L3G C.02 - Veilig Entree

Transcriptie

1 L3G C.02 - Veilig Entree (ex procedure 03.00) Doel Toepassing Het doel van dit beleid is zorgen dat besloten ruimten op een veilige manier betreden worden. Het beleid is van toepassing op alle medewerkers (vast en contractors) die werkzaam zijn bij Dow, op zowel het Industry Park Terneuzen als de Delfzijl site, en/of werkzaam zijn bij Trinseo op het Industry Park Terneuzen. De eisen zijn van toepassing op alle fabrieken, pijpleidingen, Maintenance werkplaatsen, laboratoria, pilot plants en kantoorgebouwen op het Dow/Trinseo Terneuzen of Delfzijl terrein, die eigendom zijn van of bedreven worden door Dow of een van haar JVs. De eisen gelden voor besloten ruimten. Een besloten ruimte is elke ruimte: met beperkte openingen voor toegang en uitgang en die niet ontworpen is voor continue verblijf, of met mogelijk gevaar om te worden bedolven te worden door vaste stoffen, ondergedompeld in vloeistoffen of blootgesteld aan gassen, of waar iemand door de combinatie van slechte ventilatie en slechte toegang- en ontsnappingsmogelijkheden het risico loopt om te maken te krijgen met: - brand of explosie - gebrek of overmaat aan zuurstof - hitte of koude - stromende vaste stoffen of vloeistoffen - gassen, dampen, nevels of stof. Noot: Een ruimte die ontworpen is voor continue verblijf is een ruimte: die ventilatie heeft die ontworpen is om een normale atmosfeer te bieden en waarbij een persoon rechtopstaand kan werken en kan bewegen en waarbij een persoon binnen kan en voor een langdurige periode kan werken zonder extra overwegingen voor zijn/haar gezondheid en veiligheid Laatste update: 16 nov 2017 Page 1 of 23

2 De volgende voorbeelden zijn mogelijk besloten ruimten: vaten, tanks, torens, skirts (ruimten onder torens), tankauto s, afzakinstallaties, pijpen, ventilatie- en afzuigkanalen en silo s; apparatuur onder constructie of sloop met beperkte toegangsopeningen of met mogelijk gevaar om bedolven of ondergedompeld te raken; voor onderhoud- of andere werkzaamheden gecreëerde besloten ruimten zoals tenten voor het uitvoeren van asbestwerkzaamheden of lastenten die aan alle zijden dicht zijn; dijken, putten, greppels en afgravingen met beperkte toegang, die: - meer dan 1,2 meter hoog of diep zijn, of - minder dan 1,2 meter hoog of diep zijn, maar met mogelijk gevaar om bedolven te raken door vaste stoffen of ondergedompeld in vloeistoffen of blootgesteld aan dampen. greppels, dijken en koeltorenbassins waarin gevaarlijke gassen of een zuurstofarme atmosfeer aanwezig kunnen zijn of ontstaan; de kast van een luchtkoeler [Nederland] Toepassing (vervolg) Variances De eisen gelden niet voor: het werken aan of onder voertuigen waar geen risico bestaat op bedelving, onderdompeling of verminderde of verrijkte zuurstofatmosfeer; duikwerkzaamheden; analyserhuisjes die voldoen aan de eisen uit L3G C.04 - Werkzaamheden en entree in analyser gebouwen (ex procedure 03.01) voor substations dient er gebruik gemaakt te worden van de BIE-lijst, firehouses Voor afwijkingen van eisen die voorzien zijn van [Nederland] kan een variance aangevraagd worden via het L3G Variance formulier. Voor afwijkingen van eisen van de global standard zal een variance aangevraagd moeten worden via de eigenaar van dit document die vervolgens, indien van toepassing, het EH&S Variance Process in gang zal zetten. Laatste update: 16 nov 2017 Page 2 of 23

3 Doelgroep Dit beleid geeft regels voor de: Responsible Care Leader Deparmentleader supervisie van het Dow of contractor personeel dat de besloten ruimte betreedt persoon bij Maintenance / Constructie die de vergunning voorbereidt personeel van de afdeling waar de entree plaats vindt persoon die de vergunning verleent persoon die vergunning goedkeurt groepsleider die de vergunning accepteert persoon die de besloten ruimte betreedt buitenwacht leden van het reddingsteam Definities Voor een overzicht en uitleg van gebruikte termen zie het document L3G Definities. Laatste update: 16 nov 2017 Page 3 of 23

4 Algemene eisen 1. Ga geen besloten ruimte in zonder te beschikken over: a) een veiligwerkvergunning (VWV) b) een veilig entree vergunning c) een veilig entree procedure d) reddingsplan 2. Ga geen besloten ruimte in als er geen buitenwacht aanwezig is. 3. Ga geen besloten ruimte in tenzij er een veilige en toegankelijke in- en uitgang aanwezig is en de reddingsmedewerkers en equipment beschikbaar is zoals beschreven in het reddingsplan. 4. Ga geen besloten ruimte in tenzij er geforceerde (lucht ruimte in blazen) of geïnduceerde (lucht uit de ruimte zuigen) ventilatie aanwezig is; behalve in gebieden waar het moeilijk te realiseren is bijvoorbeeld bij dijken, putten, greppels en uitgravingen. 5. Ga geen besloten ruimte in tenzij de veiligwerkvergunningverlener voldaan heeft aan alle eisen van deze standaard. 6. Ga geen besloten ruimte in zonder de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen en ademlucht (wanneer van toepassing) zoals vereist door resultaten van de entreemetingen. 7. Ga geen besloten ruimte in wanneer de condities in de besloten ruimte onmiddellijk gevaar voor leven of gezondheid (IDHL) vormen, behalve wanneer je betrokken bent bij de uitvoering van reddingsoperaties en je de juiste PBM s draagt en hier voor getraind bent. 8. Ga geen besloten ruimte in wanneer er een inerte omgeving aanwezig is in de ruimte, m.a.w. het zuurstofgehalte is lager dan 18%[Nederland] Zet alle veilig entree vergunning stop (cancel vergunningen) en start de emergency procedures (indien nodig) onder de volgende omstandigheden: a) Er een brand, gasontsnapping of elke andere noodsituatie in het gebied is en de veiligwerkvergunning is gecanceld of, b) Wanneer de veilige werkomstandigheden en voorzorgsmaatregelen bij aanvang van het werk niet gehandhaafd kunnen worden of, c) [Nederland] 2 De vergunning de maximale geldigheid van 12 uur overschrijdt d) De job scope, werktype of gevaren veranderen 1 AI blad 5; 2.1 bladzijde 7 2 De geldigheid in de global standard is 16 uur, in NL 12 uur Laatste update: 16 nov 2017 Page 4 of 23

