Begroting GR Drechtsteden

Transcriptie

1 Begroting 2014 GR Drechtsteden Versie dd 17 april 2013

2 Begroting 2014 GR Drechtsteden 2

3 INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding 1.1 Budgettaire kaders en uitgangspunten Financiële uitkomsten 7 2 Programma's 2.1 Bureau Drechtsteden Bestuur en staf Sociale Dienst Drechtsteden Ingenieursbureau Drechtsteden Servicecentrum Drechtsteden Gemeentebelastingen Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden 27 3 Verplichte paragrafen 3.1 Weerstandsvermogen Bedrijfsvoering Financiering Onderhoud kapitaalgoederen Verbonden partijen 36 4 Financiële begroting 4.1 Recapitulatie programmabegroting Algemene dekkingsmiddelen Resultaatbestemming Verdeelsleutels 39 5 Vaststelling 41 Bijlagen Bijdrage per gemeente 42 Begroting 2014 GR Drechtsteden 3

4 Begroting 2014 GR Drechtsteden 4

5 1. Inleiding Deze primaire begroting 2014 is een staand beleid begroting. In de begroting zijn geen voorstellen voor nieuw beleid opgenomen, het is feitelijk een financiële doorvertaling van de geactualiseerde begroting 2013 die in januari 2013 door de Drechtraad is vastgesteld. Deze begroting voor 2014 heeft ook een sterk pro-forma karakter. Gezien de grote onzekerheid bij een aantal beleidsterreinen en onderwerpen is gekozen voor een summiere opzet. Hierbij wordt wel voldaan aan de eisen van de toezichthouder, provincie Zuid-Holland. De volledig begroting, inclusief inhoudelijke uitwerking van nieuw en gewijzigd beleid, wordt later dit jaar opgesteld en aan de Drechtraad aangeboden voor vaststelling in januari Op dat moment is ook meer inzicht in het (nieuwe) Rijksbeleid en de financiële en beleidsmatige consequenties die daaruit voortvloeien voor het Drechtsteden-netwerk, en kunnen afspraken worden gemaakt over de doorwerking naar de GR Drechtsteden. 1.1 Budgettaire kaders en uitgangspunten De gehanteerde kaders en uitgangspunten zijn conform de beleidslijnen van vorige begrotingen. Er is geen afzonderlijk (financiële) kadernota vastgesteld. De begroting is opgebouwd uit begrotingsprogramma s, waarbij elk onderdeel van de GRD zijn eigen programma kent. De financiële positie van elke GRD-dochter is daarmee herkenbaar. In de begroting zijn alle bedragen in duizenden euro s tenzij anders aangegeven. Daar waar Begroting 2013 staat vermeld betreft het de geactualiseerde begroting 2013 zoals vastgesteld in de Drechtraad van 8 januari Indeling van de begroting De indeling van de begroting is gelijk aan de begroting Het afzonderlijke begrotingsprogramma Manden Maken is vervallen, gezien de besluitvorming over de afhechting. Indexering staand beleid Sinds 2009 volgt de GRD de systematiek om kostenbudgetten en gemeentelijke bijdragen jaarlijks aan te passen aan de reëel verwachte kostenstijgingen. Dit gebeurt via een indexering op basis van de ramingen van het Centraal Plan Bureau voor de ontwikkeling van lonen en prijzen. Voorgesteld wordt deze indexering nu achterwege te laten, en de indexering op te nemen bij de actualisering van de begroting eind dit jaar. Bij de indexering wordt overigens gestreefd naar een synchronisering van werkwijze en percentages met de andere gemeenschappelijke regelingen (regio Zuid-Holland Zuid, Veiligheidsregio, Omgevingsdienst). Taakstellingen De bezuinigingstaakstelling loopt jaarlijks op, en leidt tot een daling van de gemeentelijke bijdragen met 10% in 2015, totaal 6,0 miljoen. Voor 2014 is de taakstelling daarbij 5,5 miljoen, met de volgende verdeling over de GRD-dochters. Dochter BDS SDD IBD SCD GBD OCD Totaal De maatregelen om deze taakstelling te realiseren zijn inmiddels vastgesteld en in uitvoering. Het financieel effect van die maatregelen is voldoende om de taakstelling in deze omvang te realiseren. Waar nodig/ mogelijk worden aanvullende bezuinigen voorgesteld en genomen. Begroting 2014 GR Drechtsteden 5

6 Bureau Drechtsteden, Sociale Dienst Drechtsteden, Gemeentebelasting Drechtsteden en Onderzoekcentrum Drechtsteden realiseren de taakstelling structureel vanaf Het Ingenieursbureau heeft de taakstelling ingevuld door deze, net als voor 2012 en 2013, neer te zetten als winstdoelstelling Het Servicecentrum heeft in 2012 structurele invulling gegeven door middel van een reorganisatie. Sociale Dienst ( 1,1 miljoen ketenkorting) en SCD ( 1,0 miljoen VIP) hebben ook nog een specifieke taakstelling die reeds geheel in begroting 2012 zijn verwerkt. Frictiekosten boventalligen De GRD heeft een financiële taakstelling opgelegd gekregen om de gemeentelijke bijdrage te dalen tot op 10% in Dit komt overeen met 6,0 miljoen structureel. Om deze opdracht in te kunnen vullen is de personeelsformatie ingekrompen in 2012 en begin Dit heeft ertoe geleidt dat er frictiekosten zijn ontstaan van totaal ongeveer 7,1 miljoen. Het jaardeel van 2014 bedraagt 1,3 miljoen (ongeveer drie ton voor het SDD en 1 miljoen voor het SCD). Ontwikkelingen Deze begroting is een staand beleid begroting wat betekent dat er geen nieuw beleid in deze begroting is opgenomen. De financiële impact van nieuw beleid zal in de geactualiseerde begroting van 2014 worden verwerkt. Onderstaande ontwikkelingen zijn niet financieel vertaald in deze primaire begroting. Transitieplan I&A Drechtsteden Tijdens de Drechstedendinsdag van 2 april 2013 is er informerend gesproken over het Transitieplan I&A Drechtsteden. Het Transitieplan I&A Drechtsteden bevat een integraal voorstel, inclusief kredietaanvraag, voor het op orde houden van de I&A-dienstverlening binnen de Drechtsteden. Concreet gaat het om het beschikbaar stellen van een krediet ter hoogte van en eenmalige inhaalafschrijvingen van Wanneer de besluitvorming is afgerond zullen de financiële effecten worden doorvertaald in de geactualiseerde begroting. Verrekensystematiek Het Drechtstedenbestuur heeft in de vergadering van april 2013 een model tot verrekenen gekozen. De uitwerking hiervan zal aan het Drechtstedenbestuur van mei 2013 ter vaststelling worden aangeboden. De financiële gevolgen hiervan zullen in de 2 e bestuursrapportage en de geactualiseerde begroting 2014 aan de Drechtraad worden voorgelegd. Drechtwerk Op 5 maart heeft de Drechtraad ingestemd met het visiedocument over de wijze van organisatie van de uitvoering van de participatiewet per 1 januari In juni zal het Drechtedenbestuur aan de Drechtraad een uitvoeringsplan presenteren. Verwacht wordt dat de financiële consequenties in de geactualiseerde begroting 2014 verwerkt zullen worden. Bezuinigingen Binnen de Drechtsteden wordt het principe samen trap op trap af gehanteerd wat betekent dat de bijdrage vanuit de gemeenten aan de GRD de ontwikkelingen van het gemeentefonds zal volgen. Als gevolg van het regeerakkoord zal de algemene uitkering vanuit het gemeentefonds naar beneden worden bijgesteld. Binnen de GRD wordt dan ook gewerkt aan een pakket van bezuinigingsvoorstellen waardoor de gemeentelijke bijdrage voor 2014 en verder structureel zullen dalen. (Interne) verschuivingen Als gevolg van de herpositionering zijn twee afdelingen binnen de GRD verschoven (GEO naar het GBD en I&A naar BDS) en is er gestopt met het leveren van diensten op het gebied van financieel advies en de kassiersfunctie. Begroting 2014 GR Drechtsteden 6

7 1.2 Financiële uitkomsten Samenvattend ontstaat het volgende financiële beeld per GRD-onderdeel voor Bureau Drechtsteden - De provincie Zuid Holland heeft eind 2012 aangegeven de subsidieverstrekking voor preventief jeugdbeleid per 1 juli 2013 stop te zetten. Dit betekent dat het budget voor RAS jeugd voor 2014 vervalt. - De gemeenten (behalve Alblasserdam) hebben in 2009 op basis van de Verkenning klimaatbeleid in de Drechtsteden een SLOK-uitkering uit het Gemeentefonds aangevraagd en toegekend gekregen voor het uitvoeren van het Energieprogramma. Vanaf 2014 ontvangen gemeenten deze uitkering niet meer en vervalt deze bijdrage van de gemeenten aan de Drechtsteden. Bestuur en Staf - In de actualisatie van de begroting 2013 is een éénmalig ontwikkelbudget opgenomen voor doorontwikkeling, vernieuwing, verdere professionalisering, proces- en kwaliteitsverbetering, efficiencyverbetering etc van de GR Drechtsteden. In de primaire begroting 2014 is dit budget vervallen. Sociale Dienst Drechtsteden - Door de grote onzekerheden over de komende vernieuwing in de sociale zekerheid, en verder Rijksbeleid heeft de begroting een sterk pro forma karakter. Ingenieursbureau Drechtsteden - Toenemende bezuinigingstaakstelling wordt als winstdoelstelling gerealiseerd door verhoging van de productiviteit. Servicecentrum Drechtsteden - Effecten van de nieuwe klantrelatie met GR'en en de nieuwe verrekensystematiek zijn nog niet in de begroting verwerkt. Gemeentebelastingen Drechtsteden - Geen financiële wijzigingen ten opzichte van de geactualiseerde begroting Onderzoekcentrum Drechtsteden - Geen financiële wijzigingen ten opzichte van geactualiseerde begroting Begroting 2014 GR Drechtsteden 7

8 Begrotingsprogramma Lasten Bedragen Baten Toelichting S/I* Gemeente Vervallen budget RAS Jeugd in 2014 S Bureau Drechtsteden Vanaf 2014 vervallen van bijdrage gemeenten aan Drechtsteden i.v.m. vervallen van SLOK-uitkering voor het uitvoeren van het Energieprogramma Indexering bijdrage 2014 inzake Waterbus S Bestuur en Staf Sociale Dienst Drechtsteden Ingenieursbureau Drechtsteden Servicecentrum Drechtsteden Beheer en onderhoud fietsknooppuntensysteem Vanaf 2014 vervallen van eenmalig innovatiebudget Verlaging apparaatskosten i.v.m. oplopende taakstelling. S Vervallen incidentele verhoging uitvoeringskosten (2012) in verband met omzetting indicatiestelling huishoudelijke hulp S naar ondersteuning Bijstelling frictiekosten S Verlaging uitgaven Wmo huishoudelijke ondersteuning S Verlaging uitgaven Wmo hulpmiddelen i.v.m. nieuwe manier van indiceren. S Lasten en baten participatiebudget aan elkaar gelijk gesteld. S Lasten en baten inkomensondersteuning aan elkaar gelijk gesteld. S Totaal Taakstelling: extra inkomsten te genereren door hogere productiviteit Toename taakstelling in 2014 wat leidt tot lagere bijdrage gemeenten In 2014 vervalt de extra bijdrage ICT i.v.m. extra beheerscapaciteit S S S S S S Drechtstedengemeenten (behalve Alblasserdam) Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Alle zes gemeenten Begroting 2014 GR Drechtsteden 8

