en wielsierdoppen grondig worden gewassen. Zo wordt voorkomen dat remstof, vuil en wegenzout op de velgen gaan vastzitten. Hardnekkig vastklevende remstof kan met een industrieel reinigingsmiddel worden verwijderd. Repareer lakbeschadigingen aan de velgen voordat er roest ontstaat. Lichtmetalen velgen Opdat het decoratieve uiterlijk van de lichtmetalen velgen nog lange tijd behouden blijft, is regelmatig onderhoud noodzakelijk. Vooral wegenzout en remstof moet elke twee weken van de lichtmetalen velgen worden verwijderd, anders wordt het lichtmetaal aangetast. Na een grondige wasbeurt behandelt u de velgen met een beschermingsmiddel voor lichtmetalen velgen dat geen zuurhoudende componenten bevat. Elke drie maanden moeten de velgen worden voorzien van een harde waslaag. Voor het behandelen van de velgen mogen geen middelen worden gebruikt die materiaal wegnemen. Een eventuele beschadiging van de laklaag op de velgen moet direct worden gerepareerd. Wij adviseren, de conserveringsmiddelen uit het originele Škoda-assortiment te gebruiken. Denk er bij het reinigen van de wielen aan dat vocht, ijs en wegenzout de werking van de remmen nadelig kunnen beïnvloeden - kans op ongevallen! Aanwijzing Sterke vervuiling kan tot onbalans van de wielen leiden. Dit kan leiden tot trillingen die op het stuurwiel worden overgebracht en onder bepaalde omstandigheden tot voortijdige slijtage van de stuurinrichting kunnen leiden. Daarom is het nodig dat dit vuil wordt verwijderd. Conservering auto-onderzijde De onderzijde van de auto heeft een permanente bescherming tegen chemische en mechanische invloeden. Omdat bij het rijden beschadiging van de beschermingslaag niet is uitgesloten, raden we aan de beschermingslaag aan de onderzijde van de auto regelmatig - het beste aan het begin en einde van het koude jaargetijde - te laten controleren en zo nodig te laten bijwerken. De servicedealers hebben de beschikking over de daarvoor benodigde spuitmiddelen, hebben de noodzakelijke apparatuur en kennen de toepassingsvoorschriften. Daarom adviseren wij, de werkzaamheden voor het bijwerken van de lak of maatregelen met betrekking tot extra carrosseriebescherming door een servicedealer te laten uitvoeren. Maak ook nooit gebruik van beschermingsmiddelen voor de wagenonderzijde of corrosiewerende middelen voor uitlaatpijpen, katalysatoren, hitteschilden.of roetfilter*. Als de motor op bedrijfstemperatuur is, kunnen deze middelen ontsteken - brandgevaar! Conservering van holle ruimtes Alle aan corrosie blootgestelde holle ruimtes van de auto zijn af fabriek van conserveringswas voorzien die permanente bescherming biedt. Deze conservering hoeft niet te worden gecontroleerd en heeft ook geen nabehandeling nodig. Als bij hoge temperaturen een beetje was uit de holle ruimtes stroomt, verwijder dit dan met een kunststofspatel en verwijder de vlekken met wasbenzine. Bij het gebruik van wasbenzine voor het verwijderen van was moeten de veiligheids- en milieuvoorschriften in acht worden genomen - brandgevaar! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

184 182 Verzorging en reiniging van de auto motorruimte Vooral in de winter als veel op wegen wordt gereden waar zout is gestrooid, is een goede bescherming tegen corrosie heel belangrijk. Daarom moet de gehele motorruimte voor en na de strooiperiode grondig worden gereinigd om te voorkomen dat het strooizout zijn vernietigende werk kan doen. Škoda-dealers beschikken over de door de fabriek daarvoor aanbevolen reinigingsmiddelen en de benodigde installaties. Voordat er werkzaamheden in de motorruimte worden uitgevoerd, is het noodzakelijk de aanwijzingen in dit hoofdstuk op te volgen bladzijde 189. Laat de motor afkoelen voordat de motorruimte wordt gereinigd. Voorzichtig! Het reinigen van de motor mag alleen bij uitgeschakeld contact gebeuren. Vóór het reinigen van de motorruimte wordt aanbevolen de dynamo af te dekken. Milieu Omdat er bij het reinigen van de motor benzine, vet en olieresten worden afgespoeld, moet het vervuilde water met een olieafscheider worden gereinigd. Daarom mag het reinigen van de motor alleen in werkplaatsen of benzinestations worden uitgevoerd (als deze hiervoor tenminste zijn toegerust). Verzorging binnenzijde auto Kunststofdelen, kunstleer en stoffen Kunststofdelen en kunstleer kunnen met een vochtige doek worden gereinigd. Als dat niet voldoende is mogen deze delen alleen maar met speciale oplosmiddelvrije kunststofreinigings- en onderhoudsmiddelen worden behandeld. Bekledingsstoffen en de stoffen bekleding van portieren, hoedenplank, hemelbekleding enz. behandelt u met speciale reinigingsmiddelen en zo nodig met droog schuim en een zachte spons of borstel. Wij adviseren, de reinigingsmiddelen uit het originele Škoda-assortiment te gebruiken. Voorzichtig! Oplosmiddel bevattende schoonmaakmiddelen tasten het materiaal aan en kunnen deze beschadigen. Stoffen bekleding van de elektrisch verwarmde stoelen Reinig stoelbekleding niet met vocht omdat dit tot beschadiging van het stoelverwarmingssysteem kan leiden. Reinig de bekleding met speciale middelen, bijv. droog schuim. Natuurlijk leer Natuurlijk leer heeft hele bijzondere aandacht en onderhoud nodig. Leer moet, afhankelijk van het gebruik, van tijd tot tijd aan de hand van de volgende instructies worden behandeld. Normaal reinigen Maak vuile leervlakken met een licht vochtige katoenen of wollen doek schoon. Sterkere vervuiling Reinig sterker vervuilde plaatsen met een in een zeepoplossing geweekte doek (2 eetlepels neutrale zeep op 1 liter water). Zorg ervoor dat het leer op geen enkele plaats door en door vochtig wordt en dat er geen water in de stiknaden komt.

185 Verzorging en reiniging van de auto 183 Droog het leer met een zachte droge doek af. Vlekken verwijderen Verwijder verse vlekken op waterbasis (bijv. koffie, thee, sappen, bloed enz.) met een absorberende doek of keukenpapier of gebruik bij een reeds opgedroogde vlek de reiniger uit de onderhoudsset Verwijder verse vlekken op vetbasis (bijv. boter, mayonaise, chocolade enz.) met een zuigende doek of keukenpapier of met de reiniger uit de onderhoudsset als de vlek nog niet in het oppervlak is gedrongen. Gebruik bij ingedroogde vetvlekken een vetoplosserspray. Verwijder speciale vlekken (bijv. ballpoint, viltstift, nagellak, dispersieverf, schoencrème enz.) met een voor leer geschikte speciale vlekkenverwijderaar. Leeronderhoud Behandel het leer elk halfjaar met de bij servicedealers leverbare leeronderhoudsmiddelen. Breng het onderhoudsmiddel heel zuinig aan. Droog het leer met een zachte doek af. Als u vragen hebt over het reinigen en onderhouden van de leren bekleding van uw auto kunt u het beste contact opnemen met een servicedealer. Voorzichtig! U mag het leer in geen geval met oplosmiddelen (bijv. benzine, terpentine), boenwas, schoencrème en dergelijke behandelen. Voorkom dat de auto lange tijd in de felle zon staat om verbleken van het leer te voorkomen. Als de auto langere tijd buiten moet staan, kunt u het leer tegen directe zonnestraling afdekken. Scherpe voorwerpen aan kledingstukken zoals ritssluitingen, klinknagels, riemen met scherpe randen kunnen blijvende krassen of schaafsporen in het oppervlak achterlaten. Aanwijzing Gebruik regelmatig en na elke reiniging een onderhoudscrème met lichtbescherming en impregneereffect. De crème voedt het leer, maakt het ademend en soepel en brengt vocht in. Tegelijkertijd wordt een beschermlaag voor het oppervlak opgebouwd. Reinig het leer om de 2 tot 3 maanden, verwijder vers vuil. Verwijder net ontstane vlekken van ballpoints, inkt, lippenstift, schoenpoets enz. zo snel mogelijk. Onderhoud ook de leerkleur. Werk afwijkende plekken zo nodig bij met een speciale gekleurde leercrème. Het leder is een natuurlijk materiaal met specefieke eigenschappen. Gedurende het gebruik van de auto kunnen op de leder gedeeltes van de bekleding kleine optische veranderingen ontstaan (zoals b.v. vouwen als gevolg van de belasting van de bekleding). Veiligheidsgordels Houd de veiligheidsgordels schoon! Was vuile veiligheidsgordels met een milde zeepoplossing. Controleer regelmatig de staat van uw veiligheidsgordels. Bij een sterk vervuilde gordelband kan het oprollen van de automatische gordel negatief worden beïnvloed. De veiligheidsgordels mogen voor het reinigen niet worden uitgebouwd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

186 184 Verzorging en reiniging van de auto Vervolg Reinig de veiligheidsgordels nooit chemisch omdat chemische reinigingsmiddelen het weefsel kunnen vernielen. De veiligheidsgordels mogen ook niet met etsende vloeistoffen (zuren e.d.) in aanraking komen. Gordels met beschadigingen aan het materiaalweefsel, de verbindingen, de oprolautomaat of het slotdeel kunnen door een servicedealer worden vervangen. Vóór het oprollen moeten automatische gordels helemaal droog zijn.

187 Brandstof 185 Brandstof Benzine Soort benzine Er zijn verschillende soorten benzine. Lees het hoofdstuk bladzijde 237, Technische gegevens om te weten welke soort benzine voor uw auto nodig is. Dezelfde informatie vindt u ook aan de binnenzijde van de tankdopklep van uw auto bladzijde 186, afb Men maakt onderscheid tussen loodvrije en loodhoudende benzine. Alle Škodaauto's met benzinemotoren zijn uitgerust met een katalysator en mogen alleen met loodvrije benzine worden gebruikt. Loodvrije benzine moet voldoen aan de EN 228. De verschillende soorten benzine onderscheiden zich door het octaangetal (RON). Als in een noodgeval niet de juiste soort benzine beschikbaar is, geldt het volgende. Voor motoren die op superbenzine, loodvrij 95 ROZ draaien, kan ook gebruik worden gemaakt van normale benzine, loodvrij 91 ROZ. Dit leidt echter tot een gering vermogensverlies. Als de in geval van nood ter beschikking staande loodvrije benzine een lager octaangetal heeft dan nodig is voor de motor mag alleen in het middelste toerentalgebied en met een geringere motorbelasting worden gereden. Benzine met een hoger octaangetal dan de voorgeschreven kan zonder beperkingen worden gebruikt. Het gebruik van deze benzine biedt echter geen voordelen met betrekking tot het motorvermogen en het brandstofverbruik! Het soepel draaien, het vermogen en de levensduur van de motor worden in belangrijke mate beïnvloed door de kwaliteit van de benzine. Voeg aan de benzine geen toevoegingen toe. Gebruik brandstof die overeenkomt met de norm EN 228. Verdere aanwijzingen met betrekking tot het tanken vindt u op bladzijde 186. Voorzichtig! Al één tankvulling met loodhoudende benzine leidt tot het uitvallen van de katalysator. Bij het tanken van benzine met een lager octaangetal dan voorgeschreven kunnen hogere toerentallen en zwaardere motorbelasting leiden tot motorschade. Diesel Dieselolie Uw auto kan met dieselolie die voldoet aan de norm EN 590 worden gebruikt. Brandstoftoevoegingen Brandstoftoevoegingen, zogenaamde vloeibaarheidsverbeteraars (benzine en overeenkomstige middelen), mogen niet aan de dieselolie worden toegevoegd. Bij slechte kwaliteit dieselolie is het nodig het brandstoffilter vaker dan in het serviceplan is aangegeven, door een Škoda-dealer te laten aftappen. Aanwijzingen met betrekking tot het tanken vindt u op bladzijde 186, Tanken. Voorzichtig! Tank alleen brandstof die voldoet aan de norm EN 590. Al één tankvulling met brandstof die niet overeenkomt met de norm, kan tot beschadiging van het brandstofsysteem van de motor leiden. Water in het brandstoffilter kan leiden tot motorstoringen. Uw auto is niet aangepast voor het gebruik van biodiesel (RME), daarom mag deze brandstof niet worden getankt. Het gebruik van deze brandstof (RME) kan leiden tot defecten aan de motor of aan het brandstofsysteem. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

188 186 Brandstof Gebruik in de winter Tanken Winterdieselolie Door tankstations wordt in de wintermaanden een andere dieselolie dan in de zomermaanden geleverd. Bij het gebruik van zomerdieselolie kunnen bij temperaturen onder 0 C storingen optreden, omdat de dieselolie door paraffineafscheiding te stroperig wordt. Daarom is via de norm EN 590 voor de afzonderlijke jaargetijden de dieselolieklasse voorgeschreven die in het betreffende jaargetijde wordt verkocht. Winterdieselolie is bij -20 C nog volledig bedrijfszeker. In landen met andere klimatologische omstandigheden wordt meestal dieselolie aangeboden die andere temperatuureigenschappen bezit. De servicedealers en de tankstations in de betreffende landen zijn op de hoogte van de landelijke dieseloliesamenstelling. Afb. 172 Rechterachterzijde: Tankdopklep Brandstoffiltervoorverwarming De auto is uitgevoerd met een brandstoffiltervoorverwarmingssysteem. Door dit systeem is de betrouwbaarheid van de dieselolie tot ongeveer -25 C gewaarborgd. Voorzichtig! Brandstoftoevoegingen incl. benzine mogen voor de verbetering van de vloeibaarheid niet aan de dieselolie worden toegevoegd. Afb. 173 Tankdopklep met losgeschroefde tankdop Tankdopklep openen Maakt u de tankklep met de hand open De tankdop van de vulpijp met behulp van de contactsleutel naar links toe ontgrendelen. Schroef de tankdop linksom los en plaats de tankdop van bovenaf op de tankdopklep afb Tankdop sluiten Schroef de tankdop rechtsom tot deze hoorbaar wordt vergrendeld.

189 Brandstof 187 Vergrendel de tankdop van de brandstofvulopening door de autosleutel naar rechts te draaien en verwijder de sleutel. Druk de tankdopklep dicht. Aan de binnenzijde van de tankdopklep staat de juiste brandstof voor uw auto. Verdere aanwijzingen met betrekking tot de brandstof bladzijde 185. De tankinhoud bedraagt ca. 55 liter. Als u toch een reservejerrycan mee wilt nemen, houd dan rekening met de wettelijke voorschriften. Om veiligheidsredenen adviseren wij geen jerrycan in de auto mee te nemen. Bij een aanrijding zou de jerrycan kunnen worden beschadigd en zou er brandstof kunnen wegstromen. Voorzichtig! Veeg de overgestroomde brandstof van de lak - kans op lakschade! Bij auto's met katalysator mag de tank nooit geheel worden leeggereden. Door de onregelmatige benzinetoevoer kan de motor overslaan en zal de onverbrande brandstof terechtkomen in het uitlaatsysteem, wat kan leiden tot oververhitting en beschadiging van de katalysator. Let er bij het aanbrengen van het tankpistool in de vulpijp op dat de klep in de vulpijp iets wordt opengedrukt. Anders vult u onbedoeld het volume dat dient voor de uitzetting van de brandstof bij het warm worden. Dit kan leiden tot het overlopen van de brandstof of tot beschadiging van de onderdelen van de brandstoftank. Zodra het op de juiste wijze bediende automatische vulpistool voor de eerste keer afslaat, is de brandstoftank vol. Vul niet meer bij - omdat anders het volume nodig voor het uitzetten van de brandstof, wordt gevuld. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

190 188 Controleren en bijvullen Controleren en bijvullen motorruimte Motorkap openen en sluiten Ontgrendeling van de motorkap Afb. 175 Radiateurgrille: Vergrendelingshendel Afb. 174 Ontgrendelingshendel voor motorkap Ontgrendeling motorkap Trek aan de ontgrendelingshendel, linksonder het dashboard afb De motorkap springt door veerkracht uit zijn vergrendeling. Afb. 176 Borging van de motorkap met behulp van de motorkapsteun Motorkap openen Ontgrendel de motorkap afb Controleer voor het openen van de motorkap of de ruitenwisserarmen niet van de voorruit zijn weggeklapt omdat er in dat geval schade aan de lak kan ontstaan.