5 Algemene eisen (vervolg) 10. Schort de veilig entree vergunning op indien (*): a) Het reddingsteam niet meer beschikbaar is om welke reden dan ook b) Het werk gestaakt wordt en de besloten ruimte wordt onbeheerd achter gelaten c) De veiligwerkvergunning opgeschort wordt Onbeheerd: een besloten ruimte die niet langer in de gaten gehouden wordt door de buitenwacht, omdat de buitenwacht niet meer aanwezig is. * Opgeschorte veilig entree vergunningen kunnen opnieuw geautoriseerd worden door de initiële metingen van de atmosfeer opnieuw uit te voeren en te documenteren, waarbij of de veilig entree vergunningverlener of de veilig entree vergunning goedkeurder de vergunning parafeert. Eisen Responsible Care Leader [Nederland] Eisen department leader De Responsible Care Leader moet: In geval een veilig entrée plaats moet vinden waarbij de TBI concentratie hoger is dan 100% TBI, de veilig entrée goedkeuren en meetekenen op de Veilig Entrée verguning. De Departmentleader moet: 1. Medewerkers autoriseren om: a. afdelingsprocedures voor de te betreden besloten ruimten en reddingsplannen goedkeuren b. veilig entree vergunningen te verlenen en goed te keuren voor Routine Entrees c. veilig entree vergunning te verlenen en goed te keuren (=secundaire goedkeurder) voor Niet-Routine Entrees; d. NVT in NL entree in inerte omgeving niet toegestaan e. te fungeren als reddingsteamlid 2. Ervoor zorgen dat elke ingang van een ruimte, die niet gemakkelijk herkenbaar is als besloten ruimte, voorzien is van een bord entree verboden, en dit elke 3 jaar controleren; Dit bord moet bestand zijn tegen nat weer en wind. Dwz van duurzaam materiaal (kunststof) en deugdelijk vastgemaakt 3. Vastleggen welke besloten ruimten routinematig en repeterend betreden worden en deze lijst jaarlijks herzien; Eisen supervisie [Nederland] De supervisie dat de veilig entree uitvoert, moet: zorgen dat het personeel de juiste technieken en methoden kent voor het voorbereiden en uitvoeren van heet werk; zorgen voor actuele training wanneer de gereedschappen, apparatuur, methoden, technieken, gevaren of voorzorgsmaatregelen veranderen. Laatste update: 16 nov 2017 Page 5 of 23

6 Eisen voorbereider Maintenance / Constructie Eisen voorbereider vergunning verlenende afdeling De persoon bij Maintenance / Constructie die de vergunning voorbereidt, moet: zorgen dat de besloten ruimte geopend wordt en op een veilige en makkelijke manier betreden en weer verlaten kan worden. zorgen voor voldoende ventilatoren en onafhankelijke adembescherming indien van toepassing; zorgen dat de bij de entree gebruikte apparatuur voldoet aan de eisen voor: - ventilatoren - elektrische apparatuur - pneumatisch aangedreven apparatuur - drukcilinders een buitenwacht regelen. Als er meerdere toegangen zijn tot de besloten ruimte en deze kunnen niet tegelijkertijd overzien worden moet hij extra buitenwachten regelen. zeker stellen dat de in het reddingsplan beschreven apparatuur beschikbaar is; de toegang tot de besloten ruimte laten sluiten na afloop van het werk.[nederland] Het personeel van de afdeling waar de entree plaats vindt, moet: alle fysische, chemische en biologische stoffen uit de besloten ruimte verwijderen tot niveaus onder hun OEL waarde (voor mengsels geldt TBI < 100%). Alleen als dit niet lukt mogen extra persoonlijke beschermingsmiddelen en adembescherming voorgeschreven worden, zie L3G C.17 - Persoonlijke Beschermingsmiddelen (ex procedure 09.00) voor de te gebruiken middelen en de daarbij gehanteerde concentratiegrenzen; de besloten ruimte veilig stellen. Isolatie van energiebronnen is vereist om een ruimte voor te bereiden op een entree. In volgorde van voorkeur: a) koppel leidingen los en voorzien een adequate air gap of, b) installeer steekpannen, blindflezen. Deze moeten herkenbaar en bestand zijn tegen temperatuur, chemische stoffen en druk van het systeem, of c) maak gebruik van een dubble block & bleed met gedocumenteerde bevestiging dat de isolatie standhoudt en dat de isolatiemiddelen niet onbedoeld bediend kunnen worden, of d) wanneer a t/m c niet praktisch is, moet een aparte risicobeoordeling worden ingevuld conform de Hazard Analysis Tool for CSE Isolation (zie bijlagen) met goedkeuring van de departmentleader en review door: i. Site leader of Responsible Care Leader en ii. Site Personal Safety Expertise Center of Global CSE Standard Owner of PSEC Leader zorgen voor voldoende ventilatie van de besloten ruimte; entreemetingen uitvoeren en/of luchtmonsters nemen van de te betreden ruimte en de samenstelling laten analyseren. Zie eisen entreemetingen. Laatste update: 16 nov 2017 Page 6 of 23