9 2. Programma s 2.1 Bureau Drechtsteden 2014 is enerzijds deels het laatste jaar van een bestuursperiode en deels het eerste jaar. Voor deze periode kiezen wij op basis van de in december 2012 vastgestelde actualisatie van het regionaal MeerJarenProgramma (rmjp) voor economie, arbeidsmarkt/kennisinfrastructuur en leefomgeving als prioriteiten. Genoemd rmjp is onze beleidsagenda. Voor 2014 zal de beleidsagenda nog grotendeels hierop gebaseerd zijn, terwijl gedurende 2014 mogelijk gewerkt zal worden aan nieuwe beleidsprogrammering, afhankelijk van de uitkomst van de gemeenteraadsverkiezingen van 19 maart Ook voor 2014 zullen de financiële gevolgen van de crisis zich nog duidelijk laten gelden. Dat geldt vanzelfsprekend ook voor Drechtsteden. Scherpe keuzes in beleidsuitvoering en strakke sturing op bedrijfsvoering zijn dan ook voor 2014 aan de orde. In 2013 is een aanzet gegeven voor een betere aanhaking met zowel bedrijfsleven, maatschappelijk middenveld als ook met mede-overheden. Dit alles vanuit het besef dat het bestaande economisch tij vooral gekeerd kan worden vanuit een gezamenlijke aanpak uit de gehele samenleving. De provincie Zuid-Holland zal ook in 2014 onze belangrijkste bestuurlijke partner blijven. Daarnaast zal in 2014 nog steeds in verschillende allianties samengewerkt wordt: in Noord-Zuid richting (o.a. Zuidvleugel, DelTri, Vlaams-Nederlandse Delta, West Brabant, Zuid-Westelijke Delta) en Oost-West richting (Zuid-Holland Zuid). De beleids- en investeringsagenda en de allianties zijn allen gericht op behoud en versterking van onze positie en ons klaar maken voor het aantrekken van de economie. De samenwerking tussen de Drechtstedengemeenten is in 2013 zowel bestuurlijk als ambtelijk onderwerp van discussie geweest. Bestuurlijk zullen de resultaten vanuit Toekomst netwerkbestuur en programmatische afstemming in 2014 worden geïmplementeerd. Ambtelijk zal ook in 2014 getracht worden het programmeren van de uitwerking van het rmjp stevig binnen het netwerk van de zes Drechtstedengemeenten te verankeren en te beleggen. Wat willen we bereiken? Het jaar 2014 is het jaar van nieuwe verkiezingen bij de zes Drechtstedengemeenten. Deze verkiezingen zullen leiden tot veranderingen en verschuivingen in het Drechtstedenbestuur en de Drechtraad. Ook zal dit leiden tot nieuwe meerjarenprogramma s bij de gemeenten en een nieuw regionaal meerjarenprogramma wordt een overgangsjaar. Het zal gebruikt worden om dit nieuwe regionale Meerjarenprogramma vorm te geven, terwijl een aantal activiteiten van het huidige rmjp zal worden afgerond. Het huidige meerjarenprogramma Drechtsteden (rmjp) is aan de hand van de Tussenbalans in 2012 geactualiseerd en aangescherpt. Daarbij zijn de thema's gebundeld in vier samenhangende focuspunten, namelijk: Maritieme en logistieke topregio; met als doel het versterken van economische activiteiten door het scheppen van goede randvoorwaarden die investeringen door het bedrijfsleven mogelijk maken en door verbindend te zijn tussen overheid, ondernemers en onderwijs. Aantrekkelijk woonklimaat; gericht op verhoging van de kwaliteit van de leefomgeving door aantrekkelijke en veilige woonmilieus te maken, het voorzieningenniveau op orde te hebben, en aantrekkelijke groene recreatieve landschappen te behouden en te verbeteren. Sociaal sterk; gericht op vergroting van de participatie in de samenleving; het versterken van de zelfredzaamheid en de sociale veiligheid door mensen in staat te stellen zelf te voorzien in werk en in sociale netwerken. Als dit niet lukt bieden we een sociaal vangnet. Doorontwikkeling van de Drechtstedensamenwerking; ter versterking van de realisatiekracht van de Drechtsteden in de inhoudelijke strategische agenda is de inzet gericht op de doorontwikkeling van de Drechtstedensamenwerking. Begroting 2014 GR Drechtsteden 9

10 Wat gaan wij daarvoor doen? Om bovenstaande ambities te kunnen realiseren wordt het regionaal werkprogramma 2014 opgesteld. Afhankelijk van de verkiezingen bij de Drechtstedengemeenten en een nieuw Meerjarenprogramma zal dit bijgesteld worden. Bij de actualisatie van de begroting 2014 zal (een eerste opzet van) dit werkprogramma worden opgenomen. Hoe gaan we dit meten? Samen met het Onderzoekscentrum Drechtsteden wordt gekeken naar goede monitoren om de resultaten van het regionaal meerjarenprogramma te kunnen meten. Wat gaat het kosten? Resultaat 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutatie reserves Resultaat na bestemming Resultaatanalyse Toelichting Omschrijving afwijking I/S Voordeel Nadeel Saldo Gemeente Lasten A Middelen RAS Jeugd S B Energieprogramma Drechtsteden S Drechtstedengemeenten (behalve Alblasserdam) C Waterbus S Alle zes gemeenten D Fietsknooppuntensysteem S Alle zes gemeenten Subtotaal Baten A Middelen RAS Jeugd S B Energieprogramma Drechtsteden S C Waterbus S Alle zes gemeenten D Fietsknooppuntensysteem S Alle zes gemeenten Subtotaal Totaal voor bestemming Resultaatbestemming Totaal na bestemming De primaire begroting 2014 is een staand beleidbegroting. Toch wijkt de begrotingen op een aantal punten af van de actuele begroting In onderstaande toelichting wordt dit verder uitgelegd. Toelichting: A. Middelen RAS Jeugd De provincie Zuid Holland heeft eind 2012 aangegeven de subsidieverstrekking voor preventief jeugdbeleid per 1 juli 2013 stop te zetten. Dit betekent dat het budget voor RAS jeugd voor 2014 vervalt. B. Energieprogramma Drechtsteden De gemeenten (behalve Alblasserdam) hebben in 2009 op basis van de Verkenning klimaatbeleid in de Drechtsteden een SLOK-uitkering uit het Gemeentefonds aangevraagd en toegekend gekregen voor het uitvoeren van het Energieprogramma. Deze uitkering is over de periode 2010 tot en met 2013 gecollecteerd door de Drechtsteden bij de gemeenten, zodat deze in Drechtstedenverband kan worden ingezet voor het Energieprogramma Drechtsteden Vanaf 2014 ontvangen gemeenten deze uitkering niet meer en vervalt deze bijdrage van de gemeenten aan de Drechtsteden. C. Waterbus Via de begroting van Bureau Drechtsteden wordt de betaalde bijdrage van Drechtsteden aan de Provincie Zuid Holland voor de Waterbus opgehaald bij de zes Drechtstedengemeenten. De bijdrage Begroting 2014 GR Drechtsteden 10

11 wordt jaarlijks geïndexeerd door de Provincie Zuid Holland. Voor 2014 geeft dit een stijging van de bijdrage. D. Fietsknooppuntensysteem In 2007 is een voorziening door de Drechtsteden gevormd voor het onderhoud van 5 jaar van het fietsknooppuntensysteem. Destijds is voor deze voorziening een bijdrage opgehaald bij de zes gemeenten. Eind 2012 heeft het Drechtstedenbestuur besloten om het onderhoud van het fietsknooppuntenstyeem voort te zetten en jaarlijks de kosten van beheer en onderhoud op te halen via de bijdragenstraat. Begroting 2014 GR Drechtsteden 11

12 2.2 Bestuur en Staf Wat willen we bereiken? Bestuur Netwerkbestuur Afgelopen jaren zijn, naar aanleiding van de evaluatie van de Drechtstedendinsdag, belangrijke stappen gezet in de opzet en inhoudelijke programmering van de Drechtstedendinsdag. Voortdurende inzet is het regionaal platform voor raadsleden, bestuurders en maatschappelijke partners, gestalte te geven en door te ontwikkelen. In 2014 worden nieuwe verkiezingen gehouden bij de zes Drechtstedengemeenten. Deze verkiezingen zullen leiden tot veranderingen en verschuivingen in het Drechtstedenbestuur en de Drechtraad. In de evaluatie van de Drechtstedendinsdag is aangegeven dat een meer flexibel regionaal bestuursmodel zou moeten worden georganiseerd om als regio en gemeenten goed gesteld te staan voor de realisatie van de inhoudelijke strategische agenda, en om te kunnen anticiperen op de rijksvisie op de bestuurlijke inrichting van Nederland. In alle gemeenteraden is debat gevoerd over het toekomstperspectief Drechtsteden. In die discussies is, in elke gemeente in een eigen proces, gesproken over het netwerkbestuur, het lokale bestuur en de verbindingen daartussen. Om dat gesprek, zowel op lokaal als op regionaal niveau, een vervolg te geven is een verkenning uitgevoerd naar mogelijkheden de kwaliteit van het netwerkbestuur in de Drechtsteden te versterken. Het lokale en regionale debat over deze verkenning moet leiden tot een visie van de Drechtsteden op het netwerkbestuur. Netwerkontwikkeling In 2012 zijn via het proeftuinconcept belangrijke, goede, stappen gezet in de samenwerking van de ambtelijke organisaties. Basis daarin was het respecteren van de eigen profielen en eigen functie van elk van de zes gemeenten in de inhoudelijke gezamenlijke strategische agenda van de Drechtsteden. In 2013 en 2014 zal worden ingezet op een zodanige inrichting van de ambtelijke organisaties en de intergemeentelijke samenwerking dat de inhoudelijke agenda van de Drechtsteden en de gemeenten optimaal worden ondersteund. Staf Samen met de gemeenten proberen wij ons werk zo slim mogelijk uit te voeren, tegen zo laag mogelijke kosten. Zodat de middelen die we daarmee voor de gemeenten uitsparen, ingezet kunnen worden voor de leefbaarheid in de wijken, voor veilige wegen of voor goed onderwijs. Vanuit de concernstaf sturen wij op het leveren van een zo groot mogelijke meerwaarde voor onze eigenaren en klanten. De GRD biedt excellente dienstverlening, om de gemeenten te ondersteunen in hun kerntaken en bij het bereiken van hun doelen. Dit doen wij: - Met publieke zakelijkheid: we combineren maatschappelijke betrokkenheid en kennis van omgeving en het netwerk, met professionele fermheid, zakelijkheid en doelmatigheid. - Met degelijkheid: onze klanten en eigenaren mogen vertrouwen op gedegen producten tegen een acceptabele prijs, met continuïteit in kwaliteit en levering. - Met innovatie: we zoeken voor onze klanten continu naar mogelijkheden om producten te verbeteren en kosten te verlagen, om onze doelmatigheid te verhogen. Daarbij zijn we grensverleggend zonder risico s te vergroten. De GRD-organisatie is sterk in ontwikkeling. Vanuit een pioniersfase zijn we inmiddels gegroeid naar een fase waarin professionaliteit, zakelijkheid en optimale dienstverlening door onze klanten mag worden verwacht. Daartoe zoeken wij binnen de eigen organisatie én in overleg met onze eigenaren/klanten naar mogelijkheden om onze producten te verbeteren, onze processen te stroomlijnen en onze kosten te verlagen. Vanuit onze wens om continu te innoveren zien wij de nodige verbeterpunten. Daarnaast hebben wij een aantal krachtige punten die we nog verder willen benutten. Tijdens de Drechtstedendinsdag van 3 juli 2012 is er, tijdens de beraadslagingen over de jaarrekening 2011, 1 e bestuursrapportage 2012 en primaire begroting 2013, door de Drechtraad de Zomermotie Begroting 2014 GR Drechtsteden 12

13 ingediend. Met deze motie roept de Drechtraad het Drechtstedenbestuur op om invulling te geven aan nadere bezuinigingen. In november 2012 heeft het Drechtstedenbestuur, door middel van een raadsinformatiebrief, een aantal bezuinigingsmogelijkheden gepresenteerd. In de carrousel Middelen van december 2012 heeft de portefeuillehouder toegezegd om de voorstellen uit te werken en deze in het voorjaar voor te leggen aan de Drechtraad. Als gevolg van de verwachte daling van het gemeentefonds zal de GRD opnieuw met bezuinigingsvoorstellen komen. Deze voorstellen zullen dezelfde inhoud hebben als de voorstellen die in de raadsinformatiebrief Zomermotie zijn genoemd. Het totaal aan bezuinigingen zal in het 2 e kwartaal van 2013 worden gepresenteerd aan het Drechtstedenbestuur. Wat gaan we daarvoor doen? Wordt opgenomen in de actualisering begroting Hoe gaan we dit meten? Op dit moment zijn er geen indicatoren benoemd om de beleidsresultaten van het programma Bestuur en staf meetbaar te maken. Er vindt wel bewaking plaats op de voortgang van de totstandkoming van deze producten. Wat gaat het kosten? Resultaat 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutatie reserves Resultaat na bestemming Resultaatanalyse Toelichting Omschrijving afwijking I/S Voordeel Nadeel Saldo Gemeente Lasten A Innovatiebudget S Zes gemeenten Subtotaal Baten A Innovatiebudget S Subtotaal Subtotaal Totaal voor bestemming Resultaatbestemming Totaal na bestemming Toelichting: A. Innovatiebudget In de actualisatie van de begroting 2013 is een éénmalig ontwikkelbudget opgenomen voor doorontwikkeling, vernieuwing, verdere professionalisering, proces- en kwaliteitsverbetering, efficiencyverbetering etc van de GR Drechtsteden. In de primaire begroting 2014 is dit budget opgegeven. Begroting 2014 GR Drechtsteden 13