191 Controleren en bijvullen 189 Trek de vergrendelingshendel bladzijde 188, afb. 175, de motorkap wordt ontgrendeld. Pak de motorkap vast en til deze op. Neem de motorkapsteun uit de klem en zet hem in de daarvoor bestemde opening bladzijde 188, afb Motorkap sluiten Til de motorkap iets op en haak de motorkapsteun los. Druk de motorkapsteun in de daarvoor bestemde klem. Laat de motorkap vanaf een hoogte van ca. 30 cm in de vergrendeling vallen - motorkap niet nadrukken! Open nooit de motorkap als u ziet dat er stoom of koelvloeistof uit de motorruimte komt - kans op verbranding! Wacht totdat er geen stoom of koelvloeistof meer naar buiten komt. Uit zekerheidsoverwegingen moet de motorkap tijdens het rijden altijd gesloten zijn. Daarom moet na het sluiten van de motorkap altijd worden gecontroleerd of de kap goed is vergrendeld. Als u tijdens het rijden merkt dat de kap niet goed is vergrendeld, stop dan direct en sluit de motorkap - kans op ongevallen! Voorzichtig! Controleer voor het openen van de motorkap of de ruitenwisserarmen niet van de voorruit zijn weggeklapt. Anders kan er lakschade ontstaan. Werkzaamheden in de motorruimte Bij alle werkzaamheden in de motorruimte is bijzondere voorzichtigheid geboden! Bij werkzaamheden in de motorruimte, bijv. controleren en bijvullen van de bedrijfsvloeistoffen, kunnen letsel, verbrandingen, ongevallen en brand ontstaan. Daarom moeten de onderstaand weergegeven waarschuwingen en de algemene veiligheidsregels beslist in acht worden genomen. De motorruimte van de auto is een gevaarlijke omgeving. Open nooit de motorkap als u ziet dat er stoom of koelvloeistof uit de motorruimte komt - kans op verbranding! Wacht totdat er geen stoom of koelvloeistof meer naar buiten komt. Zet de motor uit en trek de contactsleutel uit het contactslot. Trek de handrem vast aan. Zet bij auto's met handgeschakelde versnellingsbak de versnellingshendel in de vrijstand, bij auto's met automatische versnellingsbak de keuzehendel in de stand P. Laat de motor afkoelen. Zorg ervoor dat er geen kinderen in de buurt van de motorruimte kunnen komen. Raak geen hete motordelen aan - verbrandingsgevaar! Mors nooit bedrijfsvloeistoffen over de hete motor. Deze vloeistoffen (bijv. de in de ruitensproeiervloeistof aanwezige antivries) kunnen ontbranden! Vermijd kortsluiting in het elektrische systeem - vooral op de accu. Grijp nooit in de ventilator van de radiateur zolang de motor warm is. De ventilator kan plotseling worden ingeschakeld! Open nooit de dop van het koelvloeistofexpansiereservoir zolang de motor warm is. Het koelsysteem staat onder druk! Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

192 190 Controleren en bijvullen Vervolg Dek de dop van het expansiereservoir bij het losdraaien met een grote doek af om het gezicht, de handen en de armen tegen de hete stoom of de hete koelvloeistof te beschermen. Laat geen voorwerpen, zoals bijv. poetsdoeken of gereedschap achter in de motorruimte. Als onder de auto moet worden gewerkt, moet deze tegen wegrollen worden beveiligd en met geschikte bokken op veilige wijze worden ondersteund omdat alleen de krik niet voldoende is - kans op letsel! Als u testwerkzaamheden moet uitvoeren bij draaiende motor, dan vormen de draaiende delen (bijv. V-snaren, dynamo, ventilator van de radiateur) en het hoogspanningssysteem een extra gevaar. Let bovendien op het volgende: Raak nooit de elektrische bedrading van het ontstekingssysteem aan. Voorkom beslist dat u met sieraden, losse kledingstukken of lang haar in aanraking komt met draaiende delen van de motor - levensgevaar! Doe dan ook vooraf de sieraden af, bindt de haren bij elkaar en draag nauwsluitende kleding. Neem ook de onderstaand weergegeven waarschuwingen in acht als er werkzaamheden aan het brandstofsysteem of aan het elektrische systeem noodzakelijk zijn: Koppel altijd de autoaccu los van het boordnet. Rook niet. Werk nooit in de buurt van open vuur. Houd altijd een goed werkende brandblusser paraat. Overzicht motorruimte De belangrijkste controlepunten Afb. 177 Dieselmotor 1,9 l/77 kw A1 A2 A3 A4 A5 Koelvloeistofexpansiereservoir Ruitensproeiervloeistofreservoir Motorolievulopening Motoroliepeilstok Remvloeistofreservoir A6 Accu (onder kap) Voorzichtig! Let er bij het bijvullen van bedrijfsvloeistoffen op dat de vloeistoffen in geen geval worden verwisseld. Dit kan namelijk tot ernstige storingen en tot schade aan de auto leiden! Aanwijzing De indeling van de motorruimte is bij de andere motoren praktisch gelijk.

193 Controleren en bijvullen 191 Motorolie Motoroliepeil controleren De oliepeilstok geeft het motoroliepeil aan. Oliepeil controleren Controleer of de auto op een horizontale ondergrond staat en de motor bedrijfswarm is. Zet de motor af. Open de motorkap in Werkzaamheden in de motorruimte op bladzijde 189. Wacht een paar minuten en trek de oliepeilstok uit het blok. Veeg de oliepeilstok met een schone doek af en schuif hem er tot aan de aanslag weer in. Trek de oliepeilstok er vervolgens weer uit en lees het oliepeil af. Oliepeil in vlak Aa U mag geen olie bijvullen. Afb. 178 Oliepeilstok Oliepeil in vlak Ab U kunt olie bijvullen. Het kan gebeuren dat het oliepeil daarna in het vlak Aa ligt. Het optimale peil is in het midden van bereik Ab. Oliepeil in vlak Ac U moet olie bijvullen. Het is voldoende als het oliepeil daarna in het vlak Ab staat. Het is normaal dat de motor olie verbruikt. Afhankelijk van de rijstijl en de bedrijfsomstandigheden kan het olieverbruik tot 0,5 l/1 000 km bedragen. Tijdens de eerste kilometer kan het verbruik ook daarboven liggen. Daarom moet het oliepeil regelmatig, bij voorkeur bij elke tankstop of vóór langere ritten, worden gecontroleerd. Als de motor zwaar wordt belast, bijv. bij lange snelwegritten in de zomer, bij het rijden met een aanhangwagens of bij het rijden over passen in het hooggebergte, adviseren wij, het oliepeil in het vlak Ab - maar niet daarboven - e houden. Een te laag oliepeil wordt door het controlelampje op het instrumentenpaneel* aangegeven bladzijde 33. Controleer in dat geval zo snel mogelijk het oliepeil. Vul de benodigde hoeveelheid olie bij. Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Voorzichtig! Het oliepeil mag in geen geval boven vlak Aa liggen. Gevaar voor beschadiging van de katalysator. Als onder de gegeven omstandigheden het bijvullen van motorolie niet mogelijk is, mag de reis niet worden vervolgd. Zet de motor af en neem contact op met een Škoda-dealer, om te voorkomen dat zware motorschade ontstaat. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

194 192 Controleren en bijvullen Motorolie bijvullen Controleer het oliepeil bladzijde 191. Schroef de dop van de motorolievulopening af. Veeg de olie op de afdichtvlakken van het deksel en op het tegenoverliggend vlak met een schone doek af. Vul bij met de geschikte olie in porties van 0,5 liter bladzijde 240. Controleer het oliepeil bladzijde 191. Draai de dop van de vulopening zorgvuldig weer dicht en schuif de peilstok er tot de aanslag in. Tijdens het bijvullen mag er geen olie op hete motoronderdelen terechtkomen - Brandgevaar! Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Milieu Het oliepeil mag in geen geval boven het vlak Aa bladzijde 191 liggen. Anders wordt de olie via de carterontluchting aangezogen en kan deze via het uitlaatsysteem in de atmosfeer terechtkomen. De olie kan in de katalysator verbranden en deze beschadigen. Ververs alleen zelf de motorolie als u over de benodigde vakkennis beschikt! Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Laat de motor afkoelen - kans op verbranding door de hete olie. Draag een veiligheidsbril - kans op oogletsel door oliespetters. Olie is giftig! Bewaar de olie op een voor kinderen en onbevoegden onbereikbare plaats op en voer de olie volgens voorschrift af. Voorzichtig! U mag aan de motorolie geen dopes toevoegen - kans op motorschade! Schade die door dergelijke middelen ontstaat komt niet in aanmerking voor garantie. Milieu De olie mag in geen geval in de riolering of in de bodem terechtkomen. In verband met de problemen met de afvoer, het benodigde speciale gereedschap en de nodige vakkennis, adviseren wij het verversen van de olie en het vervangen van het oliefilter aan een Škoda-dealer over te laten. Aanwijzing Als de huid met olie in contact is gekomen, moet de huid aansluitend hierop grondig worden gewassen. Motorolie verversen De motorolie moet volgens de in het serviceplan aangegeven intervallen of volgens de service-intervalindicatie worden vervangen bladzijde 20.

195 Controleren en bijvullen 193 Koelsysteem Koelvloeistof De koelvloeistof zorgt voor de koeling van de motor. Het koelsysteem heeft onder normale bedrijfsomstandigheden bijna geen onderhoud nodig. De koelvloeistof bestaat uit water met 40% antivries. Deze mengverhouding garandeert niet alleen dat het koelsysteem is beschermd tegen vorst tot - 25 C maar beschermt ook het koel- en verwarmingssysteem tegen corrosie. Bovendien voorkomt het mengsel kalkafzetting en verhoogt het het kookpunt van de koelvloeistof duidelijk. De concentratie antivries in de koelvloeistof mag u om deze reden ook in de zomer of in landen met een warm klimaat niet verlagen door bijvullen met water. Het antivriespercentage in de koelvloeistof moet minimaal 40 % bedragen. Als vanwege het klimaat een sterkere vorstbescherming noodzakelijk is, kunt u het percentage antivries verhogen, echter slechts tot 60 % (vorstbescherming tot ca C). Daarna loopt de bescherming tegen bevriezing al weer terug. Auto's voor landen met een koud klimaat (bijv. Zweden, Noorwegen, Finland) krijgen al af fabriek een koelvloeistof met een vorstbescherming tot ongeveer -35 C. Het antivriespercentage moet in deze landen minimaal 50% bedragen. Koelvloeistof Het koelsysteem is af fabriek met koelvloeistof gevuld (kleur lila) die voldoet aan de specificatie TL-VW 774 G. Voor het bijvullen adviseren wij koelvloeistof G12 PLUS - PLUS (lila kleur) te gebruiken. Wij adviseren, bij vragen met betrekking tot de koelvloeistof of als u een andere koelvloeistof wilt bijvullen, contact op te nemen met een Škoda-dealer. De juiste antivries is leverbaar via een servicedealer. Voorzichtig! Andere koelvloeistofdopes kunnen vooral de bescherming tegen corrosie aanzienlijk verminderen. De door corrosie ontstane storingen kunnen tot verlies van koelvloeistof en aansluitend daarop tot ernstige motorschade leiden. Koelvloeistofpeil controleren Afb. 179 Motorruimte: Koelvloeistofexpansiereservoir Het koelvloeistofexpansiereservoir bevindt zich rechts in de motorruimte. Zet de motor af. Open de motorkap in Werkzaamheden in de motorruimte op bladzijde 189. Controleer het koelvloeistofpeil op het koelvloeistofexpansiereservoir afb Het koelvloeistofpeil moet bij koude motor tussen de markeringen MIN AB en MAX A liggen. Bij warme motor kan het peil ook iets boven de markering MAX liggen. Een te laag koelvloeistofpeil in het expansiereservoir wordt door het controlelampje in het instrumentenpaneel bladzijde 32 aangegeven. Toch raden we aan het koelvloeistofpeil van tijd tot tijd direct op het reservoir te controleren. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

196 194 Controleren en bijvullen Verlies van koelvloeistof Koelvloeistofverlies duidt in de eerste plaats op lekkages. Volsta niet met het bijvullen van koelvloeistof. Laat het koelsysteem direct door een Škoda-dealer controleren. Als het systeem geheel lekvrij is, kunnen koelvloeistofverliezen alleen maar optreden doordat de koelvloeistof door oververhitting het kookpunt heeft bereikt en via het overdrukventiel in de dop van het expansiereservoir ontsnapt. Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Voorzichtig! Als de oorzaak van de oververhitting niet kan worden gevonden en verholpen moet zo snel mogelijk contact worden opgenomen met een Škoda-dealer, anders kan ernstige motorschade ontstaan. Koelvloeistof bijvullen Zet de motor af. Laat de motor afkoelen. Leg een doek op de dop van het koelvloeistofexpansiereservoir bladzijde 193, afb. 179 en draai de dop voorzichtig linksom los. Vul koelvloeistof bij. Draai de dop dicht tot deze hoorbaar aangrijpt. De koelvloeistof die u bijvult, moet aan bepaalde specificaties voldoen bladzijde 193, Koelvloeistof. Als in geval van nood de antivries G12 PLUS niet beschikbaar is, vul dan geen andere antivries bij. Vul in zo'n geval alleen water bij en laat de juiste mengverhouding tussen water en antivries zo snel mogelijk door een Škoda-dealer herstellen. Gebruik voor het bijvullen uitsluitend nieuwe koelvloeistof. Niet tot boven de MAX -markering bijvullen! Overtollige koelvloeistof wordt bij verwarming via de overdrukklep in de afsluitdop van het expansiereservoir uit het koelsysteem gedrukt. Bij een vrij groot koelvloeistofverlies de koelvloeistof alleen maar bij een afgekoelde motor bijvullen. Zo voorkomt u schade aan de motor. Het koelsysteem staat onder druk! Draai de dop van het koelvloeistofexpansiereservoir niet los bij hete motor - kans op verbranding! De antivries en daarmee de hele koelvloeistof is schadelijk voor de gezondheid. Vermijd contact met de koelvloeistof. Ook de dampen van de koelvloeistof zijn schadelijk voor de gezondheid. Bewaar antivries altijd in de originele blikken en op een veilige plaats, buiten bereik van kinderen - kans op vergiftiging! Als u koelvloeistofspatten in de ogen hebt gekregen, spoel de ogen dan direct met schoon water en consulteer zo snel mogelijk een arts. Laat u ook direct medisch behandelen als u per vergissing koelvloeistof hebt gedronken. Voorzichtig! Als onder de gegeven omstandigheden het bijvullen van koelvloeistof niet mogelijk is, mag de reis niet worden vervolgd. Zet de motor af en neem contact op met een Škoda-dealer, om te voorkomen dat zware motorschade ontstaat. Milieu Als de koelvloeistof moet worden afgetapt, mag het niet weer worden gebruikt. De vloeistof moet worden opgevangen en met inachtneming van de milieuvoorschriften worden afgevoerd.

197 Controleren en bijvullen 195 Koelluchtventilator De koelluchtventilator kan plotseling inschakelen. De koelluchtventilator wordt door een elektromotor aangedreven en via een thermoschakelaar, afhankelijk van de koelvloeistoftemperatuur, aangestuurd. Na het afzetten van de motor kan de koelluchtventilator - ook bij uitgeschakeld contact - nog ongeveer 10 minuten doordraaien. Hij kan ook na enige tijd plotseling weer inschakelen als de koelvloeistoftemperatuur door stuwwarmte is opgelopen of de warme motorruimte ook nog eens door sterke zonnestraling wordt opgewarmd. Bij werkzaamheden in de motorruimte moet u er rekening mee houden dat de koelluchtventilator plotseling kan inschakelen - kans op letsel! Remvloeistof Remvloeistofpeil controleren Het remvloeistofreservoir bevindt zich links in de motorruimte. Bij auto's met stuur rechts bevindt het reservoir zich aan de andere zijde van de motorruimte. Zet de motor af. Open de motorkap in Werkzaamheden in de motorruimte op bladzijde 189. Controleer het remvloeistofpeil in het reservoir afb Het peil moet tussen de markeringen MIN en MAX liggen. Een geringe daling van het vloeistofpeil ontstaat bij het rijden door de slijtage en de automatische bijstelling van de remblokken en is daarom normaal. Als het vloeistofpeil echter binnen korte tijd duidelijk daalt of tot onder de markering MIN zakt, kan dit te wijten zijn aan een lekkage in het remsysteem. Als het remvloeistofpeil te laag is, wordt dit door het oplichten van het controlelampje in het instrumentenpaneel aangegeven bladzijde 36. In dit geval moet direct worden gestopt en mag er niet verder worden gereden! Roep deskundige hulp in. Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Als het vloeistofpeil tot onder de MIN-markering is gedaald, rijd dan niet verder - kans op ongevallen! Roep deskundige hulp in. Remvloeistof vervangen Afb. 180 Motorruimte: Remvloeistofreservoir Remvloeistof trekt vocht aan. De vloeistof neemt dan ook in de loop van de tijd vocht uit de omringende lucht op. Een te hoog percentage water in de remvloeistof kan de oorzaak van corrosie in het remsysteem zijn. Het percentage water verlaagt bovendien het kookpunt van de remvloeistof. Daarom moet de remvloeistof elke twee jaar worden vervangen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

198 196 Controleren en bijvullen Er mag alleen nieuwe, door Škoda Auto vrijgegeven, originele remvloeistof worden gebruikt. De specificatie daarvoor luidt FMVSS 116 DOT 4. Wij adviseren, het vervangen van de remvloeistof in het kader van een Grote Onderhoud Service door een servicedealer te laten uitvoeren. Accu Werkzaamheden aan de accu Bij gebruik van te oude remvloeistof kunnen bij grote belasting van de remmen luchtbellen in het remsysteem ontstaan. Daardoor wordt de remwerking en dientengevolge de rijveiligheid negatief beïnvloed. Remvloeistof is giftig! Daarom moet deze in een afgesloten originele verpakking en buiten het bereik van kinderen en onbevoegde personen worden bewaard. Voorzichtig! Remvloeistof tast de lak van de auto aan. Afb. 181 Accu: Afdekking opklappen (automatische versnellingsbak) Milieu In verband met de problemen met de afvoer (chemisch afval), het benodigde speciale gereedschap en de nodige vakkennis, adviseren wij het verversen van de remvloeistof aan een Škoda-dealer over te laten. Afb. 182 Accu: Afdekking opklappen (schakelbak) De accu bevindt zich in de motorruimte in een kunststofbox. Ontgrendel de vergrendeling aan de pluspoolzijde van de accu afb Klap de afdekking in pijlrichting op afb. 181 (automatische versnellingsbak) resp. afb. 182 (schakelbak).