7 Eisen vergunning verlener Bij vergunning voorbereiding De persoon die de veilig entree vergunning verleent, heeft taken: bij de vergunningvoorbereiding bij de vergunninguitgifte tijdens de entree De vergunningverlener van de veilig entree vergunning moet: 1. de juiste training, kennis en vaardigheden hebben 2. geautoriseerd zijn om veilig entree vergunningen te verlenen zorgen dat voor elke entree een voor die entree specifiek reddingsplan beschikbaar is: - Het reddingsplan moet gereviewd zijn met het reddingsteam. Voor Terneuzen geldt dat deze review gedaan wordt door de Officier van Dienst, een team coördinator of bevelvoerder van de afdeling Emergency Services & Security (ES&S). Het reddingsplan moet hiervoor minimaal 3 werkdagen voor aanvang van de veilig entree ter inzage liggen bij ES&S. - Het reddingsplan moet goedgekeurd zijn door de departmentleader een bord entree verboden laten plaatsen zodra de besloten ruimte is geopend; Dit bord moet bestand zijn tegen nat weer en wind. Dwz van duurzaam materiaal (kunststof) en deugdelijk vastgemaakt [Nederland] zorgen dat voor elke entree een voor die entree specifieke VE procedure beschikbaar is. entreemetingen laten verrichten en de uitslagen hiervan op de veilig entree vergunning zetten inclusief de naam van de persoon die de metingen uitgevoerd heeft en datum/tijd waarop de metingen uitgevoerd zijn; nagaan of de concentratie gasvormige stoffen kan veranderen door producten die in de ruimte achtergebleven zijn of werkzaamheden die in de ruimte uitgevoerd zullen worden; op basis van de gemeten waarden, fysische parameters en bovengenoemde overweging bepalen: - welke persoonlijke beschermingsmiddelen inclusief adembescherming nodig zijn volgens L3G C.17 - Persoonlijke Beschermingsmiddelen (ex procedure 09.00) en/of de afdelings- (of business) matrix voor PBM s; - welke andere voorzorgsmaatregelen nodig zijn, zoals extra ventileren, herhaalde entreemetingen, maatregelen voor omgaan met warmte belasting, nat maken pakketten; [Nederland] - en vastleggen in de vergunning; verzekeren en documenteren dat het reddingsteam snel beschikbaar is als redding nodig is. Laatste update: 16 nov 2017 Page 7 of 23

8 Bij vergunning uitgifte Eisen vergunning goedkeurder verzekeren en documenteren dat het personeel dat de besloten ruimte zal betreden en de buitenwacht de volgende zaken (uit VE procedure en reddingsplan) begrijpen: - welke persoonlijke beschermingsmiddelen en adembescherming nodig is; - hoe de ruimte geventileerd moet worden en welke entreemetingen nodig zijn (waar, wanneer); - hoe te handelen als hitte belasting een mogelijk probleem is; - hoe te handelen bij noodsituaties. Hij moet de buitenwacht een kopie van het reddingpslan geven; - de scope van de veilige entree (bijvoorbeeld inspectie, cleaning of reparatie); - de verantwoordelijkheden van de buitenwacht; - hoe de controle van het veiligstellen van energiebronnen is gedaan; een portofoon meegeven [Nederland] en gasdetector om het zuurstofpercentage, % LEL en indien nodig de aanwezigheid van andere componenten te kunnen meten indien geen gebruik wordt gemaakt van een continue meting de veilig entree vergunning na inspectie ter plaatse - laten goedkeuren door iemand die hiervoor geautoriseerd is. Dit mag niet door hem zelf gebeuren behalve voor entrees in ruimten die op de lijst staan met routinematig te betreden besloten ruimten; als de concentratie schadelijke componenten in de besloten ruimte > 100% TBI is de vergunning ook laten ondertekenen door de department leader (bij routine entrees) of de Responsible Care Leader of bij diens afwezigheid de Emergency Leader van Dienst (bij niet-routine entrees). Dit geldt niet voor asbest en keramische vezels. [Nederland] Controle dat VE procedure is afgewerkt en condities ongewijzigd zijn. een kopie van de VE procedure en reddingsplan meegeven aan de buitenwacht. De persoon die de veilig entree vergunning goedkeurt, moet 1. Geautoriseerd zijn om VE vergunningen goed te mogen keuren 2. Geen Niet-Routine VE vergunningen goedkeuren die hij zelf verleend heeft (bij Niet-Routine VE vergunningen moet er áltijd een secundaire goedkeurder zijn).. 3. Alvorens de besloten ruimte wordt betreden een inspectie ter plaatse uitvoeren met de Buitenwacht, Groepsleider en medewerkers om te verifiëren dat de eisen uit de Veiligwerkvergunning (VWV), VE Procedure en VE Vergunning aan de orde zijn. NOOT: Voor entrees in ruimten, die op de lijst met routinematig te betreden besloten ruimten staan, mag de veilig entree vergunning door dezelfde persoon verleend en goedgekeurd worden. Dit mag niet voor entrees in ruimten die niet op deze lijst staan Laatste update: 16 nov 2017 Page 8 of 23