14 2.3 Sociale Dienst Drechtsteden Voor u ligt de bijdrage van de Sociale Dienst Drechtsteden (SDD) voor de basis begroting 2014 aan de GRD. Deze basis begroting heeft vooral een technisch karakter. De begroting bevat slechts de doortrekking van bestaand beleid en de verwachte Rijksbijdragen In september 2013 presenteren we, zoals gebruikelijk de geactualiseerde begroting, daarin worden alle inzichten op dat moment gegeven en zo goed mogelijk vertaald naar de financiële consequenties. Het uitgangspunt van de SDD We gaan er vanuit dat mensen zelfstandig willen zijn en zoveel mogelijk zelf de regie willen voeren op hun eigen bestaan. Werk is in onze ogen het belangrijkste middel om zelfstandigheid te bevorderen. Wie geen baan heeft ondersteunen wij in de zoektocht naar werk, zo nodig aangevuld met inkomensondersteuning, schuldbemiddeling of andere activiteiten. Anderen ondersteunen we in hun zelfstandigheid door middel van zorgvoorzieningen of minimabeleid. Alle vormen van ondersteuning zijn gericht op het versterken van de zelfstandigheid en de eigen mogelijkheden van onze klanten. Meerdere belangrijke ontwikkelingen zullen de begroting SDD van 2014 voor een groot deel gaan beïnvloeden. Naast de economische ontwikkelingen en reguliere wetswijzigingen zullen vooral de invoering van de Participatiewet en mogelijk decentralisatie AWBZ forse impact hebben. Deze zaken zijn in (regionale) voorbereiding. Een belangrijk element daarin is ook de ontvlechting van het huidige Drechtwerk waarvoor die deels (het detacheringsbedrijf) zal worden ingevlochten in de SDD. Al deze zaken zijn in verschillende stadia van voorbereiding en zullen bij de actualisatie, cq het feitelijk en beleidsrijk vormgeven van de begroting 2014 dit najaar, zoveel mogelijk worden vertaald. Conclusies, acties, bijsturing e.d. Deze basisbegroting vormt het kader voor 2014, waaruit de genoemde ontwikkelingen zullen worden vertaald. Deze effecten zullen worden vertaald in de actualisatie Wat willen we bereiken? Wij presenteren in deze beleidsarme begroting 2014 het totaal programma van de SDD. De geactualiseerde begroting 2013 waarin alle activiteiten zijn uitgeschreven vormt het uitgangspunt voor de nu voorliggende basis begroting In de actualisatie van de begroting 2014 zullen we op de gebruikelijke wijze beleidsdoelstellingen per product formuleren (Wat willen we bereiken, Wat gaan we daarvoor doen en Wat gaat het kosten?). Voor 2014 zullen doelen bij de actualisatie van de begroting definitief worden vastgesteld. Wat gaan wij daarvoor doen? De SDD levert de volgende producten: Re-integratie Regievoering op de WSW Kinderopvang Inkomensondersteuning Minimabeleid WMO individuele voorzieningen & huishoudelijke ondersteuning Budgetadvies en schuldbemiddeling Hoe gaan we dit meten? We meten continu middels ons managementdashboard. In de bestuurlijke rapportages en de jaarrekening van de GR Drechtsteden leggen we verantwoording over de resultaten op af te spreken doelstellingen. Begroting 2014 GR Drechtsteden 14

15 Wat gaat het kosten? Realisatie 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Participatie Wet Inburgering oud WSW Kinderopvang Inkomensondersteuning Minimabeleid Wmo Huishoudelijke ondersteuning Wmo Hulpmiddelen Budgetadvies en Schuldbemiddeling Totaal In de apparaatskosten zijn de oplopende GRD taakstelling verwerkt en een verlaging van de Wmo uitvoeringkosten. In de bovenstaande bedragen zijn de volgende lopende taakstellingen al in de cijfers verdisconteerd. GRD taakstellingen Brede doorlichting Ketenkorting Totaal SDD in GRDverband Van bovengenoemde GRD taakstellingen heeft de SDD al een structurele dekking gerealiseerd voor 2013 en verder van Dit betreft de lopende taakstellingen. Hierin is nog geen rekeninggehouden met mogelijke extra bezuinigingen waar momenteel over wordt gesproken. Bij de actualisatie van de begroting 2014 wordt hierop teruggekomen. Financiële effecten In de basisbegroting 2014 (bestaand beleid) zijn de volgende effecten verwerkt: - Verlaging van de apparaatskosten met de oplopende taakstelling van de GRD van en verlaging van de uitvoeringskosten van (betrof incidentele verhoging 2012 i.v.m. omzetting indicatiestelling huishoudelijke hulp naar ondersteuning) en een bijstelling van aangaande frictie kosten t.o.v. de geactualiseerde begroting Hierin is nog geen rekeninggehouden met mogelijke extra bezuinigingen. - Verlaging van de uitgaven Wmo huishoudelijke ondersteuning met (exclusief apparaatskosten) door een goedkopere uitvoering op basis van resultaatfinanciering. - Verlaging van de uitgaven Wmo hulpmiddelen met (exclusief apparaatskosten) door een nieuwe manier van indiceren waarbij eerst gekeken word naar de mogelijkheden van de klant voordat een Wmo voorziening wordt toegekend. - Bij het participatiebudget zijn de lasten en baten aan elkaar gelijk (inclusief geschatte reserveringsregeling 2013). - Bij inkomensondersteuning zijn de lasten en baten aan elkaar gelijk gesteld. Er vanuit gaande dat mogelijke fluctuaties binnen de bestaande reserve systematiek kunnen worden opgevangen. Begroting 2014 GR Drechtsteden 15

16 2.4 Ingenieursbureau Drechtsteden Inleiding Ook 2014 zal naar verwachting weer in het teken staan van bezuinigingen. Bij de reguliere opdrachtgevers bestaat er geen enkele duidelijkheid over de te verwachten omzet in de fysieke projecten in Het IBD is als omzetgestuurde organisatie daar erg van afhankelijk. Naar verwachting zal de omzet zoals (of net onder) die van 2013 zijn. Van de in 2013 ondernomen acties om van 2 naar 6 te gaan (aansluiting door alle zes de Drechtsteden) is het resultaat nog niet bekend. Of een gemeente aansluit en op welke wijze is erg bepalend voor de exploitatie. We gaan voor deze begroting van uit dat de huidige situatie ( twee deelnemers) in 2014 nog steeds bestaat. In 2012 is de discussie gevoerd over de structuur die het IBD in 2017 zal hebben. Het IBD zal groeien naar een meer lean and mean georganiseerd kennis- en expertisecentrum. Om transitiekosten te beperken wordt er naar gestreefd omdat zo veel mogelijk via een natuurlijk verloop tot stand te brengen. Conclusies, acties, bijsturing De onduidelijkheid over de omzet maakt dat het IBD qua organisatie zich ook nu weer flexibel zal moeten opstellen. Op basis van de te verwachten omzet, die slechts over een korte termijn te plannen zal zijn, dient de organisatie zich aan te passen en kostendekkend te maken. Dit is een opgave, die niet alleen bij het management, maar bij alle medewerkers weggelegd wordt. Of Dordrecht en Zwijndrecht hun omzetgarantie ook voor 2014 gestand zullen doen is nog ter discussie. Rond oktober 2013 zal er waarschijnlijk meer bekend zijn over de investerings- en beheerprogramma s van beide steden. Rond die tijd zal ook bekend dienen te zijn welke overige Drechtsteden zich bij het IBD gaan aansluiten. Voor de te verwachten omzet is een aanname gedaan, gebaseerd op de ontwikkeling van de voorgaande jaren. De kans dat de komende gemeenteraadsverkiezingen van invloed zullen zijn op de omzetontwikkeling is groot, maar verwacht mag worden dat dit pas na 2014 effect zal hebben. Het tekort aan technisch personeel, dat vooral in de civiele techniek problematisch dreigt te worden, zal extra inspanningen vergen om voor de vervanging van uitstromende medewerkers (leeftijd) geschikte opvolgers te vinden. Bovendien zullen er aan de medewerkers hogere eisen gesteld worden, zodat de ontwikkeling van hen een belangrijk aandachtspunt zal zijn. In 2013 worden er verschillende verbeteracties ingezet om de samenwerking met opdrachtgevers en daarmee ook de klanttevredenheid te verbeteren. In 2014 zullen de resultaten van deze acties zichtbaar moeten zijn en zal er aan verdere verbetering van de relatie gewerkt moeten worden. Daarbij zal ook de rol van de opdrachtgever een belangrijk aandachtspunt zijn, zodat we tot een optimale samenwerking komen. Voor de verbetering van bedrijfsprocessen zijn in 2013 verschillende verbeteracties ingezet. Naar verwachting zal een deel daarvan in 2014 doorlopen. Vooral het verbeteren en het inbedden in de bedrijfsprocessen van deze acties zal de nodige aandacht krijgen. Wat willen we bereiken? Naast advisering en projectleiding in de realisatiefase van infrastructurele en bouwkundige projecten en het verzorgen van het technisch beheer van gemeentelijke gebouwen, manifesteert het IBD zich steeds meer als adviseur in de initiatief- en de planvormingsfase. De missie van waaruit het IBD deze werkzaamheden verricht is als volgt geformuleerd: Denken om te doen, bouwen van ideeën Met de slogan denken om te doen geeft het IBD aan dat advisering en projectleiding plaatsvinden vanuit de filosofie dat projecten ook uit te voeren zijn, dat wil zeggen gebouwd en beheerd moeten (kunnen) worden. Met de laatste zinsnede bouwen van ideeën wil het IBD uitdragen dat Begroting 2014 GR Drechtsteden 16

17 medewerkers in de planformingsfase hun expertise kunnen inzetten en creatief en betrokken willen meedenken met de klant. Aansluitend op deze missie is er een eerste beeld van de toekomst geformuleerd. Deze visie geeft aan wat het IBD wil zijn: 1. Het regionale kennis- en expertisecentrum voor fysieke projecten; 2. Een professionele en waardevolle partner van en voor alle Drechtsteden. Ad 1. Het regionale kennis en expertisecentrum voor fysieke projecten Als het ingenieursbureau van de Drechtsteden is borging van lokale en regionale kennis van infrastructuur en gebouwen en regionale koppeling van projecten door het IBD een must. Het IBD vormt het collectieve geheugen van de regio als het gaat om historische en technisch inhoudelijke kennis. Daarnaast kent het IBD de lokale politiek en werkwijzen van de Drechtsteden en weet het IBD haar weg te vinden in zowel bestuurlijke als ambtelijke organisatie. Ad 2. Een professionele en waardevolle partner van en voor alle Drechtsteden. Dit kan als volgt worden samengevat: professioneel en gedreven; natuurlijke partner Drechtsteden; van en voor de Drechtsteden; waardevol: accent op advisering in de planontwikkeling; waardevol: centrale schakel tussen gemeenten en uitvoerende partijen; waardevol: breed georiënteerd. Wat gaan wij daarvoor doen? In 2014 zal het Ingenieursbureau zich verder inspannen om ook vanuit de andere Drechtsteden een meer continue stroom van opdrachten te verwerven. Ook worden incidenteel opdrachten uitgevoerd voor derden zoals scholen, waterschappen en energiebedrijven. Streven zal zijn om het aantal opdrachten voor derden op basis van specifieke deskundigheid uit te breiden, maar concurreren met marktpartijen op basis van prijs zal voor het IBD moeilijk zijn. Het aantrekken van projecten zal eerder gebeuren op basis van een relatienetwerk vanuit de bestaande opdrachtgevers en vanwege de unieke kennis, die het IBD op enkele gebieden bezit. Personeel Het IBD draait in 2012/2013 de pilot talentmanagement. Op de daarbij ontwikkelde structuur voor personeelsmanagement zal strak gestuurd worden. Met alle medewerkers wordt in de eerste helft van het jaar een voortgangsgesprek (functioneringsgesprek) gevoerd. In de tweede helft wordt met alle medewerkers een jaargesprek (beoordelingsgesprek) gevoerd. De ontwikkeling van ieders talenten zal daarbij een belangrijk aandachtspunt zijn. Het IBD biedt gemiddeld drie afstudeerders en twee stagiaires van HBO- en MBOniveau stageplaatsen aan met het doel deze na afstuderen te laten instromen. Hoe gaan we dit meten? Het Ingenieursbureau houdt klanten- en medewerkers tevredenheidonderzoeken waaruit blijkt of de geformuleerde ambities ten aanzien van de te leveren toegevoegde waarde en de ontwikkeling van de medewerkers ook daadwerkelijk worden bereikt. Daarnaast is het IBD initiatiefnemer van de jaarlijkse benchmark tussen gemeentelijke ingenieursbureaus. Dit geeft een beeld hoe het IBD het doet ten opzichte van collega s. De betrokken gemeentelijke diensten leggen in hun - in het kader van de beleid- en beheerscyclus op te stellen - jaarplannen vast hoeveel opdrachten (in euro s) zij aan het ingenieursbureau dan wel derden zullen verstrekken. Het Ingenieursbureau bekijkt per maand of de opdrachtverlening vanuit de gemeenten Dordrecht en Zwijndrecht in lijn is met de overeengekomen omzetgarantie. De jaarrekening biedt uiteraard inzicht in de afgegeven omzetgarantie en/of de beoogde financiële resultaten ook daadwerkelijk worden gerealiseerd. Monitoren Het IBD beschikt over een degelijk geheel van managementinformatie, wat als betrouwbaar stuurinstrument dient. Trends worden in dit systeem gevolgd en maandelijks levert dit een betrouwbare managementrapportage op. Begroting 2014 GR Drechtsteden 17