199 Controleren en bijvullen 197 Het inbouwen van de accuafdekplaat aan de pluspoolzijde vindt in omgekeerde volgorde plaats. Het uit- en inbouwen van de accu wordt afgeraden omdat dit onder bepaalde omstandigheden kan leiden tot een ernstige beschadiging van de accu en de zekeringhouder. Neem contact op met een Škoda-dealer. Bij werkzaamheden aan de accu en aan het elektrische systeem kunnen letsel, verbrandingen, ongevallen en brand ontstaan. Daarom moeten de onderstaand weergegeven waarschuwingen en de algemene veiligheidsregels beslist in acht worden genomen. Het accuzuur heeft een sterke etsende werking, er moet daarom uiterst zorgvuldig mee worden omgegaan. Draag bij het werken aan de accu beschermende handschoenen, oog- en huidbeschermers. Etsende dampen in de lucht zorgen voor irritatie van de luchtwegen en leiden tot ontstekingen aan bindvlies en luchtwegen. Het accuzuur heeft een etsende werking op tandglazuur, na huidcontact ontstaan diepe wonden die lange tijd nodig hebben om te genezen. Frequent contact met verdunde zuren veroorzaakt huidziektes (ontstekingen, zweren, kloven). Als de zuren in aanraking komen met water, vindt verdunning plaats die gepaard gaat met een aanzienlijke warmteontwikkeling. Kantel de accu niet, want er kan accuzuur uit de ontluchtingsopeningen van de accu lopen. Ogen beschermen door middel van een veiligheidsbril of veiligheidskap! Er is kans op blindheid! Als u accuzuur in de ogen krijgt, moet u het betreffende oog een aantal minuten met schoon water spoelen. Roep daarna direct medische hulp in. Zuurspatten op de huid of kleding zo gauw mogelijk met zeep neutraliseren en daarna met veel water naspoelen. Als u zuur hebt gedronken, direct medische hulp inroepen. Houd kinderen uit de buurt van de accu. Bij het laden van accu's komt waterstof vrij en ontstaat er een uiterst explosief knalgasmengsel. Een explosie kan ook worden veroorzaakt door een vonk die ontstaat bij het loskoppelen van de accu of het lostrekken van een stekerverbinding bij ingeschakeld contact. Vervolg Door het overbruggen van de accupolen (bijv. door metalen voorwerpen, bekabeling) ontstaat kortsluiting. Eventuele gevolgen van kortsluiting: smelten van loodstrippen, explosie en accubrand, zuurspetters. Open vuur en licht, roken en bezigheden waarbij vonken ontstaan, zijn verboden. Vermijd vonkvorming bij het hanteren van bedrading en elektrische apparatuur. Bij sterke vonkvorming bestaat kans op letsel. Voor alle werkzaamheden aan de elektrische installatie moet de motor, het contact alsmede alle elektrische verbruikers worden uitgezet en moet de accu-massakabel (-) op de accu worden losgemaakt. Als u gloeilampen wilt vervangen, moet u de betreffende verlichting uitschakelen. Laadt nooit een bevroren of ontdooide accu op - kans op explosie en bijtende zuren! Vervang een bevroren accu. Maak nooit gebruik van een beschadigde accu - explosiegevaar! Vervang een beschadigde accu direct. Voorzichtig! U mag de accukabels alleen bij uitgeschakeld contact losmaken, omdat anders de elektrische installatie (elektronische componenten) van de auto kunnen worden beschadigd. Bij het loskoppelen van de accu van het boordnet koppelt u eerst de minpool (-) van de accu los. Pas daarna koppelt u de pluspool (+) los. Bij het weer aansluiten van de accu moet u eerst de pluspool (+) en pas daarna de minpool (-) van de accu aansluiten. U mag de aansluitkabels in geen geval verwisselen - kans op brand in de bedrading. Zorg ervoor dat het accuzuur niet in aanraking komt met de carrosserie, omdat dan de lak kan worden aangetast. Om de accu tegen UV-stralen te beschermen mag de accu niet aan direct daglicht worden blootgesteld. Milieu Een afgedankte accu is schadelijk afval voor het milieu - richt u zich voor de afvoer van accu's tot een Škoda-dealer. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

200 198 Controleren en bijvullen Aanwijzing Neem ook na het aansluiten van de accu de aanwijzingen in acht bladzijde 200, Accu los-, resp. vastkoppelen. Accu met tweekleurig display los te koppelen, of de accu doorlopend met een zeer lage laadstroom op te laden. Let bij werkzaamheden aan de accu op de aanwijzingen in Werkzaamheden aan de accu op bladzijde 196. Aanwijzing Accu's met tweekleurig display, die af fabriek gemonteerd zijn, zijn met een code gemarkeerd die altijd met 5K0 begint. De precieze code kan b.v. 5K D zijn. Reserve-accu's met tweekleurig display die bij de originele Škoda-onderdelen gekocht worden, hebben de code Dx, waarbij x voor een variabel teken staat. De precieze code kan b.v DB zijn. Accu met driekleurig display Afb. 183 Accu: Show (weergave) Aan de bovenzijde van de accu is een indicatie voor het elektrolytpeil, het zogenoemd magisch oog afb De kleur van deze indicatie wijzigt al naargelang de elektrolytpeil van de accu. Luchtbellen kunnen van invloed zijn op de kleur van het display. Klop daarom voor de controle voorzichtig op het display. Zwarte kleur - elektrolytpeil in orde. Kleurloze of lichtgele kleur - elektrolytpeil te laag, de accu moet worden vervangen. Accu's die ouder zijn dan 5 jaar moeten worden vervangen. Wij adviseren, de controle en het vervangen van de accu door een dealer te laten uitvoeren. Voorzichtig! Bij een stilstand van de auto van langer dan 3 tot 4 weken wordt de accu ontladen, omdat enkele verbruikers ook in ruststand stroom verbruiken (bijv. regelapparaten). U kunt het ontladen van de accu voorkomen, door de minpool van de accu Aan de bovenzijde van de accu is een display voor de elektrolytpeil en de laadtoestand, het zogenoemd magisch oog afb De kleur van deze indicatie wijzigt al naargelang de laadtoestand en elektrolytpeil van de accu. Luchtbellen kunnen van invloed zijn op de kleur van het display. Klop daarom voor de controle voorzichtig op het display. Groene kleur - de accu is voldoende geladen. Donkere kleur - de accu moet worden geladen. Kleurloze of gele kleur - elektrolytpeil te laag, de accu moet worden vervangen. Accu's die ouder zijn dan 5 jaar moeten worden vervangen. Wij adviseren, de controle en het vervangen van de accu door een dealer te laten uitvoeren. Voorzichtig! Bij een stilstand van de auto van langer dan 3 tot 4 weken wordt de accu ontladen, omdat enkele verbruikers ook in ruststand stroom verbruiken (bijv. regelapparaten). U kunt het ontladen van de accu voorkomen, door de minpool van de accu los te koppelen, of de accu doorlopend met een zeer lage laadstroom op te laden. Let bij werkzaamheden aan de accu op de aanwijzingen in Werkzaamheden aan de accu op bladzijde 196.

201 Controleren en bijvullen 199 Aanwijzing Accu's met driekleurig display, die af fabriek gemonteerd zijn, zijn met een code gemarkeerd die altijd met 1J0, 7N0 of 3B0 begint. De precieze code kan b.v. 1J AC zijn. Reserve-accu's met driekleurig display die bij de originele Škoda-onderdelen gekocht worden, hebben de code Ax, waarbij x voor een variabel teken staat. De precieze code kan b.v AB zijn. Elektrolytpeil controleren De accu is onder normale bedrijfsomstandigheden praktisch onderhoudsvrij. Bij hoge buitentemperaturen of lange dagelijkse ritten raden we toch aan het elektrolytpeil van tijd tot tijd door een Škoda-dealer te laten controleren. Laat na elke keer laden bladzijde 199 ook het elektrolytpeil controleren. Het elektrolytpeil wordt ook in het kader van de Grote Onderhoud Service gecontroleerd. Rijden in de winter Vooral in de winter wordt de accu zwaar op de proef gesteld. Bovendien beschikt hij bij lage temperaturen nog maar over een deel van de startcapaciteit die hij bij normale temperaturen heeft. Een ontladen accu kan al bij temperaturen net onder 0 C bevriezen. Wij adviseren daarom, de accu voor het begin van het koude jaargetijde door een Škoda-dealer te laten controleren en zo nodig te laten opladen. Accu laden Een geladen accu is een absolute voorwaarde voor goed starten van de motor. Lees de waarschuwingsaanwijzingen in Werkzaamheden aan de accu op bladzijde 196 en. Schakel het contact en alle stroomverbruikers uit. Alleen bij snelladen : koppel beide aansluitkabels los (eerst min, dan plus ). klem de poolklemmen van de acculader aan op de accupolen (rood = plus, zwart = min ). steek dan pas de steker van het laadapparaat in het stopcontact en schakel het apparaat in. Aan het einde van het laadproces: schakel het laadapparaat uit en trek de steker uit het stopcontact. neem nu pas de poolklemmen van het laadapparaat los. sluit de aansluitkabels weer op de accu aan (eerst plus, dan min ). Bij het laden met geringe stroomsterktes (bijv. met een hobbylader) hoeven de aansluitkabels normaal gesproken niet van de accu te worden losgekoppeld. Neem in ieder geval de aanwijzingen van de fabrikant van het laadapparaat in acht. Voor het geheel laden van de accu moet een laadstroom van 0,1 van de accucapaciteit (of lager) worden ingesteld. Vóór het laden met hoge stroomsterktes, het zogenaamde snelladen, moeten de beide accukabels echter wel worden losgemaakt. Het snelladen van een accu is gevaarlijk in Werkzaamheden aan de accu op bladzijde 196. Dit vereist een speciaal laadapparaat en de noodzakelijke kennis. Wij adviseren dan ook, uw accu alleen door een Škoda-dealer te laten laden met behulp van een snellader. Een ontladen accu kan al bij temperaturen net onder 0 C bevriezen. We raden aan een ontdooide accu niet meer te gebruiken omdat de accubehuizing door de ijsvorming kan zijn gescheurd en daardoor het accuzuur eruit kan lopen. Bij het laden hoeven de afsluitdoppen van de accu niet te worden geopend. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

202 200 Controleren en bijvullen Laadt nooit een bevroren of ontdooide accu op - kans op explosie en bijtende zuren! Vervang een bevroren accu. Ruitensproeiersysteem Accu los-, resp. vastkoppelen Na het loskoppelen en weer vastkoppelen van de accu zijn aanvankelijk de volgende functies buiten werking of kunnen niet meer storingvrij worden gebruikt: Functie Ingebruikneming Elektrische ruitbediening (storingen) bladzijde 51 Radio - codenummer invoeren zie radiohandleiding Uren instellen bladzijde 22 Gegevens van de multi-functie-indicatie* zijn bladzijde 22 gewist Wij adviseren, de auto door een Škoda-dealer te laten controleren, zodat de volledige werking van alle elektrische systemen is gegarandeerd. Accu vervangen Als de accu wordt vervangen, moet de nieuwe accu dezelfde capaciteit, spanning (12 volt), stroomsterkte en dezelfde grootte hebben. De Škoda-dealers beschikken over geschikte accutypen. Door de speciale eisen die worden gesteld aan de afvoer van de oude accu, adviseren wij, de accu alleen maar door een Škoda-dealer te laten vervangen. Milieu Accu's bevatten giftige substanties zoals zwavelzuur en lood. Ze moeten daarom volgens voorschrift worden afgevoerd en horen in elk geval niet bij het huisvuil thuis! Afb. 184 Motorruimte: Ruitensproeiervloeistofreservoir Het ruitensproeierreservoir bevat de reinigingsvloeistof voor de voorruit, resp. achterruit en de koplampsproeiers*. Het reservoir bevindt zich linksvoor in de motorruimte afb De inhoud van het reservoir bedraagt ca. 2 liter, bij auto's met koplampreinigingssysteem ca. 5,5 liter. Gewoon water is niet voldoende om de ruiten en de koplampen intensief te reinigen. Wij adviseren daarom schoon water met een ruitenreiniger uit het originele Škoda-accessoireprogramma (in de winter met antivries) te gebruiken om het vastzittende vuil te verwijderen. Neem bij het gebruik van reinigingsmiddelen de gebruiksvoorschriften op de verpakking in acht. Ook als uw auto verwarmbare ruitensproeiers* heeft, moet u in de winter altijd antivries aan het water toevoegen. Als er geen ruitenreiniger met antivries beschikbaar is, kan ook spiritus worden gebruikt. Het percentage spiritus mag daarbij niet meer dan 15 % bedragen. Realiseert u zich echter wel dat de beveiliging tegen bevriezing bij deze concentratie slechts tot -5 C loopt.

203 Controleren en bijvullen 201 Lees en volg voor alle werkzaamheden in de motorruimte de aanwijzingen met betrekking tot gevaar op bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Voorzichtig! U mag de ruitensproeiervloeistof in geen geval mengen met antivries voor de radiateur of andere dergelijke middelen. Als de auto is uitgevoerd met koplampsproeiers, mag aan de ruitensproeiervloeistof alleen een reinigingsmiddel worden toegevoegd dat de polycarbonaatcoating van de koplamp niet aantast. Neem contact op met uw Škoda-dealer, die u informeert welke reinigingsmiddelen kunnen worden gebruikt. Aanwijzing Neem bij het bijvullen van de vloeistof de zeef niet uit het ruitensproeiervloeistofreservoir omdat het leidingsysteem dan vervuild kan raken en daardoor de goede werking van het ruitensproeiersysteem kan worden verstoord. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

204 202 Wielen en banden Wielen en banden Wielen Algemene aanwijzingen Nieuwe banden hebben in het begin nog niet de optimale grip en moeten dan ook de eerste 500 km met een matige snelheid en een hierbij behorende voorzichtige rijstijl worden ingereden. Dat komt ook de levensduur van de banden ten goede Op basis van constructiekenmerken en de vorm van het profiel kan de profieldiepte van nieuwe banden - afhankelijk van de uitvoering en het fabrikaat - verschillen vertonen. Om beschadiging van banden en velgen te voorkomen, mogen trottoirs of soortgelijke obstakels alleen maar langzaam en zo mogelijk onder een rechte hoek worden genomen. Controleer de banden regelmatig op beschadigingen (inkepingen, insnijdingen, scheuren en bulten). Verwijder ongerechtigheden uit het bandenprofiel. Beschadigingen aan de band en aan de velg treden vaak ongemerkt op. Ongewone trillingen of zijwaarts trekken van de auto kan duiden op bandenschade. Als u vermoedt dat een band is beschadigd, verlaag dan direct de snelheid en stop! Controleer de banden op beschadigingen (builen, scheuren e.d.). Als er geen beschadigingen zichtbaar zijn, rijd dan langzaam en voorzichtig naar de dichtstbijzijnde Škoda-dealer om uw auto te laten controleren. Bescherm de banden zodat deze niet in contact kunnen komen met olie, vet en brandstof. Vervang zoekgeraakte ventieldopjes direct. Als de wielen worden verwijderd, moeten deze vooraf worden afgetekend zodat bij het weer monteren de huidige draairichting kan worden gehandhaafd. Bewaar gedemonteerde wielen, resp. banden altijd op een koele, droge en zo mogelijk donkere plaats. Banden die niet op een velg zijn gemonteerd, moeten staande worden bewaard. Draairichtinggebonden banden* De draairichting is door een pijl op de bandwang gekenmerkt. De op deze wijze aangegeven draairichting moet beslist worden aangehouden. Alleen dan kunnen de optimale eigenschappen van deze banden met betrekking tot de grip, het bandengeluid, slijtage en aquaplaning volledig tot hun recht komen. Verdere aanwijzingen met betrekking tot de montage van draairichtinggebonden banden bladzijde 206. Nieuwe banden leveren tijdens de eerste 500 km nog niet de optimale grip, rijd dan ook voorzichtig - kans op ongevallen! Rijd nooit met beschadigde banden - kans op ongevallen! Aanwijzing Let op de afwijkende nationale wettelijke bepalingen met betrekking tot de banden. Levensduur van de banden Afb. 185 Open tankdopklep met een tabel van bandenmaten en -spanningwaarden