9 Eisen medewerker die de ruimte gaat betreden Eisen buitenwacht Algemeen De persoon die de besloten ruimte betreedt, moet: 1. Een veiligwerkvergunning en een veilig entree vergunning hebben; 2. Reviewen, begrijpen en opvolgen van de instructies en voorzorgsmaatregelen in de veiligwerkvergunning (VWV), de veilig entree vergunning, het reddingsplan en VE procedure; 3. Waarschuw de buitenwacht als er mogelijk een gevaarlijke situatie ontstaat of afwijkende/verboden condities optreden; 4. Zich melden bij de buitenwacht alvorens de ruimte te betreden; Als er geen buitenwacht is mag hij de besloten ruimte niet betreden; en je afmelden bij de buitenwacht wanneer je de ruimte verlaat. 5. Zeker stellen dat de apparatuur die meegenomen wordt in de besloten ruimte voldoet aan de apparatuureisen voor besloten ruimtes. 6. Gastester mee naar binnen nemen 7. Als er autogeen las- of snijwerk, al dan niet met behulp van inert gas, in een besloten ruimte wordt uitgevoerd: [Nederland] - de slangen voor gebruik lektesten en voorzien van een slangbreuk beveiliging (bij een acetyleenfles is dit een vacuümventiel); - de flessen buiten (de besloten ruimte) opstellen; - voor goede ventilatie van de besloten ruimte zorgen; - alle las- en snijdapparatuur na gebruik direct uit de ruimte verwijderen; - Zuurstofmeter op de persoon die de werkzaamheden uitvoert. - TRA bespreking vooraf bij gebruik maken van inert gas. 8. Verlaat de besloten ruimte zo snel mogelijk in geval van: - een order tot evacuatie door de buitenwacht of vergunningverlener; - attentiesignaal of waarschuwing voor een gevaarlijke situatie; - afwijkende of verboden condities; - evacuatiealarm. De buitenwacht moet: de juiste training, kennis en vaardigheden hebben geen taken uitvoeren die conflicteren met zijn verantwoordelijkheden als buitenwacht; niet weggaan voordat er aflossing is. De aflossing moet via het vergunningenuitgiftepunt geregeld worden en de naam van degene die de buitenwacht aflost moet op de vergunning genoteerd worden; [Nederland] bekend zijn met de inhoud van het reddingsplan en VE procedure Laatste update: 16 nov 2017 Page 9 of 23

10 Tijdens vergunning uitgifte de veilig entree vergunning ondertekenen; [Nederland] zich door de groepsleider laten informeren over de werkzaamheden; [Nederland] bekijken hoe hij apparatuur zonodig kan stoppen; [Nederland] de communicatie met de controlekamer opzetten en testen; de checklijst Buitenwacht invullen en laten controleren en ondertekenen door een vertegenwoordiger van de vergunning verlenende afdeling, Maintenance of Constructie. [Nederland]; zuurstof (O 2) en LEL meting voor de entree uitvoeren met gastester of via continue monitoring; [Nederland] Tijdens entree de veiligwerkvergunning, veilig entree vergunning, de VE procedure en het reddingplan bij zich houden; [Nederland] het bord entree verboden vervangen door het bord melden bij de buitenwacht ; [Nederland] Voer continue monitoring uit van zuurstof (O 2) en LEL tijdens de entree door de gastester in de besloten ruimte te laten plaatsen tenzij er continue monitoring is; een visuele of andere voortdurende communicatiemethode in twee richtingen tot stand brengen en onderhouden met de personen in de besloten ruimte en in staat zijn om een noodsituatie te kunnen herkennen (bijv. tekenen en symptomen van chemische blootstelling); bijhouden wie zich in de besloten ruimte bevinden door de naam en status (binnen of buiten) te registreren op een logsheet. Als er meerdere buitenwachten zijn afspraken maken zodat de aanwezigheidsregistratie sluitend is; [Nederland] voortdurend letten op: - de omstandigheden binnen en buiten de besloten ruimte. Daarbij alert zijn op lekkages, abnormale geuren of geluiden en veranderende weersomstandigheden en het vergunningenuitgiftepunt hierover informeren; - de handelingen van de mensen in de besloten ruimte; - de integriteit en het juiste gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen, inclusief adembescherming, ademlucht en eventuele andere veiligheidsmiddelen; - dat slang- en kabelverbindingen niet verbroken worden; [Nederland] - verzekeren dat de in- en uitgangen van de besloten ruimte vrij toegankelijk blijven Laatste update: 16 nov 2017 Page 10 of 23

11 Tijdens entree (vervolg) Na afloop entree [Terneuzen] Het werk stoppen, de medewerkers bevelen de ruimte te verlaten en indien nodig het reddings/noodplan in gang zetten wanneer: a. Er een brand, gasontsnapping of andere noodsituatie zich voordoet buiten de besloten ruimte b. Er een ongeluk of andere noodsituatie in de besloten ruimte is c. Het zuurstofpercentage onder de 19.5% komt, tenzij er ademlucht gebruikt wordt (met ademlucht toegestaan tot 18%) d. De concentratie ontvlambare stoffen hoger is dan 10%LEL e. De concentratie vluchtige stoffen in de ruimte boven de waardes uitkomt die gemeten zijn tijdens de initiële meting of wanneer deze waardes boven de blootsellingwaardes komen. f. Wanneer de temperatuur onder de -29 of boven 40 graden komt g. Je niet meer in staat bent om te communiceren met het reddingsteam h. Het reddingsteam om wat voor reden dan ook niet meer beschikbaar is i. Je de activiteiten binnen en buiten de besloten ruimte niet meer kunt monitoren j. Je de integriteit en correct gebruik van de PBM s inclusief ademlucht niet meer kunt monitoren k. Medewerkers de ruimte proberen te betreden die hier geen toestemming voor hebben (niet op de Logsheet staan). het bord verboden entree ophangen; dit bord moet bestand zijn tegen nat weer en wind. Dwz van duurzaam materiaal (kunststof) en deugdelijk vastgemaakt. de checklijst Buitenwacht, portofoon en gastester inleveren bij het vergunningen uitgiftepunt. Laatste update: 16 nov 2017 Page 11 of 23