18 Om te komen tot een solide basis voor de begrotingen en prognoses dienen onze klanten een jaarprogramma aan te leveren. Wat gaat het kosten? Exploitatiebegroting 2014 De nu ingediende exploitatiebegroting 2014 is gebaseerd op kengetallen uit de jaarrekening 2012 en de huidige personele situatie van het IBD (maart 2013). De raming van de productieve uren per medewerker vormt de basis voor totstandkoming van de begroting. Dit is een omzetgestuurde begroting (kenmerkend voor een bedrijf) in tegenstelling tot een budgetgestuurde begroting van de overige dochters van de GRD. De begroting 2014 bouwt voort op de gesignaleerde ontwikkelingen die opgenomen zijn in de kadernota Realisatie 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutaties reserve Resultaat na bestemming Resultaatanalyse Toelichting Omschrijving afwijking I/S* Voordeel Nadeel Saldo Gemeente** Lasten Subtotaal Baten Extra opbrengsten door hogere productiviteit s Subtotaal Totaal voor bestemming Resultaatbestemming Totaal na bestemming Toelichting: Ten opzichte van de geactualiseerde begroting 2013 is het saldo van de begroting 2014 met verhoogd, conform de opgelegde taakstelling. De extra inkomsten moeten gegenereerd worden door hogere productiviteit (1200 uur) met dezelfde bezetting en inhuur zoals deze zijn opgenomen in de begroting Begroting 2014 GR Drechtsteden 18

19 2.5 Servicecentrum Drechtsteden Inleiding Het Servicecentrum Drechtsteden (SCD) biedt de zes Drechtstedengemeenten en de Gemeenschappelijke Regelingen Drechtsteden, Omgevingsdienst ZHZ, Publieke Gezondheid & Jeugd (voorheen Regio ZHZ) en de Veiligheidsregio ZHZ ondersteunende producten en diensten die betrekking hebben op financiële, personele, facilitaire en juridische diensten, administratie, informatisering, automatisering, inkoop, aanbesteding en communicatie. De missie van het SCD daarbij is om een resultaatgerichte dienstverlener te zijn, die haar klanten ontzorgt door de ondersteunende taken zoveel mogelijk gestandaardiseerd uit te voeren. Conclusies, acties, bijsturing e.d. 1. De dienstverlening van het SCD zal in 2014 merkbaar verbeterd zijn door de in 2012 en 2013 doorgevoerde procesverbeteringen en ontwikkeltrajecten van medewerkers. 2. De mogelijke invlechting van de ondersteuning van Drechtwerk binnen de GRD en het SCD zal belangrijke effecten hebben voor het SCD. 3. Het Transitieplan I&A zal bij de actualisatie leiden tot een aanpassing van de begroting Wat willen we bereiken? De SCD-organisatie is sterk in ontwikkeling en inmiddels gegroeid naar een fase waarin professionaliteit, zakelijkheid en optimale dienstverlening door onze klanten mag worden verwacht. Daartoe zoeken wij binnen de eigen organisatie én in overleg met onze eigenaren naar mogelijkheden om onze producten te verbeteren, onze processen verder te stroomlijnen en onze kosten te verlagen. Om dit te realiseren zijn we in 2012 en 2013 begonnen met de uitvoering van een uitgebreid Realisatieplan SCD. Dit Realisatieplan is gebaseerd op het evaluatierapport dat PwC in 2011 heeft uitgevoerd. In vervolg hierop zijn de belangrijkste speerpunten voor 2014: a. Toonaangevende prestaties; b. Enthousiaste medewerkers; c. Transitie ICT; d. Ontwikkelingsprogramma; e. Positie klanten; f. Drechtwerk; g. Besparingspotentieel regionaal; h. Andere positie Financieel Advies en GEO-informatie. Wat gaan wij daarvoor doen? a. Toonaangevende prestaties In 2012 zijn alle processen en diensten van het SCD met behulp van Leanmanagement in combinatie met Sociotechniek doorgelicht op kwaliteit, efficiency en noodzaak. Per afdeling wordt hierop gestuurd en vindt continu verbetering plaats. De kwaliteit van de dienstverlening wordt in 2014 gemonitord via bijvoorbeeld Klanttevredenheidsonderzoeken, benchmarks en klantrapportages over klantprestatieindicatoren. b. Enthousiaste medewerkers Het Realisatieplan heeft ook betekenis voor onze medewerkers en voor de manier waarop we leiding geven. Onze medewerkers zijn ons belangrijkste kapitaal en onze ambassadeurs. Hun houding en gedrag moeten passen bij een zakelijke dienstverlenende organisatie. Om het leiderschap te versterken is in 2012 en 2013 een leiderschapsprogramma uitgevoerd. Tevens dient dit programma voor het borgen van de organisatieverandering. Verder zijn in het plaatsingstraject met medewerkers ontwikkelafspraken gemaakt. c. Transitie ICT De laatste maanden is er een grondige analyse uitgevoerd van de ICT (I&A) functie binnen de Drechtsteden. Inmiddels heeft het Drechtstedenbestuur op 6 maart 2013 het Transitieplan I&A goedgekeurd met maatregelen die leiden tot een toekomstbestendige en goed functionerende ICTorganisatie. Dit Transitieplan en de verdere besluitvorming hierover zal nog invloed hebben op deze begroting. Begroting 2014 GR Drechtsteden 19

20 d. Ontwikkelingsprogramma Binnen de regio is het Ontwikkelingsprogramma voor het Organisatie-netwerk Drechtsteden gestart. Daarin is een aantal sturingslijnen opgenomen, waaronder de Sturingslijn Bedrijfsvoering. Binnen deze sturingslijn zijn onderwerpen benoemd, die in 2013 voor nadere uitwerking in aanmerking komen en die voor een belangrijk deel het werkpakket van het SCD raken (processen, interne kostprijzen en P&O). Dit programma heeft nog invloed op deze begroting. e. Positie klanten Een uitbreiding van het aantal klantorganisaties kan in theorie leiden tot een daling van de kosten voor de eigenaren. Of dat in de praktijk ook zo is hangt sterk af van de specifieke situatie en of er bijvoorbeeld schaalvoordelen te behalen zijn, nieuwe klantorganisaties een uniform dienstenpakket afnemen (sharing vs hosting) en of zij voldoen aan de door de Drechtsteden bepaalde standaarden. Voor de beoordeling hiervan heeft de GRD inmiddels een toetsingskader opgesteld. f. Drechtwerk Op 5 maart heeft de Drechtraad besloten om de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden en de Gemeenschappelijke Regeling Drechtwerk samen te voegen en onderdelen van Drechtwerk en de Sociale Dienst Drechtsteden te bundelen. Het doel hiervan is om tot één integrale dienstverlening naar werkgevers te komen, een en ander ter voorbereiding op de komst van de nieuwe Participatiewet. Op dit moment wordt onderzocht hoe de samenvoeging het best kan worden vormgegeven. g. Besparingspotentieel regionaal Het SCD heeft in 2012 initiatieven ontwikkeld om de kosten voor haar klanten te beperken. Het meest in het oog springende initiatief daarbij in 2012 was het verder regionaliseren van het inkooppotentieel. Inkoop Nieuwe Stijl moet in nauwe samenwerking met de klantorganisaties bijdragen aan een belangrijke besparing in de regio van miljoen over een periode van 3 jaar. Samenwerking tussen de klantorganisaties in de regio is daarbij essentieel om de synergievoordelen ook daadwerkelijk te kunnen realiseren. Met ingang van 1 april 2013 is de Aanbestedingswet van kracht. Deze wetgeving brengt wijzigingen met zich mee die invloed kunnen hebben op de inkoopfunctie en de aanbestedingsresultaten van de klantorganisaties, en daarmee op de financiële doelstelling van Inkoop Nieuwe Stijl. Team Inkoop zal dit de komende jaren nauwgezet monitoren en de klantorganisaties periodiek informeren over de behaalde resultaten. h. Andere positie Financieel Advies en GEO-informatie In 2014 zal het SCD geen diensten meer leveren op het terrein van Financieel Advies (detachering financiële medewerkers en controllers) en Geo-informatie. De bijdrage van de gemeente Dordrecht inzake Financieel Advies en de kassiersfunctie vervalt en de bijdrage voor GEO-informatie dienstverlening verschuift van het SCD naar de GBD. Deze effecten worden bij de actualisatie van de begroting 2014 meegenomen. Hoe gaan we dit meten? Het SCD werkt met een balanced scorecard, die in 2013 verder wordt uitgewerkt: 1. Dienstverlening Norm Werkelijk 2. Financiën Norm Werkelijk Kritische succesfactor (KSF): Kritische succesfactor (KSF): klanttevredenheid financiële beeld Speerpunten SCD KPI s Conform planning Conform norm, zie tabel hieronder Prognose budget SCD % Prognose personeelsbudget % KTO >7 Prognose materieel budget % Prognose Transitiekosten 2014 Conform voorziening Voortgang taakstelling % 3. Medewerker Norm Werkelijk 4. Vernieuwing Norm Werkelijk Kritische succesfactor (KSF): medewerkerstevredenheid Kritische succesfactor (KSF): continue verbetering Begroting 2014 GR Drechtsteden 20

21 1. Dienstverlening Norm Werkelijk 2. Financiën Norm Werkelijk Conform Uitstroom planning Conform Voortgang fijnstructuur Transitieplannen planning afdelingen Ziekteverzuim <5,5% Voortgang ICT Transitieplan I&A MTO >7 Productiviteit >1350 uur Opleidingen 2% van het P- budget Jaargesprekken twee gesprekken per medewerker per jaar *Nadelen worden met een - opgenomen, voordelen met een +. Klantprestatie-indicatoren In de Transitieplannen van de afdelingen voor 2013 is aangegeven hoe we de dienstverlening en werkprocessen per domein de komende jaren verder gaan verbeteren. Denk daarbij aan het verder versnellen van de betaalproces (o.g.v. nieuwe wetgeving moeten alle facturen binnen 30 dagen betaald worden), het verbeteren van de ICT-dienstverlening (Transitieplan I&A) en het verbeteren van de archieffunctie (digitaal archief/ zaakgericht werken). Daarbij maken we gebruik van onder meer de volgende klantprestatie-indicatoren: Taakveld Product Prestatie-indicator* Norm Betalen Registratie 5 kalenderdagen na 1e ontvangst bij SCD 100% KO: Coderen en accorderen % gecodeerd en geaccordeerd 20 kalenderdagen na ontvangst door klantorganisaties van SCD 100% Fiatteren en betalen % facturen betaald 5 kalenderdagen na terugontvangst bij SCD 100% SCD+KO: betalen facturen % facturen betaald 30 kalenderdagen na 1e ontvangst bij SCD 100% Incidenten % incidenten opgelost conform afspraak 80% ICT Aanmelding nieuwe medewerker % binnen 5 dagen afgehandeld 90% Wijzigingsverzoek % binnen 4 weken ingepland 80% Wijzigingsverzoek % volgens afspraak opgeleverd 90% DIV % dossiers binnen 24 uur uitgeleverd 90% FZ/DIV JKC DIV % dossiers binnen 31 dagen teruggeleverd 95% Beheer FZ % tijdig afgehandelde werkorders 90% Schoonmaak Bezwaar-procedures 70% van de gelopen VSR metingen in een voortschrijdend jaar dient een voldoende resultaat te hebben % besluiten geleverd binnen afgesproken termijn (met hoorzitting/bezwaarcie s) Bezwaar-procedures % bezwaarschriften na mediation ingetrokken 20% 70% 90% Tijdens de uitvoering van de Transitieplannen in 2013 worden de klantprestatie-indicatoren geëvalueerd en zo nodig aangepast. De normen worden waar mogelijk verder aangescherpt. In de leveringsrapportages van het SCD wordt per 4 maanden over de klantprestatie-indicatoren gerapporteerd. Benchmarks en klant- en medewerkertevredenheidsonderzoek In 2014 monitoren we onze prestaties voortdurend. Bij onze partners aan de hand van klant tevredenheidsonderzoeken. Binnen onze eigen organisatie door het bewaken van prestatie-indicatoren Begroting 2014 GR Drechtsteden 21