205 Wielen en banden 203 De levensduur van de banden is in belangrijke mate afhankelijk van de onderstaande punten: Bandenspanning Een te lage of te hoge bandenspanning leidt tot een aanzienlijk kortere levensduur van de banden en heeft een zeer ongunstig effect op de wegligging van de auto. Vooral bij hoge snelheden is de bandenspanning van het allergrootste belang. Controleer de bandenspanning dan ook minstens eenmaal per maand en voor elke grote rit. Denk bij deze gelegenheid ook aan het reservewiel. De bandenspanningswaarden voor zomerbanden staan aan de binnenzijde van de tankdopklep bladzijde 202, afb De bandenspanningswaarden voor winterbanden zijn 20 kpa (0,2 bar) hoger dan die voor de zomerbanden bladzijde 206. Voor de bandenspanning van het reservewiel moet de hoogste bandenspanning die voor de auto is voorgeschreven, worden aangehouden. Controleer de bandenspanning altijd bij koude banden. Verlaag bij warme banden de hiermee gepaard gaande hogere bandenspanning niet. Pas bij een grotere wijziging van de belading de bandenspanning overeenkomstig aan. Bij een te geringe bandenspanning wordt de band sterk vervormd. Hierdoor loopt bij hogere snelheden de temperatuur van de band sterk op. Dit kan weer leiden tot het loslaten van het loopvlak en zelfs tot een klapband. Vervang een beschadigde velg of band direct. Banden die ouder zijn dan 6 jaar mogen alleen in geval van nood worden gemonteerd en rijd hiermee voorzichtig. Milieu Een te lage bandenspanning verhoogt het brandstofverbruik. Slijtage-indicator Rijstijl Snel bochtenwerk, snel accelereren en sterk afremmen (piepende banden) verhogen de bandenslijtage. Wielen balanceren De wielen van een nieuwe auto zijn gebalanceerd. Tijdens het rijden kan echter door verschillende invloeden onbalans ontstaan, die zich kenbaar maakt door trillingen in het stuur. Omdat onbalans ook tot een hogere slijtage van stuurinrichting, wielophanging en banden leidt, moeten de wielen opnieuw worden gebalanceerd. Bovendien moet een wiel na de montage van een nieuwe band en na elke bandenreparatie opnieuw worden gebalanceerd. Uitlijningsfouten Een verkeerde wieluitlijning voor of achter zorgt niet alleen voor een hogere en vaak eenzijdige bandenslijtage, maar heeft ook een negatieve invloed op de rijveiligheid. Neem bij extreme bandenslijtage contact op met uw Škoda-dealer. Afb. 186 Bandenprofiel met slijtage-indicator In de groeven van het profiel van de originele band zijn dwars op de draairichting 1,6 mm hoge slijtage-indicatoren aangebracht. Deze slijtage-indicatoren zijn afhankelijk van de fabrikant 6-, 8-maal op gelijke afstanden op de bandomtrek aangebracht afb De markeringen op de wang in de vorm van de letters TWI, driehoekssymbool of andere symbolen, geven de plaats van de slijtage-indicatoren aan. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

206 204 Wielen en banden Bij een profieldiepte van 1,6 mm - gemeten in de groeven naast de slijtage-indicatoren - is de wettelijk toegestane minimale profieldiepte bereikt (in een aantal landen kunnen andere waarden gelden). De banden moeten direct worden vervangen als deze tot aan de slijtageindicatoren zijn versleten - kans op ongevallen! Let op de wettelijk voorgeschreven minimale profieldiepte. Versleten banden beïnvloeden bij hoge snelheden op een nat wegdek de benodigde grip op het wegdek in negatieve zin. Er kan aquaplaning optreden (ongecontroleerde bewegingen van de auto - drijven op een nat wegdek). Wielen verwisselen Bij een duidelijk sterke slijtage van de voorbanden adviseren wij, de voorwielen te verwisselen met de achterwielen. Hierdoor kennen alle banden ongeveer dezelfde levensduur. Bij bepaalde slijtageverschijnselen op het loopvlak van de banden kan het zinvol zijn, de wielen kruiselings te verwisselen (alleen bij niet-draairichtinggebonden banden). De details zijn bij de servicedealers bekend. Om tot een gelijkmatige slijtage van alle wielen en een optimale levensduur te komen adviseren wij de wielen elke km te verwisselen. Nieuwe banden en velgen Banden en velgen zijn belangrijke constructie-elementen. Monteer daarom alleen door Škoda Auto vrijgegeven banden en velgen. Deze zijn exact op het type auto afgestemd en dragen in belangrijke mate bij aan een goede wegligging en veilige rijeigenschappen. Monteer op alle 4 de wielen alleen radiaalbanden met dezelfde constructie, maat (afrolomtrek) en hetzelfde profiel per as. De servicedealer beschikt over de actuele informatie over welke bandenmerken voor uw auto zijn vrijgegeven. Wij adviseren, alle werkzaamheden aan banden of wielen door een servicedealer te laten uitvoeren. Deze beschikt over de benodigde speciale gereedschappen en onderdelen, heeft de vereiste vakkennis en is ingesteld op de opslag en het afvoeren van oude banden. Vele servicedealers beschikken bovendien over een ruim assortiment velgen en banden. De voor uw auto vrijgegeven band-velgcombinaties staan in de documentatie die bij de auto hoort. De typegoedkeuring is afhankelijk van de wetgeving in de afzonderlijke landen. Het kennen van de betekenis van de gegevens op de band vergemakkelijkt het maken van de juiste keuze. Banden zijn op de wang voorzien van bijv. het volgende opschrift: 185 / 65 R T Dit betekent: 185 Bandenbreedte in mm 65 Hoogte-breedteverhouding in % R Codeletter voor bandenconstructie - Radiaal 14 Velgdiameter in inches 86 Draagvermogen T Snelheidsindex Voor banden gelden de volgende snelheidsbegrenzingen. Snelheidsindex Q R S T Toelaatbare topsnelheid 160 km/h 170 km/h 180 km/h 190 km/h

207 Wielen en banden 205 Snelheidsindex Toelaatbare topsnelheid Vervolg H V W 210 km/h 240 km/h 270 km/h In het belang van de verkeersveiligheid banden zo mogelijk niet apart maar minstens per as vervangen. De banden met de grootste profieldiepte moeten altijd op de voorwielen worden gemonteerd. De productiedatum staat eveneens op de wang van de band (eventueel alleen aan de binnenzijde van de band). DOT betekent bijvoorbeeld, dat de band in de 22e week van het jaar 2009 is geproduceerd. Als het reservewiel qua uitvoering afwijkt van de gemonteerde banden (bijv. bij winter- of low-sectionband), mag het reservewiel alleen in geval van pech kortstondig en met de overeenkomstige voorzichtige rijstijl worden gebruikt. Het reservewiel moet zo snel mogelijk weer door het normaal gemonteerde wiel worden vervangen. Monteer dan ook uitsluitend die banden of velgen die door Škoda Auto A.G. voor uw auto zijn vrijgegeven. Als dit wordt nagelaten kan de verkeersveiligheid negatief worden beïnvloed - kans op ongevallen! Bovendien kan in Nederland de door de Rijksdienst voor het Wegverkeer verleende typegoedkeuring haar geldigheid verliezen. De toegestane maximumsnelheid van uw banden mag in geen geval worden overschreden kans op een ongeval door een beschadigde band en verlies van controle over de auto. Banden die ouder zijn dan 6 jaar mogen alleen in geval van nood worden gemonteerd en rijd hiermee voorzichtig. Monteer nooit gebruikte banden waarvan de voorgeschiedenis onbekend is. Banden verouderen, ook als deze niet of slechts weinig zijn gebruikt. Op het reservewiel mag alleen in geval van nood een gebruikte band worden gemonteerd en dan alleen wanneer zeer voorzichtig wordt gereden. Milieu Oude gebruikte banden moeten volgens voorschrift worden opgeslagen en afgevoerd. Aanwijzing Om technische redenen kunnen normaal gesproken de velgen van een andere auto niet worden gemonteerd. Dit geldt onder bepaalde omstandigheden zelfs voor de velgen van hetzelfde autotype. Wielbouten De velgen en de wielbouten zijn constructief op elkaar afgestemd. Bij het monteren van andere velgen - bijv. lichtmetalen velgen of velgen met winterbanden - moeten daarom steeds de bijbehorende wielbouten met de juiste lengte en bolvorm onder de boutkop worden gebruikt. De bevestiging van de velgen en de werking van het remsysteem zijn hiervan afhankelijk. Als naderhand wielsierdoppen worden gemonteerd, moet erop worden gelet, dat voldoende luchttoevoer voor de koeling van het remsysteem blijft gegarandeerd. Servicedealers worden constant op de hoogte gehouden over de technische mogelijkheden van de velg-bandcombinaties en wielsierdoppen. Als de wielbouten niet goed worden vastgedraaid kan het wiel tijdens het rijden loslopen - kans op ongevallen! De wielbouten moeten schoon en goed gangbaar zijn. Zij mogen nooit met vet of olie worden ingesmeerd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

208 206 Wielen en banden Vervolg Als de wielbouten met een te laag aantrekmoment werden vastgedraaid, kan de velg tijdens het rijden loslopen - kans op ongevallen! Een te hoog aantrekmoment kan de bouten en de schroefdraad beschadigen en leiden tot een blijvende vervorming van de draagvlakken op de velg. Voorzichtig! Het voorgeschreven aantrekmoment van de wielbouten is bij stalen en lichtmetalen velgen 120 Nm. Er mogen winterbanden met een lagere snelheidscategorie worden gemonteerd op voorwaarde dat de toegestane topsnelheid van deze banden niet wordt overschreden ook niet als de mogelijke topsnelheid van de auto hoger ligt. Bij het overschrijden van de toegestane maximumsnelheid van de betreffende bandencategorie kunnen de banden worden beschadigd. Let bij het gebruik van winterbanden op de aanwijzingen bladzijde 202. In plaats van winterbanden kunnen ook zogenaamde all-wheatherbanden worden gemonteerd. Neem als een en ander niet duidelijk is, contact op met een Škoda-dealer, die u kan informeren over de voor uw banden geldende topsnelheid. Winterbanden Bij winterse omstandigheden worden de rijeigenschappen van de auto door winterbanden duidelijk verbeterd. Zomerbanden bieden door hun constructie (breedte, rubbersamenstelling, profielvorm) bij temperaturen beneden 7 C, minder grip op ijs en sneeuw. Dit geldt vooral voor auto's die zijn voorzien van lowsectionbanden of hogesnelheidsbanden (codeletter H, V of W op de flank van de band). Om de best mogelijke rijeigenschappen te verkrijgen, moeten op alle vier de wielen winterbanden worden gemonteerd. Er mogen alleen winterbanden worden gemonteerd, die voor de auto zijn vrijgegeven. De toegestane winterbandmaten staan vermeld in de documentatie die bij de auto hoort. De bandenmaten zijn afhankelijk van de nationale wettelijke voorschriften. Let erop dat de bandenspanning 20 kpa (0,2 bar) hoger moet zijn dan bij zomerbanden bladzijde 202. Winterbanden verliezen hun wintereigenschappen grotendeels, als het profiel tot op ca. 4 mm is afgesleten. Ook door veroudering gaan de eigenschappen van winterbanden achteruit - ook als de profieldiepte nog duidelijk boven de 4 mm ligt. Voor winterbanden gelden snelheidsbeperkingen net zoals voor zomerbanden bladzijde 204,. De toelaatbare topsnelheid van uw winterbanden mag in geen geval worden overschreden - kans op een ongeval door een beschadigde band en het verlies over de controle van de auto. Milieu Monteer tijdig weer de zomerbanden, omdat de rijeigenschappen met zomerbanden op sneeuw- en ijsvrije wegen alsmede bij temperaturen boven 7 C duidelijk beter zijn - kortere remweg, minder afrolgeluid, minder bandenslijtage en lager brandstofverbruik. Aanwijzing Let op de afwijkende nationale wettelijke bepalingen met betrekking tot de banden. Draairichtinggebonden banden* De draairichting is door een pijl op de bandwang gekenmerkt. De op deze wijze aangegeven draairichting moet beslist worden aangehouden. Alleen zo kunnen de optimale eigenschappen van deze banden met betrekking tot de grip, het bandengeluid, slijtage en aquaplaning volledig tot hun recht komen.

209 Wielen en banden 207 Als het reservewiel bij een lekke band met geen voorgeschreven draairichting of in tegengestelde richting aan de draairichting moet worden gemonteerd, moet bijzonder voorzichtig worden gereden, omdat de optimale eigenschappen van de band in deze situatie niet meer gelden. Dit is vooral bij een nat wegdek belangrijk. Let op de aanwijzingen bladzijde 212, Reservewiel*. Bij een lekke band moet deze zo snel mogelijk worden vervangen en moet de juiste draairichting bij alle banden weer worden hersteld. Sneeuwkettingen De sneeuwkettingen mogen alleen op de voorwielen worden gemonteerd. Onder winterse omstandigheden verbeteren de sneeuwkettingen niet alleen de trekkracht, maar ook het remgedrag. De montage van sneeuwkettingen is om technische redenen alleen bij de hiernavolgende velg-bandcombinaties toegestaan: Voorzichtig! Bij het rijden op sneeuwvrije trajecten moeten de sneeuwkettingen worden verwijderd. Deze hebben invloed op de rijeigenschappen, beschadigen de banden en slijten zeer snel. Aanwijzing Monteer alleen sneeuwkettingen die behoren tot originele Škoda-accessoires. Als er wordt gereden met sneeuwkettingen moet de aandrijf-slipregeling (ASR) worden uitgeschakeld. Velgmaat Inpersdiepte (ET) Bandenmaat 5J x mm 175/70 6J x mm 185/65 6J x mm 185/55 Monteer fijnmazige sneeuwkettingen. Deze mogen niet meer dan 9 mm uitsteken - inclusief het kettingslot. Verwijder voor de montage van de sneeuwkettingen de wieldoppen. Let op de verschillende nationale voorschriften met betrekking tot de demontage van sneeuwkettingen en de maximale rijsnelheid met sneeuwkettingen. Let op de gegevens in de meegeleverde montagehandleiding van de sneeuwkettingfabrikant. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

210 208 Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen Accessoires en onderdelen Škoda-auto's zijn volgens de nieuwste inzichten van de veiligheidstechniek geconstrueerd. Om dit te behouden mag de uitvoering zoals deze af fabriek is geleverd niet zonder meer worden gewijzigd. Als uw auto naderhand wordt voorzien van accessoires, technische wijzigingen worden uitgevoerd of als op een later moment onderdelen moeten worden vervangen, moet met de volgende aanwijzingen rekening worden gehouden: Voor de aankoop van accessoires en voor het uitvoeren van technische wijzigingen moet steeds het advies worden gevraagd van een Škoda-dealer. Dit geldt vooral bij het aankopen van accessoires in het buitenland. Vrijgegeven Škoda-accessoires en originele Škoda-onderdelen zijn bij de servicedealers verkrijgbaar die ook de montage van onderdelen vakkundig uitvoeren, die ergens anders verkregen zijn. Vrijgegeven Škoda-accessoires en originele Škoda-onderdelen zijn bij de servicedealers verkrijgbaar die ook de montage van onderdelen vakkundig uitvoeren, die ergens anders verkregen zijn. Radio's, antennes en andere elektrische accessoires mogen alleen door servicedealers worden ingebouwd. Als bij uw auto technische wijzigingen moeten worden uitgevoerd, moeten de door Škoda Auto voorgeschreven richtlijnen worden opgevolgd. Hierdoor wordt voorkomen dat er schade aan de auto ontstaat, de verkeers- en de bedrijfszekerheid blijven behouden en de wijzigingen zijn toegestaan. De servicedealers voeren ook deze werkzaamheden vakkundig uit en zullen in bepaalde situaties verwijzen naar een andere specialist. Schade die door technische wijzigingen die zonder toestemming van Škoda Auto werden doorgevoerd is ontstaan, is uitgesloten van het recht op garantie. In uw eigen belang adviseren wij u voor uw Škoda alleen gebruik te maken van uitdrukkelijk vrijgegeven Škoda-accessoires en originele Škodaonderdelen. Voor deze originele Škoda-onderdelen wordt de betrouwbaarheid, veiligheid en geschiktheid gecontroleerd. Bij het gebruik van andere producten kunnen wij, ondanks een voortdurende observatie van de markt, de geschiktheid hiervan voor uw auto niet garanderen (ook niet in die gevallen waar een attest of een toelating kan worden overlegd). Technische wijzigingen Ingrepen op elektronische componenten en de software hiervan kunnen leiden tot storingen. Door de koppelingen van de elektronische componenten kunnen deze storingen ook niet-direct betreffende systemen beïnvloeden. Dit betekent dat de bedrijfsveiligheid van uw auto aanzienlijk in gevaar kan zijn gebracht, een verhoogde slijtage van de onderdelen kan optreden en ten slotte kan de typegoedkeuring van uw auto vervallen. U hebt er vast wel begrip voor dat Škoda Auto AG voor schade en/of gebreken die ontstaan ten gevolge van ondeskundige handelingen of acties, geen garantie kan verlenen. Wij adviseren dan ook alle werkzaamheden uitsluitend door servicedealers uit te laten voeren die originele Škoda-onderdelen gebruiken. Werkzaamheden of wijzigingen aan uw auto die op een ondeskundige wijze zijn uitgevoerd, kunnen leiden tot storingen - kans op ongevallen!