12 Eisen reddingsteam De leden van het reddingsteam moeten: 1. Het nood-en reddingsplan voor betreding van de besloten ruimte begrijpen 2. De vereist training, kennis en vaardigheden hebben om de elementen uit het nood-en reddingsplan te kunnen implementeren 3. Snel beschikbaar zijn zolang zich personen in de besloten ruimte bevinden voor het geval redding nodig is en in staat zijn om te communiceren met de buitenwacht (direct of via de controlekamer); 4. Indien nodig een reddingsoperatie uitvoeren volgens het reddingsplan. Dit mag alleen als ze gebruik maken van de juiste beschermingsmiddelen. Alleen personeel van de afdeling Emergency Services & Security mag als reddingsteamlid fungeren op de Terneuzen Site. Eisen Groepsleider De groepsleider die de veiligwerkvergunning voor veilig entree en de veiligentreevergunning accepteert, moet: 1. De VE Procedure, nood-en reddingsplan, VE Vergunning en VWV vergunning verkrijgen (tijdens de werkzaamheden mag de Buitenwacht deze bijhouden) 2. Review de geïdentificeerde gevaren en voorzorgsmaatregelen zoals beschreven in de procedure en vergunningen met de VE Vergunning Verlener 3. Verzekeren dat apparatuur die meegenomen wordt in de ruimte voldoet aan de vereisten voor apparatuur in besloten ruimtes. 4. Geen onder druk staande gascylinders (anders dan ademlucht) meenemen in de besloten ruimte 5. Voor gebruik de slangen die verbonden zijn met gascylinders lektesten 6. Direct na gebruik slangen die verbonden zijn met gascylinders (anders dan ademluchtflessen) uit de ruimte (laten) verwijderen 7. Wanneer er veranderingen zijn in job scope of mogelijke gevaren dit opnemen met de vergunningverlener Door de vergunning te ondertekenen geeft hij aan hieraan te voldoen. NOOT: wanneer er zorgen zijn over de gevaren, condities of voorbereiden gerelateerd aan de VE, bespreek deze dan voordat je de VE Vergunning accepteert. STA NIET TOE dat je crew de ruimte in gaat wanneer je het idee hebt dat het niet veilig is. Laatste update: 16 nov 2017 Page 12 of 23

13 Eisen entreemetingen Voordat een entree vergunning verleend wordt moeten de volgende metingen zo kort mogelijk voor de entree verricht worden: a. zuurstofconcentratie; b. aanwezigheid ontvlambare stoffen (%LEL); c. concentratie van gevaarlijke stoffen i. die voorheen aanwezig waren in de besloten ruimte en alle stoffen die gebruikt zijn om de besloten ruimte te reinigen. ii. deze stoffen moeten aan onderstaande voldoen: dit gevaarlijke stoffen zijn (staan op de afdelingslijst met gevaarlijke stoffen/ Relevant Agent List) en; blootstellingsgrenzen hebben en; er een meetmethode voor deze stoffen bestaat; Wanneer er niet voldaan wordt aan deze criteria, neem contact op met je IH Focal Point. De airmovers/ventilatoren moeten voor het nemen van een betrouwbare meting minimaal 15 minuten zijn uitgeschakeld. Daarnaast moeten de metingen uitgevoerd worden bij alle in- en uitgangen en op plaatsen die representatief zijn voor de kwaliteit van de lucht in de besloten ruimte. De concentratie schadelijke stoffen kan op verschillende manieren gemeten worden. Enkelvoudige stoffen Voor ruimtes waar TBI niet van toepassing is, is het mogelijk de entree condities te meten door gebruik te maken van bijvoorbeeld een toxirea welke gekalibreerd is met de stof die men in de ruimte verwacht (veelal de stof die de ruimte als laatste bevatte). Mengsels Wanneer er sprake is van mengsels heeft het nemen van een luchtmonster en dit laten analyseren in door het lab de voorkeur om zo TBI te bepalen. Het is ook toegestaan om te meten op de stof met de strengste blootstellingwaarde indien de meter af gaat kan men er dan alsnog voorkiezen om een luchtmonster te laten analyseren. Men kan ook alle componenten apart meten er moet dan wel op gelet worden dat de meters geschikt zijn voor het meten van meerdere stoffen. Let op; voor Benzeen altijd gebruik maken van UltraRAE3000 met 10.6 EV lamp en adsoroptiebuisje d. straling, indien er een stralingsbron is e. temperatuur, als de mogelijkheid bestaat dat de temperatuur in de besloten ruimte hoger dan 40 o C [Nederland]of lager dan -29 o C kan worden. bij containments (tenten) die geplaatst worden bij asbestsanering, zodra de onderdrukmachine (ODM) aanstaat, uitgevoerd worden in de (gefilterde) uitlaatstroom van de in bedrijf zijnde ODM. Dit, om blootstelling aan asbest deeltjes te voorkomen. Door de locatie van de aanzuigslangen van de ODM geeft dit een representatief luchtmonster van de besloten ruimte. Laatste update: 16 nov 2017 Page 13 of 23

14 Eisen entreemetingen (vervolg) Tijdens entree moeten de volgende metingen uitgevoerd worden: a. zuurstofconcentratie deze moet continu gemeten worden; b. %LEL deze moet continu gemeten worden; c. concentratie schadelijke stoffen als de concentratie kan veranderen tijdens de entree. Denk hierbij aan: i. schadelijke stoffen die vrijkomen door de werkzaamheden die worden uitgevoerd in de besloten ruimte (bijv. lassen, verven, dampen van oplosmiddelen) ii. schadelijke stoffen die in de besloten ruimte kunnen komen door ventilatie (bijv. koolstofmonoxide door compressoren/aggregaten of auto s die in de buurt staan) iii. deze stoffen moeten aan onderstaande voldoen; dit gevaarlijke stoffen zijn (staan op de afdelingslijst met gevaarlijke stoffen/ Relevant Agent List) en blootstellingsgrenzen hebben en, er een meetmethode voor deze stoffen bestaat. Als een totaalanalyser wordt gebruikt voor het uitvoeren van metingen voor schadelijke stoffen bijvoorbeeld Flame Ionisation Detector/Photo Ionisation Detector moet de alarminstelling gebaseerd worden op de respons van de meest kritische component; [Terneuzen] Opgeschorte veilig entree vergunningen kunnen opnieuw geautoriseerd worden door de initiële metingen van de atmosfeer opnieuw uit te voeren en te documenteren, waarbij of de veilig entree vergunningverlener of de veilig entree vergunning goedkeurder de vergunning parafeert. Zie ook pagina 4 eis 10. De maximaal toelaatbare waarden zijn: - zuurstofconcentratie % voor entree zonder onafhankelijke ademlucht. Bij lagere zuurstofconcentratie (zuurstofarme omgeving) moet onafhankelijke ademlucht gebruikt worden. Het zuurstofpercentage mag niet lager dan 18% [Nederland] zijn. Bij een zuurstofpercentage hoger dan 21% is entree verboden [Nederland] 3 - concentratie schadelijke componenten < OEL (voor mengsels TBI < 100%) voor entree zonder onafhankelijke adembescherming en < IDLH voor entree met onafhankelijke adembescherming; - brandbare componenten < 10% LEL; - temperatuur tussen -29 en + 40 oc; - stralingsniveau 2,5 microsievert per uur. 3 AI blad 5 Laatste update: 16 nov 2017 Page 14 of 23