22 en met behulp van het medewerkertevredenheidsonderzoek. Via de benchmarkmethode zetten we onze prestaties af tegen die van vergelijkbare organisaties. Daarnaast bewaken en versterken we de kwaliteit van onze beleids- en adviestaken met behulp van evaluaties en audits. Wat gaat het kosten? Realisatie 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutaties reserve Resultaat na bestemming Resultaatanalyse Toelichting Omschrijving afwijking I/S* Voordeel Nadeel Saldo Gemeente** Lasten A Taakstelling GRD S ja B Legacy S ja Subtotaal Baten A Taakstelling S B Legacy S Subtotaal Totaal voor bestemming Resultaatbestemming Totaal na bestemming Toelichting: A) De GRD taakstelling stijgt in 2014 van naar De toename van de GRDtaakstelling (ad ) is verwerkt in de begroting van het SCD en leidt tot een lagere bijdrage aan het basispakket door de klanten. B) Het SCD heeft in 2013 nog extra beheerscapaciteit nodig in verband met het operationeel houden van oude systemen. Deze extra bijdrage ICT vervalt in Opmerking: De impact door het vertrek van de GR-en ZHZ is als volgt verwerkt: de verlaagde inkomsten worden gedekt vanuit de frictievergoedingen. Hiervoor is in 2012 een reserve gevormd. De uittreding van de VR ZHZ heeft frictiekosten tot gevolg die gedeeltelijk door de uittredende GR-en worden gecompenseerd. In de eerste burap 2013 wordt hierover nader gerapporteerd. Bijdragen per deelnemer De bijdrage per deelnemer op basis van de oude verrekensystematiek is als volgt: Deelnemer Basispakket (incl. salarisgaranties) Pluspakket Additioneel pakket Cognos Inkoop Nieuwe Stijl (INS) Deelprogram ma 1B extra investeringen IPA nzaorg en licenties Alblasserdam Dordrecht H.I. Ambacht Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht GR Drechtsteden GR PG&J, VR en OZHZ* Totaal Totaal Begroting 2014 GR Drechtsteden 22

23 2.6 Gemeentebelastingen Drechtsteden Inleiding Gemeentebelastingen Drechtsteden is onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden. Vanaf juli 2008 verzorgt zij de heffing en inning van de belangrijkste lokale heffingen van de gemeenten Dordrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht. Het gaat hierbij om een opbrengstvolume van circa 90 miljoen per jaar. Het profiel van Gemeentebelastingen Drechtsteden is in eerste instantie die van een betrouwbare uitvoeringsorganisatie. Dat laat onverlet dat wij op het gebied van de productontwikkeling en de opbrengstmaximalisatie hoog inzetten. Ook als eerste adviseur voor de gemeenten en als dienstverlener voor de belastingplichtigen meten wij ons met hoge kwaliteit. Gemeentebelastingen Drechtsteden voert voor de deelnemers ook gemeentelijke taken van de Wet waardering onroerende zaken uit. Door het in stand houden van een kwalitatief hoogwaardig en innovatief bedrijf als onderdeel van de GR-Drechtsteden is Gemeentebelastingen Drechtsteden een betrouwbare, transparante en efficiënte uitvoeringsorganisatie voor burgers, bedrijven, instellingen, medewerkers en de deelnemende gemeenten. De taken worden op integere wijze uitgevoerd tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. De begroting van Gemeentebelastingen Drechtsteden is onderdeel van de begroting van de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden. Kosten worden over de deelnemende gemeenten verdeeld op basis van het aantal aanslagregels. In 2014 zullen onze jaarlijkse kosten ruim lager zijn dan in Dat is een kostenreductie van circa 15%. Vanaf de start van de samenvoeging in 2008 hebben wij een kostenreductie op de heffing van inning en gemeentebelastingen gerealiseerd van ongeveer 25%. Dergelijke reducties zijn alleen mogelijk door het op een juiste wijze investeren in deskundigheidsbevordering en flexibilisering van management en medewerkers. Talentontwikkeling en vakmanschap zijn hierbij kernbegrippen. Minder kosten en meer opbrengsten, meer voor minder. Voor de deelnemende gemeenten heeft de kostenreductie tot een daadwerkelijk lagere bijdrage geleid. Met meer opbrengsten wordt hier uitdrukkelijk bedoeld dat we niet stoppen met aanslagen opleggen nadat de financiële opbrengsten zijn gehaald. Dit niet alleen vanwege de rechtmatigheid, maar ook vanwege het financiële belang van de deelnemende gemeenten. In 2013 is de afdeling Geo-informatie van Het Servicecentrum Drechtsteden geïntegreerd met Gemeentebelastingen Drechtsteden. De administratieve invlechting van dit bedrijfsonderdeel wordt bij de 1 e Burap 2013 geëffectueerd. Deze stap geeft veel nieuwe kansen op het gebied van de dataanalyse, de WOZ-BAG basisregistraties en productinnovatie. Ontwikkelingen in 2014 Het idee steeds meer processturing toe te passen binnen de bedrijfsvoering vraagt een andere kijk op het organiseren van werk. Hiervoor is Gemeentebelastingen Drechtsteden in 2012 een traject van organisatieontwikkeling gestart, waarbij niet de lijnorganisatie bepalend is voor de aansturing, maar de werkprocessen. Dit heeft ook geleid tot een compacter managementteam en een meer thematische aanpak van verbeteringen in de bedrijfsvoering. Deze werkwijze zal ook na de integratie met Geoinformatie blijven bestaan. Het definiëren van de werkprocessen vindt plaats op basis van verschillende thema s. Deze thema s staan allemaal ten dienst van de hoofdprocessen, van data naar opbrengst en van data naar (visuele) informatie. Het inzetten van de operationele lijnmanagers als procesmanagers is in januari 2012 gestart. Proces-verantwoordelijkheid is op een evenwichtige wijze binnen het managementteam verdeeld. Over onze ervaringen met de nieuwe werkwijze, inclusief voor Geo-informatie, zullen wij in onze 1e managementrapportage 2014 bericht doen. Natuurlijk blijft onze primaire taak voor gemeenten middelen binnen te halen om noodzakelijke lokale taken uit te voeren. Dat doen wij mensgericht en met oog voor dienstverlening. Daarnaast zijn we in staat een bijdrage te leveren op het gebied van databeheer en -analyse, dienst-verleningsconcepten en financieel-economische vraagstukken. Ook deze taken zullen via deelprocessen beschreven en georganiseerd worden. Begroting 2014 GR Drechtsteden 23

24 De huidige economische werkelijkheid heeft thans vooral gevolgen van de inning van de belastinggelden. Er tekent zich een vermindering van de betalingsbereidheid af; veelal is een te laat reageren op wanbetaling oorzaak van oninbaarheid. Het aantal aanmaningen en dwangbevelen neemt toe. Dit resulteert enerzijds in meer inkomsten (de geïnde kosten komen ten bate van de bedrijfskosten) en anderzijds is er de noodzaak de inzet op de invordering te verhogen. Bij de 2e Managementrapportage 2013 zal Gemeentebelastingen Drechtsteden nadere voorstellen doen de inzet op de invordering budgettair neutraal voor de deelnemende gemeenten af te stemmen op de maatschappelijke ontwikkeling. Wat willen we bereiken? De primaire taak van Gemeentebelastingen Drechtsteden is het genereren van opbrengsten voor de deelnemende gemeenten. Deze opbrengsten worden, mede op grond van de adviezen van Gemeentebelastingen Drechtsteden, door de gemeenten verwerkt in hun begrotingen. Deze begrotingen worden eerst eind 2013 door de gemeenteraden vastgesteld. Vandaar dat in onderstaande tabel de bedragen van 2013 zijn opgenomen. Begrotingscijfers 2013 Belasting Dordrecht HI-Ambacht Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal OZB Afvalstoffen Rioolrechten Hondenbelasting Precario Parkeren Totaal Naast de hier genoemde lokale heffingen verzorgt Gemeentebelastingen Drechtsteden ook de heffing en inning van reinigingsrechten, rioolaansluitingsrechten en gelden voor de bedrijfsinvesteringzones. Zowel voor de heffing van de onroerende zaakbelastingen als voor externe afnemers, zoals de Rijksbelastingdienst, de waterschappen en het Centraal Bureau voor de Statistiek wordt jaarlijks een waardering gegeven aan de onroerende zaken in de regio. Ook in 2014 wordt dat gerealiseerd via vastgoeddomeinen. De omvang hiervan is in de onderstaande tabel aangegeven Vastgoeddomein Aantal te waarderen 2014 (raming) Woningen Courante Niet woningen TIOX-objecten Top Totaal In haar bedrijfsplan heeft Gemeentebelastingen Drechtsteden aangegeven in een nieuwe fase van haar ontwikkeling te komen, de startblokken voorbij. Dat betekent dat er ook in 2014 ruimte gevonden moet worden in termen van productontwikkeling en verbetering. Als voorbeelden hiervan noemen wij: verdere synchronisatie van de uitvoeringspraktijk lokale heffingen van de deelnemers verdere productontwikkeling dienstverlening aan gemeenten en belastingplichtigen versnellen van het tempo waardering onroerende zaken (en de aanslagoplegging) scherpere invorderingsmaatregelen (tegengaan oninbare belasting) aangaan van samenwerking ten behoeve van het datagebruik voor de deelnemers prognoses gebruiken voor toekomstscenario s gemeenten (leegstand e.d.) productontwikkeling door de integratie met Geo-informatie. Begroting 2014 GR Drechtsteden 24

25 Wat gaan wij daarvoor doen? Product/activiteit/project Beoogd resultaat Toelichting Oplegging aanslagen 2012, 2013, 2014 Maximale opbrengsten Volledige benutting belastingcapaciteit Invordering aanslagen Waardering onroerende zaken Bezwaar en Beroep P&C-cylcus gemeenten betalingsbereidheid met een maximum van 0,5 % oninbaar Waardering onroerende zaken (inclusief gebruikswaarde nietwoningen) Afdoening binnen de wettelijke termijnen Bijdragen aan de gemeentelijke begrotingsprocessen (opbrengstprognoses, begrotingen, burap s, jaarrekeningen) T.o.v afname debiteurensaldo in 2014 van meer dan 14 % Conform normering, procesgerichte aanpak via vastgoeddomeinen Conform indicatoren Conform afspraken/geconsolideerde controleverklaring Conceptverordeningen Verordeningen lokale heffingen Alle verordeningen vastgesteld Productontwikkeling Verdere synchronisatie uitvoering Bijdrage in Geo-informatie, analyse Drechtstedelijke kerngetallen Onderdeel Brede Doorlichting, continue proces Afgestemde datalevering en data-analyse Belastingregels afstemmen Producten Geo Conform Jaarplan Taakoverdracht en productontwikkeling Hoe gaan we dit meten? Zoals met de opbrengsten worden ook de verzending van de aanslagen, de afdoening van bezwaarschriften, afdoening voor verzoeken om kwijtschelding en dergelijke per gemeente afgesproken. Gemeentebelastingen Drechtsteden hanteert hierbij voor alle gemeenten de volgende indicatoren. Product Verzenden gecombineerde aanslagen/woz-beschikkingen 2014 Verzenden overige aanslagen Afdoen verzoeken om kwijtschelding Afdoen bezwaarschriften 95% voor 1 maart % voor 1 april % voor 1 mei % voor 1 juni 2014 Prestatie-indicator overeenkomstig wett.termijnen 99% binnen 3 maanden na indiening 100% binnen 6 maanden na indiening 25% binnen 3 maanden na indiening 100% binnen de wettelijke termijn Het aantal bezwaarschriften is afhankelijk van de conjunctuur en gevoelig voor beleids- en tariefwijzigingen van de gemeenten. Ook wijzigingen door verandering in de wet- en regelgeving en nieuwe jurisprudentie kunnen effecten hebben op het aantal. Voor 2014 gaan we vooralsnog uit van maximaal bezwaarschriften. Vragen van inwoners over lokale heffingen komen altijd eerst terecht bij de gemeentelijke frontoffice. Alleen wanneer de vraag daar niet kan worden afgedaan, wordt de backoffice van Gemeentebelastingen Drechtsteden aangesproken. Het gaat hier jaarlijks om circa meldingen. Door middel van het organiseren van inloopavonden op gemeentelijke locaties voor belastingplichtigen wordt getracht dit aantal te beperken. Ook de hoeveelheid bezwaarschriften kan hierdoor beperkt worden. Voor de deelnemende gemeenten wordt ook in 2014 deze mogelijkheid geboden. Zowel de behandeling van bezwaarschriften als de meldingen worden via postverwerkingsysteem Mozaïek gemonitord. Begroting 2014 GR Drechtsteden 25