211 Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen 209 Auto's van de groep N1 De auto van de groep N1 is een bestelwagen die voor het transporteren van goederen gebouwd is. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

212 210 Accessoires, wijzigingen en vervanging van onderdelen

213 Raad en daad 211 Raad en daad Raad en daad Verbanddoos* en Gevarendriehoek* Brandblusser* De brandblusser is met een riem onder de voorstoel voor de voorpassagier bevestigd. Lees de instructies die op de brandblusser zijn aangebracht zorgvuldig door. De brandblusser moet door een daartoe bevoegd persoon eenmaal per jaar worden gecontroleerd (let op de eventueel afwijkende nationale wettelijke voorschriften). De verbanddoos moet zo worden opgeborgen dat deze indien nodig direct onder handbereik is. Een gevarendriehoek met de maximale buitenmaten 39 x 68 x 450 mm kan in de bekleding van de achterwand met rubberbanden worden bevestigd afb Als u daarnaast de auto nog wilt voorzien van een gevarendriehoek, neem dan contact op met de Škoda-dealer. Afb. 187 Plaats van de gevarendriehoek De verbanddoos moet zo worden opgeborgen dat deze bij een noodremming of bij een aanrijding niet kan leiden tot letsel voor de inzittenden. Als de brandblusser niet correct is bevestigd zou deze bij een plotselinge manoeuvre of bij een aanrijding door het interieur kunnen worden geslingerd en letsel veroorzaken. Aanwijzing De brandblusser moet aan de wettelijk geldende eisen die eraan worden gesteld voldoen. Let op de vervaldatum van de brandblusser. Als de brandblusser na het verlopen van de vervaldatum wordt gebruikt, is de juiste werking niet meer gegarandeerd. De brandblusser behoort slechts tot de leveringsomvang in bepaalde exportuitvoeringen. Aanwijzing Let bij de verbanddoos op de houdbaarheidsdatum. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

214 212 Raad en daad Boordgereedschap Bandenreparatieset* Afb. 188 Bagageruimte: Opbergvak voor het boordgereedschap Het boordgereedschap en de krik* bevinden zich in een kunststofbox in het reservewiel* afb. 188; hier is er ook plaats voor de verwijderbare trekhaak van de aanhangwagen. Tot het boordgereedschap behoren de volgende delen (al naargelang de uitrusting): Wielsleutel*; Draadbeugel voor het lostrekken van de wielsierdoppen; Sleepoog; Adapter voor veiligheidswielbouten*. Voordat de krik weer op zijn plaats wordt aangebracht, moet de krikarm geheel worden ingeschroefd. De af fabriek meegeleverde krik is alleen bestemd voor uw type auto. Krik in geen geval hiermee zwaardere auto's of andere lasten op - kans op letsel! Controleer of het boordgereedschap goed is bevestigd in de bagageruimte. De bandenreparatieset is bedoeld voor het repareren van kleine bandenlekkages. Tot de bandenreparatieset behoren een compressor,. een spuitbus, een gebruiksaanwijzing en toebehoren. Het repareren van de band met behulp van de bandenreparatieset vervangt in geen geval een vakkundige bandenreparatie, deze reparatie is alleen maar bedoeld om de dichtstbijzijnde werkplaats te kunnen bereiken. De reparatie kan direct op de auto plaatsvinden. Lees voor de reparatie beslist de bijgeleverde gebruiksaanwijzing door. De bandenreparatieset bevindt zich in de bagageruimte. Reservewiel* Het reservewiel bevindt zich in de kom voor het reservewiel in de bagageruimte onder de bekleding. Afb. 189 Bagageruimte: Reservewiel Het reservewiel ligt in een kom onder de vloerbedekking van de bagageruimte en is samen met een box voor het boordgereedschap met een speciale bout bevestigd afb Het is belangrijk de bandenspanning van het reservewiel te controleren (bij voorkeur bij elke bandenspanningscontrole - zie de sticker op de tankdopklep bladzijde 186) zodat het reservewiel op elk moment kan worden gemonteerd.

215 Raad en daad 213 Draairichtinggebonden banden* Bij montage van deze banden moet op het volgende worden gelet: Bij auto's met draairichtinggebonden banden wordt gebruikgemaakt van een reservewiel met andere afmetingen. Het wiel is voorzien van een waarschuwingssticker. Na de montage van het wiel mag de waarschuwingssticker niet afgedekt worden. Rijd met dit reservewiel niet sneller dan 80 km/h en rijd bijzonder voorzichtig. Vermijd het accelereren met vol gas, sterk afremmen en snel bochtenwerk. De bandenspanning van dit reservewiel is gelijk aan de bandenspanning van de standaard gemonteerde banden. Gebruik dit reservewiel alleen tot aan de dichtstbijzijnde Škoda-dealer, omdat dit wiel niet voor continu gebruik is bestemd. Wiel verwisselen Voorbereidende werkzaamheden Voor de eigenlijke verwisseling van het wiel moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd. Parkeer de auto bij een lekke band zo ver mogelijk weg van het rijdende verkeer. De plaats waar de auto wordt geparkeerd moet vlak zijn. Laat alle medepassagiers uitstappen. Tijdens het verwisselen van het wiel mogen de passagiers niet op de weg staan (bij voorkeur achter de vangrail). Trek de handrem vast aan. Schakel de 1e versnelling in, resp. zet bij auto's met automatische versnellingsbak de keuzehendel in stand P. Als er een aanhangwagen is aangekoppeld, moet deze worden afgekoppeld. Neem het boordgereedschap en het reservewiel uit de bagageruimte bladzijde 212. Als u op de rijbaan staat, schakel dan de alarmlichten in en plaats de gevarendriehoek op de voorgeschreven afstand - let hierbij op de nationale wettelijke voorschriften. U beschermt daarmee niet alleen uzelf maar ook de andere weggebruikers. Bij opgekrikte auto nooit de motor starten - kans op letsel. Voorzichtig! Als u het wiel op een helling moet verwisselen, blokkeer dan het tegenoverliggende wiel met behulp van een steen of iets dergelijks, om zo de auto tegen onverwacht wegrollen te beveiligen. Aanwijzing Neem de wettelijke nationale voorschriften in acht. Wiel verwisselen Verwissel het wiel zo veel mogelijk op een horizontaal vlak. Neem de wieldop* bladzijde 214 weg bladzijde 215. Draai de wielbouten iets los bladzijde 215. Krik de auto zo ver op dat het te verwisselen wiel de bodem niet meer raakt bladzijde 216. Draai de wielbouten los en leg deze op een schone ondergrond (doek, papier o.i.d.). Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

216 214 Raad en daad Neem het wiel weg. Breng het reservewiel* aan en draai de wielbouten handvast. Laat de auto zakken. Draai met behulp van de wielsleutel steeds de tegenover elkaar liggende wielbouten (kruiselings) vast bladzijde 215. Monteer de wieldop. Aanwijzing Alle wielbouten moeten schoon en goed gangbaar zijn. In geen geval mogen de wielbouten worden ingevet of ingeolied! Let bij de montage van draairichtinggebonden banden op de draairichting bladzijde 202. Als de auto achteraf met andere banden dan af fabriek wordt uitgerust, moeten de aanwijzingen op bladzijde 204, Nieuwe banden en velgen in acht worden genomen. Aanwijzing Als bij het verwisselen van een wiel wordt geconstateerd, dat de wielbouten zijn geoxideerd en zwaar draaien, moeten de bouten voor het controleren van het aantrekmoment worden vervangen. Rijd tot aan het controleren van het aantrekmoment voorzichtig en alleen met een matige snelheid. Wielsierdop* Afsluitende werkzaamheden Na het vervangen van het wiel moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd. Berg het defecte wiel op en zet het vast in de reservewielkom. Berg het boordgereedschap op zijn plaats op. Controleer zo snel mogelijk de bandenspanning van het gemonteerde reservewiel. Laat het aantrekmoment van de wielbouten zo snel mogelijk met een momentsleutel controleren. Het aantrekmoment bedraagt zowel bij stalen als lichtmetalen velgen 120 Nm. Laat de lekke band zo snel mogelijk repareren. Afb. 190 Wielsierdop verwijderen Lostrekken Haak de draadbeugel uit het boordgereedschap vast aan de versterkte rand van de wielkuip. Schuif de wielsleutel door de beugel, laat de wielsleutel op de band steunen en trek de wielsierdop los afb. 190.

217 Raad en daad 215 Aanbrengen Druk de wieldop eerst bij de uitsparing voor het ventiel op de velg. Druk aansluitend hierop de wieldop zo op de velg, dat deze over de gehele omtrek correct aangrijpt. Voorzichtig! Druk de wieldop met de hand aan, sla hier niet op! Bij het slaan, vooral op die plaatsen waar de wieldop nog niet in de velg zit, kan de geleiding en de centrering van de wieldop worden beschadigd. Controleer voor de montage van de wieldop op een stalen velg waarbij een diefstalvertragende bout is aangebracht, dat deze bout in de boring vlak bij het ventiel is aangebracht bladzijde 217, Beveiliging van de wielen tegen diefstal*. Trek de wieldop met behulp van de kunststofklem los afb Aanbrengen Schuif de doppen op de bouten. Wielbouten losdraaien en vastdraaien Voordat de auto wordt opgekrikt, moeten de wielbouten een slag los worden gedraaid. Wielbouten met afdekkappen* De wieldoppen beschermen de wielbouten. Afb. 192 Wiel verwisselen: Wielbouten een slag losdraaien Afb. 191 Wiel verwisselen: De afdekkap van de wielbout trekken Lostrekken Steek de kunststofklem (bij het boordgereedschap) zo ver op de wieldop, dat de groeven aan de binnenzijde van de klem tegen de kraag van de wieldop vallen. Wielbouten een slag losdraaien Steek de wielsleutel tot aan de aanslag op de wielbout 9). Pak de sleutel bij het sleuteluiteinde vast en draai de bout ca. één omwenteling naar links afb Wielbouten vastdraaien Steek de wielsleutel tot aan de aanslag op de wielbout 9). Pak de sleutel bij het sleuteluiteinde vast en draai de bout rechtsom tot deze vastzit. 9) Voor het los- en vastdraaien van de veiligheidswielbouten moet de betreffende adapter worden gebruikt bladzijde 217. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

218 216 Raad en daad Draai de wielbouten slechts iets los (ca. één slag), zolang de auto niet met behulp van de krik is opgekrikt - kans op ongevallen! Aanwijzing Als de bouten niet met de hand kunnen worden losgedraaid, kunt u voorzichtig met de voet op het uiteinde van de wielsleutel drukken. Houdt u zich daarbij vast aan de auto en neem een veilige stand aan. Auto opkrikken Om het wiel te kunnen verwijderen, moet de auto met behulp van de krik* worden opgekrikt. Draai de krik zo ver naar boven, dat het wiel net vrijkomt van de grond. Als de krik op een zachte, gladde ondergrond staat, kan dit ertoe leiden dat de auto van de krik glijdt. Plaats daarom de wagenkrik op een stevige ondergrond of maak gebruik van een grote stabiele onderlegger. Op een gladde ondergrond, zoals bijv. kinderkopjes of een tegelvloer, moet een stroeve onderlegger (bijv. een rubbermat) worden gebruikt. Krik de auto altijd op terwijl de portieren zijn gesloten - kans op letsel. Voorkom het wegglijden van de krikvoet door gepaste maatregelen - kans op letsel! Plaats de krik alleen op een stevige en vlakke ondergrond. Als de krik niet op de voorgeschreven plaats wordt aangebracht, kan dit leiden tot beschadigingen aan de auto. Bovendien kan de krik wegglijden doordat deze niet voldoende grip op de auto heeft - kans op letsel! Start nooit de motor als de auto is opgekrikt - kans op ongevallen. Ga nooit onder de auto liggen als de auto alleen met behulp van de krik is opgekrikt. Als u onder de opgekrikte auto moet werken, moet u daartoe geschikte bokken onder de auto aanbrengen - kans op letsel! Afb. 193 Wiel verwisselen: Kriksteunpunten Kies voor het plaatsen van de krik het steunpunt - stempel in de dorpel, dat het dichtst bij de lekke band ligt afb Draai de krik onder het kriksteunpunt zo ver omhoog, dat de klauw van de krik net onder de verticale rand van de dorpel ligt. Breng de krik zodanig aan dat de klauw om de verticale rand bij de stempel van de dorpel A grijpt en de krikvoet AB over zijn gehele oppervlak op een vaste ondergrond staat.

219 Raad en daad 217 Beveiliging van de wielen tegen diefstal* Voor het losdraaien van de wielbeveiligingsbouten is een speciale adapter* nodig. Het is raadzaam om het op de kop van de adapter of op de kop van de veiligheidsbout ingeslagen codenummer te noteren. Aan de hand van dit nummer kunt u, indien nodig, een reserveadapter bij de servicedealer bestellen. Wij adviseren, de adapter voor de wielbouten steeds in de auto mee te nemen. Deze moet bij het boordgereedschap worden bewaard. Afb. 194 Wielbeveiligingsbout met adapter Trek de wielsierdoppen/wielsierkappen van de velg of de afdekdop van de wielbeveiligingsbout. Steek de adapter AB met zijn getande zijde tot aan de aanslag zo in de binnenvertanding van de wielbeveiligingsbout A dat alleen nog het buitenzeskant uitsteekt afb Druk de wielsleutel tot aan de aanslag op de adapter AB. Draai de wielbout los of vast bladzijde 215. Breng na het lostrekken van de adapter de wieldop weer aan of schuif de afdekkap op de veiligheidswielbout. Laat het aantrekmoment zo snel mogelijk met een momentsleutel controleren. Stalen en lichtmetalen velgen moeten met een aantrekmoment van 120 Nm worden vastgezet. Bij auto's met wielbeveiligingsbouten (één bout per wiel) kunnen deze bouten alleen met behulp van de meegeleverde adapter worden los- en vastgedraaid. Voorzichtig! Als de wielbeveiligingsbout te vast wordt aangedraaid, kan dit leiden tot beschadiging van de wielbeveiligingsbout en de adapter. Bij stalen velgen moet de diefstalvertragende wielbout altijd in die boring worden aangebracht die het dichtst bij het ventiel ligt. Als dit wordt nagelaten kan de wieldop niet worden gemonteerd en tijdens de montage worden beschadigd. Aanwijzing De diefstalvertragende wielboutset kunt u via elke servicedealer verkrijgen. Starthulp Voorbereiding Als de motor niet aanslaat omdat de accu is ontladen, kan de accu van een andere auto voor het starten worden gebruikt. Daarvoor is echter een starthulpkabel nodig. Beide accu's moeten een nominale spanning van 12 V hebben. De capaciteit (Ah) van de stroom leverende accu mag niet wezenlijk lager zijn dan de capaciteit van de ontladen accu. Starthulpkabel Gebruik alleen starthulpkabels met voldoende grote diameter en met geïsoleerde aansluittangen. Let op de gegevens van de fabrikant. Pluskabel - kleurcodering, over het algemeen rood. Minkabel - kleurcodering, meestal zwart Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

220 218 Raad en daad Een ontladen accu kan al bij temperaturen net onder 0 C bevriezen. Probeer bij een bevroren accu de auto niet te starten door middel van starthulpkabels - kans op explosie! Ook na het ontdooien van de accu kan schade ontstaan door het weglekken van agressieve accuvloeistof. Vervang een bevroren accu dan ook. Let op de waarschuwingsaanwijzingen bij werkzaamheden in de motorruimte bladzijde 189. Aanwijzing Tussen de beide auto's mag geen contact bestaan, omdat er anders al bij het aansluiten van de pluspolen een stroomverbinding tot stand zou worden gebracht. De ontladen accu moet volgens voorschrift op de elektrische installatie zijn aangesloten. Schakel de telefoon uit of neem de handleiding van de telefoon voor dit soort gevallen in acht. Wij adviseren de starthulpkabels als origineel Škoda-accessoire bij de Škodadealers of bij bedrijven die merkaccu's verkopen aan te schaffen. Motor starten Starthulpkabel beslist in de volgende volgorde aansluiten: Pluspolen met elkaar verbinden Sluit het ene uiteinde A1 aan op de pluspool afb. 195 van de ontladen accu A. Sluit het andere uiteinde A2 aan op de pluspool van de stroom leverende accu AB. Minpool en het motorblok met elkaar verbinden Bevestig het ene uiteinde A3 op de minpool van de stroom leverende accu AB. Sluit het andere uiteinde A4 aan op een massief, vast met het motorblok verbonden metalen onderdeel of direct op het motorblok zelf. Motor starten Start de motor van de stroom leverende auto en laat deze stationair draaien. Start nu de motor van de auto met de ontladen accu. Als de motor niet aanslaat, de startprocedure na ca. 10 seconden onderbreken en na ca. een halve minuut herhalen. Koppel de starthulpkabels op de motor precies in omgekeerde volgorde weer los. Afb. 195 Starten met behulp van de accu van een andere auto: A - ontladen accu, B - stroom leverende accu De niet-geïsoleerde delen van de pooltangen mogen in geen geval met elkaar in aanraking komen. Bovendien mag de op de pluspool van de accu aangesloten starthulpkabel niet met elektrisch geleidende delen van de auto in aanraking komen - kans op kortsluiting!