15 Eisen ventilatie Er moet, ook tijdens de entree, voor kunstmatige (geforceerde of geïnduceerde) ventilatie worden gezorgd. De lucht in de ruimte moet minimaal 5 keer per uur ververst worden, behalve voor ruimtes waarvan het volume lastig te bepalen is (bijvoorbeeld dijken, putten, greppels, enzovoort). Alle besloten ruimtes moeten voldoen aan de vereisten voor metingen van de atmosfeer. Dit betekent dat de volgende concentraties gehandhaafd moeten worden: o zuurstofpercentage % voor entree zonder ademlucht. Wanneer entree met ademlucht vergund is, mag het zuurstofpercentage nooit onder de 18% [Nederland] 4 of boven de 21% [Nederland] 5 komen o brandbare componenten < 10 % LEL; o schadelijke componenten < OEL (voor mengsels TBI < 100%); Deze waardes mogen nooit de IDHL limieten overschrijden. Als niet voldaan kan worden aan 5 verversingen per uur, dan is een gedocumenteerde Veilig Entree Ventilatie Hazard Analysis noodzakelijk met goedkeuring van de departmentleader en reviews door: o Site Leader of Responsible Care Leader (Hub of site RCL indien geen onderdeel van een hub); en o Site Personal Safety Expertise Center (PSEC) support lid, of Global CSE Standard Owner, of PSEC Leader en o Site Industrial Hygiene Expertise Center (IHEC) support lid, of IHEC Leader. Deze reviews moeten gedocumenteerd worden op het assessment formulier maar kunnen elektronisch verkregen en opgeslagen worden. Onderstaande dient als guidance voor het ventileren van besloten ruimtes: o Natuurlijke ventilatie kan acceptabel zijn wanneer het dezelfde resultaten kan bewerkstelligen als kunstmatige ventilatie o o Houd rekening met de luchtstromen en verzeker dat er een goed luchtmengsel is om ophoping en/of stilstaande lucht te vermijden Indien mogelijk, zou de besloten ruimte minimaal 24 uur geventileerd moeten worden voor dat de entrée plaatsvindt 4 AI blad 5 5 AI blad 5 Laatste update: 16 nov 2017 Page 15 of 23

16 Eisen ventilatie (vervolg) Equipment specificaties Eisen ventilatoren Eisen elektrische apparatuur [Nederland] Bedenk dat door het werken in de besloten ruimte stoffen kunnen vrijkomen of de zuurstofconcentratie kan veranderen. a. Let op bij geïnduceerde ventilatie het equipment dusdanig is opgesteld dat deze niet direct de lucht uit de ruimte op de medewerkers in de buurt blaast. b. De ventilatie moet dusdanig afgestemd zijn dat het niveau van de geïntroduceerde schadelijk stoffen niet in zo n mate toeneemt dat er extra adembescherming vereist is dan reeds op de vergunning staat. Als geen aanvullende ventilatie kan worden geregeld of als de niveaus van de vrijkomende stoffen onbekend zijn of niet kunnen worden gemeten, moeten aanvullende eisen voor adembescherming worden vastgesteld. Voor luchtventilatoren geldt: a. Als de ventilator aangedreven wordt door lucht die niet geschikt is als ademlucht, dan moet de ventilator tijdens de entree uit de besloten ruimte verwijderd worden en zodanig opgesteld dat de aandrijflucht niet in de besloten ruimt komt. De lucht moet uit de besloten ruimte aangezogen worden. b. Er mag geen inert gas (bijvoorbeeld stikstof) gebruikt worden om de ventilator aan te drijven. c. Er mag geen plantlucht worden gebruikt op airmovers om de entree te beluchten. De lucht moet altijd betrokken van onafhankelijke bronnen, zoals een compressor. d. De ventilatoren moeten elektrisch geaard worden door ze te koppelen aan de besloten ruimte of - als deze niet-geleidend is - aan de dichtstbijzijnde aardaansluiting. De aarding moet met tenminste 6 mm 2 koperdraad uitgevoerd worden. [Nederland] 6 e. Voor het inblazen van verwarmde lucht bij gritstralen en coaten mogen alleen elektrisch aangedreven ventilatoren gebruikt worden. [Nederland] De eisen kunnen onderscheiden worden in: algemene eisen Aanvullende eisen aan besloten ruimten Aanvullende eisen aan nauw geleidende ruimten Algemeen Er mag niet aan apparatuur onder spanning gewerkt worden. Als apparatuur gebruikt wordt in ruimten die mogelijk ontvlambare of brandbare stoffen bevatten of bevat hebben, moet de apparatuur in overeenstemming zijn met de zonering of de heet werk vergunning. Er mogen alleen individuele LEL puntmetingen gebruikt worden en geen gemiddelde waarde. Deze regelgeving maakt integraal deel uit van L3G C.03 - Bedrijfsinstructie electrotechniek (BIE) (ex procedure 05.04). 6 AI blad 5 Laatste update: 16 nov 2017 Page 16 of 23