26 Gemeentebelastingen Drechtsteden levert ook de bouwstenen aan gemeenten om hun belastingbeleid te kunnen vormgeven. In ieder geval worden jaarlijks alle verordeningen ter zake gescreend en aangepast, inclusief de tariefswijzigingen. Gemeentebelastingen Drechtsteden levert de concept-verordeningen hiervoor tijdig aan. Daarnaast wordt ondersteuning geboden bij het vaststellen van verordeningen die niet behoren tot de heffings- en inningstaak van Gemeentebelastingen Drechtsteden. Vanzelfsprekend wordt ook advies gegeven over beleidswijzigingen. Ook de reguliere managementinformatie aan gemeenten over de belastingopbrengsten is een vaste taak. Een omvangrijk subproces van de belastingheffing is de wettelijk verplichte, jaarlijkse waardebepaling van het vastgoed in de regio. Gemeentebelastingen Drechtsteden zal conform de voorschriften tijdig correcte en volledige levering van WOZ-data verzorgen naar de Rijksbelastingdienst, het CBS, het Waterschap Hollandse Delta en het Waterschap Rivierenland. De voortgang wordt per vastgoeddomein voortdurend bijgehouden. Gemeentebelastingen Drechtsteden meldt maandelijks de opbrengsten uit de aanslagen, de mate van afdoening van bezwaarschriften, het kwijtscheldingsvolume en de leegstandscijfers aan de betrokken gemeentelijke bestuurders. De producten van Geo-informatie worden in de 2 e Burap 2013 nader omschreven. Wat gaat het kosten? Resultaat 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutatie reserves Resultaat na bestemming Bijdragen per deelnemer De bijdragen van de deelnemers in 2014 worden naar rato van het aantal aanslagregels in 2012 bepaald. De totale geraamde lasten 2014 bedragen Gemeentebelastingen Drechtsteden genereert conform de begroting eigen inkomsten. De totale bijdrage van de gemeenten is daarmee Deelnemer % aanslagregels 2011 Begroting 2013 % aanslagregels 2012 Begroting 2014 Dordrecht 54,60% ,71% H-I-Ambacht 10,52% ,36% Papendrecht 9,85% ,89% Sliedrecht 9,81% ,83% Zwijndrecht 15,22% ,21% Totaal 100,00% ,00% Begroting 2014 GR Drechtsteden 26

27 2.7 Onderzoekcentrum Drechtsteden Inleiding Het Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) is partner voor beleid voor de Drechtsteden gemeenten en de andere organisatieonderdelen van de GR Drechtsteden. Het OCD ondersteunt hen bij hun beleid met onderzoek, advies en informatie. Het OCD is continu in ontwikkeling. In 2013 hebben we strategisch partnerschap als belangrijkste speerpunt benoemd. Dit vanuit een veranderende behoefte bij gemeenten. De grote opgaven die op hen afkomen, vragen een andere vorm van ondersteuning. Dat geldt ook de ontwikkelingen binnen de Drechtsteden. Het OCD heeft de ambitie hier naadloos bij aan te sluiten met haar competenties, onderzoeksmethoden en producten, en door te ontwikkelen tot strategisch partner voor beleid. Ook in 2014 zetten we hier sterk op in. De verwachting is dat dit extra opdrachten zal genereren. Tegelijk hebben gemeenten te maken met bezuinigingen. Op dit moment betalen gemeenten alleen een vaste bijdrage voor het basispakket. Dit basispakket lichten we in 2013 door, waardoor deze vaste bijdrage mogelijk minder wordt. In de opdrachten op maat (pluspakket), waarvoor gemeenten betalen op basis van daadwerkelijke afname, zal naar verwachting een verschuiving plaats vinden naar meer grotere- strategische opdrachten. De ambitie is 5% van de omzet in te verdienen via extra interne opdrachten, die via actieve acquisitie en soms in concurrentie zijn verkregen. En ten slotte is het OCD ook actief op de externe markt. De ambitie voor 2014 is om 5% van de omzet via externe opdrachten in te verdienen. Conclusies, acties, bijsturing e.d. Voor de doorontwikkeling naar strategisch partner, investeert het OCD ook in 2014 extra in haar medewerkers. Daarnaast zetten we sterk in op netwerkverbreding, versterking strategische relaties en samenwerking met partners die ons aanvullen. We monitoren onze acquisitie en omzet, zodat we op tijd bij kunnen sturen, extra onderzoekskracht in kunnen huren, dan wel onderzoekers elders kunnen detacheren. De verwachting is dat het OCD met de huidige formatie voor 2014 voldoende omzet kan genereren om haar kosten te dekken. Wat willen we bereiken? Het OCD wil in 2014 nog meer de strategisch partner zijn van de Drechtsteden. Doelstellingen die daaraan gekoppeld zijn (strategisch) advies geven, verbreding van het netwerk, nieuwe methoden/instrumenten (door)ontwikkelen die daarbij aansluiten en relevante samenwerkingsrelaties aangaan. Daarnaast hebben we een aantal bedrijfsmatige doelen: een hoge klanttevredenheid, extra interne en externe opdrachten die samen 10% van de omzet uitmaken, en een acquisitieresultaat van tenminste 75%. Wat gaan wij daarvoor doen? Om bovengenoemde doelen te bereiken gaan we door met onze activiteiten in het kader van strategisch partnerschap. In 2013 zijn we begonnen met het uitwerken van een strategische visie. Deze gaan we in 2014 implementeren. Daar hoort ook de verkenning van nieuwe methoden en instrumenten bij. Daarnaast zetten we in op versterking van het (strategisch) adviseren, de netwerkontwikkeling en het zoeken van relevante samenwerkingspartners. Product/activiteit/project strategische visie implementeren (strategisch) advies versterken netwerk actief versterken Beoogd resultaat vijf strategische opdrachten vijf opdrachten met adviescomponent vijf opdrachten via actieve werving in netwerk Begroting 2014 GR Drechtsteden 27

28 Product/activiteit/project nieuwe methoden/ instrumenten verkennen relevante samenwerkingsrelaties verkennen Beoogd resultaat twee bruikbare nieuwe methoden voor aanpak strategische vraagstukken één samenwerkingsrelatie die meerwaarde biedt Het OCD biedt de Drechtsteden gemeenten een basispakket aan producten voor structurele ondersteuning van hun algemene beleid. Het betreft basisinformatie, kennisoverdracht, omnibusonderzoek/panels en monitoren. Deze producten leveren kerncijfers op over de huidige stand van zaken binnen een gemeente en brengen trends en ontwikkelingen in kaart. Deze producten worden verder ontwikkeld in samenspraak met de gemeenten. In 2013 wordt het basispakket doorgelicht. In onderstaande tabel staan de producten uit het basispakket voor 2014 weergegeven met een doorkijkje naar de jaren 2015 t/m Basispakket OCD wat? frequentie? basisinformatie bedrijvenregister jaarlijks x x x x kerncijfers gemeenten jaarlijks x x x x bevolkingsprognose 4-jaarlijks x kennisoverdracht informatie en advies continu x x x x werkgroepen continu x x x x factsheets, notities, artikelen continu x x x x lunch/borrelbijeenkomsten continu x x x x conferentie 2-jaarlijks x x omnibusonderzoek/panels omnibusonderzoek x x x x bewonerspanel x x x x monitoren staat Drechtsteden 2-jaarlijks x x wonen jaarlijks x x x x economie & arbeidsmarkt jaarlijks x x x x onderwijs jaarlijks x x x x vrije tijd 2-jaarlijks x x leefbaarheid/ veiligheid 4-jaarlijks x sociaal jaarlijks x x x x beeld 4-jaarlijks x binnenstad jaarlijks x x x x milieu 2-jaarlijks x x communicatie & bestuur 2-jaarlijks x x Via regionale monitoren actualiseren we belangrijke informatie op verschillende beleidsterreinen (o.a. wonen, economie, sociaal en milieu). Daarnaast kan men een beroep doen op de kennis en expertise van de medewerkers. In factsheets en notities maken we een vertaalslag van relevante resultaten voor beleid. Naast dit basispakket aan producten en diensten kunnen gemeenten en de GRD additionele onderzoeksopdrachten laten uitvoeren (pluspakket). Zoals hiervoor al gezegd betalen de gemeenten voor het basispakket een vaste bijdrage; voor het pluspakket betaalt men naar afname. Het OCD verdient daarnaast 10% van haar omzet extern of extra intern in. Hoe gaan we dit meten? In een klankbordgroep van vertegenwoordigers van gemeenten en GRD bespreken we de producten van ons basispakket en de stand van zaken m.b.t. de interne en externe opdrachten. Daarnaast zorgen we als onderdeel van ons kwaliteitssysteem voor feedback per opdracht. Dat geldt als een doorlopend klanttevredenheidsonderzoek. 1 Hierin zijn de resultaten van de doorlichting nog niet verwerkt. Begroting 2014 GR Drechtsteden 28

29 Verder beschikken we over managementinformatie op projectniveau en medewerkerniveau. Kritische succesfactor Prestatie-indicator Realisering 2012 Normering 2013 Normering 2014 kwaliteit medewerkers gemiddeld rapportcijfer opdrachtgevers voor opdrachten 7,6 7,5 8,0 efficiënte organisatie declarabel percentage 66% 68% 68% acquisitievaardigheid gerealiseerde acquisitie-opdrachten (extern of intern in concurrentie) 70% 70% 75% Wat gaat het kosten? Realisatie 2012 Actuele begroting 2013 Primaire begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Resultaat voor bestemming Mutaties reserve Resultaat na bestemming Bijdragen per deelnemer De bijdrage per deelnemer wordt hier weergegeven. Basispakket Deelnemer Verdeelsleutel inwoneraantal per Verdeling in % Geactualiseerde begroting 2013 Begroting 2014 Alblasserdam % Dordrecht % H.I. Ambacht % Papendrecht % Sliedrecht % Zwijndrecht % Totaal * 800 Pluspakket; gemeenten en GRD** Extern en extra intern * Door het afronden op duizendtallen is het in de geactualiseerde begroting 2013 vermelde bedrag basispakket In de 1e burap 2013 zal deze gewijzigd worden in ** Er is nog geen verdeling per gemeente weer te geven. Afspraken omtrent afname pluspakket worden in de loop van 2013 en 2014 met de afzonderlijke gemeenten gemaakt. Begroting 2014 GR Drechtsteden 29

30 3. Verplichte paragrafen 3.1 Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen wordt gedefinieerd als het vermogen om niet-structurele financiële risico s op te vangen. Het weerstandsvermogen bestaat uit de weerstandscapaciteit en de risico s waarvoor geen voorzieningen zijn gevormd of verzekeringen zijn afgesloten. Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit het aanwezige eigen vermogen in de vorm van algemene reserves en bestemmingsreserves. Hierbij wordt nog geen rekening gehouden met eventuele resultaatbestemmingen volgend uit de jaarrekening Wel zijn de begrote mutaties van 2013 meegenomen in het overzicht Stand per toevoeging onttrekking Stand per Algemene reserve Bestemmingsreserve BDS BWS BDS Noordoevers BDS Investerings fonds BDS Exploitatiereserve SDD WWB-inkomen SDD Minimabeleid SDD Inburgering SDD WMO HH SDD Innovatiereserve SDD Exploitatiereserve IBD Exploitatiereserve SCD Frictiereserve SCD Exploitatiereserve GBD Exploitatiereserve OCD Exploitatiereserve Totaal Toelichting bij de reserves In december 2007 is door de Drechtraad de notitie reserves en weerstandsvermogen vastgesteld. Daarbij is het ondermeer het maximum van de te vormen reserves vastgelegd, alsmede de wijze waarop de reserves worden gevormd. Per GRD-dochter wordt een exploitatiereserve gevormd, die wordt gevoed uit positieve exploitatieresultaten. De hoogte hiervan bedraagt minimaal en maximaal 3% van de totale lasten. Voor de algemene resrve is er een maximumniveau van gesteld. Bestemmingsreserve Besluit Woninggebonden Subsidies De reserve omvat door het Rijk aan de regio gedecentraliseerde middelen, die overeenkomstig de regels van het Rijk vrij besteedbaar zijn. De reserve wordt gevoed door de middelen die vrijkomen doordat er geen subsidieverplichting meer op rust. In de begroting is hiervoor vooralsnog geen bedrag opgenomen. Bij de besluitvorming over de diverse scenario s voor de inzet van de BWS-reserve is besloten jaarlijks een onttrekking te doen ten gunste van de uitvoering van de deelprogramma s van Bureau Drechtsteden. Voeding en onttrekking lopen beide via het begrotingsprogramma Bureau Drechtsteden is het laatste jaar waarin een volledige onttrekking kan worden gedaan. Bestemmingsreserve Noordoevers Het Drechtstedenbestuur heeft op 11 januari 2012 ingestemd met het inzetten van de vrijvallende voorziening Landsbanki voor een deel van de financiële problematiek rondom Noordoevers. De Drechtraad is hierover geïnformeerd via de raadsinformatiebrief van 13 februari Begroting 2014 GR Drechtsteden 30