221 Raad en daad 219 Vervolg Sluit de starthulpkabel niet op de minpool van de ontladen accu aan. Door vonkvorming bij het starten zou uit de accu stromend knalgas kunnen ontsteken. Sluit het uiteinde van de kabel A4 niet aan op delen van het brandstof- en remsysteem. Breng de starthulpkabels zo aan, dat deze niet door draaiende delen in de motorruimte kunnen worden beschadigd. Buig niet over de accu heen - kans op letsel door chemicaliën! De sluitdoppen van de accucellen moeten zijn vastgeschroefd. Ontstekingsbronnen (open verlichting, brandende sigaretten enz.) uit de buurt van de accu houden - explosiegevaar! Gebruik de starthulp nooit bij accu's met te lage elektrolytpeil - kans op explosie en bijtende zuren! Weg- en aanslepen Algemeen Bij het gebruik van een sleepkabel moet op het volgende worden gelet: Bestuurder van de trekkende auto Geef pas goed gas als de kabel strak staat. Laat de koppeling bij het wegrijden voorzichtig opkomen. Bestuurder van de getrokken auto Schakel het contact in zodat het stuurwiel niet is geblokkeerd en zo de knipperlichten, de claxon, de ruitenwissers en de ruitensproeierinstallatie kunnen worden ingeschakeld. Schakel de vrijstand in of plaats bij een automatische versnellingsbak de keuzehendel in stand N. Houd er rekening mee dat de rembekrachtiger en de stuurbekrachtiging alleen bij draaiende motor functioneren. Bij stilstaande motor moet het rempedaal met aanzienlijk meer kracht worden ingedrukt en is voor het sturen veel meer kracht nodig. Let erop dat de kabel altijd strak blijft staan. Sleepkabel of sleepstang Het gemakkelijkst en veiligst rijdt u met een sleep stang. Alleen als er geen passende sleepstang beschikbaar is, moet een sleep kabel worden gebruikt. De sleepkabel moet elastisch zijn, zodat beide auto's worden ontzien. Daarom moeten bij voorkeur alleen maar kunststofkabels of kabels van een gelijksoortig elastisch materiaal worden gebruikt. Bevestig de sleepkabel of de sleepstang alleen aan de daarvoor bedoelde sleepogen bladzijde 220, Voorste sleepoog of bladzijde 220, Achterste sleepoog. Rijstijl Voor het slepen is een zekere ervaring nodig. Beide bestuurders moeten op de hoogte zijn van de ins and outs van het slepen. Bestuurders die geen ervaring hebben moeten afzien van het aanslepen of wegslepen. Er moet steeds op worden gelet dat er geen ontoelaatbare trekkrachten en schokbelasting optreden. Bij het slepen over onverharde wegen bestaat altijd het gevaar dat de bevestigingsdelen worden overbelast en worden beschadigd. Voorzichtig! Als er door een defect geen versnellingsbakolie meer in de versnellingsbak zit, mag de auto alleen met opgetakelde aangedreven wielen of met een autoambulance of aanhangwagen worden vervoerd. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

222 220 Raad en daad Aanwijzing Neem bij het aanslepen of wegslepen de wettelijke voorschriften in acht, vooral met betrekking tot de te voeren verlichting en alarmlichten. De sleepkabel mag niet zijn verdraaid omdat onder bepaalde omstandigheden het voorste sleepoog van uw auto zou kunnen worden losgedraaid. Voorste sleepoog De sleepoog ligt in de box van het boordgereedschap. Montage sleepoog Pak het beschermrooster op de met een pijl gemarkeerde plaats vast en neem dit weg afb Het sleepoog met de hand linksom tot aan de aanslag afb. 197 in de boring schroeven. Draai het sleepoog met behulp van de wielsleutel vast (wielsleutel door het oog steken). Uitbouwen van het sleepoog Schroef het sleepoog los. Breng het rooster eerst aan de van de kentekenplaat afgewende zijde aan. Druk het rooster bij de bij het kenteken liggende zijde aan. Het beschermrooster moet goed vastklikken. Afb. 196 Voorbumper: Beschermrooster Achterste sleepoog Afb. 197 Voorbumper: Montage sleepoog Afb. 198 Achterste sleepoog Het achterste sleepoog bevindt zich rechts onder de achterbumper afb. 198.

223 Raad en daad 221 Aanslepen Als de motor niet aanslaat, adviseren wij de auto niet door middel van aanslepen te starten. Er moet worden geprobeerd de motor met behulp van starthulpkabels te starten bladzijde 217 of de diensten van de mobiele service in te roepen. Als uw auto desondanks toch moet worden aangesleept: Schakel bij stilstaande auto de 2e of 3e versnelling in. Druk het koppelingspedaal in en houd dit ingedrukt. Schakel het contact in. Laat, zodra beide auto's rijden, het koppelingspedaal langzaam opkomen. Trap zo gauw de motor loopt het koppelingspedaal in en zet de versnellingsbak in de vrijstand. Bij het aanslepen bestaat er meer kans op een ongeval, bijv. door achterop de trekkende auto te rijden. Voorzichtig! Bij auto's met katalysator mag de motor niet worden gestart door de auto over een afstand van meer dan 50 meter aan te slepen. Er kan dan onverbrande brandstof in de katalysator komen waardoor deze beschadigd kan raken. De auto kan met behulp van een sleepstang of een sleepkabel of met een opgetakelde voor- of achteras worden weggesleept. De maximale sleepsnelheid bedraagt 50 km/h. Afslepen bij automatische versnellingsbak Let op de aanwijzingen bladzijde 219. De auto kan met behulp van een sleepstang of een sleepkabel worden weggesleept. Let hierbij op de volgende aanwijzingen: Plaats de keuzehendel in stand N. De maximale sleepsnelheid bedraagt 50 km/h. De maximaal toegestane sleepafstand bedraagt 50 km. Bij een stilstaande motor werkt de versnellingsbakoliepomp niet; de versnellingsbak wordt dan ook bij hogere snelheden en een grotere sleepafstand niet meer voldoende gesmeerd. Voorzichtig! Als de auto met behulp van een takelwagen wordt weggesleept, mag dat alleen met opgetakelde voorwielen gebeuren. Bij een auto waarbij de achterwielen zij opgetakeld wordt de automatische versnellingsbak beschadigd! Aanwijzing Als normaal wegslepen niet mogelijk is of als de sleepafstand langer dan 50 km is, moet de auto op een speciale autotransporter of aanhangwagen worden vervoerd. Wegslepen bij schakelbak Let op de aanwijzingen bladzijde 219. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

224 222 Zekeringen en gloeilampen Zekeringen en gloeilampen Elektrische zekeringen Zekeringen in het dashboard vervangen Defecte zekeringen moeten worden vervangen. Breng het deksel van de zekeringenhouder zo aan in het dashboard dat de geleidenokken in de openingen van het dashboard worden geschoven en klik het deksel vast door deze aan te drukken. Wij adviseren steeds een doosje met reservezekeringen in de auto mee te nemen. Reservezekeringen kunt u uit het Škoda-accessoires resp. bij uw dealer verkrijgen 10). Kleurcode van de zekeringen Afb. 199 Dashboardonderzijde: deksel zekeringhouder De afzonderlijke stroomkringen zijn door middel van smeltzekeringen beveiligd. De zekeringen bevinden zich aan de linkerzijde van het dashboard achter het deksel van de zekeringhouder. Schakel het contact en de betreffende stroomverbruiker uit. Kantel voorzichtig het deksel in de richting van de pijl en neem het deksel uit het dashboard afb Stel vast welke zekering bij de uitgevallen verbruiker hoort bladzijde 223, Zekeringenoverzicht op dashboard. Trek de kunststofklem uit de houder in het zekeringdeksel, plaats deze op de betreffende zekering en trek de zekering los. Defecte zekeringen zijn te herkennen aan het gesmolten metaalstripje. Vervang de doorgebrande zekering door een nieuwe zekering met hetzelfde ampèrage. Kleur Max. stroomsterkte in ampère lichtbruin 5 bruin 7,5 rood 10 blauw 15 geel 20 wit 25 groen 30 Voorzichtig! Repareer de zekeringen niet en vervang deze ook niet door zwaardere - brandgevaar! Bovendien kunnen andere delen van de elektrische installatie worden beschadigd. Als een nieuw geplaatste zekering na korte tijd weer doorbrandt, moet de elektrische installatie zo snel mogelijk door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Aanwijzing Wij adviseren deze zekeringen door een Škoda-dealer te laten vervangen. 10) In enkele landen is het doosje met reservezekeringen deel van de basisuitrusting.

225 Zekeringen en gloeilampen 223 Zekeringenoverzicht op dashboard Enkele van de genoemde verbruikers behoren alleen standaard bij bepaalde modeluitvoeringen of zijn alleen voor bepaalde modellen als meeruitvoering leverbaar. Nr. Verbruiker Ampère 1 Vrij 2 Vrij Afb. 200 Schematisch overzicht van de zekeringhouder Afb. 201 Schematische weergave van de zekeringhouder voor auto's met stuur rechts. 3 Instrumentenpaneel, lichtbundelhoogteverstelling 5 Nr. Verbruiker Ampère 4 ABS-regelapparaat 5 5 Benzinemotor: Remlichtschakelaar, snelheidsregelsysteem 5 6 Vrij 7 Motorregelapparaat 1,2 l 15 8 Verstuivers - 1,4 l; 1,6 l 10 9 Bediening voor verwarming, aircoregelapparaat, parkeerhulp, regelapparaat voor bochtverlichting 5 10 Vrij 11 Elektrisch instelbare buitenspiegel, elektrische ruitbediening 7,5 12 Achteruitrijlampen 7,5 13 Motorregelapparaat (bij auto's met automatische versnellingsbak) Motor voor bochtverlichting Navigatie PDA 5 16 Elektrohydraulische stuurbekrachtiging, motorregelapparaat - benzinemotor 5 17 Stadslicht, links, kentekenplaatverlichting 5 18 Stadslicht, rechts 5 19 Radio, centraal regelapparaat 5 20 Motorregelapparaat 1,4 l; 1,9 l - dieselmotor 5 21 Remlichten Bediening voor verwarming, aircoregelapparaat, parkeerhulp, telefoon, instrumentenpaneel, stuurhoeksensor, ESP, 7,5 regelapparaat boordnet 23 Interieurverlichting, opbergvak en bagageruimte 7,5 24 Achterklepslot Stoelverwarming 20 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

226 224 Zekeringen en gloeilampen Nr. Verbruiker Ampère 26 Verwarmde ruitensproeiers/voorruit, ruitensproeierinstallatie Vrij 28 Benzinemotor: AKF-klep, benzinemotor: regelklep Inspuiting - 1,2 l-motor Brandstofpomp - benzinemotor Lambdasonde Dieselmotor: Schakelaar voor remlicht en koppelingspedaal, snelheidsregelsysteem, relais benzinepomp en relais voorgloei-installatie 5 33 Motorregelapparaat - dieselmotor Motorregelapparaat 1,4 l- 1,6 l 30 Brandstofpomp - dieselmotor Verlichting instrumentenpaneel en schakelaars 5 36 Groot licht 15/5 a) 37 Mistachterlicht 7,5 38 Mistlampen Aanjager Achterruitenwisser Vrij 42 Achterruitverwarming Claxon Ruitenwissers vóór Centraal regelapparaat voor comfortsysteem Vrij 47 Sigarettenaansteker, stopcontact in bagageruimte a) 15 a) Nr. Verbruiker Ampère 48 ABS Knipperlichten Radio, telefoonvoorbereiding, multifunctiemodule Elektrische ruitbediening (voor en achter) - linkerzijde Elektrische ruitbediening (voor en achter) - rechterzijde Elektrisch schuif-/kanteldak Alarmsysteem Vrij 56 Koplampsproeiers Dimlicht links, lichtbundelhoogteverstelling Dimlicht rechts 15 Een aangesloten elektrische verbruiker bij een uitgeschakelde motor kan leiden tot het ontladen van de accu. Zekeringen op de accu vervangen (versnellingsbak) Afb. 202 Accu: deksel zekeringhouder

227 Zekeringen en gloeilampen 225 Druk gelijktijdig de vergrendelingen van de zekeringafdekkap A in bladzijde 224, afb. 202 en schuif de afdekkap in de richting van de pijl AB. Stel vast welke zekering bij de uitgevallen verbruiker hoort. Defecte zekeringen zijn te herkennen aan het gesmolten metaalstripje. Vervang de doorgebrande zekering door een nieuwe zekering met hetzelfde ampèrage. Voorzichtig! Repareer de zekeringen niet en vervang deze ook niet door zwaardere - brandgevaar! Bovendien kunnen andere delen van de elektrische installatie worden beschadigd. Als een nieuw geplaatste zekering na korte tijd weer doorbrandt, moet de elektrische installatie zo snel mogelijk door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Aanwijzing Wij adviseren deze zekeringen door een Škoda-dealer te laten vervangen. Zekeringenoverzicht op de accu (versnellingsbak) Enkele van de genoemde verbruikers behoren alleen standaard bij bepaalde modeluitvoeringen of zijn alleen voor bepaalde modellen als meeruitvoering leverbaar. Nr. Verbruiker Ampère 1 Dynamo Vrij 3 Interieur 80 4 Elektrische extra verwarming 60 5 Interieur 40 6 Gloeibougies, koelluchtventilator 50 7 Elektrohydraulische stuurbekrachtiging 50 8 ABS, of ASR, of ESP 25 9 Koelluchtventilator Koelluchtventilator 5 11 ABS, of ASR, of ESP Centraal regelapparaat 5 13 Automatische versnellingsbak elektrische extra verwarming 5 30 Voorzichtig! Let op de volgende aanwijzingen in Zekeringen op de accu vervangen (versnellingsbak) op bladzijde 224. Afb. 203 Schematische weergave van het zekeringenoverzicht op de accu Aanwijzing De zekeringen 1-7 bij uw dealer laten vervangen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

228 226 Zekeringen en gloeilampen Zekeringen op de accu vervangen (automatische versnellingsbak) Defecte zekeringen zijn te herkennen aan het gesmolten metaalstripje. Vervang de doorgebrande zekering door een nieuwe zekering met hetzelfde ampèrage. Voorzichtig! Repareer de zekeringen niet en vervang deze ook niet door zwaardere - brandgevaar! Bovendien kunnen andere delen van de elektrische installatie worden beschadigd. Als een nieuw geplaatste zekering na korte tijd weer doorbrandt, moet de elektrische installatie zo snel mogelijk door een Škoda-dealer worden gecontroleerd. Afb. 204 Accu: Opklappen van de pluspoolafdekkap Aanwijzing Wij adviseren deze zekeringen door een Škoda-dealer te laten vervangen. Enkele auto's zijn alleen uitgevoerd met de afdekkap AB afb Zekeringenoverzicht op de accu (automatische versnellingsbak) Afb. 205 Accu: deksel zekeringhouder Klap de accupluspoolkap (+) op afb Druk op de vergrendelingen van de zekeringenafdekkap afb. 205 en klap de afdekkappen op. Druk gelijktijdig de vergrendelingen van de zekeringafdekkappen in en schuif de afdekkap in de richting van de pijl weg. Stel vast welke zekering bij de uitgevallen verbruiker hoort bladzijde 225, Zekeringenoverzicht op de accu (versnellingsbak). A AB Afb. 206 Schematische weergave van het zekeringenoverzicht op de accu Enkele van de genoemde verbruikers behoren alleen standaard bij bepaalde modeluitvoeringen of zijn alleen voor bepaalde modellen als meeruitvoering leverbaar.