17 Besloten ruimte de tijdelijke installatie moet minimaal voldoen aan NEN 1010 artikel 704, elektrische installaties op bouw- en sloopterreinen Nauw geleidende ruimten Het gebruik en beheer van de installatie moet voldoen aan NEN-EN (bundel) artikel , werkzaamheden bij overige risicoverhogende omstandigheden. de installatie moet minimaal voldoen aan NEN 1010 artikel 706, Nauwe geleidende ruimten. Het gebruik en beheer van de installatie moet voldoen aan NEN-EN (bundel) artikel Werkzaamheden in nauwe geleidende ruimten. Voor elektrische apparatuur in nauwe geleidende ruimten: Er moet altijd gekozen worden voor de veiligste elektrische schakeling. Dit betekent dat verplaatsbaar elektrisch materieel moet: uitgevoerd zijn met een ingebouwde voedingsbron - of als dit niet mogelijk is opgenomen zijn in een SELV-keten - of als dit ook niet mogelijk is opgenomen zijn in een S-keten waarbij geldt: - er mag slechts één verplaatsbaar toestel in de S-keten opgenomen zijn; - het toestel moet een klasse II toestel zijn. Als er geen klasse II toestellen verkrijgbaar zijn mogen klasse I toestellen gebruikt worden, mits de handgrepen en bedieningsorganen van isolatiemateriaal zijn of met een deugdelijke isolerende laag zijn bekleed. In beide gevallen moet de isolatie ten minste voldoen aan de eisen voor extra isolatie. - de Installatie Verantwoordelijke en de hoogst gedelegeerde voor elektrische Arbo-zaken moeten toestemming geven. Hiervoor moet het formulier Toestemming voor het werken met elektrische apparatuur anders dan met SELV ketens gebruikt worden. Verplaatsbare voedingsbronnen van SELV-ketens en S-ketens moeten buiten de nauwe geleidende ruimte zijn geplaatst. Verlichting in nauw geleidende ruimten: Alleen verlichting met een explosieveilig omhulsel mag gebruikt worden. De handlamp mag niet opgenomen zijn in S-ketens. Het materieel voor het functioneren van een handlamp met gasontladingsbuizen moet in de handlamp zelf zijn opgenomen. Verlichting moet in overeenstemming zijn met de zonering en minimaal geschikt zijn voor zone 2/ 22. Laatste update: 16 nov 2017 Page 17 of 23

18 Eisen pneumatisch aangedreven apparatuur Eisen drukcilinders Voor pneumatisch aangedreven apparatuur in besloten ruimten geldt: a. De lucht moet van een luchtcompressor betrokken worden. Werklucht, instrumentenlucht of inert gas mag niet gebruikt worden. b. De luchtcompressor moet voorzien zijn van een oliefilter, koolfilter en water afscheider. Lokale smering van het gereedschap is toegestaan. [Nederland] c. Voor de verbinding tussen compressor en apparatuur moeten schone en deugdelijke slangen gebruikt worden. [Nederland] a. Uitgezonderd ademluchtcilinders mogen gascilinders onder druk niet meegenomen worden in de besloten ruimte zolang entree duurt. Dit geldt ook voor brandblusapparaten. Brandblusapparaten onder druk mogen alleen gebruikt worden wanneer de medewerkers de ruimte hebben verlaten. b. Las en snijbranders of andere apparatuur die verbonden is met onder druk staande gascilinders moeten direct na gebruik uit de besloten ruimte verwijderd worden c. Slangen die verbonden zijn met onder druk staande gascylinders dienen voor gebruikt getest te worden op lekkages. Laatste update: 16 nov 2017 Page 18 of 23

19 Eisen medewerker die de procedure schrijft Volgende zaken moeten vastgelegd zijn in de veilig entree procedure (deze vereisten zijn een aanvulling op, maar geen vervanging van de vereisten in ODMS ): a) omschrijving van het werk dat wordt uitgevoerd; b) de voorbereiding van de besloten ruimte voor betreding: i. isolatie van energiebronnen (openen van leidingen en apparatuur indien van toepassing) ii. de voorbereiding van de besloten ruimte, zoals het wegnemen van overdruk, reinigen en opruimen van inhoud, isoleren en aanbrengen van rode labels, opruimen van het gebied en isoleren van stralingsbronnen; iii. isolatie of het bewaken van fysische gevaren (uitstekende wapening, pakking dat een risico zou kunnen inhouden, etc.) iv. vereisten voor schoonmaken en vrijmaken o als er brandbare stoffen bij betrokken zijn, de vereisten voor de omgang met leidingen of apparaten die brandbare stoffen hebben bevat; o de methode(n) waarmee wordt bevestigd dat de overdruk van de leiding of apparatuur is weggenomen, dat de inhoud is verwijderd tot aanvaardbare niveaus en dat de beveiligingsapparatuur de energiebronnen isoleren; o eventuele milieu-overwegingen voor het aftappen van leidingen of apparatuur en het op juiste wijze verwerken van materiaal uit alle leidingen of apparaten die moeten worden geopend; v. de specifieke ventilatievereisten (inclusief de methodes die zullen worden gebruikt) c.) de specifieke eisen voor hazard monitoring (entreemetingen) met details over wat moet wanneer en waar worden gemeten, welke meetapparatuur zal worden gebruikt, hoe vaak moet worden gemeten en de van toepassing zijnde blootstellingswaarden; Laatste update: 16 nov 2017 Page 19 of 23

20 Eisen medewerker die de procedure schrijft (vervolg) d) de specifieke vereisten voor persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) voor de voorbereiding van de ruimte en de effectieve betreding van de ruimte. Houd hierbij rekening met volgende risico s: i. de risico s die aanwezig zijn in de besloten ruimte ii. de vorige inhoud van de besloten ruimte iii. de risico s die gepaard gaan met de apparatuur of materialen die tijdens het werk of de taak worden gebruikt (bv. Lassen, verven, slijpen, gebruik van ladders of stellingen,...) ; e) de voorzieningen om blootstelling aan hitte/koude te bestrijden als de mogelijkheid bestaat dat de temperatuur in de besloten ruimte hoger dan 40 o C [Nederland]of lager dan -29 o C kan worden De geldigheid van de VE procedure vervalt als het systeem wijzigt of de condities zoals beschreven in de procedure wijzigen. Dus als de VE over verschillende wachten loopt, kan dezelfde VE procedure gebruikt worden. Indien een aanpassing in de manier van veiligstellen gebeurt, vervalt deze. Documentatie eisen Voor het reddingsplan moet het reddingsplan template gebruikt worden. Het reddingsplan voor niet-routine entrees is slechts geldig voor de duur van de entree (datum of periode van de entree moet in het reddingsplan aangegeven worden). Het reddingsplan voor routine entrees is maximaal een jaar geldig (de datum van de entree hoeft niet aangegeven in het reddingsplan). Voor een entree zijn de volgende documenten vereist: veiligwerkvergunning veilig entree vergunning reddingsplan veilig entree procedure checklijst buitenwacht logsheet voor aanwezigheidsregistratie Registratie eisen Record retention eisen Voor het registreren van personen die een besloten ruimte betreden of verlaten moeten logsheets ingevuld worden met de namen van de personen die de besloten ruimte betreden of verlaten en de status (binnen of buiten). Veilig entree vergunningen, analyseresultaten, checklijsten Buitenwacht en logsheets met namen/ status van personen die de besloten ruimte betreden hebben moeten 7 dagen bewaard blijven. Lijsten met ruimten die routinematig betreden worden, personen die geautoriseerd zijn om vergunningen uit te geven of goed te keuren, afdelingsbeleid voor veilig entree en reddingsplannen moeten bewaard blijven tot een nieuwe versie beschikbaar is. Laatste update: 16 nov 2017 Page 20 of 23