31 Zoals daarin aangegeven wordt nu voorgesteld om voor deze vrijgevallen middelen de reserve Noordoevers te vormen. De reserve wordt ingezet op het moment van feitelijke verrekening. Aan de Drechtraad wordt dan een voorstel voor onttrekking aan de reserve gedaan. Bestemmingsreserve Investeringsfonds Betreft hier het restant van het investeringsfonds van Manden Maken. Bestemmingsreserve WWB Sociale Dienst Drechtsteden Voor inkomensvoorziening in het kader van de wet WWB is afgesproken om tekorten en overschotten regionaal te verevenen. De maximale omvang van de reserve is vastgesteld op 4,5 miljoen. Bestemmingsreserve Minimabeleid De SDD voert regiobreed het geharmoniseerde minimabeleid uit. Het betreft een open eind regeling, aanvragen kunnen niet worden afgewezen vanwege een budgettair tekort. Om die reden is de reserve gevormd, met een maximum van Bestemmingsreserve Inburgering Sinds 1 januari 2007 is de Wet Inburgering (WI) van kracht. Voor het uitvoeren van de WI ontvangt de SDD financiële middelen van het Rijk. Aangezien het Rijk eerst op basis van prestaties afrekent met gemeenten, ontstaan er voor- en nadelen in de prijzen die uiteindelijk met de SDD worden verrekend. Voor het opvangen van deze financiële consequenties is deze reserve gevormd, met een maximum van Bestemmingsreserve WMO huishoudelijke verzorging De Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) is sinds 1 januari 2007 van kracht. Voor de Drechtsteden is voor de huishoudelijke verzorging één verordening vastgesteld. Sinds 1 januari 2012 is er sprake van voor- en nacalculatie. Hierdoor is het niet meer noodzakelijk om deze reserve aan te houden. Risico s In deze paragraaf gaan we in op risico s die weliswaar een materiële invloed op de financiële positie kunnen hebben, maar waarvoor nog geen (volledige) maatregelen zijn getroffen, omdat de financiële omvang nog niet redelijkerwijs te schatten is. Dochter Omschrijving Kans Impact Opmerking en sturing Binnen de GRD is er voor de bovenformatieven een voorziening gevormd ten behoeve van het sociaal plan. Na afloop van de termijnen in het sociale plan ontstaan er WW-kosten. Deze GRD WW Groot Groot doen zich voor vanaf 2014 en verder. Voor deze WW-kosten is geen voorziening gevormd omdat deze kosten op dit moment nog moeilijk in te schatten zijn en er daarnaast nog onzekerheid is omtrent de effecten van de mogelijke wijzigingen van de WW. IBD Opdrachtenstroom vanuit de klantorganisaties Groot Groot Het grootste risico van het ingenieursbureau is de opdrachtenstroom vanuit de klantorganisaties Dordrecht en Zwijndrecht. Aangezien er geen heldere meerjarenplanning was voor 2012 is van de verwachte omzet vanuit onze klantorganisaties blijft het elk jaar onduidelijk hoe de omzet per jaar verloopt. Beide partijen hebben zich garant gesteld dat 90% van de begrote omzet (primaire begroting) wordt afgenomen. SCD Ontvlechtingen GR en ZHZ Groot Groot SCD Drechtwerk Groot Groot SCD Ontvlechtingen GR en Groot Groot In de eerste en tweede burap van 2012 is de nieuwe relatie met de GR-en ZHZ omschreven. De gevolgen waren begin 2013 nog niet volledig in beeld. De jaarlijkse bijdrage door de GR en is verlaagd. Het is nog de vraag of de ontvangen frictievergoeding voldoende is om alle (structurele) kosten die (moeten) doorlopen te kunnen dekken. Bij de 1 e burap 2013 wordt dit in beeld gebracht. Op 5 maart 2013 heeft de Drechtraad besloten om de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden en de Gemeenschappelijke Regeling Drechtwerk samen te voegen. Op dit moment wordt onderzocht hoe de samenvoeging het best kan worden vormgegeven. In de eerste en tweede burap van 2012 is de nieuwe relatie met de GR-en ZHZ omschreven. De gevolgen waren begin 2013 Begroting 2014 GR Drechtsteden 31

32 ZHZ nog niet volledig in beeld. De jaarlijkse bijdrage door de GR en is verlaagd. Het is nog de vraag of de ontvangen frictievergoeding voldoende is om alle (structurele) kosten die (moeten) doorlopen te kunnen dekken. Bij de 1 e burap 2013 wordt dit in beeld gebracht. 3.2 Bedrijfsvoering Onze ontwikkeling De GRD is, na de formele start van de eerste dochters in 2007, inmiddels een volwassen organisatie. Een organisatie die in de afgelopen tijd grote opgaven heeft gekend en ook de komende jaren nog voor grote opgaven staat. Met name de steeds beperkter wordende middelen maar ook de nieuwe opgaven die vanuit rijk en gemeenten bij ons worden belegd vragen veel van onze organisatie, van ons bestuur en ook zeker van onze medewerkers. Elke dochter binnen de GRD heeft de afgelopen tijd een transformatie doorgemaakt of zal dat de komende tijd nog doormaken. Deze veranderingen zijn vooral ingegeven voor de noodzaak van verdere kostenverlaging, efficiencyverbeteringen en het opvangen van nieuwe taken. De veranderingen zoals die nu al zijn doorgevoerd zullen echter opgevolgd worden door nieuwe opgaven tot aanpassingen van onze processen, producten en organisaties. De rode draad daarin is en blijft het slimmer en beter werken. Omdat we hier de afgelopen jaren binnen de organisatie al veel hebben geïnvesteerd zal een vraag om kostenverlaging in vele gevallen gekoppeld gaan worden aan een discussie met onze eigenaren over verdere uniformering, ambitieverlaging en vermindering van productaanbod. Binnen die context werken wij aan organisatie. Ons rol in het netwerk De GRD maakt onderdeel uit van het organisatienetwerk Drechtsteden. Voor de Drechtstedengemeenten en de GRD is de manier van werken over de organisatiegrenzen heen veel belangrijk dan de structuur zelf. Op grond van de gedeelde visie op het werken in de Drechtsteden zetten we de komende tijd verdere stappen in het intensiever samenwerken. Dit gebeurt vanuit de gedachte dat een deel van het ambtelijk werk het beste vanuit de lokale gemeenten georganiseerd kan worden en dat daarnaast verschillende samenwerkingsvormen beschikbaar zijn binnen het netwerk. Binnen ons netwerk kennen we poolen (capaciteit uitwisselen en het werk doen samen vanuit de lokale organisaties), hosten (de medewerker voor bepaalde taken bijeenbrengen binnen één van de gemeenten) en regionaal clusteren (de medewerkers voor bepaalde taken bijeenbrengen binnen onze GRD-organisatie). Vanuit deze gedachte van het organisatienetwerk Drechtsteden vullen wij als GRD onze opgave zo effectief en efficiënt mogelijk in. Onze dochterbedrijven werken zowel voor als achter de schermen, namens de gemeenten. Zodat de gemeenten zich kunnen richten op hun kerntaken, zoals het zorgen voor een goede woon-, werk- en leefomgeving voor de inwoners. Samen met de gemeenten proberen wij ons werk zo slim mogelijk uit te voeren, tegen zo laag mogelijke kosten. Onze visie De visie op de GRD hebben we opgebouwd rond het principe van waarom, hoe en wat. Veel bedrijven vertellen hun verhaal van wat ze doen maar kunnen niet goed vertellen waarom ze het doen. Wij starten onze visie daarom met het benoemen van onze meerwaarde: waarom hebben de gemeenten de GRD opgericht?. Om vanuit de beantwoording van die vraag te kijken naar hoe we dat doen en wat we daarvoor doen. Het waarom van de GRD Met het bieden van toonaangevende, solide en professionele dienstverlening bieden wij continuïteit, kwaliteit en schaalvoordeel. Daarmee creëren wij meerwaarde voor het organisatienetwerk van de Drechtsteden. Begroting 2014 GR Drechtsteden 32

33 Het wat van de GRD We willen toonaangevend presteren. Elke dochter zoekt voor haar klanten continu naar mogelijkheden om producten te verbeteren en kosten te verlagen. Daarbij zijn we grensverleggend zonder risico s te vergroten, passend bij de aard van de dochter. We anticiperen tijdig op ontwikkelingen en vertalen deze naar gepaste diensten en producten voor onze klanten. Daarbij is publieke zakelijkheid voor ons een belangrijk principe. Wij combineren de kenmerken van een publieke organisatie met de kenmerken van een commerciële organisatie. Op dat snijvlak van publiek en zakelijk kunnen handelen laat zich onze meerwaarde duidelijk zien. Met onze medewerkers zijn wij in staat om de gevraagde prestaties te leveren. Met een goed samenspel tussen organisatie en medewerkers willen wij bevlogenheid creëren. Dit zijn wij als belangrijke pijler voor het bestaansrecht van onze organisatie en draagt bij aan meer effectiviteit, efficiency en klantgerichtheid. Een deel van onze meerwaarde is gelegen in het behalen van schaalvoordeel voor onze eigenaren. Efficiëntie in ons handelen en continuïteit in dienstverlening is daarom van groot belang. Onze bedrijfsvoering moet dusdanig zijn ingericht dat we de middelen die wij van onze eigenaren en van andere overheden ontvangen op de juiste manier inzetten én ons daarover kunnen verantwoorden. Wij zijn als GRD van en voor de gemeenten. Het is voor ons belangrijk te weten wat onze eigenaren en klanten nodig hebben en van ons verwachten. Van ons wordt enerzijds een probleemloze levering van diensten, tegen de laagste kosten, minste tijd en grootste gemak verwacht. Anderzijds willen en moeten wij kunnen inspelen op de wensen van de gemeenten, op basis van een goede onderlinge relatie en van onze kennis van de gemeenten en de zaken waar zij mee te maken hebben. Het hoe van de GRD Hoe geven wij nu invulling aan onze opgave? Heel simpel gezegd doen wij dit met de dochterorganisaties van de GRD. En door uitvoering te geven aan de vier hierboven benoemde thema s. Deze thema s zijn na een analyse van onze huidige positie en ontwikkelingen verder uitgewerkt naar het niveau van plannen en activiteiten op concernniveau en op het niveau van de dochters. Begroting 2014 GR Drechtsteden 33