229 Zekeringen en gloeilampen 227 Nr. Verbruiker Ampère 1 Dynamo Interieur 80 3 Elektrische extra verwarming 60 4 ABS, of ASR, of ESP 40 5 Elektrohydraulische stuurbekrachtiging 50 6 Gloeibougies 50 7 ABS, of ASR, of ESP 25 8 Koelluchtventilator 30 9 Airconditioning 5 10 Koelluchtventilator Centraal regelapparaat 5 12 Automatische versnellingsbak elektrische extra verwarming Voorzichtig! Let op de volgende aanwijzingen in Zekeringen op de accu vervangen (automatische versnellingsbak). Gloeilampen 5 30 Defecte gloeilampen mogen alleen worden vervangen door gloeilampen van hetzelfde type. De typeaanduiding staat op de lampvoet of op het glas van de lamp. De vervanging van enkele gloeilampen kan niet zelf worden uitgevoerd, omdat hiervoor specialistische kennis nodig is. Om de gloeilampen te kunnen vervangen, moeten andere delen van de auto worden gedemonteerd. Dit geldt vooral voor gloeilampen die alleen vanuit de motorruimte bereikbaar zijn. Wij adviseren dan ook deze gloeilampen door een servicedealer te laten vervangen of een specialist te hulp te roepen. Houd er rekening mee dat in de motorruimte gevaarlijke situaties kunnen ontstaan bladzijde 189, Werkzaamheden in de motorruimte. Wij adviseren steeds een doosje met reservelampen in de auto mee te nemen. Reservelampen kunt u uit het Škoda-accessoires resp. bij uw dealer verkrijgen 11). De gloeilampenset kan in de box in het reservewiel worden opgeborgen. Lampen - overzicht Koplampen vóór Reflector Module Dimlicht en grootlicht H4 H7 Stadslicht W5W Knipperlichten PY21W Mistlampen HB4 Mistlampen met de functie H8 Corner Gloeilampen vervangen Vóór het vervangen van een gloeilamp moet altijd eerst de betreffende lamp worden uitgeschakeld. Het glas van de gloeilamp niet met blote vingers aanraken (ook de allerkleinste vervuiling verkort de levensduur van de gloeilamp). Gebruik een schone doek, servet o.i.d. 11) In enkele landen is het doosje met reservelampen deel van de basisuitrusting. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

230 228 Zekeringen en gloeilampen Achterlichteenheid Achteruitrijlampen Knipperlichten Remlichten Mistlampen Stadslicht Lamp P21W PY21W P21W P21W 2x W5W Koplamp, voor Overige Lamp Zijknipperlichten WY5W Kentekenplaatverlichting C5W / T4W (5W) 3. Remlicht LED Interieurverlichting voor/achter C10W Leeslampjes W5W Bagageruimtelampje W5W Verlichting opbergvak - voorpassagierszijde W5W Afb. 207 Koplampen vóór Montagestand van de lampen Gloeilampen H7 en H4 staan onder druk en kunnen bij vervanging van de gloeilamp springen - kans op letsel! Wij adviseren bij het vervangen van gloeilampen handschoenen en een veiligheidsbril te dragen. Aanwijzing In deze handleiding is alleen maar het vervangen van die lampen beschreven waarbij dat zonder complicaties mogelijk is. Het vervangen van de andere gloeilampen moet aan een Škoda-dealer * worden overgelaten. Afb. 208 Absorptie-koolfilter wegnemen Open de motorkap. Bij auto's met benzinemotor moet voor het vervangen van de gloeilamp in de rechterkoplamp het absorptie-koolfilter worden uitgebouwd afb Positionering van de gloeilampen in de koplamp, voor afb A - dim- en groot licht AB - stadslicht AC - knipperlicht, voor

231 Zekeringen en gloeilampen 229 Dim- en groot licht Knipperlicht, voor Afb. 209 Uitbouwen van de gloeilamp voor dim- en groot licht Open de motorkap. Neem de afdekkap weg A bladzijde 228, afb Bij koplampen met module (halogeengloeilamp H7), afb. 209 de steker met de halogeengloeilamp tot aan de aanslag naar links draaien en wegnemen. Bij koplampen met reflector (halogeengloeilamp H4), de steker van de lamp trekken, de borgbeugel ontgrendelen en de halogeengloeilamp naar achteren toe wegtrekken. De halogeengloeilamp H7 vervangen, de steker met de nieuwe halogeengloeilamp aanbrengen en tot aan de aanslag naar rechts draaien. De halogeengloeilamp H4 vervangen, in de uitsparing in de reflector plaatsen (met de fixeernokken in de uitsparingen) met behulp van de borgbeugel vergrendelen, de afdekkap aanbrengen en de steker aansluiten. Wij adviseren, na het vervangen van een gloeilamp de koplampafstelling door een Škoda-dealer te laten controleren. Open de motorkap. Draai de lampfitting AC naar links bladzijde 228, afb. 207 en neem de lampfitting met de gloeilamp weg. Vervang de defecte gloeilamp. Plaats de lampfitting met gloeilamp in de koplamp. Borg de lampfitting door deze naar zover naar rechts te draaien dat deze aangrijpt. Stadslicht voor Open de motorkap. Neem de afdekkap weg AB bladzijde 228, afb Pak de gloeilamphouder vast en trek deze uit de koplamp. De gloeilamp in de gloeilamphouder vervangen en weer in de koplamp steken. Mistlampen Afb. 210 Uitbouwen van de gloeilamp van de mistlamp Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

232 230 Zekeringen en gloeilampen Verwijder het rooster naast de mistlampen met de functie Corner resp. het rooster rondom de ronde mistlamp bladzijde 220. De bouten bladzijde 229, afb. 210 losdraaien en de mistlamp wegnemen. De steker met de gloeilamp tot aan de aanslag naar links draaien en wegnemen. De gloeilamp vervangen, de steker weer op de koplamp aansluiten en voor de borging naar rechts draaien. Plaats de mistlamp met de borgnok tegen de van het rooster afgekeerde zijde en druk daarna het tegenoverliggende deel in de uitsparing. Geldt voor mistlampen met de functie Corner, bij ronde mistlampen draait u de 3 bouten vast. Draai de bouten aan bladzijde 229, afb. 210 en breng het rooster weer aan bladzijde 220. Trek de defecte gloeilamp uit de houder en breng een nieuwe gloeilamp aan. Plaats het lampglas weer en druk deze tot de aanslag in - let op de juiste installatiepositie van het afdichtrubber. Schroef het lampglas iets vast. Achterlichteenheid Kentekenplaatverlichting Afb. 212 Achterlichteenheid uitbouwen Afb. 211 Kentekenplaatverlichting uitbouwen Afb. 213 Steker lostrekken Open de kofferklep en schroef het lampglas los. Open de kofferklep/achterklep. Schroef de lamp los afb. 212.

233 Zekeringen en gloeilampen 231 Pak de lamp bij het bovenste en onderste deel vast en trek deze iets naar achteren. Trek de steker los bladzijde 230, afb Gloeilampen in de achterlichteenheid vervangen Afb. 214 Het middelste gedeelte van de lamp uitbouwen Om de lamp van het stadslicht te kunnen vervangen, de fitting van de lamp A5 tot de aanslag naar links draaien (in de richting van de pijl op het huis) en de fitting uit het huis verwijderen afb Vervang de gloeilamp, steek de lampsteker terug in het huis en draai deze tot aan de aanslag naar rechts (tegengesteld aan de richting van de pijl op het huis). Schroef het middendeel van de lamp op het huis afb Sluit de steker weer aan en plaats de lamp in de oorspronkelijke positie. Schroef de lamp vast bladzijde 230, afb Montagestand van de gloeilampen in de achterlichteenheid afb A1 - Remlicht A2 - Knipperlicht A3 - Achteruitrijlamp A4 - Mistachterlicht A5 - Stadslicht Bagageruimtelampje Afb. 215 Achterlichteenheid: Montagestand van de lampen Om de lampen te kunnen bereiken, het middelste gedeelte van de lamp losdraaien en de vergrendeling losmaken afb Vervang de defecte gloeilamp. Afb. 216 Bagageruimtelampje uitbouwen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

234 232 Zekeringen en gloeilampen Open de kofferklep/achterklep. Steek een schroevendraaier in de sleuf onder het lamphuis bladzijde 231, afb. 216 Wip het lamphuis er voorzichtig uit. Trek de steker los. Vervang de defecte gloeilamp. De steker weer aansluiten. Breng het lamphuis vanaf de achterzijde aan en druk deze tot aan de aanslag naar voren.

235 Praktijk 233 Praktijk Praktijk Bevestigingsogen Verstelbare scheidingswand achter de voorstoelen Afb. 217 Laadruimte: Bevestigingsogen Afb. 218 Verstelbare scheidingswand Aan de zijkanten van de laadruimte bevinden zich bevestigingsogen om de lading vast te maken afb De te vervoeren lading moet zodanig bevestigd worden, dat ze tijdens de rit en het remmen niet kan bewegen. Om het comfort van de bestuurder en de passagier te verhogen, kunt u de verstelbare scheidingswand achter de voorstoelen met maximum 100 mm verstellen (geldt enkel voor bepaalde landen). Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

236 234 Praktijk Bevestiging van de laadvloer Verstelling van de scheidingswand Afb. 219 Lus om de laadvloer op te heffen Afb. 221 Bovenste steun van de scheidingswand Afb. 220 Bevestiging van de laadvloer met een kunststofhaak Afb. 222 Onderste steun van de scheidingswand U kunt de laadvloer, om b.v. bij het reservewiel* te kunnen komen, met een haak aan de bovenzijde van de koffer-/achterklepsponning bevestigen. Hef de laadvloer via de lus omhoog afb. 219 en haak de laadvloer met de kunststofhaak (onder de rand van de laadvloer) bovenaan de uitsparing van de achterkep vast afb Geldt slechts voor enkele landen. Klap het laadvloergedeelte achter de scheidingswand omhoog. Draai aan elke kant in het bovengedeelte van de carrosserie één bout afb. 221 en in het ondergedeelte één bout afb. 222 los. Verschuif de veiligheidswand in de gewenste positie. Let erop dat de verstelling bovenaan en onderaan langs beide kanten over dezelfde afstand of hetzelfde aantal boringen plaatsvindt.

237 Praktijk 235 Breng aan elke kant in het bovengedeelte van de carrosserie één bout en in het ondergedeelte één bout aan. Laat het aantrekmoment van de bouten zo snel mogelijk controleren met een momentsleutel. Het aantrekmoment moet gelijk zijn aan 20 Nm. Klap het laadvloergedeelte weer omlaag. Noodontgrendeling van de laadruimteklep Afb. 223 Noodontgrendeling van de laadruimteklep Als een storing van de centrale vergrendeling optreedt, kunt u de laadruimteklep van binnen als volgt openen: Neem het bedieningskoord uit en trek eraan. Druk op de laadruimteklep om ze te openen. Druk het bedieningskoord weer naar binnen. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

238 236 Praktijk

239 Technische gegevens 237 Technische gegevens Technische gegevens Algemene aanwijzingen De gegevens van het kentekenbewijs hebben voorrang op de gegevens in het instructieboekje. Met welke motor uw auto is uitgerust, ziet u op het kentekenbewijs of kunt u navragen bij uw servicedealer. Gewichten Afhankelijk van de omvang van de speciale uitrustingen neemt het laadvermogen af. Tot het ledig gewicht telt een voor 90% gevulde brandstoftank. Tot deze waarde behoort ook een bestuurder met een gewicht van 75 kg. Gebruikte afkortingen Identificatiegegevens Afkorting Betekenis kw Kilowatt, maateenheid voor motorvermogen 1/min Aantal krukasomwentelingen per minuut Nm Newtonmeter, maateenheid voor motorkoppel CO 2 in g/km Uitgestoten hoeveelheid kooldioxide in grammen per gereden kilometer RON Research-octaangetal, maateenheid voor klopvastheid van benzine DPF Dieseldeeltjesfilter M5 5 versnellingsschakelbak AG6 Automatische 6-versnellingsbak Kilometrages De vermelde prestaties werden gemeten zonder snelheidremmende uitrustingen, zoals b.v. airconditioning. Afb. 224 Sticker met autogegevens Sticker met autogegevens De sticker met autogegevens afb. 224 bevindt zich op de vloer van de bagageruimte en is ook in het serviceplan geplakt. De sticker met autogegevens bevat de volgende gegevens: A1 Chassisnummer (VIN) A2 model A3 Versnellingsbakcode, laknummer, interieuruitvoeringscode, motorvermogen, motorcode Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

240 238 Technische gegevens A4 A5 Gedeeltelijke beschrijving van de auto 7GG, 7MB, 7MG - auto's met DPF bladzijde 166 Chassisnummer (VIN) Het chassisnummer - VIN (voertuigidentificatienummer) is in de motorruimte op de rechter schokdempersteun ingeslagen. Dit nummer staat ook op het plaatje in de linker onderhoek, onder de voorruit (samen met een VIN-streepjescode). Motornummer Het motornummer is in het motorblok ingeslagen. Buiten de bebouwde kom Bij de meting van het brandstofverbruik buiten de bebouwde kom wordt met de auto, zoals bij het dagelijkse gebruik, meerdere malen in alle versnellingen geaccelereerd en gedecelereerd. De rijsnelheid varieert tussen de 0 tot 120 km/h. Gecombineerd verkeer De verbruikswaarde in het gecombineerde verkeer bestaan voor 37% uit stadsverkeer en 63% uit verkeer buiten de bebouwde kom. Typeplaatje (productieplaatje) Het typeplaatje bevindt zich in de motorruimte, voor op de linker veerpootsteun. Homologatieplaatje Het homologatieplaatje bevindt zich op de slotplaat. Auto's voor bepaalde exportlanden zijn niet voorzien van een homologatieplaatje. Stickers op de tankdopklep De stickers bevinden zich aan de binnenzijde van de tankdopklep. Zij bevatten de volgende gegevens: Voorgeschreven type brandstof; Bandenmaat; Bandenspanning. Brandstofverbruik volgens voorschrift (99/100/EU) Afhankelijk van de omvang van de speciale uitvoering, de rijstijl, de verkeerssituatie, de weersinvloeden en de staat van de auto kunnen bij het gebruik van de auto in de praktijk brandstofverbruikswaarden worden gemeten die afwijken van de vermelde gegevens. Stadsverkeer De verbruiksmeting in het stadsverkeer start met het starten van de koude motor. Hierna wordt het normale stadsverkeer gesimuleerd.

241 Technische gegevens 239 Afmetingen Afmetingen (in mm) ROOMSTER PRAKTIK SCOUT Lengte Breedte Breedte incl. buitenspiegel Hoogte Vrije hoogte Wielbasis Spoorbreedte voor/achter 1436/1500 (1420/1484) a) 1436/1500 (1420/1484) a) 1430/1494 a) Geldt voor auto's die af fabriek met 15"-wielen gemonteerd zijn. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

242 240 Technische gegevens Motoroliespecificaties De soort motorolie is gebaseerd op nauwkeurige specificaties. Af fabriek is de auto gevuld met een kwalitatief hoogwaardige olie waarmee het hele jaar - behalve in extreme klimaatzones - kan worden gereden. Bij het bijvullen kunt u verschillende oliën met elkaar mengen. Dit geldt niet voor auto's met flexibele onderhoudsintervallen (QG1). De motoroliën worden vanzelfsprekend steeds verder ontwikkeld. Daarom zijn de gegevens in dit instructieboekje gebaseerd op de stand van zaken op het moment van de sluiting van de redactie. Servicedealers worden door Škoda Auto geïnformeerd over de actuele stand van zaken met betrekking tot wijzigingen en dergelijke. Wij adviseren de oliewissel door een Škoda-dealer te laten uitvoeren. Motoroliespecificaties voor auto's met vaste onderhoudsintervallen (QG0, QG2) Benzinemotoren Dieselmotoren Motoroliespecificaties VW VW VW ACEA A2 a) of A3 a) VW b) VW c) a) Alleen in uitzonderingsgevallen om bij te vullen als de bovengenoemde oliën niet beschikbaar zijn. b) Alleen voor motoren zonder dieseldeeltjesfilter bladzijde 38. c) Alleen voor motoren met dieseldeeltjesfilter bladzijde 38. Motoroliespecificaties voor auto's met flexibele onderhoudsintervallen (QG1) Benzinemotoren Dieselmotoren Motoroliespecificaties VW alternatief VW VW alternatief VW a) a) Alleen voor motoren zonder dieseldeeltjesfilter bladzijde 38. Voorzichtig! Voor auto's met flexibele onderhoudsintervallen (QG1) mogen alleen de bovenstaande oliën worden gebruikt. Om ervoor te zorgen dat de eigenschappen van de motorolie behouden blijven, adviseren wij voor het bijvullen alleen die olie te nemen die dezelfde specificatie heeft. In een uitzonderingsgeval mag slechts eenmaal maximaal 0,5 l motorolie met de specificatie VW (alleen benzinemotoren) of specificatie VW (alleen dieselmotoren) worden bijgevuld. Andere motoroliën mogen niet worden gebruikt - kans op motorschade! Aanwijzing Voor het maken van een lange rit adviseren wij motorolie met de specificatie die is voorgeschreven aan te schaffen en mee te nemen. Zo beschikt u altijd over de juiste motorolie voor het bijvullen. We adviseren gebruik te maken van oliën uit het originele Škoda-assortiment. Zie voor verdere informatie het serviceplan.