21 Audit en SA eisen Trainingseisen Oorsprong eisen Coördinatie met andere eisen Bijlagen Het veilig entree beleid wordt ge-audit als onderdeel van het EH&S integrated audit proces. Medewerkers die een rol hebben in als het gaat om Veilig Entree en Besloten Ruimte moeten getraind zijn zoals beschreven in de Confined Space Entry Standaard Voor aanvullende informatie wordt verwezen naar: CSE Training, Knowledge, Skills L1 Training Policy & Requirement Intern Dow: C02 Global standard Confined Space Entry (revisie 3 februari 2009) LPP-12.7 Analyzer Buildings and Enclosures NEN-EN 50110/NEN 3140 en NEN 1010 Terneuzen eisen Extern Dow: AI5, Arbo Informatie bladen. [De oorsprong is cursief tussen vierkante haken aangegeven] L3G_ Procedure Use Policy L3G_06.05.C.16 Veiligwerkvergunningen L3G_06.05.C.04 Werkzaamheden en entree in analyser gebouwen L3G_06.05.C.03 Bedrijfsinstructie Elektrotechniek (BIE) L3G_06.05.C.18 Werken met en nabij ioniserende straling L3G_06.05.C.17 Persoonlijke Beschermingsmiddelen Bijlage 1. Checklijst buitenwacht Bijlage 2. Toestemming voor werken met elektrische apparatuur in besloten ruimten anders dan met SELV ketens Bijlage 3. Template afdelingsprocedure veilig entree Bijlage 4. Reddingsplan template Bijlage 5. Template logsheet voor aanwezigheidsregistratie besloten ruimte Bijlage 6. Veilig entree vergunning Bijlage 7. Hazard Analysis Tool for CSE Isolation Bijlage 9. BIE Toegang kabelruimtes Bijlage 10. Top Ten Checklist Laatste update: 16 nov 2017 Page 21 of 23

22 Goedkeuring Document historie Naam: D. McKnight Datum: MOC: EH&STNZ Overzicht van tenminste de laatste 3 wijzigingen van dit document, inclusief de alle wijzigingen van de afgelopen 6 maanden. De meest recente wijziging staat bovenaan Datum Naam Wijzigingen 16 november 2017 A Vervaet Update document in lijn met global standard 28 juni 2017 A Vervaet BIE lijst wordt al gebruikt, implementatie is niet nodig. EH&STNZ juli 2016 A Vervaet Verduidelijking van de eisen onder het kopje ventilatie. De ventilatie eisen gelden ook tijdens de entree. Dit nu duidelijker omschreven. 23 mei 2016 J. Tuypens Aanpassingen conform wijzigingen in Global Standard CSE: Fysische gevaren moeten in VE procedure beschreven staan. Continue zuurstof en LEL meting is nu GS eis ipv Terneuzen eis. Verwijdering variance als 5 keer per uur luchtverversing niet gehaald kan worden, maar toevoeging ventilatie hazard analysis. Toevoeging eisen uitvoerende. Ook [Terneuzen] op sommige plaatsen vervangen door [Nederland] gezien deze regels in heel Nederland gelden. Opmerking toegevoegd aan reddingsplan zodat dit ook voor Delfzijl van toepassing is. EHS nov 2015 J. Tuypens Aantal reddingswerkers toegevoegd aan het reddingsplan. Procedure template aangepast. VE procedure is noodzakelijk voor elke VE. Referentie naar global variance voor ventilatie toegevoegd. Voor entreemetingen minimaal 15 minuten wachten ipv 30 minuten nadat de ventilatie is uitgeschakeld. In lijn met global standard. EHS sept 2015 J. Tuypens Entreemetingen zo kort mogelijk voor VE. Maximaal 4uur voor daadwerkelijke entree komt te vervallen. In lijn met global standard. EHS juli 2015 F. Yilmaz Toepassingsveld toegevoegd met en medewerkers van de Dow vestiging in Delfzijl. EHS Laatste update: 16 nov 2017 Page 22 of 23

23 13 april 2015 F. Yilmaz Header en titel aangepast; ODMS nr toegevoegd. Beleidsdoc. i.p.v. proceduredoc.toepassingsveld uitgebreid met...alle medewerkers... Lay-out en Bijlagen aangepast. EHS september 2014 A.Michiels Eisen bij laswerkzaamheden met inert gas toegevoegd. MAMS verwijderd aangezien LHC enige is die dit gebruikt en er ook andere continue metingen ingeschakeld kunnen worden. Inert entree verwijderd - site variance verlopen en er is op site nivo besloten geen verlenging aan te vragen en dus geen inert entree meer toe te staan. EHS juni 2014 A. Michiels bordje veilig entree moet van deugdelijk materiaal zijn, n.a.v. BRZO inspectie en EAT februari 2014 S. de Witte S.de Witte: review zonder wijzigingen. Wijzigingen volgen na Site MOC. Laatste update: 16 nov 2017 Page 23 of 23