34 Personeelsoverzichten Formatie Bezetting ultimo Begroting 2013 Begroting (in fte) (in fte) (in fte) Bureau Drechtsteden 33,3 30,9 32,4 Sociale Dienst Drechtsteden 252,4 260,0 259,4 Ingenieursbureau Drechtsteden 66,3 72,5 72,5 Servicecentrum Drechtsteden 343,0 348,0* 340,0 Gemeentebelastingen Drechtsteden 45,8 46,0 46,0 Onderzoekcentrum Drechtsteden 14,0 14,6 14,6 Totaal 754,7 772,0 764,9 * Raming op basis van de doorlichting van werkprocessen en de verwachte uitstroom van personeel. Deze raming is exclusief de effecten van de ontvlechting van de GR en PG&J, VR en OD. Ziekteverzuim 2012 Raming 2013 Raming 2014 Bureau Drechtsteden 3,59% 4% 4% Sociale Dienst Drechtsteden 6,75% 5% 5% Ingenieursbureau Drechtsteden 4,08% 4,6% 4,6% Servicecentrum Drechtsteden 5,64% 5,4% 5,4% Gemeentebelastingen Drechtsteden 5,12% 5 % 5 % Onderzoekcentrum Drechtsteden 2,50% 4 % 4 % Totaal 5,67% 5,10% 5,10% Inhuur Realisatie 2012 Raming 2013 Raming 2014 Bureau Drechtsteden Sociale Dienst Drechtsteden Ingenieursbureau Drechtsteden Servicecentrum Drechtsteden Gemeentebelastingen Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden Totaal Financiering In december 2009 heeft de Drechtraad het vernieuwde financieringsstatuut vastgesteld. In het financieringsstatuut zijn de doelstellingen van de financiële functie aangegeven en uitgewerkt: beheersen, beperken en spreiden van financiële risico s; zorgdragen voor effectief en efficiënt kas- en saldobeheer; zorgdragen voor een goed relatiebeheer; opereren binnen de kaders zoals die zijn gesteld in de wet Fido; realiseren van gedegen informatiestromen. Financiële risico s Renterisico s kunnen worden onderscheiden in het renterisico van de vlottende schuld en dat van de vaste schuld. In de Wet Fido is een norm gesteld voor het maximum bedrag waarvoor kortlopende Begroting 2014 GR Drechtsteden 34

35 financieringsmiddelen, met een looptijd korter dan één jaar, aangetrokken mogen worden. Deze norm, de kasgeldlimiet, bedraagt 8,2% van het begrotingstotaal aan lasten vóór bestemming. Voor 2014 is de kasgeldlimiet derhalve 8,2% van 255 miljoen, is 20,9 miljoen. De renterisiconorm heeft tot doel om binnen de portefeuille aan langlopende leningen een overmatige afhankelijkheid van de rente in een zeker jaar te voorkomen. OM dat te bereiken mat het totaal aan renteherzieningen en aflossingen op grond van deze norm niet meer zijn dan 20% van het begrotingstotaal. Het begrotingstotaal van de GRD bedraagt 255 miljoen waardoor de norm voor de GRD gelijk is aan 50,9 miljoen. Het werkelijke renterisico voor de GRD gedurende 2014 bedraagt 7 miljoen, zijnde de aflossing op de in de 2011 aangetrokken langlopende lening. Dit betekent dat de GRD in 2014 ruim binnen de renterisiconorm zal opereren. Kredietrisico s Kredietrisico s kunnen zich op twee manieren manifesteren. Ten eerste is er risico dat wordt gelopen op verstrekte leningen en uitgezette beleggingen. Deze risico s worden door de Wet Fido ingeperkt door middel van te stellen voorwaarden aan marktpartijen en financiële producten. Het is de verwachting dat de GR Drechtsteden in 2014 overtollige liquide middelen zal uitzetten en/of leningen zal verstrekken. Kasbeheer De treasuryfunctie kasbeheer zorgt voor een efficiënte inrichting van de bankrekeningstructuur en maakt gebruik van de verschillende betaalinstrumenten. Op basis van een korte liquiditeitsplanning worden de liquiditeiten beheerd, waarbij met kasgeld en deposito s het saldo naar nul wordt gestuurd. Financieringskosten De financieringskosten worden mede bepaald door de rentetypische looptijd en de beschikbaarheid van de leningen. Mogelijkheden voor alternatieve financiering worden onderzocht indien die tot lagere financieringskosten kunnen leiden. Van belang is dat de marktpartijen waar leningen worden opgenomen maatschappelijk aanvaard zijn. Relatiebeheer Het relatiebeheer heeft betrekking op het onderhouden van marktrelaties met banken en financiële instellingen, en is van belang om ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt te monitoren. 3.4 Onderhoud kapitaalgoederen De Drechtraad heeft in de vergadering van december 2008 de notitie activeren en afschrijving vastgesteld. In de notitie is vastgesteld wanneer activa worden gevormd en op welke wijze afschrijvingen plaatsvinden en met welke termijnen. GR Drechtsteden heeft kapitaalgoederen in de vorm van een investering in de kantoorpanden die worden gebruikt voor huisvesting van Sociale Dienst, Ingenieursbureau, en Servicecentrum. GRD heeft met de eigenaar, de gemeente Dordrecht, een huurcontract afgesloten voor de periode van 15 jaar. Voor de kantoorpanden is in 2009 een MeerjarenOnderhoudsPlan (MOP) opgesteld op basis waarvan preventief onderhoud zal plaatsvinden en de jaarlijkse onderhoudskosten kunnen worden vastgesteld en beheerd. Uit de MOP blijkt een schommeling in de jaarlijkse kosten van preventief onderhoud. De fluctuaties in die kosten blijken echter beperkt. Er is dan ook geen reden een onderhoudsvoorziening in te stellen. De jaarlijkse kapitaal- en onderhoudslasten worden op basis van het aantal formatieplaatsen omgeslagen naar de gebruikers van de panden, en zijn dus opgenomen in de begrotingsprogramma s van desbetreffende GRD-dochters. Daarnaast heeft de GRD ICT-activa, en investeert de komende jaren verder daarin. Het Servicecentrum exploiteert de regionale ICT-infrastructuur en stelt deze beschikbaar aan de deelnemende gemeenten en klantorganisaties. De jaarlijkse kapitaals- en onderhoudslasten zijn in het begrotingsprogramma van het SCD verwerkt. Voor onderhoud en vervanging worden planningen opgesteld. Verder heeft de GRD activa in de vorm van investering in de gebouwinrichting, zoals meubilair, en in software bij onder andere de Sociale Dienst en bij het Ingenieursbureau. Begroting 2014 GR Drechtsteden 35

36 3.5 Verbonden partijen In 2004 is het Programma ICT in Dordrecht gestart. Eén van de grootste successen van dit programma is de oprichting van Stichting Breedband Drechtsteden. De doelstelling van deze stichting luidt: het in eigendom verwerven en doen beheren van een glasvezelinfrastructuur in de regio Dordrecht. Door deze eigen infrastructuur werd beoogd een basis voor samenwerking, synergie, innovatie en kostenefficiency te leggen. In 2006 is Bureau Drechtsteden (destijds nog de subregio Drechtsteden binnen Zuid-Holland Zuid) als deelnemer aan de stichting toegetreden, met een lening van In de afgelopen jaren is het aantal deelnemers en klanten van de SBD zodanig gegroeid dat er in begin 2011 een voorstel is gedaan om de SBD om te vormen naar een nieuwe structuur die professioneler en slagvaardiger is. Dit heeft ertoe geleid dat de stichting is omgevormd tot een stichting administratiekantoor (STAK) die de certificaten van aandelen beheert, met daaronder uitvoering BV s en een netwerk BV waar het glasvezelnetwerk in eigendom is. Vanuit de GRD is er geen rechtstreekse deelneming in de BV s. Het percentage van certificaten van aandelen dat op naam van de GRD staat bedraagt ruim 6%. Begroting 2014 GR Drechtsteden 36

37 4. Financiële begroting 4.1 Recapitulatie programmabegroting Programma Realisatie 2012 Geactualiseerde begroting 2013 Begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Saldo 2015 Saldo 2016 Saldo 2017 Bureau Drechtsteden Bestuur en Staf Manden maken Sociale Dienst Drechtsteden Ingenieursbureau Drechtsteden Servicecentrum Drechtsteden Gemeentebelastingen Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden Algemene dekkingsmiddelen Resultaat voor bestemming Resultaatbestemming Resultaat na bestemming

38 Incidentele baten en lasten De saldi van de meerjarenramingen worden niet beïnvloed door incidentele baten en lasten. In de primaire begroting 2014 zitten de volgende incidentele baten en lasten opgenome: Programma Incidentele baten en lasten Toelichting Algemene dekkingsmiddelen +100 Algemeen renteresultaat 4.2 Algemene dekkingsmiddelen In 2014 bestaan de algemene dekkingsmiddelen uit het algemene renteresultaat van 0,1 miljoen. Begroting 2013 Begroting 2014 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Saldo 2015 Saldo 2016 Saldo De Algemene rente wordt gevormd door: - De calculatorische rente, van 4%, op de geactiveerde investeringen. - Rentelasten van opgenomen gelden; uitgegaan wordt van een gemiddelde liquiditeitsbehoefte van 35 miljoen en een gemiddelde rente van 3%. - Van het renteresultaat wordt gebruikt voor verlaging van het kostenniveau van het SCD. Begroting 2014 Rentebestanddeel kapitaallasten Rentelasten liquide middelen -900 Renteresultaat naar SCD -150 Saldo baten Resultaatbestemming Zoals uit de begrotingscijfers blijkt heeft de GRD een positief saldo, dat bestaat uit het Algemene renteresultaat, en het resultaat van het Ingenieursbureau. Het Algemene renteresultaat is vooralsnog beschikbaar als algemeen dekkingsmiddel. Het resultaat van het Ingenieursbureau wordt via een bestemmingsvoorstel bij jaarrekening 2014 toegevoegd aan de reserve en/of uitgekeerd aan de aan het IBD deelnemende gemeenten.

39 4.4 Verdeelsleutels Voor de bijdragen van de gemeenten in de kosten van de GRD-onderdelen worden de volgende verdeelsleutels gehanteerd: Programma Verdeelsleutel begroting 2014 Bureau Drechtsteden Algemene inwonerbijdrage Inwoneraantal per 1 juli 2012* Regionaal Platform Verkeersveiligheid Inwoneraantal per 1 juli 2012* Waterbus Gemeentefonds uitkeringsjaar 2012 Bijdrage wonen Inwoneraantal per 1 juli 2012* Voorrangscommissie Inwoneraantal per 1 juli 2012* Klachtencommissie Inwoneraantal per 1 juli 2012* Natuur en Milieu Educatie Inwoneraantal per 1 juli 2012* Bijdrage uitvoeringskosten Wet Educatie Inwoneraantal per 1 juli 2012* en Beroepsonderwijs Sociale Dienst Drechtsteden Participatiebudget Kinderopvang Inkomensondersteuning Minimabeleid WMO-huishoudelijke hulp WMO-hulpmiddelen (ex WVG) Schuldbemiddeling en budgetadvies Apparaatskosten Ingenieursbureau Drechtsteden Rijksbudget Participatiebudget Voorcalculatie per gemeente met toepassing van kostenindexering Rijksbudgetten WWB-inkomen, IOAW, IOAZ, BBZ 5-jaars voorschrijdend gemiddelde WWBklantaantallen met toepassing van kostenindexering Voorcalculatie per gemeente met toepassing van kostenindexering Voorcalculatie per gemeente met toepassing van kostenindexering Voorcalculatie per gemeente met toepassing van kostenindexering 5-jaars voorschrijdend gemiddelde WWBklantaantallen met toepassing van kostenindexering; tevens 68,21% van doeluitkering gemeentefonds voor uitvoering WMO- huishoudelijke verzorging Afgenomen diensten Servicecentrum Drechtsteden Basispakket Aantal fte per 1 januari 2013 Pluspakket en additioneel pakket Dienstverleningsovereenkomst IP&A deelprogramma 1B Aantal werkplekken per 1 januari 2013 Gemeentebelastingen Drechtsteden Aantal aanslagregels 2012 Onderzoekcentrum Drechtsteden Inwoneraantal per 1 juli 2012* Algemene dekkingsmiddelen Inwoneraantal per 1 juli 2012* * Inwoner aantallen Bron: CBS Begroting 2014 GR Drechtsteden 39

40 Inwoneraantallen De inwoneraantallen per 1 juli 2012 zijn als volgt (bron CBS): Inwoneraantal 1 juli 2012 Alblasserdam Dordrecht Hendrik Ido Ambacht Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Begroting 2014 GR Drechtsteden 40

41

42 Bijlage: Bijdragen per gemeente Alblasserdam Dordrecht H.I. Ambacht Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal Programma Bureau Drechtsteden Algemene inwonerbijdrage Regionaal Platform Verkeersveiligheid Waterbus Voorrangscommissie Klachtencommissie Bijdrage wonen WMO regie Natuur en Milieu Educatie Wet Educatie en Beroepsonderwijs Walstroom Fietsknooppunten Bestuur en staf Algemene inwonerbijdrage Sociale Dienst Drechtsteden Participatie WSW Kinderopvang Inkomensondersteuning Minimabeleid WMO - Huishoudelijke hulp WMO - Hulpmiddelen Schuldbemiddeling en Budgetadvies WMO - uitvoeringskosten Apparaatskosten Servicecentrum Drechtsteden Basispakket Pluspakket Additioneel pakket Cognos Inkoop Nieuwe Stijl (INS) IP&A deelprogramma 1B Extra investeringen IPA nazorg en licenties Gemeentebelastingen Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden Basispakket Totaal