243 Technische gegevens 241 1,2 l/51 kw - EU 4/EU 2DDK Motor Vermogen kw bij 1/min 51/5400 Max. koppel Nm bij 1/min 112/3000 Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 3/1198 Brandstof - loodvrije benzine min. RON 95 Kilometrages Maximale snelheid km/u 158 Acceleratie km/h sec. 15,9 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) In stad 8,7 Buiten stad 5,3 Combinatie 6,6 CO 2 -uitstoot - combinatie 155 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

244 242 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/5 Motorolie a) 2,9 Koelsysteem van de auto 5,5 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER PRAKTIK Toelaatbare totale gewicht /1755 a) Gewicht in lege toestand, rijklaar /1190 a) Nuttige last /565 a) Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak Toelaatbare voorasbelasting Toelaatbare achterasbelasting /1000 a) Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd a) Geldt voor auto's die af fabriek met 15"-wielen gemonteerd zijn. b) Hellingen tot 12% c) Hellingen tot 8% (700/450) b) (900/450) c) (700/450) b) (900/450) c)

245 Technische gegevens 243 1,4 l/63 kw - EU 4/EU 2DDK Motor Vermogen kw bij 1/min 63/5000 Max. koppel Nm bij 1/min 132/3800 Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 4/1390 Brandstof - loodvrije benzine min. RON 95 Kilometrages ROOMSTER PRAKTIK SCOUT Maximale snelheid km/u Acceleratie km/h sec. 13,0 13,0 13,0 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) In stad 8,9 Buiten stad 5,6 Combinatie 6,8 CO 2 -uitstoot - combinatie 162 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

246 244 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/4,5 Motorolie a) 3,2 Koelsysteem van de auto 5,5 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER PRAKTIK SCOUT Toelaatbare totale gewicht /1760 a) 1675 Gewicht in lege toestand, rijklaar /1195 a) 1220 Nuttig laadvermogen b) /565 a) 455 Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak b) Toelaatbare voorasbelasting /920 a) 920 Toelaatbare achterasbelasting /1000 a) 900 Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd (900/450) c) (1100/450) d) (900/450) c) (1100/450) d) (900/450) c) (1100/450) d) a) b) c) d) Geldt voor auto's die af fabriek met 15"-wielen gemonteerd zijn. Afhankelijk van de speciale uitrusting. Hellingen tot 12% Hellingen tot 8%

247 Technische gegevens 245 1,6 l/77 kw - EU 4/EU 2DDK Motor M5 AG6 Vermogen kw bij 1/min 77/ /5600 Max. koppel Nm bij 1/min 153/ /3800 Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 4/1598 4/1598 Brandstof - loodvrije benzine min. RON Kilometrages ROOMSTER SCOUT M5 AG6 M5 AG6 Maximale snelheid km/u Acceleratie km/h sec. 10,9 12,5 10,9 12,5 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) M5 AG6 In stad 9,2 10,2 Buiten stad 5,7 6 Combinatie 6,9 7,5 CO 2 -uitstoot - combinatie Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

248 246 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/4,5 Motorolie a) 3,6 Koelsysteem van de auto 5,5 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER SCOUT M5 AG6 M5 AG6 Toelaatbare totale gewicht Gewicht in lege toestand, rijklaar Nuttig laadvermogen a) a) Afhankelijk van de speciale uitrusting Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak a) Toelaatbare voorasbelasting Toelaatbare achterasbelasting Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd b) Hellingen tot 12% c) Hellingen tot 8% (1000/450) b) (1200/450) c) (1000/450) b) (1000/450) b) (1000/450) b) (1200/450) c) (1200/450) c) (1200/450) c)

249 Technische gegevens 247 1,4 l/51 kw TDI PD - EU 4 Motor Vermogen kw bij 1/min 51/4000 Max. koppel Nm bij 1/min 155/ Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 3/1422 Brandstof Diesel Kilometrages Maximale snelheid km/u 158 Acceleratie km/h sec. 16,5 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) ROOMSTER PRAKTIK In stad 6,4 6,4 Buiten stad 4,5 4,5 Combinatie 5,3 5,3 CO 2 -uitstoot - combinatie Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

250 248 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/4,5 Motorolie a) 3,8 Koelsysteem van de auto 6,2 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER PRAKTIK Toelaatbare totale gewicht 1735/1750 a) 1730/1835 a) Gewicht in lege toestand, rijklaar 1280/1295 a) 1255/1270 a) Nuttig laadvermogen b) /565 a) Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak b) Toelaatbare voorasbelasting 920/960 a) 920/960 a) Toelaatbare achterasbelasting /1000 a) Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd (900/450) c) (1100/450) d) (900/450) c) (1100/450) d) a) b) c) d) Geldt voor auto's die af fabriek met 15"-wielen gemonteerd zijn. Afhankelijk van de speciale uitrusting. Hellingen tot 12% Hellingen tot 8%

251 Technische gegevens 249 1,4 l/59 kw TDI PD - EU 4 Motor Vermogen kw bij 1/min 59/4000 Max. koppel Nm bij 1/min 195/2200 Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 3/1422 Brandstof Diesel Kilometrages ROOMSTER SCOUT PRAKTIK Maximale snelheid km/u Acceleratie km/h sec. 14,7 14,7 14,7 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) EU 4 EU 4 + DPF In stad 6,1 6,7 Buiten stad 4,5 4,4 Combinatie 5,1 5,2 CO 2 -uitstoot - combinatie Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

252 250 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/4,5 Motorolie a) 4,2 Koelsysteem van de auto 6,2 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER SCOUT PRAKTIK Toelaatbare totale gewicht Gewicht in lege toestand, rijklaar Nuttig laadvermogen a) a) Afhankelijk van de speciale uitrusting Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak a) Toelaatbare voorasbelasting Toelaatbare achterasbelasting Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd b) Hellingen tot 12% c) Hellingen tot 8% (1000/450) b) (1200/450) c) (1000/450) b) (1000/450) b) (1200/450) c) (1200/450) c)

253 Technische gegevens 251 1,9 l/77 kw TDI PD - EU 4 Motor Vermogen kw bij 1/min 77/4000 Max. koppel a) EU4 b) EU4 + DPF Nm bij 1/min (240/1800) a) (240/1900) b) Aantal cilinders/cilinderinhoud (cm 3 ) 4/1896 Brandstof Diesel Kilometrages ROOMSTER SCOUT Maximale snelheid km/u Acceleratie km/h sec. 11,5 11,5 Brandstofverbruik (in l/100 km) en CO 2 -uitstoot (in g/km) EU 4 EU 4 + DPF In stad 6,7 6,8 Buiten stad 4,6 4,7 Combinatie 5,3 5,5 CO 2 -uitstoot - combinatie Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

254 252 Technische gegevens Inhouden (in liter) Tankinhoud/waarvan reserve 55/7 Reservoir ruitensproeierinstallatie/met koplampsproeiers 2/4,5 Motorolie a) 4,3 Koelsysteem van de auto 6,8 a) Olie-inhoud met oliefiltervanging. Oliepeil tijdens het vullen controleren, niet te veel bijvullen. Het oliepeil moet tussen de markeringen staan bladzijde 191. Gewichten (in kg) ROOMSTER Toelaatbare totale gewicht Gewicht in lege toestand, rijklaar Nuttig laadvermogen a) a) Afhankelijk van de speciale uitrusting. SCOUT Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak a) Toelaatbare voorasbelasting Toelaatbare achterasbelasting Toegestaan aanhangwagengewicht, aanhangwagen geremd b) Hellingen tot 12% c) Hellingen tot 8% (1200/450) b) (1200/450) c) (1200/450) b) (1200/450) c)

255 Technische gegevens 253 Roomster - auto's van de groep N1 Motor 1,2 l/51 kw EU 4/EU 2DDK 1,4 l/63 kw EU 4/EU 2DDK 1,6 l/77 kw EU 4/EU 2DDK Toelaatbare totale gewicht /1815 a) 1,4 l/51 kw TDI PD 1,4 l/59 kw TDI PD 1,9 l/77 kw TDI PD Gewicht in lege toestand, rijklaar /1270 a) Nuttige last Toelaatbare achterasbelasting Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak b) a) Geldt voor auto's met automatische versnellingsbak. b) Afhankelijk van de speciale uitrusting Scout - auto's van de groep N1 Motor 1,4 l/63 kw EU 4/EU 2DDK 1,6 l/77 kw EU 4/EU 2DDK Toelaatbare totale gewicht /1820 a) 1,4 l/59 kw TDI PD 1,9 l/77 kw TDI PD Gewicht in lege toestand, rijklaar /1275 a) Nuttige last Nuttig laadvermogen bij gebruik van de trekhaak b) Maximum snelheid (km/h) /177 a) a) b) Geldt voor auto's met automatische versnellingsbak. Afhankelijk van de speciale uitrusting. Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

256 254 Technische gegevens

257 Trefwoordenlijst 255 Trefwoordenlijst A Aan- en wegslepen Automatische versnellingsbak Aandrijf-slipregeling (ASR) Controlelampje Aanhangwagen Gebruiksinstructies Aanslepen ABS Controlelampje Accessoires Accu , 196 Elektrolytpeil controleren Laden Rijden in de winter Vervangen Accu laden Controlelampjes Achterklep Controlelampjes Verlichting Achterruit condensvrij maken Achterruitverwarming Achterstoelen Achteruitkijkspiegel Actieradius Afgelegde afstand Afsleepbewaking Afstandsbediening Synchronisatieprocedure Afzetten van de motor Airbag Activering Controlelampje Hoofdairbag Voorairbag Zijairbag Airbag uitschakelen Airbagsysteem Controlelampje Airconditioning Alarm Alarmlichten Controlelampjes Alarmsysteem , 56 Antiblokkeersysteem Antiblokkeersysteem - ABS Controlelampje Armleuning, achter Armleuningen voor Asbak ASR Controlelampje Auto opkrikken Auto wassen Auto-Check-Control Autocomputer Automatische versnellingsbak Kick down Tiptronic , 112 Automatische wasinstallaties B Bagageruimte Bevestigingsogen Inklapbare haken Bagageruimte - variable laadvloer Banden Winterbanden Bandenreparatieset Bandenspanning Controlelampje Bekerhouder Achter Voor Benzine Benzinemotoren Motor starten Bevestigingselementen Bevestigingsnet Bevestigingsogen Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

258 256 Trefwoordenlijst Binnenverlichting achter Bagageruimte Voor Bluetooth Bochtverlichting Controlelampjes Bonhouder Boordcomputer Boordgereedschap Brandstof Benzine Brandstofmeter Controlelampjes Dieselolie Brandstofmeter Brandstofreserve Controlelampjes Brandstofverbruik , 168 Energie besparen Buitenland Buitenspiegel Buitenspiegelverwarming Buitentemperatuur C Cd-wisselaar Centrale vergrendeling Ontgrendelen Vergrendelen Circulatiefunctie Verwarming Claxon Climatronic Ruiten ontwasemen Temperatuur instellen Cockpit Overzicht Comfortbediening Computer Conserveren Conservering auto-onderzijde Contact Contactslot Controlelampjes D Dakantenne De eerste km Dieselmotoren Motor starten Dieselolie Digitale klok Dimlicht , 229 Controlelampjes Display Draairichtinggebonden banden Dynamo Controlelampjes E Economisch rijden EDS Eén portier openen Elektrisch instelbare achteruitkijkspiegel Elektrische energie besparen Elektrische ruitbediening Centrale vergrendeling Functiestoringen Elektronisch sperdifferentieel Antiblokkeersysteem Elektronisch sperdifferentieel (EDS) Elektronisch stabiliteitsprogramma (ESP) Controlelampje Elektronische wegrijbeveiliging Controlelampjes Elektronische wegrijblokkering , 40 ESP Controlelampje F Fietsendrager G Gebruik aanhangwagen Gebruik in de winter Biodiesel Geheugen voor boordcomputer Gereedschap Gevarendriehoek Gloeilampen Gloeilampen vervangen Gordelhoogte-instelling Gordels

259 Trefwoordenlijst 257 Gordelspanner Gordelwaarschuwingslampje Groot licht , 56, 229 Controlelampjes H Handmatig schakelen Handrem Hoofdairbag Hoofdsteunen I Imperiaal Indicaties Informatiedisplay Inrijden Instelling van de rugleuning Instrumentenpaneel Interieurbewaking Intervalwissen ISOFIX ISOFIX-systeem J Juiste zitpositie K Katalysator Keuzehendel Keuzehendelstanden Kilometertotaalteller Kinderen en veiligheid Kinderslot Kinderzitje Indeling in groepen ISOFIX-systeem Op de voorpassagiersstoel Veiligheidsaanwijzingen Kledinghaakje Klok Knipperlicht Knipperlichten Controlelampjes Knipperlichtinstallatie voor auto's met aanhangwagen Controlelampjes Koelluchtventilator Koelvloeistof Bijvullen Controlelampjes Koelvloeistofpeil Controlelampjes Koelvloeistoftemperatuur/koelvloeistofpeil Controlelampjes Koelvloeistoftemperatuurmeter Kofferklep Koplamp, voor Koplampen Koplampsproeiers Mistlampen Koplampen omschakelen/afplakken Koplampsproeiers Krachtbegrenzing van de ruitbediening Krik Kriksteunpunten L Laden Lak Lakbeschadigingen Lampen Omschakelen/afplakken Leeronderhoud Lichtbundelhoogteverstelling Lichtsignaal M Make-upspiegel Met de hand wassen Milieu Milieu-aspecten , 172 Mistachterlicht Controlelampjes Mistlampen , 229 Controlelampjes Mistlicht met de functie Corner Mobiele telefoon , 124 Bluetooth Mobilofoon Motor afzetten starten Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

260 258 Trefwoordenlijst Motor starten Benzinemotoren Motorelektronica Controlelampjes Motorkap , 188 Motorolie Bijvullen Controlelampjes Controleren Verversen Motoroliepeil controleren Motorruimte Veiligheidsaanwijzingen Multi-functie-indicatie N Nieuwe banden Noodvergrendeling van het portier O Olie Controlelampjes Verversen Oliepeilstok Olieverversing Ontdooien van de ruiten Ontgrendelen Afstandsbediening Ontgrendeling Opbergruimtes Opbergvak Verlichting Opbergvakken Openen van het portier Controlelampjes Overzicht Cockpit Overzicht motorruimte P Panoramadak Parkeerhulp Parkeren Passieve veiligheid Pedalen Polijsten Portier Controlelampjes Kinderslot Portier-, achterklep- en motorkapwaarschuwing. 27 Profieldiepte R Radio Bediening Radio bedienen Reinigen Rem Handrem Rembekrachtiger Remmen Remsysteem Controlelampje Remvloeistof Reservewiel Richtingaanwijzers Controlelampjes Rijden in de winter Accu Ruiten ontdooien Sneeuwkettingen Rijden in het buitenland Koplampen Rijtijd Roetfilter Controlelampje Ruitbediening Ruiten Ontdooien Ruitensproeierinstallatie Controlelampjes Ruitensproeiers Ruitensproeiersysteem Ruitensproeiervloeistofreservoir Controlelampjes Ruitenwisser S Safe-beveiliging Schakelaar in bestuurdersportier Centrale vergrendeling Schakelbak

261 Trefwoordenlijst 259 schakeling Service-indicatie Service-interval-indicatie Sigarettenaansteker Sleepoog Achter Voor Sleutel Sneeuwkettingen Snelheidsregelsysteem Stabiliteitsprogramma (ESP) Stadslicht , 57 Starten met behulp van externe spanningsbron 218 Starten van de motor Dieselmotoren Starthulp Statisch scheidingsnet Stoel naar voren klappen Stoelen Verwarming Stoelen instellen , 69, 130 Stoelen uitbouwen Stopcontact Stuurbekrachtiging Controlelampjes Stuurwiel instellen T Tanken Telefoon Temperatuur Buiten Temperatuur instellen Airconditioning Verwarming Tijd instellen Tiptronic Toelichtingen Toerenteller Toestand auto Toets in bestuurdersportier Elektrische ruitbediening U Uitlaatgas Controlelampjes Uitlaatgascontrole Controlelampjes V Veiligheid Veiligheid van kinderen Zijairbag Veiligheidsaanwijzingen Motorruimte Veiligheidsgordel Controlelampje Veiligheidsgordels Afdoen Hoogte-instelling Omdoen Reiniging Veiligheidsaanwijzingen Velgen Ver- en ontgrendelen van binnenuit Verbanddoos Verchroomde delen Vergrendelen Afstandsbediening Centrale vergrendeling , 44 Vergrendeling Vergrendeling van het portier In geval van nood Verlichting Controlelampjes In- en uitschakelen Lichtbundelhoogteverstelling Verlichting in- en uitschakelen Verlichting van het interieur achter Voor Versnellingsbak Mechanische Vervangen van de wisserbladen Vervoer van kinderen Verwarmde ruitensproeiers Verwarming Verzorging van de auto Vloeistof in ruitensproeierreservoir Controlelampjes Voor elke rit Voorairbag Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

262 260 Trefwoordenlijst Voorgloei-installatie Controlelampjes Voorkomen van schade aan de auto Voorstoelverwarming W Waarschuwingssymbolen Wassen Met behulp van een hogedrukreiniger Wegrijblokkering Controlelampjes Wegslepen Wiel Reservewiel Verwisselen Wiel verwisselen Wielbeveiligingsbouten Wielbouten Losdraaien en vastdraaien Veiligheid Wieldop Wielen Wielen verwisselen Wielsierdop Winterbanden Wis-/wasautomaat Wisselaar cd Wisserbladen Wisserbladen vervangen Z Zekering Overzicht Zekeringen Zekeringen vervangen Zijairbag Zonnekleppen

263 Aantekeningen 261 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

264 262 Aantekeningen

265 Aantekeningen 263 Bediening Veiligheid Aanwijzingen voor het rijden Raadgevingen voor het gebruik Raad en daad Praktijk Technische gegevens

266 Skoda Auto werkt continue aan de doorontwikkeling van alle typen modellen. Heeft u er alstublieft begrip voor, dat daarom ten alle tijde veranderingen van de levering in vorm, uitrusting en techniek mogelijk zijn. De gegevens met betrekking tot de leveringsomvang, het voorkomen, de prestaties, maten, gewichten, brandstofverbruik, normen en functies van de auto beantwoorden aan de stand van de informatie op het moment van sluiting van de redactie. Enkele van de uitvoeringen zijn mogelijkerwijs pas later leverbaar (informatie geeft uw lokale Škoda-dealer) of worden slechts op bepaalde markten aangeboden. Daarom kan er niet gereclameerd worden naar aanleiding van de aanduidingen, afbeeldingen en beschrijvingen in deze gebruiksaanwijzing. Nadruk, kopiëren, vertaling of een ander gebruik, ook uitzonderingen, is zonder schriftelijk toestemming van Skoda Auto niet toegestaan. Alle rechten volgens het auteursrecht blijven uitdrukkelijk aan Skoda Auto voorbehouden. Onder voorbehoud van veranderingen van dit werk. Uitgegeven door: ŠKODA AUTO a.s. ŠKODA AUTO a.s. 2009

267 ŠkodaService ŠkodaOriginele Onderdelen ŠkodaOriginele Accessoires SIMPLY CLEVER

268 Zo helpt u het milieu Het benzineverbruik van uw Škoda en daarmee ook de hoeveelheid schadelijke stoffen in de uitlaatgassen wordt door uw rijstijl bepaald. De geluidsproduktie en de slijtage worden eveneens door de persoonlijke omgang met de auto beďnvloed. Hoe u met uw Škoda zo milieuvriendelijk mogelijk kunt rijden en daarbij ook nog geld kunt besparen staat in dit instructieboekje. Lees met het oog hierop het hoofdstuk Milieu na. gemar- Let bovendien op de in deze handleiding met een keerde teksten. Doe mee - uit respect voor het milieu. Návod k obsluze Roomster holandsky S J CD